اصولنامه
تذکره نفوس
در افغانستان
۹
هو الله
نمره ۲۱ / ۴۷
اصولنامه
(تورید رنگهای جوهری)
در افغانستان
تاریخ طبع : — ۲۸ — میزان ۱۳۱۹
تعداد طبع سوم (۳۰۰) جلد
در مدیریت عمومی مطابع طبع شد
بسم الله الرحمن الرحیم
اصولنامۀ تورید رنگهای جوهری در افغانستان
( تمهید )
بغرض معاینه ومراقبت در تورید رنگ های جوهری وانسداد از ورود قاچاق رنگ های ناقص وبی ثبات يك شعبۀ فنی مرکب از یکنفر شمیست و اعضای اداری ونمونه خانه وتجزیه خانه بدا یرۀ حفظ صنایع وزارت تجارت تشکیل و بر حسب مقررات این اصولنامه ایفای وظایف مینمایند :
۱ : - اجازه نامۀ تورید رنگهای جوهری در افغانستان بعموم طبقات تجار و تجارت خانه ها داده میشود مشروط بر اینکه تجار وتجارت خانه ها صریحاً متعهد شوند که بهیچ صورت رنگهای ممنوعه و فاقد اوصاف مطلوبه را تورید ننمایند .
و افغانستان ته دجوهری رنگود راوړو اصولنامه
( تمهید )
دجوهری رنگواو دناقصواوبی ثباتورنكو دبندلودمنع کولو دمعاینی او کتنی دپاره یوه فنی شعبه چه دیوه شمیست سړی او داداری داعضا و دنمونه خانی او تجزیه خانی څخه مركبه ده دتجارت د وزارت دحفظ صنایع په دائره کی تشکیل سوی او سم ددی اصولنامی د مقرراتو سره به خپلی وظیفی پرځای کوی .
و افغانستان ته دجوهری رنگودرا وړلو اجازه نامه دسو دا گرو او تجارت خانو وتولو طبقوته وركول كیږی ! پدی شرط چه سودا گران او تجارت خانی صریحاً متعهد سی! چه په هیڅ صورت به ممنوعه او مطلوب اوصاف نه درلوونكی رنگونه نه راوړی .
۲ : رنگهای جوهری که ورود آنها در افغانستان
اجازه داده می شود عبارت از پنج
قسم رنگها ئیست که در موارد ذیل
استعمال می شوند:
۱: - رنگ های مخصوص الیاف حیوانی که مقصد
از پشم و ابریشم طبعی وعمده آن ها انواع
ذیل است: -
الف : - مرکبات انتراسن
ب : - مرکبات الیزارین
ج : - مرکبات انتر کینون
د : - مرکبات حاوی رنگ های دندانه
کروم وز مج ورنگ هائیکه در اصل
رنگ کروم موجود است لیو لن
وامثال آن .
ه : - مرکبات رنگ های خمی و امثال آن.
۲ : - رنگ های مخصوص الیاف نباتی پنبه
و سند که عبارت از اقسام ذیل است :-
الف : - مرکبات پارا نیتر انیلین یعنی از و ئيك
ودى از وئيك .
ب : - رنگ های سیاه انیلین .
ج : - رنگ های گوگردی .
د : - رنگ های مخصوص خم و غیره .
۳: - رنگ های مخصوص نوانساز عبارت از رنگ
هائی است که رنگ های پخته را روشن
و جلادار می سازد .
جوهری رنگو نه چه و افغانستان ته ئی
د را وړلو اجازه ورکوله کیږی ، عبارت
دپنځو قسمو رنگو څخه دی چه په لاندی
ځایو کی استعمالیږی :
۱ : - دحیوانی الیافو مخصوص رنگونه چه
مقصد څنی وړی او طبیعی وريښم او انواع
ئی دادی .
الف : دانتراسن مركبات .
ب : داليز ارين مركبات .
ج : دانتر کینون مركبات :
د : هغه مرکبات چه د کروم او زمچ د غاښو
په رنگو و مشتمل وی او هغه رنگونه چه
د کروم رنگ په اصل کښی موجود وی
لیولن او نور امثال ئی .
ه . دخمی رنگو مرکبات او امثال ئی .
۲: - هغه رنگونه چه دنباتی الیافو ( یعنی پنبه
او سون ) د پاره مخصوص او عبارت
دلاندنی قسمو څخه دی :-
الف : د پارا نیتر انیلین یعنی ازوئيك اودى
ازوئيك مركبات .
ب : دانیلین تور رنگونه .
ج : گوگړی رنگونه .
