{"book":"adl0009","page":792,"text":"( ۷۶۴)\n( مجلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواریخ )\nاز انجا در مالستان نزد کپدان عبدالصمد خان رفته در اطفای نایرهٔ شورش و انقلاب با او همدست و هم رکاب باشد\nو هم بزرگان طوائف وردک و اندری و ترکی و غلجی و هوتکی و غیرهٔ افغان و محمد خواجه و جیغتو و چهار دسته\nو جاغوری و مالستان و بهسود و غیره هزاره را با مردم تاجیک غزنین فرامین جدا گانه فرستاده امر کرد که ایشان بارجال\nاقوام و ایل و احشام خود روی یورش بسوی مواطن و مساکن هزارهٔ دایه کش که مرتکب فتنه و شورش شده اند\nنهاده دمار از روزگار ایشان برآرند و از جهه مردم تاجیک و طوائف سه گانهٔ هزارهٔ غزنین را نامرده در دلالت و راهنمائی\nراه میراب و ناهور و مالستان صادر گشت وقوع پیادهٔ نظام پشه ئی را که مقیم مقر بود بادو صد تن از سواران نظام از راه\nجاغوری امر ره نوردیدن شد که در سنگ ماشه رفته با کرنیل فرهاد خان همدست و همعنان شوند و پس از شرف ارسال\nپذیرفتن فرامین جدا گانه بنام طوائف مذکوره در روز ششم ماه رمضان منشور سعادت دستورى بنام سپهسالار\nغلام حیدر خان مقیم مزار شریف ترکستان شرف نفاذ یافت ارسال یافت که با دو فوج پیادهٔ نظام و شش عراده\nتوپ و یکفوج سوارهٔ نظام از راه یکه اولنگ هزارهٔ دایه زنگی رهسپار ارزگان شود و از صدور این منشور میران\nهزارهٔ دای زنگی و دای کندی چون محمد امین بیک ایلخانی و محمد حسین بیک بن یوسف بیک لعل و ابراهیم بیک\nسر جنگل و محمد اکبر بیک و رضاقلی بیک و علی حسین بیک و محمد محسن بیک میران سگپاه سرخ جوی و محمد\n(۱) نوی اکبر بیک نوی (۱) آق و مهدی بیک سر جنگل و مهدی بیک قوم آبه و سید حسین بن سید رضا بخش و قاسم علی\nروزن اوی بیک بن بیرم علی بیک و حسین علی بیک بن غلام علی بیک سر جنگل و رضاقلی بیک بن اسمعیل بیک و قاسم علی\nاسم موضعی بیک بن فضل بیک شینه دهن و محمد باقر بیک بن مرتضی بیک و غیره را ارقام و اعلام رفت که سپهسالار غلام حیدر\nخان از ترکستان راه ارزگان بر گرفته از آمدهٔ لشکر غیور میکند ملوفهٔ آماده کرده سواره و پیادهٔ قوم وقبایل\nخود را با وقت و رود او در علاقهٔ دای زنگی فراهم نموده همرکابش جانب ارزگان رهسپار خدمت شوند و کرنیل\nفرهاد خان از شورش و طغیان هزارگان آگاه گردیده بی آنکه فرمانی بنامش شرف صدور یابد قبل از رسیدن\nسپاهیکه از مقر بفرمان حضرت والا براه الحاق جانب او بر گرفت از سنگماشه جاغوری با فوج و اقواپیکه در تحت\nرایت داشت براه قلندر لوای تدمیر مردم شریر ارزگان برافراشته همت برفتن گماشت و از آنسوی فرقهٔ باغیه\nنیر آئینه قبل از وصول افواج منصورهٔ مأمورهٔ هزاره جات در اندخود هنگامه آرای قتال شده محمد نبی خان\nمالستانی را که بطریق خدمت دولت می پیمود در محاصره انداخته در تحت فشار انحصارش کشیدند و کپدان عبدالصمد\nخان که با دو صد تن از فوج پیادهٔ نظام پهلوی و یکضرب توپ در مالستان اقامت داشت روی معاونت بسوی قلعه\nکه محمد نبی خان در ان محصور بود نهاده و بمجرد وصول بسروقت محمد نبی خان مذکور هزاد گان وحشی صفتان\nرا بضرب گلولهٔ توپ وتفنک از دور قلعه دور و پراگنده ساخته چند تن را از ایشان دستگیر کرده مابقی را فرار\nاصدار یافتن وادی کناجی نموده و قلایع علاقهٔ میر آدینه را اتش زده و تمام بسوخته در مالستان بازگشت و در خلال این اختلال\nو انتشار کتابچهٔ حکومتی که مولوی احمد جان خان بامر حضرت والا در تضعیف وقائع سال هزار و سه صد و يك مشتمل\nپذیرفتن بر شصت و سه قاعده مؤلف و مرتب نموده و حضرت والا در ذیل هر قاعده بخط خاص اسم مبارک را رقم فرموده\nقواعد حکو و بآن وقت در عهدهٔ تعویق افتاده بود بحکم حضرت اقدس والا طبع و چاپ شده برای اجرای اوامر و نواهی\nمت حاکمان سلطنت بهر يك از حکام امصار وولايات يك جلد داده و فرستاده شد تا همه امور را مطابق قواعدیکه در ج این\nولايات کتابچه میباشند و در ذیل مسطور میگردد در محل اجرا اورده و از انها تجاوز ننموده فیصل\nاز اجرا رجوع آنها را بحضرت والا نکنند تا از مشغولیت اینگونه امور جزئيه ذات كامل الصفات حضرت\nاقدس ظل الله از اجرای امور عظيمهٔ کليهٔ سلطنت باز نماند وهي هذه (قاعدهٔ اول) برحاکم\nو نویسنده و تلسکان وصاحب جمعان بموجب قانونیکه با مهر پادشاهی تقرر یافته لازم است که حبس و بیشماری را\nاز وجه مالیات و فزويات وسائر جهات بی سند دفتر و بارسید خود تحصیل نکنند و بر حاکم لازمست که مضمون\nاین قاعده را در لطیفهٔ حکومت خود اشتهار نموده تاکید بلیغ کند که رعایای ایالتهٔ حکومتش حبه وفلوسی بکسی","chars":3732,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00792.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/792","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/792","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}