{"book": "adl0954", "page": 1, "text": "نظامنامه\nتشکیلات اساسیه افغانستان\n[ILL]\n۱۳۰۱ شمسى\n[ILL]"}
{"book": "adl0954", "page": 2, "text": "از اداره ماموریه سیار\nتعلق باداره [ILL] دارد\n\nنظامنامه\n\nتشکیلات اساسیۀ افغانستان\n\nدر مطبع شرکت رفیق زیور طبع [ILL]\n\n۳ اسفند [ILL]\n\nتعداد طبع دوّم ...... (۶۰۰)"}
{"book": "adl0954", "page": 3, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0954", "page": 4, "text": "بسم الله الرحمن الرحیم\nنظامنامه تشکیلات اساسیه افغانستا\nباب اوّل\nهیئت وکلا\nمقدمه\nقاعده\n(۱) ـ در افغانستان وظیفه اداره حکومت مفوض است بهیئت\nوزرا و اداره مستقله .\n(۲) ـ وزرا در هر وقت که تفتیش اجراآت و احوال مأمورین\nشعب منسوبه وزارت خود را لزوم به بینند بحضور ملوکانه"}
{"book": "adl0954", "page": 5, "text": "۲\nعرض نمایند تا بقرار قاعدهٔ (۳) هیئت تفتیشیه تعیین\nو اعزام شوند.\n(۳):- برای تفتیش احوال عمومیهٔ مأمورین وقتاً فوقتاً یک هیئت\nتفتیشیه بموجب عرض وزرا یا بارادهٔ سنیه اعزام میشود\nرئیس و دو نفر اعضای اوّل و دوّم از طرف قرین الشرف\nهمایونی انتخاب گردیده و باقی اعضای آن از طرف\nوزیر و یا مدیر مستقله تعیین میشوند.\nمفتشین موافق بنظامنامهٔ جداگانهٔ مخصوص خود کار\nمیکنند.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 6, "text": "۳\nفصل اوّل\n(هیئت ادارۀ مرکزیه)\n(۴) :- ادارۀ مرکزیه مرکب است از وزارت ها و ادارۀ مستقله.\n(۵) :- وزارات بر وجه ذیل میباشند :-\nاوّل :- وزارت حربیه\nدوّم :- \" خارجیه\nسوّم :- \" داخليّه\nچهارم :- \" عدلیه\nپنجم :- \" مالیه\nششم :- \" معارف\nهفتم :- \" تجارت\nهشتم :- \" ریاست شورای دولت\n(۶) :- ادارۀ مستقله طبیه مانند دیگر وزارات براه راست در حضور اشرف همایونی مسئول شناخته میشود."}
{"book": "adl0954", "page": 7, "text": "٤\nوزارت حربية\n(٧) :— وزارت حربیّه مأمور است باجرای امور عسکرّیة افغانستان\nچون وزیر حربیّه مأمور بزرگ عسکری میباشد تمامی منصبداران\nقطعات عسکریّه در تحت امر مشار الیه رفتار مینمایند .\nوزارت حربیّه مرکّب است از دو ائر ذیل :—\n(١) :— دائرۀ ارکان حربیۀ عمومیّه\n(٢) :— ״ محاکمات\n(٣) :— مدیریت امور شخصیّه .\n(٤) :— ״ معاشات ولوازمات\n(٥) :— ״ سرحدات\n(٦) :— ״ طِبّیّه\n(٧) :— سرکاتبیّت مکتوب .\n(٨) :— ״ اوراق .\n(٨) :— مدیریّت ماشینخانۀ عسکری نیز بوزارت حربیّه مربوط است .\n(٩) :— دائرۀ ارکان حربیّۀ عمومیّه موظف است به تشکیلات\nحضریّه و سفریّۀ اردوی عسکری و باخبری احوالات"}
{"book": "adl0954", "page": 8, "text": "داخلیه واردویاے خارجیه همجوار افغانستان\nو ترتیب تعلیمات عسکری .\n( ۱۰ ) :— دائرۀ محاکمات بتدقیق و تصفیه امور جزائیه عسکری\nمامور است .\n( ۱۱ ) :— کافه معلومات اخلاقیه و تربیه و خدمات و احوالات\nخصوصیه منصبداران و تجویز اکمال تعداد سپاهیان\nمتعلق مدیریت امور شخصیه میباشد .\n( ۱۲ ) :— مدیریت معاشات و لوازمات بنظارت اکمال نواقص\nمعاشات و تجهیزات عسکری افغانستان و تعیین تخصیصات\nسالانه بودجۀ عسکری موظف است .\n( ۱۳ ) :— مدیریت سرحدات به امورات متعلقه سرحدی مشغول است .\n( ۱۴ ) :— مدیریت طبیه به امور صحیه انسانیه و حیوانات عسکری\nافغانستان مکلف میباشد .\n( ۱۵ ) :— سرکاتبیت مکتوب و اوراق بر وفق نظامنامه مخصوص آن\nایفای وظایف مینمایند .\n( ۱۶ ) :— در ایالت کابل و ولایات و حکومتیهای اعلیٰ بقدر\nلزوم قطعات عسکری بنام قول اردو و فرقه و غند"}
{"book": "adl0954", "page": 9, "text": "۶\n\nمستقل موجود است .\nازین قطعات عسکری در حکومتیها و سرحدات و دیگر مواضع\nاز روی اهمیت یک یک مفزره عسکری تقسیم\nو مقرر میشوند .\n(۱۷) :— رئیس ارکان حربیهٔ عمومیهٔ و رئیس دائره محاکمات\nو جمله ارکان عسکریه و قوماندانهای لوا و فرقه و قول اردو\nو مدیر مکتب حربیه بالذات از طرف اشرف شاهانه انتخاب\nو تعیین میشوند .\n(۱۸) :— مدیران دوائر مرکزی وزارت حربیه و آمران عسکریه از طرف\nوزیر حربیه انتخاب و بمنظوری حضور شاهانه مقرر میشوند\nضابطان عسکری مطابق نظامنامه ترفیع منصبداران عسکری\nاز قوماندانهای حربیه انتخاب و از طرف وزیر حربیه\nمنظوری مییابند، خورد ضابطان عسکریه بمجلس قطعات\nعسکری ولایات و حکومتیهای اعلیٰ انتخاب و منظوری\nقوماندانهای منسوبه شان مقرر میشوند .\nدر خصوص ترفیع رتبه های صاحبمنصبان و بمنصب\nرسیدن طلبه مکتب حربیه حسب نظامنامه مخصوص آن"}
{"book": "adl0954", "page": 10, "text": "V\n\nاز طرف وزیر حربیه عرض و از حضور اعلیحضرت همایون\nمنظور فرموده میشوند .\n(۱۹) :— در وزارت حربیه بزیر ریاست وزیر حربیه یک مجلس عسکری\nمنعقد میشود رئیس ارکان حربیه و رئیس محاکمات و مدیران\nدوائر و سرکاتب مکتوب اعضای مجلس مذکور هستند .\nدرین مجلس امورات عسکری بحث و مذاکره میشود .\n(۲۰) :— امور سفری و تنظیم و تنسیق اردوی همایونی\nو صورت اجرای معاملات اخذ عسکری مطابق\nبنظامنامۀ مخصوصۀ آن اجرا شود .\n\n* * *"}
{"book": "adl0954", "page": 11, "text": "وزارت خارجیه\n(۲۱) :- وزارت خارجیه مأمور است بتدویر مناسباتیکه\nافغانستان با دول اجنبیه دارد.\nسفرا و جنرال قونسلها و قونسلهائیکه از افغانستان\nبنزد حکومت اجنبیه مأمور شده اند جمله در زیر امر وزیر خارجیه\nمیباشند.\nمخابراتیکه در میان حکومت افغانستان و سفرا و مأمورین سائره\nاجنبیه که در مرکز سلطنت میباشند مبادله میشود خاص\nبتوسط وزارت خارجیه اجرا مییابد و کافه مناسبات\nرسمیه دولت که با سفارتها بوقوع می آید از طرف\nوزیر خارجیه اداره میشود.\n(۲۲):- وزارت خارجیه مرکب است از مستشاریت و دوایر ذیل:-\n(۱):- مستشاریت.\n(۲):- مدیریت شعبه ایرانی، عثمانی، بخاری، خیوه، عرب، مصر.\n(۳):- \" \" ترکستان روس، چین، جاپان.\n(٤):- \" \" هندوستان و انگلستان و اوروپا."}
{"book": "adl0954", "page": 12, "text": "۹\n(۵) :— مدیریت سفره و دارالترجمه .\n(۶):— 〃 اوراق .\n(۷) :— 〃 محاسبه .\n(۲۳) :— مدیر هر شعبه مشغول است به امور سیاسیه و قونسلگری مملکتیکه\nبآن متعلق است . مدیر اوراق و محاسبه بر وفق\nنظامات مخصوصه ایفای وظایف مینمایند .\n(۲۴) :— سفرای افغانی که بدول خارجیه میروند و مستشار وزارت\nبالذات از طرف اعلیحضرت همایونی تعیین میشوند مدیران\nوزارت خارجیه و جنرال قونسلها و قونسلها از طرف\n( انجمن انتخاب مأمورین خارجیه ) انتخاب و بمنظوری\nحضور شاهانه مقرر میشوند .\nمعاونان و سرکانبها و کاتبهائی وزارت و سفارات\nدیگر مأمورین خارجیه بانتخاب ( انجمن انتخاب مأمورین خارجیه )\nبتصدیق وزیر خارجیه تعیین میشوند.\nبرای انتخاب مأمورین خارجیه بزیر ریاست\nوزیر خارجیه یک ( انجمن انتخاب مأمورین خارجیه ) موجود است\nاعضای انجمن مذکور مستشار و مدیران وزارت خارجیه میباشند"}
{"book": "adl0954", "page": 13, "text": "١٠\n\nوزارت داخلیه\n\n(۲۵) :- وزارت داخلیه مأمور است بامور ملکیه افغانستان والی کابل و جمیع نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی در امور داخلیه کاملاً در زیر امر وزیر داخلیه میباشند .\n(۲۶) :- در وزارت داخلیه مدیریت مأمورین ، مدیریت عمومیه نفوس ، مدیریت پوسته و تلگراف و تلیفون، مدیریت معابر، سرکاتبیت مکتوب ، سرکاتبیت محاسبه ، سرکاتبیت اوراق موجود است، مدیریت ماشینخانه ملکی نیز بوزارت داخلیه مربوط است .\n(۲۷) :- والی کابل و نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی و حاکم های کلان بالذات از طرف اشرف پادشاهی انتخاب و تعیین فرموده میشوند .\n(۲۸) :- مدیران وزارت داخلیه و حاکم های درجه اوّل و دوّم در ( انجمن انتخاب مأمورین داخلیه ) انتخاب و از حضور مبارک پادشاهی مأموریت شان منظور میشود .\n(۲۹) :- سرکاتب مکتوب ، و سرکاتب اوراق وزارت و حکام"}
{"book": "adl0954", "page": 14, "text": "۱۱\n\nدرجه سوم از طرف (انجمن انتخاب مامورین داخلیه)\nانتخاب و از طرف وزیر داخلیه منظور میشوند.\n(۳۰): -- سرکاتب پای مکتوب نویسی والی کابل و نائب الحکومه‌ها\nو حاکم پای اعلی و کاتبهای تحریرات حکومتی‌ها\nبنا بر قرار داد مجلس‌های مشوره مرکز حکومتیهای\nمنسوبه خودشان انتخاب و از طرف خود آنها مقرر\nمیشوند و علاقه‌دارها به مجلس‌های مشوره ولایات\nو حکومتی‌های اعلی انتخاب میشوند لکن تقدیم\nورقهای انتخاب‌شان بوزارت داخلیه\nو در آن خصوص حاصل کردن منظوری وزیر داخلیه\nضروری است.\n(۳۱): - انجمن انتخاب مامورین داخلیه در تحت ریاست وزیر\nداخلیه منعقد میشود.\n(۳۲): - مدیران و سرکاتب مکتوب نویسی وزارت داخلیه\nاعضای انجمن مذکور میباشند.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 15, "text": "۱۲\nوزارت عدلیہ\n(۳۳) : در افغانستان برای منتظم گردانیدن امور عدلیہ وقوه\nانضباطیه ، وزارت عدلیه مأمور است .\n(٣٤) : وظائف وزیر عدلیه از قرار ذیل است :\nاول:- نگهداشت و محافظه وظائف مأمورین محاکم عدلیه\nو قوه انضباطیۀ افغانستان تا هیچکس بکار های\nموظفۀ شان جبراً اجرا و مداخلت کرده نتوانند.\nدوّم :- نگرانی ایفای وظائف قضاة وعموم مأمورین\nمحاکم عدلیه وانضباطیه .\nسوّم :- راه نیافتن خصائل قبیحه در وظائف مأمورین عدلیه\nچهارم :- نظارت کردن بر اینکه کسی که از طرف دولت\nاجازه قضا را نداشته باشد باید وظیفه قضا\nاجرا ننماید .\nپنجم :- نگرانی کردن بر اینکه هیچ دعویی در محکمه ها بحال\nتعویق نماند .\nششم :- نظارت نمودن بر اینکه در هیچ یکی از محکمه های عدلیه"}
{"book": "adl0954", "page": 16, "text": "۱۳\n\nلحاظ شخصیت و قومیت و جنسیت و دین و مذهب\nکرده نشود و در حقوق بالمساوات فیصله احکام\nشرعی و سیاستی و تجارتی اجرا گردد.\nهفتم :- نظارت کردن بتنسیق و تنظیم غندهای کوتوالی\nو افراد پولیس ایالات و حسن ایفای معاملات\nداخلیه شان در دائره نظامات دولت.\n(۳۵):- در وزارت عدلیه هیئت عالیه تمیزیه و ریاست کوتوالی\nمدیریت مأمورین، سر کاتبیت محاسبه، سرکاتبیت\nتحریرات، سرکاتبیت اوراق موجود است .\n(۳۶):- رئیس هیئت عالیه تمیزیه و رئیس کوتوالی و قوماندانهای\nغند و کندکهای کوتوالی و قاضیهای محکمهای\nمرافعه براه راست از حضور قرین الشرف پادشاهی\nتعیین میشوند.\n(۳۷):- مدیر مأمورین وزارت عدلیه و قاضیهای محاکم ابتدائیه بانتخاب\n(انجمن انتخاب مأمورین عدلیه) بمنظوری حضور ملوکانه\nمنصوب میشوند، و دیگر مأمورین مرکز وزارت و مفتی های\nمحکمهای مرافعه و تولمشرها و بلوکمشرها ی کوتوالی"}
{"book": "adl0954", "page": 17, "text": "١٤\n\nو پولیس و مامورین بلدیه از طرف (انجمن انتخاب مأمورین عدلیه)\nانتخاب و منظوری وزیر عدلیه تعیین میگردند.\nمفتی های محکمه های ابتدائیه و کاتب ها\nمحاکم ابتدائیه و مرافعه و هیئت محکمه های اصلاحیه\nنائب الحکومگی ها و حکومتی های اعلی و حکومتی ها\nکلان و دیگر حکومتی ها و خرد و ضابطان پولیس و کوتوالی\nاز طرف مجلس شوره که در تحت ریاست نائب الحکومه\nو حاکم های اعلی و کلان میباشند انتخاب میگردند\nورقهای انتخابیه برای منظوری وزیر عدلیه\nبوزارت عدلیه فرستاده میشود.\n\n(٣٨):-- انجمن انتخاب مأمورین عدلیه در تحت ریاست وزیر عدلیه\nانعقاد می یابد.\n\n(٣٩):-- رئیس هیئت عالیه تمیزیه و رئیس کوتوالی و مدیر مامورین\nو سرکاتب تحریرات اعضای (انجمن انتخاب مأمورین عدلیه)\nمیباشند.\n\n* * *"}
{"book": "adl0954", "page": 18, "text": "۱٥\nوزارت مالیه\n(٤٠)- وزیر مالیه مأمور است به امور مالیه افغانستان عموم مأمورین\nمالیه خواه در مرکز و یا اطراف باشند. زیر امر وزیر مشارالیه\nایفای وظیفه مینمایند.\n(٤١) - در وزارت مالیه مدیریت محاسبه عمومیه ، و مدیریت\nمأمورین ، و مدیریت مصارفات، و سرکاتب اوراق،\nو کاتب مکتوب نویسی موجود میباشند .\n(٤٢) :- مدیریت محاسبه عمومی علاوه بر تدقیق واردات و مصارف\nدولت و ترتیب نظامنامه جمع و خرج یکی کردن و تطبیق\nجدولهای واردات و مصارف سالهای سابقه\nو جستجوی منابع جدیدۀ واردات دولت مأمور است.\n(٤٣) - مأمورین مالیۀ اطراف عبارت است از مستوفیهای\nولایات و سررشته دارهای حکومتیهای اعلیٰ\nو مأمورین مالیۀ حکومتیهای کلان و دیگر حکومتیها .\n(٤٤) - حسابات دولت در اداره های مالیۀ وزارت اطراف\nدر کتابها ئیکه موافق اصول دفتری ترتیب و تنظیم شده است"}
{"book": "adl0954", "page": 19, "text": "١٦\nقید می شود.\n(٤٥) - - مدیر محاسبه عمومی وزارت مالیه ومستوفیهای ولایات\nوسر رشته دار های حکومتیهای اعلی براه راست\nاز طرف اشرف پادشاهی انتخاب و تعیین فرموده میشود\nمدیران وزارت مالیه و سر رشته داران حکومتیهای کلان\nو خزانه داران ولایات و حکومتیهای اعلی از طرف\n(انجمن انتخاب مامورین مالیه ) انتخاب و منظوری حضور\nشاهانه تعیین میشوند ، مدیر محاسبه مرکزهای ولایتی\nوحکومتی های اعلی، مامورین مالیه حکومتی های اول\nودوم ، خزینه داران حکومتی های کلان، گدا مدارها\nاحتیاطی مرکز های نائب الحکومگی یا وحکومتی های اعلی\nبالانتخاب (انجمن مأمورین مالیه) از طرف وزیر مالیه منصور\nمیشوند ، دیگر مأمورین شعب حسابیه متعلقه وزارت مالیه\nاز طرف مجلس های مشوره ولایات وحکومتی های اع\nانتخاب میشوند تنها ورقه های انتخاب شان لغرض صحه\nو منظوری بوزارت مالیه ترسیل میشود .\n(٤٦) - - - انجمن انتخاب مامورین مالیه بزیر ریاست وزیر مالیه باجتماع مییابد مدیر محاسیلی\nمدیر مامورین مدیر مصارفات سر کاتب راق اعضای انجمن انتخاب مامورین مالیه میدا"}
