Hidāyāt va mujāzāt هدايات و مجازات

(من یعمل سوء یجزء بہ) مجازات: کتاب سزا که در ان چگونگی جرم و آله سرنوشش با دستخط معلم و نگران مرقوم میگردد: اقسام سزا: اطاعت فرض نخستین طالب العلم است و از ان انحراف سزا می آرد – توبیخ زبانی استاد و ملامت دیگر هم صنفان بهترین سزا است و این کامیاب شمرده میشود اگر مجرم نادم و تائب گردد – اگر معلم به مناسبت رشد و کلانی طلبه برگناه یکی آنها را برای تجویز سزا گمارد و اگر آن درست نباشد خودش ترمیم نماید بزه کار پیش همسران خود، خجل و خوار شده او و دیگران هم در عدم موجودگی اساتذه مرتکب شرارت نخواهند شد.

۲ سزا پنج قسم است (۱) ملامت – اگر خطا در تنہائی کرده است تنہا ملامت کرده شود و در صورتیکه روبروی دیگران مخالفت قاعده ورزیده باشد تنبیہ و اخطار بوضاحت و شدت کرده شود اما در الفاظ موجر و موثر و ندامت آن مباحث بکلمات نرم و سست نباشد سزای اقلی که برای آن مقرر است دادن بهتر است در امور فضيحه و شنيعه معلم با مدیر یا سر معلم در باب سزا مشورت نماید – جزای بدنی فقط تعلق بمدیر یا سر معلم دارد واحدی از معلمین اختیار لت کردن ندارد الا در حال شاذیکه طلبه با هم جنگ کنند و بفرمایش و حکم زبانی باز نیایند یا کدام متعلم بر خود معلم حملہ آور گردد ، برای غباوت و کند ذهنی طعنہ دادن و ملامت کردن ممنوع است دنیز کوتاہی ہای سابق کسی بیاد آوردن نہایت مضرور نه عادت قصور محکم میگردد .

۳ (۲) محرومی - طلبا در جماعه بقرار نمبرهای مجموعی امتحان می نشینند اگر بعد از ملامت هم کسی باز نیاید درجه شکست او در جماعت پستر گردانیده شود تا اعاده صلاحیت نموده ، در میعاد معین مرتبه خود را استرداد نماید - در بازیهای ورزش و تفریح حق شرکت را ضائع کند - از انعامات محروم گردد - اگر در جماعت منصب دارد ، از ان معزول شود نشان اگر داشته باشد سلب گردد تا اصلاح او پدیدار آید. (۳) سبق زائد - اگر برای غفلت یا خط اسبق زائد برای یاد کردن در خانه داده شود مثلا یک دو صفحه نوشتن آن مضمون داده شود که بچه از ان استفاده کرده بتواند تکرار نوشتن یکلفظ خوب نسیت بلکه عبارت مفید و دلچسپ باشد. (۴) معطلی بعد مکتب - از نیم ساعت اضافه نباشد و در نیموقت همان

کار کند که از غفلت آن مستوجب سزا شده است معلمان بنویت نگرانی اینچنین سزا یافتگان ننمایند . (۵) سزای جسمانی _ اگر مجازات مذکوره بالا عاجز آید یا طالب علم اقدام بر خطای فاحش نماید مجبوریت بضرب می افتد _ یک ساعت بعد از اصدار جرم بموجود گی سر جانغه این سزا داده شود . البته اگر گناه تعلق بجماعت یا مکتب دارد پیش روی جماعت یا مکتب رسوا گردد _ بشدت غضب طرفین این سزا داده شود همین سبب تاخیر یکساعت است سزا در قوه از فعل موثر تر است هر قدر که زیاد شد اثرش زایل می شود و نیز همدردی دیگر هم صنفان برانگیخته مجرم برای آینده دلیر تر گردانیده میشود _ همین است باعث سزا تنهائی _ کثرت این سزا دیگر باین سبب مطلوب نیست که بچه ذیل و بی غیرت میشود و گاهی با معلم کینه و عناد می پروراند _ در صورت سرکشی و قانون شکنی این سزا داده میشود اما لازم است که بعد از

وقوع جرم مدت زیاد نگذرد و ملزم صریحاً بداند که برای چه لت میخورم بلکه اول قایل کرده شود – زمان موردیت این سزا اوسطاً از شش الی دوازده سال است – درین آوان هم برای اصلاح عادات قبیحه سزای تدریجی مفید است. اگر برای اصرار بجرایم سزای بدنی ناگریز شود آله سزا سبک نرم باشد بجثه حساس جسم زده نشود – بدست چپ از یک الی ده چوب بیشتر استعمال نشود و اگر مجرم دست نکشد بواسطهٔ سرجاغه دستش دراز گرفته شود – اطفال نحیف وضعیف معذور داشته شوند برای شان دیگر اقسام بپردازید زیرا ملامت و محرومیت و معطلی بعد مکتب اسرع الاثر میباشند – برای طلبا فهمایش حقیقت سزا ضروریست که چون دست در میان آتش میسوزد ارتکاب جرم هم سوزش می آرد مثلیلکه زهر انسان را هلاک میسازد یا اغذیه مضر متواتر استعمال شده مرض الموت میگردد گناه کبیره هم

به نسبت خود عذاب نازل میکند. کی نکو کردی و کی کردی تو شر که ندیدی لایقش در پی اثر گر مراقب باشی و گیری سن حاجتت ناید بیقی آمدن اخراج از مکتب بمنزله اعدام است - چون همه علاج ها بیست و گردد از نابریدن عضو احتمال ضرر بدیگر اعضا رود یا حرکت تیغه از وسرزده است که شمولیت او بمکتب موجب تحقیر و توهین معارف است طرد واجب میشود سر معلم یا مدیر مجلس مشورت با معلمان منعقد کرده فیصله طرد را بوزارت معارف میفرستند و مجلس مامورین حکم آخری اخراج صادر میکنند . حاجت این سزا ها از پی پردائی نگرانان و سستی قواعد و مجهولیت مقاصد می افتد - لازم است که معلمان ضابطه و ضوابط منضبطه با نصب العین ظاهر و با هر اداره ظاهره مکاتب نماینند

از طلبا همت و زحمت کشی متوقع است که در تعمیل و پابندی احکام نمایند و عیش و آرام را بر خود حرام گردانند . تا زولی زوی نه اخلی ادب او د سوری نخل نه نیسی رطب تم