{"book":"adl0009","page":1124,"text":"( ۱۰٩٤ )\n(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان) (سراج التواریخ)\nنصر الله خان در لندن که مذکور شد میرزا صالح محمد خان از حضور انور والا بسر دفتری نظام هرات سرافراز\nو ممتاز گردیده چون از کابل در آنجا رفت در کات بیرون نویس زمان سر دفتری میرزا محمد رضا خان را در تحت نظر\nملاحظه آورده بعضی را که سند داشت مسترد کرده برخی را قلم محت گذاشت و حواله کرد که تحویل خزانه نماید\nو هم مقارن اینحال دو نیم سوار محمد یعقوب خان الکوزائی که فوت شده بود از حضور انور بنام محمد ایوبخان\nبرادرش رحال گردید و همچنین ده سوار نوروز خان میرگنی بنام سمراد خان پسر زرکش وده سوار محمد صدیق\nخان بنام حبیب الله خان پسر صغیرش بر حال شده فرمان رفت که تا زمان بزرك كرديدن او شريك غلام محي الدينخان\nونور محمد خان بنیابت او روز خدمت بجانبازی بسر برند و هم دو نیم سوار آقابيك قپچاق بنام احمد بيك برادر\nزاده اش رحال کشته دو نیم سوار جدید بنام قرار بيك برادر دیگرش مرحمت شد ودو نيم سوار ولى محمد خان\nاسحق زائی بنام عطاء الله خان پسرش و چهار سوار مقام خان شیرین بنام امیر محمد خان پسر او رحال گردیده همه\nبسر افرازی در هرات رفتند و همدر خلال این احوال محمد صدیق خان خوافی که قبلبرین در زمانیکه کار گذاران\nدولت ایران دست تصرف در موضعی از هشتادان که حق وحصه دولت افغانستانست دراز کرده بودند خودرا در\nنزد سر حد داران ایندولت از هوا خواهان نموده و در موضع خوشآبه دست بکار برده و گفته بود که آنرا آباد کرده\nمالیه اش را بعمال افغانی میدهم و آخر الامر که بیعانهي از مین را آباد کرده قابل زراعت ساخت از دادن مالیه اش\nسرباز زده گفت که از خاك مملكت دولت ایرانست و از این اظهار و گفتار او قاضی سعد الدینخان حکمران فوراً\nدر موضع مو بهی قلعه واقع آنسوی زمین خوشابه محافظ کاشت که آنرا چنانچه بود داخل خاك افغانستان نمايد\nو از این تصرف کردن محمد صدیق خان مذکور در زمین مزبور و محافظ کاشتن حکمران هرات نزاع روی\nداده جنرال مکلین انگلیس چنانچه گذشت مامور رفع نزاع وفصل زمین هشتادان گردیده از تصرف ومداخلت\nکردن محمد صدیق خان در موضع خوشابه بپرسید و او اظهار کرد که از جانب دولت ایران مامور حراست هشتادانم\nوبدیگر مواضع دخل ندارم وسخن بدینجا رسیده رفع نزاع بروی روز آمد تا که در خلال وتضاعيف وقایع ایام\nو شهور اینسال باز محمد صدیق خان موصوف بهمان گفتار و اظهار یگه دست بکار بتعمیر موضع خوشا به برده\nبود مومی قلعه را خواست که تصرف کند و حکمران هرات آگاه شده محاکم غوریان نوشت که او را از کار\nو تصرف مومی قلعه باز دارد تا نزاعی روی روز نیارد و هم از مختم محمد صدیق خان بحضرت والا آگهی داده\nاز حضور انور مکتوبی بنام والی خراسان شرف ارقام و عتم ارسال یافت که محمد صدیق را از تصرف مومی قلعه\nمانع شود اما او قبل از انکه امری از والی خراسان بنامش صادر کردد از منع کردن حاکم غوریان که بمکتوب\nحکمران هرات او را مانع گشت ماجرا بوالی خراسان نوشت و او بجنرال قونسل دولت انگلیس گفته وی بحکمران\nهرات نوشت و او معروض پایه سر پر سلطنت داشت و حضرت والا نقشه را که قبل ازین حکمران هرات فرستاده\nو آن مشتمل بر نقاط فاصله سرحد بود کپیل هیات فرمود و هم اصل نقشه آن حدود را که امضا ومحت دولتی\nیافته بود از ویسبرای کشور هند خواسته بر طبق آن دعوی مومی قلعه را فیصل داد و همدرینوقت هفت سوار\nکشادۀ عبد المجید خان اسحق زائی که خودش فوت شده بود بنام عبدالرشید خان پسرش بر حال گشت و همچنین\nهفت سوار از جمله ده سوار غلام محمد خان نورزائی بنام محمد افضل خان پسرش برحال گردیده سه سوار آن\nبسعيد محمد خان عنایت شد و هم مقارن اینحال عبد الكريم خان حاكم يكه اولنك هزاره دای زنگی که با میرزا گل\nامیرنام عامل آنجا چنانچه گذشت راه معاندت برگرفته بود خواست که سلمان بيك بن حسين على بيك رئيس\nمردم سر جنگل را که میرزای مذکور بغلامی خویش نگاهداشته بود کپیل کابل نماید و میرزا گل امیر ازین\nخيال وارادۀ عبد الکریم خان بستیزه برخاسته و شهاب الدینخان سرتیپ را بلطائف الحيل با خود يار ومدد كار\nساخته با تفاق صد تن پیاده ساخلو که در تحت رایت سرتیپ مذکور طریق خدمت می سپردند برجای نشیمن\nعبدالکریم خان تاخته و بزد جوب انداخته سخت مخنقد و دو نفر عمله اش را نیز بشکستند و خابین عریضه","chars":3579,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01124.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1124","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1124","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}