Afghanistan Digital Library
adl0757
http://hdl.handle.net/2333.1/1ns1rnc7
This is a PDF version of an item in New York University's Afghanistan
Digital Library (http://afghanistandl.nyu.edu/). For more information about
this item, copy and paste the "handle" URL above into a web browser.
When referring to or citing this item please use the "handle" URL
and not this document or the URL from which you downloaded it.
All works presented on New York University's Afghanistan Digital Library website are, unless
otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely
reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.
NYU Libraries, Digital Library Technical Services, dlts@nyu.edu
هو الله
نمره ۲۹/۳۱
اصولنامهٔ
(دواخانهها)
در افغانستان
تاریخ طبع :— اول برج دلو ۱۳۲۳
تعداد طبع ثانی
(۳۰۰) جلد
در مطبعهٔ عمومی طبع شد
بسم الله الرحمن الرحیم
اصولنامه دوا خانه ها در افغانستان
په افغانستان کښی د دوا خانو اصولنامه
فصل اول
لمړی فصل
( شرایط تاسیس دواخانه ها )
( د دوا خانو د جوړولو شرطونه )
۱: در افغانستان تاسیس دواخانه به استحصال
د دوا خانی جوړول په افغانستان کښی
اجازه وزارت صحیه مربوط بوده و این
د وزارت صحیه د اجازی په حاصلولو پوری
اجازه باشخاصی داده میشود که دارای
اړه لری ، او دا اجازه هغه چاته ورکول
تابعیت افغانی باشند .
کیږی چه افغانی تابعیت لری .
۲: - کسا نیکه خواهش تاسیس دوا خانه
هغه کسان چه د دوا خانی د جوړولو خواهش
را دارند باید مراتب استدعای خود را
لری ، د خپل غوښت مراتب دی په مرکز
در مرکز بوزارت صحیه و در ولایات
کښی د وزارت صحيه او په ولایاتو کښي
بمدیریت های صحیه و حکام محلی به
صحيه مديرييتو او د هغه ځای حاکمانو به
تفصیل ذیل پیشنهاد نمایند .
لاندی تفصیل سره وړاندی کړی .
الف ـ تقدیم تعهدنامه برینکه باجرای تمام
د تعهد نامه به وړاندکوی چه په خپلو
مواد اصولنامه هذا در متعلق وظائف
وظائفو کښي به ددی اصولنامی د ټولو
خویش مکلف بوده و احکام آنرا مراعات
نمایند .
ب :- تقدیم نقشه دواخانه و تعین موضع
مذکور مطابق هدایت این اصولنامه
ج :- نمونه مهر دواخانه .
د :- اسم و شهرت دواساز مسئول وسواد
اجازه نامة او .
ه :- سواد مقاوله نامة دواساز مسئول
واسم دواخانه .
۳ :- مدیریت های صحیه ولایات وحکام
محلی مراتب پیشنهادیة مندرجه اصل ٢
رابا نظریات خود بسلسلةمراتب بوزارت
صحیهارسال مینمایند وزارت صحیه غور
وتدقیق نموده وعنداللّزوم بعداز علم آوری
به محل دواخانه هر گاه پیشنهاد مذ کور
باحکام این اصولنامه مطابقتداشتهباشد
بمستدعی اجازه تاسیس میدهد و یك
نسخة این اصولنامه را
برایش میسپرد .
٤ :- عدةدواخانه هادريك شهر وتعینمواضع
موادو په اجرا مکلف وئ او دده احکامو
مراعات به کوی .
ددواخانی دنقشی تقدیمول اود ذ کر سوی
ځای تعین : ددې اصولنامی د هدایتسرهسم
ددوا خانی دمهر نمونه .
دمسئول دواساز قوم شهرت اود ا جازه
نامی سواد .
د مسئول دواساز دمقاوله نامی سو اد او
ددواخانی نوم .
صحیهمدیریتونه او دولایاتو اود محالاتو
حا کمان به دپیشنهاد مراتب چه په ( ٢ )
اصل کښی لیکلی دی : سره دخپلونظریو
سره ووزارت صحیه تهلیږی وزارت صحیه
به غور او تدقیق پر کوی او که ضرورت
ویس له دی چه د دوا خانی پرځای علم
راوړه شینو که دغه پیشنهادددې اصولنامی
پهاحکاموبرابروی غوښتونکی ته به دجوړواو
اجازه ور کوی او ددې اصول نامی یوه
نسخه به ده ته سپاری .
په یښار کښیددواخانو تعداد اود هغو دځایو
آنها از وظائف وزارت صحیه است که باید نسبت به تعداد نفوس واحتياجات اهالی به نقاط لازمه که زود تر مورد استفاده اهالی شده بتواند تاسیس شود.
تبصره
صاحبان دوا خانه حق ندارند که بدون اجازۀ وزارت صحيه تبديل موضع نمايند .
