صفحه ٤
( شماره ٢٣ )
مجلد پنجم

نصیحت گرفته از یکطرف ملت شجاع ما
برای جلب منفعت و دفع مضرت خیلی
زیاد بذل مجاهدت دارند و از طرف دیگر
حکومت متبوع ما در اصلاح خرابی
وارده و ترمیم خساره های دوره انقلاب
و تنظيم عساکر و نشر معارف و تعمیم
و قوام امنیت و بسط انصاف و عدالت و
فراهم آوری اسباب مسرت عامه و رفاه
جامعه و غیره شعب اداریه و عدلیه
فوق العاده بذل مقدرت می ورزد .
اعلیحضرتا ! امروز ملت نجیب و نجیب
حکومت شما را از خود و خود ما را از
شما دانسته تماماً سعادت و مرفه الحالی
و آرامی خود ها را منوط و مربوط
بوجود همین حکومت متبوع مقدس خود
میدانند و تماماً متیقن هستند که این
افتخار و نیکنامی که افغانستان را بعد
ازین انقلاب خانمانسوز در باره الطاف
ربانی نصیب گردیده است از اثر زحمت
کشی و حسن نیت اعلیحضرت محمد نادر
شاه غازی است .
اعلیحضرتا ملت محبوب و قدردان شما
همه این زحمات قابل قدردان را که شما
آنرا محض جهت سعادت و آرامی ما
متحمل شده درین عرصه دو سال مملکت
را با انواع فسوس و نگاه و الطاف خود
مآلاندل فرموده اید از دل و جان تقدیر
و از خدای قدیر برای شما شهر یار با تدبیر
خود مزید توفیق را خواستاریم تا حسب
آرزو و نیات بلند خویش وطن را شاداب

و ملت را بمعارج بلند ترقی کامیاب گردانید
اعلیحضرتا ! امروز ملت افغانستان بر
وجود مسعود شما می نازد و برین کار نامه
های درخشان شما که موجب سر بلندی
و افتخار وطن در داخل و خارج است
بر خود می بالد و از حسن اداره بازوی
توانای شما و وا لا حضرت صدر اعظم
و باقی کابینه فعال شان که تحت اوامر
و هدایات شاهانه شما بر طبق امیدواری
و انتظار ملت اجرا آت مینمایند اظهار
مسرت مینمائیم و اصاله دعای مزید موفقیت
شما و حکومت تان را مینمائیم .
اعلیحضرتا ! ما این دوره باسعادت
نادر شاهی را که از موهبت حضرت الهی
بر ملت افغانستان احسان شده است از
مسعود ترین ادوار مملکت دانسته اعمر او
و دوام آن را از در گاه حضرت قادر
توانا خواستاریم که برای عموم مادیت
خصوص هیئت مامورین مزید توفیق
اتحاد و تفاق و حسن نیت و خلوص عقیدت
و فعالیت و زحمت کشی را که بهترین
وسیله ارتقای يك جامعه است عنایت نموده
ماد افغانستان را از خوشبخت ترین ملت
ها بگرداند .
در خاتمه مزید موفقیت و کامیابی های
اعلیحضرت استقلال و نجات بخشای خود
را در نجاح همه مقاصدیکه برای سعادت
مات و ارتقای مملکت در نظر دارند
خواستار بوده میگوئیم زنده باد اعلیحضرت
محمد نادر شاه غازی . پاینده باد استقلال
افغانستان .

نطق اختتامیه
( اعلیحضرت همایونی )

