{"book":"adl0009","page":1170,"text":"(١١٤٠)\n(جلد سوم)\n( وقایع ماه ربیع الاول سنه ۱۳۱۳ )\n( سراج التواریخ)\n\nرفقای دولت خویش مأمون و مصون دارد و افغانستان سد روئین اندر زمین باشد پس بناء علیه ختم مهمان\nبودم باید درخاك مملكت انگلیس شود تا در سائر ممالك اروپا سیاح گفته شوم و امنای دولت انگلیس این گفتار\nشهزاده راپسندیده ردانش وی تحسین و آفرین کردند و هم خواستار شدند که چون بندگان و خدمه و كاب\nسعادت انتسابش زبان بیان اهل اروپا را نمیدانند لازمست که سرقتر (جيرك ) که تا کنون مهماندار عالیست\nدر سیاحت اروپا ره نورد خدمت رکاب باشند و کرایه ریل را هم چند حضرت عالی بران احتیاج ندارد از دولت\nانگلیس ادا نموده خدمات هبوط و فرود عالیرا از روی زبان دانی بپای برد و شهزاده این امر را پذیرفته چنانچه\nگذشت تشریف فرمای مملکت فرانس شد و نوزده روز در پاریس بسیر و سیاحت بسر برده بساعت چهار پس از نصف روز\nبیست و نهم مذکور ماه مسطور که روز نوزدهم در نگش در پاریس بود با خدمه خویش بسواری کالسکه راه ایستگاه ریل\nپیش گرفت و شب را بحزم واحتیاط کثرت آمد شد ریلها که مبادا آسیبی روی دهد در ایستگاه بسر برد و روز سلخ\nربیع الاول که ذکر آن وعده داده آمد و عمله های خود بشرح رود بسواری ریل طی مسافت بندر مارسل نمود\nذکر وقایع\nافغانستان\nکه در ایام\nسیاحت سر\nدار نصر الله\nخان بوقوع\nیافتند\nذکر وقایع افغانستان که در ضمن سیاحت سردار نصرالله خان\n( بوقوع پیوسته )\nوازینسوی در خلال احوال سر گذشت سردار نصرالله خان که بشرح رفت چهار تن از بزرگان کفار کاموز\nکه وعده حاضر آوردن هزار روپیه را پس از گذشتن روز عید خود داده و در خانهای خویش چنانچه گذشت\nرفته بودند با هشتصد و بیست روپیه نزد سپهسالار غلام حیدرخان حاضر آمده اظهار آمدن بقیه بزرگان قوم خود\nو آوردن بقیه وجه را کردند که پس از عید خود ایشان می آیند و می آرند و سپهسالار هر چهار تن را رخصت\nمراجعت و بقیه وجه را که یکصد و هشتاد روپیه بود بنام هشده تن از بزرگان ایشان برسم خلعت خط دست داد\nو همدرینوقت حضرت والا سرای صاحبزاده کاکامع اقام خیابان مرادخان را که از وجه عین المال خریده شده بود\nاز عرض و استدعای سید یاقوت شاغان کینان که خانه نشیمن و استعداد و استطاعت خریدن سرای نداشت بوی\nعنایت فرموده فرمان داد که دران جای گزیده کرایه ندهد و مقارن اینحال سیدصالح بن سید غلام جان کنری\nعرض پرداز پایه سریر سلطنت شده بزبان دعا و ثنای دولت استدعای رحالی وظیفه مستمره پدرش را که فوت\nشده بود نمود و حضرت والا عرض اورا بگوش لطف شنیده در روز بیست و نهم ربیع الاول که همدرینروز سردار\nنصرالله خان از پاریس جانب مملکت ایطالیا چنانچه گذشت عزم سیرو سفر کرد سپهسالار غلام حیدرخان را فرمان\nشرح ورود سر گذشت وسردار نصرالله خان\n( درمملکت دولت ایطالیه )\nوازانسوی سردار نصرالله خان که روی جانب مملکت ایطالیه نهاده بود شب را در ایستگاه بسر برده بساعت\nدوازده پس از نصف روز یکشنبه سلخ ربیع الاول بسواری ریل وارد بندر مارسل گردید و کرنیل تالبیت ترجمان\nبا(دا کترل) شرف اندوز فرود گاه شهزاده شده آداب تعظیم و تكريم بتقديم رسانیدند و شهزاده پرسش و پژوهش\nحال ایشان فرموده بعد بسواری کالسکه باخدمه رکاب میمنت انتساب طی مسافت نمود وازساحل در جهاز تشریف\n(۱) شراع برده از وصول شهزاده کاریگران و جهازرانان باطناب و (شراعش)(۱) جهز ارا صعود داده میر اسمعیل خان رساله دار\nبکسر شین با سپاهیان نظام که راه نورد خدمت بود در خارج جهاز ادای سلام نمود و شهزاده در جهاز جای گزیده بحر پیما\nبادیان کشتی شد و بندر مارسل را بدین نهج ضبط روز نامه خویشتن فرمود که این بندر از بنادر معظمه وممعوره مملکت\nرا گویند فرانس و در زینت و آرایش وطرح عمارات وصنائع و نقش و نگار و نظافت بوزن وبازارشان پاریس است که گویا\nدولت فرانس پس از پاریس شهری بر رونق و زیباتر از بندر (مارسل) ندارد وهمچنانکه در انگلستان (لورپول)\n\nسر گذشت\nسردار\nنصرالله خان\nدر ایطالیه","chars":3266,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01170.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1170","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1170","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}