فصل دوم
( ترتييات و وظائف دواخانه ها )
ه - هر يك از دواخانه ها باید دارای اسم و عنوان جدا گانه بوده و در تابلو ی آن بخط جلی تحریرو همواره در مقدم دروازه دخول آویخته و از طرف شب بالای آن چراغ تنوير كرده شود.
٦ - در هر دوا خانه بايد يك محل انتظار برای اشخاص مراجعت کننده موجود باشد و جدا بودن موضع مذکور از محل دوا سازی حتمی است
۷ - دواخانه ها صرف برای دواسازی و دوا فروشی مفتوح بوده حق معاینه مريض
تعین دوزارت صحبه دوظا ئفوڅخه دی چه با ید دنفو سود تعدا دا ود خلقو دحاجت په نسبت په لازم ځایو کښی چه ژرترژره دخلقو دا ستفادی مور دو گر زی جوړی سی .
لاريښوونه
دد واخانـو خاوندان حق نه لری چه بی د وزارت صحيه داجازی څخه ځای بدل کړی.
دويم فصل
(ددو اځانـو ترتيبات اووظائف)
هره يوه دوا خانه باید ځانته نوم او عنوان ولری اوپسر تخته دی په غټ قلم ليکلی وی اوتل دی ددننو تـلـو دورد پاڅـه ځړ يدلی ا و د شپی دی د چـراغ در ڼاپر وی
په هره دواخانه کښی باید دانتظار يوځای د را تلو نکو خلقو دپاره مو جو دوی او دا ضرورده چه داځای ددوا سازی د محل څخه بیل وی .
دواخانه به یوازی د دواسازی او ددواڅر څولو د پاره خلاصه وی دمر يضانو د معا ينه
هار اند از قدومهمچنینان بدون نسخه داکتر حق نه لری او هم دغه رنگه به ئی دډاکتر
ادویه را تصویب و تجویز کرده نمیتوانند. د نسخی ددو اتصویب او تجویز نسی کولای
٨:- انواع ادویه و آلات و سامان کارآمد ددوا اقسام اود دوا سازی په کارآلات
دواسازي که در هر دواخانه اقلاً باید او سامان چه په هره دوا خانه کښي بايد
موجود باشد ولست آن از طرف وزارت موجود وی د هغو لست به دوزارت
صحیه برای استحضاری اهالی اعلام و بايك صحيه له خوا د خلقو دخبر ولو دپاره
مجله این اصولنامه توام نشر و توزیع اعلان اوددي اصولنامی دیوی مجلی سره
میشود صاحبان دواخانه مکلف هستند به یو ځای نشر اوتوزيع سی ددوا خانو
که انواع ادویه و آلات مذکوره را خاوندان مکلف دی چه دغه آلات
دایماً بدواخانه موجود داشته باشند و در او دار و گان به تل په دوا خانه کښي موجود
صورت کمبود مسئول شمرده میشوند لری او که نه وی مسئول به شمیرل کیږی
٩:- اوقات کار دواخانه ها از ددو اخانو د کار وختونه دحمل داول څخه د
اول حمل الی آخر سنبله از ساعت ٧ صبح سنبلی تر آخره پوری د سهار د (٧) بجو
الى ساعت ده شب و از اول میزان تا څخه د شپی تر (١٠) بجو اود اول څخه
آخر حوت از ساعت ٨ صبح الی د ميزان تر آخره پوری دحوت دسهارد
ساعت ٩ شب است و باید (٨) بجو څخه د شپی تر (٩) بجو پوری دی
درین اوقات دواخانه باید چه په دی وختو کښي دوا خانه
مفتوح باشد. خلاصه وی
١٠:- نوبت افتتاح دواخانه ها در شب در مركز د شفاخانو د شپی خلاصو لو وار په مرکز کښي
از وزارت صحیه و در ولایات از مدیریت د وزارت صحیه او په ولایتو کښي دصحيه
های صحیه تعین میشود و دواخانه ها تا طلوع آفتاب مفتوح و يك نفر دوا ساز برای اجرای نسخه جات مراجعین موجود میباشد .
تبصره
الف: برای معلومات وسهولت مراجعین بدروازۀ دواخانه هائیکه نوبت افتتاح در شب ندارند يك قطعه آويخته و در آن اسم دواخانه هائیکه در ان شب مفتوح میباشند تحریر می شود .
ب: در مواضعائیکه اضافه ازيك دوا خانه موجود نمیباشد صاحب دواخانه مکلف است که دو نفر دواساز استخدام نموده و بقرار نوبت یکنفر در شب و یکنفر در روز بدواخانه مقرر دارد تا در شب و روز دواخانه مفتوح بوده تسهیلات اهالی را فراهم آورد .