بعد از ختام معروضه فوق ریاست شورای
ملی تکرار ذات شاهانه در کلمات مختصر
دلچسپ نهایت مهم ازین حسیات و کلای
ملت محبوب شان شکر گذاری فرمودند
و دعا کردند « که خداوند بذات شاهانه
و عموم مامورين وعسكر وملت افغانستان
توفیق ارزانی فرماید تا در راه
انجام خدمات مقدس وطن که فرض
ذمه هر فرد ملت است مصدر اجرا آت
مهمی شده این وظیفه مقدسه ایمانی
ووجدانی خود را بکمال صداقت
و امانت انجام دهند »
راجع به اصلاحات و پیشرفتی که
درین عرصه دو سال به ملت و مملکت
افغانستان عاید شده است ارشاد نمودند :
« این اصلاحات و اجرا آت که شما
ازان ظهارات نمودید در حقیقت از
لطف و کرم حضرت الهی به نصیب شما
و این خاک پاك اسلامی گردیده است
باز هم چون جهان عالم اسباب است ، تمام
این کامیابی وموفقیت افغانستان در اثر
مساعیدت و مساعدت ملت محبوبم
با حکومت متبوعه شان و کوشش
و مساعی جمیله صدر اعظم و کابینه شان
وعامة مامورين ملكى و نظامی افغانستان
بعمل آمده است »
از در گاه ابی امید واریم همانطوریکه
از لطف و کرم خویش افغانستان را
از آفات و بلیات گوناگون نجات بخشیده


( شماره ۳ ) جلد پنجم

در مدت اندك همه چرا جانش را التیام بخشیده است ، دائماً او را با شرف ووقار و جاده پیمای راه ترقی و افتخار داشته باشد .
در خاتمه بعموم شما توصیه میکنم که در همه مواقع برای خدمت وطن وتعالی ملت خود ساعی و جاد وهمت خود را همیشه بلند و عالی داشته باشید تا بواسطه جد وجهد وسعی وعمل وهمت بلند خویش نزد خالق ومخلوق سر فراز وممتاز باشید .
همت بلند دار که نزد خدا وخلق
باشد بقدر همت تو اعتبار تو
بهر اندازه که عزم و همت شما عالی وبدرگاه حضرت الهی سر عجز ونیاز شما بسجده باشد البته که بهمان اندازه مراحم ربانیه مدد و معاون شما بوده بواسطه عزم بالجزم و همت بلند خود مراتب ار جمدی را نائل میشوید .
پس از اختتام نمایش نامه ها تقریباً بساعت (۱۰) اعليحضرت غازی رونق افزای صحن چمن گردیده وعده عساکر رسم کچت از حضور همایونی می گذشتند متعلمين مکتب حربیه ، تعلیم کاه توپچی تعلیم گاه پیاده تعلیم کاه سوار ، فرقه شاهی وقول اردوی اول مرکزی با تمام لوازم و تجهیزات جنگی از قبیل موتر های زره پوش ، تانک ها وموتر های لاری به نظم و ترتیبی که در خور يك عسکریت عصری است رسم تعظیم و حرکت خودرا بدورادور چمن انجام دادند
گذشت همان عده موجوده بتقریب دو ساعت تماما جهان را بامسرت وخوشوقتی تمامی مشغول ساخت متعاقباً وقت ظهر رسید ومطابق پروگرام هنگام نماز شد اعلیحضرت بطرف مسجد جامع برای ادای صلوة جمعه تشریف برده و از ذحام مردم هم متفرق گشت .
پس از ادای نماز جمعه و اوقات تفریح از ساعت ۳ الی ۴ ونیم در صحنه نمایشگاه عمومی عملیات مسعیریزم جریان داشت و پس از آن بین تیم حربیه و تیم معارف يك مسابقه حاکی از ٤ ونیم الی ۵ ونیم دوام داشت .
روز دوم جشن از ساعت ( ۹ ) صبح الی ۱۲ آنروز يك مانوره بزرگ عسکری در میدان سیاه سنگ و پشتبادات نشان داده شد که از بهترین جنگ های مصنوعی بوده که تا کنون دیده نشده گویا حس شهامت و شجاعت در دل ها ایجاد کرده و از عظمت قواء عسکری و نظم و مراتب آن که درین دوره نادری عود کرده یاد میداد .
همینطور برای هر روز و شب يكنوع نمایشاتی قرار پرو گرام های جشن و اخبار های آن معین کرده بودند از قبیل پهلوانی وقت مال والی بال نمایش کا بلاوان شنیدن سایرها کشتی رانی در کول وعده تفرحات بسیاری بود که این ۶ شب و چهار روز بمنتهی خوشوقتی و سرور جشن نجات وطن را بپایان رسانیدند .

