{"book":"adl0009","page":555,"text":"(٥٣٥)\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\nو مکتوبی از طرف خود بمردم طوائف مذکوره فرستاده پیام داد که اکر از جادهٔ اطاعت پادشاهی قدم بیرون\nننهاده طریق غوایت نسپارند هر آینه مترصد قتل و تاراج باشند و پس از ورود لشکر جاغوری بدرهٔ میزان و وصول\nنامهٔ حاکم جاغوری بزرگان طوائف توخی و علی خیل و ترکی از اتحاد و موافقت مردم جاغوری مایوس گردیده\nبلکه ایشان را قاتل جان و ناهب (۱) مال خود دانسته رشتهٔ شرارت ایشان گسیخته شد چنانچه از راه معذرت\nنزد حاکمان ایشان شده زیان ضراعت عفو تقصیر خواستند و مالیات دیوانی را که از وقت تاراج نمودن\nعبد المجید خان حاکم ترکی که از پیش بشرح رفت تا اینوقت لیت و لعل کرده نداده بودند وعدهٔ رسانیدن داده\nسر بخط فرمان نهادند و حضرت والا از عرائض کار پردازان والا بماجرا آگاه کشته در روز پنجشنبه بیست و یکم\nماه صفر مردم جاغوری را از صدور این منشور مرحمت دستور درین دعایا و برایا مفتخر و مشهود فرمود که\nاز اخلاص و ارادت مردم جاغوری اعلیحضرت ما را کمال رضامندی و خورسندی حاصل است فقط و حاکم\nجاغوری پس از مطیع و منقاد شدن طوائف سه کانه علی خیل و ترکی و توخی لشکر قومی مردم جاغوری را رخصت\nباز گشت جانب مساکن ایشان داد و در خلال این احوال سردار محمد حسن خان حکمران غزنین باقاعهٔ جهانگیر\nواقع علاقهٔ گیلان رفته مردم حادثه رسیدهٔ اندری و غیره را که از بیم سیاست پادشاهی خویش را در گرداب\nتباهی میدیدند تسلی نموده و مفسدین اندری را که فرار دشت ادبار شده بودند تجسس و تفحص فرار گاه کرده\nو مواضع نزول و فرود آمدن و دخول و خروج ایشانرا نيك استحکام داده امر کرد که اگر دستیاب شوند\nگرفتار نمایند بعد راه مراجعت برگرفته روز دوشنبه بیست و پنجم ماه صفر وارد غزنین شد و مقارن اینحال\nفضل الدین خان حاکم کلات حسام الدینخان صد باشی را باچند تن از پیادگان ساخلو بتعاقب اشرار طائفهٔ ترکی و غیره\nکه فرار کرده بودند کماشته و او عیال و اطفال متمردین را از علاقهٔ خاکه دست گیر ساخته در موضع نازی\nآورده محالی لعل کل نام فرود کرد و مفسدین در شب بعزم تصرف و استرداد عائلهٔ ایشان حمله کرده باحسام الدینخان\nصد باشی در آویختند و او دو تن از ایشانرا کشته و چند تن را زخم رسانیده یکتن از پیادگان ساخلو نیز جراحت\nبرداشته بقیهٔ فتنه انگیزان بی نیل مرام بگریختند بعد صد باشی حسام الدینخان گرفتاران را برداشته در کلات آورد\nو بزرگان فتنه جویان اندری و ترکی و غیره که در موضع صرعه واقع علاقهٔ هوتك فراهم شده بودند مردم آنجا را\nاغوا کرده آتش فتنه برافروختند و از جملهٔ نواسهٔ مشت باز آخندزادهٔ مرحوم و شیر جانخان بن احمد خان ترکی\nو قمر بی خان نباده تره دین زن بارهٔ فساد شدند و حکمران قندهار ازین فتنه اشرار آگاه گردیده سکندر خان سر\nهنك بدر جنرال غلام حیدر خانرا با دو بیرق پیادهٔ ساخلو از قندهار و يك بيرق از خاصه داران مقیمهٔ\nعلاقهٔ هوتك و دو بیرق خاصه دار مقیمهٔ کلات و صد تن سوارهٔ نظام و شش ضرب توپ قاطری بعزم استیصال آن\nمردم نکوهیده خصال مأمور کرد و اینواقعه از عرائض حکمران قندهار بسمع فیض مجمع والا رسیده در روز\nجمعه بیست و نهم ماه صفر غلام حیدر خان جنرال را که در غزنین توقف داشت فرمان کرد که آمادهٔ پیکار اشرار\nشود چنانچه حرکت او از غزنین بدانوبو بفرمان دوم حضرت والا مذکور شده می آید و از آنسوی سکندر\nخان سرهنك وارد کلات شده محمد اکبر خان و قوتی خان و محمد زمان خان شاه علم خیل رو از اتفاق یاغیان\nبرتافته از راه انابت نزد محمد اکبر خان حاکم هوتك شده از در ضراعت عفو تقصیر خواستند و همچنین آقایان\nخان اسحق زائی باچندتن دیگر از راه گمراهی باز گشته نزد حاکم مذکور آمدند و ازین اصطکاک در بین اهل شقاق\nدست داده جمعیتیکه در صرعه فراهم شده بودند سبیل افتراق پیش گرفته پراگنده گشتند و بعضی از مردم نفر\nنیز که در فتنه بادیگران انباز بودند راه مساکن خویش پیش گرفتند و از جمله میر حسن نام معروف زائی که\nسر حلقهٔ ره نوردان طریق گمراهی بود دست گیر گردیده در نزد حاکم هوتك محبوس شد و محمد غیاث خان باخوانیه\nمحمد خان و هزار تن سواره و پیاده از راه خدمت دولت بامداد علاقهٔ صرعه در توخته سرگرم پیکار شدند تا که\nمکتوب التفات اسلوب از حکمران قندهار باشرار صرعه رسیده دست از کارزار باز کشیدند و بزرگان سرود اشتکان\nاز راه انابت نزد حکمران قندهار شده خواستار عفو تقصیر گردیدند و حوالهٔ جنایت و خطا کاری خود را بجور و تعدی\n\n(۱) ناهب\nتاراج کننده","chars":3745,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00555.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/555","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/555","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}