Niẓāmnāmah da ʻumūmī būdjī نظامنامه د عمومى بودجى

۲ بسم الله الرحمن الرحيم نظامنامه عنکبوتیه (۱) قاعده لپاره دمعلومول دكردو خرڅونو د هغو عمومى خدمتونو چه په مُدَّة د يوكال كښ حکومت په اجرا كولو دهغو سره مكلّف دی او لكه تيلفون او تلگراف د پستو و

۳ کول د هغو خرڅونو ضروری لیدل کیږی. کال په کال به د حکومت له خوا یوه نظامنامه د عمومی بودجی جوړه او حاضره کړه شی- په نظامنامه د عمومی بودجی کښی کرد هغه خرڅونه آمدنی او محصولونه چه پر پاس وجهی سره بیان شول له شمیرې لیکل کیږی. (۴)- سم له (۵۹) قاعدی د اساسی نظامنامی سره کرد آمدنی او محصولونه او خرڅونه د دولت په هر حال خواً نخواه دئ نظامنامی د عمومی بودجی پوری تړلی ده په هغه صورت کښی چه یو آمدنی او محصول په نظامنامی د بودجی کښی نه وی لیکلی شوی آخستل د هغه بالکل منع دی ، او اجرا کول د یو خرڅ چه په هغی نظامنامی کښی نه وی د هیڅ مامور له طرفی امر او اجرا کیدلی نه شی ، همداسې نګیر په یو خصوص کښی چه څه تخصیصات پر نظامنامې

٤ د بودجی کښی مقری شویدی ، اضافه له هغه په دی خصوص کښی بښتول د پیسی روا ندی. (۳): نظامنامه د بودجی د هر کال لپاره د ساتنه د دخل او خرڅ د هغه کال جوړیږی ، بنا په دا باندی د هغی نظامنامی د بودجی له مخی چه کال ئی تیرشویوی ، په دی حاضر کال کښی اجرا د خرڅونو له بیخه روا نه دی ، که هغه تخصیصات چه په نظامنامی د بودجی د تیر کال کښی لیکلی شویدی ټول په خرڅ نه وی رسیدلی له دی شخز هم په دی حاضر کال کښی خرڅول رواندی او در اتلونکی کال سند شمیر کیږی .

۵ اوّل فصل صورة د جوړه ول اوحاضره ولود نظامنامی دعُمومي بودجې (٤) - ښئی ، به هروزارة اومستقله اداره او خصوصی اداری، نظامنامی د بودجی، دځانو لـه خواجوړه وی . (۵): - هره وزارة او مستقله اداره يا خصوصی ادارې چه پاره د آخستل اوښندلو دآمدنی او محصولاتو د دولت مکلف دی، یوجدول د خرڅونو به جوړه وی، په دی جدول کښی، به همدا یو هغه خد متونه چه پـدی کال کښی په کولود هغو سره مجبور دی او هرڅومره پیسه چه لپاره د دغو خد متونو خرڅیږی، ځان ځان ته په ترتیب سره بیئی په دی جدول کښی ثبتوی، مثلاً وزارة داخله

۶ (۱) تنخواه دوزیر او معین اونور مامورین دوزارت او بالجمله نائب الحکومه او نور حاکمان اوعمله د دوی . (۲) د مامورینو خرڅ د لاری . (۳) دفرشو خرڅونه . (۴) دآبادیو خرڅونه . (۵) د خانه سامانی خرڅونه . (۶) د ژمی د سولو خرڅونه . (۷) خرڅونه دمکتوب نویسی اونور خرڅونه د دفترو . (۸) نوربیل بیل خرڅونه چه د وزارة داخله معاملونه په یو کال کښ په کار دی او دا خرڅونه تردی وقته پوری جاری کیږی دی ، همدا خرڅونه به ځان ځانته لیکلی یو مخصوص جدول ترتیب کا وه شی.