{"book": "adl0954", "page": 20, "text": "۱۷\n\nوزارت معارف\n\n(٤٧) ١ ــ اداره و تفتیش همه مؤسسات تدریسیه عمومیه که برای\nتربیه و تعلیم میباشند و هم دوائر عالیه که خادم حفظ و حراست\nعلم هستند بوزارت معارف عمومیه مفوض است باستثنای\nمکاتب (حربیه) .\nوزارت معارف مرکب است از ریاستها و دوائر ذیل ــ\nاول ــ ریاست تدریسات ابتدائیه تالی که بسه شعبه منقسم است ۱-\nالف : مدیریت مأمورین و معلمین .\nب : ״ تدریسات .\nج : ״ تفتیش .\nدوم ــ ریاست تألیف .\nسوم ــ ״ مرکه دپښتو .\nچهارم ــ مدیریت تشکیلات و تنظیمات .\nپنجم ــ ״ تحریرات .\nششم ــ سرکاتبیت محاسبه .\nهفتم ــ مدیریت حفريات و موزيم ."}
{"book": "adl0954", "page": 21, "text": "۱۸\nهشتم :- سرکاتبیت اوراق .\n(٤٨) ا - ب - ریاست تدریسات ابتدائیه و تالیه برای اداره و نظارت همه مکاتب که مخصوص تدریسات ابتدائیه و تالیه میباشند و هم مدارس خصوصیه که از طرف اشخاص جمعیت‌ها و شرکتهاے وطنی تاسیس و اداره میشود مأمور است و کذلک دارالمعلمین‌ها و دارالمعلمات‌ها هم بریاست تدریسات تعلق دارند یک نفر رئیس آنرا اداره مینماید\nمدیریت مأمورین معلمین مکلف است باظهار تجویز و سوانح آنها نزد جناب معین در ترفع و تلطیف مفتشین تدریسات ابتدائیه و مدیران و مأمورین معلمین دارالمعلمین‌ها و دارالمعلمات‌ها و کافۀ مکاتب ابتدائی و رشدی و اجرا کردن معاملات سجل عزل و مستمری شان بقرار نظامنامه جداگانه خود .\nمدیریت تدریسات مکلف است به ترتیب و تعدیل جداول اساسیه مکاتب ابتدائیه و تالیه و تهیه کردن لوائحیکه به تنظیمات درسیه و نظامات و دستورالعمل‌های داخلی مکاتب و اصول تدریس متعلق است کذلک بملاحظه نمودن امتحانات و شهادتنامه‌ها\nمدیریت تفتیش مکلف است بملاحظه نمودن امور تفتیشیه مدارس ابتدائیه و تالیه عمومی و خصوصی مطالعه راپورتهائیکه از طرف"}
{"book": "adl0954", "page": 22, "text": "۱۹\n\nمدیران معارف ولایات و مفتشین و ریاست ابتدائیه و مفتشین\nعمومی بوزارت میرسند بقرار نظامنامهٔ جداگانهٔ خود .\n(٤٩) — دائرهٔ تشکیلات و تنظیمات مأمور است با یفا کردن امور\nو معاملاتی که باحداث و انشای مکاتب رشدیه و دارالمعلمینها\nو دارالمعلماتمها تعلق دارد و موظف است با دائرهٔ تفتیش\nکتابخانه های عمومی افغانستان و تدارک کردن اثاثهٔ لوازم\nتدریسیهٔ جمیع مکاتب بقرار نظامنامهٔ جداگانهٔ خود .\n(٥٠) — دائرهٔ محاسبه مأمور است برای ایفای کافهٔ امور حسابی که\nمتعلق است بمشاهرات و مصارفات ادارهٔ مرکز و دائر\nفرمودن حواله و تأدیه و تهیه و اعلان بودجه و برای ایفای\nتحقق و حوالهٔ آن تخصیصاتیکه در بودجهٔ دولت مخصوص\nمکاتب ابتدائیه میباشد و برای اجرای قیود حسابیۀ\nو اصرافیه مکاتب رشدیه و دارالمعلمین ها و دارالمعلماتها .\n(٥١) — دائرهٔ تحریرات مأمور است به ثبت و تحریر مخابرات و مکاتبات\nوزیر معارف ؛ و دفتر اوراق مکلف است برای اخذ\nو توزیع اوراق بقرار نظامنامهٔ جداگانهٔ خودها .\n(٥٢) — مدیران وزارت معارف و مدیر مکتب حبیبیه و مکاتب سایرهٔ عالیه"}
{"book": "adl0954", "page": 23, "text": "۲۰\nاز طرف وزیر معارف انتخاب و بارادۀ سنیۀ ملوکانه\nنصب و تعیین میشوند .\nدیگر مدیران مکاتب ابتدائی و مأمورین و سر معلمین کانه\nمکاتب از طرف ( انجمن انتخاب مأمورین معارف) انتخاب\nو بتصدیق وزیر معارف تعیین میشوند ( انجمن انتخاب\nمأمورین معارف ) بزیر ریاست وزیر معارف از مستشار\nو رؤسا و مدیران وزارت معارف ترکیب مییابد .\n(۵۳) : تفتیش ، هفت نفر مفتشین عمومی مستقیماً تحت امر وزیر\nمعارف برای تفتیش کردن احوال همه مکاتب مان\nو مأمورین مستقلین مقرر میشوند، این مفتشین عمومی مکاتب\nهستند. برای وظائف تفتیش مکاتب ابتدائیۀ مرکز در\nو علی الخصوص برای تفتیش مکاتب رشدیه و دارا\nو دارالمعلمات ها و دیگر مکاتب عالیه بقرار نظامنامه هدایت\n(۵۴) : انجمن معارف ، از مستشار و رئیس ها و مدیرانی\nو مدیر معارف ولایت کابل و مفتشین عمومی تشکیل\nریاست وزیر معارف انعقاد مییابد انجمن معارف\nحدا ول درسته و دستورالعمل ها و هر نوع لوائح نظامنامه"}
{"book": "adl0954", "page": 24, "text": "راجع بمکاتب و تدریسات را که از طرف ریاست\nتدریسات ابتدائیه و تالیه داده میشود و در خصوص\nانتخاب کتب درسیه اجرا بی‌مذاکرات و اتحاذ مقررات مینماید.\nامور تحریریه انجمن معارف را مدیر تحریرات اداره میکند.\n(۵۵) : هیئت تألیف ترجمه کتب درسیه مرکز و پښتو، بر آن تألیف و ترجمه کتب\nدرسیه راجع بهمه مکاتب یک هیئت تألیف و ترجمه طبق انجمن معارف\nتشکیل میشود ذواتیکه این هیئت را تشکیل میکنند از کتب درسیه فرانسویه\nو ترکیه و دیگر السنه ترجمه استنباط کرده کتب درسیه را ترتیب و تألیف\nمینمایند و یکنفر رئیس ریاست انجمن مذکور را مینماید.\nبرای ضبط و تدوین اصول و قواعد لسان پښتو و برای\nنقل و ترجمه کردن کتب درسیه باین زبان یک مرکز پښتو\nتشکیل میشود، واین مرکز و پښتو بانجمن معارف مربوط میباشد\nو یکنفر رئیس ریاست آنرا مینماید.\n(۵۶) : مأموریت حفريات و موزیم موظف است بوالعہدت\nو مراقبت حفرياتیکه در افغانستان بکار اندخته میشود، و نیز\nمأمور است بتنظیم و پیراستگی موزیم خانه و اندیشیدن\nوسائل ترقی آن و ایصال کردن فوائد از آن بعموم."}
{"book": "adl0954", "page": 25, "text": "۲۲\n\nوزارت تجارت\n(۵۷):- وزارت تجارت دائماً برای توسیع و تسهیل تجارت داخلیه\nو خارجیهٔ افغانستان ترقی زراعت و انکشاف و تحری\nمعادن در مملکت افغانستان تدابیر لازمه را بعمل می آورد.\n(۵۸):- در وزارت تجارت مدیریت عمومی زراعت، و مدیریت\nمکتوب، و سرکاتبیست مامورین، و سر کاتبیت محاسبه\nو سر کاتبیت اوراق موجود است.\n(۵۹):- مدیر عمومی زراعت به ترقی و توسیع زراعت در افغانستان\nو بداخل نمودن اصول جدیدهٔ زراعت در مملکت، و بجلب\nوارد داتیکه از زراعت بدست می آید و بفهمانیدن اصول استعمال\nاشیاء صنعتی بمردم و بتاسیس مکاتب عملی فلاحت و بترتیب\nکشت زارهای نمونهٔ زراعت و حفر انهار جدیده و تقسیم\nآب آنها و حسن محافظهٔ جنگلهای افغانستان از سر نو بثمر رسانیدن\nجنگلها و احداث درخت زارها در جوار قریه ها و بکندن و کاویدن\nمعادن موجوده بصورت احسن و کشف و تحری معادن جدیده\nو اصلاح جنس حیوانات مامور است."}
{"book": "adl0954", "page": 26, "text": "۲۳\n\n(۶۰) معاملات مدیریت های گمرک تا اصول تحصیل وجوهات گمرک\nمطابق بنظامنامه مخصوص آن اجرا گردد.\n(۶۱) مدیر عمومی زراعت و مدیر گمرکهای ولایات و حکومتیهای\nاعلیٰ براه راست از طرف اعلیحضرت همایونی انتخاب و تعیین\nفرموده میشوند، دیگر مدیران زراعت و مدیران زراعت ولایات\nو حکومتیهای اعلیٰ و مدیران گمرکات حکومتیهای کلان\nاز طرف (انجمن انتخاب مأمورین تجارت) انتخاب و منظوری\nحضور شاهانه منصوب میشوند .\nمأمورین وزارت و گمرکها و سرکاتب های گمرکها از طرف\n(انجمن انتخاب مأمورین تجارت) انتخاب و بمنظوری وزیر\nتجارت تعیین میگردند، دیگر سایر مأمورین گمرکات از طرف مجلسهای\nمشوره ولایات و حکومتی های اعلیٰ منتخب میشوند فقط ورقه های\nانتخاب آنها بوزارت تجارت تقدیم و منظوری حاصل میشود .\n(۶۲) مدیر عمومی زراعت، مدیر مکتوب نویسی، سرکاتب مأمورین، سرکاتب محاکم\nو سرکاتب اوراق اعضا انجمن انتخاب مأمورین تجارت هستند.\nانجمن انتخاب مأمورین تجارت در تحت ریاست\nوزیر تجارت تشکیل مییابد ."}
{"book": "adl0954", "page": 27, "text": "٢٤\nشورای دولت\n(۶۳) :-- شورای دولت ، مرکز مذاکرهٔ مصلحتها ی عمومیه\nملکیه است .\n(۶۴) :-- وظائف شورای دولت بدو نوع منقسم است\nاول :-- تنظیمات ملکیه که مراد از تفسیر و تنظیم هر گونه لوائح نظامیه\nو علاوه کردن و تعدیل نمودن قواعد آن است\nدوّم :-- محاکمات مأمورین ملکیه .\n(۶۵) :-- شورای دولت در تحت ریاست یک رئیس عمومی\nمیشود ، رئیس مذکور داخل هیئت وزراست .\n(۶۶) :-- سه نفر معاون اوّل ، ثانی ، ثالث ، و چند نفر اعضاء\nو یکنفر منشی و یکنفر سرکاتب و بقدر لزوم کاتب بشورای\nدولت موجود اند .\n(۶۷) :-- اعضاء شورای دولت بنام اعضاء طبیعیه و اعضاء\nمنتخبه بر دو قسم منقسم میباشند اعضاء منتخبهٔ آن عبارت است\nاز نمایندگان اهالی که از هر ولایت و هر حکومتی اعلیٰ از طرف\nخود رعایا انتخاب گردیده بشورای دولت فرستاده باشند."}
{"book": "adl0954", "page": 28, "text": "٢٥\nانتخاب اعضای منتخبة شورای دولت مطابق\nفصل مخصوص انتخابات اجرا میشود .\n(٦٨) ــ علاوه بر مأمورینیکه در حین تعطیل سبکدوشی خدمت شان\nمطابق مادة (٤٧) نظامنامۀ اساسی در جملۀ اعضای\nطبیعیة شورای دولت شامل میشوند دیگر نفری اعضای\nطبیعیۀ شورای دولت بقدر لزوم از حضور ملوکانه\nتعیین میگردند.\n(٦٩) ــ رئیس و معاونان شورای دولت از طرف اعضای طبیعیه\nو اعضای منتخبه شورای دولت انتخاب و بمنظوری حضور ملوکانه منصوب\nمیشوند منشی شورای دولت بانتخاب رئیس اول و بمنظوری حضور شایانه\nمنصوب میشود، سر کاتب و کاتب پای شورای دولت\nبانتخاب معاونان شورا بمنظوری رئیس مقرر میشوند.\n(٧٠) ــ دو نفر اعضای شورای دولت بزیر ریاست معاون سوم\nمحکمۀ ابتدائیۀ مأمورین را تشکیل میکنند محکمه مذکور محاکم هر گونه\nجرائم مأمورین که براه راست از حضور ملوکانه منصوب\nگردیده باشند مأمور است، نیز محاکمۀ مأمورین دوائر مرکزی ندافرا\nکه مرتکب جرمی از نوع جنحه و جنایات گردیده باشند بمحکمۀ مذکور"}
{"book": "adl0954", "page": 29, "text": "۲۶\nانفصال مییابد.\n(۷۱) : چهار نفر اعضای شورای دولت در تحت ریاست معاون دوم\nاجتماع نموده محکمه مرافعه مامورین را تشکیل میدهند.\nمرافعه فیصله هائیکه از محکمه ابتدائیه مأمورین از مجالس مشور\nولایات و حکومتیهای اعلی و کلان صادر شده باش\nوظیفه محکمه مذکور است.\n(۷۲) : رئیس عمومی و معاون اول شورای دولت\nبمعیت پنجنفر اعضای شورا که در محکمه ابتدائیه\nو محکمه مرافعه مامورین شمولیت نداشته باشند هیئت تمیز\nمحاکمه مأمورین را تشکیل میکنند وظیفه ریاست هیئت مذکوره را\nرئیس عمومی شورای دولت ایفا مینماید.\nهیئت مذکور فیصله های را که قاعدتاً از محکمه مرافعه\nمامورین صادر میگردد تمیز میکند.\n(۷۳) : دیگر اعضای طبیعیه و منتخبه شورای دولت بصورت کلی\nدر تحت ریاست رئیس عمومی و معاون اول بتفسی نظامات\nلائحه های نظامیه و دیگر وظائف شورای دولت موظف اند\n- در اوقاتیکه محاکمه مامورین نباشد همه هیئت شورای دولت مأمور"}
{"book": "adl0954", "page": 30, "text": "۲۷\n\nبدیگر وظائف شورای دولت خواهند پرداخت.\n(۷۵) - هرگاه برای یک وزارت و یا یک دائره مستقله وضع کردن\nیک نظامنامه لازم دیده شود لایحه همان نظامنامه\nاز طرف همان وزارت و یا همان دائره مستقل تنظیم\nیافته بشورای دولت حواله کرده میشود شورای دولت\nبعد از اجرا کردن علاوات و تعدیلات لازمه آن لایحه\nنظامیه را با فیصله آرا بمجلس عالی وزرا تقدیم میدارد\nو بعد تصویب مجلس عالی وزرا و منظوری حضور شاهانه\nنظامنامه مذکور بوزارت متعلقه آن سپرده شده\nدستورالعمل اتخاذ میشود.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 31, "text": "۲۸\n\nمدیریت مستقله طبیه\n(۷۶) :— مدیریت مستقله طبیه در امور صحیه افغانستان صرف\nمساعی مینماید.\n(۷۷) ۱— وظائف مدیریت مستقله طبیه بقرار ذیل است :—\nاوّل :— بقدر ضرورت جلب استخدام اطبا متخصص از خارج\nبرای محافظه صحت عمومیه مملکت.\nدوّم :— کشادن یک یک شفاخانه مخصوص در مرکز ولایات\nو ملحقات آن.\nسوّم :— تأسیس نمودن دیسپانسریهای عمومی (یعنی معاینه\nخانهای رایگان طبی بغرض سهولت مراجعت\nاهالی به اطبا.\nچهارم :— تشویقات نمودن بکشادن عطارخانهای خصوصی .\n(۷۸\nپنجم :— کشادن یک مکتب (قابلات) در مرکز سلطنت برا\nجلوگیری واقعات مدهشه که بباعث قابلهای\nنادان در میان نسوان بعمل می آید.\nششم :— تأسیس کردن یک (باکتریولوژی خانه) برای اجرا\n(۷۹"}
{"book": "adl0954", "page": 32, "text": "۲۹\nتدقیقات خورده بینّیه و استحضار کافۀ ادویۀ زرقّیه\nیعنی (سیروم) .\nهفتم: بوجود آوردن یک دائره (رونتگن) و یک (کیمیا\nخانۀ مکمل) در نفس پایتخت .\nهشتم: فرستادن هیئت های طبیّۀ سیّار برای محافظۀ صحّت\nاهالی قریه ها و قبائل کوچی .\nنهم: اتخاذ نمودن تدابیر نافعه و دافعه برای رفع و جلوگیری\nبیماریهای ساریه و امراض متعدّیه که در داخل\nمملکت ظهور نماید .\nدهم: تعیین مدّت قرانطین و اداره نمودن قرانطین خانه هائیکه\nدر وقت ظهور و با و طاعون در ممالک مجاور بنقاط\nلازم ساخته میشود .\n(۷۸) : در دائرۀ مدیریت مستقلۀ طبیّه بقدر لازم شعبه ها\nو در تحت ریاست مدیر مستقل آن یک مجلس (امور صحّیّه)\nمرکب از اطبای متخصّصه که در مرکز سلطنت اقامت\nدارند بر پا میشود .\n(۷۹) : تعیین و عزل مدیر صحّیّۀ ولایات و حکومتیهای اعلیٰ"}
{"book": "adl0954", "page": 33, "text": "٣٠\nاز طرف مدیر عمومی صحیّه بمنظوری اعلیحضرت همایونی اجرا میشود\nتعیین و عزل سائر مأمورین صحیّه ولایات و یا حکومتی اعلیٰ\nاز طرف نائب الحکومه و یا حاکم اعلیٰ بعد از اطلاع\nمدیر صحیّه محلی اجرا میشود .\n(٨٠) : مأمورین که از طرف مجلس ها سب مشورۀ نائب الحکومگی\nو حکومتی ها سب اعلیٰ منتخب میشوند بکار اشتغال گردیده\nاوراق انتخاب شان را بوزارت مربوطۀ آنها میفرستند\nاگر وزارت متعلقۀ آن ها انتخاب اشخاص مذکور را مناسب ندانست\nحکم نامه منظوری، و الا دلائل مقنعۀ نامنظوری آنرا نوشته\nاطلاع میدهند و آنچنان اشخاص از ماموریت عزل میشوند\nاما تنخواه ایام مأموریت شان داده میشود.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 34, "text": "۳۱\nفصل دوم\n(اداره ولایات)\n(۸۱) : افغانستان از روی اداره بولایات و حکومتیهای اعلیٰ\nمنقسم میشود و ولایات بحکومتیهای کلان بحکومتیها\nو حکومتیهای کلان بحکومتیها و حکومتیها بعلاقه ها و علاقه‌ها\nبقریه‌ها تقسیم می یابند.\n(۸۲) : آمر ولایت کابل بنام والی و دیگر ولایات باسم نائب الحکومه\nیاد میشوند و در وظائف در بین آنها هیچ فرقی نیست. ولایات\nو حکومتیهای اعلیٰ برای امور داخلیه بلاواسطه بوزارت\nداخله مربوط اند.\nدر میان ولایت و حکومتی اعلیٰ از روی ایفای وظایف\nعمومیه هیچ فرق موجود نیست تنها در هر ولایت یک\nنائب الحکومه و در هر حکومتی اعلیٰ یک حاکم اعلیٰ اجرای\nاحکام مینماید.\n* * *"}
