{"book":"adl0009","page":317,"text":"(۳۱۰)\n( جلد دوم ) ( ذكر وقایع عهد امارت مستقلة اعليحضرت امير شير عليخان ) ( سراج التواريخ )\nبرگرفته بقدر فرسنگی راه رفته دو هزار تن مشاهده کردند كه سر راه تفنگ گرفته نشسته اند و از جهه يكش\nعنان اسپ امير محمد اعظم خان را چنگ زده از رفتن باز داشت و سردار عبدالرحمن خان دهن تفنگ بر سينه او\nنهاده وی از خوف جان عنان فرو گذاشت و چون نیمیداه گرفتن رسیدند مكشوف گشت كه برسم خویش از هر یکی\nبیست روپیه انگلیزی خراج میخواهند و بایشان طریق مقاتله پیش گرفته هر چند امیر محمد اعظم خان بدادن هزار\nروپیه راضی شد که بدهد سردار عبدالرحمن خان از جهت آنکه اینخبر سمر گشته در هر منزل چنین معامله روی\nخواهد داد مانع گردیده آهنگ جنگ کرد و آنان کار را دیگر گون دیده از راه کناره گزیدند و ایشان سالماً\nگذشته نزول نمودند و درین منزل شیخی بالباس اهل صلاح کشكول بدست حاضر آمده با دو زانوی ادب نزد\nامیر محمد اعظم خان بنشست و دو تن از همراهانش که بنام بزرگ قوم پیشتر وارد شده و در مجلس نشسته بودند\nاو را تعظیم کردند و ده تن دیگر از پیروانش بکنار مجلس بپا ایستادند و پس از پرسش باز داشتند که مشار اليه\nسید است وامیر محمد اعظم خان اسم سیادت را شنیده دست او را بوسیده در پهلوی خویش جای نشستن داد\nو سردار عبدالرحمن خان که در هر منزل یکی از مردم فرودگاه را از يك تاده روپیه داده از حالت مردم منزل ازو\nپرسیده خود را آگاه میکرد درینجا نیز بعادت مستمره یکی را روپیه عطا کرده از احوال شیخ جویا شده مكشوف\nنمود که او دزدیست معروف و دو صد تن از دزدان زبردست دارد که از جمله چپاول زنان همراه آورده است و سردار\nهوشيار این امر را بمدش اظهار کرده ویرا باور نیامد چنانچه سردار محمد سرور خان پسر خود را امر کرد که\nشیخ را گرامی داشته در شب مهمان نموده اعزاز و احترامش کند و هنگام شام که اسپان را بآب دادن در سرحیاه\nبردند همراهان شیخ جمع گشته از آب کشیدن مانع آمدند و نوکران سردار عبدالرحمن خان صد راس اسپ را\nکه از خود ایشان بود بحیله سیرآب کرده بقدر كفاف خودشان نیز آب برداشته بفرودگاه باز گشتند و پنجاه\nراس اسپ امیر محمد اعظم خان و پسرش از آب آشامیدن باز ماندند تا که خود شیخ بر خواسته از امیر اجازت\nآب دادن اسپانش را حاصل کرد و بانو کران او هر يك دو راس اسپ را عنان بر گرفته سرحیاه شد و ایشان بعضی\nعنان اسپانرا گرفته ایستادند و برخی مشغول آب کشیدن شده شیخ فرصت یافته با همراهانش حمله کرده پنج تن از\nنوکران امیر را زخمدار ساختند و سی راس اسپ را بر گرفته از راه غارت ببردند و سردار عبدالرحمن خان از\nگفته خویش درباره شیخ و نپذیرفتن عمش او را متنيه ساخته شب را بسر بردند و بامدادان هر دو تن از نوکران\nامير محمد اعظم خان که اسپان ایشان را برده بودند بيك اسپ سوار شده رهسپار گشتند و پس از ده روز بقلعه\nاز قلاع مردم فرود گردیده بیست راس گوسفند و علوفه خریده بره فربی را سردار عبدالرحمن خان از صاحبش\nبده روپیه خریداری نموده امر ذبحش کرد و چون نوکرانش آن بره را بسوی مسلخ کشیدند صاحبش بازگشته\nبها نیکه گرفته بود بسردار عبد الرحمن خان رد کرده رفت که بره را باز پس ستاند اما قبل از رسیدن او در ذبح\nگاه بره را کشته بودند پس نزد سردار شده بتندی و درشتی از وی خواستار گشت که بره را زنده کند و او در\nجوابش گفت که بجز قادر دانا کسی بجان دادن توانا نیست که بره ات را زنده کند و بهای آنرا داده فرمود\nکه بره خود را نیز ببرد و او از جهالتش باز نگردیده بگفته خویش محکم شد و سردار عبد الرحمن خان خواست\nکه خود را از چنگ نادان خلاص نماید پس حیلت انگیخته گفت که گفتگو با من داری آخند را چرا لخش و\nناسزا میگوئی و ملائی از مردم ده که دران نزدیکی نشسته بود این را شنیده او را دشنام داده با هم در آویختند\nو بمشت وسلی بسر و روی یکدیگر زدن آغاز کردند و مردم ده آگاه گردیده نمی جانبدار آخند و نصبی مددکار\nصاحب بره شده کار به پیکار انجامید تا که موسفیدان ده باصلاح برخواسته جانبین را از هم کنار ساختند\nو سردار عبد الرحمن خان در اثنای قیل و قال و پرخاش و جدال مردم ده فرصت یافته بانو کرانش بره و بهای\nآنرا که بزمین انداخته بود برداشته در گوشه مشغول کار خویش گشت بعد صاحب بره گوسفندی با دو ظرف\nماست و دو سفره نان و يك بره بریان نزد سردار عبدالرحمن خان آورده از کاریکه کرده بود عفو تقصیر خواست","chars":3611,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00317.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/317","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/317","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}