{"book":"adl0009","page":52,"text":"(٤٥)\n(جلد اول) (ذکر سلطنت اعلیحضرت شاه زمان) (سراج التواریخ)\n\nیاران نهاده بر اسب می نشست و بسیار استراحت طلب و عیش گزین بود و با وجود آن از احوال رعیت و سپاه آگاه\nبوده مردم را بار عرض میداد و درنگ و توقف در کار دولت و رعیت لازم نشمرده فوراً اجرا میفرمود و کار\nگذاران سلطنتش بر طبق دستورالعملیکه عطا میشدند مطلق العنان می بودند\n\n(ذکر سلطنت اعلیحضرت شاه زمان)\n\nذکر سلطنت\nاعلیحضرت\nشاه زمان\n\nچون امراء از فوت اعلیحضرت تیمور شاه آگاه شدند هریک قاضی فیض الله خان دولت شاهی و سردار\nپاینده خان ملقب بسرفراز خان بارك زائی و نور محمد خان امین الملک بابری وملا عبد الغفار خان جديد الاسلام\nو فتح الله خان سدوزائی ملتانی و اختر محمد خان نورزائی وامیر اصلان خان جوان شیر و جعفر خان قزلباش\nو غیره حاضر شده باستصواب رأی یکدیگر نخست فوت شاه را اخفا نموده تمام اعیان و سران بار و سپاه را\nاز جانب پادشاهی اعلام حاضر شدن حضور دادند وقتیکه که همگنان بموجب طلب حاضر آمدند انتقال شاه را\nازین سرای پرعنا ابراز داده افشاء کردند و در و ازهای انحصار را بر بسته عهد اتحاد و اتفاق انعقاد داده جسد\nشاه را در چهار باغ وسط شهر دفن کرده باشهرزادگان امر فاتحه و تعزیه را بدوان خاص انجام نمودند بعد متفق\nالكلمه برطبق عهد يکه منعقد داشته بودند بهمه شهزادگان سخن سلطنت در میان آورده يك زبان در معرض بیان\nرسانیدند که امر سلطنت منوط بوجود شخص واحد و مشروط بپذیرفتن جمعی از اما جداست که شما و امراء باشید\nپس هر که را از شهزاده گان منتخب نموده اختیار کنید البته امر خطیر جهانبانی را سزاوار خواهد بود و شهزادگان\nكثير الخيل خاطر امراء بجانب شهزاده زمان بودند هریک که نیروئی در بازوی خود داشت بطمع خام خیال سلطنت پختن\nآغاز کرد و از همه شهزاده عباس که در اواخر عهد پدر بایالت پشاور مقرر گردیده بود بیشتر هوای سروری در سر داشت\nخلاصه هر کدام بمقامی کلام رانده امراء را از نزاع ایشان دانا شده پس از قیل و قال بسیار داخل کشکخانه شدند\nو شهزاده زمان بسرای خویشتن رفته رأی دیگران برامارت شهزاده عباس قرار گرفته از کشکخانه برآمدند\nو در جای وی در آمدند که بسلطنتش برارند و امراء فرصت را غنیمت شمرده در به سرای شهزاده عباس که همه شهزادگان\nدر آنجا بودند بسته و مردم جو انشیر تبعه امیر اصلانخان را بحفاظت گماشتند که ایشانرا راه بیرون شدن ندهند و خود\nشان نزد شهزاده زمان رفته او را که قدم بمرجله بیست ساله گی گذاشته بود بسلطنت برداشتند و هر کدام از\nامراء فراخور حال خویش تعارفی پیش کشیده خلعت و منصبی یافت و وجوه درهم و دینار بدین بیت درجه اعتبار\nو رواج گرفت\n\nطراز یافت بحکم خدای هر دو جهان رواج سکه دولت بنام شاه زمان\n\nو مهر فرامین و احکام بدین سجع زینت بخش صحایف وارقام گشت\nقرار داد زالطاف خویشتن یزدان نگین حکم جهان را بنام شاه زمان\n\nو مساعی جمیله که سردار پاینده خان در باب سلطنت او بکار برده بر تخت سلطنتش قرار داد ان شاء الله تعالی\nدر جلد دوم این خجسته کتاب مرقوم شده می آید که وی از روی صداقت و اخلاص چه خدمت بتقديم رسانید\nو چگونه پاداش کردارش را دید.\n\n(ذکر منتخب کردن و لقب دادن اعلیحضرت شاه زمان مر امراء را)\n\nذکر قید\nشاهزادها\nو غالب داران\nایشان\nو منصب دادن\nامراء\n\nچون اعلیحضرت شاه زمان جالس اریکه سلطنت شد کسانی را که بیاد شاهی او رضا نبودند و جانب دار\nدیگری از شهزادگان بودند همه را باشهرزاده ها در بالا حصار بالا برده راه بیرون شدن روی شان بربست\nو از انجمله شهزاده شجاع الملک برادر اعیانی خود را امر کرد که اگر چه بسن رشد نرسیده و مراحق است\nدر سفر وحضر مقرب بارگاه جای زیست داشته مقیر دیگر نگزیند و امرای طرف دار خویش را پیش خوانده","chars":3085,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00052.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/52","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/52","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}