( صفحه ۱ )
( شماره ٤٥ )
( مجلد پنجم )

مؤلف : له پلانتیه فرانسوی ( ٣٥ ) مترجم : حبیب الله طرزی

مادام سان ژین
از فصل سیزدهم

( پدر و پسر )
له فیور : ـ خدای بزرگ ! پس من
باین قاتل ها تریوت ، مقروض حیات
تو هستم ! »
کاترین : ـ نه چندان زیرا او خود برای
حیات خودش به من مقروض بود ، چون
حيات يك قوماندان استریانی نسبت بیک
مشروبات فروش زیاده تر قیمت دارد
مملکت صاحب پول تاسیس نماید .
باری مقصود ما از بردن اسم ملت در این
وصلت مدیون آنست چونکه خزینه
بيت المال ضامن اعتبار وقرضه اتباع
خویش است ، بدین مناسبت البته خزینه
بیت المال مملکت دیگری ضامن حفظ
اعتبار اتباع خودش است . هکذا از
قرضه او گو یا درین صورت نوع اول
بنام دائن ونوع دوم بنام مدیون خوانده
می شوند . زیرا هر حکومت برای حفظ
اعتبار خارجی اتباع خویش مکلف است .
معهذا شناختن اصول صحیح این
موضوع مشكل وقائل شدن امتیاز در هر
زمان غیر ممکن است .
زیرا امکان دارد يك اصولی که دريك
زمان تخصیص و تحدید شده باشد در
زمان دیگری .... ( باقی دارد )
( بقلم آقای میرعثمان خان )

بنا بران هنوز هم او را مقروض خود
میدانم . »
له فيور : ـ خوب پس او از حیات
خودش بتو مقروض بود ؟ »
کاترین : ـ بلی ، تو همیشه از افکار
عسکری باندازه پر هستی که هیچ گاه
چیزی که بتو میگویم بیاد آورده
نه می توانی ! آیا دهم اگست ۱۷۹۲ یکی
از تاریخ های فراموش شده ئیست ؟ »
له فبور : ـ من این روز را هر گز
فراموش نخواهم نمود . این روزی بود
که من به منصب لبو تنانی نایل شدم ! »
کاترین : ـ بعد از جنگ در ( تو یلری )
مرد زخمی بدکان من پناه آورده و من
او را در اطاق خواب خود پنهان کردم
یکی از ان سوالیه های ( ما گر )
که تو بر انها قسم خورده بودی ـ »
له فيور : ـ بلی بیاد دارم . دراول من
قدری به او حسود بودم ! »
کاترین : ـ آن مرد زخمی دیروز
نیپرگ امروز است . من ترا گفتم که
حساب من واو هنوز هم با ک نیست . من
باید به هر صورت می شود ، بشهر
( دانتزخ ) داخل شوم ! »
له فيور : ـ تو دیوانه هستی ! تو ـ
زن مارشال له فیور ـ در شهر محصوره داخل
شدن ! میخواهی که يك كروگان خوبی

بدست آنها بدهی : ـ
کاترین : ـ باید ضرور با کونت دونیپرگ
حرف بزنیم . »
له فيور : تو میخواهی که نجات ها تریوت
را ازو استرحام نمائی ؟ این اقدام بی فائده
است حالا کار از کار گذشته است .
کاترین : من بدانزخ خواهم رفت و
با الضرور باید بروم. وقتیکه کونت
او نیپرک چیزی را که من با و خواهم
گفت بشنود ، اعدام خودش را خواهد
خواست و نخواهد گذاشت که پسرش
بی پدر و یتیم باران شود .
مارشال و زنش از عروسی ( بلانش
دو لا ولين ) و معشوقش کونت اطلاعی
نداشتند وقتیکه بعد از محاربه ( ژیلیپ )
طفلی را از زیر خرابه های ساتوی
لوندال بفر زندی بر داشته بودند ، کاترین
نتوانسته بود که طفل را بشوهرش و
از روی فرانسه معرفی کند و این راز را
حالا میخواست برای نجات هاتریوت
استعمال کند .
کاترین بدون آنکه منتظر جواب
شوهرش باشد یا با اعتراضات او گوش
نهد از خیمه بر آمده برای انجام دادن
ایلچی گری جدید خودش بسرعت روانه
شد .

* * *

هر وقتیکه وقفه موقتی در توپ جنگی
استحکامات دانتزخ و اردوی فرانسه
واقع میگردید ، سلسله مراودات و
مخابرات سریعه مستعجله در بین اهالی


( صفحه ١٦ )
( شماره ١٤ )
( معلم پنجم )

قحطی رسیده چند نفر دهاقین که با وجود
تجربیات محاربه در خانه های محقر خود
مانده بودند، یار میشد ، او این معامله
غیر رسمی بی ضرر که در همه محاصره های
طولانی ، لابدیت از جانبین تحمل
می شد ، در اثنای یکی ازین وقفه ها بود
که کاترین تصمیم نموده بود راه خودش
را بدرون شهر بکشاید ، درین دفعه باز
لابابوك با او همراه گردید .
ماژور غیور چنان یونیفورمه محال
خودش را از بر کند ، لباس درازی
سرحان یهودی یه لیپز را در بر نموده
کاترین نیز با لباس دهاقین خود را
بیار است . با این قیافه عجیب و غریب
خود شان را بدو وازه شهر رسانیدند
کاترین چون زبان جرمنی را به اندازه
کافی تکلم می نمود ، بانقدر موظف به
بسیار آسانی فهمانید که برای دیدن
دوست خودش در شهر است می رود .
بمجرد آمدن در شهر کوچه ها را از
اهالی مصیبت زده گرسنه و سرگردان
برجمی پر یافتند، يك لحظه خود را بکلی
گم کرده بودند و نمیدانستند بکدام
طرف بروند واز که راه را بجویند . هر
لحظه خیال می کردند که شخصی آمده
دست و بازوی شان نهاده مقصد را می
پرسد و هر دوی شان دفعتاً تصلب بر
گردیده می ایستادند چون کسی را نمیدیدند
خجل شده براه خود دوام می نمودند
بالاخره کاترین جرئت پیدا کرده خانه
گوتسل جرنال آرتلریا را پرسیده بسرعت
بدان طرف روان شدند . بعد از چند
دقیقه دیگر در مقابل دروازه بزرگی
قراسلنگری ایستادند . ظمنام زنك را
بنگر او کشیده منتظر باز شدن در ماندند
بعد از چند دقیقه انتظار حاجبی ظاهر
گردیده آنها را بدرون برد . از يك
سلسله کوریورها گذشته و از پله های
زیادی بالا رفته بالاخره بحضور کونت
دو نابوك كه از ملاقات بی وقت ایشان که
ساحل را در اولیه کر تصور میکرد چندان
بنظر نمی آمد ، رسیدند . کونت بدخول
آنها با صدای خشن پرسید و شما
کیستید و از من چه میخواهید ؟ »
زن مارشال بالا پوشی که دوش او را
پنهان داشته بود بدور افکنده بطرف
قونسل چند قدم پیش رفته گفت آیا
موسیو دونیبرگ مرا نمیشناسند ، کونت
متعلم که چهره او را فوراً بخاطر آورده
باشد مرد : « بخوبی میشناسم شما
کاترین سان ژمان هستید که حیات مرا
بمن بخشیدید آیا من هيچگاه شما را
فراموش کرده می توانم ؟ »
کاترین : « موسیو دو نیبرگ من حالا
زن مار شال لافیور هستم ، نیبرگ :
د و اینجا هائید : خدای من چه می شنوم :
مگر شهر، گرفتار شده است ،
کاترین : « هنوز نی من قدری پیشتر
از شوهرم آمدم تا حیات پسرم را حمایه
کنم ،
نیبرگ : « پسر شما ، بلی ، افهمیدم ! »
کاترین : « عصر پیشگاه بشبه جاسوسی
گرفتار شده است ،
نیبرگ : اه واششت اسم لافیور
را دارد . ولی من نمی دانستم که او پسر
شما است »
کاترین : « آیا من بعد از وقت رسیده
ام آیا او را تیر باران کرده اند »
نیبرگ : « نی هنوز نشده است. ولی
میترسم که نجات او خیلی مشکل خواهد
بود ، خودش را یکی از آلزاسی های من
معرفی کرده بود وظیفه من نسبت به متحدین
ما ، مرا مجبور ساخت او را رسوا
کنم ، اگر اشنا بود انقدر بقدريك
ذره هم بی مقصدی می بودم ،
کاترین : « آیا حال چیزی کرده
می توانید ،
نیبرگ : « بیترسم که نخواهم توانست
اگر بگویم پسر مار شال له فیور است
علاوه براق مطابق قانون حرب هم باید
محکوم شود ،
کاترین : « برای لحظه چندی روی
خودش را در بین دستهای خود گرفته
نیبرگ به احترام او خاموش مانده بود .
بالاخره زن مارشال با چهره گریه آلود
گفت : « آقای کونت بعد از آنکه ما و
شما از هم جدا شدیم یعنی بعد از جنگ
( ترجاب ) بسیار چیزها واقع شده است،
نیبرگ : « ازین تبدیلی که در وضع
شما بعمل آمده است خیلی خنودم ، در
آنوقت يك مشرويات فروشنی بودید ، که
بايك کاپیتان از دواج نموده بودید ولی
حالا مارشال فرانسه هستید . رجا دارم
تبريكات صمیمانه ام را قبول کرده در
وقت بازگشت به اردو گاه به مارشال
هم تقدیم کنید ، ( باقی دارد )


جريدة هفته وار
انیـــــس
قیمت اشتراك

اطراف وولايات داخله ۱۲
طلبه معارف ۱۲
در ممالک خارجه ۲۰

مطبعۀ انیس

ک
نیاز : محیی الدین
، خوگیانی
ذیحجه ۱۳۵۰

ره محمد ظاهر خان
طرف حضار رسم
ا گردید .
يك ولوله فرحت
قارین تماشا چیان
هر يك برای تقرب
رنت عاری بیکی از
شد تا اینکه موتر
راییکه محتمل در
سیده ذات مبارک
فرود آمده به آن
مخصوص خود شان
ال پرسی نموده و
ان را که در پرنده
اتور ایستاده بودند
اند .
الم ، شهامه چور
اورا به ما وشما مبارك
يك نوحی پر حرارت
ادبی استقبال بخش
اب شد . پس انکهی


قطعی رسیده چند نفر دهاقین
جریان محاربه در خانه های
مانده بودند، باز میشد. ا
تغییر وضعی بی طرزی که در هما
طولانی، لافایت از مد
می شد . در اثنای یکی از این
که کاترین تصمیم خود، او
را بدرون شهر نکشاند . کـ
لافایت با او همراه گشت
ماژور فلیپوز پیران او
خودش را از بر کند، ا
سرجان یهودی یه لباس
کاترین نیز با لباس ده
بپپاواست . با این قیافه آ
خود شان را بدروزه
کاترین چون زبان جرم
کافی تکلم می نمود ، با
بسیار آسانی فرماندید
دوست خودش در شهر ک
بدوه آمدن در شهر
اهالی مصیبت زده گرد
و خس در باختر تاريك خا
گم کرده بودند و نصف
طرف بروند و از کجا و امر
لحظه خیال می کردند کـ
دست و بازوی شان آمده
برسد و هر روی شان ا
گردیده بی ایستادند چون
خجال شده براه خود د
بالاخره کاترین جزئیاد
كونقنال جنرال آمتریا


(شماره ٤٦ و ٤٧)
مجلد ٥
سراج
الاخبار
افغانيه
اشتراك سالانه ١٢ افغانی
محصول پوسته ٢ "
خارجه ٢٠ شلنگ
اداره : کابل جاده ارک
مؤسس و صاحب امتياز : محيى الدين
مدير محمد امين خوگيانى

٢ شنبه ٢٢ حمل ١٣١١
تأسيس ١٣٠٦
٤ ذیقعده ١٣٥٠

میله قلبه كشي

وطن عزيز واستراحت و صرف اهالي
ملت نجيب اين مملكت دارد موفق

موقع والا حضرت شهزاده محمد طاهر خان
نیز تشریف آورده از طرف حضار رسم

قلبه رانی امسال در باغ بابر شاه که طرف گرداند ، آن درجه پیش رفتي را که تعظیم شان اصولا" ایفا گردید .
جنوب غربی کابل در دامنه کوه شیر حکومت شما بجهت ارتقا و استراحت شما ساعت ١١ نیم بود كه يك ولوله فرحت
در وازه واقع است از طرف وزارت سنجیده و عملی کردن آنرا به توفيق و خوشی در باغ بابر بين تما شا چيان
ومعاونت خداوندی در نظر دارد هر گاه حکمران گردید ، و هر يك برای تقرب
انتخاب شده بود .
يك يك به شما توضیحات بدهم موجب جستن ؛ ونو اعليحضرت غازی يكي از
بروز جمعه ساعت ٩ ونيم ع ، ج وزیر
صاحب تجارت اعيان شوره مجلس تطویل کلام می شود - وهم عقيده ديگر سبقت می جستند تا اینکه موتر
ما اینست که ایجابات وعمارات خدا دادى اعلیحضرت متصل بعمارتيكه محفل در
حضور بهمر سانده، تشریف آوری ذات
همایونی و والا حضرت صدر اعظم صاحب را عملا" هر يك را بمعرض نمایش بگذاریم آن تشكيل يافته بود رسیده ذات مبارك
اعلیحضرت از موتر فرود آمده به آن
وعيناً آنها را برای العين مشاهده نمائيد ،
انتظار می کشید ند .
ه ترقى وتمدن امروزه دنیا تماماً لطف ومهربانى كه مخصوص خود شان
ساعت ١٠ و ٤٥ دقیقه والا حضرت
در نتيجه اتفاق وسعى وعملی که توأم بعلم است با حاضرین احوال پرسی نموده و
صدر اعظم صاحب باهيئت کابينه شان
و معرفت است میباشد ، باید ما وشما هم ده قين وقريه داران را که در پرنده
تشریف آورده از طرف مامورين وباقی
تمسك وتأسى باین رویه کرده بعمارات شرقی عمارت مذکور ایستاده بودند
حضار مراسم استقبال شان ایفا گرديده
خداوندی مملكت خود را ترقى بدهيم ، مخاطب ساخته فرمودند .
وجناب والا حضرت شان باقرى صبائی
شان در مجمع دهاقین تشریف برده حاضرین از بیانات حقه ور جناب والا برادران وعزيزانم ، شماهمه جور
حاضرین
صدر اعظم صاحب نهایت مسرور
حضرت
هستید
پیش از احوال پرسی وملا طفت بيانيه
شده و برای کامیابی حکومت مقدسی خداوند این سال اورابه ما وشما مبارك
ذیل را ايراد فرمودند .
خویش دعا های پر حرارتی نمودند بگر داند .
(مطالب اساسي بيانية جناب صدر اعظم صاحب)
پس از آن جناب والا حضرت صدر از طرف مخاطبين بايك اواحي پر حرارت
برادران وعزيزاني من ! از خدای
اعظم صاحب اوراقي عطاء به کرسی های وزنده باد پادشاه منجی استقلال بخش
متعال می خواهم که حکومت شما را
معدیه خود قرار گرفتند ، که در همین ترقی خواه ما ! مجاب شد . پس از آن
بمفکوره هائیکه برای ترقی و تعالی این


دهقانین پیش آمده عریضه ذیل را قرائت نمود .

( معروضه دهقانین بحضور )
اعلیحضرت همایونی

اعلیحضرتا ! با میل شخصی وو کالتی که از جانب سائر حضرات دهقانین دارم اجازه می خواهم قبل از اینکه حضور شاهانه برای سال جدید عمل زراعت را افتتاح فرمایند عرض خود را به پیشگاه ذات همایونی شان تقدیم نمایم .

شك نیست ترقی زراعت اساس آبادی جهانی و رکن بزرگ ترقی حیات بشر است ، يك مملکت در زائیده رقابتی بین الملل نمیتواند حوائج صنفی خود را از قبیل لباس و سائر لوازم اثاثیه از مملکت دیگری هم اکمال نماید در صورتیکه عواقب آنهم آنقدر تاريك و خطر ناك بنظر نمیرسد ، ولی موضوع خورا ك و احتیاج آن به ممالک سائره با حیات و ممات ملتی توام و همراه است .

قابل فرا موشی نیست ، پار سال اعلیحضرت غازی حین افتتاح عمل بذر و کشت در نطق افتتاحیه فرموده بودند :
« خودم شما دهقانین وزرا عین افغانستان را که همواره سعادت خود و اهل وطن تا نرا به آبله دست و عرق پیشانی فراهم میکنند و با نوك بیل خویش خدمت به زراعت مینمائید خیلی بنظر محبت و احترام می بینم » این جمله مخصوصاً کلمه « بنظر محبت » از زبان يك پاد شاه که تاریخ حیات پر افتخار وی مستلزم هر گونه ستایش و شکر

گذاریست ، برای ما خیلی پر قیمت و گران بهاست زیرا پاد شاهی که علاقه خاصی بسعادت ملت ، بآسایش و رفاهیت جامعه خود نداشته باشد - نمیتواند تا این حد يك جماعتی را که از صبح تا شام سرو کارش با گل و خاك است با کامه محبت و احترام بنوازد ،

ما بنهایت متشکر و فوق العاده خوش قسمتیم که ذات شاهانه یگانه پدر غمخواریست که از راه تقدیس ما را بعمل خودمان تشویق فرموده و پیشه ما را بیشتر طرف احترام قرار میدهد .

حقیقتاً طوریکه حضور شاهانه مرحمت فرموده اند سعادت وراحت قوم مربوط به ترقی زراعت است و ما زراعین خیلی خجالت مندیم که با وجود مشکلات مالی که از سوء اثرات انقلاب و بحران موجوده متوجه اوضاع ثروتی مملکت گردیده ذات شاهانه به محاسن نظریات ! قیتخواهانه خویش در امور زراعت که یکی از مسائل مهمه حیاتی است توجه فوق العاده خود را مبذول میدارند ، چنانچه وزارت تجارت وزرعت در سال ۱۳۱۰ برای احیای اراضی بائره وفكر تعديل اوضاع زراعت دوره، مضی باصول عصری افتاده است و بدیگر اقدامات موسعه از قبیل شروع کار ، بندره خان غزنی ، بند سرخ آب لو گر، ، بندقرغه پغمان ، بندخروار، کار حفر بقیهاده نهر سراج مشرق ، احداث نهر جدید در دکه ، نصب ماشین های هوائی برای استخراج آب از مجاری

عمیقه ، تورید ماشین های چوچه کشی مرغ ، جلب اقسام تخم های زراعتی از اوروپا وتطبیق آن بداخل مملکت ، تاسیس و تشکیل دوائر نسل گیری و ، پیله وری ، احصائیه زراعتی وغیره وغيره نیز گامهای بزرگی را در راه ترقی فلاحت بر داشته که بالنتيجه بدیهی است امور زراعتی در زیر تاثیر این اقدامات متدرجاً ترقیات کامله نایل می گردد .

