{"book":"adl0009","page":557,"text":"(٥٢٧)\n(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان) (سراج التواريخ)\nفتنه جو ومخصوص بزرگان طوائف اندرى وترکی وهوتکی در روز ششم ماه ربیع الاول سردار عطاءالله خان\nسفیر دولت بهیه برطانیه ومقیم کابل را مکتوباً اعلام فرموده ومحصل مضمون آنرا بجنرال میراحمد خان سفیر\nدولت افغانستان ومقيم کلکته ارقام فرمود که چون مردم کاکری خود را منسوب برعایای دولت برطانیة عظمی\nنموده ومتعلق بآن دولت پنداشته اند چنانچه کارگذاران آندولت بر وفق پندار آنها در علاقه کاکری کردش\nونشست وبرخواست دارند واقتضای دوستی واتحاد دولت انگلیس با افغانستان چنانست که فتنه جویان اندری\nوغیره را که دران علاقه جای گرفته اند گرفتار نموده تفویض کار کتان ایندولت نمایند واگر دولت افغان مجبور\nاست که باید لشکر در آنجا فرستاده قلع مادة فساد کند واز لشکر كشتن ویا مردم مفسده خو لوای مقابله افراشتن\nامر نایکو بروی کار خواهد آمد ومردم افغانستان دراشتباه خواهند افتاد که مخالفین ما از چه رهگذر در علاقه\nمتصرفی پنداشته دولت انگلیس جای گزیده فتنه می انگیزند فقط وعلاوه بر مضمون فوق مرقوم داشت که تا\nمعلوم شود که کار گذاران دولت انگلیس این بحث را جواب بگویند یانكویند در هردو صورت غرض ازین\nنامه فرستادن اتمام حجت نمودنست زیرا که دولت افغان ناچار دفع بانیان فساد را که در آنحدود پناهاد شده اند\nمی کند اگر نکنند پی هم ضررو نقصان ایشان بمردم مملکت افغانستان میرسد چنانچه ازان جمله محمد شاه خان\nغلجائی پس از آتش فتنه افروختنش در حدود ترکی وعلی خیل وهوتك در بيوار وكرم نزد عطاءالله خان جای گزیده\nمردم زرمت وجاجی را اغوا کرده طبل بلوا می نوازد ودرصورتيكه دولت انگلیس این گونه اشخاص را بدست\nندهد البته لشكر افغان بدان مواضع گماشته میشود که رفع مادة فساد كند ونیز مسطور فرمود که این مکتوب\nرا از ملاحظه کار گذاران دولت انگلیس بگذراند وهر چه از لاونعم که بگوید معروض حضور نماید فقط وهم\nسیاهه اسامی مفسدین را ملفوف اینمکتوب در کلکته فرستاد تا انگلیسان همه را شناخته چاره کار نمایند ومقارن\nاغوال سردار محمد عمر خان وسردار احمدخان پسران امیركبير وسردار محمد اسمعیلخان بن سردار محمد زمانخان که از ناحیه\nحال ایشان آثار مخالفت دولت هویدا گشت باعيال واطفال ومنسوبان خویش بامر حضرت والا راه اخراج\nجانب پشاور پیش گرفته وارد آنجا شدند وهم از حضور اقدس دوهزار روپیه چهره شاهی انگلیسی با یکجلد\nپوستین سنجاب برسم امداد بتوسط محمد اکبرخان مأمور فروش بادام ومقیم پشاور بعبدالملك خان پسر امیربخارا\nمرحمت شد وهم درینوقت الله یار سلطان کدخدای هزاره قلعه نو وحسن بهادر وکپيل ويا به بيك و جيهان بيك\nوشاه نظر بيك وباقی بهادر که بفرمان طلب حاضر کابل شده بودند شرف بار حاصل كرده از جمله محمد خان\nنظام الدوله که از ناراستی خویش زندانی شده بود همچنان در تحت شحنه عتاب مانده دیگران مشمول عواطف\nپادشاهی شدند چنانچه دویست سوار کشاده بر طبق سواران کشاده هیات بدیشان مرحمت گشت وامر شد که\nبهر صد خانه وابر یگتین کدخدا قرار داده از هر ده خانه وار يك سوار کشاده نگاه دارند ومقارن اينحال بسیاهه\nخسارت وخيانت محمد سرور خان حکمران هرات که بامندهای خودش چنانچه از پیش رقم گشت در کابل\nآمده شرفیاب حضور اقدس شده بود بواسطة اهل ديوان بمطالعه ساطعه والا رسيده معاتب واز حکومت\nهرات معزول گشته مبالغ کلی بعد از ثبوت بالای او حواله شد ودر روز هفتم ماه ربیع الاول از حضور\nانور جنرال غلام حیدر خانرا فرمان شد که چون جماعه اشرار از علاقه مريمه فرار کرده داخل وادی ادبار\nشده اند افواج قاهره را پس از انتظام مهام آتولا کوچ داده در ایام زمستان بمنازل مردم تاجکیه اطراف شهر\nغزنین که مردم اندری را مانع نشده جا داده بودند از روضه تا كشك وغيره مقام دهد و خودش شرفياب\nحضور کردد وبعضی امور را دستور العمل گرفته بدر رفته بتعمیل آن پردازد واز اندوی پس از حاضر آمدن\nيكصد وسی تن از کفار سكنة موضع شاما در نزد سپهسالار غلام حيدر خان چرخی چنانچه از پیش بشرح\nرفت مردم درۀ میل نیز از راه معذرت نزد او آمده زبان ضراعت عفو تقصیر خواسته واو عذر ایشانرا\nپذیرفته در روز هشتم ماه ربیع الاول اردورا از تیور حصار کوچ داده در موضع برن فرود آورد وهزار\nميل تفنك از مردم دره جات لغمان که تا زمان محارباتیکه مذکور گشت بمحافظ فرمان ننهاده بودند گرفته بدار\nالسلطنه فرستاد وششهزار گروه شیرو که یکيسار جهالت بر شده بودند پرداخته بسیار تن را به پیش راهی","chars":3713,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00557.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/557","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/557","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}