{"book":"adl0009","page":923,"text":"( ۸۹۳)\n( جلد سوم ) (شرح سلطنت اعليحضرت امير عبدالرحمن خان) ( سراج التواريخ )\nگرفتار بر گرفته هزار کان کوهبندان خود را متصرف شده باز آوردند و از جانبه ديگر كيدان محمد حسن خان كه داخل شدن تاج علاقه قلندر شده چنانچه گذشت بر مسير گرفتار کردن و بدست آوردن تاج محمد خان بود و او با عیال و اطفالش محمد خان در موضع سرخلی اقامت داشت از آنجا براه فرار بر گرفته در موضع شیخ محی شده پناه گزیده بود هشت تن هزاره قلندر از فوج هزاری را کاشفته آن شریر را دستگیر نموده هشت تن ديگر را مأمور کرده اقوام او را از کهسار فرار\nفرود آورده در منزل و مقام ایشان جای داده همه را از تسلیت دل بجای اورد و مقارن این ایام در روز هجدهم ماه بمنصب مير شوال قوزی بای نام عرب از حضور انور والا بمنصب میر آخوری اصطبل شهزاده آزاده سردار غلام علیخان آخوری\nسرافر از او فغان گردیده از کابل در مزار شریف رفت سر افراز\nشدن قوزی ذکر ورود برکد امیر محمد خان در کردن دیواز و محاربه او >\nای < باهزار کان تپه روز کار )\nو از بسنوی بر کد امیر محمد خان که با توپخانه وسپاه شایان در روز شانزدهم شوال چنانچه گذشت از کابل راه امیر محمد خان ورود بر کد قتال هزار کان ده‌نخصال بر گرفته بود روز بیستم ماه مذکور وارد منزل گردن دیواز شده کهندلخان حاکم در بهسود\nهزاره بهسود که در باد آسیاب همدست هزاره کان روز محشرت و اضطراب بسر میبرد راه استقبال بر گرفته برکاب او پیوست و بر کد موصوف جهت استکشاف جمعیت هزاره کان دور از شیوه خرد وانصاف در انجا چندی درنك\nو بعد آهنگ باد آسیاب نموده در عرض راه کرنيل غلام حسن خان قزلباش را از فرقه کتابی عبد الله باسوار ان نظام تحت رایتش وينه وافروق امیردلان درباد آسیاب کرده خود با توپخانه و دو فوج پیاده و بقيه فوج سواره نظام ضمهم قتال اشرار هزاره که تا اینوقت کهندخلا را در محاصره انداخته بودند نموده ایشانرا از ضرب گلوله توپ پراکنده ساخته بعد از فضای کرنيل غلام حسن خان براه بر گرفته وارد فرود گاه سپاه شد و هزار کان از راه فرار در کنار پل رود هیرمند رفته و پل را برداشته بآنسوی نهر قرار گرفتند و بر کدامیر محمد خان وارد باد آسیاب\nگشته از آنجا روی ستیز جانب موضع راه قول نهاده و هزار کانیکه در آنجا فراهم گردیده اقامت شرارت گزیده\nبودند بمحاربت برخاسته و درزیر کتل سیاه نامور سنگر سدیدی آراسته هنگامه آرای پیکار شدند و باسواران قراول نظام در آویخته ساز کار زار را و از در آوردند و از جهه سید حسین علیخان که از شجاعان سادات هزاره بود و در تاخت و تاز فراز و نشیب کهسار بنظرش سهل و هموار می نمود با دوسه تن دیگر در قلب (۱) سوار ان نظام تاخته و چندی را (۱) قلب حصهٔ از ضرب شمشير وگلوله تفنك بخاك انداخته سواران نظام را از راه پیمودن معطل ساخت و متهورانه دوسه حمله کرده میانه لشکر باز همیگشت تا که برکد امير محمد خان بر آشفته باصد تن پیاده نظام و دو ضرب توپ پلنك اسا از اردو پیش افتاده دلیرانه آهنك جنك كردوسید حسین علیخان چون مار خشمگین تاخته و از سواران قراول که هجوم ابحملات پی در پی از رفتن باز داشته بود در گذشته بر پیادگان نظام حمله کرده و تفنگیه که در دست داشت کشاد داده در حالت تاختن روی بسوی سنگر نهاد و سواران نظام که در وقت حمله کردن او در قفا مانده بودند بقير تفنك ازپشت فیرش بر زمین انداختند وهم بر کد امیر محمد خان از کرد راه بقرب سنگر رسیده و سرسید حسین علیخان را که در میدان افتاده بود امر بریدن\nکرده هزار کانرا هدف گلوله توپ ساخته بیست تن را بخاك هلاک انداخت و هزارکان تاب اقامت و توان مقاتلت را در خود ندیده فرار اختیار کرده در کهسار پراگنده شدند و برکد امیر محمد خان مظفر و منصور از کتل سیاه نامور عبور کرده باقامت سپاه و توپخانه که در تحت رایت داشت در منزل کلانده فروکش کرد و ازانسوی در اثنای این تکاپوی اشرار هزاره دای زنگی مواضع سرقول و فیروز بهار وتلك يك و دره بین را که مواقع عبور عساکر بامیان و ترکستانند استحکام داده استوار نشستند و از جمله غلام حسين بيك كوه بيرون با غلام حسن بيك تيقورى در علاقه سرخ جوی دای زنگی جمعی از اشرار را فراهم آورده بپسر میرایتم بيك قوم شادی که هواخواه دولت بود در آویخته دوسه تن از جانین را خون هلاکت ریخته گشت و در پایان کارپسر ايتم بيك را پای ثبات الغزیده مغلوب گردید و اشرار فتحیاب شده با دیگر فجار یکه در کنار نهر هیرمند پل را برداشته قیام ورزیده بودند پیوسته","chars":3684,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00923.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/923","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/923","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}