{"book":"adl0009","page":1096,"text":"(١٠٦٦)\n(جلد سوم)\n(شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان)\n(سراج التواریخ)\n\nنبودن خود را در مجلس صلح جهت شرعی دانسته طالب حق خویش شدند و در پایان کار عبد الکریم خان حاکم\nجاغوری و غیره هزارجات جانب دار مردم زیرك شده جانبین را تقدیم حضور نایب السلطنه سردار نصر الله خان\nکرده بهمان منظور یکه مردم زیرك در دست داشتند و این ایراء نامه حکم مبرم بمنصه صدور آورد و نصیر خان\nسردار شیر علیخان را از طلب مانع آمده ملزم گردانید و حاجی محمد نبی پس از آنکه مردم زيرك را مهلت فرمان\nحاصل کردن داد چهار تن از بزرگان هزارگان سکنهٔ هود قول را باتهام اینکه مفسدند محبوس کرد و مدعای\nخویش را حاصل نموده پس از حبس یکماه رها داد و همچنین کرم مهتر و محمد علی وکیل تامان را مفسد گفته\nبا آنکه رقم تصدیق خدمت بمهر میر آقا، پادشاهی بدست داشتند محبوس نمود و بعد از حصول مطلب خویش\nهر دو تن را رها کرد و کیدان محمد حسن خان نیز کردار حاجی محمد نبی را در تنبیه و تهدید آن قوم بر گفته\nاقبال مستحسن نپنداشته ملامت نامی را محبوس و پس از چند روز رها کرد و همچنین مهر علی وکیل تامان\nرا سه روز ببند بیا انداخته بعد بکشود و هم غلام نامی را که زنی را بعقد نکاح در آورده و مکشوف افتاد که\nزوجهٔ منکوحهٔ علی بخش نامی بوده غل بگردن انداخت و پس از چندی رها ساخت و حضرت والا از عریضهٔ\nقاضی آنجا برماجرا آگاه گردیده سخت بر آشفت و بخامهٔ عتاب توقیع منیع رقم فرمود که دست از بشگونه کردار\nناهنجار باز دارند و ازین رفتار حاجی مذکور بود که در پایان کار گرفتار سلاسل و اغلال سیاست آمده از مملکت\nافغانستان اخراج شد و از جانب دیگر نایب پادشاه گل خان بیست و شش تن مرد وزن و پسر و دختر را از اشرار\nهزاره که در غار لیکان پناه برده و پس از مضمحل و مستاصل شدن مفسدین از غار مذکور پراگنده گردیده\nبودند با متنی از مردم هزارهٔ بهسود محبوس و کابل کابل کرد و هم سلطان محمد خان بن ولی محمد خان و محمد رفیع خان\nعم او ومير سلمان بيك بن موسى بيك را که دختر خود را بکهدل خان احمدزائی حاکم بهسود داده و هم\nطریق خدمت دولت در وقت بغاوت اشرار سپوده بودند بنظر باصر حضرت والا که فرموده بود که بزرگان\nو کر بلائیان وزواران وسیدان هزاره را بتمام کسیل کابل کنند محبوس ور هسپار درگاه سیاست پایگاه ساخت\nو هم دوصد وسی میل تفنك و بیست میل تفنكچه و بیست قبضه سیلاوه و چهل و پنج سیر سرب و پنجهزار وث\nكه باپیچمد کور از مردم جرغی و بورجکی بضرب لطمه (۱) و انواع عذاب و عقاب گرفته بود با محمد جانخان بن فتح خان\n\nشرح عریضهٔ\nحکمران\nترکستان\nدر باب\nخیانت میر\nعبد الرحیم\nخان\n\nواحد علی و امیر محمد نامان پسران میر مصطفی خان و کد خدا خدا بخش کوه بیرونی و پسروی در کابل فرستاد و همدرین\nایام سردار محمد عمر خان حکمران ترکستان و عبد الله پای تاجر باشی که از عریضهٔ ایشان فرمان تحقیق کردن و بقصهٔ\nظهور آوردن سرقت و خیانت میر عبد الرحیم خان برادر میر احمد شاه خان که از محصول کوسیند محق داشته در کیسهٔ\nآز خویش گذاشته شرف اصدار یافته بود مکشوف داشتند که در عرصهٔ چهار سال که میر مذکور عامل وجوه\nسایر نامقبرغان بوده سی و پنج هزار و نهصد ونود وسه راس کوسفند از محال قطغن در نامقبرغان و مزار شریف رسیده\nو از جملهٔ یازده هزار و یکصد و بیست و یکرأس را از قلم انداخته داخل روزنامچه نکرده محصول همیراسی دوروپیه را\nکه حق دولتست تمام بکیسهٔ خود انداخته است و بیست هزار و هفتاد و دورأس دیگر را که میرزا محمد نعیم خان\nداخل سیاهه و دفتر نموده بود نیز چیزی را داخل و چیزی خارج کرده است و هر دو تن این قضیه را معروض\nپایهٔ اریکهٔ امارت نموده حضرت والا در روز پانزده هم ماه ثور ماه شوال میرزا محمد حسین خان سر دفتر سنجش\nو کوتول را امر کرد که دفاتر سنوات عامل اورا نيك تتبع (۲) و جستجو کرده باز خواست این خیانت را از میر\nعبد الرحیم خان که در کابلست نماید و همدرین هنگام در باب يك لك و پنجاه و چهار هزار و هیصد و چهل و چهار روپیه غبن\nو خیانت سردار عبدالله خان حکمران قندهار که بامر وفرمان حضرت والا حواله شده حکم رفته بود که مال و متاع\nواراضی وعقار اورا که در هرات دارد فروخته وجه مذکورهٔ دولت را حصول نمایند مجدداً حکمران هرات را\nفرمان شد که اقارب و منسوبان مقیمهٔ هرات او را نیز مواخذه و حق بیت المال را از خود او و ایشان حصول کنند\n\nشرح حوالهٔ\nکه بنام\nحکمران\nقندهار\nشده بود\n\n(۱) لطمه سیل (۲) تتبع در پی چیزی رفتن بطلب و تفحص کردن","chars":3708,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01096.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1096","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1096","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}