صفحه ٢
( شماره ٣١ )
سراج الايتام

فیه چه قدر و قیمتی را داراست که هزاران افراد انسان برای آن تخاك و خون غلطیده و بی سر پا بشریت زیر و زبر شود،
چه هیچ تنازع بدون يك اراده و مقصدی نیست و تا در دنیا مقاصد غرض الودی موجود است همین طور منازعات رواج خواهد داشت و بهر منازعات تا ممکن است ظالم و عدل دران جستجو نشده و يك سلسله جملات و عبارات بنام نظریه و دلایل ، حق و نا حق زیر و رو یا سر پوش مقاصد میگردد .
لذا بسیار لازم دیده میشود تفصیلات تاریخی و نظریات جانبین را از جراید خارجی مخصوصاً نشریات فرانسه ترجمه نموده بی طرفانه و بدون مداخله برای وسعت مطالعات قارئین انیس منتشر سازیم :

تاریخچه :
پیچیده گی و اختلاف امل بین چین و ژاپون حادثه ایست که از اواخر قرن اخیر در شرق اقصی گاهی شدت میکند و گاهی خفیف میشود . برای فهم طاقیت مسئله ، مجبوریم نظری به تاریخ دول مذکور بیاندازیم :
همین که ژاپون ، از دروس و مدنیت غربی بهره رو مستفید گردید، خواست در بر هم عطشی داشته ، يك حصه از چین را در سواحل بحر اصفر مالك شود .
چنانچه بعد محاربه ١٨٩٤ – ١٨٩٦ که بد ساس زیر کانه در کره یافته بود تا يك اندازه بمرام و مقصد خود نائل گردید .

و معاهده (اسی مونو سکی ) که باین جنگ خاتمه داد ، علاوه بر غرامات جنگ ، حق ملکیت جزائر ( فورموز) و ( پس کادور ) را به جاپان داده . و از ( پورت ارتور ) و ( ليا ئو تو ننگ ) که جنوب مانجوری و در خلیج ( پچی لی ) واقع است ، برای يك مدت به جاپان تعلق گرفت .
مگر دول سه گانه ، المان ، فرانسه روسیه ، ماده راجع به ( لیا ئو تونگ ) را برای صلح شرق اقصی مضر دانسته متحداً ژاپون را مجبور ساختند ، تا از ( لیا ئو تونگ ) صرف نظر نماید چنانچه ژاپون تن در داد ؛ ولی منتظر فرصت جدید نشست . تا اینکه محاربه روس و ژاپون شروع ، و فتح نصیب جاپان گردید . در نتیجه يك حصه از جزیره سحالین را از روس ها مالك و امتيازاتی چند در منچوریا صاحب شد .
چینی ها و اهالی منچوری – که دران وقت ضعیف بوده ، و قوه مدافعه نداشتند مجبور شده امتیازاتی را که برای روس ها شناخته بودند ، به ژاپونی ها هم دادند . و از همین وقت دوره نفوذ اجنبی در چین شروع گردید . یعنی در ١٨٩٧ المان بندر ( کیا و ) ، و فرانسه در اپریل ١٨٩٨ بندر ( کوئنگ چه او وان ) و انگلستان در ماه جون ١٨٩٨ بندر ( وی هی وی ) را به تصرف و نفوذ خود ها را در خطه چین قائم نمودند .
معاهده ( پورتس موت ) ١٩٠٥ و معاهدات دیگری که متعاقباً در بین چین و

ژاپون عقد، و از طرف دول تصدیق شده بود ، حق ملکیت راه آهن منچوری جنوبی – از ( چنگ چون ) الی ( دالنی ) و ( پورت ارتور ) و از ( مکدن ) الی ( انتونگ ) را به جاپان تسلیم نمود .
( این علاوه بر بعض جاهای كوچك و حق اداره كردن و عمل نمودن ( نه حق ملکیت ) ٥٠ کيلو متر زمین به دو طرفه راه آهن مذکور : ) درین مناطق معدن ذیل ( فوشون ) و معدن آهن ( پی سی هو ) هم داخل است .
بعلاوه جاپانی ها جزیره نمای کولنگ تون – که در ( دالنی ) و ( پورت ارتور ) واقع است – برای يك مدت معين اشغال نمودند .
ابتداء اشغال آنرا ٢٥ سال ، وبعد ٤٠ سال تعین کرده بودند ؛ تا اینکه در ١٩١٥ سعی نمودند که مدت مذکور را الی ٩٩ سال امتداد دهند .
بالاخره در ١٩١١ ( کره ) را هم به خودضم وملحق کردند . اگر چه کره ، برای جاپان يك بار گرانی است ، چه آن مستعد استعمار نه می باشد ، با این چوق در راس منچوری و منگولی واقع است ، برای جاپان دارای اهمیتی میباشد . و جاپان برای استقرار امنیت کره و منچوری مبالغ هنگفتی ( ٣ ونيم مليون ین ) صرف نموده اند ، و چین ها هم از آن استفاده نموده اند .
دائره جنك عالم گير ١٩١٤ – ١٩١٨ اشتعال نموده ، و جاپانی ها موقع را


( شماره ٣٠ )
غنیمت دانسته خواست که ( تسنگ تاو )
و ( چان تونگ ) را از المان ها برباید ،
علاوتاً چون میدان تاخت و تاز را در
شرق اقصی وسیع یافت ، و چین را
هنوز هم بیطرف دانست ، لهذا در ٧ می
١٩١٥ پیش نهاد موسوم به ( ٢١ خواهش )
را به چین تقدیم و خواهش تصدیق ،
آنرا نمود . خواهشات مذکور عبارت
از اسارت مکمل چین بود .
نتیجه حسب الرام و خواهش جاپان
بدست نیامد .
زیرا چین بر خواسته وبایکو تاژ اموال
جاپانی را شروع نمود و در ١٩١٧ بطرف
داری متعدین بر خاست . غرض از
شمولیت او در حرب عمومی این بود ،
که يك روزی تجدید نظر به (٢١ خواهشات)
کرده خواهد شد . و هم در سال يك
روز ، بمناسبت همین خواهشات ، در سر
تاسر چین ، نم ملی می گرفتند ،
بالاخره در کنفرانس واشنگتن
( ١٩٢١ – ١٩٢٢ ) امريك وانگليس
ژاپون را تهدید نمود، و بر او فشار آور
دند ، تا شهر ( تسنگ تا و ) را دوباره
تخلیه ، واز تمام ٢١ خوا هشا ت خـود
صرف نظر نماید .
ونیز کانفرانس ( دول نه گانه )
مذكور بعض تسهیلات دیگر از قبیل ،
انصراف از مناطق نفوذی ، تخلیه خطه
های موقعی ، استقلال گمرکی چین ،
عزیمت قطعات عسكری اجنبی وغـيـره
را برای چـین اعطا نمود ، وحزب
( كيومـن تانگ ) که فعلاً زمامدار
حکومت مرکزی نانکن اند ، تمام قواء،
کوششات خود را ـ علاوه بر اصلاحات داخلی
صرف این پرو گرام نمودند ، وتايك
حدی کامیاب هم شدند .
چنانچه حاضراً استقلال کمر کی چین
بحد کمال بوده ، وازین رو با ژاپونیها
خساره زیاد رخ نموده است ، زیرا موعد
معاهده تجارتی چین وژاپون ، از دو نیم
سال باینطرف انجام یافته ـ و تا هـنـوز
تجدید معاهده نکرده اند .
ونيز قطعات عسگری اجنبی کاملاً
از چین عودت نموده اند ، تنها در دورا
دور سفارت خانه هـای خارجی و بعضی
مناطق كوچك شانگهای ، تين سين ،
تا هـنـوز باقی است . قضاوت اجنبی هم
اگر امنیت در چین قائم می بود ، لغو
می شد .
از جمله دول ٩ گانه فوق تنها ژاپون
مقاومت نموده، ومیخواست که در بدل
امتیازات سابقه اش ، در منچوری حقی
داشته باشد . مگر حکومت نانکن قبول
دار نشد .
تا زمانیکه چین شمالی با چین جنوبی
در جنگ بود ، ژاپون موفقیت را حائز
بود ، چه ژاپون باقائد ( دیگـتاتور )
منچوری ، چانگ سولن ، سازش نموده
بود ، و برای مخالفت واستقامت بمقابل
حريفـا نش كمك های مادی وسلی باو
می نمود . مگر بعد از انکه پسر چانگ
سولن ، جانشین پدر خـود گـردیـده
وبا نا لكن صل نمود ، وضعیت تـبديل
شد ، وجاپانی ها هر قدر کوشش نمودند
قضاوت ملل
- ٢ -
ميثاق ژنو :
در حزان سال ١٩٢٤ ، آن میثاق مشهور
ژنيو كه برای تکمیل صول اساسی مجمع
ملل سنجیده شده بود، تحریر شد ،
تا برای تامین صلح وتنبیه از شكنت
صلح ، يك اله مكمل موجود باشد .
مانند يك قره بانی كه يكال مهارت تعمیر
شده باشد، مواد و اصول زیادی برای
تصفیه کا نفلكت های سیاسی تعین شد،
تایه هر صورت يك مسئله، ا دی که قبول
آن اجباری باشد حل شود . اجراء
این طور فیصله ها وفيصله هـای ديوان
عدلیه ها که از طرف مدعی ها ، باین
واسطه تامین شده بود كه دروقت مخالفت ،
شورای مجمع ملل حکم اقدامات اجباری
را میداد . واخيراً برای آن موقعی که
با وجود این همه صلح جوئی ها ، جنگ
شود ، برای دول متجاوز شرایط تعین
كه فرصت جدیدی بدست ارند ، ماميون
سد راه آنها گردید .
چنـانچه در ١٩٢٨ ، در حالیکه چین
به رد و خورد داخلی مشغول بود ، ژاپون
برای دفعه ثانی چانگ تونگ را تصرف
نموده محافظت سینه خود را بهانه ساخت
مگر بعد از چندی آنجا را دو باره تخليه
نمود .
م . اسلم بسمل زاده
( با قیدارد )


شماره ( ۱۳ )
جلد پنجم

شده تا از قرار آن اجراآت جزائیه مجمع ملل بر خلاف متجاوزین ممکن شود میخواستند روی کار آوردند تمام این سیستم را که در بعض جزئیات بسیار دل چسپ است ، شرط برای ترک تسلیحات عمومی میسازند . طبیعی است که در آن وقت هم مذاکرات ترك تسليحات در ژنیو ( اساس این ) مشهور فرانسه بود يك نقطه صاف بظهور می آمد . اگر مخصوصاً برای تصفیه کانفلیكت هاي سياسی اینطور يك سيستم خوب وطوريكه ميگويند بی نقایص ، ساخته شده بود ، پس طبیعی است که باید این سیستم برای حل آن مسائل مهم سیاسی که در اثر معاهدات صلح ۱۹۱۹ او روپا را زیر فشار آورد ، هم استعمال میشد . اما در میثاق ژنیو این مسائل مهم صراحت از رديا بايك اشاره دست باطله شده بود .
در راپورتر رسمی جمعیتی میثاق مذکور راجع به این مسائل ذكر می شود : ـ « مجادلاتی هستند که برای حل آن ، این سیستم جدید تصفیه صلح جویانه استعمال شده نمی تواند . مثلاً مسائل که مقصد آن اصلاح معاهدات مروج وقراراات بين المللى است يا ملكيت دول بداء کننده را در « خطره می اندازد ، پیش نهاد شده بود ، که این استثنا ها در خود میثاق ذکر شود . اما کمیسون ها درین فکر متحد بودند که ناممکن بودن استعمال اجباری اصول محكمه منصفين درین طور مسائل از نقطه نظر حقوق سیاسی آنقدر ظاهر

ومعلوم دار است كه به هیچ حاجت نبود ، این داخل یک ماده مخصوص میثاق می شد . همین قدر کفایت کرد که این مسائل در راپور هذا ذکر شد . »
یا بعبارت دیگر :
تمام این « پکت اله بود برای تامین « وضعیت حاضره » ( ستا تسکو ) . خیال میکنیم ، حاجت نداشته باشد که درین خصوص زياد تجزيه گفته شود . طوریکه معلوم است ، باعث سقوط ميثاق ژنیو بعد امضا شدن آن این شد که كني بعد از ان در انگلستان زمام حکومت بدست محافظه کار آمد ، واین حکومت از قبول تعهدات وسیع میثاق مذکور ، مخصوصاً از قبول کردن تعهدات راجع به استعمال قوه های بریطانوی در وقت فیصله نکردن کانفلیکت های سیاسی در تمام نقاط دنیا ، امکان ورزید ، اما با وجود این ، افکار اساسی این میثاق از دنیا غائب نگردید .

قانون عمومی :

در پایز ۱۹۲۸ ، يك اقدام دیگر وظاهراً موفق تری برای تامین حل صلح جویانه همه اقسام کانفلیکت های دولتی در ژنیوشد .
تمام اصول های فیصلہ مجادلات ـ اصول وساطت وفرو گذاشت ، دیوان عد ليه ها گن ، اصول محكمه منصفین دريك نظامنامۀ جمع کرده شد . اساس جديد این نظامنامه که قانون عمومی گفته می شود

این است که تمام کانفلیکت های که بذریعه یکی از این اصول ها حل نشود ، باید بذريعة يك هيئت منصفين فیصله شود تشکیل این هیئت که مرکب از پنج نفر منصفين است ، از طرف مدعی ها میشود تمام این پروژه از اول تقریباً بی ضرر بنظر می آمد . چون در ابتدا این طور معلوم شد که این هم از جمله آن قوه های معاهدات برای اصلاح مجادلات بین المللی است که اعضای مجمع ملل در انتخاب از بین آنها مختار اند .
وگرنه هیئت نماینده گان المانی که در آنوقت در ژنیو به کارها شرکت داشتند نمیتوانستند بگذارند که این پروژه عملی شود . زیرا ، این ظاهر ومعلوم دارست که بنابر وضعیت امروزه دنیا هیچ کانفلیکت مهم سیاسی بر داشت این طور يك فيصله يك هیئت منصفين را که قبول آن مجبوری باشد ندارد چونکه مملکت که می تواند مهمترین انترس حیات خود را ماتحت فیصله پنج نفر میکند ؛ با وجودیکه این اشخاص دا رای بهترین صفات باشد .
اما از همه مهمتر این است که قانون عمومی میخواهد در يك نقطه فيصله كن يك اساسی را تحکیم کند که تمام خطرات اینطور سیستم ها را بخوبی نشان میدهد محکمه های منصفین این قانون عمومی باید مطابق به اساس های عدل و انصاف فیصله کنند ، بلکه از قرار حقوق مثبت مروج ، مخصوصاً مطابق به معاهدات
( بقیه در صفحه ۹ )


[شماره ۳۰)
مجلد پنجم )
های خود را هر طرف منتشر کند مغز ادیسن
هم شکفته شده شروع به شعشعه پاشي
گذاشت . ماشین تحریر را به همکاری بعضی
قول ها که هرگز امیدوار به ایجاد یک
چنین آله دقیق نبودند اختراع کرد . ازین
وقت بعد پشت هم سرس تلگرام (اتو
ماتیک ) کاغذ سوراخ دار سیستم مضاعف
ومربع ومسدس را ایجاد نمود .
درین فرصت شرکت زي گولد اساسه
خود را توسعه داده سرمایه خود را به ۱۵
ملیون دالار که ٤ ملیون آن فقط از شیر
آله سيستم ادیسن بود صعود داد . این
ماشین جدید ثبت در دقیقه ۳۰۰۰ کلمه
ثبت میکرد حال انکه ۱۰ سال قبل هیچ
ماشيني نبود که از ۲۰ و ٢٥ متجاوز ثبت
کند . حد اكثر ثبت ماشين عتنى ٣٠
کلمه بود و آنهم جز ماشین اولیه ادیسن با
دیگرها صورت پذیر نبود .
در اطراف ( ۱٨٧٥ ) درعین ل کار خانه
لار اتوار ( که از آنجا ٤٥ قلم ایجاد علی
وصنعتی برآمد . در عوض سراسر طلا وارد
کرد ادیسن بلا انتظار اولین انار تلگراف
بی سیم را ملاحظه نمود .
یک اله ارتعاش مانند آله ارتعاش زنگ
برقی که ورود برق را در دستگاه تلگراف
باز و بسته میکند و در عین زمان جرقه انقطاع
هم تولید میکند گرفته ، ملاحظه نمود
که چون میله فلزي را به ل بخاري نزدیک
کنند جرقه میپرد به همین اساس گفت
بایستی تموجی که آله ارتعاش تولید میکند
ادامه یافته جریان کند . اگر چه ادیسن
میدانست که تموج وجود دارد لیکن
قسماً ملتفت بود که در فضا قوتی است
که بگفته فارادی آنرا ، قوی هوائی ،
می نامند و آن قوا میتواند عوض « سیم »
کار دهد ... بیدین اساس پروژه
تشکیل داد تا در اثر آن سفابن بتوانند
بدون سیم در نقاط مختلفه بحار تلگرافاً
مخابره کنند و از آن روز نظریه ارتباط
اوقیانوس ها حل شدنی ثابت شد .
معذالک چنانچه فرانسوی ها میگویند
هنوز پیاله بلب نرسیده یعنی آن نظر
صورت فعلی بخود نگرفته و اگر چه
چندین علمای دیگر از قبیل ، هرتز و
برانلی، مارکونی ، فریه، لی دوفورست، درین
راه کوشش ها بخرج داده بودند لیکن
آنها کاری از پیش نبرد . چنانچه
کرون در تجربه خود در ۱۸۸۸ به هرتز
میگوید که امواج مکشفه او روزی تمام
کره را فرا خواهد گرفت . هرتز در
مقابل شانه های خود را بلند زده صورتی
نشان میدهد که کوئی امواج مکشفه
مخاطبش از کیلو متر هم دور تر تجاوز
نخواهد کرد درین صورت و شرایط آیا
چون نوبه ادیسن میرسد به ادعای او باور
کنیم یا نداره ( علوم طبیعیه ) : . .
ادیسن در منلو پارک :
این لابراتوار خود را در منلو بارک
برقرار کرده اساسه آنرا وسعت داد .
مسئله تیلفون از ۱۸۲۷ در فضای امریکا

صفحه 60

ترجمه از «لوستراسیون پاریس :
اديسن
یا
ژني ومجسمه کار
(۲)
اولین کارخانه و لابراتوار ادیسن در نيويارك :
آفتاب بخت ادیسن طلوع کرد و سحاب
تاريك فقر و احتیاج از سیمای روز گار
اين مخترع و خادم مدنیت عصر حاضر
یکطرف شد . پول لب خندی برعش زده
و یکسره در جیب هاش جریان پیدا کرد
نگاه کنید این مخترع بزرگ چه سانی
و یکدام پایه دلداده محبوب اختراعات است
که از معاملات حیات کاملا بیگانه افتاده
است. ادیسنی که ماشین او معاملات بورس
بانك را بعالم انتشار میدهد نمیداند
چطور چك از بانك دريافت ميكند تا
بالاخره صندوقدار ، نك از ٤٠٠٠٠ دالاری
ه جيب هاش پر مملو کرده و در معامله
بانکی برای او باز کرد .
چون وسائل مختلف و گوناگون در دسترس
این مخترع بزرگ گذارده شد مانند
اناري که از کثرت پختگي بترکد ودانه


