{"book":"adl0009","page":433,"text":"( ٤٠٥ )\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواریخ )\nپس از گشاد دادن توپ تبريك او را در ارك هرات فرود آوردند و بعد از وصول او سردار عبدالقدوس خان\nو بعضی از عیال و منسوبان خویش از راه فراه و قندهار جانب کابل رهسپار گشت و در خلال احوال مذکور سپهسالار\nفرامرز خان که حاکم گشته او را از محال اوبه و کرخیه وغیره جهت بازرس حساب ایشان در هرات طلبیده بود\nبعوض آنان برادرزاده نایب سلطان خانا در اسفزار و غلام جانخان فوقلزائی را در اوبه و پیر محمد خان جدیدالاسلام\nرا در کرخیه و ولی محمد خان جمشیدی را در کرخ بحکومت مأمور کرده خود بنظم و نسق مملکت پرداخت\nذکر ترمیم و بنیاد بعض عمارات در هرات\nذکر مرمت حصار هرات و بنیاد قلعه غوریان\n( و عمارت چارباغ وغیره واقعات )\nمقارن واردات مذکور سپهسالار فرامرز خان پس از فرستادن کرنیل ولی محمد خان در کابل که از راه فتنه\nشورش در بین سواران نظام انداخته بود و تبدیل کرنیل خیر محمد خان و کرنیل محمد خان افسران افواج ترکستان\nکه با سردار محمد محسن خان چنانچه از پیش بشرح رفت وارد هرات شده با استوفت در انجا بودند و فتنه جوئی\nبروی کار آوردند با سپاه فراه و گسیل داشتن هردوتن را با افواج متعلقه ایشان در انجا و نقل دادن سپاه مقیم فراه\nدر هرات بامر اعلیحضرت والا بترمیم حصار هرات پرداخته بخانه نخست درست کرد و هم عمارت چار باغ را\nبرای دربار حکومتی بنیاد نهاده آباد ساخت و همچنین قلعه غوریا را احداث نموده غیر از مصارف دولتی بصرف\nهشت هزار روپیه از رعایای آنجا که طوعاً معاونت کردند بپرداخت و هشت کاروان سرائی بزرگ تجارتی\nدر اندرون شهر برافراخت و بازای این خدمت که بجای برده شد مواجب ماهانه سپهسالار و تیمور شاه خان نائب\nسالار از حضور انور والا افزوده گشت و در اثنای امور مذکوره فتح الله بيك فيروز کوهی که شرح شورش\nو گریختنش از پیش مسطور شد بدستیاری مردم میمنه موضع بند ر را تاخته با مردم فیروز کوه طرح مقاتلت انداخت\nو بندر را متصرف گردیده با غوای او مردم جبار صدمه نیز شورش آغاز کرده دست مقتل و غارت دراز نمودند\nچنانچه شیر جانخان برادرزاده عباس خان شاهسوند نوکر سردار عبد القدوس خان را که از راه هزاره جات در هرات\nمیرفت بقتل رسانیده جمعی را از مردم هزاره که بعزم زیارت رهسپار مشهد بودند کشته و اسیر گرفتند و از حدوث\nاین فتنه اعلیحضرت والا بر آشفته حکمران هرات را فرمان کرد که مردم اشرار نکوهیده خوی جارد صه و فیروز\nکوه را تنبیه و تهدید نموده در تحت فرمان کشد واو باراده سرتاسر آن مردم بدکنش بتدارك جنبس جيش\nپرداخت چنانچه بیاید انشا الله تعالی و مقارن اینحال میرزا محمد ربیع نام تاجر فرستاده امیر علم خان حشمة الملك\nقاین از قیس عتبه بوسی سده سنیه علیا مستسعد گشته عریضه امیر موصوف را که مشتمل بر اظهارات دولت خواهی\nبود بادو تخته قالین و چندی و چیزی زعفران وزرشك كه برسم هدیه با خود داشت از حضور انور والا شرف گذارش\nداده درجه منظوریت حاصل کرد چنانچه شش طاقه ابره کشمیری و دو طاقه پتوی سفید کابلی محدست او از راه\nمرحمت با میر علم خان فرستاده شد و هم در ینوقت سردار محمد اسحق خان حکمران ترکستان مکتوب سردار\nعبد القدوس خان را که از هرات برای او فرستاده و بعضی شکوه و حرف های از اندازه خود زیاده نوشته بود نزد\nمحمد سرور خان نائب الحکومه هرات روان کرد و او ارسال پایه سریر سلطنت نموده ازین مکتوب چون سردار\nعبد القدوس خان وارد کابل گشت بامر اعلیحضرت والا محبوس گردیده سپرد پروانه خان شد که سخت محفوظش\nبدارد تا متنیه گردد\nذکر عزل سردار عبد الرسول خان\nذکر عزل سردار عبد الرسول خان از حکومت قندهار\n( از حکومت قندهار و واقعات ولایت اندیار )\nچون بتعبيزی جان محمد خان که از عرض و استغاثه رعایای قندهار چنانچه از پیش اشارت رفت مأمور اکم\nشده باشك ونود و نه هزار و یکصد و شصت و یکروپیه از وجوه دولتی و مصادره رعیتی برذمه سردار عبدالرسول\nخان ثابت شد از حکومت قندهار معزول گردیده بامر اعلیحضرت والا هشتاد و سه هزار و سه صد و هفتاد و شش","chars":3360,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00433.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/433","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/433","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}