د : خاص دخم رنگونه و غیره .
دنو انساز مخصوص رنگونه عبارت دی
دهغه رنگو څخه چه پاخه رنگونه ر وښانه
او ځلانده کوی .
٤:- رنگهای مخصوص شستن با کلور، مراد از شستشوی کیمیائیست که قالین ها را بصورت مخصوص می شویند.
هغه رنگونه چه په با کلور سره دمینز لو دپاره مخصوص دی مراد ددی څخه کیمیاوی مینزل دی چه غالی په یو خاص صورت سره مینزی.
٥:- رنگهائیکه در ساختن شیرینی ها و صابون و چرم و رنگ های نوشتن و غیره بکار می رود ممکن است این رنگ ها از جمله رنگهای خام بوده در مورد استعمال صباغی الیاف ناقص باشد .
هغه رنگونه چه دخوزو جوړولو ، صابون، څرمن او د لیکلو درنګو او نورو شیا نو دپاره پکار یږی، ممکنه ده چه دغه رنگونه دی دامورنګو دجملی څخه وی، او دالیافو درنګولو دپاره دی ناقص وی .
٣:- تمام این رنگ ها که مربوط بقسمت های پنج گانه و دارای لیبل های مخصوص و مورد استعمال آن در لیبل ها تصریح است بهیچصورت در دیگر موارد استعمال نمی شود .
دغه ټول رنگونه چه په دغه پنځو قسمو پوری مربوط او درلوونکی د خاص ټکټو (لیبل ها) او داستعمال ځای ئی پرټکټو صراحتاً بیان سوی دی په هیڅ صورت سره په بل ځای کی نه استعمالیږی .
٤:- رنگهائیکه مربوط بقسمت های ۳ و ٤ و ٥ - اصل ٢ - است در اثر درخواست مخصوص که مقدار کار آمد صریحاً اظهار شده باشد اجازه داده می شود . تجار و تجارت خانه ها بدون اجازه مخصوص این سه فقره رنگهارا بهیچصورت وارد کرده نمیتوانند .
هغه رنگونه چه د (۲) اصل د۳، ٤، ٥ قسمت پوری مربوط دی د خاص غوښت په اثر کښی چه دحاجت مقدارئی صراحتاً ذکر سوی دی، اجازه ورکول کیږی بی له اجازی څخه تاجران او تجارتخانی دغه دری فقری رنگونه په هیچ صورت سره نه سی راوړلای .
٥:- شعبۀ دائرۀ فنی حفظ صنایع مکلف است که وقتاً فوقتاً مواد ذیل را با کمپنی های خارجه مفاهمه نموده تحت اجرا بیاورد تا برای تجارانیکه خواهش
د حفظ صنایع ددائری فنی شعبه مکلفه ده چه وخت په وخت دلاندی موادو په باب کی د خارجه کمپنیو سره مفاهمه وکی او اجرا ئی کی چه هغو تاجرانو ته چه
تورید رنگ را بنما یند اشکال و معطلی در رنگ در اور و خواهش و کی اشکال او
واقع نشود . خند پیش نه سی .
الف :- استحصال نمونه یکمقدار رنگ هائیکه الف : د هغو رنکود یوی اندازی نمونه حاصلول
میخواهند وارد گر دد با اسم معینه و چه غواړی چه راو ړه سی دمعین نوم او
علامات مشخصه و عنوان و علامه کارخانه مشخص علامو عنوا نوته د کار خانی د نښی
آن . ( علامه ) سره .
ب :- طلب کردن نمونه لیبل ها یعنی ور قه ب : د ټکټو نمونه غوښتل یعنی هغه چا پی
چهاپی که با لای قطی و محفظه رنگ نصب پا نه چه پر قطی او رنک ساتو نکی ډبلی
میگر دد . مښلول کیږی .
( تبصره ) ( لارښوونه )
ترتیب وطبع لیبل ها دارای این صفت باشد د ټکټو ترتیب او چاپ باید دا صفت
که اسم و علا مه رنگ و عنوان ما ر ك ولری چه د رنک نوم او علامه او عنوا ن
مخصوص کار خانه وصورت تر كیب د مخصوص نښی دکار خانی او دتر کیب
و اصول استعما ل آن تو ضیح و مفا د صورت او د استعمال اصول تو ضیح سوی او
متذ كره عیناً بعبارت فا رسی نیز تحریر پور ته مفاد عیناً په فا رسی عبارت سره هم لیکل
باشد . سوی وی .
