{"book":"adl0009","page":1116,"text":"(١٠٨٦)\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\nخوان احسان دولت برای خریدن آلات حرب طوعاً چنانچه گذشت بطریق معاونت وعده داده بودند تحویل\nخزانه آگاهاند و همدرین هنگام دولت ایران قلعه در هريك از عرض وطول دوصد ذرع و پهنای دیوار آن\nپنج ذرع در موضع هشتادان بنیاد نهاده بانمام آنرا محمد امین ختم آباد کردن کرد و حضرت والا از عريضه غلام محمد\nخان حاکم غوریان ویار محمد خان سارجي برهنمون دولت مذکوره آگاه شده حکمران هرات و سپهالار فرامرز\nخان را فرمان کرد که در مقابل قلعة مستحدثه آندولت قلعة در هريك از عرض وطول شصت ذرع احداث\nو آباد کنند و نیز از عریضه حکمران آنجا و حاجی میرزا محمد ابراهیم خان سر دفتر بیست و چهار تن محمد وزن\nو پسر و دختر از منسوبان فتح الله بيك شرير فيروز کوهی را که در بادغیس بود و از آنجا در او به آورده جا داده بودند\nطلب کابل فرموده زمان جوان ایشان را که خواهش شوهر داشتند بشوهر داد و هم درینوقت علی محمد خان\nسرپرست معادن بدخشان از پیشکاران ملا اویس الدرخان تالقانی از تغیر محمد کریم خان و میرزا حمیدالله خان عامل\nو ضابط زرشوی و طلابات مأمور کار مذکور نیز گردیده آندوتن از راه قطع محاسبه زمان کارداری ایشان در کابل\nآمدند و همدر خلال احوالیکه بشرح رفت آقسقلان و منگباشیان وموز باشيان وياولان ونائبان وقاضی و مفتی\nقرنجات تالقان و طوائف يلبكی و پراکنده غوری وطقل ومردم سكنة فرنك و اندراب و خنجان و خان آباد\nوکچکی و غوری و مردم ده مرده و دوشی و بنون و بفلان وكلف كان و حضرت امام و ورسچ ونمك آب و نهرين\nوحسن تال وقندز و چال و اشتمش و چیل داغ وفلول وفاران وقوم مغول وقوم تتای وغیره رعایای قطغن چشم\nغریمال ومنال ضعفا و زیردستان خویش باز کرده دست ستم بآزار واذیت ایشان در از نمودند واکثراز جور بیدکان\nاقامت را در مأوی و مسکن خود دشوار دیده ناچار فرار اختیار کرده جانب ماوراء النهر و دیگر گوشه و کنار\nخزیدند تا که ماجرا از عرایض وقایع نگاران آنجا بسمع فيض مجمع حضرت والا رسيده بمرتضت واز مضمون\n(الاكلكم راع وكلكم مسئول عن رعيته) یعنی بدانید و آگاه باشید ای گروه امت که همه شما شبان و نگهبان زیردستان\nخود هستید و همه شما از احوال زیر دست خود مسئولید فقط بخاطر عاطر آورده یکصد و پنجاه و نه تن از جورکیشان\nصنوف را که بلقب یادشده آمد فرمان کرده طلب کابل فرمود و در پلپلی کار که ایشان در غیاب بارشدند بعرضض\nرسانیده همه جور وستمی را که نسبت برعایا کرده ایشانرا فرار وادی ادبار نموده بودند محوالجهات دفتریان سنجش\nکابل حواله کرده از مواخذه و عتاب ایمن کردیدند و مأمور شدند که فراریانرا بنوید مهلت وقسط تسلیت داده\nبموطن ایشان بازگردانند و بمرور ومدارا وجوه بقایاى بيت المال را از ایشان محصول رسانند و هم دين محمد خان\nحاكم خوست وفرنك كه نسبت برعایا جور و ستم کرده با کسانیکه از ستم او عریضه کرده بودند طلب کابل شده از\nحکومت معزول گشت و همدرین ایام داراب شاه خان شغنانی از حضور انور والا مأمور حکومت شغنان شده\nششصد و چهل روپیه براصل تنخواه او که در سالی سه صد وشصت روپیه بود افزوده چهارصد روپیه بنام خرج\nسفره حکومت انعام فرموده مجموع در سالی هزارو چهار صد روپیه مرحمت نمود و برای هر واحدی\nاز عبدالرحمن ومبارك شاه نامان منسوبان او ششصد روپيه مجموع هزار و دوصد روپیه عنایت کرد\nوششصد و چهل روپیه برای قربان بيك وصياد ومحمد نبی و عزيز بيك از قرار هر واحدی در سالی یکصد و شصت\nروپیه و چهار صد و هشتاد روپیه برای ملا محمد ناظر و محمد خان رقم وسالم بيك آقسقالان شغنان که با او\nآمده بودند از قرار هر واحدی در سالی یکصد و بیست روپیه تنخواه معین فرمود و یکرأس اسب قطغنی بلجام نقره\nنخود او و چهارده رأس برای آقسقالانیکه با او همراه بودند از اصطبل شاهی پانصد روپیه نقد از خزانه جبهة\nزادراه بخشود و هم چهارصد و پنجاه وسه روپیه برای نوکران او از قرار هر واحدی در ماهی از شانزده روپیه\nو دولشت یکروپیه تا بیست و پنجر و پیه مواجب معین نمود و کتابچه دستور العمل حکومت و سرحد داری حدود\nشغنان را بخط خاص مزین و تسلیم وی کرده رخصت رفتن داد و همدرین هنگام سر حداران چاه طلب و هنگامه","chars":3483,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01116.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1116","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1116","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}