صفحه ۶
شماره ۲۰
مجلد پنجم

دور میزد و یک امریکائی ارتعاش تحولی
میله را تحت قوهٔ برق مقناطیسی دریافت
نموده بود . پروفسرالمان ریس هم دنباله
این فکر را گرفت . شارل بورسئل فرانسوی
تلیگرافچی حربی افریقا هم در سنه ۱۸۵۴
هم يك قسمت آنرا اساس نهاده بود تا
اینکه گراهامبل در ۱۸۷۵ آنرا کاملاً
ایجاد و در ۱۸۷۶ در بازار صنعتی برآمد
و برای ادیسن درین موضوع چیزی نماند
که ایجاد کند .
ادیسن برای تکمیل دستگاه تلیگرافی
که در آن واحد بتواند چندین خبر را
توسط يك سیم انتقال دهد و در فرانسه
آنرا ملتی پلکس میگویند و اصلاً آنرا
یکنفر نجار تصویر کرده بود در ۱۸۷۴
همان آله گراهام را که عبارت از آله
ارتعاش بود و مقابل آن حرف میزدند
ایجاد کرد چنانچه خود ادیسن دو سال
بعد ملتفت شد که سیستم گراهام هم
بر طبق خیال او بوده است .
درین فرصت ادیسن خواست انتقام خود
را از جمله کشفیات راسنهاهی بگیرد و در
صدد افتاد تا میکروفن تاوه ذوغالی را
ایجاد کند چنانچه نسبت به اصول بل
سیستم ادیسن تا فاصله دورتری کار میداد
و بمحاوره صنعتی گویا شعاع عمل سیستم
اخیرالذکر طویل تر بود .
شرکت وسترن ایونین اله انتقاله کلام
(میکروفن) را بقیمت ۱۰۰۰۰۰ از
ادیسن خرید .
بعد ادیسن آله دریافت و میکروفن
(بلندگو) را که هنوز حروف را نمیتواست
تلفظ کند اختراع کرد . این (موتوگراف)
عبق ماشین خود گوی که اشدا آواز
گوش خراشی تولید نمود که تا فاصله
۲۰۰ میتر شنیده میشد آل عجیبی بنظر
هاتلق شده بود . اگر چه بگوش ادیسن
اعتبار نبود و ممکن اواز تا فاصله دورتری
میرفت چرا وقتیکه لابراتوار خود را در
قطار آهن پورت هورن و در وا بر قرار
کرده بود رئیس قطار در اثر احتراقی که در لابر
اتوار و کسب وجود کرده بود چنان گوش او را
کشیده بود که از يك گوش کاملاً کربود .
بالاخره ادیسن معتقد است که اله در
یافت تیلفون را اختراع نموده است و
جی کولد نگران شرکت وسترن انرا
۱۰۰۰۰۰۰ دالار خرید . ازین موقع
ببعد بازار طالع ادیسن انقدر رونق گرفته
بود که هر ایجاد او را فوراً بقیمت معین
خریدار میشدند چنانچه اگر اینجا مثلی
ذکر کنیم از اصل بحث کنار نخواهیم
بود : ژنرال گرود يك شرکت به اسم
اکتشافات تیلفونی در انگلستان بنا کرده
و مطلع شد که ادسن اله ساخته است
فوراً تلیگرافی باین مضمون به ادیسن
فرستاد : آیا موتوگراف خود را به
۳۰۰۰۰ میفروشید ؟ ادیسن بگمان اینکه
رقم فوق دولار خواهد بود گفت « بلی »
اما در حقیقت مطلب ژنرال ۳۰۰۰۰ پوند
استر لنگ بود و تا ادیسن چك ها را
دریافت نکرده بود از اصل قضیه مطلع
نبود .
در ۱۸۷۷ ادیسن فونوگراف را در
مانلو پارك اختراع نمود .
ثبت علامه های تلیگرافی را بالای
ديسك و حركت انرا ساقاً ادیسن برای
آله تکرار تلگراف تصور کرده بود از این
جا استنباط کرد که ديسك ميكروفن
هم میتواند علامه های کلمات منتقله را
حك كند . اما عوض اینکه مخترع
بزرگ ديسك را استعمال کند بخیال
افتاد تا اصول سيلتري وضع کند تا فكرش
بدان قرار گرفت که بدور استوانه متحرك
ورقی از روی نصب کنند تا سوزن
نقاشه آله ثبت بر آن چرخیده علامه ها
حك نمايد . چنانچه بهمین اساس دستگاهی
بر پانموده دسته انرا با دست حرکت میداد
ورفیقش نزان کرومك این فقره را میخواند
«ماري يك گوسفند كوچك دارد»
سایر رفقا دور ادیسن جمع و بچشم حیرت
باونگاه میکردند .
اگرچه اهالی از حد زیاد شیفته این آله
شدند اما ادیسن خواست کار بهتر تر وذي
منفعت تري را عجالتاً سردست بگیرد
چنانچه بعدها در ۱۸۸۷ براي تكميل
وایجاد و مواد ثبت مناسب تري اقدامك
نمود وفي الوقت این فکر دامن گیر خیالش
شد که از «مواد محقر تولید نور وروشني
نمايد» .
قبل از ادیسن «چراغ هاي» عددي
مختلف النوع ایجاد کرده بودند اما مشار
اليه بخیال افتاد تا يك سلسله و جریان نور
بظهور آرد . يك چراغ برقی را میشود
بهتر ذریعه تغذیه رساند اما يك عده چراغ


شماره ۲۰
مجله پنجم

ها زيادي تا جريان برقي نباشد نمیشود تجزیه کرد . این فکر ادیسن را به آنجا کشانید تا «شدت حرارت کوید و کشود باریکه را صورت داد » اما این هم ممکن نشد در هواي آزاد برقرار شود سپس بعد از صدها تجربه دیگر اولین چراغ « شدت حرارت » ثابت را با لائي سيمي از طلاي سفيد در خلاء بوجود آورد اما چون اصولا با بست ماده « شدت حرارت » شي صقلي ودرخشان مانند طلاي سفيدي بلکه چیز سیاه مانند ذوغال باشد باز ادیسن در تفحص افتاده تقریباً ۱۰ هزار مواد مختلفه را براي بدست آوردن « رشته هاي اتصالیه » آزمایش وتجربه کرد .
از کاغذ گرفته تا پنبه و پتبه ذوغال آلود و ابریشم همه بتوبه اش از نظر این مخترع بزرگ گذشتند علاوه براین مامورینی به جزائر انتیل و چین و جاپان فرستاده شد تا الیاف نباتات مختلف را معاینه نموده رشته اتصالیه مناسبی بدست آرند . تا بالاخره یکنفر باغبان جاپانی خرما را با الیافش گرفته با چند قلم نی هندی « خیز زران » به ادیسن فرستاد چنانچه طرف پسند مخترع افتاده و تا ابریشم مصنوعی ذوغال آلود کشف نشده بود مدت بیست سال تمام رشته های اتصالیه چراغ های ادیسن را این باغبان میفرستاد .
حالا که کروپ هم بدست آمد آیا

صنعت برقی میتواند متولد شود و عام گردد باز بدون دست سحر انگیز ادیسن نی - برای اینکه بمعرف این نظر به گردیم بایستی به اولین شعبات برقی که خود ادیسن در شهر نیویورك در جاده های وال ستريت « ناسو ستریت بری ستريت بيت را پور » برقرار نموده است نگاهی افگنده ملتفت شویم که بچه اصول حیرت آوری که هیچيك از انجثیر های وقت فکرش بدان نمیرسید تقسیمات نموده است .
امروز اگر در ( شرکت برق ادیسن نیو يورك ) بگذرید نتیجه زحمات طاقت فرسای این زکی عصر ۱۹ و بیست را ملاحظه خواهید نمود . امروز اعضای این شرکت ۱۰۰۰۰۰ نفر تعداد چراغ های متعلقه شرکت ۱۸ میلیون و قوای ماشین های برقی به يك مليون ( كيلو وات رسیده بلی کوئی يك اديسن نی بلکه صد زکی او دست بهم داده این همه شگفت او را خلق نموده اند .
اديسن بعد از ایجاد چراغ برقی برای اولین دفعه دينا موی بزرگی ( ٣٥ تن ) ساخت که در پاریس مورد تحسین عامه قرار گرفت در خلال این امر به ایجاد راه آهن برقی پرداخت . چون دیناموی مخترع خسته ناپذیر باجاجت خاصی در صدد اختراع دیناموی برآمد که علی الدوام کار دهد ودر عین تجارب خود سمت وساختمان آن را کشف نمود .

زمن بر زحمت :
در ۱۸۸۷ ادیسن منرالو پارک را ترك گفته در وست آرانج آخرین لا بر اتوار خود را وضع و در آنجا چنان ایجادات فوق التصور را داد که نظیر آنرا هرگز چشم دهر نخواهد دید . سينما ، فونو گراف جديد ياد يسك انتقال تصاوير . تلگراف بی سیم ، تیلفون اتوماتيك ، اکومولا تور برقی و غیره .... اختراع نمود همت ادیسن بمناسبت کثرت کار چندان خوب نبود تنها کتابچه های ثبت اختراع او را اگر نگاه کنید ۵۰۰ جلد است که هر جلدش ۱۰۰۰ صفحه میشود .
یکی از ضرب المثل های فرانسوی میگوید «علوم وطن ندارد » . امروز در عالم همانطور که علوم وطن ندارد . برهان اساس مختر عين وموجد های همان علوم هم اختصاص بيك مملکت واحد ندارند . ازین رو است که امروز عالم بشری بيك جنبش با اتفاقی قام برداشته اسم «ادیسن » را بحروف طلا در سر لوحه کتاب ثبت اسمای خدام مدنیت عصر حاضر برای ابد ثبت میکنند .
( احمد علی )


(شماره ۲۰)

صحیات

امراض جهاز ادرار

در این مرض بعضی علامات خصوصی
ظاهر میشود . وبعضاً مقدار طبیعی
ادرار از (۱۵۰۰) گرام زیاده می شود.
کثرت تبول ـ پولی ـ وری :

بعضاً کم میشود (تناقص بول ـ اولیقوری)
وبعضاً کیسه ادرار خالی میماند وادرا
نمی شود ( عدم تبول ـ انوری ) می گویند.

اگر بوقت ادرار کردن درد حس
کند ( عسرت تبول ـ دیزوری ) ونیامدن
جراحت از ادرار ( پیول قیح ـ پی
اوری ) گفته می شود تداوی ابتدائی
امراض راه ادرار :

بدون شیر چیزی دیگر نخوردن واز
اشیای نمکین بصورت قطعی پر هیز
نمودن مریض است وز مان خون آمدن
از ادرار ادویه که قاطع خون باشد پاسی
وتنیهء داکتر دوام نمودن است .
بوقت آمدن حرارت در ادرار علاوه

ادویه انتی سبتك مثانه را نیز بشویند
و ادرار مریض را از يك نصف روز الى
نصف روز دیگر در يك ظرف درجه دار
جمع نموده ومقدار ادرار را قید نموده
[دو کتر؟] جنه معاینه داده شود ،
( التهاب کلیه ـ نفریت )

در عفونت کرده در ادرار البومین مو
جود میشود . این التهاب متلونكه در
دیگر امراض سری دیده میشود ( یا حاد
میباشد ویا مزمن ) علامات ابتدائی آن :
درد کمر ، کم شدن مقدار ادرار ،
ظاهر خون در ادرار ، به مقدار
زیاد البومين در ادرار ، ورم اعضاء .
یا مزمن می شود : که درین صورت
التهاب ادرار بسیار دامنه دار است .
کم شدن البومین ، کش شدن رگهای
خون سرخ ، خرابی بعض اعضاء خصوصاً
قلب . در التهاب دم پته کرده ـ ظاهر
شدن ( اورم ) در وجود که مسمم شدن
وجود است و به این اورم اآن گفته می
شود و اگر وخوله کدام مریض پیدا می شود
علامت آن بیهوشی است که از خود
بیخود میشود .
(سبات قوما اورم ميلك) تداوی التهاب
کرده :
به مریض شیر وسبزی خسرواندن و از
طعام های نمکین به قطعی پرهیز دادن
خون گرفتن و سایره تدابیر است .

قولنج گرده :

درد شدید ایست که از کمر تا راه ادرار
بوقوع می آید .

مجلد پنجم

در اثنای درد بواسطه سنگ های خورد
خورد یکه در میان راه های مثانه
وکرده است در ادرار خون دیده میشود .
تداوی آن :
الا رسیدن داکتر مریض را در بین آب
نشانده ( یعنی آب زن کردن ) است

التهاب حاد ، يا مزمن مثانه

در ادرار ظاهر شدن جراحت ، به
مشکل بول کردن و آمدن خون فهمیده
می شود .
تداوی :
بخوردن بعضی ادویه جات خصوصی انتی
سبتك ودوام نمودن شستن مثانه است .

سلسل بول

بدون خواهش خود بخود آمدن ادرار
است که در سبب های زیاد : تب شدید ،
امراض عصبی مریضی و خسته کی را
ادرار بوقوع میاید
تداوی :
زایل نمودن سبب آن ، شستن مثانه
ودر وقت لازم در مثانه گذاشتن سوندا
( کتی تر ) است .

احتباس بول ـ حبس ادرار

بند شدن بول است که بواسطه التهاب
مثانه ، کلان شدن ( پرستان ) یا کثافه
در تنك شدن راه ادرار در بعض امراض
عصبی ادرار احتباس میکند .
تداوی آن :
استعمال نمودن سوندا ، شستن مثانه ، فراخ
ساختن راه ادرار است . (باقی دارد)
( سید حفیظ جاهد )


صفحه ۶ شماره ۲۰ مجلد پنجم

مروج ، یعنی ، حل مسائل سیاسی خالص
هم تنها از نقطه نظر احترام بمعاهدات
همان فکر اساسی که در ابتدای ژنو
۱۹۲۴ نشان داده شد. در این تمونه مشاهده
در این اوقات يك اهمیت بسیار بزرگی پیدا
کرده . انگلستان و فرانسه آنرا قبول
کرده اند ، و در مباحثات بین المللی
بدفعات ذکر شده که منظوری عمومی آن يك
شرط مهم برای کامیابی کانفرانس آینده
ترک تسلیحات خواهد بود ، پیش از کمی
ایطلایه هم قانون عمومی را منظور کرد
اما بعضی شرایطی گذاشته که تا يك
اندازه برای ایطالیه باعث رفع آن تشاویش
می شود که من به آن اشاره کردم .
این امثتال ، که تنها نوشته ، نشان
میدهد که در وقت مذاکرات راجع
به تشکل و تکمیل حقوق بین المللی
علاوه بر دیگر اختلافات نظریه ، از همه
بیشتر دو نظریه اساسی مقابل يك دیگر
ایستاده اند . مقصد يك نظریه این است
که سیستم جدید بین المللی را يك آله
برای تامین ملکیت و حقوق حاضره
اوروپا بسازد .
نظریه دیگر میگوید که این سیستم نو
حقوق باید باعث انجها د و مانع تکامل
واقع گردد ، و بنا بر این باید در ن يك
راه نشان داده شود ، تا حقوق معاهداتی
موجوده در يك راه صلح جویانه و قانونی
مطابق به احتیاجات حیات مایل شود
در حقیقت برای فیصله در بین این دو
نظریه يك فكر ابتدائی لازم است .

بدین قسم كه يك حیات درست مملکتی
تصور شده نمی تواند ، اگر قوانین مملکت
در تعقیب تکامل ، پیش رفت وضعیت ها
اصلاح و تبدیل نشود . هیچ يك تشکیل
بين المللی دوام کرده نمی تواند . اگر
بخواهد يك وضعیتی را که در يك
دقیقه مخصوص تاریخ وجود دارد ، برای
دایم محکم کند ؟
در وقت مباحثات راجع به شمولیت
المان در مجمع ملل از طرف مخالفين اين
اقدام يك برهان اساس اظهار شده بود که
بدون شك با اهمیت بود .
میگفتند که اینطور يك موسسه
بين المللی طبیعتاً بايد مقاصد قدامت
پسندانه داشته باشد ، در ایتالیا این هم یکی
یکی از ان اسبابی شده می تواند که میخواهد
برای همیشه آن حالتی را دوام بدهد که
در او رو پا در اثر معاهدات ۱۹۱۹ وجود
دارد .
بمقابل آن گفته می شد که در خود اصول
اساسی مجمع ملل يك آله موجود است
که بذریعه آن به این قسم مقاصد قدامت
پسندانه مقابله شده می تواند .
این مقصد است از ماده ۱۹ معروف اصول
اساسی راجع به اصلاح معاهدات مروج
اما این ماده از قرار مضمون و عبارت زیاد
تر يك اساس و پرو گرام را تدوین می کند
ونه يك اصول منظمی را که از ان امید
نتایج عملی شده بتواند . اگر جدا

خبرهای خارجی

تاس :

چین و ژاپون
شانگهای - ٦ دسمبر - مجله چینی
(کری نيك ) ، يك خط مخصوص نائب
سالار قشون جاپانی در منچوری را که
به عنوان وزیر حربیه جاپان نوشته بود
نشر نموده است . در عریضه مذکور
راجع به قبضه نمودن چین ، وعقب کشیدن
امريكا از آتو ئی بطرف شرق ، و انگلستان
را از بندر سنگاپور بطرف غرب ، پیش
نهاد می کند .
این عریضه ثابت می کند که ، ژاپون
خواهش حکومت نمودن در تمام حصه
مشرق کره ارض را دارد .
وقدم اولین این نقشه تاسیس نمودن
ممالك مستقل منچوریا و منگولیا است
به معاونت روس های سفید .
شانگهای - ٦ دسمبر - وضعيت قشون
احمر در سمت های ( تسالن تزی ) و ( فود
زان ) بسیار متشدد است . در سمت

می خواهند این سیستم حقوق بین المللی
را که بذریعه اصول اساسی مجمع ملل
تمثیل می شود مکمل تر بسازند ، پس لازم
که این اساس وپرو گرام ماده ۱۹ هم
در ان شريك باشد . وگر نه می تواند يك
انتظام بدون دوام بر پا شود .
محمد طاهر
( بر قیدارد )


صفحه ۱۰
(شماره ۳)

(خوای) يك شهر بزرگ (چی کووارا) به قبضه قشون احمر در آمد.
در بین قشون های احمر (تسان زی) و (مودزان) روابط دوستانه و نزدیکی باهم جاری است. روز ۷ نومبر در (تسان سی) به رهنمایی فرقه اشتراکی چینی کنفرانس سوسی عقد شده و در و فیصله شد که حکومت شوروی در آنجا تاسیس شود.
شانگهای - جاپانی ها سعی دارند که تماماً در مکدن بمانند و فیصله شده که اداره خط آهن جنوبی منچوری و ریاست ارکان حربيه (کوان تون) به مکدن نقل داده شود.
روز نامجات جاپانی اعلام میکنند که تا وقت تشکیل حکومت جدید از منجوری حکومت عسکری برپا بوده ، تمام مسائل دیپلوماسی، اداری ، با مامورین عسکری تعلق دارد.
سرکات اطاق تجارتی در مکدن گفت که بعد از تاسیس حکومت مستقلی منچوری ، جاپان با حکومت مذکور مقاوله حربی و اقتصادی عقد خواهد کرد
توکیو ۸ دسمبر - روز ۶ دسمبر ، قوای ژپونی ، شهر (کوسین دون) و (سين مين) را بمبارد نموده ، و در نتیجه زیاده از ۵۰۰۰ نفر مقتول و مجروح گردیده است.
ونیز روز نامه جات جاپان می نویسند: که چون ژنرال چان - ولان چینی ، از کشیدن قشون خود از شهر تسین چاو انکار نموده بود، بروز ۵ دسمبر قوای
هوایی ژاپون قشون مذکور را تحت بمبارد مان قرار داده است. شانگهای ۱۳ دسمبر - قوه هوائی ژاپون شمال خط آهن شهر (تسین چاو) را بمبارد کرده است.
قطعه سوار جاپانی از دریای (لاو) بطرف غرب پیش قدمی نموده است.
شانگهای : - روزنامه (سین مین پاو) منطبعه شانگهای می نویسد:
روسای عسکری فرانسوی در (اندوچین) برای قبضه نمودن خاک چینی، آماده گی دارند.
در سرحد (یونن) - سمت جنوبی چین که سرحد اندوچین فرانسوی است - حرکات های سوق الجیشی، میدان طیاره ساخته اند وطیاره ها و توپ های ثقیل هم حاضر کرده اند.
توکیو ۱۳ دسمبر - کابینه (واکا تسوکی) استعفا داد، کابینه جدید تشکیل و (از کی) وزیر حرب ، و (يوسي زاوا) نماینده جاپان در مجمع ملل وزیر خارجه انتخاب شده اند. قرار معلوم کابینه جدید راجع به منچوری، متکولی سیاست متشدده اختیار خواهد کرد.
(از کی) در منصبداران عسکري طرفدار زیاد دارد. بعض روز نامه جات مي نويسند که ممکن است که پارلمان ملتوی گردد، و نیز کابینه جدید فیصله نموده است که صادرات طلا از جاپان
ممنوع است.
فرانسه :
پاریس - ۸ دسمبر - بانک های فرانسوي ، بنابر تنزل پوند انگلیسی دوصد و پنجاه کرور فرانک نقص کشیده اند.
۱۳ دسمبر : - در بورس نرخ تمام اسناد بورس باندازه ٦ فیصد تنزل نموده است.