۷ (۶) بگردهغه خرخونه چه په اول بیان شوی، جدول کښ لیکلی شوی دی نظر د غور سنجول کیږی، هغه خرخونه چه لپاره د کار او نفع د دولت ضروری ونه لیدل شی له جدول څخه ویستل کیږی، دا راز خرڅونه چه بیان شول بنا بر مناسبت او علاقی د یوی بل سره په معلومداره قسمونو تقسیم او بیلول شی، مثلا گرد و تنخواه په نوم د معاشات په یو قسم جمع کول شی په دی صورت سره خرڅ د لاری او نور خرخونه په نوم د مصارف متنوعه په یو قسم جمع کول شی، او تول هغه خرخونه چه پر دی صورت ترتیب او جوړ شوی دی په مخصوص جدول د بودجی کښ سم له ښود شوی نمونی د هغہ سرہ قید او لیکل کیږی.

۸ (۷): هر خرخو نو چه یو بل سره تعلق او مناسبت لری پردی جدول کښ په یو فصل کښ لیکل کیږی او له هر یوه خرڅو خنی چه په دی فصل کښ لیکل شوی دی یوه ماده تری جوړیږی ، لپاره د هر فصل او لپاره د هر هغه خرخ چه په دی فصل کښ یوه ماده تری جوړه شوی دی ، ځان ځان نمبر ایښودہ کیږی. (۸): جدولونه د بودجی چه دوزارتو، او مدیریت مستقله او خصوصیه ادارو له خوا ترتیب کیږی ، لپاره د غور او جورے ولو وزارت ماليه ليدل كيږى. (۹): لپاره ددی چه نظامنامه د بودجی وزارت مالیه کښ پر غور سره وکتله شی، او له لوړ ځایو نو څخه تصدیق او اجرا کړه شی په هر کال کښ یوه میاشت نهی له سر

۹ دکال څخه پر هر حال جدولونه د بودجی وزارت مالیه ته لیږل کیږی ، هر وزارت او نوری دائری لپا د جدولونود بودجی چه جوړ کړی ئی دی ، یوه یوه لایحه به لپاره دروښانه بیانولو د سببونو د خرچونو او نور شیان جوړه وی ، او له دی جدولونوسره یوځای وزارت مالیه ته لیږل کیږی ، او هغی ته لایحه د موجبه سببونویله شی (۱۰) دوزارة مالیه هغه جدولونه چه قسم دخرچونو دخپل وزارة لره شامل وی ، دوی به ئی پخپله جوړه وی هم دغسی رنگه قسم د آمال ئی اومحصولونو د نظامنامی د بودجی چه په عموم سره محصولونو د دولت لره شامل وی ، دغه ټول قسمونه د وزار مالیه له خواجمع او ترتیب کاول شی . (۱۱) لپاره د جوړه ولو د قسم د محصولونود نظامنا د بودجی هغه محصولونه چه په یوه کال

۱۰ کښ لاسته راغلی او خزانې ته رسیدلی دی په لیدلو د موازنه او سنجش سره کتل کیږی او صورت د تیریدل د فصلونو او ضروریات او نور حالات او د سوداګرۍ حالونه په ښه شان غور کاول شی، د راتلونکی کال واردات او محصولونه رښتیا او نژدی صحت ته په اتکل سره نیول کیږی . (۱۳) :ـ وزارت مالیه واک او صلاحیت لری، چه جدولونه د بودجی، په نظر د غور سره وګوری، او بعض خرڅونه چه نسبت وآمدنی او محصولونو د دولت ته هغه ښند نه مناسب نه وی کَمَئی کړی، او په باب کښ د دغو کمولو په حضور کښ د اعلیحضرت حق د عرض لری . (۱۴) : له جمع کیدلو د هغو جدولونو چه له هری خوا وزارت مالیه ته رسیږی برسیره په هغو له

11 جل ولونو دقسم د محصولونوچه د وزارت ماليه له خوا جوړیږی، نظامنامه د عمومى بودجی پیدا کیږی ـ دوژا مالیه له خوا یوه لايحه د موجبه سببونو جوړیږی په دی لایجی کښ به په خصوص دآمدنی او محصولونو اوخرڅونود دولت کښ وزارة مالیه فکرونه ومرکړی لپاره د اصلاح اوزیاته ول او کمولو دټولو آمدنی او محصولونو او خرڅونو به صورت دفکر خپل ښکاره کوی . (14) :-هغه وقت چه وزارتونه او مستقله اداره او نوی خصوصيّه اداری جل ولونه د شعبوخپل جوړه وی، په ټولو اصلاحاتو او نوی ترقیاتو کښ چه په دی کال کښ پیدا کیږی په ښه شان به فکر او غور کوی، چه لپاره د منده کولو د دی ترقیاتو څومره نویو تشکیلاتو ته احتیاج لری، او څه راز متحصصین لپاره داجرا اتولازم