ج : – کسانیکه بخواهش خود شب و روز دواخانه ها را بدون رعایت نوبت افتتاح میدارند مجازند .
مدیریتو له خوانعين كښى دواخانی به تر لمرختو پوری خلاص وی او یو سړی دواساز به در اتلو نکو دنسخو جوړولو دپاره په کښی موجو دوی .
لار ښوونه
در اتلو نكود آسانتيا او معلوما تو دپاره دی د هغه دوا خا نوپرو رچه د شپی د خلاص والی وا ری نه وی یوه تخته وڅړوله شی چه به هغی کښی دهغه دوا خانو لیکلی وی چه په دغه شپه کښی خلاصی وی په هغه ځا يو كښي چه یو ازی یوه دواخانه موجوده وی دد واخانی خاوند مکلف دی چــه دوه نفره دوا ســاز ان استخدام کړی او په وار به یو سړی په شپه او بل په روځ په د وا خانه کښی مقرره ولری چه شپه او روځ به د وا خا نه خلا صه وی او خلقو ته آسانتيا بيښه سی .
هغه څوك چه په خپل خو ا هش سـر ه شپه او روځ دواخانی بی له واره څخه خلاصی ساتلای شی' اجازه ورته شته.
۱۱ : - صاحب دواخانه مکلف است که در
ظرف يك هفته تمام اشخاصی را که در کار
دواسازی ذی مدخل باشند با توضیح
وظائف شان بوزارت صحیه معرفی
نماید کسانیکه در دواخانه کار می کنند
باید سوانح خوب داشته و از سوابق خراب
میرا باشند در صورت تبدیلی نفری مذکور
لازم است در ظرف یکهفته بوزارت صحیه
اطلاع داده شود.
۱۲ : - اشخاصیکه در دوا خانه کار
میکنند باید امراض متعدی نداشته و
در صحت آنها صاحب دواخانه تصدیق
دا کتر را حاصل و بوزارت صحیه
بفرستد
۱۳ : - در صورت انفكاك دواساز مسئول
صاحب دواخانه مکلف است در ظرف
یکروز در مرکز بوزارت صحیه
و در ولایات بمدیریت های صحیه و یا حكام
محلی مراتب را اطلاع و تا زمان استخدام
دواساز دیگر که صاحب اوصاف اصولی
د دواخانی خاوند مکلف دی چه دیوی هفتی
په موده کښي هغه ټول سړی چه د دوا
سازی په کار کښی دخل لری سره ددوی
د وظائفو د توضیح د وزارت صحیه ته معرفی کړی
هغه څوك چه به دواخانه کښی کار کوی
باید چه ښه سوانح ولری او دبد و سوابقو
څخه خلاص وی. ددغه سرو دتبدیلی په
صورت کښی لازمه ده چه په یوه هفته کښي
وزارت صحیه ته اطلاع ورکړه سی.
هغه سړی چه به دواخانه کښی کار کوی باید
چه متعدی مرضونه و نه لری او دجورو الی
په باب کښي ئې باید ددواخانی خاوند دډاکتر
تصدیق حاصل کړی او وزارت صحیه ته ئي
ولیږی.
که مسئول دواساز منفك شي ، نودد واخانی
خاوند مکلف دی چه په یوه ورځ کښي
په مرکز کښي وزارت صحیه او په ولايتو
کښي صحيه مديريتونه ياد دغه ځای او
حاکمانو ته اطلاع ورکړی او تر څو چه بل داسی
دوا ساز چه اصولی صفتونه لری مقرر
۷
باشد دواخانه را مسدود نماید و هر گاه په هسی دوا خانه دی و تړی که
خود او دوا ساز و یا بدواخانه او دوا ساز چیر ی دی پخپله دوا ساز وی
متعدد موجود باشد از بن قید مستثنی یا ئی په دواخانه کښی څو دوا سازان موجود
بوده و دوا خانه مسدود کرده وی ددی قید څخه مستثنی دی او دوا خانه
نمیشود. تړ ل کیږی.
(اصول محافظۀ ادویه و اجرای نسخه جات) (د دوا دساتلو او دنسخو داجرا اصول)
١٤ - در هر دواخانه ادویۀ موجوده بسه په هره دوا خانه کښی موجوده دوائی په
صنف آتیه تفریق میشوند دری لاندنی تو گو ویشل کیږی :-
ادویۀ سمیۀ شدیده سخته زهری دوا
ادویۀ سمیۀ خفیفه سپکه زهری دوا
ادویۀ معمولی معمولی دوا .
درین تقسیم کودکس فرانسوی اساس په دغه ویش کښی فرانسیسی کو و کس
گرفته می شود. اساس نیول کیږی.
