{"book":"adl0009","page":480,"text":"( ٤٥٢ )\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواریخ )\nيك روپيه با مساحت وسعت آن از پیش مذکور كشت رفته ويك راسته حجرهای آنرا با نصف خانه های\nضلع دوم وحصار اوله دويش كساخته و پرداخته شده بود دیده پسند نمودند ودر وقت باز كشت جانب فرود كاه\nجنرال لمسدن از قاضی سعدالدین خان التماس باهم نشستن وسخن كفتن كرد و او سبق لش راقبول كرده در خيمه\nباهم نشسته جنرال لمسدن مكتوب متضمن شكايت فيض محمد خان رساله دار که مأمور مهمانداری کمیشن بود\nو كرنيل رجوی از دست او شکوه مرقوم نموده بود بقاضی سعدالدین خان نمود و در خواست عزل وتغيير او را\nاز مهمان داری كرد و او چون از حقیقت خبر داشت که عطاؤ الله خان جمشیدی که نیز مهماندار وبدون اجازه فيض محمد\nخان در خیمه ميرك نام انگلیس از اجزای کمیشن رفته و حکایت حال وخلیفت احوال بعض مواضع را با او کرده\nونموده و فيض محمد خان چند ضرب چوب باو رسانیده بود و هم ولی محمد خان جمشیدی را سقط و ناسزا كفته و مردم\nاو را از همين دشنام دادن آزرده ساخته است قاضی سعدالدین خان او را از مهمانداری بازداشته در باب عطاؤ الله\nخان عذری نخواسته كفت كدام کار شما ناتمام مانده که عطاؤ الله خان در اتمام آن پرداخته انجام نمايد و چرا\nسخنان را که انشاد دارید نپرسیده شخص مختصی را میرك نام انكليس در خیمه خویش طلبیده با او صحبت وحكايت\nکند و از خود سری او فیض محمد خان که در منصب ومنزلت مقابل ميرك مذكور است خود را بالادست عطاؤ الله\nخان دانسته تنبیه و تهدیدش نماید بهر حال احاد وافراد کمیشن را رخصت و اجازت نیست که از سپاه خویش جدا شده کاهی در\nکارز كاه و هنكامی در راه و بیراه آزادانه حرکت کنند و آسینی از مردم افغان دیده دولتین در سوأل آيد و مقارن انمقاله ومقال\nنائب الحكومه هرات امور مهمه کمیشن دولت فخیمه انگلیس را انجام نموده نظم و نسق در کار رعایای سرحديه نهاده\nاز ماليات سی و هشت شهر زمینداری آن مردم مبلغ سه صد و هشتاد دانه طلای یکمثقاله را بصیغه بخشش وضع فرموده\nبتمامیت بزرگان ایشانرا از عطای خلعت خرسند ساخت و عهد نامه اطاعت كرفته بملك نوش خانرا بجای امین الله\nخان برادرش که از دوروئی مردم آنجا وشکوهيده خوئی ایشان از حکومت مجده استعفاء کرده بود بحکومت\nكاشت وفوج پيادة تحت رايت شاه مرد خانرا با دویست سوار ودوصدر پياده خاصه دار مأمور اقامت در موضع تلمتبه\nکرده صد نفر اشتر جهت حمل ونقل علوفه با ایشان همراه ساخت و جنرال غوث الدين خان دستور العمل داد كه\nنی از ایام راه را در تلتبيه توقف داشته بيهم ديكر را در مرغاب بسر برد و خود در روزشنبه چهارم ماه ربیع الاول\nبا قاضی سعدالدین خان وداع کرده از بالامرغاب راه مراجعت جانب هرات بر گرفت و در وقت وداع جنرال لمسدن\nاز وی وقاضی سعدالدین خان استدعا کرد که از افواج مقیمه علاقه مجده کاشته واز جمله دولت روس ایمن باشند\nونیز اكر جسارت و پیشقدمی کنند از اندك بودن سپاه افغان در آنجا دولت مذكور ممورد ایراد کرده و ایشان\nاز وی سند مکتوبی خواستند که در صورت کاستن سپاه اكر دولت روس بحد ور شود دولت انگلیس دفع\nومنعش کندو او نوشته داد که در حد داران افغانیه در وقت کفتكوی تعین حدود فزونن بوده قبل از حمله ر وسیان\nجنك را خواهان نشوند وبعد از حمله كردن ایشان بلا مضائقه ودرنك اقامته آهنگ مدافعه كشته مسئول نباشند\nزیرا که اینحمله ر وس برخلاف ختم و اراده امپراطور خواهد بود خلاصه نائب الحكومه هرات در روز شنبه نوزدهم\nماه مذکور وارد بیلیه هرات شده بنا بخواهش جنرال لمسدن كه سند قوی و نوشته مردم سار ق را در باب پل خاتون\nکه جزء مملکت افغانستان است ازوی وقاضی سعدالدینخان طلبیده بود پس از ورود در هرات عبدالجبار بيك\nهزاره قلعه نوی را که شخص معمر و مجاریه وزیر فتح خان مرحوم وحسن علی ميرزای قاجار را در سال\nهزار و دویست و سی و چهار در دشت کافر قلعه بجشم سر دیده از حکومت افغان در پل خاتون و مجده وغيره\nنيك باخبر بود نزد خود خواسته از وی اظهار گرفت که برج پل خاتون بنا کرده قليج خان تیموریست\nکه نوکر و کار كذار حكمران هرات بود واو را در حیاتش بصلابت کرده بودم و چون مردم تیموری\nباج ده و خراج كذار هرات بوده وهستند در زمین سلطنت شاه محمود بن تیمور شاه سدو زانی همین قلیج\nخان زمام مهام خدمتکاری و سرحد داری بدست داشت و مواشی و دواب مردم تیموری در اطراف پل\nخاتون و کنار رود هرات چرایش میکردند و برج آنجا را قلیج خان موصوف برای دفع ترکمانان سار قین امان\nدر جنب پل مزبور بر افراخت فقط و این حکایت را بمهر عبد الجبار بيك مذكور وخاتم جمع از بزركان","chars":3795,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00480.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/480","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/480","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}