ترکیه
اسلام بول : - ۱۳ دسمبر : - آقای نادی ، مدیر روزنامه «جمهوریت» مقاله راجع به دسایس و انتریگ ها بر علیه ترکیه در شامات نشر نموده و می گوید :
مقصد اجتماع ارمنی ها در سرحد علاقه جات سرحدی شامات ، اسباب تشویش و مخابره دائمی است. و نیز مدیر مذکور از استقلال عراق و شامات که با ترکیه روابط وثاق دارند، طرفداری می نماید.
روز نامه جات انقره اظهار اضطراب فرموده ، آماده گی و تیاری دول امپریالیستی را بر علیه ترکیه ، خاطر نشان می کنند. و نیز از فعالیت کورد ها و ارمنی ها با معاونت دول امپریالیستی متذکر می شوند.
روزنامه حاکمیت می نویسد :
ما خطره حمله بر استقلال خود را می بینیم، چهره امپریالیز می را و لو نقابی بر روی خود بگذارند، تصور


کرده و می شنا سیم !
انقره - در تمام ترکیه ، هفته اقتصاد
و پرو پا گند محصولات صنایع ترکیه جاری
است . عصمت پا شا رئیس الوزرا ، در
انقره در يك نهایش ، در باب جدو جهد
حکومت بغرض جلو گیری از قاچاق و
تجارت گران فروشی نطق غرایی نموده
و این دو چیز را سد بزرك استقلال
اقتصادی يك مملكت خواند .
***
ریو تر ۱۷ دسمبر
اوضاع انگلستان
( بعد کانفرانس میز مدور )
روز سه شنبه در دار العوام مذاکره
هند دام داشت و اطاق مذکور پالیسی
هندوستانی حکومت را منظور نمود
لاود پیل در عین مذاکره اظهار فکر
نمود که پس از انکه حکومت اثبات نمود
که تعهدات خود را ایفا نموده است
سوءظن سیاسیون هند باید رفع شود .
حکومت نباید ، مسئله فرق را حل نماید
زیرا لیاقت فیصله نمودن مسایل فرقی
معیار استعداد فرق است .
سر نیو الت سنده ، در دار العوام سوال
نمود که آیا قبل از دادن اقتدار
مستملکاتی به هندوستان ازه ستملکات
دیگر نیز استرضا نموده خواهد شد یا نه ؟
میکدو نالد در عین جواب بیان نمود که
من تاریخ ۱۲ دسمبر اشعار نموده بودم
هر گاهی که یکی از ممالک تحت تصرف
بر طانیا در تحت قانون ، وست منستر ،

شماره ۲۰)

بیایند عیناً با همان عمایات و همان طریقه
هائیکه مستملکات دیگر قبلاً در تحت آن
داخل شده اند ، خواهد آمد .
سردسته اعضای محافظه کار دار العوام
که مرکب از دسته های کمیته هندوستان
و كميته صناعات و لنكا بشاير و غيره
بصورت متفقانه نزد سر سؤ ئيل هور
رفتند تا تا کید نمایند كه يك كميته
تجارت صناعت به هندوستان اعزام گردد
و در کمیته مذکور متخصصين لنکا شاير
شامل باشند .
جنوا - گاندی در جمعیت اتحادیه
نسوان جهت صلح و آزادی در وکتور
پاشاد در مقابل يك جمعتی که تعدادشان
زیاد از ۳ هزار نفر بالغ می شد ومرکب
از افراد تمام صنوف بود ، عائد به عدم
تشدد خطابه ایراد نموده به تجربه هند و
ستان در موضوع عدم تشدد اشاره نموده
گفت : مجمع باید عدم تشدد را در
فیصله جان خود در نظر داشته باشد .
ویلنو و - ۲۱ دسمبر - گاندی در
حالیکه در اطاق مخصوص درجه سوم
مسافرت می نمود به ساعت ۳۶ - ۲ بعد
از ظهر روز جمعه از روما بطرف
( برند ژی ) حرکت کرد و ما مول است
به تاریخ ۲۸ دسمبر به ممبئی برسد .

مجلد پنجم

خبر های داخلي
مجلس مكافات :
به نسبت خدمات شاندار مامورین
ومستخدمين ملكي ، نظامي واعيان واشراف
مزار شریف و میمنه که در تحت قیادت والا
حضرت وزیر صاحب حربيه و جناب
محمد یعقوب خان رئیس تنظییه مزار
ومیمنه هنگام سر کوبی ابراهیم بیگ بعمل
آمده بود يك مجلس مكافاتي بوزارت
حربیه از طرف حکومت، متبوع در نظر گرفته
شده بود چون اکثریت عمال مربوطه
بمرکز حضور نداشتند انعقاد این مجلس
بتعویق افتاده بود درین روز ها در قسمت
عمده صاحبمنصبان وغيره افراد ما مورين
اولا بمرکز گرد آمدند بروز شنبه ۲۰
قوس مجلس مذکور بوزارت جلیلیه حربیه
منعقد گشته و حسب تصویر والا حضرت
وزير حرب ومنظوري حضور شاهانه حسب
مراتب خدمت ولیاقت هر يكي بگرفتن
نشان هاي مخصوص و انعامات شايان وترفيع
مراتب نایل آمدند چون فهرست نام نویس
برنده گان جایزه ومكافات دیر تر بدست
آمد و جریده بوقت معین باید منتشر میشد
وبكمال تاسف از تفصیلات آن در بن هفته
صرف نظر کرده و نشر آن را بشماره آتیه
وعده میدهیم .


صفحه ۱۲ شماره ۳۰ مجلد پنجم

عزیمت :
والا شان جلالتماب عبد الجمیل خان وکیل نایب الحکومه مزار شریف امروز بسواری موتر بسمت ماموریت خود حرکت کردند .

خود کشی :
عبد لمحمد ولد عبد الصمد ساکن گذر ملا محمود روز ٢٤ قوس خویش را بخانه مصلوب نموده و در ترمملوات قومندانی کوتوالی مکشوف گشت که مشار الیه مجذوب الحال بوده است .

تجویز جدید برای حفظ اموال صغیر یتیم :
ریاست تمیز در نظر دارد که برای صیانت و حفظ اموال یتیمان صغیر کتب دفتری در محاکم شرعی هر علاقه تهیه دیده و اموال یتیمان صغیر از جنس و نقد در آن قید کرده شود، و تا سن کبارت یتیمان تجویزات درست برای حفظ اموال و گرفتن منافع مشروع از آن در نظر گرفتن وصی برای آنها از طرف محاکم میشود

مقرری ها
از وزارت حربیه
میرزا سلطان محمد خان کاتب بسر کتابت شعبه بودجه دائره لوازم مقرر گردیده است.

از وزارت داخله
محمد نعیم خان سابق تلگرافی تلگرافخانه بی میم مرکزی بسمت منتظم تلگرافخانه قندهار ومحمد علی خان سابق تلگرافی تلگرافخانه جلال آباد به حیث منتظم تلگرافخانه قلعه جدید قندهار مقرر شده اند .
تاج محمد خان قوم الکوزائی که در وقت سابق بعلاقه دایزنگی علاقه دار بود حال بحکومت درجه ۳ میدان خوله منگل مقرر شده است .

از وزارت تجارت :
میرزا عنایت الله خان سرکاتب محاسبه وزارت تجارت ترفیعاً بمدیریت محاسبه مقرر گردیده است .
فقیر محمد خان فارغ التحصیل مکتب حبیبیه بسمت ترجمان انگلیسی جریده اقتصاد وعبد الله خان سابق معلم مکتب استقلال به سمت ترجمان وزارت تجارت مقرر گردیده اند .

دعوت
به تقرب قدر دانی ورود مظفرانه عالیقدر جلالتماب وزیر صاحب حربیه شام روز پنجشنبه ٢٥ قوس يك دعوت مجللی از طرف مکتب فنون حربیه تهیه شده بود هیئت محترم کابینه و دیگر مامورین ملکی و نظامی در آن شمولیت داشتند .

تمیز باز شرعی
دعا و شایعه سابق بین مستورات و مخدرات و دیگر افراد رو میداد بعضی مستورات در حین کشمکش و تنازع دعاوی الی فیصله دعوا بخانه کلانتر های گذر یا ملکان قریه که محرم شرعی شمرده نمیشدند گذاشته می شد .
ریاست تمیز عدلیه متحد المال صادر نموده که در آینده مستورات در حین جریان قضایای دعاوی بخانه پدر وما در شان گذاشته شوند واگر محارم شرعی نداشته باشند بخانه زن امینه که مشهور بصلاح وعفاف باشد گذاشته و در هر دو صورت ضامن از نزد شان گرفته شود .

الطاف حکومت
محمد دین خان جدید الاسلام که در غائله قطغن بشهادت رسیده است معاش مستمری او را حکومت برای ورثه اش تخصیص داده وهم بوزارت معارف توصیه شده که پسرش را تربیه عرفانی نماید .

اقساط باقی دهی
غلام حیدر خان ساکن للندر که با قیده حکومت بوده ولا جای داد ظاهر گردیده چون ضامن اعتبار او برادرش غلام قادر خان کند کمشر به نزد حکومت بود لذا رها پندارند اقساط باقی او بمیعاد ۳ سال قسط شده است .
کذا : ملنگ محب الله خان ساکن چکری که با قیده حکومت بوده ولا جایداد ظاهر شده رسانیدن وجه باقی مذکور یکنیم سال با او قسط گردیده است .
همچنان با حاجی نور محمد وحاجی محمد رحیم ساکن چاریکار نیز وجه باقی دهی شان از طرف حکومت قسط گردیده است .


صحيفة ۱۳
(شماره ۳۰)
مجدد پنجم

فکاهیات

مادر و دختر:
دخترکی از مادرش سوال کرد: مادر عزیزم، آیا بسال نو، من یک گدی برایم میخری؟
مادر: هنوز گدی که سال گذشته برایت خریده ام بکلی نو است و حاجت به گدی دوم نداری!
دخترک: آخر من که نیز نوک و تیارم، پس چه حاجت بود که تو در این سال طفل تازه آوردی؟

داماد صاحب اخلاق:
یک یهودی نسبت بدختر خود با رفیقی چنین صحبت میکرد:
دامادم چه حاجت که متمول باشد دخترم پول کافی دارد!
دامادم چه حاجت که مقبول باشد دخترم که خیلی قشنگ است!
دامادم چه حاجت که شیک باشد دخترم که شیک ترین زنها است!
اما دامادم باید صاحب اخلاق دیانت خوب باشد، زیرا...

قیمت شعر و ادب:
در سال گره شاعر پیری که یکی از مشاهیر آنزمان بود و اشعار پرجوش و شیرین و با معنی اش در اکثر جاها مورد تحسین و آفرین شده بود، عده از رفقا و دوست ها شرف ورود بهم رسانیده بودند.
شاعر پیر همی از زمان سابق و قدر شعر و هنر ادبیات بحث میراند. چنانچه میگفت که اکثر از رجال بزرگ و معتبر شهر ما، فخر مینمودند باینکه اسپ کالسکه ام را به بندند.
شخص جوانی از میان برخاسته گفت: این چیزی که نیست، مرا که همین دیشب از کالسکه ام بسر شاهانه، فرود آوردند و...
دیگران سوال نمودند: که آخر چه شد؟
شخص جوان: آخر در کودل انداخته دهنم را بسته اسپ و کالسکه ام را دزدیدند.

سنگی و زنش:
زن به شوهرش: نیکه باز بسکت خوردی؟ او زوال شده
مرد: نه والله اگر چشیده باشم! بگو دستارم کجاست؟
زن: در زیر بسترت
مرد: یخنتم در کجاست؟

معلم و شاگرد:
معلم بیکوچکترین شاگرد: فرض کن من دو عدد تخم بتو دادم و دو تخم دیگری بدهم، همه یکجا چند تخم میشود؟
شاگرد: مولوی صاحب مگر شما تخم هم داده میتوانید؟

غرور زنها:
زن در حالیکه سرش را روی شانه شوهرش گذاشته بود، چشمش را بطرف شوهر بلند نموده سوال نمود: عزیزم اگر من پیر و قبیح شوم باز هم مرا دوست خواهی داشت؟
مرد: جانم! پیر ممکن که گردی، مگر قبیح تر نخواهی گشت؟

فروشنده رزک:
خریدار: آیا این سگ تربیه هم دارد؟
فروشنده: البته! به بینید اینک من باو میگویم بیا، یا نیا، یقین یکی ازین دو کار را خواهد نمود.

مفت شما:
یکدام تپاشاچانی یک سبد ماهی پخته از کسی فراموش شده بود، شخصی که سبد را یافته بود مجمعیتی که در ان محل گرد آمده بودند ارائه داده و تکلیف خود را مبین کردن میخواست.
اجتماع به او حکم کردند که خوب است این سبد با حش سه نزد شما باشد و برای یافتن صاحبش اعلان بکشید.
اگر پیدا نشد مفت شما بدون همه چیز تصرف کرده میتوانید.


صفحه ١٤
شماره ٢٩
جلد پنجم

مؤلف : اميل بالزيه فرانسوی :
(٢٤)
مادام سان ژین
مترجم : حبيب الله طرزى

از فصل چهار دهم
(کودتا)
ولی بعد از انکه چشمش فدری عادی شد صورت برجسته با نگاهای تيز ومتجسس حركات زنده ، يك رباينده گی مخصوص داشت . پیشانی فراخ وبلند او که همیشه با تخيلات پر گره است وسعت قابليت وذکاء فوق العاده او را گواه بود گیست گفتار او مختصر وجمالش او مؤدب است .
ژوژفين با من بتو باید بگویم که اویک مردیست مبره و روزی بپایه بلندی ترقی خواهد رسید ، مشوره من بانتهاء صمیمیت اینست که باید تجویز او را قبول کنی ! اگر حال او را دوست نداری چندی بعد غـــرور فريفته اطـوار پسنديده او خواهی شد .»
ژوزفین : « چیزهائیکه میگوئی تا یک اندازه حقیقت دارد ولی من قدری ازو خوف دارم !»
بارا : « درين مسئله تو تنها نيستي بلکه همه هم قطاران من ازو ميترسند - حتی (کار نو ) که یک رعب انگیز بخون تشنه و همکار، (رو بسپیر ) است ، نیز از وخوف میکند .»
ژوزفین : « اگر او دیر کشور ها را می ترساند ، پس تو بمده میتوانی که بر یک زن چه اثر مي اندازد !»
بارا : « بله ! آنجا نیکه یکی از مقبول ترین دلهای جمعیـت استي اگـرا بونا پارت او را بگيري يکي از مسعود ترین آنها نيز خواهي شد ... ومن که یک دوست قدیمت هستم در روز عرو سیت یک هدیه بسیار قیمتداري بتو خواهم داد .»
ژوزفین خوش حال شده گفت : « ضروریک آویزه الماس که با مادام ( تالینی ) داده خواهد بود ؟»
بارا : «ازان بهتر تر - سر افسري کل قشون ايطالي ! » این را گفته وبا ژوي خودش را به ژوزفين تقدیم نموده ، ایراد نمود : « بیا که بخانه بال برويم ، مهمانان همه جمع شده خواهند بود . میخواهم که در تبو یک ازدواج وترقي رتبه بوناپارت شخص اولین باشم .»
باینصورت (ناپليون بونا پارت ) بتاريخ ٢٣ فروری ١٧٩٦ یعنی چند روز بعد از ازدواج با بیـوه ( بو آرنی ) سر افسر کل قشون ايطالى گرديد . دو روز بعد از عروسی که هنوز عروس خودش را سیر ندیده بود حکم حرکت را بطـرف ايطالی گرفت . درمیان محاربات پر مشقت که اکثراً فرصت نان خوردن را نمیداشت ، باوهم عروس قشنگ خودش را فراموش نکرده هر روز يك مكتوب برایش مینوشت ، اين مكاتيب اواسـطه كودير ( قاصد ) های سریع، با در شريطه های را پور محاربه، بفهـر ست بیرق های اسیر شده بدشمن فرستاده می شد :
حـالات او بعد از فريضه به ژوز فينـش مصـروف بود ، چنانچه بخاطر او ( ژونو ) را با چندی از علم های اسیر شده استریا بپاریس فرستاده تا به مجلس ملی تـقديم نماید . در آنروز تاریخی ژوزفين کونه خیال ومادی بوست خیال نمود که ملکه فرانسه است . در مقابل عساکر مجتمعه و درمیان سلامی های توپ ونعره هــای بر مست زنگ های ( نو تر دام ) سواره در این کوچه های پاریس تردد می نمود و نام شوهر خودش را ازصد ها هزار زبان می شنید . ولی باو جود همه این چیز ها که ناپلیون برای او نمود بسیار وقت بعد دل خودش را ازدی ونوش پاریس بر کنده و با او در ايتاليه ملحق گرديد .
جنگ محاربه در دسامبر ١٧٩٧ ختم شد زن وشوهر به سکونت گاه محقر خود شان در کوچۀ ( شانـترين ) عودت نمودند اگرچه قصر ( شامبورد ) بقسم هديـه از طرف ملت راجع به خدمات او تقديم شده بود ، ولی ناپليـون اين عطـيه را با ديگر متبارات رد نمود . تنها چیزی که قبول نمود سر افسری کل قشون بود که برای فتح وتسخیر انگلستان تشکیل گردیده بود .
ناپلیون بادقت وسنجيده گی زیاد ، به سنجیدن پلان حمله بر سوا حل جزائر


(شماره ۲۹ )
مجلد پنجم
برطانيه مصروف گردید . میخواست که ذرایع بسیار مفیدی بدست آورد تا بواسطه آن بتواند دشمن بسیار جسور فرانسه وجمهوریت را صدمۀ مهلکی وارد کند ولی مثل ایام سابق خواب و خیال فتوحات در شرق او را اغوا نموده از حمله بر انگلستان منصرفش ساخت . از جمله ممالک شرقی ، مصر از همه پیش تر جلب دقت او را نموده خواست که سواحل ( نیل ) را مرکز عملیات آتیه خودش در شرق ، بگرداند .

يك دليل پوچ دیگر هم بود که غیاب او را از فرانسه برای چندی مشروع میداد میخواست ثابت نماید که حکومت ( دير كتورى ) بدون مشوره و فکر او چیزی کرده نمیتواند ، و ژنرالهای فرانسه بی وجود او بجز هزیمت تجربه نمی یافت . علاوه برین این سفر احتمال میرفت که بر عظمت وشوكت شخصی او نیز مبالغی بیفزاید - زیرا تلون مزاجی مردم و هنگامه جوئی شان کم کم از محبوبیت او میکاست ، چنانچه يك جماعة از دشمنان او بر خلاف او سازش نیز نمودند . ناپلیون موقع را تنگ یافته بعجله تمام در روز ۱۹ می ۱۷۹۸ از تولون به کشتی نشسته بطرف مصر رهسپار گردید .

محاربات مصر با هزیمت فاحش بحری و جنگهای خشکه و فتوحات شاندار آن مانند حکایه الف لیله گذشته ، وقتیکه با نتهای سال دیگر آن ( بونا پارت ) بفرانسه عودت نمود ، همه ملت مثل يك فرد برای تبريك و تهنيت ژنراليكه ، برای
شان افتخار و شهرت آورده بود ، بر خواست .

