# Lāyiḥah-ʼi Shirkat-i Afghān لاىحۀ شرکت افغان # adl0637 # Kabul, Maṭbaʻah-ʼi Ḥurūfī-i Riyāsat-i Shirkat-i Rafīq, 1305 1926 کابل] مطبعۀ حروفى رىاست شرکت رفىق،, . ١٣٠٥ # Transcribed by gemini-3.1-pro-preview, 2026-08-09. # Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting. # Text: CC0. Images: New York University Libraries, public domain. --- page 1 --- لائحه [ILL] [ILL] [ILL] --- page 2 --- لایحۀ (شرکت رفیق) در مطبعۀ حروفی ریاست شرکت رفیق طبع شد ۱۲ میزان — ۱۳۰۵ تعداد طبع اول ۲۰۰ جلد --- page 3 --- [BLANK PAGE] --- page 4 --- ( ١ ) لایحهٔ شرکت افغانی مقدمه مقصد اسم شرکت و مرکز شرکت ١ : - بمقصد ترقی تجارت اصول شرکت دولت عليه افغانستان يك شركت تجارت اجناس پيداوار افغانستان تشكيل كرده ميشود نام اين شرکت، شرکت افغانی گذاشته شده . ٢ : - اين شركت باصول منتظم و درست اجناس پيداوار افغانستان را خریداری کرده و بطور تجارت بممالك خارجه فرستاده در مقابل قیمت آن اجناس كار آمد افغانستان را خریداری کرده به افغانستان می آورد . ٣ : - مركز شركت در افغانستان ، شهر کابل است بنابر لزوم و احتیاج در شهر های دیگر ولایات نماینده گان شرکت و یا شعبه های آن قایم خواهد شد و در خارج بذرایع --- page 5 --- ( ٢ ) ممکنه خرید و فروش اموال تجارتی این شرکت را اجرا میدارند . ٤ : - سرمایه ابتدائی این شرکت ( سه لك روپيه ) معین و سهم آن به ( دو هزار روپیه ) مقدر شده است . ه : - هر شخص از تبعه افغانیه شريك شدن بخواهد وجه نقد تاديه کرده از سندات حصه خریداری کرده میتوانند سرمایه معینه شرکت بنابر لزوم و توسيع كار شركت بموجب قرار داد مجلس عمومی حصه دار ان در يك دفعه یابدفعات متعده ایزاد کردن جائز و ممکن است و در زمان تنزیل سرمایه شرکت که تا دو چند سرمایه قرار داده شود بوزارت تجارت اطلاع دادن آن ضروری است نمونه سندات حصه شرکت باین لایحه مربوط است و سه قطعه صورت آن بوزارت تجارت سپرده و در آنجا محافظه کرده میشود . ٦ : - در زمانیکه نصف سرمایه ابتدائی شرکت از طرف کسانیکه آرزوی خریداری دارند تهیه و تحویل شرکت شود ، شرکت مذکور صورت انتظام مییابد . --- page 6 --- ( ۴ ) ۷ :– در حین تادیهٔ قیمت سندات حصه برای هر شخص مطابق وجه اشتراک شان داده میشود و این اشخاص از اعضای شرکت مذکور شمرده میشوند و از فوائد و منافع شرکت استفاده کرده میتوانند، سندات مذکوره از طرف ع، ج غلام صدیق خان سرمنشی حضور و ع ص محمد ایوب خان معین مالیه مؤسسان شرکت مذکور و رئیس معاون و سرکاتب مجلس اداره امضا کرده و باصحاب ان داده میشود . ۸ :– سندات حصه بنام اصحاب شان نوشته است و در سند حصه اسم و ولد وسکونت هر کدام على الترتيب باتعداد نمره مسلسل سندات نوشته و ثبت و قید اداری شرکت گردیده برای اصحاب آن داده میشود . ۹ :– يك قسم سندات حصه را برای تسهیل کار و معاونت از طرف حکومت خریداری نیز جایز و ممکن است در این صورت از طرف حکومت در مجلس عمومی شرکت هم وکیل موجوده میباشد اما وكيل مذکور نظر بشركای سایره