۱۲ مورین او لپاره دلوخول او کنودل دکانو څومره ما او مخصوصی سړیوته اړدی او لپاره ددی کار څومره خرڅونه لګیږی، او په دی کال کښی څومره طالبان لپاره د اِزْدَه کولو د علمو چاو خواته آستول کیږی او دغو شاګرد انولپاره څومره خرڅونه لازمیږی، او لپاره د داسی راز نویو خرڅونو د هغی لایحی چه پخپله د دوی له خواجوړه شویدی، د اعلیحضرت له حضوره به منظوری حاصلوی ـ او ه د اسی رنګ کرد هغه فائده مند تشکیلو نه چه لپاره د ترقی د ملك او ملّت پلیسی د اعلیحضرت همایونی له خوا پیل اکیږی ټول خرڅونه ددَ تشکیلا تو په نظر کښ نیولی جدولونه د بودجی خپلی به ترتیب او جوړه وی. [ornament]

۱۳ دوه یم فصل نظر د غور او منظورے منلہ کول نظا میے د بودجی (۱۵):- جدولونہ د بودجی چہ لہ وزارتوا و لزما یونت مستقله اولہ خصوصیہ ادارو څخہ جوړ یږے پہ موجب د (۹) ماده اول لہ طرفه د وزارت مالیه څنی نظر د غور پرې کاوه شی چہ دا معلو کړی شوی خرڅونہ او مثلاً تنخواه د مامو او نور شیان لہ هغی اندازی دتیر کال سرہ چہ پہ پاکہ ارادہ دا علیحضرت مقرره شوی برابروالی لری؟ او کہ نه؟ د وه یم نوی خرڅونہ چہ تکلیف کاول شی ، نظر و محصولو نو د دو لت تہ امکان د قبول او د اجرا کولو لری او کہ نہ دریم لپارہ د اجرا کولو نویو خرڅونو

١٤ پیره و جب د (١٤) قاعدی اجازه د اعلحضرت احستلی شوی اوکه نه ؟ (١٦) نظامنامه دعومی بودجی پس له اولنی نظر دغور څخه له وزارت مالیه څنی سره له لا- د موجيه سببونود هغه چه په (۱۳) قاعده کښ بیان شویدی عالی مجلس د وزیرانو ته وړاندی کیږی ، او په دی عالی مجلس کښ نظامنامه دعومی بودجی بیاله سره هره ماده بیله بیله غور کاوله شئ او په نتیجه ددی غور سره نظامنامه دعومی بودجی یو شکل او وجود منده کوی ، اردا شکل لپاره دعومی بودجی ددی کال تکلیفیه فکرونه او اجرائیۀ قوّت شمیره کیږي. (۱۷)نظامنامه دعومی بودجی چه په عالی مجلس د وزیرانو کښ علم پری را وستل کیږی پس له

۱۵ هغه د شورای دولت لخوا خبری او غور په کښ کاوه شی. (۱۸)-: نظامنامه دعومی بودجی چه شورای دولت ته لیږ کیږی ، اوّل ديو مجلس له خواچه اعضا د دی (۷) مجلس له وؤه څخه كم ، او له پنځه لس ځنی زیاد نه وی غور کاوله شی، لپاره د آسانولو د غور کولو د نظامنامی عمومی بودجی ،ا نظامنامه برخه برخه د مجلس د اعضاپه منځ کښ تقسیم او بیلیږی ، هغه اعضا د شورای دولت چه لپاره دغور كولو د نظامنامی عمومی بودجی مقره او او مكلف کیږی ، په وقت دضرورت كښ له هغه چه تعلق ور پوری لری گرد ضروری معلومات آخستاً شی او هغه مامورین چه نظر د غور ته یی کار د مجلس چخا و او راوستل شی ، ضروری معلومات آخستل اوضری ورتی غور كولی شی ، اعضاد دی مجلس لپاره د

