{"book":"adl0009","page":963,"text":"(٩٣٣)\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) (سراج التواریخ)\nخان ايشيك اقاسی دربار معلی که او نیز نسبت فرزندی بامیرار سلطان محمد خان مذکور دارد در نزد او انجمن شده\nوعهد نامه بکاردارد و دستخط کرده خاتم نمادند که هرکار والا طريق ذمه نواری و قوم پروری وصله رحم را\nنسبت باقامت ایشان مجری نموده ومراحم ملوکانه را مبذول فرموده است که احدی از گذشتگان ایشان اینگونه\nاعطاف و الطاف را ندیده ونشنیده اند و گویا که حق خود ودولت اسلام را چنان برایشان ثابت و فرض گردانیده\nکه با وجود شرکت خون در گوشت و پوست و استخوان و نفس که همه پرورده ونشو ونما یافته ایندولت اند\nنیز برایشان واجب نموده که بجزا و خدمت و صداقت واطاعت راهی نه پیمایند چنانچه اگر شب وروز وماه وسال بحر\nکران مایه را صرف خیرخواهی دولت بکنند از جمله ناسياسان حق ناشناسان خواهند بود و بنابراین از راه حق\nگذاری پادشا خویش پیش آمده بچهار فقره بمرعرض میرسانند و امید مرحمت و منظوری فقرات چار گانه\nرا دارند اول ادعای حکومت در دل و هوای ریاست درسر ندارند اما خوشنودی و خرسندی خاطر پادشاه را\nدر همه حال نسبت بخود از قادر متعال خواهانند چه خوشنودی پادشاه را موجب رضای حق تعالی و سرخ روئی\nدنیا و عقبای خود می پندارند دوم تمنای منصب را نیز مکنون خاطر ندارند وليکن ادعای خدمت وهوای صداقت\nرا نسبت بپادشاه و خاندانش دارند که شاید بتوفیق حضرت باری جلت عظمته جان و مال و عمر خود را صرف\nو نثار خدمت واطاعت دولت کرده فايده برای دین و دولت خود حاصل نمایند ونیز ار لطف عمیم خداوند کریم\nکه مرجع و مآب امید وبیم است امیدوارند که بجر صداقت بخدمت دولت بسته مراسم اخلاص وانقیاد را نسبت\nپاد شاه بتقديم رسانند تا او تعالی و پادشاه از ایشان راضی و خرسند شوند سوم چون ایشان اثماسند و خالی\nاز خطا و نقصان نیستند هر گاه مصدر جنایتی شده خیانتی از قوه بفعل آرند واز ان عمل بخبر باشند و ندانند که چه\nکرده اند متوقعند که پادشاه ایشان آن کردار ناهنجار را بخاطر فیض مآثر نگاه داشته ایشانرا از ان عمل\nآگاه کنند که دوباره مرتکب ان نشده ترك نمايند و هر گاه انرا فرونگذاشته اصرار کنند هراینه حضرت والا\nایشانرا تنبیه وتهدید و نیززنش فرمایند تا دیگری مباشر چنان امر نگردیده عبرت حاصل کنند که اران ملامت غير\nاز نکوهش ایشان کوتاه باشد چهارم خواهشمند امری اند که مشتمل امور چارگانه مستدعیه ایشانست وان\nاینست که حکام و عمالی که از دیگر اقوام از حضور انور مأمور خدمت دولت میشوند بحق حال و مخبر احوال\nآنان ایشان باشند و در هرجائی از مملکت رفته افعال و اعمال نيك وبد حاكم وعامل وجاهل وعميم و هر سرزمین\nرا بخود معلوم ومكشوف نموده سجل آنرا ارسال پایه سریر سلطنت کنند یا خود حاضر پیشگاه حضور انور شده\nحوادث و عوارض را که بروی روز افتاده باشد بزبان زبان راست و مطابق واقع بمعرض رسانند تا بازخواست\nآنرا حضرت والا بهر نوعی که مقرون بصواب دانند بفرمایند و چون ایشان در بین خود نسبت بفهم وفراست\nدارای سه درجه اول ودوم وسومیند هر شخصی که از درجه اول باشد و در جائی مأمور شد عینی که بشرح رفت\nبشود ده الی بیست تن از اشخاص درجه دوم وسوم با او همراه رفته در اطراف موضع مأمور چرا کنده شوند\nوهرچه را که بایشان موضوع و معلوم گردد با تشخص درجه اول كما و حقه اله آگهی دهند تا او معروض حضور\nانور نماید ودرین کار افزون ازمدت سه چهار ماه مکث ودرنك نورزیده در عرض انمدت حقيقت نيك وبد\nو کار دانی و بی کار گی ایشان نیز با حالت ملك حالی برای اقدس میگردد واز پای بردن خدمات ترا باین دستور\nبسپارش از محك امتحان و اختبار صداقت واخلاص برآمده قابل مقابله ومصاف خصم ومبتعد همدم رزم میگردند\nوهم مال بیت المال را حکام ولایات و عمال ديوان بعبث ورايگان نمی توانند که حیف ومیل کنند و درین کفتار\nو اظهار و اقرار ضامن خود کلام مجید و فرقان حمید را قرار داده پس از توثیق این میثاق سی بلیغ وجهد جميل\nنموده هر که را در جاده بغی و ناسپاس دولت و حق شناس سلطنت مشاهده کنند از زمره خویش او را بیرون\nکشته و از خبر سكال وزشت افعال خود معروض داشته حضرت والا را آگاه کنند تا هيچيك از نيكو كار وبد\nکردار ایشان در حضر واندر س مخفی و محتجب نماند و حضرت والا در ذیل عبارات و خواهشایی که کرده و با عهد نامه","chars":3566,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00963.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/963","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/963","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}