در ( کوده تای ) که خودش را وکیلی اول قرار داده بود در حقیقت از طرف ملت ارشاد گردیده بود ، زیرا حکومت ( دير کتوری ) اعتبار خودش را ساقط نموده بود فرانسه نمیخواست که از طرف يك چند نفر ناتوان اداره شود ، بلكه يك شخصی مقتدری برس خود آرزو داشت . اگر بونا پارت زمام حکومت را در ان لحظه بدست نمیگرفت بلا شبهه بدست ( ارژرو ) ( بر نادوت ) يا ( مارسو ) می افتاد . ارکان هوشیاری ناپلیون يك دسته از اشخاص دلیر و صاحب نفوذ را که در آنجا علاوه بر سربازان ماهرین قانون و سیاسون مجرب نیز شامل بود در اطراف خود جمع نمود . هیچکسی از شامل شدن درین جمعیت حذر نمیکرد زیرا هر شخص از وطن خواهان درین چنین يك اقدام برای نجات مملکت خود را شريك ميدانستند .

بروز ۹ نوامبر ۱۷۹۹ بساعت شش صبح همه رفقای بونا پارت ببهانه سنجیدن پلان برای مانوره عسکری در خانه او اجتماع نمودند . ازین جمله یکنفر که منصب او ژنرالی بود ، در جله دیگر رفقا دیده نشد . بونا پارت غیاب او را فوراً درك نمود، صدا زد :

له فیور کجا است ؟ این ممکن نیست که او بر خلاف ما باشد ! »

در همان لحظه قوماندان عساکر پاریس که دیگری غیر از شوهر ( لا سان ژین )
نبود وارد گردید . له فیور از کاپیتانی تا در وردن حاصل کرده بود ، قدم بقدم ترقی کرده بقوماندانی پاریس ارتقا نموده بود . دران هیئت و مقام ائتلاف ، او در جمعیت ناپلیون اهمیت دیدی داشت .

ولی چون افکار او بطرف طرز جمهوریت میلان زیادی داشت ، از آنرو ناپلیون نی غیری او را از جریان معلومات مجلس تا اوقت ظهور نتیجه مفید تر میدانست .

به نصف شب هشتم نوامبر ، بشنیدن اینکه بدون اذن او بعضی حرکات عسکری بوقوع پیوسته است بر اسپ خودش سوار و بطرف قشله رفته بود . برسیدن بمعسکر يك دسته سوار را آماده حركت بيك سمت موهوم یافت ، بسوال از افسر قطعه معلوم شد که به حکم بنا پارت بوده است ازین مسئله به قهر شده سر راست بخانه ناپلیون آمد تا باعث این پیش آمد را به خود معلوم کند .

بونا پارت با آغوش باز او را پذیرفته میدارد : « چطور ! این رفیق قدیمی من له فيور است ؟ چطور میگذرد ؟ خانم خوبست ؟ آرتن چه حال دارد ؟ دل او همیشه گرم و زبانش همه وقت حاضر است این را من ضمانت کرده می توانم . مادام بونا پارت میگویند که بسیار وقت می شود که او را ندیده ! »

له فيور : « تشکر میکنم ژنرال ! زن من بسیار خوبست ولی من برای کار دیگری آمدم . »
( با قی دارد )


نادر افغان
قارئین گرامی و شوق مندان اطلاعات تاریخی وطن عزیز با علاقه
داران شناسائی و خواندن سوانح يك پادشاه محبوب افغانستان ، یقین
از نشریات گذشته ما ومحفظه رن ، تا حدی با همیت کتاب نادر افغان
مولفه آقای برهان الدینخان کشککی پی برده و در صدد خوا هند بود
كه يك نسخه آن را زیب کتابخانه خود قرار بدهند .
اينك برای سهولت خریداری و استفاده عمومی ازین كتاب نفیس و
هدیه قابل توصیف باز بنوشتن این چند سطر یاد آوری پر داخته قیمت
کتاب و مواضع فروش آن را نشان میدهند
قیمت
کتاب نادر افغان با حجم و قطع متناسب و تعداد ( ٦١١ ) صفحه
و ( ٤٩ ) قطعه تصاویر تاریخی و نقشه های عالی بقیمت بسیار نازلی
بفروش میرسد :
در داخله : مرکز ٥ افغانی
« : ولایات باضافه محصول پست ٧ «
خارج : با محصول پست کلدار
محل فروش
در داخله : مرکز و ولایات طالبين ، به عموم دوایز جراید و مجلات
وطنى و در خارج، به وكيل التجاره ن افغانی برای خرید
رجوع خوا هند فر مود .
غرض : هر قدر در خریدن عجله كنند ندامت نخواهند کشید
چه هر چه پیشتر چاپ شده نظر به کثرت خریدار كمتر بدست خوا هد آمد


جريده ملی

قیمت اشتراك

در افغانستان ۱۲ افغانی
محصول پوسته اطراف و ولایت داخله ۳ افغانی
طلبه معارف ۷ افغانی
در ممالک خارجه ۲۰ شلنگ

لطفاً پول اشتراك که بتوسط حواله دولتی فرستاده میشود باید
رسید قبض و ... اوضه باشد

( مطبعه انیس )


[BLANK PAGE]


( شماره ۳۱ )

اشتراك سالانه ۱۲ افغانی
محصول پوسته ۲ «
خارجه ۲۰ شلنگ

انیس

تأسیس ١٣٠٦

(مجلد دوم)
اداره : كابل جاده ارگ
مؤسس و صاحب امتیاز : محیی الدین
مدیر و نگارنده : [محیی الدین]

۲ شنبه ۶ جدی ۱۳۱۰
١٨ شعبان ۱۳۵۰

زمستان و غربا
در بین عوام ما يك ضرب المثلي است
که زمستان آمد و مرگ غریب رسید ،
اگرچه در دیگر مواضعي که زبان فارسي
متداول است کلمه غریب را منحصراً
براي مسافر استعمال میکنند ولی در بعضي
جا ها بمعني فقير هم ياد مي شود .
بهر حال شدت سرماي زمستان نه تنها
براي غربا و فقراي افغانستان زحمت افزا
شده و تهلکه ناک واقع میگردد بلكه در
اکثر نقاط بارده دنیا که فصل شتا شدید
است براي بي بضاعتان وافراد بي خانمان
آنچا مشقت زنده گي و خطر جان وجود
دارد .
بعضي مردم از كوتاهي فكر ممكن است
تصور کنند رفع این مشکلات بحکومت
یک ارتباط تامه خواهد داشت ، ولی
اشخاص بصیر میدانند که هیچ یک حکومتي
تا کنون در دنیا مقتدر نشده است ضعفاي
فقیر ملت خود را با توانا یان متمول هم
آغوش بسازند چه ، بلند ها را بیک مرتبه

پست کردن شاید سهل باشد ولي پست ها را
مساوياً بلند ساختن ناممكن وبالا التزاً بدرجه
متوسط رسانیدن در مثل این آوان یکعمر
جهد و كوشش ميخواهد .
بعقيده من باز كشتن وسیله خشکابدن
اشک جاري يتيم هاي مظلوم و بهترین چاره
جوئی گرم ساختن بيوه زنان مرتعش با بپارة
اخيري تحت تامین گرفتن حیات یکمشت
افراد بقرمزد،، نتوان یک جامعه فقط با فقط
عواطف رحم ومروت بشریت است که از
طرف اغنياي حساس آن ملت صورت عمل
واقدامات بگیرد .
اگرچه نشریات گذشته مرکزی ماگواه
است که در اغلب اوقات شداید سرما وقحولي
زمستان این احساسات رحم ومروت بیشتر
از جانب حکومت متبوع «بالخاصه از امر
و ارشادات ماير في بودانه عمل آمده باوهم
گفته میتوانیم تا خود الزايم الدار واغنياي ما
احساسات آدمیت ومخصوصاً صفات شفقت
وهمدردي بفقراي جامعه شان را در نهاد
پاک نیز و زایده وازو جوه مقررات اسلامیت

و ملزومات جوانمردي انفاذيت ورهند و بذل
وبخشش ننمایند اعانات هاي حکومت به
تنها ئي اسباب استراحت عامه شده نخواهد
توانست .
بعضي از خواننده گان کرام ما اگر از
سر گرمي هاي پر آسوده گي زیر كرسي ها
و پاي بخاري ها کمتر فراغتی داشته باشند
درین هواي بار د زمستان و آمد آمد برف
شام و دست آزاد اگر خفته و شامپاي
تاريك سرد و چرا با بجاي کنار دریا
و گوشه هاي بازار هاي چوك وشور بازار
تابه بینند که افراد صغیر و کبیر همذو عان
شان هر كدامي چطور حس و خاشاكي گرد
آورده بشعله آتش خفیف آنها در آن
زمین هاي نمناك وجود خودرا از برودت
سرما حفظ و بجان روز کار تلخ و با فیل
وفاني امراد حيات دارند .
انوقت موقعي بدست خواهد افتید که این
نیت معدي عليه الرحمه را باوشان شخوانده
و بدرد هاي اجتماعي رو حیات آنها را
طر زانیم :


صفحه ۲
(شماره ۳۰)
مجلد پنجم

تو کز محنت دیگران بیغمی
نشاید که نامت نهند آدمی
و ضرور در آن هنگام یکسلسله افکار
وخیالاتی بیننده وشنونده گان را بخود
خواهد پیچاند که بعظمت و اهمیت مؤسسات
خیریه دنیا و فتوت او همدر دیهای اقوام عالم
قایل شده و علت تاسیس یا نفاد آن را از ما
سراغ میکنند .
غرض تدین واجب و تمدن لازم میداند
که درین مورد هر کسی قولا وفعلاً یا قلباً
وقد ما حتي الامكان مساعي جميله بكار ببرد
تا در مانند اینطور مواقع برودت نا ک
یکعده هم نوع خودش را از تهلکه وفنا
صیانت کند اما که از کمک هاي مادي
بجيث عدم تمول با اندازه معذور شناخته
میشویم شاید این مساعدت معنوی هم خالي
از فایده نباشد که هموطنان غني خود را
با اهمیت این موضوع متذکر
شده و مخصوصاً ریاست محترم
بلدیه مرکزی یاد آوردیم تا بطور امکان
چاره برای اداره حیات این توده فقراء
سنجیده اطفال صغیر را به یتیم خانه نادري
معرفی کرده و جهته تامینات زنده گی و
محافظت پیر مردان ضعیف و معذور از کار
یا زنان ضعیفه بی پناه از سختی سر ما يك
مؤسسه خیریه تاسیس و وجوه مصارف
زمستانی آنها را از ملیکداران و صاحب
ثروتان وطن استمداد و تمنا کنند .
یقین واثق است این اقدامات عین
رضا يوت خدا وند تعالی و منتهای خشنودی

در شرق اقصی :
معرکه چین و ژاپون
-٢-
در حقیقت منازعه فعلی ، چین و ژاپون
نتیجه سابقه های است که در شماره قبل
بصورت مختصر بیان رفت .
با این هم ، چنانچه لازم است ،
حقیقت مفهوم نه میگردد ، زیرا ، نظر
يات و دلايل جانبین متخار بين بكلى
متضاد است :
نظریه چین
کیو من تانگ ، (کیو من تانگ يكى
از احزاب بزرگ سیاسی چین وزعمدار
فعلی چین ) کمیته اجرائیه چیف راجع به
اختلاف چین و ژاپون، و نظریات امپریالستی جاپان
در منچوری ، چنین اعلان نموده است :
حوادث و بي نظمی که در مکدن -
ذریعه عساکر ژاپونی ـ رخ نموده است ،
غیر مترقب نبوده ، وما این فرصت
المناک را مغتنم شمرده ، به عموم دنیا
اعلان می نمائیم که : این حرص و خود
پرستی ژاپون ، امنیت وصلح شرق اقصی
را در تهلکه می اندازد .

پاد شاه روف و رحیم القلب ما را حاصل
کرده در عین زمان حارس زنده گانی
يك جمع غفير مرد و زن فقیر جامعه ما
واقع گردد.

ژاپون ، که خطه آن محدود وار لحاظ
مواد اولیه غریب گفته می شود ، برای
حفظ موقعیت خود ، و اینکه در زمره
مال معظمه بشمار برود، مجبور است که
دستی در حدود شرقی آسیا داشته باشد.
فلذا ، از چهل سال باینطرف ، ژاپون
در صدد این بوده است که در حصص
مانجوری دستی داشته وبطرف فتح پیش
برود .
چنانچه درین اواخر ، امپیر اطوری
میکا دو ، بهر حيله ودسیسه که توانست ،
از ضعف حکومت چین استفاده نموده ،
نفوذ اقتصادی خود را در بعض از ایلات
چین قائم نمود ، چون این نفوذ را غیر مکفی
و ناپایدار دانست ، لهدا در صدد این بر
آمد که نفوذ سیاسی خود را هم در انجا ها
قائم نماید تا دائمی بماند .
ازان رو ، در عین جنگ عالم گیر
١٩١٤ ، که دول غرب مشغول حفظ موقع
ومنافع خود ها بود ، ژاپون چین را به
گذاشتن بعضی امتيازات وقبول « ٢١
خواهشات » ، تهدید نمود . از همین وقت
است که چینی ها ، خواهشات ژاپون
را حس نموده ، چون قوه کافی نداشتند ؛
علی الحال به بایکوتاژ اموال جاپانی اقدام
ورزیدند ؛ تا با وینبهایند که ، قوت برای
محو کردن يك ملت حساس وبا وجدان
غیر کافی است .
مگر متاسفانه ، ژاپونی ها با وجود تحمل
خساره های زیاد ـ قانع نشده ، هنوز هم
می خواهند که از حصص چین به خود


( شماره ٣١ ) سراج الاخبار ٥

ملحق نموده و در عظمت خود بیفزایند .
در اوائل بهار سال جاری يك حادثه
افسوس ناك در بین چینی ها و مهاجرین
( کره ) - در ( وان پائوشان ) - رخ
نمود و تفصیل آن قرار آتی است :
کره ها بامداد پولیس جاپانی میخواستند
نهری بکشند . و این نهر از اراضی
دهاقین چین عبور می کرد ازین رو جرائد
منچوری بر خلاف ( کره ) ها که از
میهمان نوازی چینی ها استفاده غیر مشروع
می نمودند ، قیام نمودند .
از طرف دیگر ژاپونی ها در (کره)
جمعیت ضد چینی تشکیل نموده ، و کره
ها را فریب داده به قتل و قتال اجنبی های
مقیم کره ، تحريك وتحريص می نمودند
در نتیجه صدها نفر مقتول وملیون ها
خساره رخ نمود . و امیدی که ژاپونی
ها داشت این بود ، که در بصورت
چینی ها به جان و مال و منایع کره ها
تعرض خواهند نمود ، و فرصت و حق
مداخله به جاپان خواهد داد .
چون چینی ها واقعه را خوب درك
کرده بودند ، به هیچ نوع خلاف کره ها
قیام نکرده ، فقط به قطع مراوده اقتصادی
با محرك ، اکتفا ساده نموده وطبعاً خساره
زیادی به امپراطوری میکادو ( ژاپون )
رساندند .
باوجود این ژاپون پیش از پیش در صدد بی
نظمی چین برآمده ، و خیال میکرد که
با لاخره جام صبر چین لبریز خواهد
گردید . و به این وسیله منچوری
را بتصرف خود خواهد آورد.

چنانچه یکی از سر افسران بزرگ
ژاپونی ، می نامی ( سابق وزیر حرب)
در یکی از محافل عسکری علناً بیان
نمود که :
« باید تمام ضابطان ژاپون ، تیار و
آماده باشند ، تا بطرف منچوری حرکت
نمایند ، وژاپون به مقصد دیرینه خود
برسد . » چنانچه عملاً هم يك مانوره
بزرگ در سرحد چین و کره نشان
دادند ، و بیض مربی آنها بخاک چین هم
تصادف نمود .
همان است که ژاپونی ها بدون بر هان
ودلیل ادعا می نمایند که یکی از افسر
ران شان که در منگولی مفقود شده بود ،
بذریعه عساکر چینی بقتل رسیده است .
وبه این بهانه چند قطعه از عساکر
خود را به ( کره ) جمع نمودند ،
تا به اولین اشاره چین را تصرف شوند .
چنانچه ٨ سپتمبر به ١١ بجه شب
قوای ژاپونی بغتتاً به ( په تایین )
چهاونی بزرگ شمال مکدن ـ حمله برده
و تمام قوای شهر مکدن را ـ که بالغ به
بیست هزار نفر بود ـ خلع سلاح نمودند
و فرداى آن ـ ١٩ سپتمبر ـ شهر را
اشغال کردند . و نیز قلعه جنگی شهر
مکدن را که ببزرگ ترین قلعه جنگی
شرق اقصی گفته می شود ، پاسل نمودند
علاوه برین سانحة که در مکدن رخ نمود
ترتیبات حمله بر شهر چنگ سونگ
کوین چنگ تسه، نیز از طرف ژاپونی ها
تهیه دیده شده بود . چنا نـ چه با لفعل

آنجا را هم خلع سلاح نمودند . وهم
دو جهاز جنگی بـ طرف ( نیو چوان )
حرکت نمود، آنجا را تصرف نمودند ، و
دسته جات عسکری ژاپون دو کره - که
امر فوری حاصل نموده بودند - آماده
حرکت بطرف ما نچوریا گردیدند .
البته این عملیات تصادفی و فوری گفته
نه می شوند ، بلكه يك پلان سنجیده
شده و پخته بوده است ، چه در ظرف
کمتر از ١٢ ساعت تمام قسط سوق
الجیشی ما نچوریای جنوبی بدست ژاپونی
ها افتاد . و ژاپونی ها می گفتند که
این فقط برای دفع حادثه ایست که در
راه آهن جنوبی منچوری از طرف
عساکر چینی رخ نموده است .
این حقیقت به نظر نمیرسد ، و علاوتاً
جای تعجب آور است که فقط برای
يك حادثه جزئی تمام نقاط سوق الجیشی
را که برای تصرف منچوری حتمی است
ژاپونی ها اشغال نمایند .
و عجب تر اینکه در همان روز دو جهاز
جنگی ژاپونی بطرف ( نیو چوان )
حرکت مینماید ، تا آنجا را متصرف شده
یگانه راه چین را در منچوری مسدود
نماید . و نیز چند ساعت قبل از تصرف
مکدن ، به قوه جاپانی در ( کره )
امر داده می شود که چین را تصرف شود .
علاوتاً بعض علائم دیگر نیز موجود است
که حرص واز جاپان را ثابت می کند :
چین که از وضعیت و فکر تغرض ژاپون
باخبر بود ، به امران ملکی ونظامی وتبعه


قضاوت ملل
اقدامات جزائیه :
علاوه برین اختلافات که به اصطلاح
حقوقی ، اختلاف بین حق طبیعی و حق مثبت
گفته می شود ، در این کوششات يك
اختلاف دیگری بطهور می آید که هم از
جدیت دور نیست . بعضی دول میخواهند
که مهم ترین وظیفه مجمع ملل اقدامات
جزائیه اجتماعی در موقع جنك برخلاف
دولت حمله آور باشد. لهذا ایشان در مجمع
ملل بمقصد کوششات خود ، نیازی و
آمده کی را برای این اقدامات جزائیه
می نمایند ، تا در موقع جنك از طرف
تمام اعضای مجمع ملل اجراء عملیات
جزائیه بر خلاف دولت مجرم شود .
حکوماتی که درین کوششات شرکت
می ورزند ، عقیده دارند ، که تا وقتیکه
این ترتیبات تأمینات خود بسازند
شیا دران راه برای مهالك شاق حاصل
می شود . این مسایل وسیع مربوطة امن
وترك تسلیحات از خود يك شرح مفصل
حاصل نموا ند که چینی ها بالای تبعه جاپونی
در ( کرن ) فشار آورده و آنها را غرت
کرده اند ، لہذا به ۲۰ سبتمبر يك لوا
عسکری بان طرف نیز سوق داده شده و در
۲۱ سپتمبر فرقة ۲۹ ( ٤٠٠٠ نفر ) از
( كره ) بطرف منجوری حرکت نمود .
م . سلیم بسمل زاده
( باقی دارد )

( شماره ۳۱ )

نظریه چاپان :
جاپانی ها راجع به قضیه موجوده ، چنین
اظهار می نمایند :
قریب ٣٥٠ نفر چینی در شب ۱۸ و ۱۹
سپتمبر حمله آورده يك حصه راه آهن
جنوب منجوری را بدرجه بمب تخریب
نمودند .
محافظین چاپانی راه آهن مذکور برای
گرفتار نمودن اشرار چینی هر قدر کوشش
نمودند ، ناکام مانده بالاخره مجبور به
فیز گردیدند .
ويك دسته از عساکر ژاپونی که در
مکدن بودند ، بكمك آنها آمده ، و
محاربه شروع گردید . چون وضعیت خیلی
خطر ناک بنظر میرسید ، لهذا قوماندان
قواه چاپانی در مکدن ، بصورت فوری
چپاوانی های چینی را تصرف ، وعساكر
چینی را خلع سلاح نمود .
ونیز شهر مکدن ، وعمارات رسمی
و جبا خانه آنجا را در تحت تصرف خود
در آورد. هم چنین قواه چاپانی اطراف
شهر مکدن ، وارکان حرب ( چانگ
چون ) شهر مذكور نقل داده شد ، تا
عساکر چینی متعمية التواگك ، فن
هوانك جنك ، ينك كربو ، را خلع
نموده ، قطار آهن نقاط مذکور را
تحت حکمرانی خود در آوردند .
لیکن چینی ها در ( چانگ چون )
مقاومت نموده و محاربه خونین جاری
گردید .
از طرف دیگر، ژاپونی ها اطلاع

صفحه ٤

چین در منجوری امر داده بود ، که در
مقابل ژاپونی ها هيچ يك اقدامي ننمایئد .
چنانچه در حین حمله ژاپون و تصرف شهر
(پی تایین )، و مکدن ، اگر چینی ها کمی
استقامت و مدافعة مي نمودند ، ايداً جاپان
نه مي توانست در ظرف مدت قليلي بچنين
چند ساعت ، نقاط بیک شهر مهم مثل مکدن
را اشغال نماید .
خلاصة ما اذعان می نمائیم که این اقدام
ژاپون، يرا لني است که قبلا سنجیده شده
بود ، زمي خواسته است که در بین چین
وژاپون اختلاف و پیچیده کی واقع گردد
تا آزادانه در امور چین مداخله کرده بتواند
مگر چین نظریه آنها را در ک نموده ، هيچ
یک اقدامی که بآنها حق مداخله بدهد
نکرده است .
مخصوصا درین وقتی که تمام عالم به
بحران اقتصادي غوطه ور بوده ، وامر يك
و تمام دول غرب در صدد رهائی از ان برآمده
اند ، و چین هنوزهم مشغول و مصروف مرهم
گذاري زخم هاي ، سیلاب مدهش گذشته
که تقریباً خمس اهالي آنرا محو ونا بود
ساخت – مي باشد ، ژاپون نقاب صلح
بر رو گذاشته ، میخواهد خواهشات خود
را تمکین و دولت هم جوار خود را تصرف
نماید .