{"book": "adl0954", "page": 35, "text": "۳۲\n\nاول : نایب الحکومه ها\n(۸۳) :-- در هر ولایت نایب الحکومه رئیس و مرجع ادارهٔ عمومیهٔ آن\nولایت میباشد .\n(۸۴) :-- نایب الحکومه در بارهٔ خصوصیات داخله با وزارت داخله\nمخابره میکند، لاکن در خصوصیاتی که بسائر شعبات اداره\nعائد باشد با دیگر وزارات مخابره نموده بگرفتن امر مأذون است\nاگر نایب الحکومه موقتاً از مرکز ولایت بیرون رود مستوفی\nولایت از طرف او وکالت مینماید .\n(۸۵) :-- در امور ملکیه وظائف نایب الحکومه حسب ذیل است :\nاوّل :-- اخلاق حمیده و آداب برگزیدهٔ اسلامیه را در داخل\nولایت خود بر وجه کمال حفظ کردن .\nدوّم :-- نظامات دولت و اوامری را که از مرکز میگیرد تطبیق\nو اجرا نمودن .\nسوّم :-- احوال مأمورین و امور ادارهٔ ولایت را تفتیش\nکردن .\nچهارم :-- اگر از یکی از مأمورین ولایت قصور صادر شود در صورت"}
{"book": "adl0954", "page": 36, "text": "۳۳\nثبوت آن بلاتاخیر تصحیح کردن، اگر خطا و قصور مأمور\nموجب عزل و محاکمه اش باشد و نائب الحکومه\nبعزل و محاکمه او صلاحیت داشته باشد موافق\nاصول و نظام بعزل و محاکمه او پرداختن و اگر\nمأمور خطاکار بارادۀ سنیه منصوب شده باشد\nاز کیفیت حال بوزارت او اشعار نموده امر اجرا\nتحقیقات ابتدائیه را در بارۀ او حاصل نمودن\nاگر مأمور مذکور یکی از مأمورینی باشد که از طرف\nکدام وزارت و یا مدیریت مستقله نصب و تعیین\nگردیده باشد در بارۀ او اجرای تحقیقات ابتدائیه\nنمودن و تحت محاکمه گرفتن و اگر مناسب دانند موقتاً\nاز کار برطرف نموده و بهمان وزارت و یا ادارۀ\nمستقله که بآن متعلق است اطلاع دهی نمودن،\nداخل اختیارات نائب الحکومه است .\nپنجم ـ اگر موادیکه در بارۀ آنها حاکمها از نائب الحکومۀ استیذان\nمینمایند داخل صلاحیت و اختیارات او باشد\nدر خصوص آن به او امر دادن، و اگر داخل صلاحیت"}
{"book": "adl0954", "page": 37, "text": "٣٤\n\nو اختیارات او نباشد در خصوص آن از وزارت\nمتعلقه اش اذن خواستن.\nششم :- آن مأمورین ولایت را که نائب الحکومه بنصب و تعیین اشان\nاختیار دارد بموافق اصول نصب و تعیین کردن.\nهفتم :- در صورتیکه یک کار خارج از نظامنامه نائب الحکو\nپیدا شود هرگاه یک کار عادی و معمولی باشد آنرا\nخود بخود اجرا نمودن، و از آن بوزارت متعلقه آن\nاطلاع دهی کردن و اگر زیاده اهمیت داشته باشد\nدر باره آن در مجلس مشوره خود مذاکره نموده در خصوص\nاز وزارت متعلقه آن اذن گرفتن و اگر در فرستادن جواب\nاز طرف آنها اضافه بر میعاد توقع وصول جواب تعطیل بهم\nبرسد بحضور شاهانه عرض اطلاع دهی نمودن.\n(٨۶) :- نائب الحکومه از وظائف خود، و از استعمال بیجا، غفلت\nو سهل انگاری مأمورینیکه در معیت او هستند در پیش حکومت\nمرکزی مسئول است، بنابرین او مجبور است که مأمورین ولایت\nخود را بزیر نگرانی داشته باشد.\n(٨٧) :- از امنیت و انضباط ولایت نائب الحکومه رأساً مسئول است"}
{"book": "adl0954", "page": 38, "text": "۳۵\n\nبنا برین نائب الحکومه برای محافظه امنیت مملکت مطابق\nقاعده (۸۸) و (۸۹) آتی الذکر باتخاذ تدابیر مختار\nو مأذون است.\n(۸۸) - در موقعیکه قوت کو توالی بمحافظت امنیت مملکت کافی نباشد\nنائب الحکومه بکلانترین منصبدار فوجی که در ولایت او موجود\nباشد مراجعت کند وقتیکه بکوتوالی قوة الظهر باشد بقدر\nلزوم جلب قوه عسکر یا میتواند .\n(۸۹) - در صورتیکه در یک گوشه مملکت یک آثار شورش و بغاوت\nو یا یک حرکت مخل امنیتی مشاهده شود و حال و زمان\nباذن گرفتن از مرکز سلطنت مساعد نباشد نائب الحکومه\nمسئولیت اعلان را برخود گرفته در داخل ولایت حکومت\nعسکر یا که بیانش در یک فصل مخصوص میآید اعلان کرده\nمیتواند .\n(۹۰) - در صورتیکه نائب الحکومه اشخاص مفسد و شورانگیزیکه دفع کردن\nشانرا فوری لازم بداند و زمان باذن گرفتن از مرکز مساعد\nنباشد نظر بقرار و تجویزيکه از مجلس مشوره صادر میشود،\nمحفوظاً بمرکز سلطنت فرستاده میتواند و بعد از آن"}
{"book": "adl0954", "page": 39, "text": "۳۶\n\nمجبور است که کیفیت مذکور را بهمراه اسباب موجبه آن\nبمرکز اشعار دارد.\n(۹۱) :— نائب الحکومه باجرای ضرب هیچکس بهر سبب و بهانه که باشد\nنیست اساساً شکنجه بالکمل ممنوع است، مگر جزای ضرب\nنظر بحکم شرعی که در نظامنامۀ جزا تصریح شده و از محکمه یی\nدر باب ارباب جرائم صادر گردیده باشد بموجب احکام\nنظامنامه مخصوص آن بواسطه مأمورین آن اجرا کرده میشود.\n(۹۲) :— چون در افغانستان نظام عادلانه مصئونیت مساکن\nمشروط است بدین شرط که باید بتمامها بآن رعایت کرده شود\nلهذا نائب الحکومه بدون تعیین و تعریف نظا‌م هیچکس را خواه\nمنصبدار کوتوالی باشد و خواه دیگر مأمور نگذارد که بهیچ سببی و بهانه\nچه وقت شب و چه هنگام روز بخانه کسی داخل شود در تشخیص\nنائب الحکومه باید که بدرجه نهایت توجه و دقت نماید.\n(۹۳) :— نائب الحکومه اشخاص اوباش و یله‌گرد را بنابر قرار داد مجلس شوری\nخود داخل کارهای شاقه دولت نماید .\n(۹٤) :— نائب الحکومه ببندیخانه یا را متتمادیاً یا خبری نگرانی مینماید و دقت\nمیکند که تا هیچکس از حکم نظامنامه زیاده محبوس نماند و بحسن اداره"}
{"book": "adl0954", "page": 40, "text": "۳۷\n\nدر پاکیزگی و انتظام بندیخانه با توجه تام مبذول مینماید،\nو با زخواست کسانیکه در حبس خانه مانده اند و در حق شان\nهنوز حکمی صادر نشده است نموده احضار ایشانرا بمحاکم\nعدلیه بلاتاخیر سفارش میکند و خرج خوراک و گذران روزمره\nمحبوسین را موافق نظامنامه توقیف خانه تدارک\nمیفرماید.\n(٩٥) - نائب الحکومه بامور عدلیه قطعیاً مداخله و بمذاکرات مقررات قضا\nاجرای نفوذ کرده نمیتواند، تنها در حق قضاتیکه استعمال\nبیجای شان در وظیفه مأموریت خود و جرئت ارتکاب\nدر ارتشای شان محسوس شود پس از تحقیقات کیفیت آنرا\nمفصلاً و سریعاً بوزارت عدلیه پیش مینماید.\n(٩٦) - نائب الحکومه بتحصیل کافه محاصل دولت مجبور است لیکن\nبگرفتن چیزی زیاده از مقدار معین مأذون نیست\nبصرف کردن مبالغیکه بقرار نظامنامه بودجه تعیین\nو تحصیل شده و بفرستادن باقمیانده وجه آن بمرکز\nسلطنت، مأمور است.\n(٩٧) : - - - نائب الحکومه در داخل ولایت مجبورست که بتعمیم مکاتب"}
{"book": "adl0954", "page": 41, "text": "۳۸\n\nو حسن ادارۀ آنها و ترقی تجارت و زراعت و صنائع\nمادیا صرف همت وغیرت نماید .\n(۹۸) ـــــ نائب الحکومه بنظارت کردن امور ذیل بذریعۀ مأمورین\nمتعلقۀ آن مأمور است :ـ\nمحافظۀ صحت عمومی، و آبادانی مملکت ، و خشک کردن\nجه زار ها ، ومحافظۀ طرق عمومیه بوجه احسن ، و امنیت\nراههای میان مرکز ولایت ، و مراکز حکومتیها\nو تأسیس فابریقه ها، و شفاخانه ها ، و تکثیر جنگلها ،\nو حسن محافظۀ معادن و جنگلها ، و انتظامات معاملات\nپوسته و تیلفون و تیگراف .\n(۹۹) ـــــ نائب الحکومه در امور داخليۀ قطعات عسکريه و تعليم و ترتيبۀ آنها\nکه در داخل ولایت مقیم باشند قطعیاً مداخله کرده نمیتواند\nمگر بقرار قاعده عندالاقتضا بقسمیکه بکو توالی قوّت الظهیر شود (۱\nبقدر لزوم اعطای قوّۀ عسکریه را از منصبدار بزرگترین ولایت\nطلب کرده میتواند و منصبدار مذکور آن قوۀ عسکریه را که نائب الحکومه\nتحریراً طلب کرده است بموقع معهود بفرستد .\n(۱۰۰) ـــــ در معیّت نائب الحکومه برای ایفای وظائف مصرّحۀ بالا"}
{"book": "adl0954", "page": 42, "text": "۳۹\nرؤسای مأمورین ذیل میباشند.\nاول:- محاکم عدلیه.\nدوم:- مستوفی.\nسوم:- مدیر معارف.\nچهارم:- گمرک.\nپنجم:- زراعت.\nششم:- نفوس.\nهفتم:- مأمور امور خارجیه.\nهشتم:- خزینه.\nنهم:- قوماندان کوتوالی.\nدهم:- سرکاتب مکتوب نویسی.\nیازدهم:- مأمور پوسته.\n(١٠١):- مستوفی خودش از طرف پادشاهی منصوب میشود کار\nخود را بصورت نظامات مالیه بجای می آرد مستوفی آمر\nکافه مأمورین مالیه ولایت است اگر یکی از مأمورین مالیه\nموافقت نظامات مالیه و احکام ریاست مستوفی اوامر او\nاجرا نکند تا ابتدائیه نمود و نتیجه مراتب محکومه عرض نماید."}
{"book": "adl0954", "page": 43, "text": "٤٠\n\nمستوفی حسب نظامنامه مالیات دولت را که اهل ولایت\nبه ادای آن مجبور هستند تحصیل نماید و بر وفق نظامنامه\n(بودجه) ولایت اجرای صرفیات کرده اضافه آنرا\nبامر نائب الحکومه بمرکز سلطنت میفرستد.\n(١٠٢): در معیت مستوفی مدیریت محاسبه و اداره واردات\nو مصارفات و بقدر لازم نویسنده هم میباشد.\n(١٠٣) سرکاتب مکتوب نویسی با مور تحریر نائب الحکومه مأمور است\n(١٠٤): مدیر معارف بامور معارف ولایات مأمور است مدیر معارف\nبا نتخاب وزارت معارف باراده سنیه منصوب\nمیشود در داخل ولایت هر قدر مکتب هائیکه باشند تماماً\nدر تحت امر مدیر معارف میباشند، مدیر معارف\nدر داخل ولایت برای اجرای احکام نظامنامه معارف\nحتی الامکان بصرف مساعی مجبور است.\n(١٠٥): مدیر نفوس بمعاملات تحریریه نفوس مأمور است مدیر نفوس\nبانتخاب وزارت داخله باراده سنیه منصوب میشود.\n(١٠٦): مدیر زراعت در داخل ولایت بتکثیر زراعت و تعمیم اصول\nجدیده زراعت و محافظه جنگلها و احداث"}
{"book": "adl0954", "page": 44, "text": "٤١\nجنگلها - بی‌نور سررشته معادن مکشوفه و کشف کردن\nمعادن جدیده موظف است مدیر زراعت بانتخاب\nوزارت تجارت بارادهٔ سنیه منصوب میشود .\n(۱۰۷) : مأمور امور خارجه یک مأمور وزارت خارجه است که نزد نائب الحکومه\nمیباشد از احوال دول اجنبیه که بحدود آنولایت است\nمعلومات بدست آوردن و معاملاتی که در میان نائب الحکومه\nوقونسلهای اجنبیه جاری میباشد اجرا نمودن از وظائف\nمأمور امور خارجیه است، مأمور امور خارجیه از طرف وزارت\nخارجیه انتخاب و تعیین کرده میشود .\n(۱۰۸) : قوماندان کوتوالی در داخل ولایت بمحافظه امن و آسایش\nمأمور است، قوماندان کوتوالی از سبب وظائف خود\nکه متعلق بضبط و ربط ولایت است در تحت امر نائب الحکومه\nمیباشد منصبدار پولیس که در مرکز ولایت موجود است بامر\nقوماندان کوتوالی تابع است، قوماندان کوتوالی از امن و آسایش\nمرکز ولایت و حواشی آن بالذات مسئول است\nقوماندان کوتوالی در حق مجرمانیکه جرائم ایشان از نوع\nقباحت است بعد از ثبوت آن جزا میدهد قوماندان"}
{"book": "adl0954", "page": 45, "text": "٤٢\n\nکوتوالی مردمان گریزی و هر نوع مجرمها و محکومین گریزی\nبدست آورده بمقام متعلق آن محافظت تسلیم میکند\nپساپورت تبعه دول خارجه و پساپورت تجار و سایرین\nو کوچی و کرایه کش بقرار نظامنامه مخصوصه آن از اداره\nمربوطه اش اجرا میشود.\n(١٠٩) :— هیچکس از مامورین ولایت براه راست با وزارتی که با\nمنسوب اند مخابره کرده نمیتواند، و وزارت نیز\nبا مامورین ملحقات خود در هر بابی که باشد راسا اوامر\nداده نمیتوانند جمیع مخابرات مرکز فقط بواسطه نائب الحکومه\nجریان مییابد و هر دائره مکتوبها و معروضاتی را که بوزارت خود\nمینویسد آنرا بالذات احضار نموده بگرفتن دستخط بران\nمجبور است مگر در صورتیکه نائب الحکومه بدوائر ماتحت خود\nبعضی اوامر خلاف نظام اعطا نموده در اجرا و ایجاب آن\nاصرار نماید آنزمان مامورین ملحقات مجبور اند که کیفیت را\nراساً بوزارت متعلقه شان اخبار و اشعار نمایند.\n(١١٠) :— مامورین منصوبه ولایات که قانوناً در حال غیاب وکیل\nمعینی ندارند اگر فوت گردیده و یا نظاماً از کار برطرف شوند"}
{"book": "adl0954", "page": 46, "text": "۴۳\nالی زمان نصب شدن مأمور جدید شخصی را که نائب الحکومه یا حاکم اعلی عوض آنها تعیین کند ایفای وظائف شان را مینمایند ."}
{"book": "adl0954", "page": 47, "text": "٤٤\n\nدُومُ : مَجْلِسْ مَشْوَرَةُ وِلايَتْ\n(۱۱۱) - در هر ولایت یک مجلس مشوره موجود میباشد مجلس مشوره علاوه برآن\nمواد متعلق بامور اداره ولایت را تحت مذاکره میگیرد یک خدمت جداگان\nدر خصوص محاکمه یاسئ مامورین هم بعهده اش مفوض است\nصورت اجرایی این خدمت ثانوی او در فصلی که راجع است\nبمحاکمه مامورین مفصلاً درج و توضیح میشود .\n(۱۱۲) - موادیکه در مجلس مشوره ولایت، متعلق بامور اداره ولایت\nمذاکره میشود از قرار ذیل است :-\nامور مالیه : اجرایی خرید و فروش سرکاری عقد قرار داد هائیکه\nبحکومت لازم باشد ترمیم کلیه و تعمیر ابنیه سرکاری\nو عندالاقتضا تجویز نمودن برای استملاک دولت\nبر املاک خصوصیه بعضی اشخاص لغرض منفعت\nعمومیه مطابق نظامنامه مخصوص آن .\nامور نافعه : تجویز نمودن برای انشای راهائیکه در بین مرکزهای\nحکومتی یا تمدید میشود و مذاکره موادیکه تعلق دارد\nبه زراعت و تجارت و سائر امور نافعه ولایت"}
{"book": "adl0954", "page": 48, "text": "٤٥\nو تجویز کشادن دواخانها و شفاخانها و دیگر\nچیزها از قبیل آن .\nامور بلدیه : تعیین و تخصیص محل بازار های عادی بازارهای\nبزرگ موسمی و قبرستانها و دیگر موادیکه\nبصحت عمومی متعلق باشد.\nامور ملکیه : اوّل . تجویز درباره تغیر ارتباط علاقه ها و قریه ها\nبا یکدیگر .\nدوّم . عند اللزوم بعضی موادیکه در مجلس مشوره\nحکومتی یا ابتداءً مذاکره شده باشند و برا\nمذاکره از طرف نائب الحکومه بمجلس حواله گردد\nتدقیقات نمودن .\nامور انضباطیه : تجویز نمودن در خصوص فرستادن جان شکایکه\nدر داخل ولایت مصدر فتنه و فساد شده امنیت\nو راحت عمومیه را مختل و مسلوب سازند .\nبدارالسلطنه کابل اخذ و حبس کسانیکه از اداء\nمحاصل و مالیات دولت سرکشی و تمرّد ورزند.\n(۱۱۳) --- مجلس مشوره در تحت ریاست نائب الحکومه منعقد میشود و سه ماه اعضا"}
