{"book":"adl0009","page":855,"text":"( ۸۲۵ )\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواریخ )\nگرفته پس ایندولت بخلاف مدعا و مقصد دولت انگلیس که در صفتش می پندارد راهی اختیار نمیکند و نه بچترار\nمداخلت می ورزد و نه معاونت چتراریان مینماید و از نجا واز طاق خود چتراریان و عمرا خان بود که چترار\nو باجاور را دولت انگلیس چنانچه بیاید تصاحب نمود و مقارن اینحال چندتن از روسیان وارد موضع سمن معروف\nبشغه از مضافات پامیر افغانی شده عزم تصرف کردند و جنرال سیدشاه خان بامر و فرمان حضرت والا که بنامش\nشرف اصدار و عزار سال یافت نامه تیسیر کرده بآنان نوشته مصحوب ملا صیاد نام گوت حواله دار توپخانه و ارباب\nمبارک شاه و ارباب امان بيك و خان فرستاده از ورود و فردوش در آنجا استفسار نمود اما قبل از وصول فرستادگان\nسیدشاه خان در سمن قراولان سرحدية دولت چین باروسیان مذکوره دوچار گردیده و باهم زد و اکرام نزدافستر\nخویش برده و او ایشانرا نيك نواخته پس از ادای مراسم ملاقات از اظهار ایشان که مقصد خود را\nمخفی داشته ورود خود را محل بدیدن محافظ خانه کردند افسر ختائی نامۀ بسیدشاه خان فرستاده پیام داد که افسر\nروسی در موضع سمن خاص برای مشاهده محافظ خانه وارد گردیده و بدون آن مقصد و مطلبی نداشته که خلاف\nرفتار دوستانه باشد و سیدشاه خان نامه بافسر روسی فرستاده بافسر ختائی پیام داد که جواب این نامه را از وی\nحاصل نموده بفرستد و نامۀ افسر ختایی را که نزدش رسیده بود ارسال پایۀ سریر سلطنت نمود و حضرت والا\nچنانچه بیاید منشوری مشتمل بر نقاط فاصلہ و مواضع مستعدۀ مفرزه (۱) طرفتین دول افغانستان و ختای و روس\nبسید شاه خان و افسر ختای فرستاد\n( شرح شرارت وفتنه جوئی مردم قوم وزیری )\nو هم در خلال احوال مذکوره شصت تن سواره و پنجاه تن پیاده از مردم و زیری که گاه دولت انگلیس را\nوعده اطاعت داده انعام و خلعت میگرفتند و هنگامی عریضه متضمن بر اطاعت و انقیاد ایندولت ارسال پایه سریر\nسلطنت میداشتند بعزم تاراج کردن هشتاد بار اشتر علوفه که سیف الله خان حاکم کیتو از برای اردوی تحت\nرایت سردار گل محمد خان رهسپار ساخته بود برخاسته چون بقرب حاملین علوفه رسیدند از کثرت محافظین آن\nکه هشتاد تن مرد مسلح از پادگان میرده کیتو از بودند جرأت دست برد به علوفه سپاه دولت نتوانسته شش رمه گوسفند\nاز مردم سلیمان خیل را که در هزاره با قصد فراس بردن موضع نوی ملا مقاومت برداشته و خلوت نام رئیس مردم سلیمان خیل را\nکه بصداقت راه خدمت ایندولت می پیمود جراحت منکر رسانیده یکدستش را نیز بشمشیر بریده چوپانان را هم\nزخم زدند و مردم سلیمان خیل راه انتقام بر گرفته قافله از مردم وزیری را که در مقر برای خریدن گندم رفته\nبود تاخته با دواب و رواحل ایشان بدست آوردند و سیف الله خان ازین امر آگاه گردیده بسرعت هر چه تمامتر\nخود را بسلیمان خیلان رسانیده گرفتارانرا رهانیده در مساکن ومنازل ایشان فرستاد و بازای این احسان که\nوزیرانوا رها کرد با سرسردار گل محمد خان گوسپندان منهوبه (۲) را از مردم وزیری گرفته بسلیمان خیلان مسترد\nکرده آتش فتنه را خاموش ساخت اما کارگذاران دولت انگلیس که راه مراوده و مکاتبه را با وزیریان گشاده مژده\nو نوید عطای زر بایشان داده بودند ازین امر امور مکنونه خواطر خودرا ابتر دانسته وزیریانرا از پس دادن\nگوسپندان سلیمان خیلان بسخنان چرب و شیرین پشیمان و پژمان (۳) ساخته دلالت بر نفاق قومی کردن آغاز نهادند\nو محافظ خانهای سرحد خاک مقبوضۀ خود را از امداد سپاه نظام استحکام داده رعبی در دل طوائف افغانان\nسرحد نهادند که شاید ایشان سپاه را دیده روی ازین دولت بر تافته پذیرای اطاعت دولت انگلیس شوند چنانچه\nسردار گل محمد خان با مردم و انه وغیره طوائف وارد قلعۀ خرابه واقع سرحد افغانی شده چون آ ن قلعه داخل خاک\nایندولت بود بخواهش مردم و آنه قصد آباد کردنش کرد و آنمردم با وجودیکه اجازت تعمیرش دادند کار گذاران\nدولت انگلیس ایشان را بحیلت ومکیدت از اجازت دادن بر آباد کردن قلعه مذکور ممانع گردانیده همه را\nاز راه منع بروی سردار گل محمد خان بر انگیختند و او ناچار شده عریضه نگار پایۀ سریر سلطنت گشت که کار\nگذاران دولت انگلیس نمی گذارند که امور مردم اسلام منتظم گردیده نظم و نسقی در سرحد نهاده شود\n\nگردش جستو\nرانه رومیان\n(۱)\nمفرزه بضم\nاول و فتح\nثالث یعنی\nجدا شده\nشرح شرارت\nوزيريان\n(۲)\nمنهوبه غارت\nشده\n(۳)\nپژ مان\nاندوهگین","chars":3642,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00855.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/855","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/855","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}