در خاتمه از خدای عز وجل مسالت میکنیم تا ذات اعلیحضرت شهر یاری را در تمام امور همواره موفق وكاميباب گرداند . « زنده باد اعلیحضرت غازی ،

بعد از ختم عریضه مذکور ذات شاهانه ایشانرا تکراراً مخاطب نموده نطق آتی را ایراد فرمودند ـ

( خلاص نطق اعلیحضرت همایونی )

« برادران من ! از ین احساسات ونیات پاك شما که در حق حکومت خود و شخص من دارید مرابه آتیه در خشان شما اميد واروخور سند نمود ،

« میدانید که حیات انسانها وابسته بزراعت وفلاحت بوده ازین جهت یکی از مهمترین لو ازم تامین حیات انسانی زراعت میبا شد پس هر قدر باین راه صرف مساعی گردیده به محصو لات آن افزود. شود بهمان اندازه اهالی بهره مند و آرام میگردند ـ بناءًعلیه باید همه کس قدر وقیمت این ذریعه حیاتی خودش را با تمام محاسن و مزایای آن دانسته کوشش انتهائی


صفحه ٣٠
(شماره ٤٦ و ٤٧)
(مجله پنجم)

در بهبودی و ترقی آن نموده تأمین حیات و وسیلۀ استراحت خود را فراهم نماید هیچ برای ترقی و رفعت این خاك نهایت مستعد و افراد این سرزمین قابل نمیباشد»
«این را هر كس یقین دارد كه در هر امری كه انسان سعی و كوشش میكند بی مزه نمیماند و خواه مخواه محصولی از آن كوشش خود بر میدارد خدای تعالی به ما و شما هم توفیق عنایت فرماید كه در پی حصول احتیاجات حیاتی خویش پیش از پیش كوشش كرده بمقاصد مشروعه خود زود تر نائل آئیم»
«شك نیست كه صفائی و پاكی نیات و دست بدست شدن حكومت و ملت بهترین وسیله ایست برای رسیدن بمنزل مقصود»
«من از الطاف خدای توانای خود راضی و متشكرم كه درین عرصهٔ دونیم سال حكومت من، حكومت و ملت یكجان يك وجود كی بموافقت و پاكی نیات متحداً و متفقاً در همه شعب اصلاحات مملكت كوشیده و از نتایج مفیده آن تما مآ ما و شما متمتع و بهره ور شده ایم و ازین لطف خداوند كریم كه بر حال افغانستان شده در هر امور ترقی در تجارت و زراعت و غیره بهتری مشاهده میشود كه نتیجه اتحاد وسعی و كوشش و حسن نیت است»
«بنابر همین صفائی نیات طرفین من امروز از این ملاقات شما ها نهایت مسرور شده ام»
«باید ما و شما قدر و اهمیت این چنین مملكت حاصل خیز و اینطور آب و هوای
خوب و نافعی را كه خداوند بها و شما عطا فرموده است بدرستی بدانیم و در برابر این عطایای خالق خود شكر گزار - وازین استعدادی كه در آب وخاك وملت توانائی موجود است اضافه تر كار بیگیریم و بدرجۀ نهائی از منابع طبیعی مملكت استفاده و باین وسیله برای خود هر نوع سعادت و مرفه الحالی را اعاده نمائیم.»
«چون وزیر صاحب تجارت از دو تقریر خویش لایحاتی كه مدت قلیلی از آن منقضی شده تجاوز مفیدی را بجهت تطبیق دادن امور زراعت و فلاحت افغانستان باصولیكه فعلاً با مور زراعتی و فلاحتی عالم رائج است ؛ زیر نظر گرفته اند و می خواهند كه این بنیاد و پیشنهاد های نافعۀ وزارت تجارت را از قوه بفعل بیاورند فعالیت و جدیت این وزارت اطمینان میدهد كه آتیاً این تجاوز شان در صحنه عمل مشاهده خواهد شد و هر روز در همه امور مرجوعه اش انتظام بهتری بمشاهده خواهد پیوست».
«نظم و نسق را كه با مور وزارت تجارت وزراعت می بینیم موجب بسا امیدواری ها است لهذا من این حسن انتظام وخدمات وزیر صاحب تجارت و مأمورین منسوبۀ شان را تقدیر می نمایم»
«همچنین بالنسبة گذشته در امور دیگر وزرات و دوایر : مثل وزارت حربیه خارجه، عدلیه، مالیه، معارف وغیره شعبه ها ترقی كلی مشاهده مینمایم پس خدای متعال را متشكرم كه به این مدت
قلیل دو نیم سال، مارا توفیق عنایت نمود تا باین حد رسیده توانستیم»
«معلوم است كه این همه موفقیت های حكومت تان در همه شعب اداری و اصلاحات اساسی كه در بهبودی امور نموده است اول از لطف خداوندی و بعد از آن بذل مساعی رؤسای همین ادارات وحسن انتخاب اخوی عزیزم صدر اعظم صاحب و هیئت كابینۀ شان و معاونت ملت عزیزم است»
«الحق كه امرار تمام مأمورین حكومت شما هم دوشا دوش او را دو رؤساء در وطن و پیشرفت افكار خیر اندیشانۀ من، متحداً خدمت میكنند از خداوند تبارك وتعالی مسئلت مینمایم كه ایشان را توفیق عطا كند تا زیاده بر زیاده در خدمت مملكت خود ها كوشیده بتاریخ وطن نامهای نیكوی خدمت گذاری را از خود بیادگار گذاشته موجب افتخار نسلهای آینده خود ها بشوند.
«وظیفه و فرض منصبی من وحكومت شماست كه برای شما ملت خدمت كنیم ولی در طی انجام خدمت دائماً پاكی و صفائی و توافق نیات شرط اعظم است»
«شنیده باشید كه می گویند یك پادشاهی در كدام زمانی بعزم شكار بر آمده گذرش در كدام باغ افتاد باغبان از پادشاه احترام كرده برای نوشیدن پادشاه اناری شكسنه آب آنرا در ظرفی فشرده بحضور پادشاه تقدیم كرد پادشاه از يك دانه انار آنقدر آب را دیده تعجب نمود از وی پرسید كه ازین باغ چیقدر مالیه


مجلة پنجم

(شماره ٤٦ و ٤٧)

صفحه ١٤

بحکومت میدهد او مقدار مالیه دهی خودش را اظهار نمود بعد از لحظه پادشاه ننگز از از وی آب انار طلب کرد باغبان رفته يك انار دیگر را از درخت فرود آورده آنرا شکسته آب آنرا در ظرف مذکور فشرد معلوم شد که آب مذکور کافی نبوده يك دانه دیگر را آورده آنهم کفایت نکرد دو دانه دیگر بیاورد تا از این چهار دانه انار بقدر آن يك دانه اولی آب بعمل آمد پادشاه از باغبان پرسید که بار اول از يك دانه انار آنقدر آب بعمل آمد این دفعه چگونه چهار دانه انار اینقدر يك دانه انار اولی آب داد باغبان تأملی کرده بجواب گفت ممکن است یا در نیت من و یا از پادشاه خللی پیش شده باشد پادشاه چون فکر افزونی مالیات انرا بخیال خود سنجیده بود فوری اعتراف کرده از خداوند عفو طلبید ،
« من برای خود نيت نيك بحق ملت عزیزم و برای ملت عزیزم نيت پاك برای حکومت شان می خواهم ، خورسند هستم که الحمدلله همین نعمت بزرگ صمیمیت و صداقت در دل های طرفین موجود و به اثر این لطف خداوندی شامل حال است و بچشم خود مشاهده میدارید که در وطن لعنت کامل بوده سال گذشته نهایت بخوبی گذشت و سال نو نهایت بصورت خوب آمده است و باید شکر گذار باشیم و متحداً و متفقاً بکوشیم تا فضل و عنایت خداوندی زیاده

مدد و رهبر ما شده برای وطن خود خدمتی نموده از این حالت موجوده مملکت اسلامی خود ما را بیشتر با وج تعالی و ترقی رسانیده بتوانیم »
( از این نطق عالی حضور و باقی مجلوی امور ) این نطق عالی شهر باری که بخلاصه مطالبش فوقاً اشاره شد و بهترین مصداق ( كلام الملوك ملوك الكلام )
و اعلی ترین نمونه حسن کلام پادشاهی را تثبت می کند بانداره بر مستمعین تاثیر افگند که بی ساخته تماماً عرض نمودند که ما تمام قوای خود را در راه سر سبزی و شادابی وطن عزیز خود صرف و درجة شياني ان نصایح پدرانه همایونی را بگوش هوش میشنویم و عهد می کنیم که کاملاً با دلهای پاک و خلوص نیت هر کدام در دایره وظایف که از طرف جامعه بدوش ماست بذل مساعی ورزیم .

بالاخر این قسمت معروضات دعائين با طهار شکر گذاری و دعا گوئی خاتمه یافت ؛ بعد ازین اعلیحضرت همایونی باحضار محفل خارج عمارت آمده؛ در موضعیکه يك پایه تراشیه کرده بودند به جمعیت ذهاب قسیم داخل شده ، بعد از ادعیه وظایف حماً هموار را بدست مبارك خودشان رانده باینصورت مراسم پایه کشی را افتتاح فرموده، پس ازان بمحفل مراجعه فرموده هر کدام بکرسی خود شان اخذ موقع نمودند ؛ بعد از چند دقیقه ذات ملوکانه با جناب صدر اعظم صاحب و وزیر صاحب حربيه و وزیر صاحب تجارت ، در مسجدی که تماماً از سنگ

مرمر ساخته شده آمده پس از ملاحظه ترمیم بعضی جاهای مرمت طلب آنرا امر واجازه فرمودند، از آنجا به مقبره اعلیحضرت بابر شاه رفته دعای ترحیم نمودند ، بعد از ختم دعا بوالا حضرت صدر اعظم صاحب فرمودند که این قبر يك پادشاه بزرگ اسلامی وقابل هر گونه احترام است باید از سنگ لاجورد و یا سنگ حواجه بغرا سطح زمین قبرش فرش و هم بالای آن بطور گنبد نيك ترتيب هر چه خوبتر و مقبول تری که ممکن باشد ، تعمیر شود ، قبرها ئیکه با طراف این مقبره است نیز درست کرده شود .

درین ضمن آقای وزیر صاحب تجارت يك قطعه نقشه را که پیشتر ترتیب کرده بودند بحضور شاهانه تقديم وعرض کردند که وزارت تجارت می خواهد برای این نقشه باقی لو قصات این باغ را هم اصلاح وقرار های آب و يك عمارت مختصری برای هوتل سر از نو تعمیر کند تا اهالی در موقع تفریح از ان استفاده نمایند ،
ذات شاهانه فرمودند ، « وزارت تجارت خيلی تجویز خوبی کرده است من خيلی خوش می شوم از تمام این تصميمات و اقداماتیکه مبنى بر اصول اجتماعتی و متضمن استراحت عمومی باشد » .
پس از آنجا بطرف محفل عودت فرموده بدهن دروازه مقبره که بعضی فقرای مستحق نشسته بودند بایشان یکمقدار پول اعطا فرمودند در ین اثنا در سمت
( بقیة در صفحه ١٣ )


( صفحه ٤ )
(شماؤ ٦ثور ٨)
( مجلد پنجم)

ستونهای اهل معارف :
تربیه بدن نخستین احتیاج
فردي واجتماعي ماست
ثابت ومسلم است که سعادت واعتلاء
يك ملتي منوط به تعليم وتربيه افراد
آن ملت است اعم ازینکه در طریق
تحصيل علم باشد یا در راه تکمیل صنعت
وغيره مكاسب ؛ بدینکه اگر تربیه
صحیح نه با شد از عـلم مـیتوان بـهـره
گرفت و نه از دیـگر پیشه اسـتـفـاده
لایق وبسزا . از همین جاسـت که ملل
متمدنه امروزی مقام وموفقیت رفیع
این موضوع را حس نموده انواع تربیـه
چون تربیه علمی ؛ تربیه روحی وعقلی
تربیه بد نی ؛ هکذا سایر تربیه را
در معارف ومكاتب داخل نصاب تعلـيم
و دروس اطفال خود نموده در عملیات
آن بـا معانی ق ذ ته واصول مخـتلفه بس
موا ظبت واجتهاد به خرج مـیر سـانـند
همچنان علماء ودانشمندان آنان بـه تربـیه
همه افراد ملت بوسایل اشاعات ونشر یات
وغيره ذرایع وعملیات زحمات ومشقات
فوق الطا قـه را به خویش هموار ومرارت
ناگوار آنرا بمذاق اجتهـاد شيرين
و گوا را شمرده تا لایق و دانا شـدن
افراد جامعه خود را بعزایم انواع تربیه
وتمرین بدن را از وظـا يف واجـبـی
و وجدانی خويش می پندارند ؛ تا افراد
تـربـيـت شـده در ملت شان بار آمده
اسرار حیـاتـی را با مفهم میکه دارد

احساس کرده در صحنه تنازع للبقاء برای
تأمين حيا ة وبلند بردن شئون وشکوه
ملت خو يشتن در معارج ومعالی عظمـت
واقتدار بـا قدم های سـنین وازو های
نـيـرو مـند آهنین که در مقابل هـر نـوع
مشکلات وحادثات دهـر ، ولو طاقت
فرسا باشد ، مقاومت مينمايد قـدم گذاشته
مراحل ترق وتمدن را غير ازينـکه هیچ
حایل ومانعی نـتواند در قبال سـیـرتـکـامـلی
آنان سدی بسته يـا يك لمـحه سرعت آنرا
بعايقه اندازد قطع وطى ميمـاينـد ،،،
نحو یکه اگـر بـه عمق موجبات ووسا یط
تـمدن مـو جـوده ملل حسيه فرو رفـتـه
بخواهیم عوامل آن را تشخیص بـدهـیم
نخستین عامل مؤثر آن تربـیـه صـيح
را خو هیم شناخت که پیش از همه و پیش
از هـر چـیـزی افکـار رهنماى اي شـان را
مشغول ومتوجه خود سـا خته كه دقيقـة
از ان فرو گذري وتتسـاهل نميـور زند
اگرچه تـربـيـه انواع مـخـتـلـفـه دارد کـه
هريك محتاج بهـای اعظم انـسان بـوده
اثرات بزر گـی بهمه آن در امور
زنده گـای حائز مرتـبـة عالى لمالی اسـت
که هیچ وقت ازان نمـیتوان مسـتـغـنی شـد
ولی انچه بيشتر مورد تـوجه و اهـمـيت
وا قـع گـردیده یـکی از احـتیا جـات عـمده
فردی واجتماعی بـشـر مـحـسوب میشود تربـيـه
بـد نی اسـت ،، چـه تکـمـيل و تـحصيـل
همـه محتـاج وتـنيـه و تـأمين همـه لو ازم
حيـاتی مر بوط به بدن سالم واگـر بـدن
سـالم وصحـيـح نـبا شـد بـيـچ يـك اموری
، ولـو سهـل هـم با شـد ، اولا نـميـتـوان

باجسـم عـلیل وضـعيف اقدام کـرده با الـفـرض
اقـدام نمـوده آخـر الامـر نميـشـود بـه نقطه
مـقـصـود رسيـد . مثلاً متـعلـمـی اگـر بصورت
يـه ش تـر بـيـه بـدن نداشته باشد نميتوانـد
ضـبط و حفظ دروس خـويـش خـوب تر
کامـیاب شـود ، زيرا قـوه مفـكـره ومـدر کـه
وا بسـته قوت وصحـت بـد نی بـوده در صـورتیـکه
جسـم ضعیف با شـد مغز وقـوه دما غی
ضعيف اسـت ؛ اگـر بـدن نحيـف اسـت
قـوه حـا فـظـه نحيـف اسـت ؛ اگـر وجـود
علیل اسـت فـكـر وا حسـاسـات علیل
علی الرعم هـر انـدازه کا وجـود سـالم وقـوی
اسـت معادل آن دماغ قـوی ، مغـز سـالم
قوة مـفـكـره تنـد وسر يـع ، حافظه مستعد
وصحيح ميبـا شـد ،، ايـنـز متـعـلـمـی کا به
تر بیـه بـدن خـود زيـاده تـر اهمـیـت داده
وجـود خويـشتن را به تـمرين ومشق
عـيـدت مـی گـمارد خـوب تـر ميـتواند دروس
وتعـلـیمات را در محفظه دمـاغ ضبط و به مغز
جـا گزین نمـاید وهمچـه متـعلی شك نيسـت
کـه دوره تـحصيلات را ايـا قـدم های
سر يعـتـری طـی نـمـوده از فراغـت تحـصـيل
مفبـوط هـم صنـفـان خـویش گـردد .
هـکـذا تر بـیـه جسـمی در سـا ئر مشـا غـل
از قـبـل صنـعـت ، فـلاحت ؛ حـرفت ، مـلازمت
وغيـره هـا بيـشتـر مد خلیـت مهمـه داشته
ومـيتوان گـفـت همـچـنان کا جسـم ما بر ای
حر كت وحيـا ة محـتـاج بـروح اسـت ؛ تـر بـيه
نـيـز اوليـن محـتاج الـيـه او بـوده حسـى وسـيـلـة
تـقـو یـت روح بشمار ميرود ؛ زيرا كـه
بـا جسـم عـلیل و وجـود ضعيف طوريکـه


معارف محقق دورهٔ درخشان نادر شاهی
را که انوار درخشندهٔ آن پرده های اوهام
را از هم دریده بچشمان شان تجلی میکند
شناخته و فهمیده اند که ترقی و تمدن
شرافت و افتخار : سعادت و استراحت
و الحاصل هر گونه فضائل و رجحانیت
يك ملتی که باوج تکامل ارتقا مینماید
از طریق معارف و منحصر به معارف است
با ذوق و شوق مفرط و سر شاری در
ادخال طفلهای خود بمکاتب يك بر دیگر
سبقت جسته و همچنان متعلمین بر خلاف
سابق که در رفتن بمکتب بی میل و متنفر
بودند فیض معارف را درك نموده با يك
عشق و ذوق معنوی مکتب را حسن تلقی
مینمایند ، و جان طور سایر تربیه جسمی
و روحی را در نصاب تعیلمیم بر اصول و
قواعد صحیحه مقرر فرموده است . اما
دیگر افراد ملی را از فضلا و دانشمندان
محیط ما واجب و فریضه ذمه است که
ایقاظ نموده از اهمیت و نتایج کثیر المنافع
تربیه بدنی که اولین وسیقهٔ در سلاسل
احتیاجات فردی و اجتماعی است متبقبه
ساخته و تشویق بدهند تا باین مهم با نظر
سطحی و بی مبالات ندیده بفرض اینکه
جسم و دماغ را برای هر کاری تقویه کرده
مستعد بسازند ، خود را با يك نوع تربيه
و ورزشی مثل پیاده گردی و غیره ریاضت
های بدنی کهمربده معتاد نمایند ، تا قوت
و نیروی بازو و افکار صحیح و سالم
بتوانند وظایف وجدانی خود را اجرا
و حوائج خویشتن را تأمین کرده باشند
گفتیم وظایف وجدانی خود را اجرا

تحصیل وتکمیل علم متعسر و دشوار
است ، بقوام همدیگر نوع کارهای که
طبعاً متقاضی قوه است از دشوار دشوارتر
است ، چه بدیهست اگر وجود صحیح
وقوی نیست اشخاصیکه ضعیف البنيه
وعليل مزاج و نحيفند اولاً به نسبت
ایند که اجراء تحمل آنرا مافوق اقتدار
وتوان خویش تصور می کنند قدم
نمیگذارند ، فرضاً قدام نمایند با العاقبه
نمیتوانند از عهدهٔ آن بر آمده باشند
درین صورت بداهتاً از تهیه حوائج
معيشت مايوس و در انتظام امور حیاتی
شان اختلال حادث شده اسیر پنجهٔ
کابوس و هیولای بد بختی میشوند
ما نسبت به متعلمین مکاتب خویش از
توجهاتهٔ حکومت صحیح ومعارف پرور
خود که یگانه آرزو ونقط غایهٔ نظریات
واقصای آمالش جز ترقی وتعالی مملکت
و تربیه مادی ومعنوی ما ملت نیست
مطمئنیم طور یکه اساس معارف را
در مبانی صحیحه تأسیس و استوار نموده
نصاب دروس وتعالیم اطفال مارا بر روی
ناموس وشعایر مذهبی طرح ریخته
است چنانچه بدوره های ساق نظر
باینکه معارف آنوقت بر مبنای صحیح
و شعائر دینی تشیید نگردیده جز تقلید
بی ثمر ولا یعنی فاده وانتاجی نداشت
افراد ملت معارف را یک نوع بدعت
پنداشته دخول فرزند و طفال خود را
در مکاتب ماشهد نفرت و استکراه تلقی
نموده اباً میورزیدند ، واينك که مزایای