ج :- طلب کردن نمونه مهر سر غچ برای ج : د سر غچ د مهر نمو نه غوښتل د ر نک
محفظه های رنگ و مفا همه کر دن با ساتو نکو د ډبلیو د پا ره او در نک
کمپانی های رنگ سازی برینکه هر مقدار خر څونکو کمپنیو سره مفا همه کول په دی
رنگ را که برای تجار افغانستا ن چه هر قدر رنک چه دافغانستان پر تا جرانو
میفرو شند محفظه های آن عیناً بقرار همان خر څوی دهغو دبلی به عیناً دهغه مهر
نمونه مهر یکه بوزارت میفر ستند سرغچ د نمو نی په قرار سر غچ سو ی و ی چه
شده با شد . ووزارت تی لیږی .
د : ــ استحصال تصدیق نامه با مضای مدیر وشمیسټ خانه کار رنگ سازی حاکی ازینکه رنگ های مذکور تحت امتحانات علمی آمده ودارای شرایط ترکیبیات مطلوبۀ وزارت تجارت افغانستان است.
ه : ــ استحصال توافق کمپنی ها بر اینکه باشخاصیکه بدون اجازه نامه و تعر فه نامۀ وزارت تجارت ومخالفت شر ا یط این اصولنامه در افغانستان تو رید رنگ می نمایند داخل معامله شده نتوانند.
٦ : ــ شعبه دایر ۀ فنی نمو نۀ مستحصله را مطابق اصل (١٦) این اصو لنا مه که بنظریۀ متخصص فنی از طر ف وز ار ت تجارت ترتیب شده است تحلیل وتجزیه نموده در حال صحت و دا را بو د ن شرایط مطلوبۀ اسا می وعلایم رنگ و صو رت تحلیل وتجزیۀ کیمیا وی آن مشروحاً ثبت ونمونه های مز بور بنمو نه خانۀ وزارت تجارت حفظ می شود.
٧ : ــ بعدازاجرای مفاداصل (٦) برای تجار وتجارت خانه هائیکه خواهش توریدرنگ رانمایند اجازۀ تورید آن در یعۀ تعر فه نامه بعنوان کمپانی های رنگ سازی که وزارت تجارت باآن هبا مفاهمة نموده
د : ــ درنگ سازی دکار خانی دمد یر او شمیست په امضاء تصدیق نامه حاصلول پدی با ب کی چه دغه رنکونه تر علمی امتحا ناتو لاندی راغلی او دا فغا نستان د تجارت دوزارت د مطلوبه ترکیبودشرطو درلوونکی دی.
ه : دکمپنیو دتوافق استحصال پدی خبر ه چه دهغو خلقوسر ه به معامله نه سی کولای چه بی له اجازی او تعر فه نامی دافغانستان دتجارت دوزارت اوددی اصو لنامی دشرطو په چپه(مخالفت)وافغانستان ته رنکونه راوړی.
د فنی دائر ه څانگه ( شعبه ) به حا صله کړی نمونه سړددی اصولنامی د (١٦) اصل سر ه چه دتجارت دوزار ت له خوا دفنی متخصص په نظریه ترتیب سویده تحلیل او تجزیه کوی، که صحیح او د مطلوبه شرائطو خا و ند وی نو د رنک نو م ، علامت اودکیمیائی تحلیل اوتجزیی صورت ئی مفصله ثبت او ذکر سوی نمونی د تجا رت دوزارت په نمونه خانه کی ساتلی کیږی د شپږم اصل دمفاد داجرا کولو وروسته وهغو تاجرانواو تجارت خانیو ته چه درنک دراوړلو ، خواهش لری ،دهغه دراوړ لو اجازه په ذریعه د تعر ف نا می 'په نا مه درنگ جوړولو کمپنیو چه وزارت تجارت دهغوسره مفاهمه کړي ده سره درنگودنمونو
است با اسامی و علایم رنگها و نتیجه امتحان
و ملاحظات فنی آن ها داده میشود تا
مطابق آن خریداری و وارد نمایند.
(تبصره)
هكذا يك يك نسخه از اجزای متذکره
بدفاتر گمرکی و عملیات خانه های رنگ نیز
توزیع میشود تا بدوائر گمرکی در اثنای
تورید و معاینه و به عملیات خانه ها در موقع
استعمال برنگهای وارده تطبیق شود.
۸ :- تجار و تجارت خانه ها بموجب ورقه تعرفه
رنگهای مذکور را مطابق نمونه و اوصاف
متذکره از شعبات کمیائی ها که جزو آن ها
شناخته شوند نیز خریداری و در افغانستان
وارد کرده می توانند.
