{"book":"adl0009","page":249,"text":"(٢٤٢)\n(جلد دوم) (ذکر وقایع عهد امارت اعلیحضرت امیر کبیر) (سراج التواریخ)\n\nجهت انجام نمودن بعضی امور توقف فرمود بعد سردار محمد اسمعیل خان بن سردار محمد امین خانرا بحکومت قندهار مأمور\nفرموده سید نور محمد شاه فوشنجی را بنیابتش بداشت و سردار شیر علیخان ولیعهد را باسپاه گزیده دو روز قبل از حـر\nکت موکب همایونی اصوبد قین جانب فراه کرد و مقارن اینحال سردار محمد امین خان که ایشیک آقاسی شیر دل خان از\nحضور امیر کبیر مأمور کوچ دادن او از كوشك نخود جانب فراه چنانچه مرقوم گشت شده بود چون سردار سلطان\nاحمد خان از فراه در هرات رفته بود نزد پیش رفتن کرده بعزم استقبال قبله امجدش راه قندهار برگرفته شرف دست\nبوس حاصل نمود و با سردار محمد شریف خان که او نیز از آنجا آمده شرف باریابته بود مأمور رفتن جانب فراه\nشدند و همدرینوقت قاضی عبد السلام خان بن قاضی محمد سعید خان خانعلوم بامر امیر کبیر از قضاوت قندهار معزول\nگردیده از تغییر او قاضی سعد الدینخان بن قاضی عبد الرحمن خان برادر قاضی عبد السلام خان بمنصب و خلعت قضاوت\nقندهار سرافراز گشت و امیر کبیر جانب فراه راه برگرفت اما هر دو سردار مذکوران رفته قبل از رسیدن امیر کبیر\nقلعه فراه را که در دست کسان سردار سلطان احمد خان بود بمحاصره انداختند و کار را بر سردار میر افضل خان\nدشوار ساختند و همچنان او را گرفتار تنگنای محاصره داشتند که سردار شیر علیخان که دو روز قبل از حرکت\nامیر کبیر براه افتاده بود نیز در رسیده سردار میر افضل خان که نسبت خسری بوی داشت رسیدن او را مایه نجات خویش\nدانسته بدیشان پیام داد که اکنون که سردار شیر علیخان وارد گردیده است و از وی نسبت بخود اطمینان خاطر\nدارم اینک از قلعه بیرون شده نزد شما آیم و قلعه را تسلیم نمایم چنانچه از عقب پیامش از قلعه برآمده گردن تسلیم\nنهاد و ایشان قلعه فراه را متصرف گشته سپاه مقیم آنجا را نیز درخت رایت و فرمان خویش کردند و درینوقت\nامیر کبیر که دوروز پس از حرکت سردار شیرعلیخان ره نورد منزل مقصود شده در منزل سپه آب پرتو نزول\nافگنده و از انجا رهسپار منزل خرمالق گردیده بود که در عرض راه مژده فتح فراه را از عرض سردار شیر علیخان\nکه همدست میر آخور مدد خان تلکار و ارسال داشته بود شنیده مسرور و شادمان گردید و همچنان مشعوفانه طی\nطریق نموده چون بنزديك فراه رسیده نزول اجلال فرمود سردار محمد امین خان بساط مهمانی گسترده سر ا پرده\nو بارگاه بزرگ برپا ساخت و بذیعه عرایض امیر کبیر را دعوت مهمانی و خواهش فرود شدنش را در ان بارگاه و سراپرده\nکرد و امیر کبیر دعوت او را پذیرفته در بارگاه و سراپرده که او مرتب ساخته بساط مهمانی انداخته بود شرف نزول افکند\nو درینوقت سردار محمد اعظم خان و سردار محمد اسلم خان چنانچه از پیش مذکور شد که در کابل بازمانده بودند\nدر رسیده سعادت دست بوس حاصل کردند و هر كدام در هريك از خیامیکه برپابوده بودند فرود شدند الا سردار\nمحمد یوسف خان که با امیر کبیر معاشر و هم مکان بود دیگران هريك بنجائی شدند و پس از گشودن گر و بند و بار سفر امیر کبیر\nتمامیت سرداران و سران سپاه را اذن بار داده همه سرداران چون سردار محمد شریف خان و سردار محمد اسلم خان و سردار\nمحمد حسن خان و سردار محمد کریم خان و سردار محمد عمر خان و سردار فتح محمد خان بن وزیر محمدا کبر خان مرحوم و سردار\nشیر ناز خان بن سردار محمد اکرم خان و سردار خوشدلخان بن سردار مهرد خان و سردار امین الدوله خان بن شجاع الدوله خان\nو سردار شاه دوله خان و سردار شیر علیخان بن سردار مهر دل خان مبرور تعلقدار سردار محمد امین خان و سردار\nنظر محمد خان و شاد محمد خان پسران سردار امیر محمد خان مغفور و سردار عبد الغنی خان بن نواب عبد الجبار\nخان مرحوم و سردار غلام محمد خان طرزی بن سردار رحمدل خان و سردار محمد صدیق خان بن سردار محمد عظیم\nخان خلد آشیان و سردار عطاء الله خان برادر زادۀ سردار سلطان احمد خان حکمران هرات و سردار یحیی خان\nو سردار زکریا خان پسران سردار سلطان محمد خان جنت آرامگاه و سردار شاد محمد خان و سردار شیر محمد خان\nپسران سردار پیر محمد خان بهشت جایگاه و سردار محمد یعقوب خان بن سردار شیر علیخان و سردار نور محمد خان\nو سردار گل محمد خان پسران سردار محمد صدیق خان بن سردار کهندل خان و جميع اعیان و خوانین رکاب چون\nغلام محمد خان مختار و قاضی عبد الرحمن خان خالصعلوم و میر در ویش معروف بمحافظ مجد صاحب و ايشيك آقاسی\nشیر دل خان و میرزا عبد الرزاق خان مستوفی و میرزا محمد حسین خان بن میرزا عبد السميع خان و حبیب الله خان\nو امیر محمد خان و فتح محمد خان پسران خانشیرین خان جوانشیر و عصمت الله خان جبار خیل حاضر بار گردیده","chars":3874,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00249.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/249","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/249","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}