{"book": "adl0954", "page": 49, "text": "٤٦\n(طبیعیه) و (اعضاء منتخبه) بر دو قسم اعضاء شامل میباشد\nاعضای طبیعیه اش عبارت است از مستوفی\nو سر کاتب مکتوب نویسی و مدیر معارف و مدیر گمرک\nو مدیر زراعت و مأمور امور خارجیه.\nو اعضای منتخبه اش عبارت است از نمایندگان اهالی\nکه بموجب قاعدهٔ آینده از طرف اهالی ولایت منتخب شده باشند\n(١١٤) ــ برای انتخاب اعضای منتخبه مجلس شورهٔ ولایت همچو\nکسانیکه بدولت مالیه ده میباشند از مردمان صاحب حیثیت\nو اعتبار اهالی مرکز ولایت و شهر ہائیکه مراکز حکومتها با\nو یا از جمله و رؤسای قبائل بزرگ چنان نفری را که بدولت\nمالیه ده باشند موافق مواد اصول انتخاب وکلا منتخب\nبمجلس شورهٔ نائب الحکومه میفرستند.\nو اعضای منتخبهٔ مذکور تحت ریاست نائب الحکومه یا حاکم\nاجتماع نموده از میان خودشان موافق قواعد آتیه نفری با\nنمایندگی در شورای دولت انتخاب میکنند.\n(١١٥) ــ اعضای منتخبه مجلس شوره تا سه سال ایفای\nخدمت مینمایند و بعد از سه سال انتخاب جدید میشود"}
{"book": "adl0954", "page": 50, "text": "٤٧\n\n(١١٦) :— تجاویزیکه مجلس هائی مشوره متعلق امور اداره ولایت\nپیش کنند نائب الحکومه ها محض بسبب استشاره بهر حال\nبمتابعت کردن آن مجبور نیستند البته مسئولیتی که از ان تولید گردد\nبتمامها بنائب الحکومه ها عاید میشود .\n\n(١١٧) :— در مجلس مشوره کاتب از امور تحریریه آن مسئول است موادیکه\nدر مجلس مذاکره میشود از طرف نائب الحکومه حواله میشود،\nو کاتب خلاصه آنرا مینویسد خلاصه مذاکرات مجلس در کتاب\nثبت و قید میشود، بعد خلاصه ثبت هر مجلس در مجلس آینده\nاز طرف اعضای موجوده بالامضا تصدیق میشود.\nعلاوه بر یک کتاب مخصوصیکه در ان نظامات عمومیه و خصوصیه\nمجلس قید میشود یک کتاب دیگر که برای قید کردن فیصله ها\nباشد هم لازم است .\n\n(١١٨) :— قواعدیکه در خدمات و وظائف نائب الحکومه ها و طرز تدبیر\nامور دولت ولایتهای شان بصورت تشکیل و وظائف مشوره ولایت\nبیان شد همین قواعد عیناً در حق حکومتیهای اعلی هم جاریست .\n\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 51, "text": "٤٨\nفصل سوم : حکومتیهای کلان\n(۱۱۹) : حکومتی های کلان در تحت ادارة یک یک حاکم کلان\nمیباشند در داخل هر حکومتی کلان چند حکومتی موجود میباش\n(۱۲۰) : وظائف حاکم های کلان عیناً مانند وظیفه های\nنائب الحکومه ها است .\n(۱۲۱) : مرجع حاکم های کلانیکه بیک ولایت و یا حکومتی اعلی\nمربوط باشند نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی است\n(۱۲۲) : در هر حکومتی کلان علاوه بر یک یک مدیر مال یک یک کاتب\nمکتوب و یک و یک مأمور پوسته و عنداللزوم یک ما\nگمرک موجود میباشد در مرکز بعضی از حکومتی های کلان\nاگر کدام قونسل اجنبی باشد در انجا یک مأمور خارجیه نیز\nموجود میباشد و علاوه بر مأمورین فوق در مرکز حکومتی\nکلان یک ضابط کوتوالی نیز موجود است .\n(۱۲۳) : مدیر مال و کاتب مکتوب و مأمور خارجیه و مأمور گمرک اعضا\nطبیعیه مجلس شوره حکومتی های کلان را تشکیل میدهد\nیک یک نفر اعضائیکه از هر حکومتی تابع حکومتی کلان انتخا"}
{"book": "adl0954", "page": 52, "text": "٤٩\n\nگردیده اند با یک نفر عضویکه از مرکز خود حکومتی کلان منتخب\nشده است (اعضاء منتخبه مجلس شورهٔ یک حکومتی کلان)\nهستند، انتخاب اعضای منتخبه بصورتیکه در فصل مخصوص\nصورت انتخابات اعضا منتخبه بیان گردیده جریان مییابد.\n(١٢٤):— وظیفهٔ مجلس شورهٔ یک حکومتی کلان عیناً مانند وظیفهٔ\nمجلس شورهٔ یک ولایت بوده بفیصلهٔ دعوا ها نوع جنحه\nو جنایت مامورینیکه در داخل حکومتی کلان باشند\nمختار و صلاحیت دار است.\n(١٢٥):— کاتبهای حکومتی های کلان عیناً همان کاتب های\nمجلس شوره میباشند.\n(١٢٦):— برای تفصیلاتیکه در بارهٔ وظائف حاکم های کلان\nو وظیفه های کافهٔ مامورینیکه در معیت شان هستند\nبفصل نائب الحکومه ها مراجعت باید کرد، اما مجازات\nقباحات را اگر قوماندان کوتوالی حکومتی کلان تا کندک مشر باشد\nخود قوماندان میدهد و الا پایانتر باشد تحقیقات ابتدائیهٔ\nآنها نموده حکم مجازات را حکام میدهند.\n* * *"}
{"book": "adl0954", "page": 53, "text": "٥٠\nحصۀ پنجم چگونگی حکومتیها\n(١٢٧) ــــ در هر حکومتی یک نفر حاکم میباشد مرجع حاکمهای اول\nو دوم و سوم، نائب الحکومه ها و حاکمهای اعلیٰ و حاکم\nهای کلان میباشند ما بین حاکمهای درجه اوّل و دوّم\nو سوّم در حقوق و خدمات هیچ فرق نیست این عنوانات تنها\nاز روی وسعت و اهمیت دائرۀ حکومتی است.\n(١٢٨) ــــ حاکمهای درجۀ اوّل بانتخاب (انجمن مأمورین وزارت داخله)\nتعیین و بمنظوری همایونی نصب میشوند و حاکمهای\nدرجۀ دوّم و سوّم از طرف (انجمن انتخاب مأمورین وزارت\nداخله) انتخاب و بمنظوری وزیر داخلیه مقرّر میگردند.\n(١٢٩) ــــ حاکمها در داخل حکومتیهای خودشان بتدویر امور ملکیه\nو ضابطه و مالیه و سائره مأمور و بحسن ایفای نظامات\nدولت و اجرای اوامریکه بموجب نظامات از طرف\nنائب الحکومه ها برای شان داده میشود مجبوراند.\n(١٣٠) ــــ حکام از محافظت، امنیت داخلی حکومتیهای خود مسئول اند\nبرای اجراء ایفای امور انضباطیه بمعیّت حاکم بمقدار لازم"}
{"book": "adl0954", "page": 54, "text": "۵۱\n\nقطعات کوتوالی مهیا شد که یک قسم آن در مرکز حکومتی خود حاکم\nمانده قسم دیگر آن در علاقه ها و نقاط لازمه تعیین و تقسیم هستند\nمنصبداران کوتوالی حکومتی در تحت امر حاکم حکومتی خودشان\nحرکت میکنند.\n(۱۳۱) ۱ ــ حاکم ها در خصوص ایفا و یا اهمال خدمات و رعایت یا عدم\nرعایت احکام قانونیه و نظامیه مامورینی که در دائرهٔ\nحکومتیها شان باشند متمادیاً اجرا ی تدقیق و تفتیش\nمینمایند، در حق مامورین ماتحت که از ایشان اوضاع\nمخالف نظام سر بزند و یا بر رعایای ماتحت ظلم\nو تعدی شان دیده شود حاکمها بر وفق فصل مخصوص محاکمهٔ\nمامورین اجرای تحقیقات مینمایند.\n(۱۳۲) ۱ ــ حاکم ها بنظم و اصلاح راهها و گذر گاهای صعب المرور که\nدر بین قریه ها هستند و بحسن محافظهٔ طرق عمومیه که در داخل\nحکومتیهای شان باشند نیز موظف هستند در اینخصوص\nاز بالا دست خود سر رشته بگیرند.\n(۱۳۳) ۱ ــ وظائف حاکمها بقرار ذیل است.\nاوّل ـ برای کشادن مکاتب ابتدائیه و برای استخدام"}
{"book": "adl0954", "page": 55, "text": "٥٢\nمعلمین سیار مابین قبایل کوچی از بالا دست خود مقرر\nگرفتن، و تشویق و تحریک نمودن بچه های کوچی\nو دیهاتی را که در مکاتب ابتدائیه هستند از بهر تحصیل\nبمکاتب مراکز ولایات و مرکز سلطنت .\nدوم:- دستگیر ساختن و تعقیب نمودن هر گونه\nمجرمین و محکومین گریزی که داخل حکومتی او فرار\nو یا اخذ مقام نموده باشند.\nسوم:- تحریر کردن نفوس اهالی در جمیع دائره حکومتی خود\nبی کم و کاست بواسطه مأمور نفوس .\nچهارم:- اجبار نمودن علاقه دار و قریه دار را بر اینکه جمیع\nتولدات و وفیات و نقل مکان و آتش زده گی\nخرمن و آمده گی سیلاب ازین قبیل وقوعات مهمه را\nبروقت و زمانش برا بر اخبار نمایند.\nپنجم:- اشخاصی را که در عدم اداء محصول سرکاری ضرر کنند\nبا یادداشت مأمور مالیه بحضور مجلس مشوره محاکمه\nکردن بعد الحکم تا به سی روز بندی کردن تقدیم کردن\nفاضله مبالغ مستحصله سرکار را بخزینه مرکزیه"}
{"book": "adl0954", "page": 56, "text": "٥٣\n\nولایت پس از جداکردن مبلغیکه بموجب نظامنامه\n(بودجه) برای خود اداره حکومتی تخصیص شده است.\nششم- نظارت و مراقبت کردن براجرآات و کار روائیهای\nهیئت های طبیۀ سیار که بغرض تداوی امراض اهالی\nقریه ها انتخاب شده اند که آیا بمقرر نظامنامه خود\nهمه قریه ها را دور و گردش نموده بیمارها را باحسن\nصورت معالجه و دواهای شانرا کاملاً اعطا مینمایند\nیا خیر.\nهفتم- دقت نمودن بر اینکه جنگلهای داخل حکومتی او خراب\nنشود و همت گماشتن در تربیت وتکمیل جنگلها\nو درخت زارهای نو.\nهشتم- فوراً گرفتار کردن ارباب جرائم از هر قسم که باشند\nاز انجلۀ تا مجازات نمودن فاعلین قباحت را بموجب\nتحقیقات ، و تسلیم کردن مرتکبین جنحه و جنایت را\nبمحکمة عدلیۀ حکومتی خود.\nنهم:- تشویق نمودن اهالی را بترقی و توسیع زراعت\nو تجارت و صناعتیکه در داخل حکومتی او رواج"}
{"book": "adl0954", "page": 57, "text": "٥٤\n\nداشته باشد حاکم با بعضی ازین وظائف را\nبالذات و بعضی را بصلاح و صوابدید مجلس های\nمشوره خودشان ایفا مینمایند.\n(۱۳۴) در معیت حاکمها علاوه بر منصبدار کوتوالی که قبلا ذکر شد\nیک یک مامور مالیه و یک یک مامور نفوس هم میباشند.\n(۱۳۵) مجلس های مشوره حکومتی در تحت ریاست حاکم منعقد\nمی شود.\nدرین مجلس بنام اعضای طبیعیه و اعضای منتخبه دو قسم اعضا\nموجود میباشند.\nاعضای طبیعیه مجلس مشوره شان مامورین مالیه و نفوس\nهستند و اعضای منتخبه آن عبارت است از نفرهائیکه از میان\nاهالی منتخب شده باشند.\n(۱۳۶) اعضای منتخبه مجلس مشوره حکومتی ها عبارت است از یک یکنفر\nاعضائیکه از هر علاقه تابع یک حکومتی انتخاب گردیده اند\nبا یک نفر عضویکه از مرکز خود علاقه حکومتی انتخاب گردیده است\nانتخاب اعضای منتخبه مجلس مشوره حکومتی بصورتیکه در فصل\nمخصوص (صورت انتخابات اعضای منتخبه)"}
{"book": "adl0954", "page": 58, "text": "در خاتمه بیان گردیده جریان مییابد مدت خدمت اعضا\nسه سال است بعد از اختتام مدت اعضای جدید\nانتخاب میشود.\n(۱۳۷) - مجلس های مشوره حکومتی تنها در خصوص اموری که باداره\nحکومتی تعلق دارد مذاکره مینمایند و با منظوری بالا دست خود\nمحاکمه مامورینیکه مرتکب قباحت شده باشند در آدادن\nدر حق آنها از جمله وظایف مجلس های مشوره حکومتی شمرده میشود\nو اجرای آن خاص تعلق بمنظوری حاکم بالادست دارد.\n(۱۳۸) - نائب الحکومه ها و حکام اقلاً ماه یکروز بروز پای جمعه در مساجد\nجامع از مضمون و فوائد اعلانات نظامات دولت برای\nایقاظ و آگاهی اهالی نطقهای مفیده نمایند."}
{"book": "adl0954", "page": 59, "text": "۵۶\n\nپنجم: علاقہ ھا\n\n(۱۳۹):۔ حکومتیھا بر علاقہ ھا تقسیم میشوند و ہر علاقہ نظر بدرجہ مناسبت\nخود از چند قریہ ترکیب می یابد در ہر علاقہ یک علاقہ دار\nاجرای حکومت مینماید.\n(۱۴۰):۔ علاقہ دار باید شخص خوانندہ و نویسندہ و با عفت\nو ناموس بودہ عمرش ہم بہیچ صورت از (بیست سال)\nکم نباشد.\n(۱۴۱):۔ علاقہ دار باجرای وظائف ذیل مجبور است:۔\nاوّل:۔ در رعایت باحکام شرعی و پابندی آن\nاہالی علاقہ خود را دائماً مجبور نمودن.\nدوّم:۔ ارباب ہر قسم جرائم مشہورہ را فعلاً توقیف نے مرتکبین\nقباحت را بصلاح و تجویز مجلس شورہ علاقہ خود با ندازه\nاختیارات او کہ در آیندہ توضیح یافتہ مجازات نمودن\nو مجرمین جنحہ و جنایت را با اوراق تحقیقیہ ابتدائیہ شان\nبحکومتی بالادست خود سپردن، و در صورت ظہور\nیک جنایت کہ فاعل آن مجہول باشد علاوہ برہم را نمودن"}
{"book": "adl0954", "page": 60, "text": "۵۷\n\nدر اجرای تحقیقات ابتدائیه آن و جستجوی مجرم\nبحاکم بالا دست معلومات مفصله دادن و هرکسیکه\nاز طرف حکام ما فوق او در خصوص جستجوی جانی\nبرای او صادر گردد متابعت نمودن و احکام\nجمیع اعلامات متعلق مسائل حقوق و جزاکه باد\nمیرسند در معرض اجرا گذاشتن و احکام دیت\nخون و جزای نقدیرا بلا توقف و بدون فوت\nوقت و فرصت اجرا داشته مبلغ دیت را\nبورثه مقتول و جزای نقدیرا بخزینه قریب\nتودیع نمودن .\nسوم -- در تطهیر و صفائی علاقۀ حکومتی خود از هرگونه گندگی\nو غلاظت که صحت عمومیه را اخلال مینماید\nسعی بلیغ نمودن .\nچهارم -- بر موقع ورود یکی از هئیت های صحیۀ سیار که داخل\nعلاقۀ داری وی میشود در استفاده مریضیها و بیماران\nازان جد و جهد بسیار نمودن .\nپنجم -- در اصلاح خرابیهای جزوی راههای تهلکه ناکی که در بین قریه ها"}
{"book": "adl0954", "page": 61, "text": "٥٨\n\nمیباشند کوشش ورزیدن.\nششم -- در ترمیم و تعمیر مساجد و خراب نشدن شان توجه نمودن\nهفتم -- بر حسن محافظه هر نوع مبانیئکه از طرف دولت تعمیر\nشده باشند دقت و برای ترمیم و تعمیر جایای\nمرمت طلب آن اجرای پیمایش نموده لزوم تعمیر\nآنرا بدائره حکومتی عرضه داشتن\nهشتم -- مکتبهای را که در داخل علاقه او هستند دائما تفتیش\nو بر حسن ایفای وظیفه معلمین آن علم آوری نمودن\nنهم -- در موقع ظهور حریق و سیلاب و آتش زده گی جنگل\nو خرمن و آفتهای سائره تدابیر لازمه انسدادیه\nاتخاذ نمودن.\nدهم -- در حفظ و وقایه جنگلهای طبیعی از تلف شدن و برای\nبسر رسانیدن جنگلهای نو اهالی را تشویق دادن.\nیازدهم -- در تحصیل محاصل سرکاری بدرجه کوشش نمودن که\nبر ذمه هیچکس از رعایای داخله علاقه وی چیزی\nباقی نماند و علاوه از اهالی خارج دائره نظامات\nاضافه ستانی نشود."}
{"book": "adl0954", "page": 62, "text": "٥٩\n\n(١٤٢)- علاقه دار برای مجازات نمودن اهل قباحت از رعایا بموجب صلاح و صوابدید مجلس مشوره خود تنها تا ده روز نظر بندی و یکصد روپیه جزای نقدیه صلاحیت دارد محبوسیتی که اضافه بران باشد از حاکم بالا دست خود باید اذن و اجازه بخواهد.\nعلاقه دار محبس کردن اشخاصیکه در عدم ادای مالیات دولت اصرار کند اختیار ندارد.\n\n(١٤٣)- با علاقه دار یک کاتب و در منطقۀ علاقه‌اش یکمفرزۀ کوتوالی موجود است که منصبدار آن در تحت امر علاقه دار اجرای مأموریت و ایفای خدمت مینماید.\n\n(١٤٤)- در هر علاقه یک مجلس علاقه‌داری موجود میباشد مجلس علاقه در تحت ریاست علاقه دار از سه عضو دیگر که از معتبرین اهالی علاقه و قریه ها باشند برای سه سال از طرف اهالی قریه‌ها و قبائل انتخاب میشود.\nانتخاب اعضای (مجلس مشوره علاقه‌داری) مطابق فصل مخصوص انتخابات که در خاتمه است اجرا گردد.\n\n* * *"}