سیاست عالم :
ا ينده بريطانيا
( ۳ )

علاوه بر آنچه که گفته شد هر نهضت و جنبش اشترا کی که حادث شود قوانین ونظامات موجوده را در مقابل پیشرفت کار خود سنگ بزرگی خواهد دید این قوانین ونظامات حقوق مالکیت فردی را صیانت نموده ، بنا بران او لین قدمی که بایستی بر دارند تغییر واصلاح قانون و بر قراري رژيمي است که بر طبق آن برای اجراي مرام خود اقدام کنند وهر گاه در این دو قسمت ، تغییر قانون ووضع رژیم جدید – موفق نشوند بطور حتم شکست خواهند خورد .
نتیجه این خواهد شد که حزب کار گر وقتی نتوانست مقاصد اساسي خود را اجراء نماید وخط مشي صحيحي اتخاذ کند قواي خود را از دست داده ولطمه بتونائي او ميخورد ، زیرا حزب در انجام مقاصد ومرام خود ، بيشتر متکي باجراي مقاصد و بر آوردن آرزو هاي خود بوده تا آنکه به زعماء وشخصيت آنها نظر داشته باشد ودر اینصورت يك حزب جديد در مقابل حزب کار گر وجود پیدا خواهد کرد که بطور حتم آن حزب بالشو يكي خواهد بود ونسبت بمبادي واصول حزب کار گر بان نظر نگاه خواهد کرد ، که حزب کار گر


( صفحه ٦ )

( شماره ٢٣ )

(مجلد پنجم)

در بدو تشکیل خود باصول ومبادی حزب
لیبرال اتکاء کسبورند و موفقیت حزب
بالشویکی بیش از حزب کار گر خواهد
بود ، چه ، آیا برای تغییر افکار وطرز
کار و منقلب ساختن احساسات و مشاعر
مردم ابراز فعالیت نموده و کار خواهند
کرد و باین ترتیب انگلستان آرام و ساکن
یکمرتبه بواسطه وجود يك افکار انقلابی
عمیقی که از ریشه تکان خورده است منقلب
گردیده و باعت يك زد و خورد شدیدی
بین طبقات مختلفه میشود ، واین یکی از
پیش بینی های لنین در طرز انتشار
بالشویکی در ارو پای غربی است !

*
* *

مرحله ثانی که بریتانیای کبیر در
آن سیر خواهد کرد اینست ..
خیلی دور بنظر میرسد که مستر
ماکدونالد مجدداً زمامدار امور شود
و در انتخابات آتیه ناچار شکست خواهد
خورد و در اینصورت محافظه کاران
پیشرفت حاصل نموده و مستر بالدوین
برای مدت پنجسال دیگر زمامدار امور
خواهد شد . حال اگر ما در موضوع
سیاستی که مستر بالدوین پیش خواهد
گرفت بحث و گفتگو نماییم ، در واقع
از حقایق مشهودی گفتگو کرده و پیش
بینی و حدس نزده ایم زیرا مبادی و اصول

حزب محافظه کار معروف و براي همه
کس شرح داده شده - منجمله ایجاد
سدهای گمرکی ، و کوتاه کردن دست
اشتراکیون ، افزایش اهمیت بحریه
بریتانیای کبیر - وخلاصه خط مشی
او بیشتر ملی میباشد تا آنکه بین المللی
و بهمین واسطه با تخاذ این رویه در سیاست
خارجی پیشرفتی حاصل نکرده و مجدداً
کارگران روی کار خواهند آمد .
با يك همچو وضعیت متناقضی دو احتمال
در سیر وجریان سیاست انگلیس وجود
دارد اول آنکه چه دولتی زمامدار امور
خواهد شد که رویه اشتراکی را پذیرفته
وبر طبق آن عمل کند . و دیگر آنکه چه
دولتی در راس امور قرار خواهد گرفت
که با رژیم اشتراکی مبارزه نماید
در صورت ثانی ، یعنی مبارزه با اشتراکیون
ابتدای انحلال حزب کار گر ونمو ورشد
افکاری که بیشتر از افکار بالشویکی و
« سندیکالی » افراطی میباشد خواهد بود
چه ، با این وضعیت بعموم ثابت خواهد شد
که تاوقتی که رژیم پارلمانی با این صورت
و جود دارد رویه اشتراکی را پیشرفتی
نخواهد بود ثبوت این قضیه افکار اشتراکی
را در مقابل افکار بالشویکی ضعیف
خواهد ساخت همانطوری که افکار
حزب کارگر در بدو تشکیلات آن
حزب نفوذ لیبرالها را از بین برد
و در نتیجه این پیش آمد تنفر عمومی
که حتماً منتهی باستعمال زور و عنف