١٦ هر قسمونو ددی نظامنامی چه ددوی له خوا په نظر لائحه دغور سره کتلی شویدی بیل بیل بیان سره په یوه لا د موجبه سببونو جویه وی، دا لایحه تول هغه غور او تدقیقاتو لره چه اجرا کړی ئی دی شامل دی . (١٩):- پس له اول غور څخه په دغی نظامنامی کښی به عمومی منامی هیئت د شورای دولت خبری کوی، او په خیر ود نظا دعمومی بودجی په عمومی هیئت د شورای دولت کښی لے هغه اعضا به هم حاضر او شامل وی ، چه د نظامنا په اوّل کښی پر نظر د غور سره کتلی دی، بنا پر غور کولو د دوی او بنا پر لائحې د موجبه سببونو عمومی هیئت د مجلس به روبنانه بیانونه لیکی. (٢٠):- نظامنامه د عمومی بودجی په عمومی هیئت د شورا دولت کښی په اوّل کښی نظر و عمومی هیئت نظامنامی ترخبری پر کښی کیږی لپاره د اصلاحاتو د مالئے اعضا د شورای دولت بعض تکلیفونه کولای شی،

۱۷ نظرم شان دتکلیفونو ددوی ته دغه اصلاحات په نظامنامه د عمومی بودجی کښ لیکیلی شوی یا ځانته نظامنامی جوړیږی . (۳۱) : پس له قبول کیدلو د عمومی هیئت د نظامنامی د فصلو په خبرو کښ شروع کاول شی په منځ د خبرو د فصولو کښ لپاره دکملولو او اضافه کولو د خوښونو داعضا له خوا تکلیفونه کیدلی شی . (۳۲) : په خبرو د نظامنامی د بودجی کښ خصوصی او عمومی مجلس د شورای دولت ته ، دوزیرانو له خوا معين يا يوله رئيسانو د مامورينو ددی څخه وکالتاً لپاره د روښانه بيانولو حاضریدلی شی (۳۳) : پس له غور كول او فکرونو د شورای دولت څخه نظامنامه د عمومی بودجی سره له لايحی د موجبه سببونو چه شورای دولتی

۱۸ جوړوی ، عالی مجلس دوزیرانوته بیا وپاندی کښی (۳۴) دمجلس د وزیرانو به په طور د قطعی سره آخری نظر دغور خپل کوی، او لپاره د منظوری به ئی حضور دشاهانه ويزاندی کوی. (۳۰) که په کمه خبرود نظامنامی دبودجی کښ د شورای دولت او وزیرانو په منځ کښ یواختلاف او جګړه ښکاره شویوی ، یولوری ییول او صافول ددی اختلافاتو ګرد په لاس د توان دا علیحضرت همایونی کښ دی، او په ققو دحکم دحضور سره کار کاره شی. (۳۶) پس له پوره کولو د غور د نظامنامی دعمومی بودجی منظوری د حضور د اعلیحضرت همایون ته وسییږی. (۳۷) پس له منظوریدلو د اعلیحضرت همایونی څخه نظامنامه دعظومی بودجی

۱۹ حکم د اجرا لری ، او ګردو وزارتو او مدیریت مستقله او خصوصی اداروته ور ښکولو کښی .

۲۰ (۳) دریم فصل برابره ول او چلول د نظامنامی د (عمومی بودجی) (۲۸): برابره ول او چلول د نظامنامی د عمومی بودجی دادی چه په وقت د یو کال چلیدلو دهغی کښ ټول هغه آمدنی او محصولونه چه په هغی کښ معلوم شویدی په ښه شان سره لاس ته راوستل کیږی او هم د غسی رنګه کرد هغه خدماتونه د دولت چه په مقابله او برابری د دی آمدنی او محصولونو کښ معلوم کړی شویدی په فائده مند صورت سره اجرا کیږی، تنخواه او نور خرڅونه په طور د انتظامیه ورکول کیږی، ښایی داباندی کرد