تبصره لارښوونه
الف - برای شناخت و تمیز ادویۀ مذکوره د دغه پورته دوا وو د پیژندلو او تمیز دپاره
بهر يك از شیشه های سمیۀ شدیده تکت د سختو زهری دارو کانو پر هره شیشه سور
سرخ و به سمیۀ خفیفه تکت سبز و ادویۀ تکس او پرسپك زهری دارو ګانو شین تکس
معمولی تکت سفید نصب و هر صنف در الماری او پر معمولی دارو ګانو سپین تکس نښتی
های جداگانه که دارای علامت ممیزه . او هر صنف په جلا الماریو کښی چه یو تر
از يك ديگر باشند حفظ می شوند و در روی بله ممیزی علامی لری ساتل کیږی او د
الماړیهای ادویۀ سمیه شدیده وخفیفه تفریق هړنوع آن تحریر ومقفل شده کلید آن در نز د دو اساز مسئول میباشـد شیشه های معد نـی و گاز داړ باید با صول فنی در الماړی گذاشته شونـد .
ب :- بړای حفظ بعضی ادویـه که از حرار ت وضیاء متأثر میشو نـد ا ز قبیل سر و م وا کسین واتړ وغیره بدوا خا نه یك اطاق سړد وتاريك موجود میباشـد .
١٥ :- نسخه جات اد و یـه بعد ا جړ ا د ڕ كستاپ مخصوص ثبت که از وزار ت صحیه بـه مقابـل اخذ مصارف طبع بدواخانه ها سپړده شده است بحروف لا تینی درج و بعد قید نمړۀ مسلسل و تاریخ اجرا و قیمت ادویـه بمهر دواخانه ممهور و پس از امضای د و اسا ز ی كه نسخه ڕ ا اجرا نمود ه است بصا حب نسخه مستړد میشو د .
١٦ :- نسخه جا تـیكـه دارای ادویۀ
سخت زهری اوسپك زهری دواګانو دالمارِیو پړ مخ دهړی نوع تفریق ليكلی او كلف شوی ٠ کلی د ی دمسئول دو ا سـاز څخه وی ، معد نـی او غاز لر و نكی ښيښي بایـد پـه فنی اصولویـه الماړیو کښي كښيښو دلی شی.
دځنی دارو دساتنی دپاړه بـه چه دتودوخی اور ڼـا څخـه متأثـر کیږی، لكـه سـر وم ، وا كسـن واټـر او داسی نوړ پـه دو ا خا نه کښي یوه یخه اوتياړه كو ټـه موجود ه وی .
ددار وونسخی ورو ستـه دثبت ، چه مخصو ص كـتاب کښي چه دوزارت صحیه له خواد چا پلو د مصارفـو د اخستـویـه مقـابـل کښي دواخانو ته سپارل شو ی دی ، پـه لاتینی تورو سر ه لیکل کیږی ، او پس د مسلسـل نمبر ، او د اجرا د تاریـخ ، اود دارو د قیمـت دقـیـد ولـو څخـه ددواخانی پـه مهرمهریږی ، اوددواساز تـر د سخط وروسته چه نسخه ئـی اجرا کړ ی دی، دنـسخی خاوند ته بير تـه ور كـول كيـږی،
هغه نسخی چه دمخدر دارو لری، زیاتی دپور تنی
مخدره میباشند علاوه برثبت کتاب کتاب دثبت څخه چه په (١٥) ماده
متذکره اصل ١٥ بيك كتاب ديگری کښی یادسويدی په یوبل کتاب کښی
که برای ادوية مخدره تخصیص چه دمخدر دارو کانو د ثبت دپاره
یافته است بصورت اختصار درج مخصوص سویدی په لنډصورت ليکل
و اصل نسخه حفظ و بصاحبش نقل کیږی نسخه او اصل نسخه سائل کیږی
آن داده می شود در حساب ادوية او خاوند ته یی نقل ورکول کیږی د مخدر
مخدره که از طرف صاحب دواخانه دارو کانو په حساب کښی چه ددواخانی
بوزارت صحیه داده خواهد شد نسخه جات دخاوند له خواووزارت صحیه ته ورکول
حفظ شده اساس گرفته میشود . کیږی دسائل سوه نسخواساس نیول کیږی.
١٧:ـ بدفاتر دواخانه ها برای ارقام اوزان ددواخانوپه دفترو کښی داوزانودار قام دپاره
و حجم ادویه اصول اعشاری اساس گرفته او ددارو کانو دحجم دپاره داعشاری اصول
می شود . اساس نیول کیږی.
فصل سوم دریم فصل
شرایط استخدام و وظایف دو اسازها داستخدام شرطونه
شرایط استخدام
١٨:ـ اشخاصیکه بصفت دوا ساز بوزارت صحیه هغه څوك چه دوا ساز پردول وزارت صحیه
معرفی وبدواخانه ها استخدام میشوند ته معرفی او په دوا خانو کښی استخدام
ملاحظه دیپلوم (شهادتنامه شان) کیږی د هغو د شهادت نامی کتنه
حتمی است . حتمی دی .
