{"book":"adl0009","page":771,"text":"( ٧٤١ )\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواریخ )\nگردیده اظهار اطاعت کرده دست بیعت دادند و بااعزاز و اکرام هرچه تمامتر رخصت باز گشت یافتند و پس ازان\nاز اظهار و بیانی که کرده بودند هیچ در میان نیامد بنابران من هم دست از درست نمودن کار ایشان باز داشتم و اکنون\nامری را که نوشته اند چندتن از اعیان ایشان حاضر پایه سریر سلطنت شوند زیرا که اینگونه امور از راه دور\nبذریعه ارسال و مرسول راست نیفتد و درست نشود و پس از وصول ایشان در کابل امور ایشان باوصافی که\nشایان حال باشند بقلم بوثیق خواهد پذیرفت و شرح آمدن پُتر کان آن مردم و باز گشتن ایشان در موقعش مژده\nبیان خواهد گشت انشاءالله تعالی و مقارن اینحال مستر کامران صناع ماشین بخار کارخانه آلات و ادوات سازی آمدن مستر\nدولتی بخواهش دولت از کشور هند راه کابل بر گرفته چون وارد پشاور شد تب عارض ذات صناعت سهاش کامران از\nهند در کابل گشته چندی ازره نوردیدن بازمانده و پس از حصول صحت ویافتن افاقت رهسپار کابل شده آنگاه که از عتبه بوس\nسده علیا مستسعد گردید بامر حضرت والا بکاریکه مهارت داشت پرداخته همت گماشت و همدرین وقت نامه از کلرج\nهجدهم ماه دسمبر سنه ١٨٩١ میلادی مطابق بروز چهاردهم ماه صفر سال هزار و سه صد و نه هجری فارن سکرتر\nنقل نامۀ به پایه سریر سلطنت رسیده از مطالعه ساطعه حضرت والا شرف گذارش یافت و نوشته بود که بذریعۀ تلگراف\nفارن سکرتر نائب السلطنه کشور هند خبر داده است که از کار کنان دولت افغانستان جوپای اسپیکه کار گذاران دولت روس بآن اقدام\nانگلیس ورزیده اند شده بمدد بوی آگهی دهد که یکدسته از افسران افواج نظام دولت روس با چند سوار مسلح از طرف\nشرق علاقه واخان بدخشان از نهریکه جانب چترار جاریست عبور کرده و باز پس گشته و ازین عبور و باز گشت آنها معلوم\nمیگردد که مرور ایشان در خاک متعلقه افغانستان و چترار اتفاق افتاده باشد و این نیز بفهم می گراید که غرض\nازین عبور و مرور روسیان اینست که موضع پامیر را بامضافاتش ضمیمه خاک مقبوضۀ خود ایشان نماید و ازین\nامر از طرف امیر افغانستان اطلاعی حاصل نیست که آیا از سرحد داران خودش بدین امر آگاه گشته است یا نه\nو نیز افواج روسیه بگردش ساحل شمالی نهر جیحون تاموضع کیلپ و بالاتر ازان مشغولند و لیکن چون خبر آن\nحدود از سبب بعد مسافت در کشور هند دیر میرسد حقیقتی نخواهد داشت بهر حال ضرور است که تاهنگامی که\nروسیان در خاک جنوبی ماوراءالنهر تردد داشته باشند راه مکاتبت در بین باش اجنت کلکت تعلقه دولت انگلیس\nو حاکم بدخشان تعلق دولت افغانستان اجرا داده شود تا جنرال سید شاه خان بجرنیل دفیرند از حرکات روسیان\nآگهی دهد و هم فرمایشات حضرت والا را که درین خصوص بنام جنرال مذکور شرف صدور و عز وصول یابد\nو باو برسد اطلاع نماید و همچنین کرنیل دفیرند اخبارات حرکات روسیان را که از دیگر جوانب بشنود بجنرال\nسید شاه خان برساند و این سخن نیز دور از صلاح و بعید از صواب و فلاح نیست که حضرت والا در تجویز ارسال\nو اجرای مکاتیب متضمنه احوال روسیان متفق شود و دستورالعملی بحاکم بدخشان صادر فرماید و هم ذات دانش سهات\nخویش از واقعات سرحد واخان که در نزدش برسد بدولت هند را خبر بدهد و این لازم نیست که حضرت والا را\nتسکین خاطر داده شود که گور نمنت کشور هند نیز او را از همه اخبارات مهمه اقدامات روسیان مستحضر\nبسازد و اکنون يك برتش افسر مامور اقامه چترار میشود و چند افسر دیگر بايك دسته فوج برتش در کلکت\nبا کرنیل دفیرند خواهند پیوست فقط و حضرت والا در روز نهم ماه ربیع الاول نقل عریضه نائب عاشور و اخانی\nو نقل عریضه آقسقال عبیدالله خان حاکم شغنان را که درین خصوص از راه اطلاع دهی بحضور انور رسیده بودند\nنقل نامه بفارن سکرتر فرستاده نگارش داد که ازینطرف آب پنج متعلق علاقه بدخشان و واخان حق و ملك و حصه افغانستان\nحضرت والا است و آن طرف آب مذکور از خاك مقبوضه روسیان ولعین و تشخیص حد فاصله نشده است و در وقتیکه کمیشن\nکه بجواب های دولتین روس و انگلیس بکار تعیین حدود کنار نهر جیحون مامور و مشغول بودند منظور سرکار ما آن\nفارن سکرتر بود که رشته تعیین حدود گسیخته نگردد تا که حصص بدخشان و واخان و شغنان و آنچه متعلق بآنها باشند که\nشرف ارقام چیزی از پامیر نیز بخاک افغانستان تعلق میگیرد تمام محقق و مشخص گردد که پای تردد روسیان از مواضع وحدود\nیافت داخله مملکت افغانستان کوتاه بوده از اقدامات کار و ناکام ایشان ایمن باشیم ولیکن از طرف کمیشن دولت انگلیس\nدر کار تعیین حدود مساهلت بروی روز آمده حواله اتمام آنرا بوقت آینده نمود که اکنون ولایت درو از","chars":3827,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00771.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/771","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/771","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}