۹ :- رنگهائیکه ورود آن ها در افغانستان
مجاز است باید در محفظه های حلبی و بر
روی آن لیبل ها عیناً مطابق نمونه هائی باشد
که قبلاً وزارت تجارت با کمپانی ها مفاهمه
نموده و از طرف آن ها بوزارت تجارت
فرستاده شده است.
۱۰ :- تجار و تجارت خانه های وارد کنندۀ
رنگ باید کتباً متعهد گردند که تماماً
مطابق بهمان نمونه ها میباشد که از طرف
شمیست وزارت تجارت افغانستان امتحان
و تصدیق شده است.
دعلاما تو او د هغو دا متحان د نتیجو
او فنی ملاحظاتو ور کول کیږی چه دهغه
بقرارئی خرید اورا وړی.
(لارښوونه)
دغه رنگه دمتذکره اجزاء و یوه یوه نسخه
دګمرك واداروا و در نګ وعملیات خانو ته هم
ور کوله کیږی چه دګمر ك په دائر و كښي
ددا خلیدو او معائنی په وقت کښی او په عملیات
خانو کښی داستعمال په وقت کښی دوارد ه رنګو
سره تطبیق ورکول سی.
تاجران او تجارت خانی دتعرفی دپانی
په مطابق ذکر سوی رنګونه دنمونی ا و
داوصافو په مطابق دکمپنیو دڅانګو څخه
چه د هغو جزو ګڼل سی هم خریداری
کولای اوافغانستان ته ئی راوړلای سی.
هغه رنګونه چه افغانستان تی ر ا و ړ ل
جائز دی باید په حلبی قطی کښی وی او
دمخ عکسونه ئی عیناً دهغو نمونوسر ه سم
وی چه دمخه دتجارت وزارت د کمپنیو
سره مفاهمه کړی وی اودهغو دخوا
د تجارت ووزارت ته را استولی سوی وی
تاجران او رنګ راوړونکی تجارت خانی
باید چه تحریری متعهد سی چه ټوله
ر نګو نه د هغو نمونو سر ه سم و ی چه
د افغانستان دتجارت دو زارت دشمیست
له خوائی امتحان او تصدیق سو ی و ی.
١١:- تجار و تجارت خانه هائیکه رنگ وارد
میکنند باید جعبه های رنگ های وارده
شان بقرار هدایت حصهٔ ج اصل ( ٥ ) سرغچ
کمپانی و شعبات آنرا بر وفق نمونه مهریکه
بوزارت تجارت فرستاده است دارا باشد .
تاجران او تجارتخانی چه رنگ راوړی
ددوی دوارده رنگو قطی باید د (١٠)
اصل د (ج) د برخی دلار ښوو نی سره
د راوړنکی دکمپنیو او د کمپنیو دڅانگو دهغو
سر غچووی چه دمهر نمو نه ئی د تجارت
ووزارت ته رالیږلی ده .
١٢:- مواد ترکیبی از قبیل گرد نیل و خمیر
نیل و مرکبات نظیر آنها را ممکن است
کما فی السابق در صندوق ها و پایپ ها
وارد نمود .
ترکیبی مواد لکه گرد نیل او خمیر نیل ،
او هغه مرکبات چه ددوی په شان وی
ممکنه ده چه دپخوا په شان په صندو قو
اوپیپو کی راوړه سی .
١٣:- علاوه بر تورید رنگ هائیکه اقسام آن
در اصل (٢) اصولنامهٔ هذا معین است
راجع برنگ های جدید الاختراع که
استعمال آن در افغانستان مفید دیده شود
دایرهٔ شمیست وزارت تجارت در طلبیدن
نمونه و تحلیل و تجزیهٔ آن اقدامات نموده
بعد امتحان اجازهٔ تورید آن را به تجار
وارد کنندهٔ رنگ صادر و بر حسب هدایت
این اصولنامه تعمیل میدارد .
ددغو رنگو در اوړ لو علا وه چه اقسام ئی
ددی اصو لنامی په (٢) اصل کښی معین دی ،
دجدید الاختراع رنگو په نسبت چه
استعمال ئی په افغانستان کی مفید ولیدسی ،
د تجارت دوزارت دشمیست ادا ره دی
دنمونی راغوښلواو په تحلیل و تجزیه کی
اقدامات کړی پس دامتحان دی وراوړ ونکو
تاجرانو ته دراوړوا جازه ورکړی اوسم ددی
اصولنامی دهدایت سره دی تعمیله وی .