۲۱ مامورین په چلولو ددی نظامنامی عمومی بودجی سره مامور اوجوابده بلل شی. (۲۹) پس له منظوری څخه دنظامنامه د عمومی بودجی دا بودجه په هیچ صورت سره نه تغیر او نه تبدیل پذیری. (۳۰) پس له منظوری د نظامنامی د عمومی بودجی که ولیده شول هغه تخصیصات چه لپاړه د یو خدمت مقررہ شوئیوہ کفایت د دی خدمت نه کوی اوبیا سر له سره نوی تخصیصات لپاره د هغه كار ضرور ليدل كيږی، په دغه خصوص په نظامنامه د بودجی کښی نوی تخصیصات ور كاول كيږی، هغه تخصیصات چه ضم کڑی شوی او نوی ور کڑی شویدی نوی تخصیصات بال شی، نوی تخصیصات او ضم کڑی شوی همره په لیکلی شوی لجازی

۲۳ د اعلحضرت سره چه د وزارت مالیه له خوا اغستل کیږی ، وی به . (۳۱) : نظر و (۲) قاعدی ته بدلون د نظامنامی دبودجی جائزنه دی مګر په منځ د هغو مادو کښ چه یو فصل لاندی لیکلی شوی دی ، که دیوی د کمبود او په بلی د زیاده ولو امکان وی ، په دی باب کښ بنا پر لزوم او ضرورت چه د وزیرانو او مدیر مستقله او خصوصی ادارو له خوا لیک کیږی په واسطه د وزارت مالیه پس له عرض او اذن غوشتل له حضوره د اعلحضرت شنی حکم د اجرا لری ، او له یو مستقل فصل د نظامنامی د عمومی بودجی بل فصل ته نقل د تخصیصاتو بالکل نه کیږی . (۳۲): هغه تخصیصات چه پر نظامنامی دعومی بودجی لیکلی شوی ی ، په کال د حسابی د دی نظامنا د بودجی کښ په خرڅ نه وی رسیدلی په آخر د کال

۲۳ کښ دغه تخصیصات کرد موقوف شمیرل کیږی، که لپاره د دغه کارپه نظامنامی د بودجی دنوی کال کښ ځانته تخصیصات نوی لیکلی شیو له دی پمبنیو تخصیصاتو څخه نه شیندل شی، همداسی رنګه په یوکال د حسابی کښ که یوه شیندنه ثابته شویوی اوترهوسه په مدت ددغه کال کښ ددولت له خزانوځنی نه وی ورکړی شوی لپاره د اجراکولو ددغی شیندنی په نظامنامی دنوی بودجی کښ مُتَمِّمَه تخصیصا لیکل اواضافه کول شی،لپاره د هغوخَرجونو چه په تیرکال کښ ثابت شوی اوله خزانی څخه نه وی ورکړی شوی لپاره دورکولو ددَی پیسو له تمامیدلود کال تردوه میاشتوپوری یوه دَئْ متتمه معلومول شی،بناپه داسره په دی مدت ددوه میاشتوکښ دغه پیسی یی له متتمه تخصیصاتو

٢٤ څخه له رمښتیو تخصیصاتو ځنی چه په نظامنامی د بودجی کښی لیکلی شویوی ورکاول کیږی پس له تیریدلو ددوه میاشتوله متممة تخصيصاتو وت ورکأول کیږی، او متممه تخصيصات هم له وزا ماليه ځنی پس له اجازه غوښتلو له حضوره ورکالو کیږی پس له قطع او تمامیدلو د حسابيّه دوُرَۀ هغه پیسی چه په مدت د ښځو کلوکښی نه وی غو ښتیلے شوی، لپاره د دی پیسی ور کول د اجازی متممه تخصيصاتويي له اذن غوښتلو له حضور ځنی موقوف می ماند (٣٣)- هغه وقت چه یوه حسابيّه دوره تمامه شوی وی او نوی دوره ئی شروع کیږی او هغو لپاره يوه نوے نظامنامه د عمومی بودجی ترهؤسه پوری نه وي لے جوړه شوی، پس له اذن اخستلو د اعلیحضرت همايو له خواحكم ور کاوه شی چه نظامنامه دعومی بودجي دتيركال په ضرورةِ مآله کښی به جاری