خواهد شد ایجاد میشود .
و لیکن اگر در این میانه حزب
کارگر یک سیاست فعال وشجاعانه
را پیش گرفته معادن ، بانکها
کمپانیهای « سیگورتا » وغیره را در
مالکیت دولت بدر آورده ، و در وضع
مالیات برای تسویه اختلافات طبقاتی
رویه عادلانه را اتخاذ کند يك همچو
سیاستی دارای مزایای بیشماری است
که در عین حال مشکلاتی هم در پیش
دارد که عده زیادی از اشتراکیون
با آن بمخالفت قیام خواهند نمود .
بنا براین اینطور فهمید میشود که در
آنجا بعضی اشتراکی ها و جود دارند
که معتقدند تغییر ناکهانی و عنیف
موجب از بین رفتن بسیاری از پروژه
های اقتصادی بوده ولطمه عجیبی
بصادرات انگلیس خواهد زد که در نتیجه
بعضی از بازار های تجارتی او از دستش
بیرون میشود .
آنها با داشتن این معتقدات چنین فهمیده
اند که بایستی بین تمام عناصر ملت ایجاد
اتحاد و توحید مساعی نموده و رژیم زور
وعنف منتهی بمتلاشی ساختن و انقسام
عظیم بین طبقات ملت میشود .
آنها معتقدند که این ترتیب مخالف
با طبیعت ساکت و آرام انگلیس بوده
و دلیل آنها در این عقیده اصلاحات زیادی
است که در انگلستان با آرامی و سکونت
بعمل آمده وخلاصه سیستم عنف وشدت


صفحه ۷
شماره ۲۳
مجلد پنجم

که در روسیه مجری است با نظر منفي مي نگرند .
از شرح این دو طریقه اینطور نتیجه میگیریم ، که از میان این مرحله در ظرف مدت سی سال آینده یکت چیز بوجود خواهد آمد ، اولا اگر جنگ عمومی حادث شود رژیم حکومت انگلیس بطور حتم تغییر خواهد کرد ، و هر گاه در جنگ هم فاتح شود باز هم نخواهد توانست احداث وسط زندگي مردم را صیانت و حفظ کرد. ومعناي عدم تواناي او در محافظت حد متوسط زندگي، تنفر عمومي تمام طبقات ملت خواهد بود و این تنفر موجب تمرد و تمرد باعث انقلاب بوده که در نتیجه سرمایه داران دیکتاتور سیادت خود را تحميل و مدتي بيش طول نخواهد كشيد که انقلاب عظيمي نظير انقلاب رو سيه در انگلستان حادث خواهد شد .
و در صورت ثاني ، يعنی استقرار صلح بعقیده من بریتانیای کبیره با شتراکی سوق میشود، و دستجات اريستوكراسي که فعلا در همه جا دیده میشوند ضعیف خواهند شد و بجای فعالیت فردی و شخصی فعالیت مشترک وعمومي بر قرار خواهد شد .
شخصیت افراد و رجال از روي عمليات وفعالیتهای آنها تعیین مي شود نه از روی ثروتي را که مالک هستند و در خلال این جریان افراد را مجالي براي اختيار