حقوق زیاد ندارد و در مجلس عمومی وظایف --- page 7 --- ( ٤ ) خود را مساوی اعضای دیگر ایفا میکند . اداره امور داخله شرکت و اصول تفتیش آن ١٠ :— امور معاملات شرکت از طرف مجلس اداره شرکت ایفا کرده میشود مجلس اداره از سه نفر کمتر از پنجنفر اضافه نمیشود . موعد ماموریت نفری اداره سه سال است بعد انقضای مدت ماموریت آنها عوض شان نفری جدید تعین کرده میشوند و یا بتكرار انتخاب همان نفری جائز و ممكن است . ١١ :— اعضای مجلس اداره شرکت از طرف هیئت عمومیه مجلس شرکت انتخاب کرده میشوند هیئت عمومیه شرکت از نفری که سندات حصه شرکت را خریداری و باین شرکت اشتراك کرده باشند مرکب است . ١٢ :— اعضای مجلس اداره شرکت اشخاصی که برای اداره شرکت اختصاص و هیئت و اعتماد مجلس عمومی را داشته باشند از سه نفر الی پنجنفر تعین کرده میشوند از --- page 8 --- ( ه ) جمله اعضای مذکور بنابر انتخاب اعضای مجلس عمومی یک نفر رئیس و یکنفر معاون و یکنفر سرکاتب معین میشوند هیئت عمومیه شرکت از مشترکین مرکب میباشند. ۱۳ :- مجلس اداره شرکت در کابل بطور دائمی اجتماع ورزیده وظائف اداره شرکت را ایفا میکند. صورت انتخاب اعضای مجلس اداره مطابق ذیل است :- ١٤ :- بعد از تکمیل نصف سرمایه شرکت همه حصه داران برای تعین نفری مجلس اداره در کابل اجتماع میکنند و نفری مجلس مذکور را انتخاب مینمایند همچنین از بین نفری اعضای شرکت یا از خارج دو سه نفر مفتشین نیز انتخاب و تعین کرده میشوند . ١٠ :- اگر یکی از اعضای مجلس اداره فوت و یا استعفا کند از طرف باقی نفری آن بعوض این اعضا بطور موقتی دیگر اعضا تعین کرده میشود ماموریت آن تا بزمان اجتماع عمومی حصه داران مرعی ومعتبر شناخته میشود در زمان اجتماع عمومی حصه داران ماموریت اینچنین اعضا یا تصدیق و یا عوض او دیگر اعضا انتخاب و تعین میشود. --- page 9 --- ( ٦ ) ١٦ :- مجلس اداره علاوه بر اداره معاملات شرکت هر سال يك حساب شرکت را تنظیم کرده بمجلس عمومی یعنی بحضور عموم حصه داران مقدار حصۀ تمتع که برای حصه داران داده میشود ، بنابر تکلیف مجلس اداره از طرف هیئت عمومی تقسیم میشود . علاوه بران همه نفری حصه داران در باب ترقی شرکت افکار خود را در زمان اجتماع عمومی لسانا ویا تحریراً پیشنهاد نموده میتوانند ، پیشنهاد های مذکور را اعضای شرکت در ین مجلس بنظر دقت ، وغور گرفته آنچه خیر وبهبود شرکت ملاحظه شود اتخاذ ، وبموجب آن تعمیل کرده می شود . مذاکرات مجلس عمومی از طرف کاتب بيك كتاب قید گردیده و از طرف رئیس هیئت عمومیه و اعضای موجوده دستخط کرده میشود . قرار دادیکه از طرف هیئت عمومی داده میشود برای اعضای شرکت مرعی و معتبر است . --- page 10 --- ( ٧ ) ( فصل چهارم حسابات سنویه شرکت ) سنه حالیه شرکت از ابتدای ماه اسد آغاز کرده تا به آخر ماه سرطان سنه آتیه اختتام می پذیرد امسال سنه مالیه شرکت از زمان تشکیل آن تا به آخر ماه سرطان سنه آینده معتبر است . مجلس اداره هر سال بیست روز پیش از اجتماع عمومی حصه داران دفاتر مکتوبات شرکت و دفتر موازنه شرکت را بمفتشین شرکت توزیع مینماید . مفتشین مذکور از دفاتر موجوده راپورت تفتیش خود را تنظیم کرده بمجلس عمومی حصه داران عرض مینماید ، هر حصه دار قبل از اجتماع مجلس عمومی باداره شرکت مراجعت نموده صورت حسابات مذکور را تدقیق کرده میتواند و هم چند حصه دار میتوانند که از طرف خود ها يك نفر را برای مذاکره مجلس عمومی وکیل بگیرند . انچه اجناسیکه از فروش اموال شرکت خواسته میشود بذریعه مجلس اداره در داخل مملکت بفروش میرسد و نفع --- page 11 --- ( ٨ ) ونقص آن نیز باعضای شرکت تعلق میگیرد . حساب خرید وفروش ، ومصارف شرکت باصول جدیدۀ تجاریه از طرف سرکاتب ترتیب واجرا کرده میشود در آخر سال حسابات شرکت را تنظیم کرده خلاصة آن يك را پورت برای هر اعضا درحین اجتماع عمومی اعضای شرکت داده میشود حساب مفصل با بيجك های خرید وفروش ، ونوع مصارف نیز به اداره شرکت موجود می‌باشد . تفتیش شرکت مطابق ذیل بدو قسم اجرا کرده میشود : — الف : — تفتيش أمور معاملات داخليه وحسابية شركت باوقات مختلفه . ب : — تفتیش حساب های عمومی شرکت را آخر سال برای تنظيم را پورت . اگر در حین تفتيش معاملات خلاف اصول تجارتی معاینه کنند هيئت عمومی شرکت اعضای هیئت اداره را تبدیل کرده میتوانند . --- page 12 --- ( ٩ ) * فصل سوم ، عموم حصه داران * عموم حصه داران شرکت یا وکلایشان علاوه بر اجتماعیکه در ماده ( ) نشانداده شده است هر سال یکدفعه در کابل اجتماع کرده از امور معاملات شرکت و از گنجایش آن باخبر کرده می شود . در هیئت عمومیه اولاً راپورت عمومی معاملات شرکت که از طرف مجلس اداره تقدیم کرده می شود خوانده و پس ازان راپورت مفتشین را ملاحظه میدارند هیئت عمومیه بعد از ملاحظه راپورهای مذکور حسابات واجرا آت شرکت یا قبول ، ویا مجلس اداره را تبدیل کرده میتوانند . یا وکلای شان عرض واظهار نماید رئیس مجلس اداره بنا بصوابدید دیگر اعضا در محاکم افغانستان ویا درمحاکم سایره در خصوص معاملات شرکت اقامه دعوی کرده ویا بطور مدعی اثبات وجود نموده میتواند . ١٧ : - همه امور ومعاملات شرکت از قسم خریداری مال وروانگی آن وفروش مالیسکه از خارج در مقابل وجه --- page 13 --- ( ۱۰ ) فروش مال شرکت می آید واستخدام عمله وتنظیم حسابات شرکت ومخابرات داخلیه وخارجیه آن از وظیفه مجلس اداره شرکت شمرده میشود . ۱۸ : - تحصیل معلومات قیمت اجناس از داخل وخارج بذریعه مکاتیب وپیغام های تلگرافی وسنجیدن نفع ونقص معامله شرکت وبدست آوردن اشیای داخل وخارج مملکت بذرایع ممکنه وحسن انتظام ومحافظت وفرستادن ان وظیفه مجلس اداره شرکت است . ۱۹ : - وجه فروش اجناس شرکت از خارج اجناس کار آمد مملکت افغانستان که در ان فائده شرکت متصور باشد خواسته میشود وتنظیم این کار نیز وظیفه مجلس اداره میباشد . ۲۰ : - فروش اشیای مذکور در خارج بذریعه نمایندگان تجارتی یا بذریعه مامورین مخصوصه شرکت اجرا میشود . --- page 14 --- ( ۱۱ ) فصل پنجم صورت توديع تمتع بعد از وضع مصارفات شرکت ومصارفات محافظۀ آلات وادوات شرکت ومعاشات مامورین ومصارفات سایره مبلغی که از روی تجارت اضافه میماند تمتع شمرده میشود