{"book": "adl0954", "page": 63, "text": "۶۰\nششم: قریه ها و قبائل کوچی\n(١٤٥) - اداره یابی (قریه ها) و (قبائل کوچی) محول است (۶)\nبرؤسای ایشان در نخصوص در نظامنامه مخصوص\nاداره ولایات قواعد قطعیه و مفصله موجود است (رسا)\n* *\n*\nA)"}
{"book": "adl0954", "page": 64, "text": "۶۱\n\nدیوان سنجش\n\n(١٤٦) - دیوان سنجش بتدقیق همه اوراق حسابیۀ دولت علیّۀ\nافغانیۀ مأمور است.\n(١٤٧) - وزیر مالیه و مدیر محاسبۀ عمومیّه مجبور است که اوراق حسابیۀ\nهر ساله را با جزئیات و تفرعات آن بموعدیکه در نظامنامه محاسبۀ\nعمومیه توضیح یافته بدیوان سنجش بفرستد، اگر بموعد مذکور\nاوراق حسابیّه را نفرستاد وزیر مالیه و مدیر محاسبۀ عمومی\nمسئولند، دیوان سنجش در اثنای این تدقیقات\nتدقیق میکند که آیا همۀ مصارف دولت با اوراق معتبرۀ\nنظامیّه موافق ساخته شده اند یا نی، و آیا تحمیل واردات\nدولت تحصیل گردیده یا خیر، و در نتیجه این تحقیقات تدقیقات\nوزیر مالیه و مدیر محاسبه عمومیه مسئول شناخته میشوند.\nیک موازنه حقیقه بودجه که بوزارت مالیه تنظیم میشود\nبعد از تدقیقات بحضور مبارک شاهانه تقدیم مینماید.\n(١٤٨) - دیوان سنجش مرکب است از یک رئیس و شش نفر اعضا\nرئیس و اعضای دیوان سنجش از طرف اشرف اعلیحضرت همایونی"}
{"book": "adl0954", "page": 65, "text": "۶۲\n\nانتخاب و تعیین میشوند.\nکاتبهای سنجش به انتخاب اعضای دیوان سنجش و منظوری\nرئیس آن مقرر میشوند.\n(۱٤۹) :— دیوان سنجش بهیچیک وزارت مربوطیت ندارد و براد[؟]\nبحضور اشرف ملوکانه مسئول شناخته میشود. و مطابق\nنظامنامهٔ مخصوص خود ایفای وظیفه مینماید.\n\n*\n* *"}
{"book": "adl0954", "page": 66, "text": "۶۳\nحکومت عسکریه\n(۱۵۰) ۱— بمجردیکه به اعلان حکومت عسکریه لزوم دیده شود، بناءً برعرض و گزارش وزارت عدلیه بامر و ارادهٔ سَنّیّهٔ اعلحضرت ملوکانه یک بیان نامه نشر میشود، که بیان نامهٔ مذکور بر خصوصیات ذیل محتوی میباشد:—\nاول— حدود منطقهٔ ممالک که در آن حکومت عسکریه اعلان گردیده است مکملاً تعیین و تحدید میشود.\nدوم— سبب اعلان حکومت عسکریه بیان میشود.\nسوم— اگر حکومت عسکریه موقتاً اعلان گردیده باشد، تاریخ اختتام آن نیز توضیح میگردد.\nچهارم— آمر بزرگ عسکریه نیز تصریح و نشان داده میشود.\nپنجم— در منطقه که حکومت عسکریه دران اعلان گردیده است افعال و حرکاتیکه ارتکاب آن ممنوع است ذکر و تشخیص میشود [مثلاً از قبیل سلاح گشتاندن، و در جاها آشکار و پنهان اجتماع نمودن، و شبانگاه بعد ساعت معین گشت و گذار نمودن و غیره]."}
{"book": "adl0954", "page": 67, "text": "۶٤\n\n(۱۵۱) در منطقه که دران حکومت عسکریه اعلان کردد، همه\nعاید به امنیت و انضباط مملکت باشد، بقوماندان\nبزرگترین عسکری که در انجا هست انتقال مییابد\nو یا اگر لازم دیده شود بمنطقه مذکور مخصوصاً از طرف اشرف\nپادشاهی یک قوماندان عسکری فرستاده میشود\nو ریاست حکومت عسکریه بمشارالیه تفویض میگردد\n\n(۱۵۲) در منطقه که دران حکومت عسکریه اعلان کردد، محاکماتی\nجرائمیکه جرم شان متعلق باخلال امنیت داخلیه و یا خارجی\nدولت باشد در دیوان حرب عسکری اجرا میشود و تفصیل\nاین جرائم در (باب اوّل) و (فصل ثانی اوّل دوم)\nنظامنامه جزای ملکیه شرح و تصریح گردیده است\nمحاکمه کسانیکه مرتکب یکی از افعال ممنوعه که در اعلان شهرا\nداده شده گردیده باشند نیز در دیوان حرب عسکری\nملاحظه میشود.\n\n(۱۵۳) دیوان حرب عسکری که بحکومت عسکریه مربوط میباشد\nاز یک رئیس و شش اعضا ترکیب مییابد، رتبه رئیس دیوان\nحرب عسکری بهمه حال باید از رتبه رئیس حکومت عسکریه بزرگت"}
{"book": "adl0954", "page": 68, "text": "۶۵\n\nکمتر باشد درین دیوان حرب بقدر لزوم نویسنده هم موجود\nمیباشد، و در معیت رئیس دیوان حرب عسکری برای محافظهٔ\nبندیهای موقت و بغرض تأمین انضباط\nداخل و جوار دیوان حرب عسکری در اثنایی که بنظر\nبه اهمیت و وسعت کار بدرجهٔ یکتائی یا یکنفر فرقهٔ عسکری اعطا میشود.\n\n(۱۵۴) — مرتکبین جرائم قاعدهٔ (۱۵۰) هر زمانی که گرفتار شوند\nاز طرف رئیس حکومت عسکریه با اوراق تحقیقات\nابتدائیه شان یک جا برئیس دیوان حرب عسکری\nتحت الحفظ تسلیم کرده میشوند.\n\n(۱۵۵) — دیوان حرب عسکری بشکل و طرزیکه در قاعدهٔ (۳۴) نظامنامهٔ\nجزای عسکری بیان گردیده است محاکمهٔ مجرم را اجرا میکند\nو در بارهٔ او از قرار نظامنامهٔ جزای عسکری و یا اگر\nدر آن موجود نباشد بموجب نظامنامهٔ جزای ملکی تعیین جزا\nمینماید و اعلام مفصل آنرا که تنظیم داده است برای اجرا\nبرئیس حکومت عسکریه تقدیم میکند.\n\n(۱۵۶) — هنگامیکه حکومت عسکریه اعلان گردد فیصله هائیکه از دیوان\nحرب عسکری داده میشوند بهیچ سبب و بهانه دوباره قابل"}
{"book": "adl0954", "page": 69, "text": "۶۶\nمرافعه و تمیز نیستند، هرگاه فیصله که درباره مجرم از دیوان حرب (۷)\nعسکری صادر گردیده عبارت از جزای حبس پانزده سال\nباشد فی الحال از طرف رئیس حکومت عسکریه منظور و مصداق\nگردیده و محکوم با اعلام امضا شده اش محفوطا بنائب الحکومه\nو یا حاکم اعلی سپرده شده در حبس خانه عمومی جزای\nخود را مییابد.\nاگر محکومیت عبارت از جزای حبس دوام و یا حکم اعدام است (۸)\nبغرض منظوری حضور اعلیحضرت شهریاری اعلام فیصله از طرف\nرئیس حکومت عسکریه بوزارت حربیه تقدیم گردیده و بعد از انکه\nاز طرف اشرف پادشاهی منظور فرموده شد اعلام مذکور\nبا فرمان ذیشان شهریاری یکجا از طرف وزیر حربیه برئیس\nحکومت عسکریه اعاده گردیده بنائب الحکومه یا حاکم اعلی\nسپرده در معرض اجرا گذاشته میشود ، مجرمیکه در باره او\nحکم اعدام صادر گردیده باشد معامله اعدام او بطریقیکه\nدر باب اول قانون نامه جزای عسکری بیان گردیده\nاز طرف رئیس حکومت عسکری بشرط حاصل کردن منظوری\nحضور والای شهریاری اجرا میشود."}
{"book": "adl0954", "page": 70, "text": "۶۷\n(١٥٧) ــــ در صورت ظهور بعض احوالات فوق العاده در باره منظوری\nحکم حبس دوام و حکم اعدام از حضور مبارک اعلیحضرت شهریاری\nبنائب الحکومه و یا حاکم اعلی و یا خود رئیس حکومت\nعسکریه اختیارات داده میشود پس در هینصورت\nبهمه حال این فقره باید در همان فرمان همایونی که در خصوص\nاعلان عسکریه باشد درج و تصریح گردد.\n(١٥٨) ــــ رئیس حکومت عسکریه بدون حواله نمودن بدیوان حرب\nعسکری باتخاذ قرارهای ذیل مختار است :ــــ\nاول ــــ اشخاصیکه بدرجه قباحت بیکی از افعال ممنوعه که\nدر اعلان نامه حکومت عسکریه تصریح گردیده است\nمرتکب شده باشند نهایت تا چهل و پنجروز\nجزای حبس دادن .\nدوم ــــ خواه از طرف روز باشد خواه از طرف شب\nبلا تفریق خانه هر کسی را که مشتبهه ناک باشد\nباصول مخصوص آن تلاشی نمودن .\nسوم ــــ هر کسیکه مظنون باشد او را فی الحال توقیف نموده\nدر باره او اجرای تحقیقات ابتدائیه نمودن"}
{"book": "adl0954", "page": 71, "text": "۶۸\nو متعاقباً اور ابدیوان حرب عسکری فرستادن\nچهارم۔ اشخاص شبهه ناک و بد معاش و گروه ها\nواد باش را از منطقۀ حکومت عسکریه بخارج\nنمودن .\nپنجم ۔ مکتو با تیکه بارباب جرایم و یا اشخاص شبه\nعاید باشد از پوسته خانها طلبیده آنها\nکشاون و از نظر گذرانیدن .\nششم ۔ هر قسم اخبار ها و روزنامه ها را موقتاً و یا موبد\nلغو و معطل کردن .\n(١٥٩) : رئیس حکومت عسکریه برای اعاده امنیت انضباط\nباتخاذ هر نوع تدابیریکه لازم به بیند، و طلبیدن هر قد\nعسکریه که مناسب داند مختار و صلاحیت دار است\n(١٦٠) : مجرم بهر رتبه و مأموریتی که باشد بهمه حال محاکمه اش یع\nحربی که در قاعده (١٥٣) بیان گردیده جائز است\n(١٦١) : اگر حکومت عسکریه موقتاً اعلان گردیده باشد بعد از دان\nشدن همان تاریخیکه در فرمان همایونی تصریح گردیده است\nخود بخود منسوخ میشود اموریکه متعلق با منیت انضباظ"}
{"book": "adl0954", "page": 72, "text": "۶۹\nتکراراً بحکومت ملکیه انتقال مییابد.\nلاکن اگر احوالیکه اعلان حکومت عسکریه را موجب گردیده است\nهنوز کامل زائل نشده باشد با یک فرمان ثانی همایونی\nلا اقل از یکهفته پیش از حلول یوم موعود مدت آن\nتمدید می شود اگر اعلان بلا تعیین مدت باشد بمجرد\nزائل شدن احوال فوق العاده که موجب اعلان حکومت\nعسکریه گردیده است با یک فرمان ذیشان همایونی که\nبموجب معروضات وزارة عدلیه در باره منسوخ گردیدن\nحکومت عسکریه صادر گردد حکومت عسکریه منسوخ میشود.\n(۱۶۲) :ـ در منطقه که در آن حکومت عسکریه دوام کند غیر از اموریکه\nبه امنیت و انضباط متعلق باشند دیگر کافه معاملات\nبقرار سابق جریان داشته میباشند و محاکمه معاملات\nحقوقیه و تجاریه و جرائمیکه به امنیت و انضباط تعلق نداشته\nباشد هم بالطبع در محکمهای عدلیه پیش از پیش فیصله میشوند\nو رئیس حکومت عسکریه باین کار ها قطعیاً حق مداخله ندارد.\n\n*\n* *"}
{"book": "adl0954", "page": 73, "text": "۷۰\n\nفصل سوم\n(محاکمۀ مأمورین ملکیه و عسکریه علی العموم)\nمحاکمه مأمورین ملکیه\n\n(۱۶۳):- محاکمۀ مأمورین ملکیه که جرائم شان متعلق بامور مأموریت\nشان باشد در محاکم مأمورین ملکیه اجرا میشود.\nو نیز منازعات و مناقشاتیکه در اثنا ایفای وظیفه در میان\nمأمورین و رعایا پیدا شود مرجع محاکمۀ شان مجالس مشوره\nو محاکم مأمورین میباشند فقط مرجع فیصلۀ جرائمیکه مأمورین\nخارج وظیفه بوده مرتکب آن شوند محاکم عدلیه است.\n(۱۶۴):- محاکم مأمورین عبارت است از محکمه ابتدائی و مرافعه تمیز\nشورای دولت و مجلسهای مشوره مربوطه ولایات حکومتنها\nاعلی و کلان، مجلسهای مشوره حکومتیها بعد اجازه بالاست\nتنها بمحاکمۀ مرتکبین قباحت اجازه دارند.\nمحاکمۀ مأمورین در محکمه های فوق از قرار ذیل اجرا میشود."}
{"book": "adl0954", "page": 74, "text": "٧١\n\n(١٦٥) - یک مأموریکہ درمتعلق مأموریت خود مرتکب یک جرمی گردد\nهرگاه مأمور مذکور در اطراف و ولایات مستخدم باشد از\nطرف نائب الحکومه ها یا حاکمهای اعلی و کلان اگر در دائره های\nمرکزیت مستخدم باشد از طرف وزیر و یا مدیر دائره مستقله\nکہ بآن منسوب است (بواسطه یک هیئت تحقیقہ کہ مرکب\nاز مأمورین دولت باشد) در حق او امرا جرای تحقیقات\nابتدائیه داده میشود.\n(١٦٦) - کسانیکه بقرار ضابطہ (١٦٥) برای تحقیق مأمور میباشند مجبورند\nکه کافہ دلائل و اماراتیکہ مدار اثبات جرم باشند با بیانات\nو اسامی شاهدان اوراق تحقیقہ را با یک خلاصہ آن بدانیکہ\nتحقیقات ابتدائیه را امر کرده است تقدیم نمایند از روی\nنتیجه تحقیقات اگر شخصیکه در باره او امر تحقیقات ابتدائیه\nصادر شده بری الذمہ ظاهر شود از طرف هیئت تحقیقہ یک قرار\nداد عدم لزوم محاکمه برای او داده میشود و تحت محاکمه نمی آید\nوالا بر وفق قواعد آتیه تحت محاکمه گرفتہ میشود.\n(١٦٧) - محاکمات مأمورینیکه براه راست از حضور ملوکانہ منصوب\nشده باشند خواه از نوع قباحت یا از نوع جنحہ و جنایت باشد"}
{"book": "adl0954", "page": 75, "text": "۷۲\nبهرحال در محکمۀ ابتدائیۀ مأمورین ملکیه اجرا میشود و غیر\nپذیرفتن محاکمۀ اینگونه مأمورین لازم است که بهمان نزا\nو یا ادارۀ مستقل که او بدان منسوبست بحضور شاهانه معدل\nنموده شرف صدور ارادۀ سنیه را حاصل دارد\n(۱۶۸) - مأموریکه در حق او تحقیقات ابتدائیه اجرا گردیده است\nاز چنان مأمورینی نباشد که براه راست از حضور شا\nمنصوب گردیده اند و جرم وی از نوع قباحت بوده در\nولایت یا حکومتی اعلی یا کلان مستخدم باشد محاکمه ان در\nمشورۀ همان مرکز اجرا می پذیرد و حکمی که در حق او داده می\nاز طرف نائب الحکومه یا حاکم اعلی و کلان تصدیق واج\nمیگردد و هر گاه در حکومتیها مستخدم باشد محاکمۀ اینچنین مأمور\nبعد اجازۀ یکرتبه بالا دست مربوطۀ آن مجلس بها مستو\nحکومتی فیصله میشود و فیصله که در حق او صادر میگردد از ط\nهمان بالادست اجرا مییابد.\nهر گاه مأمور مذکور مستخدم یکی از دوائر وزارتہا و یااد\nمستقلۀ مرکزی باشد اوراق تحقیقات ابتدائیه جرم\n(بانجمن انتخاب مأمورین ) همان وزارت و یا ادارۀ مستقل"}
{"book": "adl0954", "page": 76, "text": "۷۳\nبآن منسوب است حواله و محاکمه میگردد و حکمی که در آنخصوص\nداده میشود بتصدیق وزیر و یا مدیر مذکور انفاذ مییابد .\nحکمهائیکه در باره جرائم نوع قباحت صادر میشوند ، هیچ\nقابل مرافعه و تمیز نیستند .\n(۱۶۹) - مأمورینیکه در اطراف مستخدم باشند هرگاه مرتکب جرمی\nاز نوع جنحه و جنایت شوند محاکمه شان در مجالس شوری\nولایت یا حکومتی اعلیٰ و یا حکومتی کلان که بدان منسوباست\nفیصله و بقرار ذیل اجرا میشود.\nاوّلاً :- اگر فیصلہ از نوع جنحه باشد و محکوم علیه مرافعه ننماید\nپس اگر حکمیکه در باره او صادر گردد عبارت از حبس\nیکسالہ و یا یکهزار روپیه جزاء نقدی باشد علاماً آن\nاز طرف نائب الحکومه یا حاکم اعلیٰ و یا کلان که امر\nمحاکمه از طرف او داده شده منظور و اجراء مییابد،\nو متعاقباً بوزارت و یا ادارهٔ مستقله که محکوم علیه\nبدان منسوب است اطلاعدهی مینماید .\nو اگر حکم مستلزم حبس بالاتر از یکسال و اضافه از\nیکهزار روپیه الیٰ سه هزار روپیه بود از بهر منظوری"}