می‌خواهد . اما می‌خواهم مختصراً نشان بدهم که مناسبات القانی و اهمیت کلی همۀ مسایل بین‌المللی که در آن موضوع با هم تصادم می‌کند ، از نقطه نظر آلمان چطور دیده می‌شود ؟
اگر می‌خواهند که جنگ را نا ممکن سازند ، پس لازم است که يك راه دیگری برای تصفیه صلح جویانه همه کانفلیکت‌های که تا حال عمایه جنگ‌ها شده ، نشان داده شود . لهذا باید همه کوششات برای تأمین صلح ازین نقطه شروع شود . این غیر ممکن است که قوم جنگ و تنظیم عملیات جزائیه عسکری را نقطه ابتدائی این کوششات سازند . زیرا که صلح باین ذریعه تأمین شده نمی‌تواند که برای جنگ بمقابل جنگ طیاری شود، بلکه تنها باین ذریعه که علل جنگ رفع شود . علاوه بر این تشکیل و تکمیل آن سیستم جزائیه همران تنها آن وقت متصور شده می‌تواند که موازنه تسلیحات واقع شود . چون معلوم دار است که بدون این شرط هیچ وقت اجراء عملیات جزائیه مجتمع ملل بمقابل يك دولت مسلح قوی امکان نخواهد داشت ، بلکه همیشه این اجراآت معاونت دول مسلح قوی بر خلاف دول ضعیف تر ، خواهد شد .
معاهده کلوگ :
برای تکمیل مباحثه خود، لازم میدانم معاهده کلوگ را، که انقلابی ترین حادثه تاریخ حقوق بین المللی گفته

میشود ، قدری مفصل تر تحت ملاحظه قرار دهم ، و اگر من با وجود این ، از آن صرف نظر می‌کنم ، ازین جهت نیست که اهمیت آن بنظرم کمتر می‌آید .
موسسین معاهده کلوگ که تحریم جنگ را اظهار میکنند ، این معاهده را نه از حیث يك معاونت در تشکیل و تکمیل حقوق بین‌المللی ، بلکه از حیث اعلان يك اساس بزرگ برای حیات اجتماعی ملل فیکر کرده بودند . بنا بر این با وجود شکل معاهده ، معاهده آن ، اهمیت آن از همه بیشتر در حدود معنوی سیاسی میباشد . و هر کس میداند که این اهمیت بدرجه قوه ئئئ عمله‌کشی که مسقط الراس معاهدۀ مذکور میباشد ، فوق العاده بزرگ می شود .
از وقت جنگ تا حال ، در حقوق بین‌المللی پیشرفت زیادی شده ، و میتوان گفت که فیصله کانفلیکت‌های حقوقی بذریعه مؤسسات بین‌المللی يك اساسی است که تقریباً از طرف عمومی قبول شده . اما آن اساس بزرگتری که در وقت تأسیس مجمع ملل اعلان شده بود ، یعنی آن اساسی که تمام مناسبات بین‌المللی را ما تحت حاکمیت حق و عدالت می‌کند هنوز تنها يك وعده مانده است .
آیا باین وعده وفا میشود ، یا وفا شده میتواند ؟ - این را کی گفته می تواند ؟
( انتها )
محمد طاهر

در زوایای تاریخ :
زنگیه بیضاء
ترجمه عبد الرشید لطفی
سرمحرر مجله هدیه
در یکی از شبهای زمستان سال 1927 برای ملاقات مرحوم جاپارد بيك ، در موزه ویار بات قاهره رفتم ، مرحوم که بکو ششی در همان موزه بود مرا بگرمی استقبال کرده و گفت : مرد از دو روز است که بفکر تو بودم ، زير يك وثيقه خطی قدیمی کشف کرده‌ام که میخواهم آنرا بتو بسپارم تا بعبری ترجمه نمائی و وثیقه مزبور دارای يك حادثه تاریخی مجهولی است که برای اشخاصیکه مایل به بحث و تحری در زوایای تاریخ میباشند ذیقیمت است .
این را گفته و از جعبه میزشی يك ورقة زرد رنگ فرسوده و رنجیده پرده را کشیده بدستم داد، تا قرائت آن مشکل و بصعوبت ممکن بود از بعد معاینه متون آنرا ترجمه کرده و تا اکنون نزد خود نگاه داشتم . ايلك ترجمۀ مذکور را بنظر خوانندگان محترم میرسانیم .
با کشیش « پنچریه » در افریقایه نهر « پینجر » که در بلاد شان جریان داشت و جبل زنوج ، نام گذاشته بودند .
در آغاز دو قرن هشتم هـ ق نوی ( ص ) موافق اوايل قرن پانزده میلادی يك مملکت اسلامی تأسیس یافته بود که


صفحه ۶
( شماره ۳۱ )
مجلد پنجم

در اوایل قایدین عرب و بربر دران حکومت داشته و بسانها حکومت محمود خان که بدین اسلام مشرف شده و صنم های را که آبا واجداد شان قبلاً میپرستیدند شکستندند منتقل شد .
اسم این مملکت « سنه کای » ونام پایتخت آن « کاجوا وجا جو » بود و این همان شهر پست که بسانها او رو پاتیان آنرا « جاو » نام گذاشتند
شهر کاجو بعد از فتح مسلمین مدینه قشنگ و ریبائی شده، تجار از هر طرف و هر مملکتی بدان رجوع کرده و مختلف امتعه و حاصلات دران حمل کرده برای رسیدن آن گاهی صحرای کبیر ویا از ورای بحر ظلمات میگذشتند . درین شهر مسجدی وسیع و جمیلی بود که مسلمین آنرا بنا نهاده و میخواستند عیناً مثل قصر « الحمراى » غرناطه بسازند . در بغل این مسجد قشنگ قصر عالی بود که با فرش های ممتاز مفروش شده و با پنجره های که شیشه های ملون زینت یافته بود امتیاز یافته و داخل آن خزانه های قیمت بهای بود که يك دمش طلا بوزن چندین رطل بین این ها وجود داشت .
ساکنین این بلاد به لغت مخصوصی که مزيج از لغت اصل شان ولغت عرب بود تکلم میکردند . در یکی از روز ها سلطان جمعی از مسافرین نو وارد را در قصرش پذیرائی میکرد که ایشان مخلوط از مسلم ومسيحى و یهودی وغیره ادیان بودند از بین این جمعیت انگفر صفوف مقابل را دریده و در مقابل سلطان بزمین
افتاد و پیشانی خود را دلیل بر خضوع و خشوعش به شاه مخاك ماليده اظهار داشت :
« ای شاه ، وقتیکه هنوز ازین دیار دور بودم از مردم تعریف مملکت تر اشنیده و اعمال بزرگی از تو ذکر میکردند و میگفتند که پادشاهی رحیم و عادل میباشی این کسی را که الان در مقابلت می بینی شخصی مسیحی و از ابنای فرانسه است که در شهر یکا « تولوز » نام دارد ، وشاید آنرا بشناسی تولد یافته است نامم انسلم دتر الجسبه ومنسوب بخانواده شریفی میباشم که در حسب ونسب عالی و عریقی بوده و افراد خانواده آن بتمسك در پایبندی بوظايف وطن و اخلاص به پادشاه اشتهار دارند من خيلی مایل بدرس و بحث میباشم و درین راه صرف حیات می نمایم . در انحاى ممالك غربی سیاحت کرده و از راه بحر بمصر رفتم و اهرام آنرا ملاحظه کرده و به لبنان جهت مشاهده از لبنان ، مسافرت کردم و بعد از مسافرت طویلی با اهل خود بوطن عودت کرده و شنیدم که جماعتی از نور ماندیها مصمم مسافرت طولی برای اکتشاف مجاهل بحر ظلمات میباشند با این جماعه منهم ملحق شده و روانه مسافرت شدیم ، اما يك باد شدیدی در مقابل ساحل افریقا بر خاسته و مجبور بنزول بيكه شديم ، در خشکه از رفقایم دور شده و راه را گم کردم و وقتی بجائی که در اول پائین شده بودم رسیدم
که سفینه لنگر خود را بر داشته و از ساحل دور شده بود ...
« در ینحال تنها در بلادی که نمیشناختم ماندم ، اما در همان ساعت مصمم آمدن نزد تو گردیدم . و با معرفتی که بزبان عربی داشتم توانستم با مردم مفاهمه نمایم و چند روزی نگذشته بود که بقافلهٔ که عازم اینجا بود ملحق شدم ، باین شهر قشنگ ، با این قافله مسافرت کردم و بقصر تو سالم رسیدم . الحمدلله و از حسن ضیافت و کرم و عدل تو اطمینان کامل دارم ! »
سلطان تبسم کرده و از صراحت این مسافر تعجب نموده بعد از مصافحه با وی ظهار داشت :
« من ترا عفو مینمایم ای فرانسوی نصرانی ، زیرا شخصی فصیح و صریح اللهجه میباشی که کذب و نفاق را نمی شناسی . و آنگاه ملتی را که تو بآن منسوب میباشی احترام میکنم ، زیرا بسیار چیز ها از ایشان میدانم . درکاجو مهمان ما میباشی و از حالا باید بدانی که بین جماعهٔ وحشی و جهلا که به هیچ چیز عالم نمیباشند نمیباشی . و شاید بچشم خود به بینی که تجارت کتب و علوم در مملکت ما مثل تجارت عاج و حجار قیمتی و شیشه های ملون رواج کامل دارد .
« لغت این بلاد را میدانی و بوسيلهٔ زبان ممکن است که با علما و رجال شرعی ما مذاکره و صحبت نمائی . چند سال قبل ه ابن بطوطه » بمملکت ما آمده و با بهترین آثار و خاطر ها از اینجا رفت .


صفحه ۷ شماره ۲۱ مجلد پنجم

طبیب مشهوری داریم که هر که او را دیده به نبوغ و سعت علمش قایل شده است شاید ترا وا دار بسازیم که همرای او راجع بمعالجه امراض با گیاه ها و اعشاب و میوه ها مذاکره نمائی، و نام این طبیب «ابن علی» و در نزدیکی اینجا مسکن دارد .»
«انسلم» چندین سال در «کاجو» اقامت گزیده و حیات آنجا خیلی برایش گوارا واقع شد، زیرا اوقات خود را با مباحثه علمی همرای طبیب ابن علی یا معلومات در عادات و اخلاق و تقالید ساکنین شهر میگذاشتند. سلطان در هفته يك یا دو مرتبه رعایای خود را در قصرش میپذیرفت. و به موسیق دانها و شعرای که از شرق و غرب نزدش میآمدند نعم و عطایای زیادی می بخشید. وقتی که انسلم فهمید که در مملکت سنقای زنها متمتع از حریت و آزادی کامل بوده و در اداره شئون خصوصی و عمومی با مرد ها شرکت می ورزند به دهشت و تعجب زیادی دچار شد. همچنان این را بخوبی حس کرد که سلطان اهل بلاد خویش را بقبول دین اسلامی مجبور نمی سازد. بلکه آنها را در بقای عقیده سابقه یا خضوع به تعالیم قرآن کریم آزاد گذاشته است
روزی نظر انسلم دیزالجه به دو خیزه زنگی شکلی در منزل یکی از بزرگان افتاد ، و نزدیکش رفته و از بیاناتش فهمید که از پدرو مادر یتیم میباشد و این شخص بزرگتر منش او را از صحرا بخانه
خود آورده و در بین قبائل «طوارق» اقامت داشت که این شخص بطور فرزندی او را قبول کرده و از آنوقت بدین زنها و اولاد هایش بسر میبرد.
بعد از مرور زمان صداقت این دو جوان به محبت و بعد بعشق و علاقه تبدیل یافت و انسلم قبول زوجیت را به او پیشنهاد کرده قبول کرد و نظر به پدر خوانده خود را شرط قرار داد. پدر خوانده اش جواب قبول داده برایش گفت که در قبول کسی که میخواهد آزاد است. بعد چند روزی دیز الحجه حفله عروسی خویش را بر پا کرده و پس از یکسال دختر قشنك زنگی مثل مادرش از ایشان بوجود آمد ، که فقط يك خط سفیدی در جبین و سه انگشت در دست راستش سفید بود. این ظاهره عجیب اهل شهر را بران واداشت که اسم دختر انسلم دیز الحجه را «زنگی بیضا» بگذارند.
اما زوجه او به نسبت همان قبیله بدوی که منسوب بان بود «سلام الطارقيه» نام داشت. درینوقت انسلم فرانسوی شروع به تالیف قاموسی لغات مختلفه بلاد کرد. و در مقابل هر لغت نام فرانسوی ولاتینی آنرا میگذاشت اما انسلم بلاد واهل وتزه یکسالش را فراموش نکرده و در طول این سال های که در «کاجو» بسر برد وطنش قطعاً فراموش نشد چنانچه روزی زوجه خود را از شوق برفتن وطنش اطلاع داده و اظهار داشت که به تو لوز برگشته چند ماهی در آنجا
اقامت نمایند و دو مرتبه به سنقای عودت نمایند.
زوجه اش باین امر راضی شد، اما شخصی که او را تربیه کرده و بزرگ نموده بود، رفتن او و شوهرش را قطعاً قبول نکرده و به انسلم اظهار داشت که هر گاه «سلام» را که از اولادهایش بیشتر دوست دارد از وی دور کنند انتحار خواهد کرد.
دیز الحجه بی جهت سعی در اقناع او نمود زیرا شخص مذکور به امتناع خود اصرار داشت و بالاخر فرانسوی مجبور شد که همرای زوجه و دخترك كوچك خود و ابن علی طبیب و سه نفر از زنگی های خادمان خود به پنهانی از کاجو مسافرت نماید چنانچه تمام اینها همرای يك قافله که روانه تونس بود حرکت کردند، در تونس با یکنفری که عقب ایشان از کاجو مسافرت کرده بود مصادف شد. وشخص مذکور اظهار داشت که آن بیچاره که «سلاما» را تربیه کرده و مثل دختر خود دوست داشت؛ از حزن و بد بختی زیاد مرد و تا آخرین دقایق حیاتش نام «السلم» را تکرار میکرد.
سلاما از شنیدن این خبر خیلی گریه کرده و شوهرش نیز از شنیدن آن خیلی متأسف و غمگین شد. بعد از چند روزی تمام آنها سفینه را که روانه مار سیلیا بود سوار شده و همه خود را به سعادت آینده نوید میدادند. ولی پیش


( شماره ٣٠ )

امدهای بخت و اقبال عکس آرزوی شان را بآنها پیش کرد، زیرا در میان بحر يك عمده دزدان دریائی از اهل الجزایر برایشان هجوم کرده و سفینه را متصرف شدند و رجال و اطفال و زنها همه را بسفینه خود بردند .
اما السلم توانائی خود را باثبات داده و در يك گوشۀ متروکی در قسمت زیرین کشتی مخفی شود ، بر اثر این حادثه باد تندی بر خاسته سفینۀ دزدان دریائی را بطرف ساحل راند ، و در آنجا تمام اسری به فرار موفق شده و در آنجا با اشخاصی که خود را در اول از چنگال دزدان نجات داده بودند ملاقی شده و همه از دیدار همدیگر مسرور شدند، اما بگرسنگی، تشنگی، گردن، و بلیات الهی را شکر گذار شدند.
اخيراً به مرسیلیا واز آنجا به تولوز رسیده السلم به اهل و اقربایش هدایای زیادی را که از سفینه ی با خود آورده بود تقسیم کرده و حوادثی را که بالایش گذشته بود با مخاطرات و سفرهای عمده که منتهی به كابو او نادواح يا لاتکدیه مسلامای قشنگ ، شده همه را بنقل و قصه نمود .
بالآخر ايام آنها سكونت همیشگی تولوز را تصمیم کرده واز رفقق متمای متصرفي غدائده و از ان تصمیم خود ها بۀ ايمان هم غريضةً فرستاده تا الان نسلی طیب ترهریری شان در اقام تولوز باقی مانده وصیت مشهر اش ایام بلده را بچیپره و حتنی تا بگوش شاه فرانسه رسیده باری خود طلبی کرده و بعد ازین روز خانم در اتاقی

او مانجی شده و همه وقتی که بدرد و علاج محتاج میشد باو مراجعه میکرد .
دختر السلم در الجزایز دک شده و خانواده اش میخواستند که ( مرتا ) برایش نام بگذارند . اما السلم بهمان اسم اولیش که صا کنین سغای برایش داده بود اصرار ورزیده و به همان نام رنگيۀ بيضاً باقى ماند
وقتیکه بعمر هفده سالگی واصل شد بسیاری از جوانان تولوز دست ازدواجش را طلب کردند ، اما هويتي يك جوان شرقی را موسوم به اوچی دو فوداس ، به شوهری اختیار کرد ، وحیله عروسی شان با محفل تمام منعقد شده هدایای زیاد برایشان از تمام اشراف تولوز و پاریس رسیده رفت ، از ان نسلی طيب در تولوز بعمر ٧٣ سالگی مرد و میگویند که حامعیان وی هم در عدیش مخلوط کرده بودند تا از رقابیش نجات یابند . اما السلم ديتر الطبع و سليم روحتر بي سيال هاي دراي اندکی کرده بعد از رنکيه ، بيضاً مالك دو دختر دیگر نیز شدند . و هنوز هم در تولوز قصه این جوان بیان کرد را که نام بلده ش را برده و ملام و آب و انسانیت خدمت نمود بر می آید .
اما مر تاه رنكيۀ بيضاً و همری شوهرش بپارس مسافرت کرده و در جمله در باریان شاه داخل شده بين اشرف فرانسوی مثل شکوفه پی بالغ میدر خشید .
این بود محتویات این ورقه فرسوده که دران شب زمستان بانزل بیلیارد و بدیدم

صحیات

امراض جهار هضم
(٨٧)
امراض آن بنوع بطی بعضی علامات مخصوص ظاهر میشود .
بالخصوص در شب از خشگی و ترکیده گی وسیاه شدن لب ها معلوم میشود . در صورت ابیاری کردن و ترساختن لب ها اسباب ناخوشی ( دسقی ؟ چلل ) و چاپ کردن آن در کام بین است .
در بعضی مریض اطراف لب ها نیز مرده میشود ، لکن بزخم پزه گی تماس نکرده نشود ، دهن ، غدد لعابیه ، زبان اکثراً چسپیده وبيك طبقة سفيد پوشیده می شود ، هر وره متعدد بالخصوص بعد هرفه ها بايك قدری چپره پریس که بعد کا مسموم بعد از درجه اش راپین در محفظه اش گذاشت و محفظه را واپس جایش گذاشتم . چنانچه شاید تا امروز هم در همان جعبه مسیر باقی باشد .