١٩:ـ برای دواساز لازم است که بوسیله د واسازته لازم دی چه د يو تحریری
١٠
يك در خواست تحریری بوزارت صحيه رجوع ونقل ديپلومۀ خود را بضمیمه آن تقدیم نماید دیپلومۀ دوا ساز باید ازيك مکتب مخصو ص فن دوا سازی داده شده باشد تصدیق های اشخاص یا مؤسسات صحيه بصفت دیپلوم اعتبار داده نمی شود .
در خواست په وسیله وزارت صحیه ته رجوع او د هغه سره دخپلی شهادت نامی نقل وړاندی کړی ددواساز شهادت نا مه باید د د واسازی د فن دمخصوص مکتب څخه ور کړه سوی وی د اشخاصو او دصحیه مؤسساتو تصدیقونه دشهادت نامی اعتبار نه ور کول کیږی .
٢٠ : از نزد اشخاصیكه با ديپلو مۀ دو اسازی از ممالك خارجه رجوع مينما يند در وزارت صحيه يك امتحان مختصر گرفته میشود صورت امتحان از وزارت صحیه اعلام خواهد شد .
د هغو اشخا صو څخه چه د دوا سازی دشهادت نامی سره د خارج ملکو څخه راځی په وزارت صحیه کښی یو لنډا متحان آخسته کیږی د امتحان صورت دوزارت صحیه له خوا اعلام سی .
٢١ : دوا ساز انیكه دارای دیپلومه نمیباشند باید باعريضة خود تمام و ثايق وتصدیق های را كه در نزد شان موجود باشد بوزارت صحيه تقديم نمانند در وزارت صحيه اوراق مذكور تدقيق و از نزدشان يك امتحان در فن دواسازی گرفته می شود .
هغه دوا سازان چه شهادتنامه نه لری باید خپل ټول هغه وثیقی او تصدیقونه چه دده سره موجود وی دخپل عریضی سر ه وزارت صحیه ته وړاندی کړی په وزارت صحیه کښی هغه اوراق تدقیق کیږی او ددوی څخه د دواساز ی یو امتحان آخسته کیږی .
٢٢ : وزارت صحیه بعد از حصول اطمینان وقنا عت در مهارت دوا ساز برایش
وزارت صحیه دده پر مهارت ور و سته تر حصول داطمينان او قناعت اجازه نامه
۱۱
اجازه نامه اعطا مینماید دوا ساز بدون اجازه ور کوی ' دوا سازیر ته دا جازه نامی
نامه از اجرای دوا سازی ممنوع بوده څخه ددوا سازی داجرا څخه ممنوع دی '
و به هیچ يك دواخانه پذیرفته نمی شود . او به هیچ دو اخانه کی نه قبلیږی .
۲۳:- برای تمام د واسازان دانستن دټو لو دواسا زانو دپاره ' دخط او فار سی
خط وزبان فارسی وحروف لاتینی دژبی او په لاتینی حروفواو اعشاری اوزانو
و اوزان اعشاری لابدی و یکی از شر ایط پوهیده او پیژانده لابدی ده ' اوداد امتحان
عمدة امتحان محسوب است . وعمده شرطو څخه حسا بیږی .
٢٤- : دوا سازان مستخدم د و اخانه ها ددواخانو مستخدم دوا سازان که وغواړی
هر گاه بخواهنداستعفاءنمایندبایددرمرکز چه استعفا و کی نوباید چه په مر کز کی
دوماه و در ولایات چهار ماه قبل از تقدیم دوی میاشتی او په ولایتو کښی څلور میاشتی
استعفاء نامه مراتب را تحریراً به صاحب پخوا داستعفا نامي تر و ړا ندی کولو '
دواخانه اطلاع بدهند دوا سازان بدون سند داخبری تحریراً ددو اخانی خاوندته لیکلی
جواز دواخانه که پیشتر در آنجا مستخدم ورکړ دوا سازان پرته د هغه دواخانی د جواز
بوده نمیتوانندبکدام دواخانه دیگر کسب دسند څخه چه دهغه ئی نو کړی پکښی کړیوی
استخدام نمایند و هيچيك دوا خانه بدون په بله دوا خانه کښی نو کړی نه سی کولای
ملاحظة سند جواز ' اوشان را استخدام او هيڅ دواخانه ئی بی د جواز د سند
کرده نمی تواند . د کتلو څخه نه سی استخدام کولای .