{"book": "adl0954", "page": 77, "text": "٧٤\nبوزارت یا ادارهٔ مستقله که مأمور مذکور بدان\nمنسوب است تقدیم گردیده و بعد منظوری وزیر\nو یا مدیر مستقل فیصله مذکور در ولایتی که بآن علی است\nدر موضع اجرا گذاشته میشود .\nدویم ـ اگر جرم مأمور از نوع جنایت باشد و مأمور حکمی\nکه در حق او داده شده است مرافعه نماید اعلام آن\nبهمان وزارت و یا ادارهٔ مستقله منسوبه او تقدیم\nگردیده از طرف وزارت نیز از بهر منظوری بحضور\nشاهانه عرض میشود و هر حکمی که بتصدیق شاهانه بر\nدر ولایت منسوبهٔ مأمور در موضع اجرا گذاشته میشود\nسویم ـ هرگاه یک مأموریکه بجرم جنحه و جنایت محکوم گردیده\nو حکمیرا که در بارهٔ او صادر گردیده مرافعه نماید اوراق\nحکمی که در بارهٔ او داده شده با اعلام آن بیجا با\nوزارت و یا مدیریت مستقله که بآن منسوب است\nتقدیم میشود و از انجا بمحکمهٔ مرافعهٔ مأمورین سپرده\nمیشود بعد تصدیق محکمهٔ مذکور اگر محکوم علیه تمیز کردن\nنخواهد لازم الاجرا است ."}
{"book": "adl0954", "page": 78, "text": "۷۵\n\nواگر دعوی را تمیز کردن خواهش داشته باشد اوراق\nمذکور بهيئت تميزيه شورای دولت سپرده میشود\nهیئت مذکور دعویرا تمیزا ملاحظه نموده حكم انرا تصديق\n\nمی نمايد !\n\nاوراق محاکمه مجرمین جنحه و جنایت که در محکمه مرافعه ناموس\nویا بهيئت تمیزيه شورای دولت مرافعه و تمیز میگردند\nبا اعلام آن بوزارت یا اداره مستقله که مامور کود\nبآن منسوب است واپس سپرده میشود، و حکمی در حق\nمحکومبها جنجه باشد بمنظوری وزیر و یا مدیر مستقله که\nمحکوم بآن عاید است اجرا مییابد و در حق محکومها\nجنایت بحضور پادشاهی عرض میشود .\n\n(۱۷۰) هرگاه مأموریکه مر تکب جنجه و جنایت گردیده است منسوب باشا\nبیکی از دوائر وزارتہا واداره مستقله مرکزی محاکمه اش\nدر محکمه ابتدائی مأمورین ملکیه جرا میشود، درصورتیکه محکوم دعویرا\nمرافعه نیا براعلام محکومہا یے جنجه بمنظوری وزیر یا مدیریکه\nبآن منسوب است اعلام محکومین جنایت بمنظوری حضور\nشاہانہ در موقع اجرا وضع میشود، اگر مأمور فیصله را"}
{"book": "adl0954", "page": 79, "text": "٧٦\n\nمرافعه میکند دعوی سر از نو در محکمه مرافعه مامورین ملکیه رویت\nمیشود و اگر مامور بر فیصله ها ئیکه از محکمه مرافعه صادر میشود\nاعتراض کند در هیئت تمیزیه ملاحظه مییابد .\n\n(۱۷۱) ــ اگر در بارۀ یک ماموریکه مرتکب جنایت گردیده باشد حکم اعدام\nیا حبس دوام صادر گردد مامور خواه تمیز کردن بخواهد یا نخواهد\nبهمه حال برای تمیز شدن آن فیصله ها مجرمین مستخدمین ولایات\nبطریق رسمی بواسطه وزارت یا ادارۀ مستقله که بآن\nمنسوبست و فیصله ها مجرمین دائر مرکزیۀ وزارت رأساً\nاز محکمه ابتدائیه مامورین به محکمه مرافعه تودیع میشود محکمه مذکوره\nاوراق مذکوره را از نظر تدقیق گذشتانده اگر فیصله را موافق\nقانون دید تصدیق والا نقض نموده محاکمه اش سر از نو\nدر دائره مذکور رویت میگردد و فیصله ها اعدام یا حبس دوام\nکه بتصدیق محکمه مرافعه میرسد بعد از ملاحظه هیئت تمیزیه\nبا منظوری حضور مبارک اجرا میشود ،\n\n(۱۷۲) ــ تحقیقات ابتدائی مجرمین منسوبه وزارت و ادارۀ مستقله که\nبوزارت و اداره مربوطه اش میرسد و نیز مدیر همان وزارت\nبگرفتن یکنفر وکیل مجبور است تا وکیل مذکور در مقابل مامور مجرم\n\n۷۴\n\n۱۷۵)"}
{"book": "adl0954", "page": 80, "text": "۷۷\n\nدر محکمه مامورین ، مدعی اثبات جرم گردد و در ولایات\nو حکومتیها نیز از طرف اداره منسوبه همان مامور مجرم\nوکیل ثبوت جرم بگیرند.\n(۱۷۳) ـ در تخفیف حکمهای جزا که از طرف محاکم مامورین صادر گردند\nهیچکس اختیار ندارد، تخفیف جزا محض از حقوق جلیله پادشاهیست\nاگر وزیر و مدیرمستقل و نائب الحکومه‌ها و حاکمهای اعلیٰ یا\nکلان یک حالیکه موجب تخفیف جزای محکومین جنحه و جنایت\nباشد ببینند پیش از انکه اعلام ها را منظور کنند کیفیت را\nبا اسباب موجبه اش بواسطه وزارت و یا مدیریت مستقلان\nبحضور مبارک شاهانه معروضدارند.\n(۱۷۴) ـ مامورینیکه بسبب ارتکاب جزائی نوع قباحت بنظربندی محکوم\nگردیده باشند در همان دائره که بان منسوب اند در یک خانه\nکه برای نظربندی مامورین میباشد نظربند میشوند، فقط\nمحکومین جنحه و جنایت با کمال مدت جزائیه خودها در محبس های\nعمومی مجبورند.\n(۱۷۵) ـ مامورینیکه در اثنای ایفای امور ماموره خودشان غفلت سهل‌انگاری\nو عدم دقت را بکار میبرند و یا بر ماموریت خود دوام نمی نمایند"}
{"book": "adl0954", "page": 81, "text": "۷۸\nو ناموجود میباشند آمریهای مافوق شان اختیار\nو صلاحیت دارند که ایشانرا شفاهاً زجر و توبیخ نمایند\n(۱۷۶) وزیرها و نائب الحکومه ها و کافه حاکمها و مدیران دائرہ\nدر حق اینگونه مأمورین سهل انگار و ناموجود در نوبت اول\nتنخواه سه روزه و در نوبت دوم تنخواه پانزده روزه و در\nسوم تنخواه یکماهه شانرا قطع نموده جزا میدهند، هرگاه\nبا وجود آنهم درین سه مرتبه متنبه نگردید همان است که\nمذکور اگر از جمله مأمورینی باشد که از طرف خود آمرانتخاب\nو تعیین گردیده باشد خودش عزل میتواند و اگر از مامور\nباشد که باراده سنیه نصب و تعیین گردیده باشد البته بادل\nمقنعه و اسباب موجه آن عزلش را از حضور شاهد\nاستدعا مینماید .\nمجالس مشوره که در حق جرم قباحت مأمورین حکم میکنند\nدرجه قباحت شدید با شد به لزوم عزل مأمون\nداده میتواند .\n(۱۷۷) یک مأموریکه بسبب ارتکاب قباحت از مأموریت\nگردیده باشد بهیچصورت مستحق گرفتن تنخواه معزولیت"}
{"book": "adl0954", "page": 82, "text": "۷۹\nو تا زمانیکه از همان دائره که او را عزل گردانیده حکم جواز\nاستخدام خود را نگیرد در هیچ خدمت دولت داخل شده نمیتواند\nو هیچ دائره بیک مأموریکه از سبب قباحت عزل گردیده\nتا از تاریخ عزلش تمام مدت دو سال نگذرد حکم جواز استخدام\nاو را داده نمیتواند .\n(۱۷۸) :ـ مأموریکه مرتکب جبر از نوع جنحه گردیده و جرم او مستوجب طرد\nاز مأموریتش نشده باشد تا مدت سه سال در هیچ خدمت\nدولت داخل شده نمیتواند .\n(۱۷۹) :ـ هر مأموریکه ادعا کند که او بغیر حق بتکدیر و قطع معاش معزول\nاز طرف مافوق خود دچار گردیده است حق انرا دارد که حقیقت\nحال خود را بامر یکدرجه مافوق آمریکه او را جزا داده عرض شکایت\nکند در صورتیکه مدعای خود را اثبات نمود از همان آمر یکه بغیر حق\nماتحت خود را جزا داده است بمقدار مبلغیکه از تنخواه ما تحت خود\nکسر نموده بقسم توبیخ از وی گرفته بهمان مامور ما تحتش داده\nمیشود، و اگر مامور مذکور عزل شده باشد دوباره بخدمت\nدولت گرفته میشود .\n(۱۸۰) :ـ محکمه های مامورین مطابق نظامنامه اصول محاکمات جزائیه"}
{"book": "adl0954", "page": 83, "text": "۸۰\nاجرای محاکمه و موافق نظامنامه جزای ملکی اعطا حکم\nمینمایند، در محاکم مامورین محاکمه بصورت علنی اجرا میشود\nو مظنون به استخدام وکیل مختار و صلاحیت دار است\n(۱۸۱) : یک ماموریکه خواه برای محاکمه و خواه بر استهادت\nاز طرف محاکم اداره و یا محاکم عدلیه جلب کردن آن لازم\nباشد باید که ورقه جلب او را بآمر مافوق او فرستاد\nباطلاع آمر مافوقش احضار کرده شود و این قاعده\nدر حق طلبه مکاتب هم مرعی دانسته میشود.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 84, "text": "۸۱\nمحکمه های عسکری\n(۱۸۲) - محاکمه سپاهیان وصاحبمنصبان نظامی وکوتوالی\nوپولیس در محاکم عسکری اجرا میشود محکمه های عسکری بنام\nوعنوان (دیوان حرب) یاد میشوند.\n(۱۸۳) - مرجع فیصله هرگونه اختلافاتی که در بین رعایا و نظامیان ظهور\nکند محاکم عدلیه است، فیصله که درباره نظامیان مجرم صادر\nگردد برای اجرا بمنصدار بزرگ نظامی فرستاده میشود تا اینجا\nبلاکمو کاست در معرض اجرا می در آید، وهمچنین دعاوی حقوقیه\nکه در بین خود نظامیان بظهور برسد مرجع فیصله آنها محاکم\nعدلیه است.\n(۱۸۴) - در دیوانهای حرب نه محاکمه بصورت علنی اجرا میشوند\nوکیلهای دعاوی قبول میشوند.\n(۱۸۵) - در دیوانهای حرب برطبق نظامنامه جزای عسکری\nاعطاء حکم مینمایند و نظامنامه اصول محاکمات جزائیه هم\nدر نزد دیوانهای حرب مرعی الاجرا است.\n* * *"}
{"book": "adl0954", "page": 85, "text": "۸۲\n\nدیوان عالی\n\n(۱۸۶) :ــ دیوان عالی از پانزده نفر رجال مأمورین اعضای طبیعیه\nشورای دولت و هیئت عالیه تمیزیه عدلیه عند اللزوم بامر\nسنیه همایونی انتخاب تعیین میشوند وظیفه این هیئت تـ\nاجرای محاکمه وزرا و مدبریستقله که از روی وظائف مأموری\nشان تحت محاکمه گرفته شوند میباشد .\n(۱۸۷) :ــ دیوان عالی بدو اداره منقسم است، یکی اداره تحقیقها\nو دیگری دیوان حکم دائره تحقیقات اتهامیه از شش اعضـ\nمرکب میباشند این دائره تحقیقات ابتدائیه را نموده و صـ\nاتهام لزوم محاکمه را بدیوان حکم میسپارد و هیچیک ازین اعضـ\nبهیئت دیوان حکم در مذاکره صلاحیت مشارکت ندارد\n(۱۸۸) :ــ دیوان حکم از نه اعضا مرکب است و بدیوان حکم محاکمه متهمی\nکه از دائره تحقیقات و اتهامیه درباره آنها لزوم محا\nصادر شده باشد مینمایند فیصله دیوان حکم قابل مرافعه وتم\nنیست بعد امضای اعلحضرت همایونی در معرض اجر گذاشـ\nمی شود ."}
{"book": "adl0954", "page": 86, "text": "۸۳\nفصل هفدهم\n(قواعد عمومیه در حق مأمورین ملکیه و عسکریه علی العموم)\n(۱۸۹) - عزل و تبدیل وزیران و کافه رؤسا و مأمورینیکه براه راست\nاز طرف همایون شهریاری انتخاب و نصب شده اند\nبحکم و رأی اعلیحضرت همایونی متعلق است.\n(۱۹۰) - برای انتخاب و تعیین مأمورینیکه براه راست از حضور\nملوکانه مقرر میشوند همان وزیر یکه مأمور مذکور بوزارت\nمتعلقه اش منسوب است ورق اسامی اشخاصی را که\nقابل ترفیع باشند تقدیم حضور شاهانه مینماید.\n(۱۹۱) - مأمورینیکه بدون جرم از کدام سببی از مأموریت خود\nبرطرف کرده شوند و یا بسبب لغو شدن مأموریت شان فالتبو\nو بیکار بمانند از طرف دولت برآشان تنخواه تعطیل داده میشود.\n(۱۹۲) - مأمورینیکه در ظرف مدت معینه نظامیه صادقانه و ناموسکاراً\nایفا خدمت نموده و یا در اثنای ایفا خدمت بیمار گردید\nاز کار و بار بیفتند اینچنین اشخاص مستحق تنخواه مستمری میشوند.\n(۱۹۳) - برای ایتام و ارامل مأمورینیکه در اثنای خدمت ممات می یابند"}
{"book": "adl0954", "page": 87, "text": "٨٤\n(تنخواه عائله) تخصیص میشود همچنان عائله های مستمری دارانیکه\nوفات مییابند نیز مستحق تنخواه عائله میباشند.\n(ع ١٩٤) - انتخاب و ترفیع و برطرفی و مستمری و تنخواه تعطیل مأمورین\nو تعیین مقدار تنخواه عائله و صورت تخصیص آن بصورت\nتشکیل خزینه مستمری و سرمایه آن بموجب نظامنامه های\nجداگانه آن اجرا شود.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 88, "text": "۸۵\n\nصورت تدارک وترفیع و مستمری\nمنصبداران نظامی\n\n(۱۹۵) ـ در اردو افغانستان منصبدار شدن مشروط است برینکه\nیا از مکتب حربیه بر آمده باشد و یا اینکه از مکتب د خورضابطان\nو یا در تعلیم گاه عسکری میعاد معین تعلیم و تربیه خود را اکمال نموده\nباشد و یا در یک مدت معینه در اردو خدمت نموده تجربه کار\nگردیده باشد هیچکس بدون این شرائط دفعتاً بپایه منصبداری\nبرآمده نمیتواند.\n\n(۱۹۶) ـ منصبداران از قدم، فعالیت، و اهلیت، و اقتدار\nترفیع میشوند از جمله دو نفر منصبدار که این دو شرط اخیرا\nیکسان حایز بوده باشند در موضع ترفیع هر کدام شان\nکه صاحب قدم است یعنی مدت در از خدمت کرده\nاولتر مستحق شمرده میشود، امتیاز خاندانی بزرگی کچکی\nاین قاعده اساسیه را بر هم زده نمیتواند.\n\n(۱۹۷) ـ منصبداران افغانی در صورتیکه مرتکب یک جرم شوند"}
{"book": "adl0954", "page": 89, "text": "٨٦\n\nتا وقتیکه از طرف یک (دیوان حرب) محکوم نشوند\nطرد کرده نمیتوانند حکم طرد فقط بعد از منظوری اعلیحضرت\nپادشاهی مرعی الاجرا دانسته میشود.\n(١٩٨) منصبداران بهیچصورت و وسیله از خدمت برطرف\nکرده نمیشوند منصبدارانیکه از سبب لغو شدن\nقطعه ہائیکه بدان منسوبند فالتو بمانند همان تنخواہیکه\nبرتبه شان عائد است کامل میگیرند.\n(١٩٩) منصبدارانیکه دست شان از کار کشیده شده\nدر تحت محاکمه گرفتار گردیده باشند تا زمانیکه\nمحاکمه شان دوام میورزد نصف تنخواه شان داده میشود.\n(٢٠٠) منصبدارانیکه از باعث استعمالات بیجای خود در تحت محاکمه\nگرفتار گردیده باشند تا زمانیکه محاکمه شان دوام میورزد\nتنها باندازه کفایت یک سپاهی خوراکای شان داده\nمیشود و از تنخواه بقدر یک حبه هم دستگیری شان نمی نماید\nلاکن بمجردیکه برائت اینگونه منصبداران که در دو قاعده فوق\nذکر شده با لمخاکه ظاهر و ثابت گشت کاملاً تنخواہای خود\nشانرا از همان وقتیکه نگرفته اند میگیرند."}
{"book": "adl0954", "page": 90, "text": "۸۷\n\n(۲۰۱) ـ منصبدارانیکه مدت معینه نظامیه را ادا نموده و یا بدرجه\nضعیف و بیمار شوند که بایفای خدمت مقتدر نباشند\nمستحق تنخواه مستمری میگردند.\n(۲۰۲) ـ منصبدارانیکه خواه در اثنای مستخدم بودن شان در اردو\nو خواه بعد مستمری وفات بیابند موافق نظامنامه\nمستمری عسکری بهمه حال ببازماندگان شان\n(تنخواه عائله) مقرر و تخصیص میشود.\n(۲۰۳) ـ صورت تدارک و ترفیع منصبداران صورت تشکیل خزینه\nمستمری عسکری و مستمری دادن و تنخواه عائله بموجب\nنظامنامه مخصوص آن اجرا گردد.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 91, "text": "۸۸\nباب دوم\nقوه عدلیه و انضباطیه\nقوه عدلیه\nمقدمه\n(۲۰۴) — قوه عدلیه افغانستان را هیئت عمومیه محکمه‌های عدلیه\nافغانستان بوجود می‌آورد.\n(۲۰۵) — در افغانستان محکمه‌ها مستقل و از هرگونه مداخلت و تجاوز\nمصئون‌اند کسانیکه اقتدار مأموریت خود را بیجای استعمال\nنموده و در فیصله‌ها و مذاکرات محکمه‌ها مداخلت ورزند در هر مقام\nو مأموریتی که باشند متعاقباً مستوجب بازخواست میگردند\n(۲۰۶) — دعاوی تبعه خارجه در داخل افغانستان مطابق نظامات\nموضوعه در محاکم عدلیه و دیگر ادارات دولت افغانستان\nحل و فصل میشود برای تبعه خارجه نسبت بتبعه دولت\nعلیه افغانیه هیچ مراعات حقوق داده نمیشود.\n(۲۰۷) — در محکمه‌های افغانستان محاکمات علانیه اجرا میشود."}
