{"book":"adl0009","page":1020,"text":"( ٩٩٠ )\n( جلد سوم ) ( شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبد الرحمن خان ) ( سراج التواریخ )\nمعاونت بازر گانان با دولت\nسزایش فضل قادر وغلام باقی نامان\nمأمور شدن میرزا عبد الاحد خان بخدمت دولت\n\nبیست و چهارم ماه شوال روی استعجال بسوی کابل نهاده دو منزل یکی کرده بشرف دست بوس حضرت والا نایل\nگشت و درین ذهاب و ایاب شراف انتساب شهزاده مؤلف این کتاب مفاخرت نصاب ملازم رکاب سعادت اکتساب\nوکامیاب خدمت محاسن مآب بود و همدرینوقت میرزا عبدالرحیم خان سر دفتر قطغن چهار لك و تجهیزار و سه صد\nو هشتاد و يكروپیه کابلی ازمال دولت با یکرأس اسپ از خود که بدو بیست روپیه خریده بود و غیره اشیا ئیکه\nمردم آنجا برسم تعارف بوی داده بودند مصحوب میرزا محمد تقی خان بپدرش ارسال کابل نموده تفویض خزانه\nدار وغیره کار گذاران دولت شدند و هم مقارن الحال تمامت بازر گانان بلدان و امصار و ولایات ممالك محروسه\nده يك محصول يك ساله مال التجاره خود را طوعاً بدولت داده معروض پیشگاه حضور اقدس داشتند\nکه چون عامه مواجب خواران خوان احسان پادشاهی تنخواه یکماهه از یکسال خود را از راه معاونت دین ودولت\nرای اشترای سلاح داده اند ایشان نیز ده يك محصول را جهت انضمامیه خزانه سلطنت میرسانند و امید پذیرفتن\nاین هدیه ملی را از دولت دارند که شاید ازین واستحسان قبول خاطر پادشاه شريك وسهيم حمایت ملت اسلام گردند\nوحضرت والا اینعرض و استدعای ایشان را بگوش قبول اصغا فرمود عمال و ضباط را برسبیل اشتهار امر و فرمان\nحصول ده يك محصول مذکور کرد و همدرینوقت از عرایض حاجی داد محمد خان حاكم و وقایع نگاران تاشقرغان\nبگوش داد نیوش حضرت والا رسید که فضل قادر و غلام باقی نامان خود را بواقعه نگار قرار داده و بیوه را بیم\nوخوف نموده نقد وجنس میگیرند و حضرت والا در روز بیست و ششم ماه شوال حاجی مذکور را فرمان کرد\nکه هردوتن را محبوساً بگر منشوز وقایع نگار را با خود داشتند فهو المطلوب والا چهار ساعت از یکدست معلق\nبیاویزد تا ایشان و دیگری از راه اقدام باین کار نپرهیزد و او هردوتن را که توقیع منصب وقایع نگاری بدست نداشتند\nبرطبق امر اقدس آویخته شهره شهر و سخره دهر ساخت و همدرین هنگام چهارصدو هفتادو شش ونيم نقره پامو\nوده توپ دپ که میرزا شاه محمد خان و میرزا محمد حسین خان هراتی تاشنکان فروش پوست قره قلی از بخارا مصحوب\nقره قل نام هراتی در مزار شریف فرستاده بودند از آنجا در کابل رسیده داخل اندوخته نقدی و جنسی دولت شد ند و همدر\nخلال احوال مذکور نواب عفت اکتساب و العفت پیرایه محمد عمر خان روپوش روضه مطهره مزار فايض الانوار حيدر\nکرار كرم الله وجهه را که از وقت مشرف شدن خویش در آنجا نذر بر عهده گرفته و چهارده سیر بوزن کابل قبه\nاز نقره و فراز گنبد مرقد منور نیز ساخته بود و اینر و پوش را در هر سال بهنگام ازدحام خواص وعوام تماشا\nو نگاه گل سرخ ارسال میداشت از کابل در مزار شریف فرستاد و همدر تضاعیف و اقصایی که بشرح رفت میرزا\nجلال الدینخان سر دفتر غزنین که بفرمان طلب از راه قطع حساب زمان کارداری خویش با میرزا عبدالاحد خان\nمحرر زیر دست خود در دفتر سنجش کابل آمده بود میرزا عبدالاحد خان عريضه نگار حضور انور شده اقرار خط\nبرادعای ظهور غين و خيانت میرزا شمس الدینخان بدولت داده عرضش پذیرفته گشت و از کابل با فرمان مأموریت\nخویش راه غزنین پیش گرفت و در روز بیست و ششم مذکور شوال سردار غلام علیخان حکمران آنجا را\nفرمان رفت که میرزا عبدالاحد خان امور را که میرزا جلال الدینخان اجرا کرده بیابی میزند و اکنون که او برای\nقطع و فیصله محاسبه اش در کابلست اجرا کنند و هم بروات یکه مهر میرزا شمس الدینخان نویسنده تاجکیه و هزاره\nغزنین را که عامل هر دو قوم بوده دستوری داده شد که از آحاد و افراد رعیت فراهم کرده بازپرسد وا گر خیانت\nو خسارت اورا چنانچه سند بدولت داده است بروی روز آورده نتواند همانخود میرزا عبد الاحد خان وجهی را\nکه ادعا نموده ادا خواهد کرد و در پایان کار میرزا شمس الدینخان مبلغی باقتدار دیده دار شده محبوس گردید و چون\nاز خود استطاعت و استعداد ادای آنرا نداشت از قومش گرفته شد و میرزا عبدالاحد خان که از روستازادگان\nغزنین بود ازینروز دست بکار خدمت دولت زده رفته رفته در امور بزرگ اقدام کرد و از توجه دولت چنانچه بجاها رقم\nشده می آید برتبه علیا ارتفا یافت و مالك قلاع واقطاع و متاع ومكنت وضياع زياد گشت آری","chars":3628,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/01020.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/1020","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/1020","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}