اقتباس از جریده کابل
اعجاز قرآنی
بقلم محمد کریم
قاضی زاده
(۲)
( بمانند تلفات سنگین امراض مهلکه محرقه و كوليرا ، صدمات جانفرسای ولکانها ، زلزله ها ، طوفانهای بحری طغیانهای دهشتناک انهار و رودخانه ها یا تشدد مخوف و تباکن سردی و گرماها یا بالاخیره وقوع حریقهای بزرگ ) نیست ، که با خسارات فوق الطاقة آن برابری و همسری نموده بتواند .
چه آلوقایع و صدمات آنها از يك جنبه یا دو جنبه بیشتر نبوده ، موقعة دوام داشته است . بالعکس مضرات این ماده
رژیم و تعیین مقدرات خود خواهد بود و مدت زمانی انگلستان در فقر وفاقه باقی خواهد ماند ، زیرا در این دوره انتقال مصائب بسياري روي آور مي شود که بايد بر تمام آن ها غلبه نمود . و در هر حال من كاملا معتقدم که اگر این رژیم اشتراکی پیشرفت نماید انگلستان در آینده یک مملکت نیک بخت وسعادتمندي خواهد شد که رفاهیت و آسایش در سر تاسر آن وجود داشته زيرا افراد ملت انگلیس بی اندازه عدالت و دادگری را احساس و درک می کنند . ( انتهي )
( اطلاعات )

خبيثه و وجود آن پس از اعتیاد ، همیشه با عالم بشريت توام و بر سبیل استمرار و دائم همراه بوده ، منهاجاً یا فاسد و معطل نمودن اعضای جدی و فعال جامعه بشری مصروف ، و بخاتمه دادن حیات با شر یگانه آن در پی کار است .
تا اینجا از مضرات پر آشوب آن بحيث عمومی بحث را ندیم ، کنون بد نخواهد بود که سلسلة کلام را قطع نموده ، داخل تعرضات مضار آن بشویم و حتى المقدور فرداً به تشریح ضررهای مهمه ایکه از آن متوجه عالم بشریت شده و میشود بپردازیم .
صرف نظر از ضرر های اخلاقی و اقتصادی آن ، نخست لازم میدانیم که نبذی از مضرات ( صحی و عقلی ) آن مباحثه شود ، بهتر است ، چرا که ، و جود صحت و سلامت عقل اولین شرط بقای انسان در ساحة زندگانی و تنازع حیات بوده ، در مقابل پیش آمدهای خشن و ناگوار روزگار ( که هرابی با يك قيافه عبوس و وضعیت های درشت در مراحل تعین خیز حیات انساني را استقبال مینماید و او برای ادامه حیات بپذیرفتن آن مجبور است ) بزرگترین وسیله کامیابی و مظفریت بشمار میرود .
بیشترین مضرات جسمی الکحل و مشروبات الکحلی در معده ، نظام عصبی مرکز قوای فکری و دماغی و سایر اعضای رئیسة بدن بمشاهده رسیده است چه ، اولین هدف پیکان زهر آلود آن در جسم از قرار معلوماتی که علمای فن


