{"book":"adl0009","page":839,"text":"(۸۰۹)\n(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ)\n\nمعدوم میمنه و شریف ترین چنانچه از پیش مجملاً اشارت شد در عرض راه معطّل عنان نموده چد فرستادند و پس از تسخیر\nسرجنگل لشکر مردم ناظم فلانی و صیغانی بصدوم قوم دایه هزار ده دم آراسته بکان از سبقاتیان و چهار تن از ناظم فلانیان کشته\nکشته و از دست هزار خان شکست یافته خسته جان و کسته عنان واپس داخل بامیان شدند و حضرت والا\nاز مراتب افسران سپاه بمحاربات اشرار هزاره کسان و میر آدینه و زردک و جهرستان و قلندر و آق رباط و قوم\nآیه و سر جنگل و غیره که در کدام در مقامش ثبت کتاب شد آگاه گردیده بر آشفت و لجاجت افسران نظامی\nو ملکی را که در هزار جات بودند و راه قتل و غارت اشرار می پویید فرمان جداگانه فرستاده امر کرد که صدور حکم\nهرچند مرد و زن و پسر و دختر و مال و متاع اشرار هزاره را از راه غنیمت بدست آرند بر طبق آیین دین مبین اقدس در باب\nحضرت سید المرسلین پنج یکی را حق دولت دانسته ارسال پایه سریر سلطنت نمایند و چهار حصه آنرا حصه خمس غنایم\nو بهره خود شمرده متصرف مالکانه شوند و از صدور اینحکم بود که هزاران مرد بقیل رسیده دختران و زنان هزاره\nو پسران ایشان بغلامی و کنیزی رفت و این حکم تا زمان سلطنت معدلت آیت نصفت سیرت اعلیحضرت سراج\nالملة والدین بر حال و برقرار بود و این پادشاه پارسای معارف آگاه بپنا برانکه طایفه باغیه مزبوره از طریق بغی\nو طغیان بر گشته سبیل انقیاد و اطاعت را پیش گرفته بودند اشتهار منع وقدغن خرید و فروش اینطایفه را اصدار\nفرموده که در جلد چهارم این کتاب شرح خواهد رفت و همدرینوقت حکم خراب کردن قلاع عموم هزاره\nو گرفتن اسلحه ایشان بصدور پیوست، از اصدار یافتن این منشور نیز ذلت زیاد از احاد وافراد سیاه دیده خراب\nو برباد شدند و همدر خلال اختلال مذکور تب حمی و غمی عارض جسم و جان سردار عبدالقدوس خان سالار بمرض مبتلا\nتمام سپاه ملکی و نظامی هزارجات گردیده و تاروز سوم ماه صفر افاقتی برایش حاصل نگشته و گرانی سر و تنگی عبدالقدوس\nدل برایش باقی بود که حضرت والا از عریضه او بحالتش آگاه شده بلادرنگ ماشین بچی باسه قرابه ماء اللحم و يك خان\nقطى اطر يقل و يك قطى فاوز در معدنی و غیره ادویه لازمه برای علاج مرض او از راه مرحمت و شفقت ارسال\nفرمود اما او صحت نیافته چنانچه ببیاید بفرمان طلب در کابل آمده شفا یافت و مقارن این حال جنرال میرعطا خان\nپس از فتح میرا دینه و زردک و فرو کش کردنش در سرحد زاولی چنانچه گذشت عزم مراجعت کرده با هشتاد نفر\nگروه شریریکه با محمد عظیم بيك سمهای در موضع شیرقلعه سنگر افراخته ساخته جنگ شده بود بقلعه قاضی عسکر\nجهرستان بازگشت و کپدان عبدالصمدخان را با دویست تن از پیاده نظام فوج بهلولی(۱) ومحمد نبی خان هزاره مالستانی (۱) وجه\nهمچنانکه قیام داشت در میر آدینه اس اقامت کرد و سید سرور خان از سادات هزاره را با دوصد تن از فوج تسمیه این\nپیاده مذکور در سنگر لونیل محمد الله خان تعین کرده هريك بمقام خویش بودند که مردم طائفه حاجی از سا کنین از آنست که از\nجهرستان طریق اطاعت پیش گرفته و از کوه جهالت فرود گشته نزد جنرال میر عطا خان حاضر شده جبین ضراعت مردم تاجکیه\nبزمین اطاعت سودند و رشته انقیاد بگردن نهادند غزنویین که\n\n(شرح شرارت شریف مفسد میمنه که از پیش اجمالاً رقم کشت) هزار بهلولی\n\nو در خلال وقایع و سوانحی که بشرح رفت محمدشریف خان پسر والی میمنه چنانچه مجلا مذ کور شد با سلطان در انجاست\nخان دولت بیکی و کشته خان بیك که از درگاه فراراً در بلجده رفته پناه بدولت روسیه برده بود از حدور خواجه ناشق داخل نظام\nبولا عبور کرده راه بتدر بر گرفت و چندتن دیگر از مفسدین چون خواجه فخرالدین و خلیفه صالح و قلندرکور شده تبرکاً\nو غیره در کوهستان آن نواحی انجمن گشته تر کمانان آقچه قد و کپدان نظام الدینخان که در ابتدای بغاوت اختیار بآنان مسمی\nکردن میمنکیان از هرات با چهار صدتن پیاده و سه صد تن سواره نظام و دو عراده توپ با مرسپه سالار فرامرز گردیده\nخان راه بتدر کرده شیره میمنه برگرفته بود چون وارد قورده قلعه المار شد با اشرار ساز پیکار ساز کرده تفصیل بغاوت\nو مردم آن موضع سر برخط فرمان نهاده مافی پشت بجنگ داده طریق هزیمت برگرفتند و کپدان نظام الدین خان و شرارت\nکه با فتح و ظفر همعنان شده بود اسلحه اطاعت ورزیدگان آغوشع و مکاو را گرفته سر گرم نظم و نسق امور بود پسر والی\nکه صد سوار از اشرار تا بشوده‌کار بسالاری سلطان خان و محمد امین خان نامان مفسدت توامان از راه ببلجده میمنه\nروی بسوی قورده نهاده و در میان دره واقع عرض راه هر دو موضع با اشراریکه از نیم دستی کپدان مذ کور","chars":3858,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00839.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/839","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/839","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}