{"book": "adl0954", "page": 92, "text": "۸۹\nہر مظنون و یا مدعی و یا مدعی علیہ برائے مدافعه حقوق خود\nدر صورت رضائے خصم و یا عذر شرعی بگرفتن وکیلہائے\nدعوی اختیار دارد.\n(۲۰۸) : - محکمہ ہاے افغانستان بنام محکمہ ابتدائیہ\nو مرافعه بدو قسم تقسیم میشود علاوه بران محکمه ہا احداثیه\nنیز موجود هستند.\n*\n*\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 93, "text": "۹۰\n\nفصل اول\n(محاکم اصلاحیه)\n(۲۰۹) — در مرکز سلطنت و در مرکزهای ولایات و حکومتی‌های اعلیٰ\nو حکومتی‌های کلان دیگر حکومتی‌ها یک یک محکمهٔ اصلاحیه\nتشکیل گردیده رؤسا و اعضای این محکمه‌ها از اشخاصی\nحرمت و اعتماد عامه را دارا هستند انتخاب میشوند، رؤسای\nاصلاحیه ایالت کابل و ولایات و حکومتیها —ی اعلیٰ\nو حکومتیهای کلان از طرف والی کابل و نائب الحکومه‌ها\nو حاکمهای اعلیٰ و حاکمهای کلان انتخاب گردیده بعد التصدیق حکام\nبمنظوری حضور اعلیحضرت پادشاهی مقرر میشوند.\n(۲۱۰) — در محکمهٔ اصلاحیه ایالت کابل یک رئیس و چهار نفر عضو\nو یکنفر سرکاتب شامل میباشند، و بدیگر ولایات یک\nرئیس و دو دو نفر اعضا و یک یک سرکاتب و اعضای این\nمحکمه‌های اصلاحیه کافهٔ اختلافات حقوقیه و تجاریه را که\nدر حضور شان می‌آیند برضای طرفین فیصله مینمایند\nو بعد از امضا و تصفیهٔ محاکم اصلاحیه بدیگر محکمه‌ها دعواها مسموع"}
{"book": "adl0954", "page": 94, "text": "۹۱\nشنیده نمی شود.\n(۲۱۱) ــــ مراجعت دعاوی حقوقیه و تجاریه اوّلاً بمحکمه اصلاحیه حتمی است.\n(۲۱۲) ــــ محاکم اصلاحیه دعواهای دعوی دارانی را که بایشان\nروزمره مراجعت میکنند شنیده و در میان ایشان بمصالحه پردازند\nاگر صلحی فیصله ممکن نباشد محکمه ها اصلاحیه دعاوی دعوا\nدار انرا بمحاکم ابتدائیه میفرستند.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 95, "text": "۹۲\n\nفصل دهم\n\n(محکمه‌های ابتدائیه)\n\n(۳۱۳) - در مرکز ایالات و حکومتی‌ها یک یک محکمهٔ ابتدائیه موجود است\n\n(۳۱۴) - محکمه‌های ابتدائیه همه دعاوی حقوقیه و جزائیه فیصله میشوند\n\nمحاکم ابتدائیه دعاوی حقوق و تجاریه را از یکروپیه تا سه صد روپیه\n\nبلا حق مرافعه محکوم بصورت قطعی فیصله میکنند ، این محکم (۱۵)\n\nدعاوی حقوقیه و تجاریه را که اضافه از سه صد روپیه باشند\n\nو همه دعاوی اقسام جزائیه را نیز فیصله میتوانند فیصله‌های\n\nمحاکم ابتدائیه باستثنا فیصله‌های اعدام و حکم ضرب\n\nو تشهیر بصورت فوری در معرض اجرا گذاشته میشوند واگر\n\nمحکوم علیه برخلاف آن اعتراض داشته باشد بعد الاجرا\n\nبمحکمه‌های مرافعه مرافعه میتوانند فیصله یا حبس دوام بعد\n\nاجرا و باوجودیکه محکوم علیه اعتراض نکند بهمه حال بمحکمه عالی\n\nتقدیم میشوند.\nحکم ضرب و تشهیر اگر محکومین آن مرافعه بخواهند تا (۱۵) روز بتعویق (۱)\nمیشود تا بمحاکم مرافعه مراجعت کرده طلب مرافعه نمایند درینصورت"}
{"book": "adl0954", "page": 96, "text": "۹۳\nهرگاه فرار شدن آنها ملحوظ باشد الی نتیجه مرافعه در قید حاضری\nو یا تحت نظارت بودن شان شرط است.\nمحکومین ضرب و تشهیر که در مدت (۱۵) روز تعطیل مرافعه\nطلب مرافعه نکنند و حکم جزا در بارۀ شان اجرا شود\nو بمدت دو ماه و (۱۵) روز باقی موعد مرافعه نیز مرافعه\nمیتوانند.\n(۲۱۵) در محکمه های ابتدائیه دعاوی را که در صورت ثبوت مجرم\nمحکوم به اعدام گرد و نیز فیصله مینمایند اگر جرم مذکور ثابت\nنگردد و مدعی اعتراض نداشته باشد فیصله آن بموقع\nاجرا گذاشته میشود و در صورت ثبوت بهمه حال فیصله مذکوره\nبا محکوم علیه بمحکمه مرافعه تقدیم میشوند اگر محکوم علیه اعتراض\nمقبول داشته باشد اعتراضات آنرا با فیصله و مسائل\nشرعیه تطبیق داده هرگاه رویت شهود و مدعی را لازم بدانند\nمدعی و شهود نیز بمحکمه مرافعه احضار میشوند، و از آنجا تنها فیصله\nآن بعد تصدیق محکمه مرافعه بهیئت عالیه تمیز تقدیم میگردد.\n(۲۱۶) در همه محکمه های ابتدائیه یک قاضی و دو دو نفر مفتی موجود میباشند\nکاتب محکمه در وقت نبودن یکی از مفتی ها بعوض او کار میکند."}
{"book": "adl0954", "page": 97, "text": "٩٤\nفصل سوم\n(محکمه های مرافعه)\n(۲۱۷) محکمه های مرافعه در مرکز ایالت کابل و ولایات حکومتیهای\nاعلیٰ و حکومتیهای کلان موجود اند و این محکمه ها دعوا های\nحقوقیه و تجاریه و جزائیه را مطابق قواعد آتیه فیصله میدهند.\n(۲۱۸) محکمه های مرافعه فیصله های را که خواه بر ادعاوی\nحقوقیه و تجاریه و خواه برای دعاوی جزائیه از محکمه های\nابتدائیه مطابق قاعده (٢١٤) وارد گردیده باشند\nو یا محکوم علیه و یا یکی از طرفین بآن فیصله ها راضی نباشند\nدوباره ملاحظه و تحقیق مینمایند، و در صورت تصدیق تمهیدات\nدر معرض اجرا گذاشته میشوند.\n(۲۱۹) فیصله های محکمه های ابتدائیه که بمحکمه های مرافعه\nملاحظه میشوند اگر در محکمه های مرافعه برخلاف فیصله های\nمحکمه های ابتدائیه حکم کنند دو طرفین بآن راضی باشند\nدر موقع اجرا گذاشته میشود و هرگاه یکی از طرفین بآن\nاعتراض داشته باشند الی (١٥) روز بمحکمه مرافعه"}
{"book": "adl0954", "page": 98, "text": "۹۵\n\nیا قوماندانی کوتوالی و یا حکومتی عرض استدعای تمیز را نمایند\nبحضور هیئت عالیۀ تمیزیۀ دعوای شان تمیز میشود والا تا موعد\nمذکور خواهش تمیز نکنند حکم محکمه مرافعه دربارۀ محکوم علیه\nاجرا میگردد و بعد از اجرای حکم تا اکمال موعد تمیز حق تمیز را\nدارد تنها اگر حکم متعلق بجزای حبس دوام و یا اعدام باشد\nبا وجودیکه محکوم علیه اعتراض نکند بهر حال پیش روی\nهیئت عالیۀ تمیزیۀ حکم باید تدقیق گردد اگر بعد از تدقیق\nاز طرف هیئت عالیۀ تمیزیۀ موافق بشریعت و نظام دیده شود\nاز طرف وزیر عدلیه برای منظوری حضور مبارک شاهانه\nعرض میشود.\n(۲۴۰) – در محاکم مرافعه یک یک قاضی و دو دو نفر مفتی و کاتب\nموجود میباشند."}
{"book": "adl0954", "page": 99, "text": "۹۶\n\nفصل خامس\n\n(هیئت عالیه تمیزیه)\n\n(۲۳۱) ــ هیئت عالیۀ تمیزیه بتحتِ ریاستِ رئیس هیئت م..\nمنعقد میشود.\n\n(۲۳۲) ــ هیئت عالیۀ تمیزیه از یک نفر رئیس و چهار نفر اعضا\nمرکب است.\n\n(۲۳۳) ــ فیصله های دعاوی حقوقیه و تجارتیه و جزائیه که از محا\nمرافعه وارد گرد و هیئت عالیۀ تمیزیه اجتماع نموده تمیز مینماید\n\n(۲۳۴) ــ فیصله های که از هیئت عالیۀ تمیزیه صادر گردند باستثنای\nحکم اعدام و حبس دوام که وزیر عدلیه بمنظوری حضور همایون\nتقدیم میدهد دیگر همه فیصله ها بموجب حکم هیئت تمیزیه درمورد\nاجرا گذاشته میشوند.\n\n(۲۳۵) ــ هریک از محکمه های اصلاحیه و محکمه های ابتدائیه و م\nو (هیئت عالیۀ تمیزیه) وظیفه های شانرا مطابق\nنظامنامه های مخصوص خود اجرا میدارند.\n\n(۲۳۶) ــ محکمه های شرعیه در امور جزائیه موافق بنظامنامه"}
{"book": "adl0954", "page": 100, "text": "۹۷\nجزاء عمومی که برطبق احکام منیفهٔ شرع شریف تنظیم گردیده\nجزا مقرر مینمایند و در امور حقوقیه و تجارتیه موافق مجلهٔ شریفهٔ\n(تمسک القضاة الامانیة) که احکام آن خلاصهٔ احکام منیفهٔ\nشرعیه است اجرای فیصله میکنند.\n* *\n*"}
{"book": "adl0954", "page": 101, "text": "۹۸\n\nقوۀ انضباطیه\n\n(۲۲۷) :- قوۀ ضابطه بنام پولیس و کوتوالی بدو قسم مقسم میشود\nوظائف پولیس بقرار ذیل است:-\nاول- در داخل شهرها حفظ امنیت عمومیه و تطبیق نظامات\nبلدیه.\nدوم- در داخل شهر گرفتار کردن همه مجرمین و اجرا تحقیقات\nابتدائیه در بارۀ آنها کوتوالی در داخل شهرها\nعنداللزوم قوۀ انضباطیه پولیس میباشد و در خارج\nشهرها وظائف پولیس را عیناً ایفا مینماید.\n(۲۲۸):- وظائف ریاست کوتوالی بقرار ذیل است:-\nاول- تدارک سپاهیان و منصبداران کوتوالی.\nدوم- تدارک لوازمات نفری کوتوالی و توسیع\nمعلومات شان.\n(۲۲۹):- در ولایات و حکومتیهای اعلی و حکومتیهای کلان\nنظر باهمیت شان بقدر لزوم قطعات کوتوالی مقرر میباشد.\n(۲۳۰):- قطعات کوتوالی بقدر لزوم بحکومتیها و علاقه ها تقسیم میشوند."}
{"book": "adl0954", "page": 102, "text": "۹۹\n(۲۳۱):- قوماندانهای قطعه های کوتوالی مرکز ولایات حکومتی\nهای اعلی آمر تشکیلات پولیس کوتوالی همانجا میباشد.\nآمر مذکور از محافظت امنیت داخلی همان ولایت و یا\nحکومتی و یا علاقه مسئول است، در مرکز های علاقجات\nتنها ضابط کوتوالی و یا خور دضابط موجود میباشد.\n(۲۳۲):- در کابل جداگانه یک مامور پولیس و بقدر ضرورت ولایات\nمنصبداران سپاهیان آن میباشند.\n(۲۳۳):- وظائف ماموریت پولیس بقرار ذیل است:-\nاول:- تدارک سپاهیان پولیس و توسیع معلومات شان\nدوم:- ضبط احوالات و تدقیق و قید حقیقت اشخاص مضر\nو مشتبه ناک محلی و اجنبی.\nسوم:- تشکیل خدمت استخباریه داخله مملکت.\n(۲۳۴):- صورت تنسیق پولیس کوتوالی و صورت ایفا وظائف\nضابطه این هر دو صنف و درجه صلاحیت و اختیارات\nشان بموجب نظامنامه های مخصوص آن اجرا گردد.\n(۲۳۵):- برای تدویرا مور بلدیه در ولایات یک یک مامور بلدیه\nمیباشد که مطابق نظامنامه جداگانه ایفا وظائف مینمایند."}
{"book": "adl0954", "page": 103, "text": "خاتمة\n(صورت انتخابات اعضا منتخبۀ مجالس مشاوره)\n(و شورائی ولایتی)\n(۲۳۶) --- اعضای منتخبۀ مجالس مشاورۀ علاقه‌داری‌ها از قرار ذیل\nانتخاب میشوند:---\nدر هر علاقۀ مربوطۀ حکومتیهای کلان و حکومتیهای\nاوّل و دوّم و سوّم اهالی همان علاقه در یکجا اجتماع\nنموده از جمله کسانیکه بدولت یک قسم و ادائی می‌پرد\nو باهلیت و صلاح آراسته و مالک خصایل حمیده و\nاخلاق پسندیده بوده در ایام مأموریت شان بنزد\nمتهم و بدولت باقیات ده نباشند: چهار نفر از\nخودشان انتخاب مینمایند این چهار نفر از میانۀ خود بآراء\nاتفاق آرای شان یکنفر را بنماینده‌گی خود انتخاب میدا\nباقی سه سه نفریکه در هر علاقه مانده اعضای منتخب\nمجلس مشورۀ همان علاقه‌داری میشوند، و علاقه‌دار\nهائیکه بلا واسطۀ حکومتیها رأساً بولایت و یا حکومت"}
{"book": "adl0954", "page": 104, "text": "اعلیٰ مربوط هستند بقرار تفصیلات فوق چهار چهار نفر را\nاز بین خودها انتخاب نموده و آنها یک نفر را باتفاق آرا\nاز میانۀ خود با برای نماینده گی مجلس مرکز ولایت و یا\nحکومتی اعلیٰ مربوطۀ خود میفرستند باقی نفری مجالس\nمشاورۀ علاقه داریهای مذکور را تشکیل میدهند.\n(۲۳۷) – اعضای مجالس مشورۀ حکومتیها از قرار ذیل انتخاب میگردند:-\nحکومتیهائیکه هیچ علاقه داری مربوط آنها نباشد و یا تنها\nیک علاقه داری داشته باشند چهار چهار نفر انتخاب نموده\nاین چهار نفر از بین خودها یکنفر را بنماینده گی منتخب کرده بحکومتی\nکلان یا نائب الحکومه گی و حکومتی اعلیٰ که رأساً بآن مربوط اند\nمیفرستند و سه سه نفر آن با یک نفر علاقۀ مربوطه اش\n( اگر داشته باشد ) اعضای منتخبه مجلس مشورۀ همان حکومت\nمیشوند، و از مرکز دیگر حکومتیهائیکه علاقه داری متعدّد دارند\nدو نفر انتخاب گردیده با نفری که از علاقه داریهای\nمربوطۀ حکومت شان که برحسب مادۀ (۲۳۶) می آیند\nیکنفر را بنماینده گی خودها بحکومتی کلان یا نائب الحکومه گی\nو حکومتی اعلیٰ که به واسطه بآن ارتباط دارند میفرستند"}
{"book": "adl0954", "page": 105, "text": "۱۰۲\n\nو باقی نفری اعضا منتخبه مجلس مشوره همان حکومتی میشونه\n(۲۳۸) :ـ اعضا منتخبه مجلس های مشوره حکومتیهای کلان بقرار ذیل\nانتخاب میشوند :ـ\nاعضا منتخبه مجلس مشوره هر حکومتی یک یک نفر از\nمیانه خودشان باتفاق آرای خودها انتخاب نموده\nبمرکز حکومتی کلان مربوطه خود میفرستند و از خود مرکز\nحکومتیهای کلان نیز یک یک نفر مطابق بیانات\nقاعده (۲۳۶) انتخاب نموده همه شان از بین خود\nدو دو نفر را برای نمایندگی خودشان بمرکز نائب الحکومگی\nو یا حکومتی اعلای مربوطه خود میفرستند باقی نفری\nاعضا منتخبه مجلس های مشوره حکومتیهای\nکلان گفته میشوند .\n(۲۳۹) :ـ اعضای مجالس مشوره نائب الحکومه گی ها و حکومتی های اعلی\nبتفصیل ذیل منتخب میگردند :ـ\nهر قدر کلانتران موجوده که در مرکز ایالت و حکومتی اعلی\nهستند هرکدام شان اهالی کوچه ها و گذرها ئیکه بایشان\nمتعلق است در مسجد بزرگ همان کوچه جمع آوری نموده بائیان"}
{"book": "adl0954", "page": 106, "text": "۱۰۳\nمیگویند که از جمله خودشان کسانیکه بدولت ارادت میبندند\nچنان یک یکنفر یکه با طمیت و صلاح آراسته و مالک\nخصایل حمیده و صاحب اخلاق پسندیده بوده به نزد\nاهالی متهم و به نزد دولت باقیات ده نباشند یک یکنفر را\nانتخاب مینمایند و همین نفری منتخبین کلانتران آینده\nشان میباشند باز همه این کلانتران یکجا اجتماع نموده\nاز میانه خود ها در ولایت کابل چهار نفر و بدیگر ولایات\nو حکومتی های اعلیٰ دو دو نفر انتخاب نموده آنها\nبا اشخاصیکه از حکومتی های کلان و حکومتی ها و علاقه\nداری هائیکه رأساً بولایت ها و حکومتی های اعلیٰ مربوط اند\nیکجا اجتماع نموده بقرار تفصیل ماده (۲۴۰) نفری برأی\nاعضا مجلس شورای دولت میفرستند و باقی\nنفری شان اعضا مجلس مشورۀ ولایت و حکومتی اعلیٰ\nرا تشکیل میدهند.\n(۲۴۰) ۱ـ اعضا منتخبه مجلس شورای دولت از قرار ذیل تشکیل مییابند:-\nاعضا منتخبه هر ولایت و حکومتی اعلیٰ از میانه خودشان بقرار تفصیل\nآتی باتفاق آرا نفری انتخاب نموده بشورای دولت میفرستند"}
