{"book":"adl0009","page":1107,"text":"(۱۰۷۷)\n(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان ) ( سراج التواريخ )\n\nو محمد علی و محمد یوسف و جلالدر و اختر محمد و غانشیرین و نور محمد و محمد عظیم و فضل الدین و غلام محمد قوم مصری\nخیل ساکنه نوزاد پشت رود و در سلك اهم در تراجع افتاده روی نفاق و شقاق پیر بیرون گذار نهادند و دیگر مردم\nآن نواحی هم چند سنتی و چند و چند کردند که ایشانرا از نفاق و شقاوت و شقاق باز دارند نتوانستند تا که از شرارت\nو مفسدت ایشان طریق عبور و مرور مردم کوچی و مسافرین و تجار مسدود گشت و حضرت والا از عریضه میرزا\nملك جي خان سر دفتر پشت رود بماجرا آگاه گردیده مولا داد خان حاکم فراه برا فرمان فرستاده نگار داد\nکه چندی از مردان کار جویان هوشیار را گماشته آن اشرار ستمگار را بهر حیله و وسیله که بداند و بتواند همرا\nگرفتار ساخته در قندهار نزد بر کد محمد صادق خان رهسپار سازد که آن سر زمین از فتنه ایشان نهی و عبث\nدیگران گردیده که چنین جرأت و جسارت در قلمرو سلطنت نکنند و مولاداد خان موصوف كرنيل محمد خان\nو کپتان مهر دل خان و داد گل خان واسد خان را با چهل تن از پیاده کان نظام مأمور آنمقام کرده همه را\nبزنجیر روانه قندهار نموده با آنانیکه از ایشان در قندهار محبوس شده بودند ملحق ساخت و مال ومنال همه را\nضبط دیوان سلطنت کرد و مقارن اینحال آخند زاده فقیر محمد خان حاکم و سر حدار به جانسوز بامر و فرمان تهیۀ علوفه\nحضرت والا جمعی از اهل کار را بانیز و خوار بار مأمور و امر کرد که برای محمد عمر خان نورزائی و مکمهان انکلیس نمودن و چاه\nو سواره و پیاده همرکاب هر دوتن که مأمور تعیین خط و نقاط فاصله دولتین از حد مرغه تا كوه ملك سیاه شده بودند\nعلوفه و آذوقه مهیا کرده و هم در منازل و فرود گاهائیکه آب میسر نمیشد چاه حفر نمودند و میر معصوم خان حاکم محمد خان در\nسیستان آگاه شده نامه نزد آخندزاده مذکور فرستاده پیام داد که از آبادیکه (۱) در اراضی موات واقع طرقو منازل سر حد\nو حوض دار که از خاك دولت ایرانست حفر نموده دست تصرف باز داشته آب بر ندارند که موجب نزاع دولتين (۱) آباد جمع\nخواهد شد و آخند زاده فقیر محمد خان بپاسخ معقولیکه با و نوشت ساکنش نمود و همدر خلال احو اليكه بشرح بتر بمعنى\nرفت هشتاد و هشت و سه هزار و هفتاد و سه روپیه تمبیزی ملافخرالدین و نصر الله خان و سنجش میرزا محمد حسن خان چاه ها\nسر دفتر تشخیص قندهار وجه نقد وصی و پنج خروار و شصت من غله بنام میرزا عبدالرسول خان سر دفتر فراه خیانت عمال\nو عمالیکه او مأمور کار کرده بود از دفتر روی بروز افتاد و شومنی این خیانت او را با چهل هزار روپیه دیگر از عین دیانت فراه\nاو در دفتر سنجش کابل فرستادند و میرزا عبدالرسول خان قبل از اینکه این وجوه بنامش حواله شود بمضمون\nاطمینان بخانه متوهم گردیده مال و متاع خود را از براه مخفیاً جانب جوین و سیستان حمل و نقل دادن\nآغاز نهاد و مولاداد خان حاکم فراه و کرنیل محمد خان افسر فوج پیاده متماری از جسارت و غنیم و ارادت او آگاه\nگردیده محبوسش کرده آخر الامر بامر و فرمان حضرت والا او را غل و گردن و بازنجیر در کابل فرستادند و همچنین\nميرزا ملك جي خان میرزا آقا جان خان سر دفتر پشت رود را که خیانت بکار دولت کرده بود با مرو فرمان حضرت والا\nمقید ساخت و دو هزار روپیه کلدار انگلیسی و شش هزار و سه صد و پنجاه و هفت روپیه کابل و پنجاه و چهار فلوس\nمسكوك بسكه سلطان محمود سبكتگین غزنوی انار الله برهانه را بادو زوج بندان از مال او ضبط کرده همه را\nبا خوداو محبوساً روانه کابل نمود و از جانب دیگر ملا شاه ملوك خان مفتى محكمه شرعية تالقان باتفاق قاضی اکثر\nسجلات و سندات شرعیه را که بشخاصین وبایع ومشتری و غیره میدادند بکاغذ چه مصل دار می نگار داده و بخاتم\nبر نهاده محصول کاغذ برا که از جانب دولت باصه وطبع وامر اجرا شده بود خود گرفته ثبت کتاب محکمه نمیکردند\nتا که میرزا عبدالرحیم خان سر دفتر قطغن از روی ثبت فروش صكوك باسمه شده دولتی عدم فروش کاغذ محسولی\nرا معلوم کرده با شرعی از خیانت قاضی ومفتی معروض پایه سریر سلطنت داشت و حضرت والا میرزای مذکور شرح حال\nرا فرمان تجسس و تفحص نمودن سندات شرعیه که آندو تن داده بودند کرده امر نمود که خیانت و سرقت ایشانرا قاضی و مفتی\nاز در راستی روی بروز آورده معروض دارد تا بر وفق صواب در تحت عتاب آیند و اوسید عبدالقیوم نام فرخاری محکمه تالقان\nرا مأمور این امر کرده وی چند قطعه مکتوب بخط و مهر مفتی شاه ملوك بدست آورده نزد میرزا عبدالرحیم خان\nحاضر کرد و قاضی و مفتی از ماجرا آگاه شده سید مذکور را در محكمه شرعیه طلبیده بضرب چوب تعزیر کردند","chars":3825,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01107.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1107","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1107","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}