{"book":"adl0009","page":665,"text":"(٦٣٥)\n(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ)\n\nنداشته بخط خاص خویش اندرز نامهٔ نگار داده بفوج مذکور فرستاد و روز دیگر که سه شنبه وروز قواعد\nجمهور سپاه نظام بود شهزاده سعادت اراده بعادت مستمره داخل شهرپور شده وفوج مزبور را بتمامه خطاب\nفرموده بتوجیهٔ تمام افواج قاهره بدیشان گفت که درین وقت که حضرت والا در ترکستان تشریف دارند شما\nکه قوم من هستید از چه مباشر فتنه شده دامن بآتش مفسده میزنید باری اگر چنانچه دیگری محرك فتنه شود\nشمارا لازم میآید که از راه قومی و ایلیت راه تنبیه و تهدید بر گرفته او را سرزنش نمائید نه اینکه خود شما آتش\nافروز فتنه کشته مرا با خود در نزد پادشاه اسلام وجمهور انام بد نام کنید وفوج مذکور ازین گفتار دربار\nشهزاده سمعاً وطاعةً گفته وزبان بدعا وثنای سرکار والا ودولتش کشوده وشهزاده را نيك ستوده بعرض\nرسانیدند که ماهمه بندگان حلقه بگوش وغاشیه عبودیت بردوشیم و بیرون از راه خدمت واطاعت دولت در هیچ\nامری نکوشیم و چون سخن بدینجا رسید شهزاده همه را تسلیت داده اشرار را که باعث شورش شده بودند از خود\nایشان طلبیده وایشان هیجده تن را که مصدر فتنه بودند از میان فوج خود بیرون کشیده بخادمان شهزاده سپردند\nوشهزاده ایشان را محبوس وروانهٔ ترکستان کرده حضرت والا مکافات کردار ایشانرا بکنار ایشان نهاده\nشهزاده را تحسین و آفرین فرمود ومقارن اینحال شخصی از جیهال سکنهٔ جبال داخل اردویی که در کنر اقامت\nداشت شده ویکتن کپتان پیادهٔ نظام را جراحت رسانیده از میان فوج جان بسلامت برد و کرنیل محمد امیر\nخان از وقوع این امر هزار وپنجصد روپیه سیاسهٔ بر مردیکه بجمعد کار الزلشکر گاه مقام داشتند جریمه حواله\nکرده بوصول پیوست که دیگری چنین جسارت نکند\n\nشرح حال عمرا خان چندول و خان دیر وغیرت خان\n\nشرح حال\nخوانین باجور\n\nو در خلال احوال و اختلال مذکور، عمرا خان چندول علاقهٔ باجاور که راه مراوده با دولت انگلیس باز\nکرده با مسلمانانی که دران نواحی مسکن ومقام داشتند بتحريك کار کنان دولت مذکوره عداوت طراز بود\nباخان علاقهٔ دیر که هوا خواه دولت و ملت اسلام بود در موضع رول درآویخته وفراوان خون همدیگر ریختند\nوآخر الامر خان دیر پشت بجنك داده بگریخت وغیرت خان از راه یاری او بمعاونتش برخاسته وی نیز مغلوب گشت\nوهر دوتن پس از هزیمت یافتن خود را زبون وعمرا خانرا قوی و چیره دست دیده ناچار از در اطاعت در امدند\nواو غیرت خانرا در چندول نزد خود برده هزار ودوپست میل تفنك سه رخ دهن پر انگلیسی وسی میل دنباله پر\nهنری مارتینی از نزد او گرفته املاکش را تمام در ضبط خویش درآورد و همچنین سبطانه متین ومعقل (۱) حصین را\nداخل متعلقات خود نموده هجده میل تفنك پشاور و چند رأس اسب نیز گرفته بقیهٔ املا کش را بخودش واگذاشت\n(۱)\nمعقل قلعه جای\n\nوآنگاه که این امر از عرایض واقعه نگاران آن کهسار بگوش هوش شهریار ملك گیر رسید ازین اتفاق\nطوائف افاغنهٔ سرحديه بغایت متألم ومتأسف گشته از گرفتاری در نظم و نسق ترکستان تنبیه غافل و ارشاد جاهل\nنفرموده مکتوباً نیز هدایت وارشادی در باب رفع فتنه وفساد ایشان نمود\n\nتنبه و تهدید\nحکمران هرات\n\nمنبه ساختن حضرت والا حکمران هرات را\n\n( درباب پذیرفتن امر مکلین )\n\nوهمدرین اوقات مصطفی نام قوجانی با محمد صادق نامی جهت امری از مشهد مقدس ره نورد هرات شده و جنرال\nمکلین قونسل انگلیس او را جاسوس و کاشفهٔ قونسل دولت روس پنداشته سعد الدین خان حکمران هراترا بتوسط\nخادم دولت انگلیس که در هرات اقامت داشت مکتوب فرستاده خبرداد که مصطفی نام و رفیقش رابی آنکه ضرر\nو آسیب رساند ویا محبوس کنند زیاده از یکشب در شهر هراتش نگذاشته بقسمی جانب مشهد رهسپار سازد که بداند\nکه بواسطهٔ پیام مکلین او را از هملات بلادرنك باز گردانیدند وسعدالدینخان بر طبق امر و پیام جنرال موصوف میرشب را\nامر کرده او را بمجرد ورودش در هرات گرفتار کرده با مدادانش بجانب مشهد بازگردانید و این ماجرا از عریضهٔ\nخود حکمران هرات بگوش سراسر هوش حضرت والا رسیده در روز دوشنبه بیست و دوم ماه رجب او را","chars":3372,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00665.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/665","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/665","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}