{"book":"adl0009","page":551,"text":"(٥٢١)\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\nخط فرمان کشیده باغوای شیر جانخان بن میر احمد خان وعمو خان وسعيد محمد خان وشير محمد خان وملك كوك\nکوچی حاکم پادشاهی را تاراج کرده نقد و جنس دولت را که نزدش بود بمال و منال خود او تمام یغما بردند\nوهمچنین مردم علی خیل نیز باهم قرار دادند که اگر مردم اندری فتحیاب شدند ایشان نیز حاکم خود را غارت\nکنند والا آرام باشند اما آخر الامر شورش آغاز کردند وقبل از آنکه بشورند ازراه حیلت و مکیدت عهد\nنامه وعریضته بذریعه مفتى محمد نذير خان وعبدالرشید خان حاکم وملا محمد سعيد خان قاضی وملا محمد مشکین\nخان مفتی و امیر محمد خان رساله داروزیر آبادی با خط تصدیق ایشان بپایه سریر سلطنت فرستادند و حضرت والا\nنيك وبد آن مردم را موقوف بانجام و محاسن کردار خود ایشان داشته چیزی نفرمود تا که مصدر شرارت\nشدند چنانچه بیاید وگروه نمکوهیده خوی اندری آهنگ یورش بر شهر غزنین کرده از جبه امین خان لنگند\nخیلی بعزم اینکه راه آمد شد مکتوبات دولتی را برحکمران غزنین وشهر قندهار مسدود نماید بادوصه سوار\nاز راه زنخان وقزل سبزی و خروار رهسپار شد که هم مکتوبات دولتی را از رسیدن بغزنين ورفتن بقندهار\nباز دارد و هم مردم وردك وغیره را اغوا کند و مردم مواضع مذکوره او را بضرب گلوله تفنك از در آمدن\nدر بین خود مانع شدند و او داخل علاقه وردك شده در قلعه همیز وماراب و کمال باقامت زدگان طوائف هفت\nگانه وردك پس از انجمن شدن ایشان بمذاکره پرداخته همه را دعوت بر بغاوت کرد و وردکان باوی قرار داده\nعهد در میان نهادند که هروقت مردم اندری فتحیاب گردیده شهر غزنین را متصرف شوند ایشان روی یورش\nبکابل نهاده شورش بدارالسلطنه اندازند و تا آنوقت مترصداند روز بسر برند واحمد خان شب را در قلعه مذکوره\nروز رسانیده و افراز میهمانی از وردکان دیده بامدادان رهسپار مراجعت شد و مردم وردك که در قلعه مذکوره\nگردآمده بودند دهن تفنك بآسمان از قفای او و همراهانش شليك کردند تا مردم بیگانه بدانند که ایشان اندریارا\nبضرب گلوله تفنك از پیش رانده از دخول در بین خود مانع گشتند و در اثنای این احوال سواره و پیاده اندری\nخودرا بعزم یورش در قرب شهر غزنین رسانیده در خواجه ورد میز را متصرف گردیده در اندرون و بیرون\nحصار شور و اشوب انداختند چنانچه دیوار بست باغهای قریه شهر را سنگر قرار داده و دیوارها را شگافته\nشهر و شهریان را هدف گلوله تفنك ساختند و شهریان نیز از باره و برج حصار بکشاد دادن تفنك متدافعه\nپرداختند الغرض شهر را که در تنگنای محاصره انداختند جمعی را بعزم انسداد راه لشکر پادشاهی که در روز\nبیست و یکم ماه محرم چنانچه گذشت از کابل راه ششبه و تهدید اندریان را پیش گرفته بود مامور دهنه شیر و فراز\nپشهای همیدجانب آن کردند و ازینسوی جنرال غلام حیدر خان باسپاه کینه خواه در روز سه شنبه بیست و هفتم\nماه مذکور وارد منزل شش گاو شده اندریارا که در دهنه شیر وفراز تلال هردو طرف آن در انسداد راه\nپرداخته و استوار ایستاده بودند رقم جنسی نشان داده در منزل مذکور فروکش کرد و از جانب دیگر سواره و پیاده\nمردم هزاره محمد خواجه و چهار دسته و جغتوی بامر حکمران غزنین از موضع جره تو حرکت کرده در قیاق و کله یری\nبقرب قلاع مردم خوکانی که با مردم اندری متفق و همداستان شده بودند فرود شدند و مردم اندری از دوجانب\nخود را گرفتار ششدر حیرت دیده زبون و مضطر شدند چنانچه در وقت حرکت و وصول سپاه پادشاهی بقرب\nدهنه شیر از واهمه جان وهیبت لشكر نصرت توأمان راه را فرو گذاشته جانب تامن فرار اختیار کردند\nو چندیکه در دشت تلخك زار بودند بکوه جانب شرقی آن فراز شده قرآن آلھی را از راه طلب شفاعت در عرض\nراه نزد غلام حیدر خان جنرال فرستاده عفو تقصير و امان جان خواستند و او استدعای ایشان را نپذیرفته\nپیام داد که شما قرآن خدارا سپر شرارت خود ساخته عزم دارید که مردم مسلمان و پیروان پیغمبر آخر الزمان\nرا فریب داده در بغاوت تشکیپ سازید در روز فوج درانی را بهمین قرآن فریب داده تاراج کردید و برخی را\nدستگیر کرده با خود بردید و ملای شما پسر مشك عالم بحد از بيعت واطاعتش بامیر اسلام که رعیت و وظیفه خوار\nدولت بود چه گفته مصدر فساد میشد و خلق را بیراه میداد و بآن اکتفا نکرده بکدام حجت خطبه امارت\nبنام خویش میخواند پس بنا بر آن حکم بغاوت بر شما ثابت شد زیرا که پیرو و تابع ملای مذکور شدید و این\nپیام را فرستاده مهری از پیادگان هیمه فوج را که همراه داشت بتعاقب فراز شدگان کوه زنخان نگاشت چنانچه","chars":3756,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00551.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/551","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/551","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}