شماره ٤٥و٤٦

صحيفه ٦

نمایند ، بلی : زیرا چون حقیقت نوع
شریف انسان و حیات وی طبعاً اجتماعی
و هم از انجا که احتیاجات و لوازم
حیاتی انسان زیاد بوده هر یکی نمیتوانست
با الشخصه تمام آن احتیاجات خود را
تهیه بنماید لهذا هر فردی از افراد جامعه
بشری به معاونت همدیگر مکلفیت و هر
شخصی از هیئت اجتماعیه ديناً و وجداناً
بالذات مامور شد که خدمتی را اشغال
و بتأمين حصهٔ و بقا یکدیگر و تکمیل
موجبات و وسائل رفاه و آسایش هم تعاون
نماید ، چنانکه در قرآن پاک صاحب لولاك
این آیه شريفه ، ليس لا انسان لا ما سعی ،
فرموده شده برای ما مسلما نان بهترین
دلیلی است که خداوند عظم الشأن به
مقتضای حکمت بالغه خویش انسان را
بکار کردن و سعی که مفہومش همان خدمت
اجتماعیه میباشد مکلف ساخته ، خود
کسی ازین امر پهلو تهی و شانه خالی
کرده و جود خود را بار دوش سائرین
نموده از حاصل رنج و زحمت دیگران
تعیش کند نه تنها بهمین کفایت میتواند
که او را بی حمیت و بی ننگ و غیرت
بنامیم بلكه در ایضاء وظایف جامعه
خائن گفته میشود . البته برای اینکه
انسان وظیفه ایمانی و وجدانی خودش
را ایفا کرده انسان حقیقی باشد قوهٔ
جسمی و دماغی لازم بوده و جهته اینکه
جسم و دماغ را پرورش داره مستعد
بساود از تربیه بدنی نا گزیر است .
سید احمد شاه ( بوزارت عدليه )

مجله پنجم


قسمت علمی

مغز انسان

مغز انسان چيزي عجيبي بوده ، وهمه
كس ميدانند كه مقدرت ما بسته به تشکیل
و ترکیب آن است .
قليلا سعادت وبختياري اهالي يك مملكت
باوصاف مواد مغزي اهالی آن منوط و محدود
میباشد .
بزرگترین قوه که در عالم ما موجود است،
یعنی قوه متخيله ، مربوط بحيات مواد عصبی
است و این قوه چنان قدرت و استطاعت
خارق العاده را داراست که لا ینقطع چیز
هاي جديد ايجاد مینماید .
واز پر تو همین قوه (انرژي) است که ما
از حالت انسانهای عصر حجري تفوق وبرتري
حاصل نموده ايم ، وتمدن ما را بدرجه
اعتلا ، رسانیده است . ونیز همین قوه است
که باعث بر بادي این (تمدن) خواهد گردید.
* * *
مغز از يك مواد سفید مانند ملائم ونازك
ساخته شده است . واگر بدست فشرده شود ،
پارچه پارچه می گردد.
ازین رو براي حرکت دادن مغز ، طوريكه
برهم نخورد ، جراح باید در حین عملیات
منتهی احتیاط و نزاکت بکار برد .
ترکیب مغز انقدر غامض است که ابداً
فكر ما قادر بفهم آن نیست . چه في الحقیقت
مغز انسان داراي ١٢ میلیارد سلول میباشد ،

( شماره ٤٧ ٤٦ )

وهم سلول هاي مذکور توده سارقي را
تشکیل نمیدهد :
یعنی سلول ها بيك طريق متناسب و لطيف
ذريعه الياف فيبر اهاي كوچك باهم ديگر مربوط
بوده ومجتمع میباشند ، و با باقی بدن و عالم
خارجي آن ربط داشته عضلات واعضا را اجازه
عمل میدهند .
الیاف (فيبر)هاي مذکور داراي شرائین متعدده
بوده ، وانتحاي آنها با بدن و سلول هاي ديگر
بدن تماس پیدا شده باشند .
تمام سلول با هم موافقت ندارند ، یعنی
متحد الشکل نیستند . و پیشتر به حیوانات
كوچك مختلف الجنس شباهت دارند. لاکن
خاصيت مشترک دارند ، يعني بذريعه رشته
هاي طويل و باريک امتداد می یابند .
ونيز میدانیم که سلول ها در وقت حیات
زیاد نه می شوند . ليكن اگر تعداد آنها
زیاد نه می شود ، بمرور زمان و هر
قدر یکه سن پخته میشود ، ساختمان آن
تکمیل می شود .
شرائین اعصاب متدرجاً اضافه میگردند
با ينقسم که سلول ها کم و بیش کامل با هم
جمع می شوند وطبعاً ملیون ها ملیارد
ارتباط مختلف سلولی موجود میباشد .
ازین رو است که مغز در عالم ما پیچیده و
دشوار ترین سیستم را تشکیل میدهد .
* * *
صفت توصیف فکر تنها به تشکیل و
ساختمان مغز متعلق نیست ، فعالیت سلول
های عصبی مانند فعالیت تمام سلول های

مجله پنجم

جسم مربوط حالتی است که سلول های
مذکور در انجا مفروق می با شند .
ازین رو مغز تحت اثر ونفوذ اعضائی
است که سمیت خود ها را در خون داخل
می کنند و میکروب ها و مواد شمیعی که از
از عالم خارج می آند میباشند : هم چنین
است که عقل و زکای نوابغ بزرگت ،
بمقابل كمى الكحل مقاومت کرده نه
می تواند .
در صورت فقدان مواد جنسی یا (تیر دوی
ایں) قوه در غی هم موجود نمی داشته باشد
و از طرف دیگر ، وجود مکروب سفلیس
(سپی روشه) در مغز ، دني ترين اشخاص
را خوش با ور می سازد یعنی آنها خود را
ناپلیون ویا ( رود شيلد) تصور می نمایند
شجاعت ، قضاوت ، زکاوت و قوه
معنوی و اخلاقی وتصورات در نزد آنها همیشه
بروز نه می کند مگر در صورتیکه حالت
طبیعی و اعضای آن اجازه بدهد .
انسان در حقیقت سیستمی است که تمام
حصه های آن باهم دیگر مربوط و محکم
میباشند .
* * *
گویا عظمت علمی ، معنوي وسري انسان
وابسته به خوبی انساج(تيسو)ها وموادعصبی آن
است . وهر كدام ما در حالت موزونى يك
تعداد مختلف سلول هاي مغزي داشته
میباشیم . واز همین سبب است که غیر متساوي
خلق شده ایم .
ولي اصلاح این غیر برابري وتربيه سيرت


مجلد پنجم

) شماره ٤٦ و٤٧)

فنون و اختراع
میکانیکی هوائی

مستر استر فی بارلو شخصي انجينر
معروف آمریکائی چنین اظهار دارد که
اغلب اختراع مذکور جنگ مدهشی را
تشکیل خواهد کرد و چه مخترع مذکور
هم ازان مرعوب گردید اگر قضیه مذکور
به پایه اثبات رسید به مسافت هزار میل
نفوس چندین شهر را تماما" منهدم می سازد
عاملان اله مذکور نیز مصئون باشند .

اشخاص تاتيك اندازه ممکن است : یعنی
میشود که با ذریعه تربیه جسم مغز انسان بسط
داره شود ، تابنواند به حیات تجدد امروزی
بهترتر موافقت بکند .
امروز ماشین کار عضلات را میکند . فلهذا
توازن اعصاب ، قضاوت با عقل ، حس ، اخلاق
و معنویات ، به نسبت مسابقه خیز و انداخت
ضرورتر و مفید تر است .
ورزشی ها ، راجع به تفوق عقلی ، علمی
ومعنوي سيستم عصبی مبارزه نمیکنند ،و
البیه که وقت آن هم نیست که تمام توجه
انسان به بسط و توسعه قوه بدنی مصروف گردد .
ادم جدید ، امروز محتاج عضلات قوي
نیست ، مگر باندازه که عضلات مذکور
جسم را متناسب ومتحمل بسازد . فلهذا
اولتر شناختن مغز حتمی است ، زیرا هیچ
چیز جانشین قوه متخیله شده نه میتواند .
(ترجمه از جرائد خارجی )

مستر بارلو نزد چهار نفر عضو مجلس
اعیان آمریکائی قرار آتی بیان نمود و آنها
در مخفی داشتن مسئله عهد و پیمان بستند
اینکه : -
توسط عوامل راديو انفجار شدید ،
ادوات احتراقیه و گاز های مهلکه به منازل
مطلوب سوق داده می شود امید است
يك هيأت ايجاد بنده را با خود ، جنوا برده
اهمیت استهلاکیه آنرا به احضار کنفرانس
صلح سلاح پیش کنند .
مستر بارلو د البیحه باری طیار نمود هرگاه اله
مذکور به تصرف حکومت یا قوت باشد ، يك
فاصله بسیار بعيد يك شهر را در ٢٤ ساعته تباه
می کند صاف گفته میتوانم که اختراع
من چه است ؟ بعد از سکوت چند ثانیه
اظهار کرد که اینقدر ضرور خواهم
گرفت که در ظرف چند دقیقه بعد از
صدای لحن تسلسل سه هزار میلی سیم
تيلفون را تکه تکه خواهد کرد .
آله میکانیکی مذکور از اجتماع
٥٠٠٠ واحد مشمول و هر کدام
فرد بنام واحد موسوم هر فرد آن از
۲۰۰ پوند وزن انگلیسی مایع مهلک
و انفجار آور را دارا میباشد پنج هزار
نفر جهت عملیات آن بکار دارد اگر چه
اجرا آت آن باصول بسيط وسهل است
کار کنان آن اولا" در خط کم هستند
و با هیچ خوف ندارند اصول استعمال آله
خارج از گمان است . اکنون از
مراتب تجربه گذشته محض در حصار
كونگره مظاهره آن با قیست - ایام

جنگ اروپا باقی ایجابات بم های
طیاره و بم های تحت البحر شکن گردید .
حالا خواهش دارم معامله محاربه را
خاتمه بدهم ایجاد هذا برای آن کافی
است ، بعوض ایجاد خود مکافات
پول یا عزت نميخواهم محض امنیت
عالم مکافات کار من است .

تجارب سري انگلیس
مستر بارلو طیار نمود که به تعطیل
يك مسئله که حکومت دنیا در چند
سال ماضيه تدقق مینمودند موفق شدم
همانا اثنای جنگ اوروپا يك دسته
مخصوص طیاره شاهی را بدو نفر بوطیفه
پر داخت یعنی تجارب انفجار آور بيك
محل بعید قضا و قدر سوق داده شد وظیفه
مذکور تحت مراقبت داکتر ای ، ایم لو
اجرا گردید . تا حال تحت نظارت سخت
پوشیده است تا کنون توسط کابه شعاع
کوتاه دور رس او فاصله بعيد تحت نظارت
را دیو اداره نموده و بصورت کامیابانه
تجربه گردیده - باز استهلاکیه را در
طیاره بیمه هوا محصور نموده پرواز داده
میشود هنوز هم مشکلات تخنیکی بی شمار
است .
هشت یا ده مجری جهت کنترول را دیو
بکار دارد هر مجری آن از علائم خارجی
را ديو بالنسبه نظام را دیو لطیف خطرات
مزيد متصور است .
پرو فيسر ای ، ایم در شب گذشته
گفت که اگر کمره ئیه کنترول رادیو
خطا شده طیاره از نظر مفقود گردد
پس دوباره تحت اداره آوردن با نسبت


( صفحه ۱ )
( شماره ۴۶ و ۴۷ )
( جلد پنجم )

به انظار مخترع غير عملی بسيار پر زحمت است مفكوره مستر بارلو قديمی است در حقيقت تطبقات آن چيز عجيب است .
هرگاه نظام تسلسل يك هزار ميل در دست ايساد ، پس از راه توسعه تسلسل خطرات انديشناك تخنيكي كمتر پيدا می شود .

اطلاعات مفيد
بعد از تحقيق معلوم شد كه فاصله دور زمين ( ۲۵۰۰ ) ميل است طياره الكماس ( سيصد تر ازاق ) فی ساعت ۴۰۷٫۵ ميل در ۲ نيم روز موتر ( بلو برد ) فی ساعت ( ۲۰۰ ، ۲۵۰ ) ميل در ۴ روز، او عاى ، سی ، موتر بايسكل فی ساعت ۱۷۰۶ ، ۱۵۰ ميل در ۷ روز كشتی داراى ماشين موتر ( مس الكايد ) فی ساعت ۱۱۰ ، ۷۸ ميل در ۹ نيم روز در راه آهن ( چلتقن هم ) در ساعت ۲ ، ۸۱ ميل در ۱۳ روز بدور زمين گردش خواهند كرد .
از قرار فی ساعت كه رفتار هر كدام حسب فوق تحرير يافته بعد از مسابقه ۲۴ ساعت رفتار شان مشخص گرديده .
( از جرائد انگليسى )

از : دويچه الكماينه سايتونگ
المان وفرانسه

قراريكه معروف است ، فرانسه بصورت شرط تخفيف تسليحات ( در كنفرانس خلع سلاح ) ضمانت « مصئونيت » خود را كه عبارت از مصئون بودن از حمله المانى كه در كله هر فرد فرانسوی جای گرفته است ، طلب مينمايد .
اين مسئله قابل ايقان نبوده ، وتصور هم شده نميتواند كه عسكر كوچك و خلع شده المان آنقدر قدرت داشته باشد كه ماشين های عظيم و خطوط قلعه های جنگی فرانسه را خراب كند و با با چهار مليون عسكر و قوای هوائی « ملت مسلح » فرانسه و اقوام وشكين تعاونى ( افريقا آنها ) و قوای بری و هوائی متحدين شرقی او مقابله كرده بتواند . و لا بد ديگر قوای خفيه و مخوف المان كشف می گرديد .
ادعای فرانسه راجع به « استعداد حربی » المان عبارت از انست : كه المان مقتدر است در حين جريان محاربه قوه حربی خود را بنا بر وضعيت جغرافيائی ، طول و موازنه سرحدات وسعت مملكت ، معادن و تشكيل اراضى مملكت و تناسب اهالى وضعيت اقتصادى و مواد خام مخصوصاً امكانات اكمال صنعت تسليحاتی ترتيات ارتباطيه قواء سائقه و غيره ـ افزاد نمايد .
اين ادعای فرانسه بكلى غلطى ميباشد زيرا تنها موجوديت « استعداد جنگ » در زمان صلح باعث تزئيد قوا در حالت حرب شده نمي تواند . مگر در صورتی كه استعداد مذكوره تكميل گرديده و در وقت دست تاثير بخش گردد . مثلاً ۴ صد مليون نفوس چين كه « استعداد حربی » قوی گفته می شود بمقابل ۷۰ مليون جاپانيها هيچ اهميت نداشت و امروز تعداد نفوس چين بنا بر نواقص قواى مدافعه ئى بى اهميت است . و ازين رو اگر جنگ موجود بامداد جاپان تمام شود و در آتيه قراریابی چين عسكر خود را منظم تر هم نمايد فائده برای چين نخواهد رسيد .
روسيه در ۱۹۰۴ ـ ۱۹۰۵ در جنگ با جاپان با وجود « استعداد حربی » مغلوب گرديد ، زيرا ميدان محاربه از مركز خيلی دور بود و روسيه نتوانست از تمام قوای خود استفاده نمايد .
اگر كارخانه جات و فابريكه ها قبل از انكه برای توليدات حربی آماده شوند ، بواسطه تعرضات هوائی خراب گردند ، تمام توليدات ذوغال و كار خانه آهن قبه ـ خودرا بصورت « استعداد حربی » می بازند .
اگر در ابتدای محاربه طيارات بم انداز دشمن از طرف شرق وغرب وظيفه تخريبه خود را ايفا نمايند و عساكر اجنبی يا قوای فوق العاده از سرحد المان بگذرند پس همان « استعداد حربی » كه در المان كشف گرديده چه فايده خواهد رساند ؟
مقايسه قوای حربی فرانسه و المان


صفحه ۱۰
(شماره ٤٦ و ٤٧)
ا. مجلد پنجم

نتایج ذیل را نشان میدهد : فرانسه بهترین
سر حدات را حائز بوده و سر حدات آن
بصوت مستقیم است . طرف اسپانیا و
ایتالیا کوه های بلند واقع است که
اکثر دره های آن بدست فرانسه میباشد
فرانسه از طرف سوس بی طرف و
لوکسبورگ و بلژیک محتاج به قلعه های
جنگی نیست . یگانه سر حد جالب توجه
سر حدات المان است و آنهم بواسطه
سلسله قلعه های جنگی و مناطق تخلیه
شده بطور کفاف محفوظ گفته می شود .
قشون بحری فرانسه ، علاوه بر بنادر
نقاط تعاونی ، به بحرهای بزرگ وبحیره
شمال وبحیره روم نیز ارتباط دارد .
سواحل فرانسه يك شكل محفوظی
دارد که فرانسه را قطعاً از محصوریت
نگاه میدارد و درجه برایش مفید ثابت
میگردد ، که فرانسه میتواند بکمال
اطمینان تمام قوای حربی خود را بر سر حد
شرقی جمع نماید ممالك مستعلكه
ومستعمرات افریقائی آن خیلی قریب است
ازین نقطه نظر فرانسه حتی نسبت به
انگلستان هم غالب است .
اوضاع جغرافیائی ومناطق سر حدات
المان برعکس آن است وضعیت مرکزی
اوروپا المان را همیشه در خوف انداخته
است ، وهيچ يك از ممالك دنيا اينقدر
همسایه ندارد . وقوای مدافعه ئی المان
باید بهرطرف پاشان باشد . واگربيك طرف
قوای زیاد انداخته شود ، دیگر اطراف
ضعیف میگردند . سرحدات طویل مملکت

المان قطعاً غیر محفوظ است .
پای تخت فرانسه در مرکز واقع است
و پایتخت المان امروز قریب سرحدات ويك
شهر سرحدی گفته میشود . سواحل المان
خيلي باريك بوده وبه دو بحيره كوچك ار
تباط دارد . ويك درب آزادطرف بحرهاي
بزرگ دنیا قطعاً وجود ندارد چون المان در
مركز واقع است بسیار ممکن است که میدان
جنگ گردد . روزانه ازروي شكل وساخت
زمین آن ، خيلي بآساني مركز مدافعه میگردد
فرانسه يك خطه وسيع را تشکیل میدهد و
مطابق به سرحدات شرقي وشمال شرقي درياها
جايه اي بلند دور از مركز حصه هاي مدافعه
ئي تشکیل میدهد بدون اینکه سد مسایل ار
تبا طیه گردد . ازین رویه میتوانیم تمام فرانسه
را بريك قلعه بزرگ جنگی تشبیه کنیم.
استفاده ئی که فرانسه از اتحاد با ممالك
شرقي مثل پوليند وغيره ميکند ، معلوم بوده
وحاجت به توضیحات ندارد. المان که چيزي
براي هدیه کردن ندارد خيلي مشکل است
که طرفدار پیدا کند .
فرانسه از مستعمرات خود ، نه تنها افاده
هاي اقتصادي میگیرد ، بلکه قوه دفاعي
خود را نیز تزئید مینماید ، در جنگ عمومي
عساكر افريقائي نيم مليون نفربوده نيز ٣ صد
هزار کارگر کارهای ملکی را ایفا مینمودند .
وامروزسوم حصۀ عسکر فرانسه از نژاد سیاه
میباشند و شاید در آتیه تعداد مذکور تزئید

یگردد .
المان اینطور تفری احتیاطی قطعی ندارد
از نقطه نظر سیاست حربي ٤٠ مليون فرانسوي
ها مقابل ٦٣ مليون المانهانه میباشد ، زیرا
فرانسوی در خارج سكونت اختیار کرده اند
وامروز از اهالی مستعمرات شمرده میشوند ،
و اگر آنها نیز حساب شوند تعداد تبعه
فرانسه نسبت به المان خیلی زیاد است
تنزل فاحش تولدات در المان قوه
و استعداد حربی ، را کم می کند
علاوتاً تقسيمات اهالی در المان مفید ثابت
نه می شود . درحا ليكه فرانسه ۱۷
شهر بزرگ صد صدهزار سا کنین
دارد ، المان دارای ٥٠ شهر بزرگ
میباشد که از آنجمله ٤٠ شهر آن به
۱۵۰ کیلو متری سرحد واقع است .
فرانسه بواسطه اراضی حاصل خیز
وهوای خوب خود نسبت به المان که
زمین آن نسبتاً سنگ زار گفته
می شود ، ارزاق زیاد به کار ندارد
زیرا زمین آن فراوان ونفری کم است
برعکس در المان نفری زیاد وزمین
خیلی کم است . ازین جهت واردات
ارزاق المان نسبت به فرانسه خیلی زیاد
است .
صنعت تسلیحات فرانسه خیلی بیش تر از
احتیاجات ملک است ، چنانچه
فابريكه شنايدر كروپس اوت ، امروز
به تمام شرقی حاکم است . و اگر المان
بخواهد صنایع خود را بصورت يك
کار خانه حر بی تبدیل دهد ، از روی


صفحه ۱۹
( شماره ٦ ٤ وا٤ )
مجله سجم
تجارب امریکا تنها ۱۲ الی ۲۰ ماه
بکار دارد .
علاوتاً فرانسه موقعیت مهم ارسال
و مرسول را دارا بوده ریل های خوب
دارد . ونیز تعداد موتر های آن نسبت
به المان دو چند است فرانسه دارای
راه های خوب از بحر اتلانتیک الی
بحیره روم و دریای راین میباشد که در
زمستان یخ بسته نه می کند و چون
دریا های راین ، دوناو ، البه وادور
با ساس معاهده ورسای بین المللی گردیده
اند ، المان از آنها استفاده کرده
نه می تواند علاوه بر ثروت ملی قشون
هوائی بزر گترین ، استعداد حربی ،
فرانسه گفته می شود . در زیر خانه های
بانک فرانس ۱۲ ملیارد طلاء موجود
است !
اگر به همه این مسایل دقت نمائیم
خواهیم دید که کدام مملکت بیش تر
دارای « استعداد حربی می باشد . لاکن
اگر فرانسه میگوید که « استعداد حربی »
المان خیلی زیاد است دیگر دلیلی ندارد
بجز اینکه يك بهانه ایست ، تا از تعهد
خلع سلاح آزاد گردد .

