{"book":"adl0009","page":968,"text":"( ۹۳۸ )\n( جلد سوم )\n( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان )\n( سراج التواریخ )\n(۱)\nمراجعت کر\nدن محمد\nصادق خان\n(۲)\nورود\nسپهسالار\nسوم درسنك\nچارك\n(۳)\nراه و گرفتن\nدیو زند از\nپشاور بجانب\nکابل\n(٤)\nسایس بلفظ\nهندی خادم\nاسپ اصل ان\nسائس است\nبمعنی سیاست\nکنده و تیمار\nدار اسپ\n(٥)\nشرح حال\nجنرال شیر\nمحمد خان\n(٦)\nبکابل\nفرستادن\nجنرال میرعطا\nخان اشرار\nهزاره را\n(۷)\nشرح جود\nوسم محمد علی\nخان و ملا\nمحمد حسن نام\nپسران هزاره که او متصرف شده هفده تن عبید واماء را در هیات برای سپهسالار فرامرزخان سپهسالار دوم\nفرستاده بود یکتن مسماة أمه زوجه غلام نام هزاره زاول در وقت سیاهه کردن گریه بسیار کرده اظهار نمود\nکه شوهرش را فرهاد خان بنام اسلحه خواستن محبوس کرده واو از زندان گریخته وی را که حبله بود نزن\nمتصرف شد و انگاه که حضرت والا از عریضه قاضی ومفتی برماجرا آگاه گشت زوجه مذ کوره را که شوهر\nاولش گریخته و دویمیش فوت شده بود با دیگر زنان و کنیز انیکه کرنیل مذ کور از مرد هزاره گرفته ومتروکات\nاو بفرمان طلب در کابل خواست که مبادا از راه خلاف شرع مطهر بدست دیگری بیفتد و در اثنای (۱) و اقعاتیکه\nرقم گشت واشرار هزاره مطیع ومنقاد گردیده جان ومال ایشان بغارت و تاراج رفت برکند محمد صادق خان\nبفرمان حضرت والا با توپخانه وسپاهیکه در تحت فرمان داشت رایت مراجعت افراخته از هزار جات راه\nقندهار برداشت واز السوی (۲) سپهسالار غلام حیدرکه را ماز گشت جانب ترکستان برگرفته بود در روز دهم\nربيع الاول وارد موضع سنك چارك شد ومقارن حال (۳) قارن سكرترك اجازت امدنش در کابل از پیش بشرع\nرفت با هشت تن افسر وسه صد و بیست و چهار تن خادم از نظامی وسایس (٤) وسازبان و چهار صد وشصت وسه نفر\nرأس وفرد شتر واستر وگاو واسپ سواری وراحه بفرمان احضاریکه بنامش شرف اصدار و محن ارسال یافته\nبود از پشاور بعزم کابل ره نورد گردیده چون بفراز کتل لندیخانه رسید سپهسالار غلام حیدر خان از منزل\nدکه بپذیره برخاسته در زیر کتل مذ کور با او ملاقات کرد واز انجا منزل بمنزل طی مراحل نموده در روز جمعه\nیازدهم ربیع الاول در منزل کردی گچ فرودش آورد و چون از انجا وارد جلال اباد شد برای احترام مقدم او\nبا مریکه حضرت والا کرده بودند ضرب توپ کشاد داده در عمارت اندرون باغ شاهی جایش داد و روز سیزدهم\nربیع الاول را در انجا بسر برده روز چهار دهم در فرودگاه پهلوی نزول نمود و هــدر ینروز جنرال\nشیر محمد خان با اردوی (٥) تحت رایتش از موضع دشت طبل کوچ نواخته در تبران فروکش کرد\nوسه فرد گاو جهت ضیافت اراضی اشرار هزاره که ضبط دیوان خالصة دولت شده بود هر یکی را\nبهشت روپیه از نوجانان و فرو مایگان هزاره که از غارت و تاراج باز مانده بود بخرید و بدست دهقانان\nهزاره داده امر زراعت کرد وهم چارده تن از میرزا دکان هزاره را مصحوب محمد افضل خان از سواران فوج عباسی\nبزندان کابل فرستاد و همچنین از دوازده تن مال و دختر خواسته و ایشان از بی مایگی و تهی دستی دختر و مال داده نتوانسته\nایشانرا میر زاده و کد خدا نام نهاده باسی و پنج نفر عیال واطفال مير محمود بيك ومير جان محمد بيك ومحمد باقر بيك وعباس\nبيك سكنة مواضع لغه ميچيد ومرغك اشرلى وگورگه های گندی در کابل فرستاد ودوتن از پسران میر ناصر بيك\nساکنی راو را که در وقت گرفتار شدن محافظ خودرا از ضرب خنجر مجروح کرده بودند با خود برداشته آنگاه\nکه از تمزان کوچیده در آباب رسید بدهن توپ بسته پاره پاره ساخت و هم جنرال میرعطا خان (٦) یکصد و چهل و دو\nتن از اشرار هزاره دایه زنگی را که دست گیر ساخته در غل وزنجیر انداخته بود با مال وميال وعيال واطفال ایشان\nودوصد رأس گوسپند بضخابت وحراست پیر محمد حواله دار کیبل کابل کرده گوسپندان تفویض شبانان دولت\nوهزارگان داخل زندان نقمت شدند و در تضاعیف (۷) این وقایع محمد علی خان پسر جنرال شیر محمد خان با چند تن سواره\nو پیاده وارد خانه احمد علی پسر کدخدا اسمعیل بابه از هزاره جاغوری شده او را بعقاب وعتاب گرفته دختری\nبنام میهمانی خواست واو از دادن دختر سرباز زد چون قاضی ومفتی نیز حاضر بودند در ظاهر چیزی نیافته در\nباطن بر آشفته خانه او را آتش زده بسوخت ومال ومتاعش را تمام غارت کرد و همچنین ملا محمد حسن نامی از فوج\nپیاده حوالداری محمد رحیم نام قوم علی داد هزاره قلند ر را که دختر جمیله داشت بدرخت بسته بدانش را از ضرب\nچوب خسته بوی گفت اگر دخترت را بمن ندهی از مفسدینت شمرده و محبوس نموده در کابل میفرستم واو دختر\nرا بوی تسلیم کرده با آنکه نامزد یکی از هزاره شیرداغ بود در تصرف او آورده خود را از عذاب خلاص کرد","chars":3797,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00968.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/968","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/968","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}