صفحه ٦
( شماره ٣ )
بصفحه پنجم

اولاً باب خالص صابون دار خوب شسته
شود بان دهن ودندانهای مریض پاك
کرده شود در صورت خشکی لب و دهن مریض
باب معدنی مذکوره فوق تر کرده شود .
امراض گلو و التهاب گلو ، وخناق :
يا حاد و یا مزمن می شود . اواتر التهابکه
بین التهاب های گلو پیش می شود
( دیفتری - خناق ) است .
علامات التهاب های گلو :
اماس لوزتین ؛ در فرو بردن چیزی
حس کردن درد ، ورم کردن ، پیش
شدن حرارت است .
در التهاب های گلو بـواسطه غر غره
نما سرد و يا كرم وبا طلا يده يتي ملامین ادويه
در كلو ويا بـتو ـ ط بخار ( انها لیشن) تداوی
کرده می شود .
در خناق ( دیفتری ) پیچکاری سیرم
نیز کرده میشود .
امراض مری ومعده :
از تکالیف درد در مری ومعده است .
( غثيان ) یعق در معده و در بعضی
معده غشاء وبری توائی وسكر ( با لخه
وصقرا قی ها مانند رنگ گندنه سبز )
ظاهر و در بعضی امراض سل وحميى
( تب د مغى ) به غایت رسانيدن اشيا
ئیکه در معده باشد و در استفراق خون
دیده میشود .

خبر هاي خارجي
تماس :
چين و ژاپون
چین :
شانگهای ١٦ دسمبر ـ يك ميتنگ
بز رگ از طرف طلبه و کار گران چینی
نشان داده شد ، وخواهش نموده اند که
چین از مجمع ملل خارج شود . وهم
امضاء اعتصاب عمومی نمودند .
خون اگر سرخ اشد جدید و اگر دیرینه
باشد رنك خون سياهست وهضم شده
گی است .
خونیکه با مواد خلط ( بزار) خارج
میشود به مثل رنگ ( قهوه - قوروم )
و آبگین سیاه و یا درخشان سرخ است .
خونیکه سرخ میباشد از حصه پائین
روده می آید قی های طبیعی وغیر طبیعی
و پراز مریض از معاینه دکتور گذشته
شود .
برای قطع کردن استفراق به نوشا
نیدن مایعات آبگین نهایت سرد مانند
آب ( ربوی به ر ) و خوراندن تکه های
خورد خورد یخ و بگزاشتن کیسه یخ
بالای معده و به شستن معده مراجعت
کرده میشود .
( بقیه دارد )
سید حفیظ جاهد

چین - ١٥ دسمبر - در روز ۱۱ دسمبر
طیاره های جاپانی که بالای شهر
( لی هان ) که در قرب ( نان ها )
واقع است ، ٦ بمب انداختند . وقريب
يك قطعه قشون عسکری ژاپون که تعداد
آن بالغ به ٥٠٠٠ نفر است ، وقبلاً
درشهر ( مان آى گوان ) مقیم بودند
برای جنگ آماده گی دارند .
در شمال شهر ( سین مین ) در خط
اهن ( پى پين - مكدن ) قشون ژاپونی
بالای قشون چینی حمله آورده ، و آنها
را عقب راندند .
شانگهای ۱۸ دسمبر ـ يك جمعيت
بزرگ از طلبه ( پى پين ) و ( نانه قان )
عمارت وزارت خارجه نانکن را بر باد
نمودند . وانتر طلبه مذکور از پولیس
اسلحه گرفته عمارت ، مجلس ( گوه من
نات ) را در حین انعقاد جلسه
احاطه کردند . وزیر (جنگ کای سی)
رئيس حكومت خواهش ملاقات نمودند
چون ( جنگ کای سی ) مذکور
نبر آمده ويك وزیری دیگر را فرستاده
بود، طلبه بالای وزیر مذکور فیر نمودند،
حیاط مرکزی ( کوو من تانگ )
را محصور نموده ومحا برات آنها را با دنیا
قطع نمودند .
اغتشاش طلبه درشهر ( تای بین ) هم
جاری بود ، وعمارت حکومتی انجا را
هم ویران کرده اند .
ژاپون :
تو کیو - ۱۸ دسمبر وزیر حرب جاپان


( شماره ۲۱ ) مجلد پنجم
( ایواکی ) ، يك لوا پیاده ويك تعداد بود ، یعنی حصه شخصی ۱۰ فیصد خواهد روما - گاندی صبح دیروز وارد این
مختلف عسکری دیگر هم به مانچوری بود . جا گردید و تا روز یکشنبه به حیث میهمان
مقررند .
برای اقتصادیات حکومتی و اشتراکی جنرال ( موریس ) رئیس سابق هوا پیمائی
توکيو - ۱۹ دسمبر - تبادله اسکناس تراکتور های جدید داده میشود ، و ملکی در انجا اقامت خواهد نمود
با طلا رسما قطع شده است . مجموع قوه آنها به ده لك ( هارس پاور ) موسو لینی گاندی را ساعت ٦ شام شنبه
لندن ۱۸ دسمبر - قشون فرانسه در قوه اسپ خواهد رسید . تعداد کار گران قبول نموده و امروز گاندی به طرف
اندو چین به بهانه اینکه اشرار را تعقیب در اقتصادیات حصه حکومتی به ٥٠ لك
ونیز ی حرکت میکند .
می کنند ، از سرحد (گوان سی ) چین نفر خواهد رسید .
رو ما - گاندی بطرف بر ند ز ر روان
عبور نموده است .
ایران :
است در عین اقامت خود در روم ، قبل
هند :
طهران ١٥ دسمبر - حکومت ایران از ملاقات موسو لینی، خيلى مصروف
لندن ١٦ دسمبر در جلسه شرکاء به يك سندیکای شرکت های او روپائی بود . در يك روز به وا تيکان رفت و
( شرکت بزرگ جہیزات ) لارد و امريك ، در خصوص دادن امتیازات و موزیم را ملاحظه نموده و مکتب شاهی
(انچكپ) التیماتومی را که از طرف برای استخراج معادن ایران داخل را نیز بدقت معاینه کرد .
کانگرس ملی هند به سرمایه داران مذاکره شده است .
رو ما ١٤ دسمبر - ملاقات گاندی
انگلیسی در هند کار میکنند ، تقدیم
داده بود ، قرائت نمود .
سندیکای مذکور تا اندازه ٥٠ لك با موسو لینی در روز شنبه برای ده دقیقه
پوند برای حکومت ایران قرض میدهد . دوام داشت و تماماً مصروف سوالات
کانگرس از شرکت های انگلیسی در
زیادی شد که موسو لینی راجع با وضاع
هند چنین خواهش نموده است :
***
هند می نمود .
۱ - سه يك حصه سرمایه شان هندی رایوتر
گاندی به مزار عسکر گمنام رفته
باشد .
در حال حرکت گاندی بطرف
تمام شهر را نیز سیاحت نمود .
۲ - دو حصه رؤسای شان هندی
هند
روما - پرنسس ( ماريا ) كوچك
باشد .
میلان - ۱۳ دسمبر - =
ترین دختر شاه ایتالیا ، شام گذشته
- ملازمین و مستخدمین شان ، همه
گاندی از میلان بطرف روم عبور نمود
هندی باشد .
بصورت غیر مترقب ، قبل از روانه شدن
در وقت توقف در ستاسیون دروازه گاندی بطرف برندزی به ملاقات گاندی
٤ - شرکت های انگلیسی ، سهاملی
اطاق درجه سوم خود را باز نموده دست
را وارد کنند که در هند ساخته به می
رفت ، و برای نیم ساعت با گاندی
خود را بطرف يك جمعيت كوچکی که در گفتگو نموده و دو شام با گاندی اجری
شود .
آنجا اجتماع نموده بودند ، حرکت داد عبادت نمود .
س س س ر :
مأمورين استاسیون با و يك اطاق درجه رو ما ١٥ دسمبر - گاندی در مبین
مسکو ١٦ دسمبر - از روی حساب
اول را تقدیم نمود . و گاندی قبول ملاقات خود با نماینده - گیبر و نامی
يك نقشه کشی در ۱۹۳۲ نود فیصد از
نموده با رفقای خود باطاق درجه اول ایتالیای - در روم گفت من به هند باز
تمام حاصلات زراعتی حصه مشترکه خواهد
رفتند .
می گردم که مجادله را بر علیه


صفحه ۱۱
( شماره ۲۱ )
مجله نجم

کابل

خبر هاي داخلي

نماينده هاي افغاني
در مجلس تقلیل سلاح

در مجلس تقلیل سلاح که به ژنو بتاريخ
۲ فروري ۱۹۳۲ انعقاد مي يابد علاوه
مشمولین مجمع ملل از افغانستان روسيه
و تركيه نيز دعوت كرده اند .
افغانستان این دعوت را پذیرفته و آقایان
عبد الحسين خان سفير افغاني در روما ومحمد
عمر خان رئيس ارکان حرب عمومي را براي
شموليت در آن کانفرانس معرفي کرده
است چنانچه آقاي رئيس اركان روز
دوشنبه گذشته از کابل بسمت اروپا عزیمت
كردند و آقاي سفير هم از روما در آنجا
شمولیت خواهند ورزید این دو نماینده

بقیه صفحه ۱۰
انگلستان ادامه نمایم و مجادله مذکور
مانند آنكه تا بحال بوده است ، مبري از تشدد
خواهد بود . تشدد مترادف شکست
هندوستان است . مگر در مقاومت سلمی
ذخاير خيلي متين قوت را مالك است و
چيزي دارد كه انگلیس بايد از ان خائف
باشد . و اظهار شكر نمود كه مقاطعه
با انگلستان ضربه شديدي وارد خواهد
نمود . لا كن مقاطعه ما با اشخاص نی
بلكه با مؤسسات سياسي و اموال
خواهد بود .

محترم اولي از جنبه كشوري ، دومي من
جانب لشکري بنام نماينده هاي افغا نستان
شامل مجلس تقليل سلاح خواهند گردید .
قرار اطلاعات واصله که دول شوروي
و تركيه نيز اين دعوت را اجابت کرده و
نماينده هاي خودشان را معرفي و اعزام
خواهند کرد.
تجدید رتبه صاحبمنصبان :
يكعده منصبداران کوهدا مني و كوهستاني
که در اثر انقلابات داخلي بنظريات امنيت
پسندانه حکومت موقتاً از کار بر کنار
شده بودند بروز پنجشنبه ۲۵ قوس بدر بار
عام شرف حضور ملوكانه را حاصل کرده
پس از شنیدن یکسلسله نصايح وعلت وقفه
آنها براي چندي از كار مجدداً بمناصب
سابق خود شان بر قرار گشتند .
اسماي منصبداران :
۱ محمد عمر خان : غند مشر ثاني
۲ محمد حسین خان :
۳ عبد الغني خان :
٤ محمد ایوب خان :
٥ غوث الدینخان :
٦ عبد الوكيل خان : كند کمشر
۷ شير محمد خان :
۸ جمعه خان :
۹ حضرت خان :
۱۰ محمد سرورخان :
۱۱ محمد حنیف خان :

ورود صاحب امتياز انيس :
جناب محي الدينخان صاحب امتياز
انیس که براي معالجه در هندوستان تشریف
برده بودند بيمن زودي مراجعت كردة
وبروز پنجشنبه وارد کابل گردیدند علت
عدم توقف ومعالجه آنها در هندوستان
نسبت بحال او شان همان موافقت ذرايع
معالجه کابل دهنده بوده که خود محزي
الیه براي ندیدن یکتا متیاز مرا و فدا نکردن
كدام اطمینانی از ترتیبات معالجه آنجا
حیات کابلی را براي خود تر جیح دادهاند
واينجا همان معالجات سابقي را در زیر
نظر داکترهاي موجوده ادامه خواهند داد.
کتابخانه و قرائت خانه نور :
روز شنبه ۳ جدي در جاده ارگ مقابل
هوتل کابل قرائت خانه و کتابخانه باسم
نور افتتاح گردیده و عصر ها تا پاسي
از شب گذشته برای پذيرائي خوانندگان
و هوشمندان مطالعه کتب و جرايد
آماده است .
بانی و مؤسس آن آقايان رشيد خان
لطیفی نگارنده مجله صبحیه وسید ظهور الدين
خان چشتي معلم مكتب امانی است اگرچه
يك مؤسسه تازه بروي كار آمده است
بار هم همه قسم کتب و جراید داخله و
خارجه در آنجا موجود است ما از وجود
این مؤسسه نافع که ذرایع ترقیات
عرفانی مملکت عزيز ماست بسیار
خشنودی کرده و از آقایان مؤسسین تمنا
داریم در بسط و توسعه آن کوشیده و


( صفحه ۱۲ )
( شمار ۳۶ )
( مجلد پنجم )

تاسیس کورس های فرانسه و انگلیسی را هم که شنیده ایم از مربوطات آن خواهد بود ، زود تر دائر نمایند تا استفاده های عرفانی کا طالبی دانش از همت اینکه نوجو انان وطن مترصد اند يك آن بیشتر بورطہ عمل آمده و اکمال شود .

مبادلات تلگرافات
تلگرام اعلیحضرت غازی بعنوان
اعلیحضرت شاہ ایطالیا

به تقریب جشن تولدی آن اعلیحضرت تبریکات دوستانه و احساسات صمیمانه ام را اظهار نموده ترقی و تعالی ملت نجیبهٔ ایتالیا را با سعادت و مسرت خدمت مآب شما تمنا مینمایم .

تلگرام جوابیہ اعلیحضرت شاہ
ایطالیا بعنوان اعلیحضرت همایونی

از احساسات محبت کارانہ اعلیحضرت شما صمیمانه تشکر کرده صحت مندی و ترقیات مملکت شاهانه را خواستارم .

متخصص گوگرد سازی
بر اساس نظریات منتشره شماره های قبل برای ترقی صنعت گوگرد سازی ، وزارت تجارت قبلاً بہ قونسلگری بمبئی مراجعه نموده بود که با یکی از نماینده گی های کمپانی گوگرد سازی سویدن مفاهمہ نموده ، یکی از متخصصین آن را برای معاینه فابریکه گوگرد سازی کابل و مطالعه در مواد خام گوگرد پیدا وار افغانستان
بکابل بفرستند ، قونسل اعلیحضرت در بمبئی بہ قونسلگری سویدن مراجعه نموده و ایشان از کمپانی گوگرد سازی سویدن در بمبئی مستر هنتزل را معرفی نموده بودند اینک مشار الیه چند روز است بکابل وارد شده و مشغول مطالعات فنی خود است تا از نتیجه آن یک راپورتی بوزارت تجارت تقدیم کند .

٤ نفر متخصص ریسنده گی
ماشین های پشم رنج ریشی جبلکہ از کمپانی اوین ماتنکس « جرمني » خریداری می شد کمپانی متعهد شده بود کہ برای اقامہ و بکار انداختن دستگا های مذکور انجیري هاي متخصص بافغانستان اعزام دارد کنون که فابریکه های مذکور بجبل السراج وقندهار وارد شده وزارت تجارت بوزارت مختاري اعلیحضرت در برلین مراجعه نموده که بشرکت اوینن ماتنکس اطلاع بدهند کہ حسب قرار داد خود چار نفر متخصص ریسنده گی : ۳ نفر براي مدیر فابریکه پشم ريسي قندهار ويك نفر برای دائر کردن فابریکه نخ ريسي جبل السراج بفرستند .

( اقتصاد )

اخبار ولایات
هرات
افتتاح مكتب ابتدائي
بروز چارشنبه ٢٦ عقرب سال جاری بحضور ، آقای عبدالرحیم خان نائب سالار
و کیل الحکومه هرات و آقای عبدالوهاب خان مستوفی و دیگر معاریف و غزہ شهر هرات بکمال شعف وسرور ، مکتب دوم ابتدائی افتتاح و خطابه های چند از طرف آقای نائب سالار و مستوفي و محراب الدینخان مأمور معارف آنولا ایراد گردید .

تمدید لین تیلفون :
انشاء سرك وتمدید لین تیلفون قلعه نو مرغاب درین روز ها بسر رسیده است .

***

و نیز لین تیلفون از شهر هرات بہ قلعہ نو امتداد یافته ، ومخابرات جاری است.

ضبط مال گویژی :
يك عراده موتر حامل بسته مال میرزا محمد آقا ومیر زا محمد مهدي از هرات بطرف مشهد ( ایران ) میرفت در حین راه از طرف ما مورین گمرك توقيف وبعد از تحقیقات ضبط گردید .

قندهار
وفات :
جناب مرحوم مولوی دین محمد خان کہ یکی از علمای مشهور قندهار و مرجع طالب های انولا گفته می شد ، بروز نهم قوس ۱۳۱۰ حیات فانی را بدرود گفتند .
انا لله و انا الیہ راجعون
جناب موصوف به اصلاح اصول دروس وتبليغ احكام شرع محمدی ( ص ) تمام عمر خود را مصروف داشتند ، و ازین رویہ طالب های انولا از اوشان فیض فراوان رسیده است .


صفحه ۱۳ شماره ۳۱ مجله سراجیه

فکاهیات

پرچنه گی:
یک نفر اروپائی پرگوئی در اطاق ریل با رفیق کم دماغ خود بنای صحبت را گذاشت :
ـ امروز هوای خوبی بود .
ـ هیچ جوابی نشنید
ـ طرف صبح خیال کردم میبارد وشکر اینکه می‌بینید که هوای قشنگی است .
ـ باز هیچ
ـ انسان نمیداند آینده دنیا چه خواهد شد بحران اقتصادی عالم و اوضاع بیکاری عمومی بسیار اوقات آدم را بجریان بالات خود متوجه می‌سازد .
ـ باز هیچ .
بالاخره دل گوینده بتنگ آمده بلهجه بسیار تاسف آوری گفت :
عفو کنید آقای محترم این سوال بی ادبانه ، مگر شما کر یا گنگ هستید ؟
ـ بلی !

***

این پر گوئی و کم حرفی دو نفر اروپائی يك قضیه دو نفر پر گوی [وطن] را بیاد آورده، دلم بسوخت بحال آنکسی که بیچاره با طرف کم حوصله دوچار شده و در ظرف چند دقیقه گفتار بیشتر ازيك كلمه ( بلی ) هم نشنید . یکی از رفقا گفت باین روز ها بايك نفر رفیق پر حرفی که کار ضروری داشتم ، ناگاه بین راه مصادف گشتم ، دیدم حریف هم پینه بدست آورده و روی سرك غول بتول شده اند .

کمی پیش رفته ومنتظر ایستادم تا از هم قطار خود جدا شود ، به او عرض مطلب کنم . ۵ ـ ۶ دقیقه توقف کردم ، دیدم هنوز از تعارفات معمولی و سر و دست زدن ، یا احوال پرسی های چچ و پوچ و خورد و ریزه فامیلی همدیگر فراغت نیافتند . صلاح در آن دیدم که رفیق را بخانه خود دعوت کنم.
چون این دو نفر بسیار تشنه گفتن بوده و پس از اوقات طولانی مانند همدگر خود را بدست آورده بودند ، هیچ نشد بهمین زودی ترك يكديگر گویند و هر دو چنه زده و راه رفته تا متفقاً وارد منزل من گردیدند . در آنجا هم تا هنگام عصر تا پاسی از شب گذشته هم چنان در مکالمه بودند ! علاوه آنکه فرصت برای اظهار مقصد خود نیافتم ، سرم بدرد آمده ، ساعتی بیرون خانه رفته و بآنها را ترك گفتم .