( وظیفۀ دواسازان ) ( د دواسازا نو وظیفه )
٢٥ : - اسمای ادویه جاتیکه دواساز بدون دهغو دارو وتومونه چه دوا ساز بی د ډا کټر
نسخه دا کتر داده میتواند در يك فهرست دنسخی ور کولای سی' په یو مخصوص فهرست
مخصوص ترتیب و بدوا خانه موجود میباشد
زاید بران دوا ساز بدون نسخه داکتر
بخواهش مراجعین و یا بتصویب خود دوا
داده نمیتواند .
تبصره
دواخانه هائیکه از وزارت صحیه
اجازه نامه دارند هرگاه ازيك ديگر
ادویه خریداری نمایند مجازند .
٢٦ :- اسامی اطبائیکه حق دادن نسخه را دارند
از طرف وزارت صحیه بتمام دواخانه ها اعلام
کرده خواهد شد دوا ساز فقط نسخه های
همان طبائی را اجراء کرده میتواند که
اسم شان در فهرست مذکوره گر شده باشد.
۲۷ :- ادویه جاتیکه نسخ آن در خارج افغانستان
از طرف داکترها ترتیب شده هر گاه ترکیب
و استعمال آن در داخل افغانستان مطلوب باشد
در صورتی اجرا شده میتواند که نسخ مذکور
بکاغذ چاپی تحریر و بامضای همان داکتور
ممضی باشد نقل این طور نسخه جات
بهیچصورت در محل اجرا آورده نمی شود
کنی ترتیب او په دوا خانه کی به موجود وی
تردی زیات ' دوا ساز بیله دداکتر د نسخي
څخه در اتلونكو په خواهش یا په خپل تصویب
سره دارو نه سی ورکولای .
لاريښوونه
هغه دوا خانی چه دوزارت صحیه اجازه نامه
لری هر کله چه یو تر بله به بیه اخستل و کړی
اجازه ورته شته.
دهغو طبيبا نو نو مونه چه دنسخی ورکولو
حق لری دوزارت صحيه له خوا به ټولو دوا
خانو ته اعلام سی' دواساز یوازی دهغه اطباؤ
نسخی اجرا کو لا ی سی چه نوم ئی
په هغه فهرست کی یادسوی وی .
هغه دارو گان چه نسخی یی دافغانستان
دناند نې دډاکتر انوله خوا ترتیب سوی
وی هر کله چه د هغو تر کیب او
استعمال د ننه په افغانستان کښی مطلوب وی
په هغه صورت کښی اجرا کیدلای سی چه هغه
نسخی پر چاپی کاغذ لیکلی او هم دهغه ډاکتر
په امضاء امضا سوی وی ددی قسم نسغو نقل
مگر در موار دی که نقل مذ کوررا به هیخ صورت نه اجرا کیږی مګر په هغه صورتو
دا کتر هائیکه در افغانستان حق اجرای کی چه دغه نقل هغه دا کتران چه په افغانستان
طبابت دار ند تصدیق و امضاء نموده باشند کی دطبابت د اجرا حق لری تصدیق او امضا کړی وی
۲۸ : دوا ساز در اجرای نسخه جات باید همیشه دوا ساز دنسخو په اجرا که باید تل دزهری
مقدار اعظمی ادویه سمیه را ملحوظ دارد دواو غت مقدار ملحوظ ولری او هغه نسخی
و نسخه جاتی را که در ان مقدار ادویه سمیه چه په هغو کښی دزهری دارو ګانو مقدار
از حد اعظمی زیاده تر تحریر شده باشد اجرا دغت مقدار څخه زیات لیکل سوی وی اندی
نکرده مخصوصاً ذریعهٔ یکی از مستخدمین اجرا کوی امخصوص دی سرتړلی دا کترته
دوا خانه سربسته نزد دا کتر فر ستاده و از دیو مستخدم په ذریعه ولیږی اود کیفیت څخه
کیفیت برایش اطلاع بدهد در صورتیکه دی خبر کړی په هغه صورت کښی چه دا کتر
دا کتر در اجرای نسخه مذکور اصرار نماید ددغه نسخی په اجرا کښی اصرار و کی نو باید
باید در تحت نسخه دو باره امضا کند. لاندی په نسخه کښی دوهم وارامضار کړی
۲۹ : - دوا ساز در تر کیب دوا برعایت نسخه دوا ساز ددوادتر کیب په باب کښی ددا کتر
دا کتر مجبور بوده و ابداً حق تصرف در تغیر د نسخی په رعایت مجبوردى هيحکله دا جزا و
و تبدیل اجزا و تزئید و تنقیص عدد و مقدار دتغییر او تبدیل ا و د دارو دعدد او دوز نو
اوزان ادویه ندارد هر گاه از عدم اعتنای دزیاتو لو او لږ و لو حق نه لری هر کله
آن مریض تلف و یا نقصانی باو عاید شود چه د ده دبی پروائی څخه مریض تلف یا نقصان
دوا ساز فاعل جرم شناخته میشود برای وده ته و رسیږی، دوا ساز د جرم فاعل ګڼل کیږی
نسبت جرم فقط اصل نسخه که بامضای دجرم د نسبت دپار هیو ازنی اصل نسخه چه
دا کتر تصدیق شده باشد معتبر و نقل آن از ددا کتر په امضاء تصدیق سوی وی معتبر بپزي
درجه اعتبار ساقط است.
