{"book":"adl0009","page":816,"text":"(٧٨٦)\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\nزنان و دختران و پسران گرفتاران مذکوره هزاره را بکنیزی و غلامی در بین مردم آنجا تقسیم کرده از جمله\nپنج نفر را جهت ملك يمن محمد صدیق خان توخی که خودش در کابل شرف اندوز محفل حضور است منتخب\nکرده بمحمد اکبر خان برادر او تفویض نماید و از مردان ایشان هر کدام را که متمرد و سرکش می پندارد بقتل رساند\nواو از پر تو وصول افکندن این حکم اقدس بنار اشتهاریکه از راه تکبر مردم هزاره انتشار یافته بود دمیدن\n(۱) غلام ایثار اتمام بگفتن و زنان و دختران و پسران خرد سال را بمردم افغان بنام برده (۱) وكنيز تقسيم كردومقارن اینحال\nشرح حال محمد یوسف خان و عزم الدین خان و امیر محمد خان که با سواره و پیاده بسیار در علاقه قران بعزم مقابله هزارگان\nمحاربه کتل اشرار قیام و قرار داشتند بنایه و پیام سردار عبدالقدوس خان راه كزاب را گرفته در كتل كشكول (۲) كه اشرار\nكشكول\n(۲) در اصل\nكج قسول\nخواهد بود\nهزاره استحکامش داده مترصد پیکار استوار نشسته بودند با هزار کان دوچار کار زار گردیده هنگامه گیر و دار\nروی بکار آوردند و آخر الامر نیروی گلشنش را از کتل مذکور در بازوی خود ندیده در تزان بازگشتند و در\nموضع اشترلی از پیش رفتن بازمانده بحالت زبونی و ناتوانی فروکش کردند و هم درین ایام از عریضه مورخه بیست\nو ششم ماه شوال تراکان مردم تيراني و اروك زائی و مردم قنبر خیل و علمای قوم افریدی و آدم خیل و مسوزائی\nو علی شیر زانی و موسی زائی وزخه خیل و امر خیل و غیره متوطنين جلال جبال سر حد شرقی که نگار داده و اظهار اطاعت و بیعت\nشرح عرض نسبت باین دولت نموده خواستار خدمتی از خدمات سلطنت شده بودند جان رای والا گردید در پاسخ ایشان فرامین\nو استدعای عدیده همه بيك عبارت رقم فرموده بپیرکی از طوایف مذکوره جدا جدا ارسال داشت که در تیر ماه اینسال\nمردم تيراهی برای تمامت مردم سکنه آن جبال مکاتیب جداگانه فرستاده شده و آنمردم بار شادات و هدایاتیکه نوشته شده بود\nوغیره قاطنین اعتنا و عمل نکرده چنانچه فرموده شده بود که ایشان با کار گذاران دولت انگلیس در مذاکره باز کرده بگویند\nجبال سرحد\nشرق\nرهسپار شدن\nکیدان محمد\nحسن خان\nاز خوست\nجانب هزار\nجات\nحرکت\nحکمران\nکه ما با ندولت محاربت میکنند و نه رهسپار اطاعتش میشوند و هرگاه آندولت متعرض مزاحمت ایشان شود ملك\nرا فرو گذاشته پناه بدولت افغانستان خواهند برد و آنمردم با ما کار گذاران دولت انگلیس مذاکره کردند\nو نه نامه و مکتوب فرستادند و اکنون آنچه را که بایندولت نوشته اید سراپا خلاف و بیرون از قواعد مروت\nو انصافست چه اگر ایشان ارشاد و القای ایندولت را در گوش قبول جاداده معمول میداشتند هر آینه با دولت\nانگلیس مذاکره ومكالمه نموده کار گذاران آندولت از گفتار ایشان در هنگامه با ایندولت کشوده مدارتی برای\nزیست روز کار ایشان قرار داده میشد وحال آنکه مسلمانان را لازم و متحتم است که سختی را که بگویند باید از قوه بفعل\nآرد و آنمردم هر چه گفتند عمل نکرده همه را نهفتند پس گویا از بند در مخالفت گفتار ایشان معلوم و مکشوف\nمیگردد که مدعا و مقصد آنمردم بر آنست که در بین دولتین افغانستان وانكليس مخالفت و منازعت روی دهد\nو عجب است از احوال مال و استقبال آنمردم که میخواهند در بین دو دولت دل آزاری و بیزاری پدید آید\nاینغرض و مدعای ایشان برای ایشان چه حاصل خواهد نمود و غیر از نقص و ندامت چه نفع وارد خواهد آورد\nباری از در نصیحت بآن مردم گفته و از راه اتمام حجت نوشته میشود که هرگاه راست می گویند و مدعای گرفتن\nپول از دولتین در دل ندارند و نوشته خود را خلاف نمی پندارند همانا با دولت انگلیس برطبق ارشادی که شده\nمذاکره و مکالمه کنند تا از مذاکره ایشان آندولت باین دولت طرح مقاوله انداخته اگر خواست خداوند باشد\nنظم و نسق وخواه در باب آنمردم بروی روز خواهد آمد والا پس ازین هر چه بنویسند با ایشان دیگر حرف زده\nقندهار جانب و جواب نوشته نمیشود و از آنسوی در روز بیست و نهم ماه شوال سردار شیرندل خان محمد حسن خان كيدان\nهزار جات را بفرمان حضرت والا بايك فوج پیاده و دو ضرب توپ کوهی و پنجاه تن سواره نظام از خوست جانب هزارجات\nگسیل نمود و مقارن اینحال در روز دوشنبه سوم ماه ذیقعده سردار عبد الله خان حکمران قندهار بامیر زا\nکشته شدن عبدالعزیز خان نویسنده محکمه حکومتی آنجا و عساکر نظامی وملکی و توپخانه راه تدبیر گروه شریر هزاره\nخلج محمد خان و گرفته و محمود غنج خان پسر خود را بنیابت حکومت قندهار گماشته رهسپار سردیش اشرار هزاره بدمتش شد و همدرین\nبلوج حاکم\nروز برای ضبط مال و منال قلج محمد خان بلوچ حاکم چوره و غلام محمد خان صدیقی هزاره که با اشرار هزاره متفق گردیده\nچوره","chars":3918,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00816.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/816","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/816","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}