{"book":"adl0009","page":1247,"text":"( ۱۳۱۷ )\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\n\nو عهد نامه را امر طبع و باسه کرده بموا از طبع برامد و در تمامت ولایات داده بیست الی سی و چهل طلا در روپیه و نیمر وپیه\nوثلث وسدس يكرو پیه وسکه پنچرو پیه‌کی که به نقش ضياء الملة والدين مسكوك كشت انتشار داده همه را برسم تفغا و انعام\nبرای بزر كان قوم از سپاه ورعیت فرستاد و چون در عهدنامه عبارت یکنفر از هشت نفر برای خدمت حراست\nسرحد وثغور دادن جمهور رعایا از جانب بزرگان و اعیان ملت درج بود که بطوع و رغبت بدولت داده و در\nهمه وضع از انصار و قرای مملکت جانی را برای مشق قواعد نظامی این نفری معین کننده اشتهارات عدیده انتشار\nداده شد و هم نقوس شمار از طرف دولت بخواهشیکه بزرگان ملت کرده بودند مأمور گردیده امر شد که تمامت مردانرا\nاز چهارده تا سن پنجاه سال ضبط وثبت دیوان کنند و مواجب ماهانه این یکنفر را ان هفت دیگر بدهند واز عهدی که\nبزرگان ایشان با دولت در میان نهاده و موثق داشته اند عدول نکنند وهم روز بیست وششم ماه اسد سال شمسی\nرا حضرت والا روز جشن متفقیة ملی نام نهاده فرمان کرد که همه حکام ولایات و عمال درین روز طعام واغذيه و حلویات\nو فواکه مبروم توابع محکمه حکومت خودرا از طرف دولت داده مانند و شیرین کام ساخته شب آن این روز را با ینه بندان\nو چراغان و عیش و عشرت بروز رسانند و هموم رعایا بشکرانه این لقب میمون و جشن مسعود از سپاه و رعیت زمین دار\nمرد احدی يكرو پیه و بی زمین نیمروپیه و افسر ترك نظام از بچاه تا صد وكوچك از پنج تاده وسپاهی از نیم تايك\nروپیه هر قدر نقوس مردانه که در افغانسنان بودند طوعاً بدولت دادند که انشاءالله بعضی ازین مبالغ در برخی\nاز موارد برقرد كلك بیان خواهد گشت و همدرین وقت حضرت والا از بطالت محمد زمان خان صوبه دار که\nدر تحصیل چهل هزار روپیه وجه ذمه کی میرزا محمد شاه خان و میرزا عبدالصمد خان مستأجران از قوم تا جيك\nجلال آباد تعطیل کرده در عرصه نه ماه پنجهزار روپیه را حصول کرده در تحصیل مابقی آن غفلت ورزیده بود\nآگاه کشته در روز سوم ماه ثور محرم میرزا محمد قاسم خان سر دفتر مشرقی را فرمان تأکید بر حصول مبلع\nمذکور کرد و او که غیر از محمد زمان بکشتن حواله دار دیگر را نیز بفرمان حضرت والا چنانچه گذشت مأمور\nکرده بود تأکید بر تعمیل امر حضرت والا کرد و در روز سه شنبه چهارم محرم از دفتر سنجش کابل در باب\nمیرزا گل امیر عامل پکه اولنگ که چندی قبل شرحی از جور و ستم ملا محمد جان محرر محکمه شرعیه دای زنگی را\nچنانچه گذشت معروض داشته بود ومیرزا محمد امین عامل آشکار آباد ومیرزا عبدالرحمن عامل ارزکان فرمان\nخون بمهر حضرت والا بنام جنرال شیر محمد خان اصدار یافت که ایشان را با دفتر و دیوان و کاغد پارهای شان\nبحراست کسیل کابل کنند و ازآنسوی در خلال واقعات مسطوره محمد عمر خان نورزای تماد کمسیان انگلیس\nاز کوه ملك سیاه در موضع رباط بازگشته و از تمام و انجام شدن کار تعیین حدود عریضه نگاشته و حضرت والا\nچنانچه گذشت او را فرمان کرده بود که در قندهار باز کشته از آنجا در جولاک برود پس از درنك کردن نه روز\nدر رباط که نقشه و تعيين وتقسيم حدود را اختتام دادند در باب موضع مانده کورزی که چراگاه بر علف خوش\nهوای با فضاییست هر دوتن را مباحثه دست داده آخر الامر بدلايل قويه و براهین واضحه که محمد عمر خان در میان\nآورد مکمسیان تن بعجز در داده متعلق بافغانستان کشت و از نقطه نادر برطوس تا کوه کشی که همه جای یکشتافتست\nو در وقت رفتن ایشان جانب كوه ملك سياه تعيين حدفاصل آن نشده بود پس از مقاوله و مباحثه زیادی که هم\nدوتن نموده بپای برفد حد فاصل را بخط مستقیم درج نقشه کرده با هم قرار دادند که در فصل خریف مهندس\nو نقشه کش و معمار از جانب دولت عليه افغانستان مأمور آمده بروج فاصله را بر افرازند و حضرت والا این مقال را\nسرا پا از عریضه محمد عمر خان مسموع گردیده در روز پنجشنبه ششم محرم توقیع در کابل آمدن او را بخط خاص برقم\nنموده ارسال فرمود و ازینسوی حبیب الله خان که مأمور حکومت جلال آباد چنانچه گذشت شده بود درین روز وارد\nمقر حکومت خویش گشت و شاه محمد خان حاکم سابق مقدمش را گرامی داشته دعوت مهمان کرد و همدرين ايام\nیحی خان بن سردار محمد حسن خان و محمد قاسم خان بن سردار عبد الرحیم خان که از راه معاندت دولت در پشاور رفته\nاقامت کرده بودند از ذلت و عسرت روز کار ناچار گردیده و زندان افغانستان را بهتر از گلستان مملکت غیر\n\nافزودن نفری حسن\nمتفقة ملی\n\nشرح تعیین\nحدود نمودن\nمحمد عمر خان\nبا مکمسیان","chars":3777,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01247.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1247","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1247","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}