١٤:- تجار و تجارت خانه ها ئیکه اجازهٔ
تورید رنگ را استحصال میکنند بایدحتی
الامکان رنگهای طبیعی مملکت را بعد
امتحان وتصدیق شمیست وزارت تجارت
صادر نمایند .
هغه تاجران او تجارت خانی چه درنگ
در اوړلو اجازه حاصلوی، باید چه حتی
الامکان دمملکت طبیعی رنگونه د تجارت
د وزارت دشمیست د امتحان او تصدیق
ورسته صادر کی .
( تبصره )
وزارت تجارت نمونهٔ این گونه رنگها را در خارج فرستاده بعد مفاهمه و موافقه با کمپانیهای رنگ سازی اجازهٔ تصدیر آنها با تعرفه نامه بعنوان کمپانی های مذکور به تجار و تجارت خانه ها میدهد .
١٥:- رنگهائیکه تورید آن بافغانستان ممنوع بوده و بدون امتحان رد میشود :
الف : - رنگهای بازيك والوان عادی .
ب :- مرکبات دیفنیل وتر يفنيل ومر کبات دیامید ووتر ياميدو .
ج:- مرکبات پیرنین و امثال آن .
د :- مرکبات مشابه به نیل وسولفات نیل در صورتیکه برای عملیات خم نباشد .
١٦:- اصول تحلیل و تجزیه : -
اول :- امتحانات علمی :
الف :- تهیهٔ نمونه ها و کلافه های پشم ، نخ ، ابریشم ، سند که دارای طول معین و بيك شکل بافته شده باشد با نمونه های رنگ که از تجارت خانه ها فرستاده شده رنگ داده شود بصورتیکه از هر رنگ مختلف (روشن ومتوسط تيره ) استخراج گردد .
ب:- طریق امتحان ثبات در مقابل نور :
از کلافه های که رنگ داده شده از هر
( لار ښوونه )
د تجارت وزارت ددی قسم رنګو نمونی و خارج ته استوی او پس در نګ جوړ ونکو کمپنيو دمفاهمی او موافقت بی دصادرولو اجازه د تعر فی دیانی سره دذکر سو و کمپنيو پرنامه و تاجر انواو تجارت خانو ته ور کوی .
هغه رنګونه ، چه راوړل ئی په افغانستان کښی ممنوع دی او بیله امتحان رد کیږی .
الف :- بازيك اوماری رنګونه .
ب :- دیفنیل او تر يفنيل مر کبات ، اودیا میدواوتيريا ميدو مر کبات .
ج:- دپیرنین اودهغه دامثالو مر کبات .
د:-هغه مر کبات چه و نیل او سولفات نيل ته ورته وی پدی شرط چه د عمليا تو دپاره خم نه وی
دتحليل او تجزئی اصول :
اول علمی امتحانونه :
الف : تهیه دور یو د سپنسو ، و ريښمو ، او دسو نو ، دکلا و دنمونو چه درلو ونکی د معین اږ دوالی ، او په يو شکل سره اودلی سوی وی ، د تجارت خانو داستولی سوو ، رنګو په نمونو دی پدی صورت و ر کول سی چه دهر یو مختلف رنګ ( روښانه ، میانه ،ګاته ) ځنی ووزی :
ب:- دنورو په مقابل کی دپایښت دامتحان طریقه:-دهغو کلا و څخه چه رنګ ورکول
رنگ سه کلافه یعنی (روشن، متوسط، تیره)
بدور کاغذ مقوا و یا تخته پیچانیده یکی ازین
سه کلافه در خارج محليکه حتى الامکان از
گرد و باران محفوظ باشد دوم آن در زیر
شیشه مقابل آفتاب سوم آن در محليکه نور بر آن
نرسد گذاشته شود بطریقيکه ۳ بر ٤ حصۀ
مقوا پوشیده و باقی آن در مقابل نور آفتاب
( در بهار یکماه در زمستان یکونیم ما ه )
معروض باشد تانور آفتاب و انقلابات
جویه تنها در قسمت های مرئی تاثیر نماید
پس از انقضای مدت مساوی با قسمت
اولى يك قسمت دیگر نیز از مقوا های
مذکور که قسمت اول مدت دو ماه در بهار
و سه ماه در زمستان وقسمت دوم يكماه
در بهار ویکتیم ماه در زمستان تحت امتحان
قرار میگیرد تفاوتی که در رنگ مقواها به
نسبت ترتیبات فوق الذکر حاصل شود