ترجمه از برافترنا گبلات
تبدیل عصر
از پروفیس و یکتور
و انکر و اکن وزیر
امور عامه روما نیه
نتایج مخربه تصدیع موازنه محصول و
صرف که درین سالهای اخیر واقع
گردیده است ، در هر جا دنیا بروز نموده
است ، همان تصدیع موازنه باعث بیکاری
زیاد و همچنین سبب تزلزل مالیات مخصوصاً
بانکها گردیده است .
بربادی اموال در زمان جنگ عمومی
یکی از علل بزرگ تکامل بحران مذکوره
میباشد این خرابیها و بر بادیهای اموال
انسانی برای وضعیت اقتصادی عمومی
بدون تاثیر مانده نمیتوانست . درست
است که ترمیمات اموال خراب شده
مذکوره تايك اندازه برای صناعت حیات
دوباره حاصل نموده . لا کن در عین
زمان دول به قوه خود زیاد تر کوشش
نموده خسته گردیدند و در پیشبرد
ترمیمات خود ناکام ماندند که باعث ضعف
مالی همان دول واهالی آنها گردید .
علت دیگر حالت موجوده یقیناً اهمیت
دادن زیاد قوه خرید است . کمبودی
بعضی اشیا واموال در جنگ عمومی
مردم را گرسنه ساخته بودلهذا بعد ازان
مردم بخرید اموال واشیا مذکوره دلچسپی
پیدا کرده قیمت اموال ترقی نموده بود

این مسئله سبب آن گردید که نسبت
به اوقات قبل از جنگ بمداران تولیدات
فوق العاده بلند رفته سر مایه زیاد را
اشغال کرد .
لا کن چون بعد از مدت کم احتیاج
عادی ختم (پوشیده ) شده بود و یا عادی
شدن حیات همان دوره گرسنه گی رفع
گردید ، محصولات ومصنوعاتیکه از
احتیاج زیاده بوده بفروش نمیر سید وحالا
همان سر مایه اشغال شده استهلاك
شده نمیتواند . نتایج آن تعطیل کار خانه
جات تزئید بیکاری وسقوط بانکها
میباشد .
هیچ ملک ازین واقعات مخربه خود را
نجات داده نتوانست . البته بعضی دول
این بار اقتصاد را نسبت آخوب برداشت توانستند و
توانستند که مناسبات عادیر ا بین داین و مدیون
( مدیون و داین ) مستقیم نگاه دارند
لا کن دیگران مجبور گردیدند از اساس
تادیات منظم منصرف گردند و یا خیال
دارند در آینده صرف نظر نمایند . دول
مذکوره میخواهند اصول جدیدیرا
کشف نمایند ، که قیمت مطالبات داین
را بصورت صحیح تعیین نکنند .
این مسئله باعث فکر و توجه زیاد میگردد
آیا تزلزلات اقتصادی و سیاسی جنگ
عمومی در تاریخ اقتصادی دنیا باعث
انقطاع دوام و یا تبدیل عصر گردیده
میتواند ؟ آیا لازم است که همان اساس
اجتماعی و ترتیبات اقتصادی قبل ١٩١٤


صفحه 1
( شماره ٤٦ و ٤٧ )
مجلد پنجم

قطعی تجویز گردد ؟ بنا بر احساس قدامت پسندانه و دلایل دیگر ، انسان باین مسایل دفعتاً موافقت کرده نمیتواند.
با وجود آنهم تکامل ما را مجبور به تجدید اساس مذکوره مینماید ، زیرا جامعه مفتکله به اساس موجوده غیر محفوظ موجودیت خود را قایم کرده نمیتواند . عدم مصئونیت اساس مذکور اثبات مینماید که ما در يك دورۀ جدید تاریخ تکامل داخل شده ایم که از ١٩١٤ ببعد شروع گردیده است .
آیا علاقه این عصر جدید تکامل مدنی چه خواهد بود ؟
سوال مذکور را جواب گفته نمیتوانیم يك تکاملیکه ممکن قرنها دوام کند نمیتوان تنها به اساس تجارب چند ساله قضاوت گردد .
اینطور يك قضاوت به بعضی حقیقتها و به بسیار موهومات تکیه خواهد کرد با وجود آنهم يك مقصد اصلی و مخصوص تکامل اجتماعی و اقتصادی ما به اساس تجارباتیکه تا حال حاصل گردیده کشف گردیده میتواند .
حالت موجوده اقتصادی مضى ممالك بزرگ شرق اوروپا همچنین تزلزل اقتصادی ، تکامل سریع تهلکه های عمارت جدید روسیه شورویه که يك تشکیلات فوق العاده اقتصاد اجتماعی میباشد برای قضاوت مقصد اصلی مذکوره دلایل قیمت داری میدهد .
اولاً انسانیت معیار حیاتیه افراد برا صورت دیگری میدهد ، زیرا میخواهد
همان فرقیر ا که در زمان گذشته در حیات انسانی وجود داشت ، حتى الامکان تخفیف دهد .
طبیعی است که در انتهای این نو تکامل در عين تقسیمات اموال اين انسانيت فقير معیار توسط حیاتیه یافته است ) دولت نیز در تأثیرات طبیعی معیار خصوصی خود را تخفیف خواهد داد و احتیاج خود را با وسایل محدود شده خواهد پوشاند .
از روی این نکاتیکه طرف ابتدائیت را اشغال کرده موازنه مدنی تنها بواسطه يك سیاست معقول و با عزم مداخله ، میتوان مستقیم نگاه کرده شد . دولت بنا بر تحفظ مناسبات طبيعي «لازمي » اهالي بين همديگر مجبور است مداخله نماید «براي همين مقصد در بين دول «اتحاديه دول » مداخله خواهد نمود .
در اثر ساده و آسان نمودن حیات این اصول مداخله نسبت به دول زراعتی در امور خارجي و داخلي دول صناعتي بدرجه زیاد اجرا خواهد گردید. بنا بران يك دولت زراعتي مثل رومانیا در تکامل مطابقت به اساس جدید ، کمتر دچار غماي اجتماعي میباشد . چون خوراك اهالي يك ملك زراعتي بواسطه وسایل شخصي مستقيماً محفوظ است کثرت خوف تزلزل اجتماعي مسدود میباشد .
ازینجهت رومانیا کوشان است تا روش خود

اخبار مهمه :
محاربه چین و جاپان
خاتمه یافت

۲۹ مارچ از شنگهای اطلاع مشعر است که قرار پیغام نامه فکار جاپانی عملیات خصومت کارانه ممالك فوق الذكر بمعرض سکوت آمده ياثر آن يك معاهده تامین گردید . اما مسئله معیاد تخلیه از مناطق متصرفه و عقب نشینی افواج جاپانی هنوز تحت مذاکره است کانفرانس بتاريخ ٣١ مارچ ثانی منعقد خواهد گردید .
( تریون )

حمله بر فوجی

خبر تاریخ ۲۹ مارچ حاکی است که از ۱۵۰ الی ۳۰۰ نفر افغان بر يك چوکی فوجی ژوب حمله آورده اند با وجودیکه به چوکی امداد رسیده شد لیکن از آتش صدمه به چوکی رسید.
( سیاست )

را بوقت معینه ادا نماید . اگر رومانیا میخواهد موقعیت خود انگاه دارد ، باید در سیاست اقتصادي آتيه خود خيلي با احتیاط پیشبرود . بنا مقصد تخفیف حياتيه دولت اینست که احتياج ملك بكلي و يا حتي الوسع قطعي بواسطه وسایل و محصولات شخصي خود پوشیده شود .


(شماره ٤٦ و ٤٧) جلد پنجم

(بقیه از صفحه ٤)
چاوپي محفل که برای گذاردن نماز جمعه ترتیبات گرفته شده بود آذان نماز جمعه گفته شد اعلیحضرت ، با حاضرین بالطرف حرکت نموده به ادای نماز مشغول شدند بعد از فراغ نماز اعلیحضرت و تمام مدعوین در سالونیکه طعام های متنوعه تهیه و ترتیب شده بود تشریف برده بصرف طعام مشغول شدند ـ در وسط صف اول ذات همایونی و جناب والا حضرت صدر اعظم صاحب م ـ دو طرف شان ملکان و زارعین و فلاحین نشسته دردیگر صفوف را باق ذوات مدعوین تشکیل داده بودند .
درضمن خوردن طعام ذات ملوکانه با زارعین و فلاحین مذکور از ترقيات عصريه دنيا و پیشرفت های ملل راقیه و اینکه تمام این ترقیات را بخط و فقط علم و معرفت ، اتفاق و اتحاد ، سعی و عمل ، باعث شده است ، مصاحبه میفرمودند .
پس از صرف طعام بساعت یکنیم ذات شاهانه از سالون نان خوري خارج شده بطرفیکه موتر سواري همايوني ايستاده بود حرکت فرمودند .
ذات شاهانه بطرف موتر خودشان که تقریباً بیست متر دور بود ، براه افتادند درین اثنا جناب وزیر صاحب تجارت را مخاطب ساخته فرمودند : ـ
« وزیر صاحب ! امروز من خیلی خوش

گذشت ، این خوشی من دو جهت دارد اول سبب خوشي من همین است که حکومت و ملت را باهم متحد ومتفق و اهالي را شاد و خندان می بینم ، دوم حسن تجاويز واجرا آت شما »
وزیر صاحب تجارت شکر نموده عرض کرد « که این همه نتیجه حسن نيت وتوجه شبانروزي ذات شاهانه است ، ما تنها این قدر کرده ایم که افکار اعلیحضرت را تعقیب نموده ایم سپس ، ذات همایونی با تمام حضار وداع کرده بموتر خود نشسته بطرف کابل حرکت نمودند ، از طرف نقري نظامي با موزيك مراسم تعظيم وسلامي بجا اورده شد ، جناب مستطاب صدر اعظم صاحب وجناب شهزاده محمد طاهر جان وهيئت محترم کابینه با باقی مدعوین، پس در محفل آمده مشغول صرف شيريني ومصاحبه هاي آزادانه گردیدند ، بساعت دو نیم والاحضرت شهزاده باذوات معیت شان نیز رهسپار کابل شدند ، ساعت ٣ بعد از ظهر بود که والا - تترت - دراعظم صاحب باجبالحسنیه سالار غازی وزیر صاحب حربيه وباقي وزراي عظام نیز در موترهای مخصوص خود شان شسته روانه کابل شدند .
اهالي که در بین راه باهم مذاکره می نمودند عبارت از خوش گذشتن این روز وتکرار کردن کلمات همايوني بود ، والحاصل ايندعوت ميلة فليۀ كمي خاتمة یافت .

اقتباس از جریده گلشن :
صحرا نورد هوا پیما
مقایسه تمدن قدیم وجدید

دوره و عصری که ما در آن زنده گانی میکنیم موسوم بعصر صحرا نوردی سریع (طی الارض ) و هوا پیمائی است چنانکه می شنوم فلان طياره سيصد الی چهار صد میل را در يك ساعت پرواز نموده وفلان اتومبیل قریب بان مسافت را طی نموده اینگونه پیشرفت و ترقی وسایل نقلیه و ارتباطيه بهترين ضامن تمدن و امتداد آن خواهد بود تمدن قدیم فقط در چند نقطه از نقاط زمین منحصر بود و اگر گاهی از طرف جماعت وحشى يا اقوام غير تمدن بآنها تهاجمی میشد تمدن دنیا بکلی در اثر انقراض تمدن آن نقاط منقرض می گردید و همین علت بود که تمدن رم بواسطه ژرمن ها انقراض یافته و اثر آمدن اسلان و بغداد بواسطه تهاجم مغول و تاتار از بین رفت در هر دو صورت دنیا دچار ظلمات توحش گردیده و مدنیت منحصره آن که در روم و بغداد پا بر جا بود دستخوش فنا شده و بواسطه زوال و مضمحلال تمدن آن دو آثار تمدن از تمام دنیا سپری گردید .
اما تمدن فعلی در همه جا ریشه دوانیده و ارتباطات جدیده آنرا پابر جا نموده در معنی دارای اساس متین وغیر قابل امحا عاست چنانکه اگر فرضاً سيل توحش


صفحه 14 ( شماره 6 و 7 ) مجلد پنجم

در اروپا جاری شده وتمدن آنجا را از بین ببرد نظیر آن تمدن و آثار آنرا ما در امریکا واسیا وغیره خواهیم داشت و همین واسطه قطع داریم که خوف طغیان توحش بر تمدن حاضره چندان صورتی نداشته و نسبت بارتباطات و وسایل مدنیت کنونی دارای تاثیری نخواهد بود .
سابقاً قسمت های صحرا بزرگترین سد برای نزديك بودن و آمد و شد نمودن بشر با یکدیگر بوده و از آنجا همواره بزرگترین خطر بتمدن ادوار سابقه بروز می کرد صحرا نشینان وسیله ارتزاق خود را جنگ و تاخت و تاز و تهاجم می دانستند و در حواشی نواحی ممالک متمدنه زندگانی کرده از اختراعات ومصنوعات آنها استفاده می نمودند مخصوصاً چیزهائی را که جز واسلحه وتجهيزات جنگی بود گرفته و با آنها باقطار ونواحی ممالک همجوار تاخت و تاز می کردند و آنجا را نهب وغارت نموده آثار تمدن آنها را محو و نابود می نمودند .
من جمله از این جماعت صحرا نشینان مردمی بودند که در صحرای شرقی از مصر وسودان تا محیط اقیانوس اطلس زندگانی کرده وعده آنها در حدود چند ملیون تسفر بود و آنها از نسل مردمی بودند که با ملوک جزیره اندلس جنگ وجدال کرده و اسباب زحمت آنها می شدند واکنون هم در صحرا وحول وحوش نواحی مسكون شمال وجنوب افریقازندگانی کرده وجزء بر بری ها بشمار میروند

عبور ومسافرت از این قبیل صحرا از سخت ترین کارها بوده و برای عابرین و مسافرین مبارزه باجان خود بوده و با دو خطر بزرگ که یکی مردن از تشنگی و گم شدن و ديگري گرفتاري در دست وحشیان بوده همیشه مواجه میشدند سابق بر این این مسافرت با قافله هاي سنگين انجام گرفته واهل قافله و هر يك از افراد از ديگري مواظبت و پاسباني ميکردند قوافل مزبور يك شرطي طريق کرده با اين وضعيت موجبات روابط و آمدوشدبين آن نقاط خيلي كمتر بوقوع بي انجاميد .
حالا که ما متوجه قسمت افريقاي غربي ميشويم خواهيم ديد كه قسمت عمده آن تحت نفوذ فرانسه قرار گرفته و از این جهت عبور و مسافرت صحرا باوسايل حاضره بسهولت انجام ميگرد
نواحي سواحل درياي مديترانه درتحت نفوذ فرانسوي ها امنيت يافته وپيشرفت تجارتي پيدا کرده از شردزدان و تهاجم وحشیان صحرا در امان است و تمدن فرانسه در آن نقاط کاملا حکمفرما است و اتومبیل های معمولی باسهولت صحرا را طي کرده بدون هیچگونه آسیب قطع مسافت مینمایند ولي گاهي ميشود كه ترس راهزنان مسافر اتومبیل را وا دار میکند که بادسته دیگری از اتومبیل ها حرکت کرده در راه پاسبان یکدیگر باشند و این دسته مسافرین در راه محتاج بقسمتي از اوازم ومايحتاج سفري ميشدند
برای رفع این زحمت يكي از کارخانه

جات مخصوص اتومبيل سازي فرانسه اخيراً اتومبيل خيلي ضخيم وبزرگي ساخته که حامل تمام مايحتاج مسافرين ميبشد ودا راي امتيازاتي بود كه جز مسافرين قطارراه آهن از آن استفاده نمینمودند اتومبیل مزبور داراي چهارطبقه وطول آن درحدود 30 پا و بارتفاع 42 پا و عرض 26 پا بوده ومنظره کشتي هاي بزرگ بخار را از خود نشان مي داد در اين كشتي تحت خواب درجه اول ودوم بوده قسمت ناهار خوری و استعمال دخانیات وقدم زنی وغیره وجود دارد وموتور های آن هر يك دارای قوه 450 اسب میباشد چرخهای آن مضرس ( دندانه دار ) بوده ومیتواند از تل ها وتپه ها بالا رفته و در زمین هموار فرود آید بدون اینکه بر گردد زیرا دندان های چرخ بزمین گیر کرده و مانع از خطر آن میشود این کشتی بعدها می تواند بقدر کفایت 1200 میل راه بنزین بر داشته و 150 مسافر را با 200 تن مال التجاره ولوازم حمل ونقل بدهد وچون صحرا در روز خیلی گرم است وریگهای سوزان در اثر وزش باد از آن بلند میشود اطاق جلو را طوری قرار داده اند که هوا را خنك نموده ومسافرین از هر حيث راحت خواهند بود .
کشتی صحرائی مزبور بواسطه کثرت مسافرین برای دفاع مهیا بوده وبا داشتن دیوارهای آهنین بدویان صحرا نمی توانند به آن هجوم نمایند وحد متوسط سرعت


( صفحه ۱۰ ) ( شماره ٤٦ و ٤٧ ) ( جلد پنجم )

آن در هر ساعت ٢٥ میل بوده واتومبیل
مزبور سفیر تمدن آتیه صحرا خواهد
بود .
اما در قسمت طیران وهوا پیمائی و
عبور از اقیانوس اطلس لند برك اول كسی
نیست كه محیط مزبور را با طیاره پیموده
باشد زیرا آلمان ها این محیط را در چند
سال قبل عبور كرده ولی تفاوتی كه
هست آلمان ها با بالون ولند برك باطیاره
این كار را انجام داده اند ـ باینكه طیاره از
بالون سریع السیر تر است افكار مكتشفین
در صدد فایده تجارتی بر آمده كه در آینده
مسافات بعید را با بالون انجام دهند زیرا
با لون ممكن است مقدار زیادي از مال
التجاره را بار گیری كرده ونیز محلی و
وسیع برای مسافرین داشته وباطمینان تر
از طیاره باشد .
فرانسوی ها وامریكائیها مساعی خود
را در تهیه كردن طیارات بخرج داده ولی
انگلیس و المان بیشتر مقید بتدارك نوع
مخصوص از بالون ( زپلین ) خواهند بود
چنانكه انگلیس تا كنون چندین دستگاه
بالون های عمده و بزرك تدارك نموده
طیارات و بالون پیكهای تمدن هستند كه
عنقریب تمام دنیا را بهم مربوط خواهند
ساخت .

