{"book":"adl0009","page":132,"text":"(١٢٥)\n( جلد اول ) ( ذكر وقایع ایام فتور افغانستان ) ( سراج التواريخ )\nمزار لعل شهباز حیدر آباد را برگزیده روی بدانوی آورد و در روز بیست و نهم ماه رمضان سال ١٢٥٠ هزار و\nدویست و پنجاه هجری در باغ میرزین العابدین بکنار نهری فرود آمد و پس از حصول استراحت و ادای وظائف\nزیارت واخذ تحفه وهدیه از میران آنولایت از جادۀ جلمیر و بیکانیر رهسپار لودهیانه گشت و در روز هفدهم\nماه ذی القعدة سنه ١٢٥٠ هزار و دویست و پنجاه وارد آنجا شده بفکر فراهم نمودن سپاه پرداخت .\nذکر متصرف شدن رنجیت سنگهه ذكر از دست\nشهر پشاور ومضافات آنرا شدن پشاور\nو همدرین سال بخلال احوال مذکوره رنجیت سنگهه که باشاه شجاع معاهد و در تسخير ملك موروثی او را\nمعاضد گشته و با سردار سلطان محمد خان چنانچه از پیش رقم کشت معاهد بود لشکر جانب پشاور تاخته با سردار\nموصوف طرح مقاتله انداخت و جنگها کرده پشاور را بقهر وغلبه متصرف شد و سردار سلطان محمد خان از راه\nهزیمت در علاقه باجور رفته اقامه گزید و هری سنگهه سپه سالار رنجیت سنگهه بایالت پشاور پرداخته بقیه ولایات\nمشرقی افغانستان را که تا اینوقت بدست عاصیانه سکھان در نیامده بودند همه را در تحت تصرف آورد و سردار\nدوست محمد خان پس از انهزام شاه شجاع دوماه در قندهار توقف کرده نائب عبدالصمد خان تبریزیرا که ذکر\nاساس نهادنش لشکر نظام را در کابل از پیش بشرح رفت بسبب آنکه یکنفر از سپاهیان نظام در محاربه شاه شجاع\nاز پیش روی او فرار کرده و او خود سر بتیغش برانیده بود اخراج اندیش فرموده بعد برادرانش را وداع نموده\nبكابل مراجعت فرمود و از ماجرای پشاور بسی متألم گشته عزم استرداد کرد و بتهیه سامان جهاد پرداخته آوازه\nلشکر کشیدنش را جانب پشاور در افواه انداخت و در نجال سردار امیر محمد خان برادر دیگر سیزش را اجل موعود\nدر رسیده بعمر چهل و يك سالکی بدرود جهان فانی کرد و در کنار غربی مزار عاشقان و عارفان کابل مدفون گشت\nواين يك بيت که تاریخ انتقال اوست در ذیل ابیات چند بلوح مرقدش منقر و محكك كرديد بيت\n١٣٧٠\nگفتا که دل زحكم يكبر آنكهی بگو رفت از جهان امیر محمد سوی جنان مجموع عدد\nوقوت او باعث سوگواری سردار دوست محمد خان شده از عزمیکه پیشنهاد خاطرش بود باز مانده بمانم داری مصرع اخیر\nمشغول گردید و تا سال هزار و دوصد و پنجاه و سه باطمین اصطیاد چیده لشکر کشی اختیار نکرد تا که بادغرور بكاخ ( ١٣٧٠ )\nعدد کاف\nدماغ هری سنگهه سپهسالار رنجیت سنگهه که بر علاوه منصب سپهسالاری حکومت پشاور نیز داشت وزیده آهنگ است از ان\nتسخیر کابل کرد و بسردار دوست محمد خان نامه و پیام فرستاد که در کتاب اهل هنود مرقوم و مندرجست که کاسته شده باق\nدرین تاریخ لشکر سکهه بکابل حمله کرده آن ملك را مسخر مینمایند و هر که سر از ربقه اطاعت ایشان باز زده ( ١٣٥٠ )\nرقبة انقياد فرو نیارد بآتش قهر كوله احوالش تافته گردد پس سزاوارتر آنست که روز کارت را بقایه سردار ماند\nسلطان محمد خان برادر خویش تباه و سیاه نساخته از راه متابعت پیش آئی و کابل را که سپاری والا پرده اعتبار\nخود را دریده و پشت دستت را بدندان حسرت گزیده مشاهده خواهی کرد و آنوقت نزد ماوقری نخواهی داشت\nواز مطالعه این و مسانعه این سردار دوست محمد خان بسی بر آشفت .\nذکر لشکر فرستادن سردار دوست محمد خان ذكر لشكر\nسالاری برادر و پسرانش جانب پشاور کشیدن سر\nدار دوست\nدر سال ١٢٥٣ هزار و دوصد و پنجاه و سه سردار دوست محمد خان در جواب نامه و پیام هری سنگهه محمد خان\nاعلام فرموده اعلان جنك داد و سردار محمد افضل خان و محمد اکبر خان پسران و نواب عبدالجبار خان برادر خود را جانب پشاور\nبالشکر شایان از کابل جانب پشاور گسیل نمود و از انسوی هری سنگهه اعلام سردار دوست محمد خان را خوانده\nبعزم رزم از پشاور جانب کابل راه بر گرفت و انگاه کجا لشکرش در موضع جمرود واقع یکمنزلی پشاور فرود آمد\nاز ینطرف سردار محمد افضل خان با برادر و هم وسپاهش بمنزل لواوك واقع اندرون دره خیبر رسیده فروکشتن","chars":3285,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00132.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/132","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/132","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}