{"book":"adl0009","page":452,"text":"(٤٣٤)\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\nكوچيد ومقارن اينحال محمد رضا خان پسر محمد یوسف خان سرتيپ هزاره از دولت ایران رنجیده خاطر گشته\nاز راه اميد روی بسوی دولت افغانستان نهاده چون وارد کوهسان شد کار پردازان این دولت بامر اعلیحضرت\nوالا راهش نداده از انجا راه مراجعتش نموده باز گردانیدند\nذكر فوت\nشيرزاده شمس\nالدین\nذكر فوت امير زاده شمس الدين\n( وبنياد نهادن باغ شاهی جلال آباد ومطيع گشتن مردم فراجغان )\nدر ماه ذيقعده اینسال كه معادلۀ اش بالبريج هجری از اول تاريخ رفت امیرزاده شمس الدین فرزند جگر پیوند\nاعلیحضرت والا را درسن دو سالگی مهد حيات تهی گشته غنچۀ شگفته اش را در گلشن هستی از وزیدن باد اجل\nوقت خزان رسيده از گلنار ما یه دهر رو برتافته در بقعه هوشمندان در جنب مضجع جدا مجدش اعليحضرت امیر محمد\nافضل خان بتنگنای لحد آرميد و همدرين سال دیوار حايط باغ شاهی جلال آباد بامر اعليحضرت والا بنياد\nنهاده شده در عرصه دو نيمسال بصرف مبلغ بسياري ديوار احاطه و حجر های ضلع مغربی آن باعمارث رفيعة\nشاهانه و گنبد دروازه دخول و حجر های بيرون آن پرداخته گشت چنانچه بیايد انشا الله تعالى و پس از آراستن\nچمن های رياحين و خيابانها و فوارها و دو حوض بزرك در جانب شرق و غرب عمارت خاصه پادشاهی و اجراي نهر\nبزرگی در ان وغرس درختان نارنج وسرو وغيره در سال هزار و سه صد و پنج لوحة ازسنگ مرمر تراشيده بفراز\nدروازۀ عمارت مخصوصة شاهی مقابل دروازۀ دخول باغ كه در ضلع جنوبی واقعست نصب گرديد ومبالغی كه بپای\nاین نگارین نامه یعنى اعليحضرت سراج الملة والدين در عمارات جديده ومرمت عمارات قديمة آنهمه ساله صرف\nفرموده و ميفرمايند در جلد چهارم انشا الله بشرح خواهد رفت واز جمله مبلغ دو لک و هشت هزار روپيه مصارف\nمرمت رنگ وروغن دروازها وروزاهاي عمارات و صیقل و سپيد كاري ديوار های آن در عرصه شش ماه اول\nاینسال كه این نامه خجسته را هنگام نگارش است بحساب آمده كه ميتوان بتخمين قياس مخارج كلیۀ آنرا ازین\nنمود چون این آرایش و زیبایش بفرمان اعليحضرت ستوده سيرت سراج الملة والدين امير حبيب الله خان دام دولته\nبهای رفته و میرود بهمین قدر اشارت اكتفا ورزیده تفصیلش در تضاعيف وقایع سلطنت عدالت تمردات اقدس\nخودش بشرح خواهد رفت و درماه ذی الحجه سال ۱۳۰۰ هزار و سه صد هجری سراج القرقان از حضور اقدس\nوالا مأمور گوشمالی مردم فراجغان شد زیرا که ایشان یاغيان درۀ تيۀ هزاره پشین را چنانچه از پیش مذکور\nگشت جاو پناه داده بقرار التزاميكه بكار گذاران دولت سپرده بودند ازبین خود بیرون نکردند و او با مردم نجراو\nورپزه كوهستان رهسپار فراجغان گشته هميچنين محمد شاه خان حاكم تگاب مامور سرزنش مردم اسكين واشپى\nگردیده با ارگل محمد خان حاکم لغمان کازا قنبر ميرزا محمد شريف خان و ماهو رشاداش محكومين شينوار محكومين آنجا سرافراز\nشده بود نيز بامر اعلیحضرت والا از جانب دیگر روی بسوی فراجغان نهاد واز همگنان حيدرخان حاكم نجراب\nپیشتر واز در پر کتل شده بحد محمد شاه خان در رسیده باهم داخل فراجغان شدند و مردم آنجا ازورود لشكر سر اسيمه\nو مضطر گردیده شروط التزامی را كه از پيش داده بودند بگردن نهاده عفو تقصير خواستند و دیگران بالشكرهاییکه\nهمراه داشتند بلحاظ اینکه رعیت بمال قشوم همگنام بمقام خویش مراجعت كرده محمد شاه خان باصد نفر درنك\nنموده برجال وعائلة بحر ديبة جريمة ازان مردم گرفته همه را تحت فرمان در آورد و همچنین مردم آكون و جلكاه\nواويا وشيرة لغمان كه تمرد ورزیده مصدر شور و آشوب شده بودند مطيع گشتند\nوقایع سنه\n۱۳۰۱ هجری\nصلح\nوقايع سال هزار و سه صد و يك هجرى على ها جرها السلام\nبعينه نقل\nضائع دستخطی\nاعليحضرت\nوالا\nدرماه محرم اوايل سال بياندر امام حضور اعلیحضرت والا از هرات بعزم ملاقات برادرش رهسپار دار السلطنه\nکابل شده چون شرف بار حاصل کرد در باب شکایتهایی که کار گذاران دولت كه محمد سرور خان نائب الحکومه امهات زبانی\nبیا و تعلیم و تلقین کرده بود عاسانی بعرض رسانید در روز هفتم ماه صفر منشوريكه دستور العمل حکام ودر کار و شایان\nیاد کار است بدستخط مبارك اعليحضرت والا بعبارة سادة كه زبان عرف شرق است با ویافت که احوالات ولايت اكد بی سند\nبواسطة برادر امام حضور گفته بودید همه را بیان نمود وكفته بودید كه همین تا از دو نفر آدمان بیهوده اند ندانستم","chars":3619,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00452.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/452","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/452","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}