تبادله تلگرامـات
تلگرام اعلیحضرت غازی بعنوان
اعلیحضرت رضاشاه پهلوی بمناسبت
ورود سال نو !
ورود سال نورا با اعلیحضرت شما تبريك
گفته آرزو میكنم كه سال خوشی
برای ملت ایران بوده بصحت وسعادت
اعلیحضرت وملت نجیبه ایران خاتمه یابد
تلگرام جوابیه اعلیحضرت رضاشاه
پهلوی بعنوان اعلیحضرت غازی !
اعلیحضرت محمد نادر شاه پاد شاه
افغانستان ! كابل از تبريكات صمیمانه
آمیز آن اعلیحضرت كمال تشكر را داشته
هدیه متقابله را اظهار میدارم .
( رضا شاه پهلوی )

تلگرام اعلیحضرت غازی بعنوان
اعلیحضرت فواد شاه مصر
بمناسبت روز تولدی آن اعلیحضرت خواهشات
دوستانه و احساسات صمیمانه خود من
را برای سعادت وترقی اعلیحضرت وخوش
بختی فامیل شاهی شان تجدید مینمائیم .
تلگرام جوابیه اعلیحضرت فواد
بعنوان اعلیحضرت هما یونی
از نیات و تبريكاتی كه اعلیحضرت شما
در موقع سالگره من فرستاده بودید
متاثرومتفكر شده متمنی ام آرزو های
بهترینم را بپذیرید .

خبر های داخلی
مراحم اعلیحضرت غازی
از آنجا كه حكومت متبوع ما میخواهند
كه خدمات افراد لایق و صمیمی
این مملكت بهدر نرفته در عرصه مشهود
گذاشته شود ، فلهذا درین روز ها از
حضور مبارك فرمانی مبنی به تقدیر خدمت
واظهار امتنان بعنوان ع ، ج آقای
محمد گل خان وزیر داخله ورئیس تنظیمه
قندهار شرف اصدار یافته است !
كه ما با كمال خلوص وشكران از تقدیر
حكومت وامتنان از خدمات بی آلایش
جناب وزیر صاحب عیناً فرمان گهر بار
پادشاه محبوب خود مانرا افتخاراً بمنصه
اشاعه میگذاریم ، وچون آقای وزیر صاحب
یكی از رجال برجسته وفرزند صالح وطن ومشاهیر
عصری ملت افغان میباشد كه قارئین كرام ما
ایشانرا بخوبی میشناسند ! لهذا حاجت
به توضیحان خدمات آن نداشته میباشیم
چه حسن اخلاق و محبت شان به این
خاك بهترین معرف شخص شان است .
سواد فرمان ملوكانه
« از اطلاعات موثوقیكه بحضورم واصل
شده همچو مستفاد ومشهود میگردد كه شما
وظایف مرجوعه خود تانرا تماماً از روی
لیاقت وكفایت ، ودرعین زمان بكمال صداقت
وجدیت سرانجام كرده در اجرا آت واقدامات
خویش همیشه صلاح حكومت وخیرملت را
ملحوظ ومراعات مینمائید وچنانچه معلوم


صفحه ١٦ )	( شماره ٦ و ٧ )	مجله پنجم

است در پرتو حسن تدبیر ایالت خود هر عهده متوجه خودتارا تا این وقت بشرافت انتهاي تکمیل نموده و در نتیجه خود را نزد حکومت متبوعه خود يك فرد وطنخواه صادق و يك مامور بسیار جدي ولایق ثابت نموده اید ». « حضور والایم که آمالش فقط وفقط وابسته به ترقي افغانسان و آسایش اهالی آن مي باشد شما را يك فرزند صالح وطن ، يك مامور صادق حکومت ، يك فرد خیرخواه ملت دانسته به تقدیر خدمات بي الايش تان اينك فرمان هذا را که محتوي بر ضایت و خورسندي حضور ما از شما ، از خدمات شما مي باشد بنام تان اصدار میفرماید ، و چون شما آمال و آرزوي قلبي مارا تعقیب نموده در هر امر براي حصول رضایت حکومت متبوعه خود با كمال سعي و عمل هستید، از موجودیت مثل شما فرد صحیح ولایق وطن تشکر نموده از خداوند قدیر میخواهیم که در جان و مال بعمرانت افزوده در مفکره عاقل بوره وجود شما براي وطن عزیز مایه فخر وزین صفحات تاریخ باشد » .
( محل امضای هما يوني )

انصراف از بازخواست اموال متلوفه
از آنجا که ذات شاهانه آسایش و رفاهیت ملت عزیز خود را نصب العین اساسی خویش قرار داده اند درین تاز گیها از حضور هما يوني شان فرمانی بصدارت

عظمی صادر شده است که راجع به پول نقد واموال و اسلحه وغیره که در اثنای انقلاب تلف شده و بذر یعه دو اثر استخبارية از اطلاعات موصوله مكشوف می شود که در نزد بعضی اشخاص موجود است بنابر رفاهیت و آسوده حالی افراد ملت ونظرية عدم وقوع تكاليف بر آنها از این قبیل اطلاعات صرف نظر کرده باحدی ذیربط با درین موضوع ما مو رین دو ایر حکومتی مزاحم وغر صد ار نشوند البته کسانی که بموجب اسناد ومعاملات حسابية اصولاً مسئولیتی داشته باشند ازین حکم مستثنی می با شند .

جمعیت حمايه مساکین در قندهار
قراریکه جریده شريفه طلوع افغان می نگارديك جمعيت بنام جمعيت حمايه مساكين تحت ریاست جناب سید محمد اکرم خان رئیس فیصله منازعات تجارتی در شهر قندهار تشکیل یافته و ذوات ذیل اعضا مؤسسه خیریه مذکور میباشند .
١ جناب سید میر احمد شاه خان
٢ « حاجی محمد یوسف خان
٣ « ولی محمد خان مخلص
٤ « و کیل محمدخان سركاتب كمرك
٥ « عبد الشكورخان تاجر کا کری
٦ « ملا عبد الحسین خان
٧ « حاجی محمد عمر خان
٨ « فیض محمد خان کا کری تاجر
٩ « سردار عبد الله خان
١٠ « محمد اسمعیل خان فوفلزائی
١١ « سید میر احمد خان فارسی
١٢ « عبد الحکیم خان

علاوه بر ذوات فوق اهل هنود قندهار هم درین جمعیت شامل میباشند و آقای رئیس جمعیت وسید میر احمد شاه خان و آقای مخلص وحاجي محمد يوسف خان براي جمع آوری اعانه شروع نمودند در تیکه به این مؤسسه خیریه اعانه داده اند قرار ذیل است :
١ جناب حاجی ذکریا خان ٥٠٠ افغانی
٢ « سید محمد اکرم خان ٢٠٠ افغانی در هر سال
٣ « عطا محمد خان فوفلزائی ٥٠٠ افغانی
٤ « حاجی گل محمدخان سر كاتب كمرك ٢٠٠ افغانی در هر سال
٥ « حاجی عبد الشكور خان تاجر ٢٠٠ افغانی
٦ « سردار عبد الله خان ١١٠ افغانی
٧ « حاجی محمد عمر خان فوفلزائی ١٠٠ افغانی
٨ « محمد عثمان خان فوفلزائی ١٠٠ افغانی
٩ « محمد شریف خان مومن ١٠٠ افغانی
١٠ « عبد العلی خان ٢٠٠ افغانی
١١ « حاجی فیض محمد خان ٥٠ افغانی
١٢ « امیر محمد خان تا جر ٥٠ افغانی
١٣ « جان محمد خان هوتکی ٥٠ افغانی
١٤ « عبد الودود خان تاجر ٥٠ افغانی
١٥ « محمد انورخان فوفلزائی ٥٠ افغانی
١٦ « عبد الله خان تاجر ٥٠ افغانی
١٧ سید احمد خان آقا ٥٠ افغانی
١٨ میرزا عبد الله خان هوتکی ٢٣ «
انیس در شمارهٔ ٤٥ ، ١٥ حمل خویش تحت عنوان ( منزل سرور ) این موضوع را نیز خاطر نشان کرده است که بائر


صفحه ۱۷
( شماره ٤٦ و ٤٧ )
مجلد پنجم

توجه وکوشش آقایون تجار وسایر متمولین مركزی یك موسسه خیریه از برای بینوایان ومساكین بیچاره وطن تاسیس كرده شود .
ممكن كه آقایون مذكور ووكلای بلدی عرض وپیشنهاد این جریده ملی شانرا فراموش نكرده يك چاره اساسی برای بیچاره گان مذكور سنجیده باشند.
وما این حس نوع پروری برادران قندهاری خود را بنظر تقدیس تقدیر دیده از خدای متعال همیشه در همچو امورات كه خیر وبهبودی عامه در آن متصور است كامیابی شانرا مسئلت مینمایم .

محفل انعامات طلاب معارف
روز پنجشنبه ۱۸ حمل از ساعت ۲ ونیم الی ه بعد از ظهر يك محفل با شكوهی بحضور اعلیحضرت غازی در سمت غربی باغ دلگشا » مشتمل بر طلاب ومعلمین مدارس و باقى اشخاص معارف وعرفای مملكت منعقد گردید از طرف ذات شاهانه برای طلاب نمره اول دوم سوم انعامات وجوائز امتحان توزیع گردید .
محفل به تشریف آوردن اعلیحضرت شروع بازی والی بال بین تیم های مکتبین امانی وامانیه افتتاح شده وطرفین خیلی باهمراه برای مغلوب ساختن حریف کوشش می نمودند حقیقتاً این مسابقه تعلق به تماشا داشت وقتیکه بازی ختم شد اعلیحضرت طرفین را تحسین نموده به اسپورت های مفید تشویق فرمودند .
بعد از ختم والی بال وزیر صاحب
معارف در ضمن را پورت مختصری که بحضور اعلیحضرت قراأت می نمود گفت به اعلیحضرت ودیگر حضار گرام معلوم است که در انقلاب از دست سقاوی هاهر شعبه کار مملکت خساره كشيده ولی باندازه معارف هیچ يك ازشعبات دولت تلف ومحو نگردیده بود كتب خانه ملی كه یكی از آثار بیش بها و ثروت عرفانی مملكت بشمار میرفت بی ورق آخر برباد فا رفت . از خاطر من هیچگاه محو نخواهد شد كه شهر یاز غازی بروز اولین ورود خود بكابل، مرا وكیل وزارت معارف تعین فرموده از چند هزار روپیه كه با خود داشتند دولت آنرا برای احیای دوباره معارف بدست من نهادند ، سار جای شکر است كه بودجه معارف در سال ١٣١٠ بيك مبلغ كافي بالغ گردیده است.
اعلیحضرت بالمقابل نطق مفصل ..وثر صاحب معارف تعلق ایراد فرمودند که مفادش اینست .
( معارف یك ماشینيست كه از آن انسان كامل وآدم صحیح بعمل می آید چون بدون وجود افراد وصحيح الدان های كامل يك جامعه ومملكت بمعارج اعلای ترقی رسیده نمیتواند پس وظیفه هر حكومت ملی است كه برای تهیه لوازم این ماشین وروغن كاری چرخهای آن مصارف لازمه را متحمل گردد ) وباز بطرف طلاب معارف متوجه شده ایراد فرمودند :
(شما باید بدروس وتعليمات خود جدانه مصروف وساعی باشید زیرا آتیه مملكت بدست شماست امروز اگر چه طفل گفته می شوید ولی فردا مردها وده زما، امور
مملكت را بدست خواهید گرفت امر وز چشم امید من وجامعه ملت بطرف شما نگرانست باید حیات خود را باندازه تزئین وتثقيف نمائید که امید من وجامعه بهدر نرود )
بعد از این ارشادیه مختصر وجامع اعلیحضرت - طلاب معارف بيكرار سه بار :
( زنده باد اعليحضرت معارف پرور ترقى خواه !)
جواب داده پراگنده شدند .
بعد از تکمیل این حصه رسمیـات (گاردن پاتی ) كه از پیش تهیه دیده شده بود شروع شده اعليحضرت غازی باتمام اهالی معارف از قبیل اساتذه و متعلمین ومختصری از مأمورین وزارت مشغول صرف چای وشیرینی شدند و روز با مسرت تمام باخر رسید .

رئیس فیصله منازعات تجاریه
آقای غلام حیدر خان خلف جناب سردار عبد القدوسخان صدر اعظم من حیث سمت رئیس فیصله منازعات تجاريه منظور و منصوب شده اند .
انس ان عهده عالیه آقای موصوف را تبريك گفته از خدای متعال برای شان توفیق می خواهد ، تا در امور آن ریاست نظم و نسق بهتری بدهند .

ترفیع در وزارت جلیله مالیه
اشخاص ذیل از طرف حكومت متبوعه بترفیع و تزئید معاش نائل شده اند :


( شماره٤ و ٥ و ٦ )
( ۱ ) ص محمد رضا خان مامور تحریرات میمنه مقرر گردیده است
خانه تحویل میدهد تا محصلین آن از هر
ترفیعاً مدیر تحریرات
اداره : به آقای موصوف که از جمله
( ۲ ) ص محمد حسین خان مامور اوراق جوانان با اخلاق است تبريك عهده جدید از امسال تسهیلات زیادی با بعضی امتیازات
جا بسهولت بمكتب رسیده بتوانند . سر
ترفیعاً مدیر اوراق
شان را گفته از خدای متعال برایشان توفیق جهت شاگردان این مکتب تعیین شده
خدمت با صداقت را میخواهد . ( ٣ ) ص محمد اسلم خان مامور محاسبه
است تا اشخاصی که ذوق شمولیت مکتب
شعبه دوم وزارت ها مدیر شعبه مذکور ص میرزا محمد شفیع خان مامور مالیه آبو گرد مذکور را دارند و نویسنده و خواننده
( ٤ ) ص عبد الغفور خان مامور محاسبه که در خواست تبدیلی خود را نموده بود
باشند داخل مكتب مذکور گردند.
شعبه اول وزارت ها مدیر شعبه مذکور عوض او ص محمد سعید خان مقرر گردید مكتب زراعت برای اشخاصی که در آن
( ٥ ) ص محمد حسن مامور محاسبه دوائر وهكذ ص كل محمد خان بماموریت مالیه اخذ تعلیم مینمایند فوائد زیادی را دا را
مستقل ترفیعاً مدیر شعبه مذکور
( ٦ ) ص محمد سرور خان مامور محاسبه
خوست مقرر شده .
در وزارت داخله
است و این فوائد ذيلاً تحریر میشود :
۱ - برای هر شخص فیاه سی افغانی
ولايات كابل ترفيعاً مدیر شعبه مذکور
( ٧ ) ص میر امام الدینخان مامور محاسبه سید غلام حسين خان علاقه دار تاله و
نقد داده خواهد شد که برای خوراکه
و ضروریات خود صرف کند .
قند هار وهرات ترفيعاً مدیر شعبه مذکور برفك برطرف وعوض آن محمد اعظم خان
۲ - کسانیکه خانه های شان دور
مقرر و تعیین گردید .
( ٨ ) ص محمد عثمان خان مامور محاسبه
مزار وقطغن ترفيعاً مدیر شعبه مذکور
در وزارت تجارت
میباشد اجازه دارند که در مکتب اوقات
( ۹ ) ص عبد الرحيم خان مامور محاسبه تاج محمد خان جيل السراجي بيا. و ريت خود را نگذرانند و برای شان جای
مشرقی و میمنه ترفیعاً مدیر شعبه مذکور گمرک غوری بند مقرر شده است
خواب داده می شود .
( ۱۰ ) ص محمد هاشم خان مامور محاسبه حاکم کوچی
مصارف ترفيعاً مدير شعبه مذکور
ص ، ملک رحم دل خان عضو مجلس فني و خوب تر زرع نموده ازان به نسبت
( ۱۱ ) ص میر آقا خان مامور محاسبه اعیان بحکومت درجه اول کو چی دیگر اشخاص زیادہ تر حاصل میگیرند
۳ - سفری مکتب زراعت بعد از
فراغت تحصیل البته زمین خود را بطریق
جنوبي وفراه ترفيعاً مدير شعبه مذكور احمد زائی مقرر شد .
و مرض های غله جات و درختها را
مقرری ها
ص ميرزا نور احمد خان پسر حاجی چون تعلیم زراعت برای وطن بسیار می نمایند و تربیه حیوانات را نیز بخوبی دانسته
شایقین ترقی زراعت بخوانند
فهمیده رفع آن امراض را بطریق فنی
میر احمد خان بما موريت مالیه لغمان مفيد بود و هم اکثر اهالی وطن عزیز طریق خورا که دادن و معالجه نمودن
و محمد یعقوبخان بخزانه داری مزار شریف
امراض حيوانات خود را خواهند داشت.
ما زراعت کار میباشند ، بنا بران حکومت
مقرر شده اند. اطلاع تازه حاکی است که متبوع ما وزارت معارف را مامور بر آن چون تربیه خانه جدید حکومتی نیز نزديك
ص میرزا محمد اسلم خان، امور محاسبه شعبه نموده که ترویج معلومات فنی زراعتی مكتب زراعت واقع است ، بنابران
وزارتهای وزارت مالیه حسب پیشنهاد وزارت می نماید ، يك مكتب زراعت برای این طلبا می توانند که در آنجا تربية عملی
ماليه از حضور ج ، ع ج والا حضرت صدر کار در دار الامان بوده حال وزارت معارف حيوانات را دانسته حاصلات حيوانات
اعظم صاحب بسرشته داری حکومت اعلی مكتب را تقریب ده مرنگ بجوار دهقان شان زیاده تر گردد .