از مقایسه آنها با یکدیگر نتیجه امتحان معلوم
و در جه ثبات رنگ ها در مقابل نور
ظاهر میگردد
ج: طریق امتحان در شستشو : -
کلافه هائيکه قرار فقرۀ الف رنگ داده
شده رنگهای روشن ، متوسط، تیره بابشم
سفيد و نخ سفید وابریشم سفید بافته شود
سوی دی دهر رنگ څخهدی دری کلاوی
يعنى (روښانه، میانه، کاغه) تر مقوا يا تختى
چارپیره تاوکی ددی درو کلاوا خخه دی
يوه تر هغه خای دباندی چه حتی الامکان
ددورو او باران خخه محفوظ وی، او دویمه
ئی تر شیشی لاندی دلمر په مقابل در بیمهدی
په هغه خای کی چه رنړا ورونه رسیږی پدی
ډول کښيښو وله سی ، چه د مقوا دری ٣ پر ٤
برخی پټی اوباته (ځلرم )ئی (په پسرلی يوه
میاشت او په ژمی یوه نیمه میاشت ) دلمر
و رنړاته ورڅرمه وی چه دلمر رنړا او دجویه
انقلابونه یوازی پر څز ګنده خایو اغيزه
( تاثير ) وکی : د مساوى مودى يا دلمری
برخی دتیرو څخه دويلی سوی مقوابوه بله
برخه هم چه اول برخه ئی په پسرلی کی او یوه
نيمه میاشت په ژمی کی تر امتحان لاندی
نیولی کیږی ، هغه تفاو تونه چه د پورته
ذکرسوو ترتیبوبه سبب د مقوا و په رنگ
کی حاصل سی، دهغو دیو بل سره په مقايسي
دامتحان نتیجه معلومیږی، او در نرا په مقابله
کی در نگ یا بښت (ثبات) څرګنده کیږی .
ج:- په پريو لوكي د امتحان طریقه :--
و هغه کلا و ته چه بقرار دالف د فقری
رنگ ور کړی سویدی روښانه میانه او تیره
رنکونه دی دسپیښوو ړیو اوسپينو سينرسو
۱۰
و در بين يك ليتر آب مقطر که دارای چهل سانتی گراد حرارت بوده و با چهار گرام صابون مخصوص نساجی و يك گرام سودای دانه دار مخلوط باشد تکان داده شود باین صورت تجربه را نیم ساعت دوام داده پس از آن شش ساعت بآب جاری گذاشته شسته شود سپس کلافه های بافته را کاملا خشك نموده از هر کدام يك قسمت را نگاهداشته و قسمت دیگر مجدداً مورد همین امتحان قرار گرفته شود باین ترتیب بعضی از کلافه های بافته يك مرتبه و برخی دو مرتبه از امتحان شستن بر آمده در نتیجه رنگ هائیکه به پشم سفید سرایت نکرده باشد از نقطه نظر ثبات در شستن قاطع است و سرایت رنگ در روی پنبه اهمیتش کمتر میباشد .
( تبصره )
در موقع امتحانات شستشو بجای آب مقطر آب باران و یا آب جاری میتوان استعمال نمود ولی در ینصورت مقدار صابون باید زیاده تر بوده تا مواد آهك دمایزی را که ممکن است در آب جاری موجود باشد بی اثر گرداند پس از آن این آب را از فلتر کشید . در يك ليتر آن چهار
او سپینو ورینمو سره واو دل سی ، اوبه یو څه قدر ځا ځکی او بوکی ( مقطر ) یعنی یو(لیتر آب)چه درلو ونکی دڅلوېښتو سانتی گریډ حرارت وی او سره د څلور گرامو صا بون چه مخصوص داو دلووی ( نساجی ) اویو گرام دانی ( سودای دانه دار ) دی په گډی وی و دی ښورەوی،پدی ډول دی و تجربی ته نیم ساعت دوام ورکئی پس له دغه دی په جاری اوبو کی شپږ سا عته اچوی چه پريوله سی و رسته تردی دی اودلی کلاوی کاملا و چی کی دهریوی څخه دی یوه څه وساتی اویه پوڅه دی بیا همد غه امتحان وسی،پدی ترتیب بعضی او دلی کلاوی یووار او لځنی دی دوه واره دپريولو تر امتحان ووزی په نتیجه کی که هغه رنګونه چه سپینو وړيونه ئی نیری نوی کړی ، د ثبات دنقطۀ نظر څخه په پریولوکی قاطع دی اروپنبه و ته درنګ دتیری اهمیت لږوی .
