{"book":"adl0009","page":135,"text":"(۱۲۸)\n( جلد اول )\n( ذکر وقایع عهد امارت امیر کبیر )\n( سراج التواریخ )\nو آراستگی آلات حرب و سپاه راه جلال اباد عقبه پیش گیرم بدین اندیشه از آنجا بکابل مراجعت فرمود و سردار سلطان محمد\nخان با سردار سعید محمد خان و سردار پیر محمد خان برادران اعیانی خود از استرداد پشاور بنا بمراجعت اعلیحضرت\nامیر دوست محمد خان مایوس شده ناچار طریق دوستی با رنجیت سنگه پیش گرفتند و بتوسط و میانه روی ابو طویله نام\nفرانسوی چنانچه قصه او گذشت با وی طرح مصالحه انداختند و هرچه رنجیت سنگه بزمۀ ایشان نهاد از قلت بضاعت\n(۱)\nبا عث نکر\nذکر لشکر\nکشیدن شاه\nایران جانب\nهرات\nو عدم استطاعت مجبوراً بر عهده گرفته محتملی که بثابه ناشایسته بود که در لاهور زجراً باو خط داد خط واگذاری پشاور\nو دیره جات را هم کرهاً بدو داده باشند زیرا که رنجیت سنگه با وجود استیلا و تغلب محال (۱) اشغر و بنو آپه و نوشهره\nو کوهات را تا پل بلند باسم جاگیر بدیشان مفوض داشته ایشانرا با خود برده در شاه درۀ لاهور جای نشیمن داد و هفتاد\nهزار روپیه نانک شاهی نیز برسوم و خوره برای ایشان مقرر و معین کرد و خلاصه تا سال هزار و دوصد و شصت و شش\nدر آنجا روز بسر برده بکابل آمدند که انشاءالله مرقوم میگردد\nذکر لشکر کشیدن اعلیحضرت محمد شاه قاجار جانب هرات\nدر خلال احوال مذکورۀ سال ۱۲۰٤ هزار و دوصد و پنجاه و چهار هجری محمد شاه قاجار عزم تسخیر هرات کرده\nمقارن ارادۀ او اعلیحضرت امیر دوست محمد خان که استرداد پشاور و پنجاب و کشمیر و سند پیشنهاد خاطرش بود\nاز کابل و سردار کهندل خان از قندهار و سردار شمس الدین خان از هرات که اینوقت نزد شهزاده کامران بود هر\nکدام بر طبق مرام خویش نامه و رسولی پیش شاه ایران فرستاده خواستار شدند که در تسخیر هرات و تدمیر شهزاده\nکامران کار بتأخیر نیندازد و شاه ایران فرستادگان ایشان را نوازش کرده هر يك را با جواب مرقومه رخصت\nمراجعت داد و در ضمن این ماجرا شهزاده کامران آهنگ تسخیر سیستان کرده حاکم آنجا از خوف و هراس او\nنزد شاه ایران رفت او لوهمۀ رو داد مسطوره را معین و یاور امر مکنونه خاطر خویش دانسته نخست قنبر علی\nخان مابی را با يك قبضه شمشیر یکبا قبضه اش مرصع بالماس بود از عقب فرستادگان امیر کبیر و سرداران قندهار نزد\nسردار کهندل خان برسالت فرستاد و خود در روز چهار دهم ماه صفر سنه ١٢٥٤ هزار و دو صد و پنجاه و چهار بعزم\nهرات از طهران بیرون شده بدر باغ نگارستان بارگاه نصب کرد و حاجی میرزا آغاسی مشیر دولتش با تمامت شهزاد\nگان و بزرگان ایران تهیه سفر نموده در پیرامون آن باغ خیمه زدند و میرزا آقا خان وزیر لشکرش بترتیب سپاه آذر\nبایجانی و افواج عراقی و مازندرانی پرداخته بتهیۀ علوفه و آذوقه مشغول گشت و شهزاده کامران حکمران هرات\nاز عزم شاه ایران آگاه گشته فتح محمد خان نامی را با پنجاه طاقه شال نسج کشمیر و پانزده راس اسپ برسالت نزد\nاو کاشته در باغ مذکور شرف باریفت و تحائفی که با خویش برده بود پیش کشید و ملتمسات شهزاده کامران را بعرض\nرسانید ر که شاه او را یکی از دولتخواهان دانسته عصیانی را که از در کذب نسبت باو نزد شاه باز دانند اند تصدق\nندانسته هم آئینه وجوه دنانیر و رئوس منابر را بنام شاه رواج دهد و بیرون از طریق اطاعت راهی نه پیماید بشرط\nانکه شاه زحمت سفر را برخود و سپاه جانب هرات جائز نشمارند و محمد شاه مسئول او را بگوش قبول جای داده\nمصحوب رسولش پیام فرستاد که اگر شهزاده کامران بصدق سخن رانده است همانا چون سپاه بوی نزديك\nشود از راه سلام پیش آمده بحکومت هرات باز داشته خواهد شد و شاه پس از رخصت دادن فرستادۀ شهزاده\nکامران در روز یکشنبه نوزدهم ماه ربیع الثانی از باغ نگارستان کوچیده روز یکشنبه بیست و ششم ماه مذکور\nوارد سمنان شده هفت روز درنگ کرده بعد راه بر گرفته روز شنبه دهم جمادی الثانی در بسطام فرود آمده\nبیست روز توقف نمود تا که اعیان مملکت باسواره و پیادۀ خود ها حاضر خدمت شدند و مجد دالها آصف الدوله\nوالی مشهد حاضر حضور شاه گردیده بدلایل و براهین او را ازین سفر مانع آمد اما چون اینخبر سمر گردیده در افواه\nافتاده بود گفتار اورا نپذیرفته از انجا اسپ رانده بمنزل خیر آباد نزول فرمود و چون وارد نشاپور گشت بیست\nروز توقف کرده بعد پا بر کاب نهاده از منزل تربت شیخ جام رجانله یار خان آصف الدوله را با دوازده هزار پیاده و سوار\nنظام و نه عراده توپ جانب بادغیس مأمور نمود و اسکندر خان قاجار را با سواران قراي نيز با او همراه ساخت\nو خود در موضع سر جام فرع کش نموده هفت روز مکث فرمود بعد وارد غوریان شده در وقت ورودش جمعی","chars":3789,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00135.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/135","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/135","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}