(صفحه ۱۹)
(شماره ٤٦ و ٤٧)
(مجلد پنجم)
٤ - اشخاصی که شایق زراعت زمین هستند برای شان بعد از فراغ تحصیل يك اندازه زمین از طرف حکومت داده خواهد شد تا زراعت آنرا از قرار معلومات خویش نموده منافعه حاصل آنرا خود شان بگیرند .
٥ - طلبای مکتب زراعت بعد از سه سال تعلیم بشرط کامیابی از طرف حکومت مامورات زراعتی مقرر گردیده ماموریت های مناسبی را احراز خواهند کرد .
بنا بر صورت های فوق بر اشخاص فهیم شش گروهی و غیره امید میرود که بچه های خود را که نوشتن و خواندن را خوب بدانند داخل مکتب زراعت نمایند زیرا برای خود آنها فوائد زیادی دارد حکومت متبوعه ما همه وقت طالب بهبودی و برتری ملت خویش میباشد لهذا به تمام حصص افغانستان خصوصاً زمین دارهای بزرگ توصیه می شود که اگر میل دارند و بتوانند ، علی العجاله اولاد شان آمده داخل مکتب زراعت شوند .
نمایش عسکری
روز ( شنبه ۲۰ حمل ) در میدان طیاره نمایش بزرگی از تمام قطعات عسکری مرکز از قبیل پیاده ، سوار ، توپخانه تانك وغيره بعمل آمد این نمایش از هر حیث موجب مسرت و خورسندی دوستان و هوا خواهان این خطه اسلامی بوده ترقیات شاندار عسکر افغانستان را خاطر نشان می نمود .
خبرهای خارجی
خبر های تاس
چین و جاپان
مسکو اول اپریل
از شانگها به قرار اخبارات روز نامه های خارجی ، اطلاع میدهند که تشکلات ضد جاپان عملیات خود را تجدید نمودند بر دکان های چینی ها در بعض از نواحی مسکونه ، پکتینک های مقرر نموده شد . پکتینگ ها به تجار اطلاع داده اند که اگر به مغازه های آن ها مال جاپانی یافته شود ، تمام مغازه ضبط خواهد گردید .
قرار اطلاع دوایر چینی ، این اطلاعات از منابع جاپانها خارج میشود . چون مقصد جاپانیها اثبات بی گناهی بودن وضعت خود شان در کنفرانس صلح و انسداد بایکاتی است که هر روزه بر خلاف جاپانیها توسعه مییابد .
مسکو اول اپریل :
از شانگهای اطلاع میدهند که با وجود مذاکرات صلح ، در بین قشون چین وجاپان هر روزه مصادمات واقع میگردد ، مصادمه شدید در هوانعا او تایپینگ واقع شده است ، در آنجا جاپانیها بتوسط ماشیندار ها بر قشون چینی آتش شدید نمودند .
جاپانیها در ایوخ قشون جدید فرود آوردند در مذکرات جاپانیها اصرار
دارند که قشون آن ها از خطوط جاپانی، تستر پانوان واو سون عقب تر نرود درعین زمان به دوایر رسمی چنین اشاره میرود که حکومت نانکين شرایط جاپان را قبول نموده است ولیدر های عالیحده کومیندان ها به پروتیست های ربا کارانه خود بر خلاف مطالبات جاپان مداومت دارند
مسكو ٦ اپريل
شانگهای اطلاع میدهند که با وجود اطلاعات وسیع خصوصاً بنمایندگان مجمع ملل که موافقت در کنفرانس حاصل کرده خواهد شد ، شبیه عملیات نظامی طرفین بيك پیمانه وسیعی جاری است .
ریاست ارکان حربی اردوی ۱۹ به تشکیلات عمومی مراجعت نموده خواهش قوری ٤٤٠٠٠ ماسک ضد گاز را برای اردوی خود نموده است .
مسکو ٦ اپریل : از شنگهای اطلاع میدهند که با وجود مذاکرات « صلح » قشون طرفین مشغول به استحکام وضعیت خود ها هستند ، بین دسته جات پیشدار طرفین در خطوط محاذ ایوخی وتیا نسیان آتش باری جاریست ، قشون چین بطول نهر تسز یانس مجتمع گردیده مشغول تهیه استحکامات قوای می باشند قوای اصلی اردوی ۱۹ به اطراف کونشان وقوای امدادیه به اطراف سوچرواو وسی موقع گرفته اند قشون جاپانی خطوط دوم استحکامات خود را که الی دسون امتداد دارد به اتمام میرسانند .


صفحه ۲۰
(شماره ٤٦-٤٧)
مجلد پنجم

مسکو اول اپریل :
از مانچوری اطلاع میدهند ، که حکومت جدید مانچوری از سر عسکر جاپانی فرستادن ۲۰۰ نفر منصبداران جاپانی را برای تعلیم قشون مانچوری و هم چنین معلمین برای تعلیم پولیسهای مانچوری خواهش نموده است .
شرایط موافقه چین با جاپان
مسکو اول اپریل : قرار اطلاعات آخرین حکومت نانکين نفاق خود را در باب امضای موافقه با جاپان بشرايط ذیل ظاهر نموده است ، قشون چینی الی عقد موافقه آینده ، در مواضع اشغال شده خود خواهند ماند . قشون جاپانی الی خط منکوله که قبل از واقعه در آنجا بودند ، عقب خواهند رفت ، با وجود این سببیکه تعداد قشون جاپانی بسیار زیاد اند و سکونت آنها در مواضع قديم امکان ندارد . بعضی از حصص جاپانی در موضوع همسایه های همان موضع که به قوماندانهای نظامی جاپانی ها داده شده است سکونت اختیار خواهند نمود . برای نظارت تعدیل شرایط مذكوره يك كميسيون مختلطه از نمایندگان چین ، جاپان انگلستان متحده آمریکای شمالی و فرانسه تشکیل خواهد گردید . حکومت چین اظهار میدارد كه يك دسته پولیس تحت رهنمائی افسران خارجی تشکیل نموده خدمت پولیس را در ایالت تخلیه شده به ایشان سپرده خواهد شد .
مسکو اول اپریل : از توکیو اطلاع

میدهد که وزارت امور خارجه وضعیت کنفرانس شنگهای را یاس انگیز میداند زیرا وضعیت شنگهای و شهرهای دیگر چین سد پیشرفت مذاکرات با نمایندگان نانکین نمیگردد . حکومت مانچوری اعلان نموده که اداره عائدات نمک در مانچوری بتصرف حکومت مانچوری خواهد آمد
ریوتر ٢٦ الی ٢٨ مارچ :
انگلستان و ایر لند
دبلین (پایتخت ایرلند) براثر اعلاناتيست که مراسم روز یکشنبه جشن شانزده هم سال جمهوریت را اشعار می کند . عسکر جمهوری ایر لند و جمعیت های دیگری که در حکومت ( کا سکراو ) ممنوع قرار داده شده بودند برای مراسم مخصوص تهیه می بینند . اعلانات مذکور مردم را تحریص می نمایند که با انگیزا طوری بر طانیا قطع علاقه نموده يك جمهوريت خالص ایر لند را اقامه نمایند . حکومت حرت مذکره در طرف حوادث میکنه جلسه نموده است . مگر تا بحال اقدامی در باب جلو گیری از تظاهرات ننموده است .

ما مول است که امروز ( یکشنبه ) هزار ها نفر متظاهرین در موقع مراسم سالیانه از انقلاب ۱۹۱۶ در بین کوچه های شهر جهت اظهار احترام باشخاصیکه در طی دوره حیات های خود را جهته تائید استقلال ایر لند باخته اند بصورت نمایش گردش کنند .

داشته شده است که متظاهرین به هیچ صورت از طرف عسکر ایرلند مزاحمتی نه بینند . حکومت فکر دارد اجازه بدهد که طرفداران جمهوری ایرلند دل خود را خالی کنند .
تظاهرین با خود اسلحه نخواهند داشت اگر داشته باشند هم بنابر رعایت موافقت پرمز او رفقای خود فیر تفنگ نخواهند نمود .
خبر ما بعد حاکی است که : موافقت نموده شده است که متظاهرین اسلحه نه میداشته باشند . ولی مجراین علامت فارقه هزار ها نفری که در اتهام حسی اجتماع میور زند از همه جهات به غندها و کندکها و تولی های عساکره نظمی مشابهت خواهند داشت که در تحت صاحب منصبهای صحیح با بیرق ها و علم ها و موزیکه نوازان گردش کنند . و فعلاً در بین بحران سیاسی خوف و هراس که به نسبت افعال و وقوع حوادث در اثنای اجرای مراسم وجود داشت از مخیله ها برون رفته است گردش طرفداران جمهوریت در بین شهر بارا می و با نظم مکمل آمد و هزار ها نفر جوانان در مظاهره حصه گرفتند دسته های موزیکه با ایشان همراه بود و ترانه انقلاب را می نواخت به غیر از سواره مددگار و عسکر جمهوری و جوانان دیگر کسی لباس رسمی در بر نداشت و هيچ يك از اعضای حکومت در مظاهره حصه نگرفتند .
تذکار
ترجمه که تحت قانون و اختراع در صفحه ۸ لی صفحه ۹ طبع شده بقلم آقای عبد الرشید خان مخبر التي است .


صفحه ٢١
(شماره ٤٦ و ٤٧)
جلد پنجم

از هر طرف
اهمیت چین در دنیای
اقتصادی
- ٢ -

و تجارت خارجی آن تماماً بدست
اجنبی ها بود : جهازات بحری ، اطاقهای
تجارتی ماورای بحری ، بانکها
موسسات پنبه ، خطوط آهن ، معادن
مهمه همه بدست خارجی ها بود . هیچ
يك از جهاز بحری وجود نداشت و ندارد
که بیرق چین را بدیگر حصص زمین ببرد
چنانچه هونکونگ که مستعمره انگلیس
است بعد از نيويارك بزرگترین بندر دنیا
و مرکز تجارت خارجی چین
میباشد ، در سنه ۱۹۲۹ تقریباً ۱۵۰۰۰۰
چهاز هر رقم با ٢٣٥٤٠٠٠٠ تون وارد
بندر مذکوره گردیدند در حالی که در
نيويارك ٣١١٥٠٠٠٠ تون و ٢٢٦١١٠٠٠
در لندن ، ٢٢٤٢٦٠٠٠ تون در همبورگ
وارد گردیده است .
واردات چین در ۱۹۳۰ بحساب تیل
چینی بالغ بر ( ٩٤١٠٨٤ ) هزار میباشد
و صادرات آن در همین سال عبارت است
( ٦٥٧٥١٩ ) هزار تیل ( پول چینی )
است . و معلوم است که صادرات چین
بدون ابریشم و انسجای دستی اکثراً
محصولات زراعتی میباشد .
تجارت خارجی چین خصوصاً واردات
آن تا به ۱۸۹۰ تنها بدست انگلیس ها
بوده و واسطه توريد هم جهازات

انگلیسی بود . لاکن بعد ازان درین
چهل سال اخیر قطعی تبدیل گردیده
یعنی چند سال می شود که جاپان
انگلستان را پس پا نموده
احصائیه واردات چینی از ممالك
خارجه در سال ۱۹۳۰ قرار ذیل است :
از المان - ١٥٠ مليون مارك
از انگلستان - ١٢٩٤١٦٢٣ پوند
از حکومت متحده امریکا ١١٢٣٧٨٠٠٠
دالر
از جاپان - ٤ ر ٢٩٩ مليون ين ( پول
جاپانی )
از بلژيك - ٢٥١٢١١٠٠٠ فرانك
از فرانسه - ١٦١٦٠٠٠٠٠ فرانك
نسبت نزول حالی چین در اقتصاد تجارت
دنیا ، آینده آن در اقتصاد دنیا مهم تر
است . زیرا ، توسعه صناعت مملکت به
واسطه اقدامات شخصی و سرمایه چینی
و دوایر حکومتی روز بروز در تزاید است
و خاصیت تکامل مذکوره اینست که از
طرف خود چینی ها اداره می شود .
در بنها در و اطراف آن ، بهر جای
کار خانجات صناعتی چینی ساخته شده
است و در نظر گرفته و کوشش دارند که
علاوه بر حوائج ضروریه مملکت در بازار
های شرق و جنوب آسیا برای محصولات
صناعتی خود خریدار پیدا کنند . و بدین
وسیله واردات صناعتی خودرا تنزیل و
صادرات را تزئید نمایند .
از ٢٥ سال باینطرف ترقیات شایانی
راجع به صنعت پنبه ( نساجی ) در چین
بعمل آمده است ، مثلا :

در ۱۹۳۰ علاوه بر چهل و شش کار
خانه های نساجی خارجه ( ٤٣ جاپانی و
۳ انگلیسی ) دارای ( ١٦٤٢٦٨٠ )
چرخه ، ۸۹ کارخانجات چینی با
( ٢٣٢٦٨٧٢ ) چرخه موجود بود
که در ۱۹۲۹ تماماً ( ٢٢٥٦٤٢٣ )
بارنخ پنبه و ١٤٧٧٩٥٢٨ پارچه پنبه
تولید نموده اند .
و نیز حکومت چینی توسعه اقتصادی
چین را در پروگرام خود داخل کرده
و توسعه خطوط آهن ، سرکها ، بنادر
فابریکات و استخراج معادن و دیگر
ترتیبات اقتصادی را در نظر دارد . و
درین هیچ شکی نیست که اگر چین از
غشاشات و انقلابات داخلی فارغ کرده
و امنیت و آرامی در مملکت حکم فرما
شود ، چین خیلی ترقی خواهد نمود .
ترجمه از مجله « وخ » برلین :
( میر عثمان )

احصائیه
از سی وچار قرن باینطرف اگر بتاریخ
دنیا نظر شود ، معلوم میگردد که
حصه بزرگ آن به مناقشه ها وجنگ
های متواتر گذشته است .
و این نظریه ایست که جمعیت قانون بین
الملل که مرکز آن در امتيازات امريك
میباشد ، شایع نموده است .
طوریکه جمعیت مذکور بعد از تدقیقات
وتتبعات زیاد میگوید ، ظاهر است که
از مجموع ٣٤٢١ سال ٣١٥٣ سال آن


صفحه ٢٢
( شمار ٤٧,٤٦ )
مجلد پنجم

به منا قشات وجنك صرف شده است .
یعنی بعد از يك تفریق ساده معلوم میکردد
که تنها ٢٦٨ سال آرامی وصلا حیت در
دنیا بوده . طبعاً این بسیار قليل وضئيل
است .

اگر چه از طرف ملل نسبت به صلح
وامنيت قصوری نشده است ، زیرا ٨٠٠٠
معاهدات صلح ما بين دول انعقاد یافته و
هر كدام آن معاهدات صلح دائمی بوده
است ، ولی بد بختانه از همه آنها صرف
نظر شده ، وهيچ وقت امنيت وصلح زياد
از دو سال دوام نه نموده .

ضعف وقوي :

چینیها با وجود محله مدهش وقوه عظیم
ایشان و یورش تانکهای جاپانی در شانگهای
مقاومت می نمايد . بنا برین چندی قبل
جا پانی ها ذریعه لی ما تم از چینی ها
خواهش نموده بودند كه باندازه ٢٠
کیلومتر از خاك موروثی و پدری خود ها
عقب بروند . در حاليكه پنج کیلومتر هم
برای تسکین خواهشات امپریالیستی اش
کفایت می نمود .

چرا ؟
ازین جهت كه ژاپونیهای در مقابل خود
دفعتاً خلاق توقع عسكر منظمی را یافتند؟
نه راه گیر ها و دزدها را . البته سوال
خواهید کرد که در بین راه کیر وعسکر
منظم چه فرق است ؟
فرق اینست كه يك عسكر مغلوب راه
کیر ودزد می شود، وراه کیری که استقامت

و شجاعت نشان داد عسکر می گردد .
تا چند روز قبل در نظر دنیا چینی ها
مجسمه وحشت وبى نظمى و ژاپو نيها
دارای توپ های ثقيل وميترا يوز وتفنك
های گونا كون انتظام وتمدن را جلوه
میدادند . و حالا ديده می شود که به
توپها و میترا یوز های ژاپو نیها چنی ها
مقاومت نموده وجواب میدهند . و همان
اشخاص چینی ها را قبلا بنظر تحقير
ديده وغير منظم میدانستند ، امروز تقدير
می نماید .
زیرا ، همین چینی های که قوت واستقامت
را نشان دادند ، مداخلت مجمع ملل
را نیز امپتریالیم نمودند . البته بعضی
ها خواهند گفت که چون کسی از خود
مدافعه کرده نتواند بدیگری توسل جسته
خواهش كمك می نماید .
نی ، این چنین نیست . واقعات محسبه
ثبوت نموده که چینی ها مداخلت مجمع
ملل را بنابر خوف خود نه طلبیدند ،

مؤلف : ا، پلاتيه فر انسوى
( پدر و پسر )
کاتران « آقای كوك من أيام مسابقه
را یاد نکردم برای اینكه تبريكات لا یقی
بشنوم ... در شالوی لوندل يك شب
بیشتر از محاربه ( ژیپاپ ) بوده که من
بلانش دولا ولين را كمك نمودم تا از ظلم
پدرش و آن ازدواج منحوس استجباری

بلکه ایشان بعهدا لیت و دانا تی شربت
معتقد بودند ، واين يك پند لمدن حقيقي
بود كه بها دادند . ( از جراید خارجه )

گدای متمول

بوزن ـ در « بريكسن ، كدائی موسوم
به ( ح پنو منو نيج باسه ) كه از اهالی
( رين ) بوده ومدتها در ( بریکسن به
شغل كدائى اشتغال داشته اخيراً فوت
نموده ومبلغ يك مليون ونيم ليرا وجه
نقد باقی گذاشته است .
این قضیه باین ترتیب آفتابی کردید که
شارژ دفر چین مقیم رم هیئتی را برای
تصرف ارث مزبور مامور ( بريكسن )
نمود .
كدای متوفی در وصیت نامه خود
دولت چین را تنها وارث خود معرفی
نموده و مخصوصاً دستور داده است که
دولت چین بایستی این مبالغ را برای
پیشرفت نهضت خود بر علیه مطامع دول
ار و پائی مصرف برساند . ( اطلاعات )

(٣١) مترجم : حبیب الله طرزی
مادام سان ژین
از فصل نیز دهم
نجات يابد . حال ماد موازل كجاست
وچه شده است ؟ نیپر گن « بلانش
زن من است » .
کابران « بشنيدن این خبر خیلی ممنونم
هر حیثیتی که امروز دارم همه از طفیل
مربيه من است و خوش بختم که توانسته ام
يك حصه رقرض خودم را ادا کنم . ولى
بد بختانه باز هم بحرث يك مستعين آمده ام.


