{"book":"adl0009","page":181,"text":"(١٧٤)\n(جلد اول) (ذکر وقایع عهد سلطنت دومی شاه شجاع) (سراج التواریخ)\n\nسردار محمد اکبر خان پیام داده التماس عهد جدید کردند که در بین جانین منعقد وموثق گردد وسردار محمد اکبر خان شرائط عهد را نوشته برای ماکجر که بجای مکتان صاحب اختیار شده بود فرستاد که مطابق این مسوده مرقوم نموده و مهر بر نهاده مرسول دارند تا رشته عهد منعقد گردد وطناب عداوت قطع شود و آن اینست که اضافه از شروط مندرجه عهد نامه سابقه پذيرفته آید اول باید توپخانه خود را تمام سپارید و افزون از شش عراده توپ با خود بر ندارید دوم آنچه از اعمال واثقال که در بنه و زر و سیم که در خزانه دارید بجا بگذارید و بگذرید سوم جمعی از بزرگان خود را بازنان وفرزندان ایشان بکروکان نزد ما گذارید چهارم چهارده لك روپيه كه بخواهش ما مگناتن بذمه نهاده بودچون او کشته شد شما ادا نمائید فقط و اگر چه پذیرفتن این شروط بغایت ما کجر را دشوار مینمود اما بحال سیر و نافق نیز نداشت پس ناچار با جنرال الفنستون نشسته از وی مشوره خواست و او گفت چون افغانان از بدعهدی مگناتن بر عهد اعتماد ندارند عهد ایشان را وثوقی نباشد اگر چنانچه بعد از قبول کردن این تکلیف شاق بر میثاق استوار شوند و ما را امان دهند آسان باشد اما چون بدليل مذكور در پیمان محکم نشوند چرا چندین بار گران را بر گردن دولت گذاریم پس باید که در همین بالاحصار کابل که هنوز در تصرف شاه شجاع و گویا که در دست ماست در شده اقامت گزینیم و بزم نمائیم یارا، جلال آباد برگیریم و هم، پیش آید گردن نهیم و نام دولت را پست نکنیم وماكجر در جواب گفت ما را درین سرمای زمستان نتوان جنك با افغانان نیست خلاصه شروط مذکوره را بگردن گرفته ونوشته از راه قبول نزد سردار محمداکبر خان فرستادند بعد در روز بیست و نهم شوال سال ١٢٥٧ هزار و دوصد و پنجاه و هفت هجری کپطان وانس وكپطان ورم مندوكپطان واربرتن و کپطان دیپتان را بازنان و فرزندان شان بكروكان نزد سردار محمد اکبر خان فرستادند واو چون از محبوسان را که در شهر بودند بالتماس انگلیسیان جهت اطمینان خاطر ایشان رها داده در لشکر گاه فرستاد ه گروه کان را در خانه نواب محمد زمان خان پهلوی کپطان کانلی و کپطان ایری جای داد وليفتنت ما کنان مریضان وزخمداران را بشهر در آورده معالجه ومداوا گماشت و ما کجران فوجی را نیز نزد مریضان گذاشته پنج عراده توپ شاهی را تسلیم سردار محمد اکبرخان کردند آنگاه از لشکرگاه عزم کوچ نموده از قضا در روز پنجم ماه ذی القعده برف بسیار باریده انگلیسیان را زیاده تر بزحمت و سختی دچار ساخت چنانچه در روز ششم ماه مذکوره از راه جلال آباد نهادند و افغانان از سبب اینکه در عهد نامه اخیر در عهده انگلیسیان گذاشته و ایشان قبول کرده بودند که تمامت توپخانه وقورخانه را سپرده از مملکت بیرون شوند و انگلیسیان بدون از انواب مذکوره شاهی دیگر انواب را نسپردند در کوچ دادن ایشان دست در معدرت ها زدند خلاصه بقلت علوفه و آزوقه چهار هزار و پنجصدتن از سپاه نظام را با نه عراده توپ براه انداخته چون پل دریای عبورشان نبود تا شام گاه بکندن لزمیر کابل مشغول بودند و افعغانیان ایشان را دشنام داده سخره همی کردند و درین روز که فوج مذكور عبور کرد نقصانی بافواج انگلیسیان نرسیده تاشبانگاه بجمادن از سپاه زیر دست هوای من بروی برف از سرما بمرد الغرض تمامت سپاه از نظم لنظام بیرون شده بسیار کس از لشکری هندی هلاك شدند و به بسیار زحمت و مشقت در منزل بگرامی واقع سه کروهی کابل نرسیده در قلعه خرابه تاج خان فرود گردیده در پنجا نیز جمعی از سرما هلاک شدند.\nذكر تلف شدن لشكر انگلیس در راه جلال آباد\nذكر واقعات تمام تلف شدن لشکر انگلیس\n( در عرض راه جلال آباد )\nو از پنسوی سردار محمد اکبر خان با تمامت غازیان از وقت براه افتادن لشکر انگلیس تا منزل بگرامی در اطراف راه چپ و راست را گرفته قوت و هیت خودرا نشان داده شب هنگام بشهر مراجعت کردو روز هفتم ماه ذي القعدة سال ١٢٥٧ هزار و دوصد و پنجاه وهفت هجری انگلیسیان از منزل بگرامی راه منزل بتخاک بر گرفته نیمۀ سپاه هندی از شدت سرما نتوانستند که با لشکری طی مسافت کنند وسردار محمد اکبر خان از عقب ایشان راه برداشته غازیان در عرض راه بتخاك از قفای انگلیسیان برآمده با مهیبان صف مبدر آمدند و اعمال واثقال شان را می ربودند و يك عراده توپ شانرا نیز گرفته نزد سردار محمد اکبر خان آوردند وانگلیسیان پس از وصول در منزل بتخاك بسردار","chars":3667,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00181.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/181","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/181","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}