( لارښوونه )
په ځای کی دپريولو دامتحانا تو پر ځای د ځځیدو داوبو ( مقطر آب ) دباران اوبه یاجاری اوبه ممکنه ده چه استعمال سی، لیکن پدی صورت کی دصا بون مقدار باید څه زیات وی چه داها کواودمایزیمواد چه ممکنه ده په جاری اوبوکی دی وی بی اثره وگرځه وی پس له دغه دا او به
۱۱
گرام صابون مخلوط کرده شود و صابون
مذکور باید کاملاً معتدل بوده و ترکیب
کیمیاوی آن همیشه یك نوع باشد.
د : ـ طریق امتحان رنگ ها ئیکه مخصوص
برای البسۀ عسکریست : این کلافه های
رنگ هارا علاوه از امتحا نات نورو
شستن باید بمحلول تیزاب سرکه که
دارای بیست فیصد باشد ترکرده پس از
آن باپشم سفید وپنبهٔ سفید تابیده دوازده
ساعت زیر فشار گذاشته شود و باز
یکمقدار کلافه های رنگه را با پشم سفید
وپنبهٔ سفید پیچیده دريك لیتر آب مقطر
که دارای پنجاه گرام نمك طعام خالص
ويك دو سانتی مکعب امو نياك ( جوهر
نوشادر ) قوی بوده و درجهٔ حرارت آن
چهل وپنج درجه سانتی گراد باشد مدت
پانزده دقیقه گذاشته و پس از فشار دادن
خشك كرده تغیرات آن ملاحظه شود.
دوم تحلیل و تجزیه : ـ
پس ازامتحا نات علمی هر نوع رنگ
که قابل استعمال و باثبات دیده شود
یکمقدار آنرا تحلیل و تجزیه و اجزای
ترکیبی آن رابا صول کیمیاوی معلومات
صحیحه نموده تشر یحات آن را بدایرهٔ
خود حفظ می نماید .
د فلتر څخه کښلی په یولیتر کی دی څلور
گرامه صابون په گډ سی ، اودغه صابون
باید کاملًا معتدل وی، او کیمیاوی ترکیب دی
همیشه یورنگه وی .
د : ـ دهغو رنگو دامتحان طریقه چه د عسکر
دجامو دپاره مخصوص وی ،دارنگ کړی
کلاوی علاوه پرامتحاناتوونښتیځلو ( نورو )
اوپريولو بايدچه دسرکی په داسی حل سوی
تیزاب کی لنډی کی چه په سل کی د شلو
در لونکی وی پس له دغه دی دسپینوپنبہ وسره
تاوکړی دولس ساعته لاندی تر ښو ویدو (فشار)
پریښودسی ، اوبیادی یوڅه رنگه کلاوی
دسپینو وړیو اوسپینو پنبه سره و پیچی
په يوه لیتر څخیدو نکواو بو (آب مقطر ) کی
دی دپنځو گرامو دخا لص مالگی (نمك
طعام ) اویو دوی سانتی مکعب امو نيا ك
( یعنی دو شاد رو ) جوهر چه قوی وی او در جه
دحرارت ئی دسانتی گرا دپنځه څلو يښت
درجی وی ، پنځه لس دقیقی قدیریږدی
پس له نښتيځلودی وچی کی او تغیرات دی
ملاحظه سی .
دوهم تحلیل او تجزیه : ـ
پس له علمی امتحانانو څخه هر ډول رنگ
چه ثابت او و رداستعمال ولیده سی یوڅه قدر
دی تحلیل او تجزیه او تر کیبی اجزا دی
په کيمياوی اصولو سره صحیح معلومات
کړی،تشریحات دی په خپله دائره کی وساتی
۱۲
(تبصره)
(لارښوونه)
هنگام تفتیش رنگ ها که در اصل ۱۷ و ۱۸ مذکور است بر وفق صورت تحلیل و تجزیه که در نزد دایره فنی قید است تفتیش و تجزیه مینماید .
د تفتیش په وخت هغه رنگونه چه په اولسم (۱۷) او اتلسم (۱۸) اصل کی ذکر دی سم د تحلیل او تجزیی د صورت سره چه په دائره فنی کی قید دی تفتیش و تجزیه کوی
(مواد تعزیری)
(د تعزیر مواد)
۱۷ : برنگ هائیکه خلاف اوصاف متذکره اصل (۵) یا رنگ های ممنوعه مندرجه اصل (۱۵) در افغانستان وارد شود خرید و فروش آن ممنوع و شخص وارد کننده تعزیر میشود .