( شماره ٢٢ )
صفحه ٨
مجلد پنجم

تشریح پس از تجارب زیادی بدست آورده اند ، عمده میباشد .
زیرا ، بواسطۀ استعمال آن یکنوع خراش و سوزشی در معده تولید ، و بالتدریج غشای لعابدار آن ( که هضم و تحلیل غذا بدان مربوط است ) تورم و درشتی اکتساب نموده ، در نتیجه بسوء هضم ، اسهال و پیچ شکم و غیره امراض امعائی منجر میشود .
و هکذا بوسیله عروق جاذبه بجگر نفوذ نموده ، جگر را خورد و ضعیف ساخته ، بالاخره دامنه آن بورم جگر ، استسقا و یرقان میکشد . و از خواص آنست که ، بواسطۀ دوران خون بقلب رسیده ، بی انتظامی در حرکات آن تولید و امراض متنوعۀ قلبی بمانند اختلاج و ضعف قلب احداث مینماید . و اما چنین نیز شده است ، که از سبب جریان خون بعضی از شرائین کوچک دماغی ترکیده بمعرض سکته حیات صاحب آن خاتمه داده است .
یا بریه ( شش ) انتقال نموده آنرا تحریک و در حرارت غریزی و حرکات آن موقتاً ، حدت و تندی تولید مینماید . و پس از چند ساعت رفع تاثیرات آن ، رخاوت در طبیعت طاری گردیده ، جسم سرد و بکیونات فوق العادۀ بدن و اعصاب را مبتلا مینماید ، که ازین بعد ها سل و ذات الریه احداث شده ، طراوت و رونق چهره بر طرف ، و از عمر طبیعی میکاهد .
ازینجهت است که در اوایل استعمال ، بدماغ و دوران خون هیجانی و سرعتی تولید نموده ، موقتی از آن انسان احساس لذت و مسرت میکند .
و بدبختانه بعد از چندی عکس العمل بخود گرفته ، در نتیجه اختلال در نظام عصبی و دماغ پیدا شده ، منمر بامراض مهمه دماغی مانند هذيان ، فراموشی رعشه ، فالج ، گردیده ، قوای عقلی مختل ، ناطقه دچار لکنت و منده وجاً حواس زایل شده ، بالاخیر بجنون و مالخولیا یا بانتحار و خود کشی خاتمه مییابد چنانچه ( در ممالکیکه شرب آن رایج و متداول است ) در صد ( ٦٠ ) الی ( ٧٠ ) از مجنونین و انتحار کننده گان ، مبتلایان با الكحل ، یا اشخاصی معتاد بمشروبات الکحلی میباشند . و گذشته ازینها بر سبیل توارث نیز تمام این امراض که ازان حاصل میشود بنسل و اولاد صاحب آن متوجه گردیده بعاقبت و خیمی نسل بشری می انجامد .
مضرات اخلاقی آن ، از آنجائیکه تکون اخلاق حسنه در بشر ارتباطی بمعجزه داشته ، تمکن و رسوخ آن متعلق بقوای دماغی و حواس اوست ، و استعمال مشروبات الکحلی ، یگانه بر هم زننده نظم و نسق قوی دماغی و عقلی بشمار میرود . لذا در اثر ضعیف و مختل ساختن استعمال آن دماغ را . بدیهیست ، که بواسطۀ دماغ معتر نیز معطل مانده ضعف اخلاقی تولید میشود .
و انسان از دائره اختیار خارج گردیده بمانند حیوانات بهیمه از ارتکاب هیچ يك اعمال شنیعه ( که بحکم شرع یا عادت و مراسم اجتماعی ممنوع است و شرم و حیا که در وقت سلامت حواس مانع آن میشود ) باك و رو گردانی ندارد که توضیح و تشریح هر يك آن منفرداً خارج از محط تهذیب و نزاك است .
مضرات اقتصادی آن : این قانون اقتصاد است ، که هيچيك از سرمایه و ثروتها استهلاك كرده نمیشود ، مگر در اثر فائده که بعدها از آن مترتب و در زیر نظر گرفته شده است .
انسان مبالغی صرف مینماید از برای خوراک و اطعمه ، بالمقابل فائده ئیکه از آن به او عاید میگردد همان ادامه حیات و رفع وسائل هلاکت است . زیرا ادامه حیات زجزء آن مسائل ایست که رأساً به اکل و خوراک متعلق بوده بجز آن چاره متصور نیست .
همانطور زارع ها ؛ تاجر ها شرکتها کمپانیهای بیمه و غیره و غیره موسسات اقتصادی ، فنی ؛ مدنی ، عرفانی ، هر آنقدر سرمایه و مبالغی را که استهلاك مینمایند ، از برای فایده آتی خویش و ثمره لذیذ و خوشگوار ایست که بعد از چند بها مدت بدان نایل میشوند .
اما استهلاك سرمایه و مبالغیکه در راه الکحل و شراب نوشی نموده میشود یا بمصرف میرسد ، ظاهر است ، که از رهگذر جسمانی ، بغیر نتایج و خیم آن که در فوق ذکر یافت ، بهیچ و یک فائده دیگری از آن توقع و چشمداشت


