{"book":"adl0009","page":467,"text":"(٤٣٩)\n( جلد سوم ) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\n\nقلعه متینی در الیسرز مین پرداخت و باندازه وسعت دولتت شهر هرات بلکه موازی سی جریب زمین را برای آن\nقلعه تعیین کرده بنیاد نهاده وجه مصارف حصار و دیوار های حجر ات آن بدون دیگر اسباب و آلات کار آمد\nبلمك روپیه از خزانه دولت بمیران سفیدش موافق آمده اهتمام کار تعمیر آن بعهده میرزا محمد کریم خان قندهاری\nگذاشته شد و تهیه و آماده نمودن تمامت اسباب تعمیر را جنرال غوث الدینخان بدوش خویش گرفته قلعه را بانجام\nرسانید و همدرین اوان فرامین مؤکده بنام میران و بزرگان هزاره دای زنگی و بهسود و دای کندی و مردم\nدولت یار در باب ساختن سرک راه کابل و هرات شرف اصدار یافت و باندی زمان از حشر و ازدحام طوائف مذکوره\nطریق وسیع و همواری که عبور سپاه و توپخانه بسهولت میشود ساخته و پرداخته گشت و بالفعل بروز میر مند\nو هری رود پل چوبین استواری ساخته شد و همدرین وقت از سبب آنکه گفتگوی علاقه پنج ده و پاشان\nبامعات روس درمیان بود مکتوبی مشعر بر استفسار احوال هردو موضع مسة كور از وزیر مختار دولت انگلیس\nکه در طهران اقامت داشت مصحوب حاجی حسین نامی در سرحد هرات رسیده و سر حد داران افغانی\nبر طبق دستورالعملیکه از جانب باد شاهی بدست داشتند حامل نامه را از عبور باز داشته نامه مذ کور را که\nبنام نائب الحكومة هرات بود بدست یکی از سواران خود نزد نائب الحکومه فرستادند واو فرستاده وزیر مختار را\nدر همانجا که رسیده بود امر توقف کرده پیام داد که درین روزها کمیشن دولت انگلیس باهاد عقد سرحدات\nافغانستان گشته وارد سر حد هرات و کهسان خواهند شد پس در همانجا بوده هروقت که اهالی کمیشن وارد\nشده رهسپار نجد و پاشان شوند اگر بصلاح و صواب مقرون بود اجازت داده خواهد شد که باردوی خود\nملحق کشته احوال نجد، وپاشان را بوزیر مختار نگار دهد وقبل ازان اجازت با و ادن بخاك محدوده افغانستان\nندارد و این جواب نائب الحکومه هرات منظور اعلیحضرت والا نیز شد و همدر خلال این احوال دو نامه از\nمستر بارتمن نام انگلیس پلتیکل ایجنت شالکوت بحکمران قندهار رسیده نوشته بود که هزار روپیه نقد از میرزا\nحیدر قلیخان نام قندهاری خادم دولت انگلیس برذمه محمد عمرین نام پسر سردار قدوس خانست برای او در\nشالکوت ارسال دارد و هم مالیات زمین مزروعی واقع قندهار او و میرزا یعقوب علیخان برادرش را که هردو تن\nبخدمت دولت انگلیس مواظبت دارند معاف و مرفوع القلم نماید و حکمران قندهار بنابران که همه حکام ولایات\nبدون عرض حضور و صدور امر والا اجازت گرفتن چیزی و دادن پشیزی را ندارند هر دو نامه مستر بار تمن مذکور را\nارسال حضور انور والا نموده حکم اقدس بنام او شرف اصدار یافت که هر گاه در ابتدای تخلیه قندهار معافی\nمالیات زمین مشار الیها را کار داران دولت انگلیس استدعا میکردند و منظور نمیشد ایرادی بدولت افغانستان\nوارد نیگشت چه جائیکه بعد از سه چهار سال التماس عفو مالیات زمینداری آنارا بکنند و دولت افغانستان\nمعاف بدارد پس جای آنست که اعتراض کرده و این نکته (۱) سنجیده گفته شود که هر که از مردم افغانستان بخدمت\nدولت و ملازمت انگلیس را اختیار کند و کار گذارانش خط سفارشی بنگارند البته باید وابستگان واقوام اشخاص\nسفارش یافته با عتماد آنان از قید حکم وفرمان حا کم وقت بیرون روند و متحمل بار هیچ تکلیفی از امور اطاعت\nسلطنت نشوند و از نجاست که کار گذاران دولت بهیچرا قدرت نیست که در جمیع ممالك متعلقه خویش حبه و دیناری\nاز مال دولت را بر رعیت بگذارند و با بخشند و اگر چنانچه ملاحظه قواعد اصلی نباشد در سال دوازده لك روپیه\nانگلیسی از دولت بهیه بدولت افغانستان میرسد يك يا دو لك آنرا هرگاه سفارش نمایند و دولت افغانستان بسفارش\nایشان تقسیم کند مضائقه نخواهد بود اما مدار امور سلطنت بسته بقواعدیست که رعیت و سپاه بران امضا کرده اند پس\nدولت از قواعد گذشته نمیتواند و مذاکره معامله آن دو تن میرزا با محمد عمرین خان شرعیست شخصی را و کیل\nخود قرار داده برطبق امر شرع شریف رفع مخاصمه کنند فقط و همدرین باب پس از سوال وجواب مکتوب\nکرنیل سنجان را که خودش در خصوص همین فقره استکتاب نموده در وقت تخلیه قندهار بسر دار شمس الدینخان\nسپرده بود حا کم شالکوت سند قرار داده در محفل ابراز آورد و اعلیحضرت والا انرا نیز وقتی نگذاشته بفرمود\n\nتعمیر اثنا ساختن\nراه هزارجات\nاز کابل تا\nهرات\n\nرسیدن مکتوب\nوزیر مختار\nدولت انگلیس\nبنائب الحکومه\nهرات\n\n(۱) نکته\nسخن پاکیزه\nکه پوشیده\nبند و هر کس\nآنرا نداند","chars":3752,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00467.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/467","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/467","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}