وقتی بر گشتم باز دیدم ، بنهایت شوق و بدون احساس خسته گی سر گرم صحبت اند بلکه يك ورود تازه و حرف تا زه ئی که يك دقيقه هم صحبت آنها با وقفه بدهد چشمه‌های گوینده را ایقاق می‌نمود .

خلاصه نان خوردم در صحبت ـ چای نوشیدیم در صحبت . دست شستیم در صحبت بالاخره چراغ را خاموش کرده و تا من بخواب رفتم صدای صحبت آن دونفر بلند بود. از این هم رنگین تر وقتی صبح از خواب بیدار شدم ، باز دیدم دو نفر هم کار سرها را از زیر لحاف بیرون آورده او مشغول تشريح سوانحات روز پیش و تعبیر خواب های شب گذشته واز کیفیت خنک و تنگی لحاف می بخشیدند .

من دیدم رفقا از دیروز تا حالا بدون يك مقصد و اراده ماشین های گفت و شنید را بکار انداخته اند .
وای از انکه من از اظهار مطلب خود يك موضوعی هم در پیش گناه خرافات یاوه سرائی آنها بگذارم . آنوقت يك مخاطب خواهم بود بطرف یکجبهه در مقابل دومتکلم . وهفت شب و هفت روز هم میهماندار خواهم شد برای دو مفت خور ـ بدون ثواب دین یا دنیا .

پس خانه را برای آنها گذاشته بدون يك كلمه ادای مقصد و یا حرکت دادن زبان فقط با شاره دست و سر باغتنام موقع احترامات فایقه را تقدیم داده ، با صطلاح دو پا داشتم و دوپای دیگر هم قرض کرده از زینه ها چارنال واز کوچه ، بخانه تاخت تا جائی که صدای آنها شنیده می شد فرار کردم .


مؤلف : له پلاتیه دوالتوی (٢٥) مترجم : حبیب الله طرزی
مادام سان ژین
از فصل چهار دهم
( کودتا )
ناپلیون حرف او را قطع نموده گفت :
له فیور عزیزم ! تو يك ركن متين جمهوریت
هستی چطور میگذاری که در دست قانون
دانها ضایع شود ؟ اینجا ، اينك
شمشیری که در محاربة ( اهرام ها )
با خود داشتم تو آنرا بقسم شهادت
احترام و اعتماد من خواهی پوشید .» با این
الفاظ شمشیر تاریخی و پیش قیمت
( مراد بك ) را که دسته آن دانه نشان
بود به له فیور آویخت .
له فیور : « حق با شماست باید
پا دری ها از میان برداشته شوند ! »
در شام همان روز که فرانسه نه تنها
يك سلسلة پادشاهان جدید را مالك
گردید ، بلکه بار دیگر سر نوشت او
تبدیل گردید . له فیور کاترین را بوسیده
گفت :
« کاترین عزیزم ! این شمشیر ترکی را
به بین چقدر قشنگ است : ولی افسوس
که تنها برای مانوره و یا گرفتن ( پادری )
ها کار می آید ، ... من آنرا در غلافش
خواهم گذاشت ! تا از دوستی ژنرال
بونا پارت يك او كية مثل من را يادگار
باشد . »
مادام سان ژین : ـ ولی امید میکنم
که موقعی برای استعمال آن نخواهی یافت ؟»
له فـيـور : ـ نی ! نی شمشیر خوب
خودم که با آن در ( سامبرو موز )
جنگیدم موجود دارم که همراه من خواهد
بود و بهر جائی که بونا پارت ما را رهبری
کند آنرا گرفته پیش خواهیم رفت . اگر
هم بلاشاشه ها مركز باشد ! »
این را گفته و کاترین را بآغوش
کشید چند تا بوسه های گرم بر لب های
او بنهاد .
فصل پانزده هم
( ما دام له مار شال )
در يك اطاق خواب خیلی قشنگ در
قصر ( سنت كلو ) به آهستگی تمام باز
شده خدمتگاره داخل گردید ، پرده
های که در اطراف شبكه های منقش بستر
خواب ظریفی آویخته بود عقب کشیده
صدا زد :
« ما دام له مار شال ! ساعت ده روز است »
يك صدای درشت از زیر لحاف جواب داد :
« تو و ده مجـه هـر دو به جهنم ! چرا نه
میگذاری قدری بخوابم ؟ »
خدمت گاره : « مادام لامار شال
بسیار عفو می خواهم ! خود ما دام مرا
امر داده بودند که ساعت ده حاضر شوم
کاترین : ـ « اینقدر وقت ساعت ده
شده است ، چطور يك خواب ثقيل شده
ام ، وقتیکه رخت می شستم خیلی وقت از
خواب بیدار استم . در ایام مشروبات
فروشی هنوز صدای اولین حاضر باش
شنیده نه می شد که من بـر پا هایم می
بودم ! حالا که ما دام له مار شال شده ام
از زیر لحاف بر آمده نه می توانم
یالندوی مرابده که بر خیزم . »
مادام له مارشال ، خانم خـو مـانـنـد
ترکمان شتم گویان از خواسته خواست
جراب های خود را بگیرد ولی بعد از
تجسس بسیار ناکام شده خدمتگاره را
بكمك خود خواست . آنهم بعد مشقت
زیاد از كـدام كثیفی آنرا یافته برای
بی بی اش حاضر نمود . بعد از رفع این
جنجال ، جنجال بزرگ تر دیگری بر
روی کار آمد زیر اخدمتگاره بیچاره
برخت پوشاندن مادام مشغول گردید . کاترین
اگر چه ما دام له مارشال شده بود ولی
ادا های مقبول پر از نزاکتی که در
اردو گاه و سفال رخت شوهی حاصل
کرده بود یکی را هم از دست نداده بود
بعد از ان ایام قسمت نه تنها وضع بعضی
از اشخاص را تغییر داده بوده بلکه همۀ
روی یورپ را منقلب ساخته بود. افسر
طوپ خانه ( تولون ) يا مشتری مفلس
قصره کوچه ( رویال ) از عهده سر
افسری اعلی بمقام ( کونسلی اول ) و از
آنجا بمرتبۀ امپراطوری صعود نموده بود


شوکت عسکری برای او تخمی برپا کرده بود که حتی پادشاهان نیز مجبور بودند در مقابل او بزانو شوند و ژنرال های شجاعی که در اطراف او جمع بودند ، نیز مانند خود او از اعماق پست مذلت به سطوح تعالی و ترقی بر آمده بودند .

پیش بینی های فال بین ( و وکسال ) در حق له فیور و عائلتش کاملا به حقیقت پیوست . ساوژن گارد ها از رفیق خودش ( هوش ) خوش قسمت تر بوده بسرعت فوق العاده پیش رفته بمناصب بلندی ارتقا جسته بود و چون کور کورا نه به امپراطور خودش صمیمی و فداکار بود همیشه در محفل توجه و مرحمت او واقع می بود .

در ١٨٠٤ که ( ناپلیون ) خرت و وقار مارشال های قدیم فرانسه را بدست آورده به تشکیل آن اقدام نمود ، له فیور شخص اولین بوده که یکی از آن رتبه های ممتاز را نائل گردید. فاتح ( اوسترلتز ) (١) قیمت این چنین یک مارشال را در مقابل ستونه های عساکر دشمن معلوم کرده بود که باوجود بی علمی او اینقدر قدر و احترام می نمود . اکثراً اگر پلان حربی در زیر مباحثه می بود ، له فیور از کثرت شنیدن لغات حوصله خود را از دست داده پلان را بدور می افگند و صدا میزد :

« قرعه بازی و فال بینی را به جهنم

( ١ ) (محاربه ایست که در مقام مذکور بین علیه عساکر متحده استریا و روس در ١٨٠٥ جنگیده است . مترجم ) .

کنید ، مرا با بیم اندازانم در مقابل دشمن بگذارید . مابقی را خودم فیصله میکنم .»

در مقابل امپراطور که باندازه پرستش او را دوست میداشت بکمال احترام پیش می آمد و مشکل ترین اوامر او را اجرا می نمود . ناپلیون بلاق می سنجید و له فیور اجراء می نمود . هر جائی که او را میفرستاد مانند تیری سر راست میرفت و بر نمیگشت . بعبارت آخری یک قوه غیر قابل مقاومتی بود که در زیر اراده بزرگی عمل می نمود .

فرانسوا له فیور ، نه تنها يك سرباز خارق العاده بود بلکه بهترین شوهر ها نیز بود . اگر چه یونیفورمه اش تبدل گردیده بود ، ولی خودش برای کاترین همان له فیور قدیم باقی مانده بود وعقاب ( ایزوف دو انور ) که بکمال شوکت به سینه اش آویخته بود ، بر قلب صادق او اثری انداخته نه می توانست .

وفا داری و محبت زن و شوهر يك مزاح معروف دربار باق ناپلیون شده مانده بود ولی خود ناپلیون اخلاق در باریان خود را اهمیت زیادی نمیداد بلكه له فیور و كاترين را تمثال بهترین زنا شوهری معرفی می نمود . ولی افسوس که این توصیه در فامیل او مورد توجه واقع نمیگردید .

چیزی که مارشال را بدان مواخذه می نمود همانا اوضاع ازادانه و ساده خانمش بود و بس .

چنانچه در یکی از ملاقات ها گوش سرباز بزرگ را بناخن گرفته گفت :
« له فیور بطرف من به بین ، کوشش کن زنت را بمیهای دامن لباسش را در وقت داخل شدن با طاق امپراطور ، مثلیکه از يك خندق خیز زدن خواسته باشد بالا نگیرد و باید عادت قسم خوردن را مانند زنان ماهی گیر بکنار بگذارد ؛ آه یك چیزی دیگری نیز هست آیا نرو می شنوی ؟ »
« اعلیحضر تا ! سراپا گوشم . » این جواب را مارشال به بسیار اطاعت داد ولی به شنیدن کنایه ها نسبت به زن خودش متاذی بود .
ناپلیون : ـ « تو حقیقتاً با خواهران من همیشه در تنازع است . دربار من سراجۀ کدام میهمانخانه با هوتل نیست که اینگونه معرکه ها در آن بپا شده بتواند . »
له فيور : ـ اعلیحضر تا ! خواهران ذات شاهانه عیال مرا به کم اصلی و داشتن افکار جمهوریت تحقیر می کنند . »
ناپلیون بسادگی له فیور که خودش را مثل چند نفر دیگر از جمله ٩٣ نفر طرفداران جمهوریت ، طرفدار جمهوریت میدانست و در عین زمان برای امپراطور خدمت می نمود تبسم نموده گفت :
« بلا شبهه همه ما جمهوریت می خواستیم . »
( با قیمدارد )


نادر افغان

قارئین گرامی و شوق مندان اطلاعات تاریخی وطن عزیز با علاقه
مندی شناسائی و خواندن سوانح پادشاه محبوب افغانستان با یقین
از نشریات گذشته ما وهمطراز آن تا حدی با اهمیت کتاب نادر افغان
مولفه آقای برهان الدینخان کشککی پی برده و در صدد خواهند بود
که يك نسخه آن را زیب کتابخانه خود قرار بدهند.
اينك برای سهولت خریداری و استفاده عمومی ازین کتاب نفیس و
هدیه قابل توصیف بازینوشتن این چند سطر یاد آوری پرداخته قیمت
کتاب و مواضع فروش آن را نشان میدهند

قیمت

کتاب نادر افغان با حجم و قطاع متناسب و تعداد (611) صفحه
و (49) قطعه تصاویر تاریخی و نقشه های عالی بقیمت بسیار نازلی
بفروش میرسد.
در داخله: مركز 5 افغانی
" : ولایات باضافه محصول پست 7 "
خارج : با محصول پست کنداو

محل فروش

در داخله؛ مرکز و ولايات طالبین، به عموم دوایر جراید و مجلات
وطنی و در خارجه به وکیل التجار افغانی برای خرید
رجوع خواهند فرمود.

غرض؛ هر قدر در خریدان عجله کنند ندامت نخواهند کشید
چه هر چند بیشتر چاپ شده نظر به کثرت خریدار کمتر بدست خواهد آمد


[BLANK PAGE]


( شماره ۳۲۰ )
( مجلده )
اشتراك سالانه ۱۲ افغانی
محصول پوست ۲
خارجه ۲۰ شلنگ
تاسیس ۱۳۰۶
اداره : کابل جاده ارگ
مؤسس و صاحب امتیاز : محیی الدین
مدیر و نگارنده : [ILL]
۲ شنبه ۱۴ جدی ۱۳۱۰
۲۵ شعبان ۱۳۵۰
یاد اوری لازمه
هوای بارانی و رهگذر های پوشیده
از کل ولای با دیدن وضعیت میتر اد دن
درین زمستان یکنوع مسایلی را بخاطر
ها میگذارند که بایستی همه جزویات را
یکسو کرده و بنوشتن چند سطری ریاست
محترم بلدیه و دوایر مربوط ان ها را
متذکر شد .
درین روز ها بمقتضیات موسمی نزول
برف و باران راه او دالها معابر عام پر از
گل و گلای است مخصوصاً او قاتی که
تاریکی شب فضای روشن شهر را فرا
میگیرد بیشتر راهروان دچار مشکلات
می گردند. اگر چه اینها هر کدام به
تنهایی جزویات اند ولی وقتی دو سه مو
ضوع آن یکجا واقع شد از امور کلیه
محسوب خواهند شد هر چه ، جزویات
را اهمیت داده و در صدد چاره جوئی
بشویم بسهولت کار گذاری کرده و از
مشقات کلیات نیز آسوده خواهیم ماند
چطوریکه اقندار بلدی ما از پاک کردن
و تمیز نگهداشتن دایمی اینهمه سرکها
و کوچه های متعدد که اغلب پخته کاری
نشده عاجز است همین طور نخواهیم توانست
به هر يك فردی از مستخدمین اداری
و یا کسبه بازاري وسايل سواري تهيه به
بینم تا هنگام تردد از کثافت گل وتر شح
آب های گلی آلود شوارع عام وخاص
محفوظ باشند ؛ اینقدر ها از ما ساخته خواهد
شد که به آقایان مقر الدین سواره یاد آور
شویم تا هنگام سواري موتر و گادی واسپ
در اوان بارنده گي كمي آهسته تر حرکت
نموده رعایت گل آلود ساختن پیاده رو ها
را کرده باشند ؛ همچنان بعضي چاره جوئي
ها ئیکه بفکر ما سهل الاجرا میرسد بطور
پیشنهاد سنجیده واجراي آن را به ریاست
بلدیه زحمت افزا گردیم :
اولاً برخي دلا بها ئيكه در روز هاي
بارنده گي بروي سركها وسر چو کها و بین
کوچه ها که بیشتر محل عبور و مرور مردم
است جاي موقتاً وجائي دايماً مشكل
مي شوند بايد يكعده از افراد مستخدمین
بلدي مامور گردند که دفع الوقت
دند آبها را به مجراي آنها روان ساخته و براي
سهولت عابرین بطور فوري به صاف کردن
راه و کناره کردن گل بپردازند و آینده
متوجه باشند که سرکها را مخصوصاً
خيا بانها ي كناره دریا را باصولی امر تمدید
وپخته کاری بدهند که آب باران در وسط
آن جمع نشده ، بطرف دریا بریزد چه اغلب
سرکها سابقاً طوری ساخته شده که طرف
دریا بلند، طرف خانه ها نشیبی دارد و آب
ها بیخ دیوار ها دند می گردد .
اگر فعلاً علاج آنها مشکل می نماید
برای رسیدن يك موقع خشکی و غیره
بارنده گی کاندوم سهل الاجرا خواهد
بود .
ثانياً برای حرکت مقر الدین که پیاده
میباشند وقود لمکید شدن موتر و گادی
شخصی ندارند بهترین وسیله راحت آنها
ترین و یا او تو مبوس یعنی موتر های
بزرگ کر هی است . ما چون بین کوچه
های معروف خود ترن نداشته و بفکر
آن هم تقريباً دچار اشکال میشویم اقلاً
از موتر های بزرگ کراهی که استفاده


( شماره ۳۰ ) مجلد پنجم

در شرق اقصی :
معرکه چین و ژاپون
-۳-
اثرات جنك حاضر
در سیاست داخلی دولتین
از آنجا که در همه مواقح حیات ملی
ووطن خواهی عامل مهیم مقدر رات يك
مملکت بوده ، و آینده آن از روی ایثار
و فدا کاری زمامدا ران آن تصور شده
می تواند ، لذا بد نخواهد بود ، ا گر
کمی از اوضاع داخلی مملکتی هم بنویسیم :
در ماضی گذشته ، بعد از انعقاد چارمین
جلسه کیومن تانك ، در بین نانکن
وكانتن ( بچین ) اتصال و اختلاف شدیدی
واقع شده و حکومت مستقل تشکیل یافته
بود . چنانچه در نتیجه اهالی کانتن بك
اردوی منظم تشکیل ، وخیال تعرض را
بالای نانکن داشتند . ولی این اقدام مغایر
سیل مدهش که در آن وقت در ویانك
تسه کیا نك ، واقع و باعت ملیون ها
خساره وتلفات سنگین گردید ، معطل
ماند. همین که اختلاف چین وژاپون رخ
نموده ، حسیات ملی و وطنی خواهی
جانبین چنین تقاضا نمود که جانبین با هم
متحد شوند . لذا حکومنين مذكور
وفدی بغرض اتحاد واصلاح به شانگهای
فرستا دند و دست بك شدند .
با العکس ، قضیه فعلی ، در جاپان اختلاف
نظر واراء در بين عسا کر وحکومنت ، و دو
بین دو حزب بزرك سیاسي ، حزب من سيتو
( که در شروع قضیه زمام حکومت بدست

تنویرات تهیه دیده باشد چه خواه
الكتريك ويا چراغ نفت و غیره و این کار
هم وقت میخواهد فقط بهترین وسیلۀ فوری
اینست که خانه هائیکه در کنج گردشی
هاي کوچه ها و یا نقاط تاريكي گذر ها واقع
است بالملا حبه خانه متمولینی که در هر گذر
وجود دارد و چراغ هاي متعدد از شر کت
تنویراث بخانه آورده اند از طرف بلدیه
بآنها تکلیف شود که بنام منافع عمومی بک
چراغ را بقسمت بیروني عمارت خود نصب
کنند چون سیم و میتر وغیره سامان آن را
موجود دارند تنها یک کروپ را
بطرف بیرون تخصیص دادن چندان
زحمتي نخواهد برد البته درین موضوع
مراعات خانه هاي فقرا و غربا ي کم
چراغ با اشخاصیکه چراغ زیاده دارند
کرده خواهد شد .
* * *
غرض مطالب بیشتر خواهد بود ، براي
آنکه کم کم در محل اجرا آمده وضمناً
ما هم از تقاضاهای سر بسر حروفچین
مطبعه آسوده شویم بفرصتهای لازمه یاد
آور خواهم شد و اما يك پیشنهاد دیگر
که لازم بود مقدم بر همه باشد فراموش
شد که یکدر مشترک از اداره محترم بلدی
نیز لازم داریم خواه جناب رئیس باشند
و یا اجزاء تا اقلاً پیشنهادت ما هدر نرفته
و بمطالعه آنها تشرف حاصل کند ا گرچه
قبول این پیشنهاد آخر پیش سنجش های
هرفانی جناب رئیس طاقت فرسا خواهد بود