صفحه ٢٣
( شماره ٤٦ و٤٧ )
مجلد پنجم

کونت ! چون امیدی به او داده نمی توانست خاموش ماند کاترین « بیاد دارید که در دفعه آخرین برای چه در خط حرب آستریا آمده بودم »
نیبرگ « کاملاً بیاد ندارم »
کاترین « وقتیکه در دهم اگست به دكان من زخمی افتاده بوديد يك وعده متینی با ماد.موازل بلانش بسته بودم »
نیبرگ « آه بیادم آمد ! وعده کرده بودید که طفل ما را در ( لرنهاب ) بمادرش برسانید ! يكا ديدن این زخم کوشش نفرمائید . این زخم هیچ التیام پذیر نیست . از حال بامن صحبت بفرمائید از پسر غریب مفقود شده ام بمخفی بیان نیاورید » .
کاترین « برای اینکه از حال صحبت کنیم باید از ماضی هم چیزی بگویم » .
نیبرگ « طفل بیچاره ما غلباً در زیر خرابه های مشتعل قصر لونفال ضایع گردیده خواهد بود ؟ بهر صورت زنده نیست » .
کاترین « اینرا چطور میفهمید »
نیبرگ « این را از زبان نو کر بارون لوندال منحوس ( لیونارد ) که در بستر مرگ افتاده بود شنیدم »
کاترین « ولی طفل از زیر خرابه های شاتو نجات یافت وهنوز زنده است »
نیبرگ « اه خدای من ! آیا این حرف راست خواهد بود »
کاترین بطرف لار یولت اشاره کرده گفت « من با این مرد دلیر او را از خرابه ها صحیح و سالم بدر آوردیم »
نیبرگ ، که از خوشی بیلمرید گفت « حال کجاست و چه می کند » .
کاترین « بزرگ شده. ويك افسر جوان دلیر فرانسوی به ثمر رسیده است ومقام مارا بر خود دارد »
نیبرگ « در حالیکه نگاه متحسس خودش را بر روی کاترین دوخته بود يك نعره بلندی از خوف بر آور ده خاموش ماند » .
کاترین : « مسیو دو آلیبرکت آیا میگذاردید که پسرتان را یکتافی از دست رود ! » .
قونسل از غم واندوه يك آه عمیقی بر آور ده گفت « بسیار بد بخت هستم پسرم را بعدازین قدرمدت بيك خارقه زنده بیابم وباز خودم او را بدست خود بکشتن دهم » .
کاترین دست خودش را به دوش او نهاده گفت : « ها وا هم وقت است باید او را نجات دهی » .
نیبرگ : « چه می توانم بکنم » .
کاترین : « نزد قوماندان پروس برو بنام له فیور همه اسیرانیکه در آنها در اردوی فرانسه موجود است بعوض هانریوت پیشنهاد کن » .
نیبرگ فائده متصور نیست ! ! حکم داده شده است و علی الصباح بوقت فجر از کثرت قلق و اضطراب حصه آخرین جمله را ادا کرده نتوانست و خاموش ماند .
بعد از لحظه چندی مثلاً که فکر نجاتی بخاطر اوخطور کرده باشد قدری بخود آمده گفت « بخیالم يك طريقه نجات برای
اویافتم ! اما باو را من بحیث ژنرال قونسل آستریا بحمایه خود گیرم » .
کاترین « یکنفر فرانسوی را چطور تبعه آستریا ساخته می توانید » .
قونسل : « بلی باید وظیفه خودش را ترک کني . وملیت پدر خودش را که يك امر طبیعی است اختیار نماید » .
کاترین : « از کامپابی این پلان تان بنهایت مشتبه هم باز هم بحيث يك پدو میتوانید این پلان را بکار نمائید » .
بعد ازین صحبت : تیقن اینکه نیبرگ بهر صورت باشد هانریوت را از مرگ نجات خواهد داد کاترین با میرونی برای خود ولاریولت ازو گرفته بدون ضایع وقت بطرف أردوگاه روانه شدند زیرا زیاده برین در داتزغ معطل شدن علاوه بر اینکه بی فائده بود خطرات زیادی را دربرداشت. برسیدن اردوگاه را پرو بتضل سفارت خودش را به له فیور تقدیم نموده از باعث افشای هویت هانریوت عفو آورده خواهش نمود . و بیاد شال اطمینان داد که هانریوت هیچگاه بیرق وطن اختیار یش را بخواهد گذاشت .
مارشال با افکار پیچیده درهم یکتمال اضطراب ب قدم زدن شروع نمود. بعد ازچند ثانیه دفعتاً ایستاده نعره زد : « اینجنیز ها هر چه میخواهند بگویند من باید این معامله منحوسه را انجام دهم ! گومیخواهند به ایمپراطور هم شکایت کنند . واز من باید او این مسئله را بدهم » این جمله را تمام ندوته کاترین را باغوش کشید گفت « زن من هیچگاه


( صفحه ٢٤ )
( شماره ٤٦ و ٤٧ )
( مجلد پنجم )

پریشان مباش ؛ بر هانریوت كسي شليك كرده نخواهد توانست ! او در پناه و بام اندازة من را با خود دارم ؛ برای اینها اگر زنده ماندم (دانزخ) را امشب خواهم گرفت :
فصل بیستم *
استخلاص هانریوت : -
در اثنائیكه له قبور تهیه حمله را بر دانزخ میدید ، كونت دو نیبرگ بطرف قصر نشيمن مارشال كال كروت بسرعت میشتافت . برسيدن آنجا هويت افسر جوان فرانسوي را اظهار كرد وتسليم فوري او را بحيث يك تبعه آستر يا مطالبه نمود .
در آن اوان پروسیا خواهان دلجوئي آستريا مي بود . اگر چه در اثناء محاربه متذكره آستريائي طرفي اختيار كرده بود بازهم پروشیا امید قوي داشت كه براي مغلوب ساختن این عفریت کورسيكائي سردنيزه او را بكار خواهد داشت . موجودیت كونت دونيبرگ در شهر محصور دانزخ در چنين يك فرصت دلیل بزرگ این آرزو هاي دوستانه بود .
مار شال کالنكروت برای ممنون ساختن ایلچي استر يا قبول نمود که اسیر فرانسوی را بقونسل خانه استریا تسلیم نماید تا در آنجا الى فيصله وتحقيق دعوای تابعیت معطل بماند .
برسيدن قونسلخانه نیبرگ سؤالات زیادی از ها نریوت راجع به ایام طفولت او نموده خواست بفهمد که از والدین حقیقی خودش مفکوره دارد یانه ؟ جوابات مرد جوان همه صاد قانه واطمینان بخش بوده از حیات اردو حصه مختصری بیاد او
بود و همینقدر می دانست که پسر خوانده يك و الدين مهربانی بود که بنام ایشان موسوم و در زیر دیوار شان سر پناه داشت . ولی حس می نمود که در آغوش پدر و مادر حقیقی خودش نمیبود .
جنرال قونسل احساسات خودش را ضبط کرده گفت « بتو اطمینان میدهم که والدینی که با آغوش شان احتیاج داشتی زنده وحاضراند ترا بپو سند آیا خواهش داری آنها را به بینی »
ها نريوت بايك لهجه متحيرانه وبي باکانه جواب داد « مشكل است كه از خودم احساس محبت و دوستی نسبت بوالدینی که مرا در طفولیت ترک کرده هیچگاه خود شان را بتجسس ویا معلوم کردن موجودیت من زحمت نداده اند ، توقع نمایم ! ولی اینرا میخواهم بجناب شما عرض کنم من را بکدام اشتباهی نجات داده اید ورنه من تعلقی به این لباس استر یائی ندارم و يك افسر فرانسوی ام این را گفته و لباس جز وشم استریائی را بدور افکنده نیم تنه فرانسوی را ظاهر ساخت.
نيبرگ : « باید بر مادر و پدرت اعتراض بی جهت نکنی و فعلا ئیکه تو از آن اطلاع نداری باعث ترك تجسس شان گردیده .... در حقیقت دلایل زیادی موجود است که آنها ترا مرده یقین می کردند و اندوه این واقعه صدمه های زیادی به آنها وارد کرده است . امروز چون شنیدند تو هنوز در قید حیاتی بهمان لحظه شتافته ترا از پنجه مرگ یقین نجات دادند : مادرت در حالیکه از خوشی مرتعش است ترا میخواهد باغوش بگیرد ! هانریوت آیا
او بی فائده انتظار کشد ومن از تو چون فرزندی رشیدی مایوس شوم .
افسر جوان به بسیار زحمت اشکهای خود را بشنیدن این الفاظ پر تاثیز پدر خودش که تا حال مرد بیگانه تصور می نمود ، ضبط کرده در آغوش او در آمد و بکمال محبت فرزندی او را بوسیده گفت . « پدر عزیزم امید میکنم ، با لفاظ نا مناسبی که پیشتر گفتم مرا مواخذه نفر مائید ! زود بگوئيد ما در عزیزم را چه وقت دیده میتوانم »
نيبرگ که از خوشی میلرزید گفت « همیندم » ودست او را کشیده باطاق کشی برد ، کنتس نیبرگ كه حكايه کاترین را از زبان شوهرش شنیده ود بكلى متيقن و مطمئن بود که این افسر فرانسوی هانریوت خود اوست و نتیجه استنطاق نيبرگ را با کمال بی صبری منتظر ود بدیدن او سرا پا مرتعش شده سر و رویش را به بوسه های مکرر نثار نمود
بعد لحظه که جوش بوس و کنار و معانقه ها فرو نشست کـو نت گفت
فر زندم هنوز هم این لباس فرانسوی را در بر داری حال باید این یونیفورمه را از خود دور كني .


[BLANK PAGE]


جریده هفته وار
انیس
قیمت اشتراک

اطراف و ولایات داخله ۱۲ افغانی
طلبه معارف » ١٤
در ممالک خارجه » ۷
۲۰ شلك

( مطبعه انیس )


( شما ٤٨٠ )
مجله ٥
انیس
اشتراك سالانه ١٢ افغانی
محصول پوست ٢ "
خارجه ٢٠ شلنگ
اداره : كابل جاده ارگ
مؤسس و صاحب امتياز : محي الدين
مدير محمد امين خوگيانی
تاسيس ١٣٠٦
٢ شنبه ٦ ثور ١٣١١
١٨ ذالحجه ١٣٥٠
موافقت نامه
راجع به ارتباط پستی ما بین دولت پادشاهی افغانستان و اتحاد جماهیر اشتراکیه شورائیه
که فی مابین مدیریت مستقله پست و تلگراف وتيلفون دولت پادشاهی افغانستان و کمیساریات ملی ارتباط
اتحاد جماهیر اشتراکیه شورا ئيه منعقد گردید
چندی قبل برای هيئتی از طرف کمیساريت ملی ارتباط حكومت اتحاد جماهير شورویه ، برای عقد قرار داد پستی ، تلگرافی و راديو تلگرافی ، بين مملکتین افغانستان و اتحاد جماهير حضور بهم رسانیده بود . از طرف مديريت مستقله حکومت متبوعه ما نيز هيئتی برای انعقاد این معامله تعيين يافته بود . انجمن های این قرار داد چند بار در وزارت جليله خارجه انعقاد می يافت تا اینکه موافقه طرفين بعقد موافقه ذيل انجام يافت که ما برای اطلاع قارئين كرام بخلاصه اشاعه میگزاریم : -
برای پیش رفت وترقى ارتباط پست فی ما بین دولت علیه پادشاهی افغانستان و دولت عليه اتحاد جماهير اشتراكيه شورائیه ، طرفین متعاهدتين اشخاص ذیل را مقرر نمودند که مطابق به فقره دوم ماده پنجم موافقت اتحاد پستی عموم دنیا منعقدۀ لندن قرارداد هذا را امضاء بفر مايند : -
مديريت مستقله پست و تلگراف وتيلفون افغانستان ـ آقای رحيم الله خان مدير مستقل پست وتلگراف وتيلفون .
كميساريت ملی ارتباط اتحاد جماهير اشتراکيه شورائيه ـ آقای سر برینکوف ويس كفيل مديريت مجرايه پست كميساريات ملی ارتباط ـ و خانم سر پراکوا ، ی ، ف رئيس شعبه پست اداره بین المللی کمیساریات ملی ارتباط .
وکلای فوق الذكر طرفین بعد از ارائه مخابرت نامه های خود که صحیح و در ترتیب لازمه مرتب شناخته شدند بعقاد ذیل موافقت نمودند : -
« ماده اول »
مابین دولت علیه پادشاهی افغانستان و دولت عليه اتحاد جماهير اشتراکیه شورائيه تبادله منظم وبلا واسطه مراسلات معمولی و راجسترى يعنى مکاتیب ، پوست كاردها کاغذ های وطايفى (چاپ داتر) مطبوعات نمونه های مال التجارتى مستقر می گردد .
« ماده دوم »
طرفین متعاهد تین تعهد می نمایند که تمام انواع مراسلات اراتريتنى مذكره ماده


صفحه ۲ (شماره ٤٨) مجلد پنجم

اول موافقت نامه هذا راجع از خاك ممالکت طرفین متعاهدتین وجه وارده از ممالکى باشد كه دولت عليه پادشاهی افغانستان يا دولت عليه اتحاد جماهير اشتراكيه شورائیه با آنها تبادله پست را دارا باشند ، از خاك خود عبور بدهند .
تحويل مراسلات پستی براى انتقال ترانزیتی مطابق مقررات فصل اول ماده اول نظامنامه اجرائیه ملحقه به معاهده اتحاد پستی عموم دنیا براى پسته هاى سرباز و یا سر بسته مى باشد .
( ماده سوم )
تبادله پسته طرفین متعاهدتين در نقاط سرحدی ذیل اجرا خواهد شد : ـ نقاط سرحدی در خاك دولت علیه پادشاهی افغانستان : ـ قره تپه ، پته كيسر نقاط سرحدی در خاك دولت عليه اتحاد جماهير اشتراكيه شورائيه : ـ كشك شوروی و تر مز .
( ماده چهارم )
حمل و نقل پوست ما بين نقاط مر بوطه سرحدی تبادله پست متذکره ماده سوم موافقت هذا ، از پته كيسر الى تر مز و از قره تپه الى كشك شوروی باوسايل و مصارف مقامات پستی دولت علیه پاد شاهی افغانستان از تر مز الى پته كيسر و از كشك شوروى الى قره تپه با وسايل و مصارف مقامات پسته دولت عليه اتحاد جماهير اشتراكيه شورائيه اجرا خواهد شد .

( ماده پنجم )
مبادله مراسلات و هم چنين محاسبات مقابله طرفین متعاهدتین بر اساس مقررات معاهده اتحاد پستی عموم دنیا و نظامنامه اجرائیه آن که مربوط به تبادله مراسلات مذکوره و طرز اجراى محاسبات آن میباشند ، اجرا خواهد شد
( ماده ششم )
برای اجرای تصفیه محاسبات از ترانزیت مراسلات ( ۱ ـ برای مکاتیب و پوست کارد ها ۲ ـ ـ برای کاغذ های وطاقی مطبوعات نمونه های مال التجاره ) که از خاك ممالك طرفين متعاهدتين عبور مینمایند اساساً مسافه های ذیل قبول می گردد :
الف : خاك دولت علیه پادشاهی افغانستان :
برای حساب پرداخت مبالغ ترانزیتی مراسلات که از خاك دولت عليه پادشاهی افغانستان عبور داده شوند ، مسافه کمتر از ۳ هزار کیلومتر به حساب گرفته می شود .
ب : خاك دولت عليه اتحاد جماهير اشتراكيه شورائيه :
۱ ـ برای مراسلات به ایران ، ترکیه چین غربی کمتر از ۳ هزار کیلومتر .
۲ ـ برای مراسلات به پولند ، لاتو به استونیه ، فنلاند ، زیاده از ۳ هزار کیلومتر ولی کمتر از ۶ هزار کیلومتر .
۳ ـ برای مراسلات به منگولیا زیاده از ٦ هزار كیلومتر ولى كمتر از ۹

هزار کیلومتر .
٤ ـ برای مراسلات به چین شرقی جاپان و ممالک ما ورای آن ها بشرطیکه مراسلات از راه خاربين ، كوان چنز فرستاده شوند زیاده از ۶ هزار کیلومتر ولی کمتر از ۹ هزار کیلومتر . اگر مراسلات از راه و ولا دى وستك ، فرستاده شوند ، زیاده تر از ۹ هزار کیلومتر
ماده هفتم
دوایر پستی سرحدی طرفین متعاهدتين در مسایل راجع به استفسار و یا استحصال معلومات مکاتیب مفقوده و غیره وقایع متعلقه به تبادله پستی اداری شان حق مکاتبه بلا واسطه را با دوایر پستی سرحدی طرف مقابل خواهند داشت .
ماده هشتم
مکاتبه وظایق بین ادارات مرکزی طرفین متعاهدتين بزبان فرانسه و بین مقامات تبادله پست سرحدی بزبان فارسی و روسی اجرا خواهد شد .
ماده نهم
جوالهائيكه دران ها مراسلات حمل و نقل می شوند باید مضبوط و سالم باشند و با بست اول به مملکت مرسل آن مسترد شوند .
ماده ده هم
محاسبات بین ادارات پستی طرفین متعاهدتین با فرانك طلائى ترتیب و سنجش شده و پرداخت آن بعد از هر سه ماه در معادل فرانك طلائی با ارض بكائی خواهد بود . ( بقیه در صفحه ۹ )


صفحه ۳
(شماره ٤٨)
( مجلد پنجم )

اجمال اجرای مراسم عید سعید
اضحی در کابل

ترتیبات این عید نسبت به اعیاد سابق بسیار عالی و نظر ربا بود
چیزیکه زیاده تر بر مسرت اهالی می افزود همانا ملاحظه عسکر نادرشاهی بود که اهتزاز پرچم های اسلامی و آواز موزيك نظامی وقیافه های جذاب شجاعت توام افراد عسکری هر بیننده را بتهیج آورده يك جهان فرح وامید می بخشید
درین اوان که عسکر ها یکی دیگر در مسجد مشغول موقع گرفتن هستند
مامورین ملکی الی درجه روسا ومدیران عمومی و تا فرقه مشران از اراکین نظامی که قبلا" وزارت جلیله در بار برای صرف ناشتا و شرف شمولیت موکب رسمی تا عید گاه واز آنجا الی سلامخانه هدایت داده بود بساعت معینه در سالون مخصوصه قصر دلکشا اجتماع نمودند و نیز ازطرف وزارت دربار توسط وزارت جلیله خارجه بعموم هیئت سیاسی دول معظمه مقیم کابل اطلاع داده شده بود که قرار اصول جاریه اعیاد سابقه پیش از نماز عید بحضور اعلیحضرت جهت انجام مراسم عید مذهبی افغانستان حضور بهم رسانند لذا عموم هیئت سفرا وارد قصر شده بشرف ملاقات اعلیحضرت همایونی واصل و شيخ السفر خطابه ذیل را از طرف خود و هم قطاران محترم خویش قرائت نمود .

نطق شیخ السفر بحضور شهریار افغانستان
اعلیحضرتا !
شرف دارم که امروز بحضور اعلیحضرت شما ، و هم ملت افغان ؛ تبریکات صمیمانه همقطاران محترم و همچنان از شخص خودم را بتقریب عید سعید اضحی تقدیم دارم .
در این روز ، سعادت و تعالی افغانستان را خواسته اجازه می خواهم که بحضور اعلیحضرت شما آرزو های صمیمی خود مانرا برای صحت و سلامت اعلیحضرت که بنابر کار های عالی شان و هم بهبود ملت افغانستان ضروری وحتمی است ، تقدیم دارم .
نطق جوابیه اعلیحضرت پادشاه افغانستان
« جناب شيخ السفر ! »
« از تبریکات صمیمانه و احساسات خالصانه شما و همقطاران محترم شما اظهار ممنونیت می نمایم » .
« امید وارم که جناب شما و همقطاران محترم تان در مملکت عزیر ما بخوشی و مسرت زیست نمائید ! »
بعد از تبادله این نطقهاي و ترخیص هیئت سفراً از حضور و فراغ مامورین ملكي ونظامي از صرف ناشتا موکب هما يوني جاده پیماي صوب عیدگاه گردیدند .
قراریکه مشاهده شد در مقدم موتر همايوني يك قطعه از سواران مخصوصه کارد

شاهي و يك فيل که در حوضه آن امام حضور نشيمن داشت در حرکت وباموتر مخصوص اعلیحضرت یاورهاي حضور سواري اسپ وعقب موتر يك قطعه از سواران با علم مبارك بودند وعقب اين موتر نمبر ٢ ويك قطعه سوار وبعد آن موتر نمبر ٣ وامير ٤ بهمين ترتيب منظم که هر بیننده را يك عالم فرح وانبساط مي بخشيد بصحن عیدگاه توسل و ذات هما يوني پياده شده براي چند دقیقه در بارگاه که برابر دروازه مسجد نصب شده بود جهت وصول سائرين توقف فرمودند بعد ازینکه عموم مامورین رسیدند ذات شاهانه از بارگاه بداخل عیدگاه حرکت فرمودند و به مجرد وصول بقرب قلب صفوف عسكري حسب قومانده ع ، ج امانشان والاحضرت سپه سالار سردار شاه محمودخان غازي وزير امور حرب که بعسکر اعطا شد مراسم تعظیم بجا ودر هر دقیقه موزيك غريو «عمر دریشه پادشاه » » بآسمان رساندند .
پس از ختم مراسم تعظيم وبعد از فراغ نماز وقرائت خطبه که از طرف خطیب ایراد شد ذات شاهانه قیام فرموده با حضار مصافه فرموده سروردي عموم مردمانی که بشرف دست بوسي شان نائل مي شدند مي بوسيدند .
گرچه نماز و خطبه بساعت ۱۰ نیم ختم شد ولی این مصافه و ایذال عواطف شاهانه الي ۱۱ دوام کرد وذات شاهانه دروقت خروج با عموم بكلمات مختصر و جامع عید مبارکی