۲۵ پاته کیږی په دی صورت کښ کود هغه خرڅونه چه په نظامنامی دعمومی بودجی دتیرکال کښی لیکلی وی فقط ضروری مقدار د هغه اجرا کاره شی، یعنی یو وزارت یا مستقله مدریت هغه مقدار چه د دوی خپلی نظامنامی د بودجی لیکلی شو یوی له دی مقدار څخه فقط هغه مقدا چه لی ویشود منظوری د دوی سره تقابل کوی په هغه وعده کښی زیاد له دی اندازی څخه نه شی بنسند لی په دُ صورة كښ له وزارة مالیه څخه لپاره د گردو وزارتو او مستقله مدیریت او مخصوصه ادارو ، معلومول د موقتی خرڅو نوجو یږی.

٢٦ څلورم فصل ساتنه او پلټنه دنظامنامے د بودجي (٣٤) ينظامنامۀ د عمومى بودجى پمئى له ښندلنى او ورستى له ښندلني په يو ساتنه او پلټنه سره نيوله کېږی، او پلټنه يې لۀ ښندلو د وزارۃ ماليه لخوا له لاندی قاعدو څخه اجرا کاولۀ شی (٣٥) هغه مالی چہ نظامنامی د عمومی بودجی له حضوره د اعلحضرت همایونی ځنی منظور يږی، له مدتى د عمومی محاسبی څخه بنا پر هغو فصلونو او مادوچہ په نظامنامی د بودجی کښ ليکلی شويوی لپاره د هر وزارت او اداره مستقله او خصوصی ادارو یو خصوصی حسابونه پرانتلی، موجوده تخصیصاً سره له دی مخصوصی حسابونو به په مقررشوی نمونی د هغه کښ قید او ثبتوی. (بودجى عمومى) تلفن نامه د اعلیحضرت همایونی لخوا څخه صادر شوی دی نه پسیغویږي

۲۷ (۳۶) : هر سند نه چه بنابر سبب د نظامنامی عمومی بودجی د دولت له خوا کاوله شی توله په صکوکیه ورقو کښ چه د وزارت مالیه له خوا چاپ شوی ليكل او اجرا كيږی . (۳۷) : هغه صکوک سره مخصوصی نمونی د هغه سره چاپيږی ، او په سند د هر مصرف کښ لیکل کيږی چه آیا دا مصرف پر دی نظامنامی د عمومی بودجی کښ پر کم فصل او کڼی مادی پوی تعلق لری ، نمبر د هغه فصل او مادی په کښ لیکل کیږی (۳۸) : پخواله ورکولو د وجهی له خزانو د دولت څخه دا سندونه ، د هغو مدیریتنو له خوا چه و زارت ماليه پوری تعلق لری په غور سره کتل شی او هغو لاندی تصدیق د ملاحظی کاوه شی . (۳۹) : لپاره د کتلود مصرف له طرفه د هغو مدیریتنو چه وزارت مالیه پوری تعلق لری ، اول به مخصوصا جستا

۲۸ د هغی دائری ته چه دا سند د مصرف هغی پوری تعلق لری، او په (۳۵) قاعده کښی بیان شویدی، رجوع کوی او برابروالی د خرڅونو به له تخصیصاتو سره په غور سره ګوری هغه مالی چه لپاره ددی مصرف په نظامنامی عمومی بودجی کښی یو شانته تخصیصات درج شویدی، اوله پخوانیو خرڅونو ترهوسه پوری دا تخصیصات نه وی تمام شوی سند د دی خرڅونو به تصدیقوی (٤۰): د وزارت مالیه مدیریتونه ګرد سندونه د خرڅونوئی چه ملاحظه کړیوی، په دی دفتر د تخصیصات کښ به ئی ثبت کړی په دی صورت سره هر مالی به دا خبره معلوموی، چه له دی تخصیصاتو څخه څومره روپی باقی پاته دی. (٤١):- د هغو سندونو له مخی چه د هغو مدیریتونو لخوا چه وزارت مالیه پوری تعلق لری نه وی تصدیق