صورت تقسیم تمتع مطابق ذیل میباشد اول : - فیصد پنجروپیه از مبلغ تمتع احتیاطاً نگاه کرده در سرمایه تجارت افزود کرده میشود دوم :- فیصد سه رو پیه برای اعضای مجلس اداره و مفتشین و مامورین سایره بطور مکافات بنابر قرار داد مجلس عمومی تعین کرده میشود سوم :- مبلغ متباقی تمتع مابین عموم حصه داران نسبت بوجه اشتراک شان تقسیم کرده میشود --- page 15 --- ( ۱۲ ) اعضای شرکت بعد از انقطاع محاسبه سالانه فائده سالانه خود را اگر نقد خواهش کند برایشان داده میشود و اگر فائده خود را بشرکت بیفزایند سند حصه شرکت برایشان داده میشود و در آینده هم نفع و نقص از انوجه حصه میبرد اعضای شرکت در بین سال از وجه شرکت و یا از فائده آن چیزی از اداره شرکت گرفته نمیتوانند اشخاصی که آرزوی خارج نمودن خود را از شرکت داشته باشند در بین سال ممکن نیست بعد از قطع محاسبه سال جاریه در ابتدای سال حسابی بشرکت مراجعت نموده حصه خود را به خود شرکت فروخته میتواند اعضای شرکت بهر وقت سند حصه خود را بدیگر اشخاص تبعه افغانستان فروخته میتوانند اما نفع و نقص همان سال اسهام مذکور به شخصی که نام او داخل شرکت است راجع میباشد در سال آینده نام خریدار حصه داخل اعضای شرکت گردیده نفع و نقص آن بخریدار جدید حصه عاید میشود --- page 16 --- ( ۱۳ ) پیسه احتیاط برای مصارف فوق العاده و غیره ملحوظ است زمانی که فی ده يك سرمایه شرکت میرسد پس ازان تفریق پیسه احتیاط در تمتع شرکت لازم وضرور نیست . در زمان فسخ شرکت حصۀ احتیاط نیز مابین شركاه نسبت بوجه شان تقسیم و توزیع میشود --- page 17 --- ( ١٤ ) فصل ششم فسخ شرکت و قطع معاملات آن مجلس اداره هر زمانی که لزوم ضرورت به بیند هیئت عمومی شرکت را باجتماع دعوت کرده و برای فسخ شرکت و قطع معاملات تکلیف مینماید در زمان ضرر و زیان شرکت تا بدرجهٔ که به ثمن سرمایه برسد هیئت عمومیه شرکت برای قطع و تصفیه حسابات شرکت مامورین تصفیه تعین کرده میشود هیئت عمومیه در زمان فسخ شرکت همه حقوق و صلاحیت که درین لایحه مندرج است دارا میباشد. مامورین تصفیه حسابات مطابق قرارداد هیئت عمومیه حسابات واموال شرکت را سنجیده و بعد از تادیه دیونات شرکت مبالغ متباقیه را مابین شرکاء مطابق حصص آنها تقسیم میکنند --- page 18 --- (۱۰) برای قرار دادان فسخ شرکت در هیئت عمومی شرکت لازم است که لا اقل دو ثلث شرکای شرکت موجود و حاضر باشند . فصل هفتم بعد از تشکیل شرکت مدت يك ماه کیفیت تشکیل شرکت در کابل به جراید محلیه برای عموم نشر و اعلان کرده میشود . شرکت برای عموم تبایع افغانستان بيك بیان نامه نشر واعلان کرده و در آن بیان نامه مواد اساسیه این نظامنامه شرکت را توضیح میدارد . دو نسخه چهاپی این نظامنامه بوزارت تجارت داده میشود بشرکت همچنین هر سال يك جدول فائده و نقص --- page 19 --- ( ١٦ ) وتزئيد و تنقیص سرمایه شرکت را بوزارت تجارت تقدیم میدارد . ع ٢٩٦ خ ١٣٠٣ صادره دیده شد ، حسب نظامات مروجه وطن عزیز ما این شرکت اسهامی در ست و تسهیلات و مساعدات قانونیه را در اجرای آن وعده میدهم ۲۰ جوزا سنه ١٣٠٠