{"book":"adl0009","page":198,"text":"(۱۹۱)\n(جلد اول) (ذکر حکومت وزیر یار محمد خان و هرات) (سراج التواریخ)\n\nمیلادی که اعلیحضرت امیر کبیر و شهزادگان و غیره منسوبانش از دیره دون درکوه منصوری رفته اقامه ییلاق\nگزیده بود تمامت افسران وصاحب منصبان و اعیان انگلیسیه که در کوه مذکور اقامه ییلاق داشتند و از معاهده\nگور نرجنرل با امیر کبیر آگاه بودند از راه تهنیت نزد امیر کبیر حاضر شده کلاه سلامی از سر برگرفته مبارکباد مراجعتش\nرا بجانب کابل گفته نوید امارت افغانستانش دادند و بعرض رسانیدند که اکنون مختارید که شب را در کوه\nمیگذارید یا فرود کشته راه میبردون و از انجا طریق کلکته میسپارید و در انجا با گور نرجنرل ملاقات و وداع فرموده\nعازم دار السلطنه کابل میشوید و امیر کبیر فرود کشتن را اختیار کرده انگلیسان فوراً چهل پالخاه محفه حاضر\nآورده امیر کبیر باشهرادکان و غیره منسوبانش در آنها نشسته از کوه منصوری در شهر دیره دون نزول فرموده\nپس از سه روز از انجا روانه کلکته شد و چون وارد کلکته گشت لارد آکلند با امرا و گورنر جنرال کشور هند\nاز راه ملاقات نز دامیر کبیر شده بعد از ادای مراسم پذیره و تقدیم لوازم مصافحه در مجلس ملاقات کرسی نهاده باهم\nنشستند و گور نرجنرل زبان کشوده گفت که دولت انگلیس دوستی اعلیحضرت امیر کبیر را بر دوام و استوار\nمیخواهد که سالهای در از بل که ابدی بوده ممتاز جمیع دول باشد و از دولت برطانیه مفارقت و مباینت نکرده\nبادیگر دول راه موافقت و مو اصلت نه پیماید و امیر کبیر گفتار او را مسلم داشته بدوستی دولت ایشان اعتراف نموده\nبعد هر دو تن رخواسته باهم وداع کرده چند قدمی نداشته هنوز از هم جدا نشده بودند که دو جلد تفسیر حسینی\nبا پوش کمخواب آورده پیش کشیدند و امیر کبیر آنرا بفال نيك شمرده بخورسندی گرفته ببوسید و برچشم نهاده\nبعهد ملازم خویش داد که بتعظیم نگاه دارد و همچنیين بعد از چند گام برداشتن دیگر دو زنجیر پیل حوزه زده و اسبان\nیراق طلاء برای نشستن و سواری امیر کبیر پیش کشیدند و امیر کبیر از گور نر جنرل جدا شده مکتوبی برای عیال\nو اطفالش که اینوقت در کرنال بودند فرستاده خبر داد که ایشان از راه لودیانه روی مراجعت بکابل نهند و خود\nبر ریل نشسته رهسپار مملکت افغانسان شد و چند دسته فوج دولتی جهت محافظت و پاسداری مأمور گشت که\nتا پنجاب ملازم رکاب شهریاری بوده از انجا مراجعت کنند زیرا که حدود پنجاب متعلق بمهاراجه شیر سنگه بن\nمهاراجه رنجیت سنگه بود و چون وارد لودهیانه شد عیال و اطفالش نیز از کرنال در رسیده بهم پیوستند و افواج\nانگلیس که ملازم رکاب بودند رخصت حاصل کرده جانب کلکته مراجعت کردند و از انجا امیر کبیر باسر ادقات حرم\nمحترم و فرزندان سعادت توام وملازمان محترم و هدم راه مقصود بر گرفته از شیر سنگه بن مهاراجه رنجیت سنگه\nدر دل تشویش همی داشت که مبادا بکینهٔ دیرینهٔ که از سبب کشته شدن هری سنگه وغیره دشمنی ها ولشکر کشیها\nدر دل دارد سر راه گرفته آسیبی رساند اما مها راجه شیر سنگه از جوان مردی که داشت بارعایای متعلقه اش\nاز روزیکه امیر کبیر باخاك پنجاب گذاشت تفقد شاهانه بتقدیم رسانید چنانچه از منزل اول که با نهاد اراضی متعلقه\nمها راجه مذ کور شد جمیع ما يحتاج بل زیاده بر اسباب احتیاج از قبیل کیسه های زر سرخ و سیم سفید مسكوك\nو مأكول و مشروب و حلويات و شربتیات برسم ماحضر خوان پادشاهی برای خود اعلیحضرت امیر کبیر و شهزادگان\nو اعیان رکاب و افسر و سپاهی منزل بمنزل موجود و آماده همی نمود و در هر منزل از وفور مأکولات و حلويات\nبوقت کوچیدن بزمین میريختند و مردم تماشائیان یمن و یسر از زمین برداشته میبردند و آنگاه که بيك منزلی لاهور\nنزول فرمود خود مهاراجه شیرسنگه با معدودی از سواره و پیاده که دور از چنان شدن امیر کبیر بود بپذیره\nبرخواسته باتحف و هدایای شایسته از راه استقبال داخل منزل گاه امیر کبیر شد و مراسم پذیره بجای آورده تحف\nوهدایای خویش را پیش کشیده اعلیحضرت امیر کبیر را از کثرت نوازش شاد خاطر ساخت و شب را با امیر کبیر\nبروز رسانیده بامدادان باهم روانه لاهور شدند و بنزديك شهر لاهور افواج سواره و پیاده نظام که با آوای\nو زنبورك خانه و موزیکان و باجه نوازان بامر شیر سنگه جهت تبريك مقدم امیر كبير صف کشیده ایستاده بودند\nموزيك چیان و باجه نوازان بمجرد ورود با پستادن گاه ایشان ساز سلامی نواخته سر بیرق ها فرود کرده بعد ذلك\nتوپ وتفنگ شادمانی نموده با اعزاز وا کرام هر چه تمامتر بشهر لاهورش فرود آوردند و در منزلگاه پادشاهی که\nبکمال لطافت وصفائی برای امیر کبیر آراسته بودند جای دادند و جمیع اشیای خوردنی و پوشیدنی و اسباب خواب","chars":3810,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00198.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/198","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/198","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}