مجلد پنجم

(شماره ٤٨)

صحفه ٤

کرده و از طرف عسکر دوباره بقرار قومانده
علی الماج با وزیر صاحب حربیه غازی
مراسم تعظیم اداء گردید و درینوقت
اعلیحضرت بوزیر صاحب حربیه
امر دادند که میخواهیم با فرزندان
عسکری ام عید مبارکی کرده سر و روی
شان را با غوش شفقت خود بگیرم امر
دهید تا از هر فرقه و صنف يك يكنفر
وکیل شان حاضر شوند ، این امر فوری
اطاعت و از هر فرقه يك يكنفر حاضر
و پس از دست بوسی قوماندان معظم
خود مهدا نه مرخص می شدند .
بعد از فراغ این عید مبارکی تکراراً
به همان خرگاه تشریف برده بتعدد از
چند دقیقه هدوکب همایونی مثل اول
بسلا حخانه عودت فرمودند .
بعد از مواصلت اعلیحضرت بمنزل
مخصوص سلا حخانه و احضارات عموم
مدعوین ساعت ١١ نیم اعلیحضرت وارد
سلا حخانه شده پس از ملاطفت و مهربانی
که باحضار فرمودند بر فراز تخت رفته
خطابه ذیل را ایراد فرمودند .
نطق تبریکیه ذات شاهانه

«عزیز انم »
اولاً خدای متعالی جل شانه را سپاس
بگوئیم و بروح صاحب شریعت درود و ثنا
میفرستیم که ما را بجزء مومنان و امت
ناجیه گردانیده است . این عید بزرگ
هدیه کبری ذات اقدس الهی و یاد گار
قربانی ابراهیم خلیل است که فرزند

عزیز ش را برای مصالح ملی و اجتماعی
قربان کرده و در شریعت اسلامی مقام
بلند یرا حائز شده است ، مسلمین جهان
بیاد گار همان قربانی پیغمبر محترم باین
روز مبارك قربانی میکنند ، اجتماع
و محبت می نمایند و در همین روز مسلمین
از تمام ممالک در مرکز توحید یعنی
مکه معظمه با هم جمع آمده بامر خدای
متعال بقربانی و ادای مناسك حج و
احکام دینی و ابراز عواطف با همی می
پردازند .
« خدای توانا را شاکریم که برای من
و حکومت مان توفیق عنایت نمود تا يك
نماینده افغانستان بدینتی و زیر در بار را
جهت ادای فریضه حج و تعمير يك حاجي
خانه در ان جا ار سال دارد عمارت مذکور
نه فقط اسباب راحت حجاج ما را تأمین
نماید ، بلکه برای همیشه نام وطن ما را
دران خاك مقدس نماینده گی می کند »
« فی الحقیقه امر رو بزرگتر بن روز یست که
وسایل ارتباط و تندید مناسبات بین مسلمین
هر ناحیه در آن محا ئماً با فرا هم و آنها را به
محبت و اطلاع از حال همدیگر دعوت
می نماید امروز حجاج با نماینده های ممالک
اسلامی در آن سر زمین مقدس یادی از جلال
وعظمت گذشته اسلام خواهند نمود ، وبياد
خواهند آورد که قرآن عظیم الشان
الهی برای رهنمائی و سعادت بشر در آن
خاك پاك نازل شده است . »
« امروز ما نیز باید بنوبه خود یاری
ازین مفاخر گذشته کرده و فکري بوظیفه
وتکالیف موجوده و آینده خود بنمائیم

عروج ممالک اسلامی خصوصاً افغانستان
در قرن ( ٥ و ٦ ) اسلام معلوم و شواهد
و آثار برجسته آن تا اکنون در همه
اقطار مملکت موجود ، و تر قیات گذشته ما
در هر امری از حقایق مسلمه و جزء مفاخر
تاریخی ما می باشد ، والبته کسانیکه
بتاريخ حيات اقوام گذشته عبرت و آشنائی
دارند اعتراف خواهند کرد که آن عظمت
وترقیات ما در اثر پایبندی با حکام قرآنی
بوده و هر فرد مسلمان عقلا" ووجداناً خود
را مکلف بتأسى احکام قرآنی میدانسته
است « قرآن عظيم الشان نزول تعليم
و تربیه ، اتحاد واتفاق ومصالح اجتماعی
بشر را که از اسرار بزرگ ترقی وتعالى
عدل متمدنه امروزه جهان محسوب
می شود ، قبلا امر وتاکید فرموده
است ، وبه همین جهت هنگامیکه اسلاف
مرحوم ما این اصول بزرگ واساسی
را پابندی و اعتیاد می نمودند ، ترقیات
و افتخارات بزرگ را نایل و به خوش بختی
و راحت زیستند ، وبشرافت و دینداری
و نام نیک از جهان رحلت فرمودند ، واز
همان وقتیکه اخلاف آنها نسبت بآن اصول
مقدسه غفلت و بی اعتنائی را شعار خویش
ساختند دچار ذلت و انحطاط شدند ضعف
وتشتت امروزه مسلمین نتیجه همان اهمال
وبی اعتنائی با صولات مقدسه دینی است .»
« بنا بر علاقه قلبی که بترقی وطن
عزیز دارم از تذکار خاطره های گذشته
عظمت وترقی قوم ووطنم خود داری
نتوانسته وضمناً میخواهم باین تذکارات
( بقیه در صفحه ١٢ )


شماره ٤٨

مجلد پنجم

نهضت شرق براي
مقاومه غرب

ملل آسیا حریت ومجد خود را ميخواهد
اعاده نماید

(هربرت آدامز جیبونز) محرر مشهور
امریکه که در اطراف آسیا سیاحت و
با قوام شرقي مختلط بوده در دو سال
اخیر احوال شان را تحت مراقبه آورده
اثرائیکه ازان سیاحت بدل او موثر
افتاد در یک مقاله صفی و تفصیلی از روي
آن نهضت شرق خصوصاً ملل آسیا استد
لال میشود به منصة اشاعه گذاشته .

ژاپون به تحکیم اتحاد سیاستی که
در جزو مخصوص عالم مییابد پرداخته
و اجراآت چاپان در منچوریا اولین
قدمیست که برای راندن سلطه اروپا بر
آسیا برداشته است ، در منطقه دیگر
آسیا مسمر بین هنده کاندي را در راندن
سیادت اقوام سفید مصروف مجادله
بابر طانیه می بینم - ما امریکائی ها در
جزیره (فلپائن) در خلاصی از تسطره
غرب این چنین عزم را دیده ایم باینکه علی الرغم
مایه اهالی، این جزیره افاده کرده ایم
نظام حکومتی را که مبنی بر حریت است
لیلی قلق و اضطراب در شرق واهل
شرق که تقریباً نیمه از ابنا بشرند حکم
فرما است .

پس از شنگهای و مانیلا تا استانبول
و در جزایر (فلپائن) در تضامن اقوام
سفید شک و ارتیاب تعلق گرفته

و این تضامن ، انقیاد ، کامیاب ترین
وسیله برای مقابله شرق ونیل سیادت
بر شرقیها بوده است .

اما از وقتیکه در روسیه انقلاب
بالشویکزم تولید گردید پیش آمد این
تضامن ، انقیاد ، را پراگنده و سخت
پراگنده نموده که اقوام سفید دیگر آنها را
از قطار خود خارج نمودند .
وهمچنان از روزیکه معاهده ورسای انعقاد
گرفت (ایتالیا) بدست درازی نو امتیازاتش
که در چین و سیام و ترکیه داشت مجبور
ساخت و انیاقش را در فصل محاکمات
نزد محاکم اهلی ممالک مذکور گذشت
قبل ازین (حلیفه ئی) برضد المان در شرق
نشریات ، پروپاگند ، کرده فضایح و
اعمال متبره را باو نسبت میدادند ترويزله ان
شرق بدون خاکساکر به مناطق قتال
جنگ عالمگیر با اسلحه که از جانب بعضی
قوام سفید معاوناً گرفته بودند(آلمان) مضار
نمودند تا با اقوام سفید در آویزند .

عجب نیست که بعد ازین انقضا، شرق
ها از تضامات بین الاقومی برداشته شد
وقتیکه سقوط مزبوران اکثر ممالک
عرب و افلاس عده از بانگهای شان
وگسختن زمامهای ضمان دیده شد مغته
های قوی به نظامات اقتصادی بین الا
قوامی شان علاوه تر الحاق یافت ،

از آغاز قرن بیستم میلادی تا امروز
احوال ملل آسیا دگرگون گشته .

سی سال است که ملت جاپان شروع
نموده برفع آن نواقصیکه از طرف دول
غربی پنجاه سال قبل در تأسیس سیادت
او عاید گردیده بود جاپان قوه حربیه خود
را با یکی از دول غربی در روسیه، آزمایش داده
سراپا کامیاب گردیده قبلاً در نفس
بر اعظم آسیا مستعمرات نداشت اما هنوز
تا جزیره فارموز ادامه مناطق مملکتش امتداد
یافته و حاضراً جاپان یکی از دول عظمی
بشمار میرود در قوه حربی خود در دول
دنیا مقام ثالثی را احراز نموده ، در بحر
محیط شرق آسیا دسته جهازا تش سیادت
می نمایند، و به مستعمر اتش کیانشاو
منضم گردیده متمرکز (سیادتش از دو منچوریا
دول دلیدان) تبسم کرده، در جزئز مستملکاتش
بجانب جنوب به خط استوا وصل شد .

همچنان درقرن نوزدهم میلادي مملکت
چین بر ماثر تقسيمات بين المالي حاوي بوده
اما بواسطه معاهده بوکسر اقامه قشون
اجنبي در پایتخت چین براشان تسلیم کرده
شده بود، زدوره های جمهوریت دوره سوم
جمهوریت چین حاضراً آغاز میگردد وقتیکه به
تقرب تشکیل حکومت مرکزی جنگ های
داخلي خلل شدند ،افراموش نخواهیم
کرد که چین با این همه در تولید علا قات
خويش ادول يك پیشرفت سریع ، واضح
را حائز شده . واملاك قرار دادي دول
با وشان معاد کرده شدند وحق استقلال دي
در تعرفه های گمرکی اعتراف نمودند و بنأ
نپادند تا سائر امتیازات اجنبي را لغو سازند .


صفحه ٦ (شمارۀ ٤٨) (جلد پنجم)

فی الوقت فرانسه در جنوب شرقی به
مستملكه های شان توافق نمودند ، بريطانيا
در ملا یا همچنان رفتار کرد .
و سيام از آن اشیائی که به سیادت شان
مصادمه میکرد نجات یافت اگر چه مساحت
آن از ماقبل تقلیل یافته بود وسائر مناطق هند
بریتانوی وهند هولاند از نظام نیابتی
تمتع گرفته می روند دزغای هند از محبس
بر آمده بسوی لندن عازم شده در آنجا
وزرأ شاهی استقبال شان را نموده اند بعد از
مذاکره شان به خلاف ورزي قانون به
معاودت محبس راضي شدند .
افغانستان قبل از سی سال آرامگاه انظار
انگليس و ايران میدان منازعات روس
وانگليس، وسر زمین عرب تحت سيادت
عثمانی ها (اما از بعضی جهات تحت سلطه
اروپا) بود .
امروز تمام این بلاد بتما مها دارای
استقلال تامه می باشند ، همچنان مناطق
آسیا وسطی در زمان حکومت تزاری
شخصیت خودرا از دست داده بود امروز
در جمهوریت سویت داراي عضويت است .
به اینکه تغییرات عظیمه موجوده که دال بر تقدم
اند ملل آسیا را راضی نساخته بلکه آسیا را به
اضطراب وقلق آورده گویا تقدم سریع
آنها را به بی اطمینانی تزئید بخشیده
خصوصاً این امر ناراضی عمومی را در
سائر مناطق باعت ننگردیده خاصتاً
اغتشاشاتیکه جلوگیری از ئی عند الانفجار

متصور نیست مگر بقوه عساکریکه تحت
قيادت افسران اروپائی باشد .
وقله تنها این امر سرعناد ملل شرقی با فرزندان
شعوب سفيد نیست ، این عصبيت که زوال
نخواهد شد حتی از کسانیکه بقسم سیاحت
ازین بلاد در گذشت باشند .
آیا (اصل اساس) درین نهضت تساهل
اروپائی ها با شرقی ها است که بعضی
حقوق و امتيازاتی را که ایشان رواداشته
اند حرص ایشان را شور داده طمع ملل شرق
را به هیجان آورده که لا ینقطع در طلب
افزایش اند و یا ما غربی ها در قلوب
شرقی ها ضعف خود را وانمود ساخته
ایم . متليکه ولستوت چر چل می گوید .
یا اینکه ژاپون و سویت در آب گل
آلود شکار می کنند بغرض قضاوت بر
امریکا و اروپا .
تمام این سوالات ایجابا جواب می
شوند ليکن با این همه به مقر مسئله
نمی رسیم .
همچنان امکان می رود که این اضطراب
منسوب گردد بسوی اقدامات وطنیتی که
در وقت شکست دادن جاپان در مکدن
بروسیه در آسیا بروز نموده پس دائره آن
وقتی مشتعل شد که رئیس ویلسن ١٤ نقطه
را در طول وعرض دنیا نشر نمود .
غیر از انکه این ایعاز اسباب ثانوی است
چه شرقیها از آن قبل نبودند که وزش
هوای مخالف حریت را در سیاست اروپائی
ها نمی دانستند .
الحق که باز گشت تقریر از سال ١٩١٤
الی ١٩١٨ است .

حق اینست که برای قلق و
اضطرابیکه امروز شرق را سیادت می
بخشد اسباب اقتصادي و مدنی است
ما شرق ها را مکلف ساختیم تا افکار و نظام
صنعتی و ثروتی و تجارتی ما را اتخاذ نمایند
در حالیکه آنها این نظام و افکار
را به طیب خاطر قبول نمی نمودند نظام
اقتصادی ما تنها در جاپان اصلاحات نموده
همین جاپان است که در مدنیت اروپا
تنها او را پیرو می بیند لیکن بدون اینکه
سيادت تقلیدی اروپا بر او شاق باشد جاپان
این نظام را بلا تکلیف از طرف اروپائی
ها در وطن خود تطبیق داد
ليکن به استثنا ژاپون در اقطار آسیا
اقوام را معنتاً به قبول معاهدات
(مودت و تجارت) و ضمناً برای سلطه و
نفوذ خود از جهت امتیازات و امتداد
خطوط آهن و شوارع عمومی تکلیف
دادیم.
و اما استدلال میکردیم بر اینکه ترقیات
آسيا بما معلوم نبود مگر به این وسائل
یا اینکه شرقی ها جواباً بگویند که
ما ذاتاً فکر نمودیم و میل کردیم
حالا نکه این منافع مادی را که ما بایشان
داده ایم از ما خواهش نه نموده بودند
متليکه دپلومات و کمیسون های دریایی ورجال
بانک ها و نماینده های تجار متفقین جوهر
مسئله که می باید سوکوزی کنیم آن را
این است که مدنیت قدیم شرقی ها به
تمام معانی ضد مدنیت مادی غربی ما است
پس شرقیها دارای غرض و مقاصد


صفحه ۷
(شماره ۴۸)
(مجلد پنجم)

ويك فلسفه حياتى میباشند که سراپا باعمال ما مخالفت دارد»
شرق بنفس خود را میگوید : که آهسته رو، مكبر، مگر اشيائى را که به آن احتياج داری و آنچه ترا آسوده میسازد وغرب به نفس خود میگوید بکمال سرعت رفتار نما و آنچه میتوانی بدست آوی حاصل کن بدون اینکه تفکر در احتياج و نفع آن نسبت به خود داشته باشى :
هیچ است نمیتواند که شرق را سيادت می بخشد اتخاذ خواهد نمود مظاهر سياسی را که بدان ظهور می نمايد - حتى اينكه مقتضى سطحی گمان خواهد کرد که ملل شرق ماسوای اقامت حکومات مستقله که بر اساس تمثيل نيابى (شوری) باشد در اين جنبش خود مقصدی ندارند .
ازین جهت می بینيد سياح رهگذر را که از مناطق قبائل شرقی میگذرد باوشان میگوید و اقرار مینمايد کارنده مغرض اجنبی : - (امکان ندارد که شما انتخاب حقيقی را چنانکه می شايد استعمال نمائيد مگر بعد از اينكه عامۀ شما تعليم يافته شود ، وبعد ازانکه فرق ديانات والسنه را ازبين بر داريد ولا بديست که عشرات سال ها بگذرد تا شما بر حاكميت خويش قادر گرديد . )
وبعد ازان اضافه مینمايد شخص غربی بر قول خود اين را (شما ميگويم خدای را که مارا بسوی شما فرستاده تا بر شما قضاوت کنيم اگر ما نبوديم البته ابتری بلاد شمارا فرا ميگرفت )
وميگويند غربی هائیکه میشنوند اين چنين کلمات را واه چه ذکاء دارد وچه فکر خوب دارد .
با وجود اين اضطراب اساسی را که در قلوب شرقی ها جايگير است محض به گفتن اين قول كه اين اهالى بلا استعداد آزادی میخواهند، زائل کرده نميتوانيم بل خواهد خواست الى الان ياد خوانيم كرد ما اقوام سفيد آن زمان درازی را که در آن طريقه حاكميت بر نفس یاد گرفته ايم از وقتيكه وثيقه حريت (ماجنا کارتا) صادر شده است تا امروز .
مفكرين وزعما شرقی به او از بلند میگويند كه از نظام اقتصادی که در غرب قائم است سراسر منفصل شوند و میگویند كه اين انفصال ايشان را خواهد رسانيد بر حيات مستريح ورزق کافی (و مبراء خواهد ساخت) از اصالتهای که تحت سيادت ما ايشان را تحت فشار ميگيرد به نجات گاهی وصل خواهد کرد
ازين رو دو اعلان نجات از دست ما در حصول اين مرام اصلی شان آنها را منادی خواهد يافت .
با این بنابر مقتضای حال هرگز نمیتوانند خود را از ما نجات دهند
و ما گمان میکنيم که اكثر زعما و مفکرين ايشان از روی رفاه طلبی در اين مرام خويش غور می نمايند آنچه میخواهند بکنند اينست که ما غربی ها را كه تكليف ميدهيم ايشان را بمدينيتیکه دوست ندارند اينها و به نظامی كه ميل نمی نمايند بسوی آن ، نمیگذارند حاكم ايشان باشيم، (ترجمه ازکاشی مصری)

ار عرفان :

فنون و اختراع
تاثير كلفهای
خورشيد در زندگانی

خورشيد همين جسم نورانی كه از دور بنظر چنين می آيد که منبع نور و روشنی است وقشنگتر ازان چيزی نيست . باز هم از نقص مبرا نيست وبوسيلة دوربينهای قوى لکه هائی بر سطح آن ديده می شود ، اين لكه ها را باصطلاح علمی كلف گويند و بوسيله همين كلفهای حركت وضعی خورشيد را ثابت كرده اند.
اخيراً يكى از علمای طبيعی در تاثير كلفهای در زندگانی تحقيقاتی بعمل آورده و بسی از اجرای تجربيات عديده نتيجه مطالعات خود را امتياز داده است.
تاثير كلف خورشيد در اعصار قديمه نيز معروف بوده چينی های قديم عقيده داشتند كه كلف خورشيد نشانه خوش بختی و سعادت است از اینر و غالباً در هوای آزاد در زير آسمان بسر ميبردند بدين خيال که كلف شمس در آنجا بيشتر اثر خواهد داشت و آنها را از سر چشمه خير وسعادت بهره مند خواهد ساخت ، اين عقيده در طی قرون تاريخ باقی بود. ولی علمای عصر حاضر گويند كه کلف شمس در خوش بختی و بدبختی تاثيری ندارد بلكه يکى از حوادث طبيعی است كه اثر آن در موجودات زمين از