او نقل ئی د اعتبار د درجی څخه ساقط دی.
۳۰ : - نسخه جائیکه در افغانستان و یا
هغه نسخی چه په افغانستان یا په خارج کښی لیکلی
در خارج تحریر و بموجب اصل ۲۶ و ۲۷
اویه موجب د ۲۶، ۲۷ اصل د اجرا قابل
قابل اجرا باشد اضافه از دو د فعه بدون امر
وی زیات له دوه واری د دووم امر څخه د یو
ثاني يك داكتر اجرا شده نمی تواند.
دا کتر نه اجرا کیږی.
۳۱ :- ادویه از طرف دو اساز در آنچنان ظرف
داروګان ددو اساز له خوا په هغه قسم لوښو کی
های بصاحبش داده میشود که موجب ضیاع
و خاوند ته ورکول کیږی چه د دو ا د ضیاع
و تغیر دوا نگردد باینصورت که ادویه
او تغیر موجب نه سی په داسی شان چه اوبلن
آبگین در شیشه های كاك دار كه كاك آن
داروګان په هغه كاك داروښیښو کی
استعمال نشده باشد و ادویه مرهم در ظرف های
چه كاك یی نه وی مستعمل شوی او ملهه و نه
مخصوص و سر بسته و ادویه سفوف در قطی
په خاصو م خصوص او تړلو لو ښو کښی
های محکم و سرپوش دار و غیره بالای
او سفوف دارو ګان په کلکو ډبلیو کښی
ظرف ادویه که برای استعمال خارجی بدن
چه برغولی لری وغیره، د هغو دارو د لوښو
میباشد تکت سرخ و بالای ادویه عادی تکت
د پاسه چه د د باندی بدن د استعمال د پاره وی
سفید نصب کرده در تکت های مذکور نمره
سور ټیکس او د عادی دارو ګانو د پاسه سپین
مسلسل كتاب و صورت استعمال دو اقرار
ټیکس مښولی په دغه ټکو کی د کتاب مسلسل
هدایت داکتر بزبان فارسی نوشته
نمبر او د دارو د استعمال صورت د ډاکتر
میشود
د هدایت په قرار په فارسی ژبه لیکل کیږی.
۳۲ :- صاحبان دواخانه مطابق تعلیمات نامه
د دواخانو خاوندان د وزارت صحیه د تعلیم.
وزارت صحیه بنظافت دواخانه متعلقه
په مطابق د خپلی دو اخانی په نظافت مکلف دی.
خود مکلف و در صورت عدم اعتنا نظر بمراتب او دبی پروائی په صورت کښی نظر ددوی
وظائف شان مسئول اند . د وظیفو و مراتب ته مسئول دی .
فصل چهارم څلورم فصل
تفتیش دواخانه ها د دواخانو تفتیش
۳۳ : - دواخانه ها عنداللزوم از طرف يك دواخانی د لزوم په وقت کښی د یوهیئت له خوا
هیئتی که از وزارت صحیه موظف میشود چه د وزارت صحیه څخه موظف کیږی تفتیش
تفتیش می شوند . کیږی .
٣٤ : - هیئت تفتیش مطابق تعلیمنا مه وزارت دتفتیش هیئت دوزارت صحیه دتعلیمنامی سره
صحیه ایفای وظایف می نمایند . سم د وظایفوایفا کوی.
٣٥ : - صاحب دواخانه مکلف است که حسب د دواخانی خاوند مکلف دی چه دتفتیش دهیئت
مطالبه هیئت تفتیشیه هر گونه معلومات و یا د مطالبی په موافق هر قسم معلومات او یا دهغو
معاینه چیز هائیکه مطلوب باشد توضیحات څیزونو معاینه چه مطلوب وی ورته ښکاره
و ارائه بدهد و هم در اثنای تفتیش دواخانه او واضح کړی او هم دتفتیش په منځ کښی
مسدود کرده میشود . دواخانه تړل کیږی
٣٦ : - ادویه که در تفتیش به نظر خراب معلوم هغه دارو که ان چه په تفتیش کښی خراب معلوم سی
شو دهیئت تفتیشیه نمونه گرفته بعد دتفتیش هیئت ئی نمونه اخستی پس دمهر و لاك
مهر و لاك بوزارت صحیه برای تحلیل می سپرند څخه ئی وزارت صحیه ته د تحلیل دپاره سپاری
همچنان دوای باقیمانده را مهرولاك نموده هم دارنګه پاته دوا مهر ولاك کړی او استعمال ئی
و استعمال آن تاظهور نتیجه معاینه معطل میشود د معاینی دنتیجی دظاهر یدو پوری معطل کیږی
در نتیجه تحلیل اگر خرابی دوای مذکور د تحلیل په نتیجه کښی که دغه دوا خرابه ښکاره
١٦
ظاهر شود دوای باقیمانده از طرف مقام صلاحیت دار تلف می شود.
