{"book":"adl0009","page":1063,"text":"(۱۰۳۳)\n(جلد سوم) (شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان) (سراج التواریخ)\n\nبودن هفت فقره را از درگاه محمد صادق خان بذریعه فرمان پرسیده او همه را بر طبق نوشته وقایع نگاران تصدیق\nکرده مفصل ومشروح معروض داشت وحضرت والا هموادر مکمن خاطر جاداده از هر کدام در محل ومقامش\nچنانچه بیاید بزبان سیاست بپرسید و همدر اثنای این مقاوله سپهسالار غلام حیدر خان که از راه بفرده و ملاقات مراجعت\nمستر اونی انگلیس چنانچه گذشت از اسمار وارد جلال آباد شد وبدو ومستر مذکور بزك امین خط و نقاط فاصله سپهسالار از\nسرحد کرده باز گشت اونیو از جلال آباد در روز چهارم ربیع الاول راه مراجعت جانب ادنهاز برگرفت و از جلال آباد\nآنسوی قاضی عبدالشکور خان وحسام الدینخان کوتوال شش تن از اشرار هزاره میان نشین را که از کوه گرفتار در ادنهار\nدست هواخواهان دولت شده بودند با محمد حلیم بيك برادر محمد محسن خان هزاره کیزاب از قندهار بکابل کابل نوازش یافتن\nنمود و همدر روز شانزدهم ماه مذکور حضرت والا در سال ششصد روپیه نقد و یکخروار کندم برای محمد بيك بعضی از\nدیوانه بن احمد بيك هزارۀ دای کندی که در وقت تمرد وطغیان اشرار هزاره نسبت بدولت خدمت کرده تصدیق خدام دولت\nآنرا از افسران سپاه نظام حاصل نموده بود تنخواه معین فرمود و همدرین وقت خواهر ومنصب سواری پهلوانخان فرستادن\nنورزائی که فوت شده بود بنام محمد شاهخان پسرش بر حال گشت و هم غلام حیدر خان سپهسالار سوم دختر سپهسالار\nغلام حیدر\nجنرال غلام حیدر خان قوم وردك قاتل سردار محمد سرور خان بن امیر محمد اعظم خان مرحوم را که شرح حالش خان دختر\nاز پیش گذشت و فرار بخارا بود بامر وفرمان حضرت والا در روز شانزدهم مزبور ماه مسطور از مزار جنرال غلام\nشریف زن بدرتی کابل کرد و همدرین وقت سه تن از جاسوسان عبدالحمید خان وسعید احمد بيك جغتیدی حیدر خانرا\nکه قبل از ورود ایشان در سرحد هیأت که از پیش بشرح رفت بخجا سوسی رفته و یکی در هرات از بخارا\nودوی دیگر در میمنه کرفتار شده بودند بامر و فرمان حضرت والا بدار سیاست کشیده شدند وهمدرین ایام بیاد ارسیدن\nاز عریضه واستدعای دختر علی اصغر خان نیوه سردار پیر محمد خان مفقود و دختر نور محمد خان نیوه سردار جاسوسان\nعبدالحميد\nسلطان محمد خان مبرور که فرار پشاور بودند فرمان اجازت آمدن کابل بنام ایشان صادر کردید چنانچه خان\nاز آنجا آمده در ظل حمایت ایندولت آرامیدند و هم مقارن اعمال محمد کل خان جبار خیل که روز خدمت وقایع مشمول عفو\nنکاری جلال آباد و نواحی و کوهستان آنرا بسری برد مصادر خطائی شده و بفرمان طلب در کابل آمده محبوس شدن زوجه\nومال وملکش ضبط دیوان سلطنت کشت و دربان کار نظر محمد نامیکه کرده بود ومیرا بوالقاسم خان سرهنگ محمد عیسی\nنارالانشاء يكيك از خدماتش را بعز عرض رسانید قرین عفو پادشاهی کردیده از حابس رها ومال و ملکش خان بن\nمسترد کشت وهمدرين، وقع محمد حسن خان میر بوست قلعه واقع شتوار که مالکان آن از راه تمرد وطغیان سردار سعید\nفرار تیرا شده وبامر حضرت والا مردم خربون دران جای توطّن گزیده بودند قلعه را فروخته از راه پنهانی محمد خان\nوترك خدمت مرجوعه خویش در خانه خود رفته از خرابت قلعه دست بداشته با ستراحت کرائید و مالکان قلعه ودختر علی\nاصغر خان\nفرصت یافته با چند تن از اشرار مردم تیرا در شب نوزدهم ربیع الاول سارقي آسا بر قلعه تاخته پنج تن از مردم خربونرا\nاز ضرب تیغ بخاك هلاك انداختند و چند تن از زنان و دختران و پسران ایشان را بمال ومتاع و دواب و مواشی شرح زجر\nکه در اندرون قلعه بودند بغارت و اسیری بردند و حکمران جلال آباد با سروفرمان حضرت والا محمد حسنخانرا وتوبيخ بعضی\nاز حد متان\nبزندان ترك خدمت انداخته زجر وتوبيخ زیادش نمود تا دیگری از خدمه دولت در امور مرجوعه خود غفلت\nوکسالت نورزد و از بدسوی حضرت والا از نامه ویسراي کشور هند و مامور شدن آن در پل جارج کرزن صدور منشور\nاعزاز و اکرام\nجهة مشاهده سرحد بدخشان که از پیش اشارت رفت آگاه کردیده در روز نوزدهم مذکور ربيع الاول جنرال آن در پل\nتاج محمد خان را با میرزا عبدالوهاب خان در دفتر بدخشان فرمان کرد که در وقت ورود جارج مذکور در آن جارج کرزن\nحدود مراسم اعزاز واکرام را نسبت باو بتقديم رسانیده لوازم مهمان نوازی بجای آرند و از آنسوی ارباب الزام وزیر\nبا رغمت دولت انگلیس مقیم لندن در باب جسارت روسیان که در سرحد بدخشان چنانچه گذشت نموده بودند باوزیر دول خارجه\nدول خارجه روس مذاکره کرده از اقدامیکه فوج روسی در تصرف موضع غند وشاخ دره نموده بود الزامش روس و\nکردند چنانچه او بذریعه تلگراف بامنای پای تخت دولت خویش خبر داده فوج مذکور را از اقدامات اقدام فوج\nسرحد\nخود در انراش باز داشت وویسرای کشور هند از غضنانه که در لندن فیصله یافت بحضرت والا آگهی داد\nادو لت","chars":3956,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01063.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1063","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1063","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}