کرده میتوانیم فقط دو سه عدد موتورهای
بزرگ را تهیه دیدن و طریقي تخصیصی به
آنها نشاندادن که اگر بطور دایم
نتوانند تنها صبح و عصر از مواضع مختلف
مثلا یکی از در وازه لا هوری و یکی از
شور بازار دیگری از کدام حصه دیگر
شهر که پر جمعیت تر باشد راه افتاده تا
به ده افغانان یا پیش میدان ارگ و یا
دیگر نقاطی که مصلحت بدانند و سروکار
مردم بآنجا ها زیاد تر باشد توقف
کنند و دو سه نقاط چهار راه گذر عام
را ایستگاه قرار داده در هر نقطه چند
دقیقه متوقف باشد مزد هم به اندازه
نا ز لی که تقریباً از کرایه گادی کمتر
بوده و از ۱۵ – ۲۰ پیسه برای هر نفر
اضافه تر نباشد معین نمایند گویا بهترین
تبجویزی خواهد بود برای رفاه عامه
ا گر ریاست محترم بلدیه در صدد شود
از بین موتر کاران یقیناً حوصمند بسیاری
برای قبول این خدمت پیداخوا هند شد .
* * *
ثالثاً براي عبور ومرور مردم از کوچه
و بازارتاريكي شب ا گرچه در بین با زار
های بزرگ و گذر های معروف از طرف
حکومنت و یا ریاست بلدیه چراغ هاي برق
روشنست ولی در اغلب پس کوچه ها تاريكي
شدیدی است که بدون داشتن چراغ ، با
تخشید نهای سر بسر ممکن ندارد از آنجاها
عبور نمود. حالا همه متر الدین چراغ
و چراغ بر دار ندارند براي رياست بلدي
هم لازمي است که بهمه کوچه ها وسایل


(شماره ۳۴)
مجلد پنجم

آنها برد ) و حزب مخالف آن ( سی یو که )
تولید نموده ، و در نتیجه کابینه حزب من
سیتو سقوط نمود و کابینه یوشی زوا ( نماینده
ژاپون در مجمع ملل ) روی کار آمد .
و چیزی که وضعیت را مشکل تر می سازد
این است که قرار اصول اساسی ژاپون
وزیر حرب ، وزیر بحر ، بکلی مستقل
می باشند . تهیه این دو راساً از طرف مجلس
قدما ( اعیان ) مقرر می گردند ، و به نزد
پارلمان مسئول نه می باشند . و بسیار اتفاق
می افتد که اوامری را که حکومت به ژنرال
ها میدهد ، آنها بالعکس انجام میدهند
چنانچه چند ین بار این مسئله بظهور پیوست
است ( و از همین سبب است که مینامی
سابق وزیر حرب عزل و عوض آن « اراکی »
جدیداً مقرر گردیده است ) وطبعاً حکومت
به مشکلات زیادی دوچار گردیده است .
مداخله جامعه ملل :
قبلاً گفته بودیم که نماینده چین قضا
یا را به مجمع ملل پیش نهاد داده ، تا از انجا
بامور متنازع فیه رسیده گی شود ، چنانچه
در ۲۱ ستمبر ، یعنی ٤ روز بعد از شروع
اختلاف ، دولت چین یاد داشتی به
دارالانشاء جامعه ملل تقدیم و توجه مجلس
را در فقرات ذیل تقاضا نموده بود : -
۱- توجه جامعه ملل راجع به اشعال
مکدن و غیره نقاط منچوری .
۲ - حل قضیه چین و ژاپون ، بر طبق
ماده ۱۱ اصول اساسي مجمع ملل .
۳- مقررات فوری برای جلو گیری
از تشدید اوضاع
٤ - اعاده مانچوري بر حال سابق .
ه - تعيين غراماتی که ممکن است به
دولت چین تعلق گیرد .
در ضمن یاد داشت خود دولت چین از
اینکه اوامر صادر نموده است ، که قوای
نظامي واتباع مسلح چيني بهيچ نوع اقدامات
بر علیه ژاپونی ها مبادرت ننموده و اوضاع
را وخیم ننمایند ، ، متذکر شده ، بالاخره
خاطر نشان میدارد که حکومت چین
اقدامات و مصوبات مجمع ملل را
محترم خواهد شمرد .
فلذا مجمع ملل در ۲۲ سپتمبر دایر
و تا ۲۰ آن دوام داشت . موسيو ساتو
كه الفرد سه ؛ وزیر مختار چین در لندن
ویوشی زا وا ، سفیر کبیر ژاپون در پاریس
و نماینده گان دو لتین در جامعه ملل
نظریات حكومات خود ها را اظهار
نمودند . چنانچه بعد از شنیدن ظهارات
جانبين ، شورای جامعه از آنها تقاضا
نمود که : از عملیاتی که منجر به وخامت
اوضاع شود ؛ خود داری کنند
اختلاف را مسالمت کارانه حل نمایند
و نیز رئیس مجلس اجازه دادند که تا
نماینده گان دو لتين مشاوره بعمل آورد
تا آنها بوسایل مثمره قوای خود را
احضار نمایند . و هم از صورت جلسات
جامعه به دولت امريك خبر بدهند .
نماینده دولت چین تخلیه فوری مناطق
اشغاليه و فرستادن يك «كمسيون تفتيش .
را از طرف جامعه ملل خواهش نمود .
مگر نماینده ژاپون علاوه برین که
فرستادن کمیسیون را زائد دانسته رد
نمود از مداخلت جامعه نیز سر تکانی
نموده ، گفت که ژاپون مستقیماً داخلی
مذاکره همراه چین خواهد گردید .
در ۲٤ اکتوبر مجلس مذکور مجدداً
در ژنو منعقد گردید . و حاجت به بیان
نیست که مذاکرات مذکور بکدام اندازه
به نسبت حرا بات امریکا في هاي دولتين
متحار بين - با حرارت و گرم بود ، و اعضای
مجلس بخصوصاً نماینده گان برطانیه
فرانسه ، ایطالیه ، المان ، هسپانیه برای
اصلاح وحل قضیه ( ؟ ) چه کوششات
وپاليسي صرف نمودند .
تنها در جلسه ۲٤ اکتوبر دو چیز فیصله
شد . یکی اینکه نظریات دولتین از طرف
بریان وزیر خارجه فرانسه قرائت و تقديم
گردید ، دوم اینکه فیصله که راجع به قضیه
مذکور مجلس گرفته بود ، تصویب گردید
ملخص فیصله مذکور اینست :
۱- حكومتين توکیو ( ژاپون ) و
نانکن ( چین ) ، باید اطمینان بدهند که
دولتین از هر گونه پالیسی واقدامات تعرض
کارانه خود داري كرده ، بالعكس ترتيبي
اخذ نمایند که باین زد و خورد خصمانه انجام
بدهد .
۲ - ژاپون قواء خودرا از مناطق اشغال


صفحه ٤
( شماره ٣٢ )
مجلد پنجم

شده بصورت فوری وقطعی الی انعقاد جلسه آتیه
( ١٦ نوامبر ) کشیده و آنجا ها را تخلیه نماید
٣ – چین تعهد نماید ، که بمال وجان تبعهٔ
جاپانی را در مناطق تخلیه شده ، تامین نماید
٤ - جانبين بعداً کر، شروع نموده
يك وفد اصلا حیه تشکیل بدهند.

چون مصوبات مجاس به اتحاد اراء
فیصله می شود ، رسیدن به فیصله قطعی
ناممکن بود، زیرا نماینده جاپان
( يوشي زا وا ) از تعهد و تعیین وقت برای
تخلیه نمودن مواضع اشغال شده بکلی
انکار نمود . با این هم از افکار مسالمت
طلبانه ( ! ) جاپان و اینکه همراه چین
داخل مذاکره شود ، طیار نمود . و
جلسه به ١٦ نوامبر ملتوی گردید .

سومین جلسه جامعه ملل ، در پاراس
بزیر ریاست بریان ، زیر خارجه فرانسه
منعقد ، و در ظرف تقریباً دو هفته
( ١٦ – ٢٨ نوامبر ) ، تمام مجاهدات وكو
ششان آنها برسیدن بريك فيصله قطعى بر
طبق ماده ١١ اساسنامه مجمع ملل صرف گردید
در نتیجه فرستادن يك « كميسون مبصر »
از طرف مجمع ملل به منچوری فیصله شد
تارفتة تخلیه مناطق اشغال شده را وا
طرف ژاپونی ها ، و اتخاذ اقدامات و
تر تیبات لازمه به نسبت تامین جان ومال
تبعه جاپانی ؛ را از طرف چینی ها
ملاحظه ونگرانی کند ( مناطق راه آهن
به تحت انگرانی ژاپونی ها باقی خواهد ماند )
مگر ژاپون تا روز اخیر جلسه ، از
قبول مداخله جامعه ملل انکار میورزید
و چین قبل از همه چیز عزیمت قطعات

ژا پونی را از خطه چین تقاضا می نمود
بناء این اختلاف ، مباحثه اصلی به چندی
بعد ملتوی گردید . [ این مباحثه مشکل
ترین خواهد بود ، زیرا در جلسه آتیه ،
معاهداتی که حقوق مخصوص ژاپون را در
منچوری شناخته اند ، روی کار خواهد
آمد . چنانچه از جمله معاهدات مذکور
یکی همان معاهده مشهور ١٩١٥ یا « ٢١
خواهشات » خواهد بود که چینی ها و
خصوصاً مليون آنرا جداً رد می کنند ،
چه میگویند که معاهده مذکور بزور و
تهدید ( چنانچه در شماره ۲۰ انيس
دیدیم ) بالای شان تصدیق گردیده است ]
تايك اندازه که کار مجمع ملل در
پاریس پیش رفت نمود ، همانا از اثر
معاونت های فکری ژنرال داوس
امر یکایی است . اگرچه ژنرال موصوف
به جلسات مجمع ملل حضور نمیداشت ،
وارا اتبادولی امريك عضو جامعه نیست
با این او بابریان ، وسيمون وزير خارجه
انگلیس روابط نزدیکی داشته ونضایح افکار
امريک را از آنها ذریعه به مینمود
نتیجه : كميسيونی بنام « كميسون
مبصر » از طرف جامعه در قضایای چین
وژاپورت دواتین چین و ژاپون ، بعد اگر
بان دولتين رسیده گی خواهد کرد . در اوئل
میگفتند که کمیسیون مذکور عبارت از نماینده
گان دول امضاء کننده « معاهده دول ٩ گانه»
١٩٢٢ با شد ، ولی بعد از مباحثه زیاد
فیصله برین شد که تعداد کمسیون عبارت
از ۳ نفر اعضاء ( انگلیس ؛ فرانسه
امريك ) وچندين متخصصين ما هر
عسکری حقوق ؛ و اقتصادی باشد . حکو

متین چین و ژاپون هم يك يك نماينده
رسمی خواهند داشت .

گمان دارم تفصيلات قضایای چین
و ژاپون را طوری که ما از نقطه نظر تاریخی
و نظریات خود آنها تا واقعات مجمع ملل
وغيره تا جائی تشریح کرده ایم ، قارئین
کرام را اطلاعات بسیطی بدست آمده
باشد . برای ما هم دیگر زمینه باقی
نخواهد ماند که چند صفحه دیگر هم از
عقاید خود ظهار کرده باشیم . چه
تفصيلات مذکوره بحدی اشکار است
که هر با بصارتی می تواند جنبه حق
وباطل وضعف وقوی را شناخته و پیش
خود در مقام و عدل قضاوت ها کرده باشند
فقط وضعيات جامعه ملل وتغيرات آتى آن
است که به نکته گیران موقع میدهد که
بگویند این مجمع اساس باطنی ندارد
علاوه برین آن اولین كاندیدکت مهم
سیاسی ... و عرصه تاسیس و جریان
مجمع ملل بروز نموده و تا حال که تقریباً
چار ماه می شود با این مجالس ژانوو
پاریس نتایجی که انتظار میرفت دیده
نشده ، و به عقیده بعضی از سیاسیون
گویا بی کفایتی مجمع ملل ظاهر گردیده
گفته می توانیم که اگر پس ازین
هم این مسایل رنگ دیگری به خود
نه بسته و بطور سابق دوام داشته باشد
موجودیت معنوی مجمع ملل دور از
خطر نخواهد بود . . .
کابل – اول جدی ١٣١٠
م . اسلام اسمعل زاده


صفحه و
(شماره (۳۲)
جلد پنجم

ترجمه از «دویچه الگماینه سایتنگ »

خاتمه تجارت آزاد
- ۱ -
۱ - تنزل موازنه دخل و خرج انگلستان
در وقت مباحثه در خصوص سیاست
تجارتی جدید انگلستان ، باید مدنظر
گرفته شود که انگلیس ها مجبور هستند
موازنه دخل و خرج خود را اصلاح
کنند.

همین طور که در استحقاق انگلیسها
در اختیار کردن هر سیاست تجارتی که
برای خود مفید بدانند هیچ شک نیست ،
در لزوم این امر هم شك بوده نميتواند .
مدافعین تجارت آزاد وا می بینیم ، اگر
چه طرفدارن محصولات گمرکی وقتی
اینرا دیگر قسم تصویر میکنند ، وادعا
می نمایند که تجارت آزاد از خیلی دیر
در باقی دنیا از بین رفته با برین سیستم
تجارتی انگلستان هم از دیری تجارت
آزاد نی ، بلکه « واردات آزاد » بدون
تجارت آزاد ، بوده .

کسی که جریان سیاست گمرکی دنیا
را تعقیب کرده باشد، این دعوی را
رد کرده نمیتواند . باوجود این تکامل
که پیش از کمی دیده شد ، آنقدر مهلک
نمی بود، اگر علاوه بران خطر جدی
تنزل قطعی موازنه دخل و خرج که خصوصاً
درین روزها با نرخ پول را تحت
فشار آورده ، ظهور نه می نمود .

حقیقت چیست ؟ - تجارت خارجی انگلستان از روی صادرات و واردات تنزل کرده
است . اگرچه کسر موازنة دخل و خرج بزرگتر شده ، اما با وجود قلت زیاد تجارت
عمومی سال جاری ، تقریباً بمانند سال گذشته میباشد . وزارت تجارت در اخیر هر
سال از روی دخل و خرج يك احصائیه می سازد . این احصائیه در سال های عادی
يك فائده زیادی نشان میداد . اگرچه این فائده در سال ۱۹۳۰ تا ۲۵ ملیون پوند
تنزل کرده بود . اما در همین سال انگلیس ها زیادتر ازین فائده بخارج سرمایه
اصدار کردند .

بعضی متخصصین احصائیه ادعا می کنند که در موازنه دخل و خرج انگلستان بیشتر
از سال ما قبل خرج زیاد تر از دخل بود.
موازنه حکومتی « دخل و خرج پول » برای سه سال اخیر از قرار ذیل است :

« دخل »
۱۹۲۸ - ۱۹۲۹ - ۱۹۳۰
۱ - عایدات حکومت از مستملکات ضمناً سود قروض جنك دو مئين ها،
در ملیون پوند
۱۵ ٢٤ ٢١
۲ - عایدات حمل و نقل کشتی ها برای تجارت دول اجنبی
۱۳۰ ۱۳۰ ۱۰۵
۳ - عایدات شخصی از سرمایه های که بخارج قرض داده شده
۲۷۰ ۲۷۰ ٢٣٥
٤ - عایدات از معاملات بين المللي ، بانك بيمه ، بورصة لندن
٦٥ ٦٥ ٥٥
۵ - عایدات متفرقه
۱۵ ۱۵ ۱۵
--- --- ---
مجموع دخل پول
٤٩٥ ٥٠٤ ٤٣١
منفی کسر موازنه تجارتی
٣٥٨ ٣٦٦ ٣٩٢
--- --- ---
فائده موازنه دخل و خرج
۱۰۷ ۱۳۸ ۹۲

این درك ها بدقت ملاحظه شود. در اول نظر ظاهر می شود که قور تحمل يك تنزل
زیاد موجود نیست . به هیچ صورت کسر موازنه دخل و خرج سال ۱۹۳۱ رفع
شده نمی تواند ، وظیفة شان این است که پیش تر از ان تنزل دیگری را جلو
گیری کنند . حالا این درك ها را یکی بعد از دیگری ملاحظه کنیم .

حکومت انگلستان اعلان لقوی قرضه هو وئيس جمهور امريكا را ه د و مئین ها
هم توسیع نمود به استثنای افریقہ جنوبی همه با کمال ممنونیت قبول کردند . درین


صفحه ٦
اشماره ۲۳
مجلة نجم

صورت اضافه از نصف این درك وارونه می شود و فائده شش ماه اول هر قدر بسیار باشد ، پیش از ده ملیون پوند نخواهد بود .
عایدات حمل و نقل کشتی ها برای تجارت دول خارجی به تخمین دقیقانه زیاده از ٧٥ ملیون پوند تخمین شده نمی تواند .
حالا درك سرمایه های بی ثمر ، خارج اشغال شده می آید . نه تنها مبالغی که برای مدت قلیل به آلمان قرض داده شده بود آنجا بند مانده . ( اگر چه سود های آن تادیه می شود ) بلکه سود های قروض دیرینه ، یا سائر انواعی قرضه از طرف دول امريكای جنوبی بند مانده یا بعد از تخفیف تقسیم فائده ، مبلغ کمی را تشکیل می کند . طوریکه از احصائیه فوق ظاهر می شود ، وزارت تجارت لازم دید كه بمقابل سال های تمول ازین درك مبلغ ٣٥ ملیون پوند را کم کند . بخیال ام از روی حقیقت باید در سال جاری نصف درك كم كرده شود . اما میخواهیم مبالغه نکنیم ، لهذا مبلغ ۷۰ ملیون را کم میکنیم . باقی می ماند ١٦٥ مليون پوند .
درك چارم شاید با و جود همه اشکالات ستی ( بورسه لـندن ) ٥٠ مليون پوند قیمت داشته باشد . چون درك پنجم خارج از کانترول ما ست آنرا تغییر نمیدهیم .
اما ، حالا علاوه بر این همه يك چیز دیگر در مقابل است . تا حال تخمینات وزارت تجارت تنها راجع به دخل پول بود . اما خرج پول هم وجود دارد که بالعکس این موازنه دخل و خرج را زیر بار می آرد .
درین جا بزر کترین در ك عبارت از مبالغی است که در تجارت فام بخارج مخصوصاً به امريكا پرداخته می شود. پیش از کمی عایدات سینما های انگلستان تخمین شده بود. این عایدات سالانه ٥٠٠ تا ٨٠٠ مليون پوند می شد . اقتصاداً فلم انگلیسی تقريباً هيچ رول بازی نه می کند . اکثر اوقات نه تنها کرایه فلم بخارج پرداخته می شود ، بلكه يك قسمت فائده هم به خارج میرود . مثلا بمقابل فلم چارلی چپلین ، چراغهای شهر ، ٥٠ فيصد عایدات فلم پرداخته شده ، اگر مبالغی که در تجارت فلم از انگلستان خارج می شود ، ٧٥ مليون پوند تخمین شود ، يك تخمين اعتدالي خواهد بود . غالباً این مبلغ نسبت به مبلغی که آلمان از قرار نوشته بونگ غرامت جنگ می پردازد بزرگ تر است !
در ك بزرك دوم انواست . جرائد پراز شکایات تجار است که مال را اصدار کرده اند ، اما قیمت فروش اموال را نقد بدست آورده نه می توانند . تعداد دولی که اخراج و تبدال پول را تحدید کرده اند ، بسیار زیاد است . تجاریکه اموالی بخارج می برند ، نه می توانند قیمت اموال را به پوند تبدیل کنند ومجبور می شوند که آنرا بخارج بگذارند .
طبیعی است که در این خصوص هیچ عدد معین موجود نیست . درست خواهد بود ، اگر برای این در ك مبلغی نوشته شود که در جمله دخل پول بزیر « عايدات متفرقه » نوشته شده .
از دیگر طرف شاید بتوانند کسر موازنه تجارتی را تا يك اندازه تخفيف كنند از روی این همه ، موازنة دخل و خرج انگلستان برای سال ۱۹۳۱ ازقرار ذیل خواهد بود :

« دخل » ۱۹۲۱ مليون پوند .
١ - عایدات حکومت ١٠
۲ - حمل و نقل کشتی ها ٧٥
۳ - قروض بخارج داده شد ١٦٥
٤ - عایدات ستی ( بورسه لندن ) ٥٠
٥ - عایدات متفرقه ١٥
مجموع دخل ٣١٥ مليون پوند
« خرج » ۱۹۳۱ مليون پوند
١ - کسر موازنه تجارتی ٣٧٥