۲۹ شوی دی تول جرائم شخصی هیځ وجه نه ورکارول کیږی کم خزانته ارائی دلت بنا پر هغو سندونو چه د وزارت مقا د مدیریتونو لخوا ، ثه تصدیق شو وجه ذکری سخت جوابه بلک د اشیا خزاندا رانو تها تضمین اخستنه پیسه اخے یا په بل طور جزا ور کاوله کیږی . (٤٣):- پاره د ملا کولو د هغه سند چی تادیها وپل د مصرف هغود مدیریتینه لخوا وزارت مالیه پوری تعلق لری کاو نه دی او دا مصرف په نظامنامی د بودجی کښی لیکلی شویی هغه مدیریتونه له بلی خوا مکلف دی چه آیا دا مصرف تحقیق کیدلی شی او که نه مثلاً پاره د تصدیق کولو د سندونو د تنخواه بنا پر هغو قاعدو چه په صورت د استخدام د مامورینو کښی ئی معلوم کړیدی او وعده ئی نه دی تیره شوی او په دی صورت کښی هغه مامور لپاره د تنخواه خپلی استحقاق نہ وئی پیدا کړي هغه سند نه تصدیقیږی ، همداسی رنگه لیا لو دفوت

۳۰ مصرفونو او مثلاً په وقت د خرید ادی کښې ګرد ورقی او رسید ددوی لرسند ده صرف سره تړلی، هغو مدیریتونه چه وزارت مالیه پورې تعلق لری دپاندی کاول شی، او هغه مدیریننو پس له غور کولو د ثبته ورقو سندونه د مصارفاتو د دوی ملاحظه کوی. (م۴۶) هغو مدیریتونه چه وزارت مالیه پورې تعلق لری کرد هغه سندونه چه په اصول اوختا قاعدی سره جوړ او مثبت ورقی دهغوئې ترې نه وی، یا هغه مصرفونه چه اساساً تخصیصاً د دوی موجود نه وی، یا هغه مصرفونه چه پس له تیریدا لود مدت د متهمی، متعممه، تخصیصات د دوی نه وی ورګوی شوی، دا دازې د مصرفو سندونه به تصدیق نکړی اوهره میاشت هغه معاملی چه خلاف له نظامنامی لیلړے

۳۹ کیږی، په واسطه د وزیر مالیه سره به یو رپوټ حضور د اعلیحضرت همایونی ته وړاندی کېږی (٤٤): هغه مالی چه عمومی بودجه پس له جوړ کول او تصدیق څخه منظوری د حضور د شاهانه ته ورسیږی وزارت مالیه د هغو تخصیصاتو او مصارفاتو د ولایتو چه په عمومی بودجی کښی منظوری منلی نائب الحكومګانو او مستوفیانو د ولایتونه به خبر ورکوی چه سم له منظوری د حضور سره دی و پېژنی مستوفیان او مأموران د مالیې پر هغو معلومو شویو تخصیصاتو او مصارفاتو چه له حضوره ئې منظوری منلی وی، او له وزار مالیه څخه دوی ته رسیږی زیات هیڅ خرڅ نه شی کولای. (٤٥): هغه تخصیصات چه پر بودجی د مالی کښی ئې لپاره د يو كال معلوم او (د مالیې اصول) تلفن نامه چه عموماً تسلیمي چيلونه پکښې لیکل کیږی دغه دي په مخكښې... هـ هـ هـ هـ

۳۲ منظور شویلی کی یو کلن مصرف د همغه خصوص پوره نکړی دهوچیه کیفیت ار دانداری د ضروری مصرف د هغی به مستوفیان وزارت مالیہ تہ خبرورګی پس لہ اذن غوستلو لہ هغہ وزارت اوس لہ منظوری د حضور څخہ خرڅ کولای شہ (٤٦) بغیر لہ ھغو خصوصیاتو څخہ چہ پہ بوجہ دمالی کنښ لپارہ دنائب الحکو متمانو او اعلی حکومتیو معلوم او منظور یږی کہ کُم ضروری تلیواری مصرفونہ پیښ شی او په سبب دتنګی د وقت امکان د اجازه غوشتلو له مرکز خنی نه وی، هغه معلومات پیسی چه له حضوره فرمان د اختیارا تو دگو لره ورکړی شوی پہ موجب دحکمنامی خپلی د په خرڅ رسوی، رپوټ د خرڅولو د