هغه رنگونه چه اوصاف ئی د (۵) اصل د بیان څخه خلاف یا هغه ممنوعه رنگونه چه په (۱۵) اصل کی ذکر سویدی که په افغانستان کی واردسی ، خرڅلاو او را نیول ئی ممنوع او وارد کوونکی ئی تعزیر بیزی دجوهری رنگود استعمال صورت
۱۸ : صورت استعمال و ترکیب فنی رنگ های جوهری تا وقتیکه استفاده لازمه را خوبتر تامین کند باید برنگریزان وطنی آموخته شده و از طرف وزارت تجارت وقتاً فوقتاً معلومات و تعلیمناصه های مفیده رنگریزی نشر و شعیست مربوط بتمام عملیات رنگریزی و عملیات خانه های رنگ های جوهری نظارت می کند .
او فنی ترکیب تر هغو چه لازمه استفاده به ښه تو گه پوره کی باید دوطن رنگریزانواو ته وښول سی، او دتجارت د وزارت له خوا دی قایی پر ثایی درنگریزی معلومات او مفیدی تعلیمناهی نشریژی، او مربوطه شمیست به دجوهری رنگو درنگریزی پر ټولو عملیاتو او عملیات خانو نظارت کوی
(تبصره)
لارښوونه
وزارت تجارت در موارد اشتباه و تشتت عملیات رنگ های ناقصه تفتیش نموده وکسانیکه رنگ های ناقصه را در صنایع استعمال کنند تعزیر میشوند
دتجارت وزارت به دنا قصورنگودتشتت او اشتبا ه په مواردو کی تفتیش کوی او هغه کسان چه ناقص رنگو نه په صنائع کی استعمالوی تعزیر بیزی، په ولایتو او اعلی
۱۳
در ولایات و حکومت اعلی بموارد فوق الذکر مدیرها و مامورهای گمرک باستیذان نائب الحکومه ها و حکام اعلی رنگ های ناقصه را قید نموده یکمقدار آن را محفوظاً بتوسط پست بوزارت تجارت میفرستند تا بعد تحلیل و تجزیه دایره شمیست وزارت در باره عاملین رنگ های مذکور فوقاً تعمیل گردد .
۱۹ : ـ يك ماه بعد از تاریخ اعطای ورقه تعرفه ادخال رنگ های ناقص که سابق وارد میشد ممنوع است رنگ های ناقص که قبل از اعطای ورقه تعرفه در بازارها و عملیات خانه ها رایج و متداول باشد از تاریخ ورود رنگ صحیح که او صاف و شرایط ادخال آن باصولنامه هذا توضیح یافته الی ٦ ماه مصارف مذکور جواز بوده و بعد ازان بهیچصورت خرید و فروش و استعمال شده نمیتواند .
۲۰ : ـ باجرای احکام اصولنامه هذا وزارت تجارت مکلف است .
ادخال اصولنامه هذا را در جمله اصولنامه های دولت و اجرای احکام آن را امر و اراده مینمائیم مورخه ۱۱ جدی ۱۳۱٤ مطابق ۲۱ ذی الحجه ١٣٥٤
حکومتونو کی په پور ته ذکرسوی مواردو کی دكمرك مدیران او مامورین په استیذان د نائب الحکومه کانو او اعلی حاکمانو ناقص رنگونه قیدوی ؛ یو مقدار ئي په ساتلی صورت سره د پوستی په ذریعه د تجارت وزارت ته ورلیږی چه ورسته تر تحلیل او تجزیه ئی دوزارت د شمیست د دائری دذکر سوی رنگو د عاملا نو په باره کی سم د پور ته سره تعمیل سی .
د تعرفی دپاڼی دورکړی یوه میاشت ورسته د ناقصو رنگو ادخال چه پخوا وارید بدل، منع دی ، ناقص رنگونه چه د تعرفی د پاڼی تر ورکړی دمخه په بازارو او عملیات خانو کی باب اور واج وی د صحیح رنگ د ورود د تاریخه څخه چه اوصاف او د ادخال شرطونه ئی پدی اصولنامه کی توضیح میندلی ده ، تر شپږو میاشتوئی مصرف جواز لری او پس د هغه ئی په هیڅ صورت سره خرڅلاو ، او رانیول او استعمال ته سی کیدلای .
ددی اصولنامی د حکمو په اجرا د تجارت وزارت مکلف دی .
ادخال د دی اصولنامی د دولت د نورو اصولنامو په جمله کی او په اجرا د حکمو ئی امر او اراده کوولیټه ٢٥ د مرغومی ١٣١٤ مطابق د ۲۱ سره د کچنی اختر ١٣٥٤