{"book": "adl0954", "page": 107, "text": "١٠٤\nو همه ایشان بهیئت مجموعی اعضای منتخبه شورای دولت را تشکیل میدهند\nولایت کابل (٥) نفر\n\" قندهار (٤) \"\n\" هرات (٤) \"\n\" ترکستان (٣) \"\n\" قطغن بدخشان (٢) \"\nسمت مشرقی (٣) \"\n\" جنوبی (٢) \"\nمیمنه (١) \"\nفراه (١) \"\n(٣٤١) --- اعضای منتخبه مجلس با مشوره و شورای دولت بعد از هر سه سال\nتجدید میشوند، و بعوض شان انتخابات جدید جریان مییابد.\n(٣٤٢) --- احکام مواد نظامنامه تشکیلات اساسیه سابقه و تعمیل آن\nبعد از تاریخ نشر این نظامنامه متروک و منسوخ است .\n(٣٤٣) --- باجراء احکام این نظامنامه وزرای دولت مأمور و مسئول میباشند\nادخال این نظامنامه را در زمره نظامات دولت و تصمیم و تعمیل احکام موادش را\nاراده میکنم ."}
{"book": "adl0954", "page": 108, "text": "۱۰۵\n\nنظامنامه تشکیلات اساسیة افغانستان\n\n(فصل اوّل باب اوّل)\n۱ ــ مأمورین شعبات نفوس، پسته و تلگراف و تیلیفون، معابر و کارتن‌تی‌بان\nو کاتبان مرکز و زارۀ از طرف انجمن انتخاب مأمورین داخلیه\nانتخاب و از حضور وزیر داخلیه منظور میشوند.\n۲ ــ سرکاتبان، کاتبان، باقی مأمورین شعبات مذکور از طرف مجالس شاورۀ نائب\nالحکومه‌گی‌ها و حکومتیهای اعلیٰ انتخاب میشوند تنها اوراق انتخاب شان\nبغرض استحصال منظوری وزیر داخلیه بوزارت مومیٰ الیها فرستاده میشود.\n۳ ــ در مادۀ (۲۸) حکام درجۀ دوّم سهواً طبع شده انتخاب حکام درجۀ\nدوّم مطابق مادۀ (۱۲۸) نظامنامۀ مذکور اجرا میشود.\n(فصل سوّم باب اوّل)\n۴ ــ هیئت تحقیقیه که در مادۀ (۱۶۵) نظامنامۀ تشکیلات\nاساسیه ذکر شده تحقیقات ابتدائیه را موافق باحکام مخصوص\nنظامنامۀ اصول محاکمات جزائیه که راجع بوظایف مستنطقین\nاست اجرا مینماید.\n۵ ــ در حالیکه رئیس محکمه در تحقیقات مذکور نقصان به بیند به هیئتهای"}
{"book": "adl0954", "page": 109, "text": "۱۰۶\nتحقیقات صورت مسئله را پس رو میکنند تا اکمال پذیرد.\n۱۶ - اوراق تحقیقیه مأمورین از طرف هیئت ہاے سابق الذکر شده مرتب در مرکز بوکیل اثبات جرم که از طرف وزاره معین میشود و در ولایات بوکیل اثبات جرم که از طرف نائب الحکومه یا حاکم اعلیٰ یا کلان تعیین گردد سپرده میشود.\n۱۷ - حکمہائیکه از محکمہ ہاے مأمورین داده میشوند یا انقضاے مدتہاے اعتراض و مرافعه و تمیز و یا بصدور حکم بنا بر اعتراض و مرافعه و تمیز کسب قطعیت نموده اجرا میشوند.\n۱۸ - در ولایات برخلاف ماده (۱۷۳) وکیل اثبات جرم از طرف نائب الحکومه ها و حکام اعلیٰ و کلان تعیین گردیده در حکومتہاے کلان از طرف حاکم محلی مقرر میگردد.\n۹ - منازعات و مناقشاتیکه در اثناے وظیفه در میان مأمورین و رعایا پیدا شود مرجع محاکمه شان مجالس مشوره و شوراے دولت میباشد فقط مرجع فیصله جرائمیکه مأمورین خارج وظیفه بوده مرتکب آن شوند محاکم عدلیه است.\n۱۰ - حینیکه محاکمه یکی از وزرا بدیوان عالی لزوم دیده شود وکیل اثبات جرم از حضور ملوکانه مقرر میگردد."}
{"book": "adl0954", "page": 110, "text": "۱۰۷\n\n۱۱- محاکمه سپاهیان صاحب منصبان کوتوالی و پولیس بر خلاف ماده\n(۱) نظامنامه جزای عسکری مطابق فصل سوم باب اوّل\nتشکیلات اساسیه محاکم مامورین فیصله میشود .\nمورخه (۲۸) حوت ۱۳۰۲\n\nدر حال غیاب ممیز هیئت عالیه تمیز تا تادیه عضو اوّل هیئت مذکور\nبایفای عامله وظایف ممیز مکفل و موظف بوده بتجای عضو اوّل\nهیئت موصوف در مجلس انتخاب مامورین عدلیه نیز شمولیت داشته\nبزمره عضو دائمی مجلس معدود و محسوب میباشد .\nمورخه ۱۳ سرطان ۱۳۰۳\n\nدر مجالس مشاوره نائب الحکومه گیها و حکومتی های اعلی حکومتیهای\nکلان قاضی محکمه مرافعه و در باقی حکومتیها قاضی محکمه ابتدائی همان محل\nدر جمله اعضای طبیعیه مجالس مذکور شامل میباشند.\nمورخه ۵ برج سنبله ۱۳۰۳"}
{"book": "adl0954", "page": 111, "text": "۱۰۸\nضمیمه تشکیلات اساسی .\nمرجع محاکمه چپراسی های وزارت و دوایر که در متعلق ماموریت خود\nمرتکب جرمی گردند محاکم مامورین شورای دولت و مجالس مشوره\nولایات و حکومات است تنها در موضوع کسرات غیر حاضری\nمثل دیگر مامورین مسئولیت ندارند و عوض غیر حاضری یک روزه\nمعاش یک روزه شان کسر میشود .\nبعد از نشر این ضمیمه مادهٔ مورخهٔ ۱۲ جدی ۱۳۰۲ ضمیمهٔ نظامنامه\nحاضری ملغی است ۷ ثور ۱۳۰۵"}
{"book": "adl0954", "page": 112, "text": "(۱)\n\n* ضمیمه نظامنامه تشکیلات اساسیه *\n\n(۱) :- محاکمه وفیصله دعاوی جزائیهٔ تعزیریه درمحاکم عدلیه ومحاکم مامورین و\nقوماندانیهایکوتوالی وحکام محلی وعلاقه داریها عاید است وتعيین درجات جزا نظر\nبفعل وفاعل ووقت ومحل وقوع ازطرف هیئت هائیکه وکالتا ازطرف پادشاه برای\nشان اختیارات داده شده ودر مواد آتیه توضیح گردیده کرده میشود .\n(۲) :- هیئت محاکم مامورین عبارت است ازمحاكم ثلاثهٔ شورای دولت ومجالس\nمشورهٔ ولایات وحكومتيها وانجمن انتخاب مامورین وزارتها .\n(۳) :- رويت ومحاکمهٔ جرائیکه درفصل اول باب اول نظامنامه جزای\nعمومی توضیح شده است راجع بمحاكم ابتدائيه عدلیه رویت ومحاکمه جرائیکه\nدرفصل ثانی باب اول نظامنامه موصوف معین شـده است متعلق بمجالس\nمشاورهٔ ولايات ومحا كمه ابتدائيه شورای دولت رویت ومحاكمه جرائميكه درفصل\nاول باب ثانی نظامنامه مذکور نشان داده شــده اسـت راجع محكام محلی\nوقوماندانیهای کوتوالی است علاقه داریها نیز تماما جرایمی را که در فصل\nاول باب ثانی در حصه الف و ب نظامنامه موصوف نشان داده شده است\nدر مجلس مشوره علاقه داری خود فیصله مینمایند\nرویت و محا كمه جرایمیکه درفصل ثانی باب ثانی نظامنامه موصوف مندرج\nاست دربارۀ مامورین مرکزیه وزارت راجع بانجمن انتخاب مامورین\nولايات عايد بمجالس مشوره حكومات محليه ميباشد"}
{"book": "adl0954", "page": 113, "text": "(۲)\n\nجرایمیکه در فصل ثانی باب اول وفصل ثانی باب ثانی نظامنامه جزا ذکر\nشده اگر از انجنان مأمورینکه راساً باداره سنیه نصب شده اند صادر گردد\nعموماً بمحکمه ابتدائیه شورای دولت فیصله میشود .\n(٤):- تعیین درجات جزای مجرمینیکه محاکمه و فیصله دعاوی شان به محاکم\nابتدائیه و مرافعه عدلیه راجع میباشد به مجالس مشوره محلی کرده میشود .\nهیئت مجلس تعیین جزا که در مجالس مشاوره محلی تشکیل می یابد عبارت است\nاز اعضای منتخبه و طبعیه که اعضای منتخبه تماماً واز اعضای طبعیه در ولایات\nو حکومات اعلی خود نائب الحکومه و یا حاکم اعلی و قاضی ابتدائیه در فیصله\nهای ابتدائی وقاضی مرافعه در فیصله های مرافعه وعلاوتاً قوماندان کوتوالی\nو مدیر معارف محلی و علی هذا در حکومات کلان و حکومتیها حاکم وقاضی\nو نیز سرمعلم معارف اگر باشد و قوماندان کوتوالی همان محل شامل خواهند بود\nاین هیئت ها تنها از روی فیصله های محاکم عدلیه تعیین مجازات میکنند\nو برای معلومات ارتکاب فعل فیصله یا تحقیقات ابتدائیه را ملاحظه کنند اگر\nهیئت مجلس مشوره در فیصله محاکم ابتدائیه کدام تناقض به بینند بمرافعه بدهند\nوبعد از مرافعه تعیین جزا شود .\n(٥):- مجازات مجرمین که فیصله دعاوی شان بمحکمه ابتدائیه شورای دولت وانجمن\nانتخاب مامورین وزارت و مجالس مشوره حکومتی های محلیه ومجلس مشوره علاقه\nداری ها عاید است از طرف هیئت مجالس مذکور مجازات مجرمین که فیصله\nان بخود حکام محلی وقوماندان های کوتوالی راجع است از طرف خود آنها\nکه وکالتاً از طرف پادشاه برای شان اختیارات داده شده تعیین کرده میشود\nتنها علاقه دارها مجازات حصه الف فصل اول باب ثانی را باستيaddان بالادست"}
{"book": "adl0954", "page": 114, "text": "( ٣ )\n\nخود اجرا میکنند ودرمجلس علاقه داری ها بفیصله های حقوق العباد اگر ازجمله\nاعضای مجلس يك نفر عالم باشد تنها اعضای مجلس والا يك نفر عالم محلی نیز\nشامل میشود و همچنان در ادارهٔ قوماندانی های کوتوالی بفیصله حقوق العباد\nاگر خود قوماندانها علمیت قضا را نداشته باشد يك نفر عالم شامل باشد .\n( ٦ ) : در تعزیرات حقوق الله اگر اثبات آن بجز يك شخص عادل و يا دو نفر مستور\nالحال و یا بطريقه بينه و يا حلف و يا نكول باشد اجرای او در محاکم عدلیه کرده\nشود اگر اثبات او بطریقه تنها قرائن باشد اجرای آن را خود اولی الامر بحسب\nعلم خود و یا نائب او که معتمد اولی الامر باشد بدون قتل کرده میتواند پس\nهمان قرائن وامارات را تقدیم مجلس مشورهٔ محلی نمایند که اگر مجلس مشوره\nمحلی امضاء کردند و بهمین قرائن و امارات مظنون را متهم میدانستند مجالس\nتعین جزای همان ارای مجلس مشوره را منظور دانسته بموجب آن اعطای\nحکم بکنند .\n٧ : مجرمین که در حقوق العباد و حقوق الله مشترکا متهم باشند اگر قاضی\nحصه حقوق العباد را ازروی اثبات شرعی فیصله کرده در تعزیرات حقوق الله\nازروی قرائن وامارات قانع نشود حصه حقوق الله آن در مجلس مشوره محلی\nفیصله گردیده بروفق ماده ( ٦ ) اجرا میشود .\n( ٨ ) : مرافعه فیصله فقراتیکه در مجالس مشوره از روی امارات وقرائن فيصله\nمیشود مجالس مشاوره نائب الحكومه گیها و حکومتیهای اعلی وحکومتیهای\nکلان است وتميز آن بوزارت عدلیه درمجلس تمیز ثانی کرده میشود فقرات\nمذكور بسلسله که دیگر فیصله های عدلیه بمرافعه و تمیز میروند بمجالس\nمذکور دائر میشوند مگر فیصله دعاوی که بنائب الحکومه گیها و حکومتیهای"}
{"book": "adl0954", "page": 115, "text": "(:)\n\nاعلی و حکومتیهای کلان فیصله میشود تنها بمجلس تمیز ثانی تمیز کرده\nمیتواند و حاجت بمرافعه نیست .\n\n(٩) تفصیل حقوق الله وحقوق العباد : --\n\n(الف) : -- حقوق الله در هر حادثه که محتاج بدعوی مدعی نشود بلکه مدعی را\nشرعا نیز اعتبار ننهاده میشود و در آن عفو و ابرا و سوگند دادن بقرار\nامر شرع شریف نیست انرا ( حق الله میگویند )\n\n(ب) : -- حقوق العباد در آن حادثه که حاجت بمدعی و دعوی او شود مانند دعوی\nخون و دزدی و غیره که در کتب فقه شریف مذکور است و در آن عفو\nو ابراء و سوگند بقرار امر شرع شریف میباشد انرا ( حقوق العباد ) میگویند\nو برای قاتل و سارق و قطاع الطريق بعد اسقاط قصاص وحد به شبهه\nتعزیر حقوق الله نیز داده میشود .\n\nمورخه ٨ برج دلو ١٣٠٣"}
{"book": "adl0954", "page": 116, "text": "( ١ )\n\n* ضمیمه نظامنامه تشکیلات اساسیه *\n\n(۱) : - در حال غیاب قاضی حکام محلیه بتصویب مجلس مشوره آنجا یکنفر\nاز مفتی های همان محکمه را موقت وکیل مقرر میدارند .\n(۲) : - در جرایم مرتبطه جرم خورد به جرم کلان تابع بوده اوراق دعوی\nبمحکمه که فیصله جرم کلان بدان عاید است داده میشود .\nمورخه ۱۲ اسد ۱۳۰۴\n\nتعدیل وعوض و توضیح مواد نظامنامه\nتشکیلات اساسیه افغانستان\n(تعدیل ماده ( ۲۱۹ و ( ٢٢٤ )\nفیصله های محکومین ( ۱۸ ) سال حبس وحبس دوام وقتل بحضور شاهانه تقدیم\nو بحكم حضور در محل اجرا گذاشته میشود\n(عوض ماده ( ٢١٦ ) و ماده اول ضمیمه ۱۲ اسد سنه ۱۳۰٤ )\nبهمه محکمه های ابتدائیه يك قاضی و يك مفتی اول و يك مفتی دوم و كاتب\nموجود هستند در حال رخصتی و مریضی و تبدیلی قاضی که بماموریت جدید\nخود اعزام شده عوض آن نیامده باشد مفتی اول و اگر مفتی اول موجود\nنباشد مفتی دوم وكالتا\" ایفای وظیفه قضا را مینمایند و کاتب محکمه در وقت\nنبودن یکی از مفتی ها بعوض او کار میکند ."}
{"book": "adl0954", "page": 117, "text": "(٦)\n( توضیح ماده ( ٢١٩ )\nمراد از حبس دوام که در ماده مذکور ذکر شده مراد از بیست سال محبوسی است .\nمورخۀ ١١ میزان ١٣٠٤\n١ :ــ هرگاه شخص قاضی يك محکمه در دعاوی حقوقیه وجزائیه مدعی و یا مدعی\nعلیه واقع شود اگر مدعی و مدعی علیه از يك محل باشند در محکمه ابتدائیه\nاقرب ان فیصلۀ اینچنین دعاوی کرده میشود .\n٢ :ــ در صورتی که مدعی و مدعی علیه ساکن يك محل نباشند و شخص قاضی\nيك محکمه مدعی واقع شود بمحکمۀ محلیه مدعی علیه واگر قاضی مدعی علیه\nباشد در محکمۀ ثالث که بمحل سکونت مدعی علیه قاضی اقرب باشد تصفیه میشود .\n٣ :ــ اگر قاضی مرافعه مدعی یامدعی علیه واقع شود بمحاکم ابتدائیه که قانوناً دعوی\nعموم دائر میشود فیصله دعاوی شان خواهد شد و درصورتیکه مرافعه نخواهند\nمرافعۀ شان بدیگر مرافعه قریب رویت میگردد .\n٤ :ــ هرگاه رئیس هیئت تمیزیه مدعی و یا مدعی علیه واقع شود ، بمحکمۀ ابتدائیه\nو مرافعه حسب دعاوی عمومیه دعاويش دائر میشود در حال خواهش تمیز\nيك هیئت تمیزیه از حضور شاهانه موقتاً تعیین و نزد این هیئت تمیز کرده\nخواهد شد .\nمورخه ٢١ میزان ١٣٠٤"}
{"book": "adl0954", "page": 118, "text": "( ۷ )\n\nراجع بماده ( ٦ و ٧ ) ضمیمه\n۸ دلو ۱۳۰۳\n\nجرمهای حقوق الله خواه تنها و یا با حقوق العباد مشترك باشند اگرچه حصهٔ\nحقوق العباد را ثابت نتوانند در صورتیکه بمحاکم عدلیه از روی قراین قناعت\nقاضی حاصل نشود قوماندانهای کوتوالی مرکز های شهر وحکام محلی فقرات\nمذکور را خواه مخواه در مجلس های مشوره رویت داده فیصله کنند .\nمورخه ( ۷ ) ثور ۱۳۰۵\n\n( ۲۴ - اسد )\n۱۳۰۵\n\n۱ : - نائب الحكومه ها وحكام اعلی وکلان در مواقع دعاوی مهم که بین دواقوام\nواقع شود وقوهٔ ادارهٔ حکام محلی را برای حل وفصل آن کافی ندانند . یا در\nموضع مناقشه رفته و یا دعوی را در مرکز جلب کرده قانونا تصفیه نمایند . )\n۲ : - باقی دار اینکه از يك ولایت بدیگر ولایت نقل مکان کنند و یا اشخاصی که برای\nفیصله محاکمه از دیگر ولایت جلب آنها ضرور شود :\nنائب الحكومه ها وحکام محلی آن ولایت برای جلب این چنین اشخاص\nو امثال آن بدون ذریعه وزارت به ولایت متعلقه آن مخابره کرده میتوانند ."}
{"book": "adl0954", "page": 119, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0954", "page": 120, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0954", "page": 121, "text": "[BLANK PAGE]"}