۳۷- نتیجه تفتیش از طرف هیئت تفتیشیه به يك ورق مطبوع تحریر و بوزارت صحیه تقدیم میگردد
۳۸- اوراق تفتیش بوزارت صحیه تحت غور گرفته شده و عنداللزروم به مجلس صحیه تدقیق و بعد از ان از نتایج احکامات اصولی در باره اشخاص مسئول تطبیق میشود.
( مواد متفرقه )
۳۹- دواخانه هائیکه فعلا وجود دارند باید تا مدت سه ماه بعد از نشر این اصولنامه قرار احکام اصولنامه هذا اصلاح کرده شوند پس از انقضای موعد مذکور دواخانه های موجوده تفتیش و اجرای کلیه احکام این اصولنامه تطبیق می شود هر گاه ترتیبات آنها مطابق این اصولنامه نباشد تا وقتیکه اصلاحات لازمه بعمل آید مسدود میشوند و هرگاه تاشش ماه بعد از ختم موعد معینه اصلاحات
سره یانه د وا ر صلاحیت دارخای له خواضایع کیږی.
د تفتیش نتیجه د تفتیش دهیئت له خوایر یوه چاپ شوی او لیکلی پاڼه وزارت صحیه ته وراندی کیږی
د تفتیش پاڼی وزارت صحیه کی د غور او فکر لاندی نیول کیږی او د ضرورت په وقت کښی مجلس صحیه ته د تدقیق دپاره وړاندی کیږی او پس د نتیجو د ښکارہ والی څخه اصولی حکمونه دمسئول سره په باب کښی تطبیق کیږی
( متفرق مواد )
هغه دواخانی چه دستی موجود دی باید تر در و میاشتو پوری ددی اصولنامی د نشر څخه وروسته په قرار ددی اصولنامی د احکامو اصلاح سی پس د دغه موعد د تیریدو څخه موجوده دواخانی تفتیش او ددی اصولنامی د کلی احکام او اجرا پر باندی تطبیق کیږی هر کله چه دهغو ترتیبات ددی اصولنامی پرطبق نوی ترڅو چه لازم اصلاحات عملی کیږی تړلی به وی او که
۱۷
لازمه اجرا نشده باشد دواخانه
مذکور بصورت قطعی مسدود
میشود .
٤٠ - مدیریت هاي صحیۀ ولایات و حکام محلی
به تطبیق مواد این اصولنامه در دواخانه های
منطقۀ خودشان همواره مراقبت نموده در
صورتیکه کدام مخالفت را محسوس نمایند باید
فوراً مراتب را تحت تحقیقات گرفته نتیجه
را بمر ا جعش بسپارند .
٤١ - صاحبان دواخانه ها ودواسازان و تمام
عملۀ دواخانه به تطبیق مواد این اصولنامه
متعلق بوظایف شان مکلف بوده در صورت
تخلف و عدم رعایت نظر بمراتب جرم
اصولاً تعزیر میشوند .
٤٢ - باجرای احکام اصولنامۀ هذا وزارت صحیه
مامور و موظف است ادخال اصولنامه هذا را
در جملۀ اصولنامه های دولت امر و باجرای مواد
آن اراده می نمایم . مورخه ١٥ ثور ١٣٠٥
تر شپږو میاشتو پوری چه معین موعد
هم تېرشی لازم اصلاحات نه وی سوی
هغه دواخانه په قطعی صورت سره بندېږی
دولاياتو او محلی حکاموصحیه مدیریتونه
به ددی اصولنامی د موادو په تطبیق دخپلو
منطقو په دواخانو کښی تل مراقبت کوی ،
په هغه صورت کښی چه یوه مخالفت محسوس
کی بايد دستی مراتب د تحقيق لاندی نيولی
نتيجه دی خپلی مرجع ته وسپاری .
د دواخانو خاوندان او دواسازان او ټوله
عمله د دواخانی ددی اصولنامی د مواد و په
تطبیق دخپلو وظیفو په متعلق مکلف دی ،
د تخلف او عدم رعایت په صورت کی نظر
د جرم و مراتبو ته اصولا تعزیر کېږی ،
ددي اصولنامی د احکام په اجرا وزارت
صحیه مامور او موظف دی ددي اصولنامی
د داخلولو د دولت د نورو اصولنامو په جمله
کښی او ددي د موادو په اجرا اراده کوم .