صفحه ٩
(شماره ۲۲)
مجلد پنجم

نشده و نمیشود . و همچنین نقصانات آن از جنبه های دیانت ( اسلام ) و اخلاق نیز بهر فردی آشکار است . که در پای آنهمه ثروت و مبالغ مستهلکه خویش جز خسران و پشیمانی برای خود باری دیگری نیآورده ، بچه عذابهای صریحی نیست ، که چه در دنیا و چه در عقبی در حق خویش نکرده است .
چنانچه دیده میشود ( در ممالکیکه شرب خمران متداول و مستعمل است ) اکثریه از مبتلایان آنرا ، که آهسته آهسته تمام سرمایه و هستیهای گنزاف خود را در راه آن عمل شنیع و حرام صرف نموده ، در آخیر به انواع امراض مهلکه و خانمانسوز جسمی و اخلاقی مبتلا گردیده ، به آلام گوناگون و بد بختی های حسرت باری رخت زندگانی از جهان بر بسته اند .
یا بعضاً بعد از اتمام دارایهای گران خویش ، به سفالت و سیه روزیهای رقت انگیزی افتاده ، که گدائی و سر کردن ها مون پر آشوب سفاهت اخلاقی دزدیها ، یغما ها ، نهب ها ، قطاع الطریقی ها وغیره وغیره گردیده ، و بالاحصل بزیر ساطور خونریز جلادان ، دست و پایشان قطع و یا بر سر چار چوبه های مهیب دار مقدرات شان فیصله و حیات ننگین سر تا سر بارشان خاتمه یافته است ( نعوذ بالله )
و ازینجاست ، که آنرا در کتب فقیه ما به ام الخبائث تعبیر نموده اند .
وباعث اینکه ، شرب آن در دین مقدس اسلام ( از ١٣٥٠ سال قبل برین ) حرام

قطعی گردیده ، و به اجتناب و دوری گزیدن ازان ، کافه مسلمین مامورند .
مضرات و همان صدمات جان خراش آنست که ذات واجب الو جود ( جل جلاله ) بعلم قدیم خویش بدان عالم بوده ، در شریعت غررای محمدی استعمال آنرا نهی نموده است .
بناوم آن دیانت پاك وحکیمانه ای را ، که بعد از ( ١٣٥٠ ) سال حقایق منافع و مضرات اوامر و نواهی آن امروز کشف و ظاهر گردیده ، مخالفین آن بحقانیت و برتری آن اعتراف و خبر از فرو کردن سر تسلیم در مقابل آستان رفیع و مجید او چاره نمی بیند .
و اينك برسبيل اطلاع وتائید قول خویش یکه قطعه فوتوی یکی از مبلغین مشهور امریکا ( مستر پسیه وث ) نامی را که کنون درمدارس ( هند ) هم بتبلیغ ضد شراب آمده است ، نقل و تورج درشماره گذشته نمودیم، که تا ابنای وطن عزیز ازان عبرت و پند گرفته ، در انجام و جرای اوامر و نواهی دینی خویش که رویهمرفته تمام آنها از روی نفع رسند و خالی از حکمت نبوده ، و ما بدان مامور و مکلفیم نهایت که از هیچگونه مساعی کو تاهی و خود داری ورزند .

خبر های خارجي
بحران اقتصادي
در امريكاي شمالي
تاس
مسکو - ١٦ اکتوبر - قرار اطلاع نیو یار ک ، تهدید بحران اقتصادی بر متحده آمریکای شمالی قریب شده میرود .
مطبوعات هر روزه ور شکسته گی ١٠ – ١٥ بانک های بزرگ را اطلاع میدهد . سهام بانک ها درتمام مدت ماه ستمبر ٣٥ فیصد تنزل نموده است قرار اطلاع رسمی وزارت کار مبلغ عمومی معاشات در فابریکه ها صناعتی در حال حاضر ٤٠ فیصد کمتر است نسبت به سال ١٩٢٥ در عین زمان با وجود شدت بحران امواج مصادمات رو بترقی است اعتصاب بر خلاف تقلیل معاش در حال حاضر در صنعت ؛ نساجی و چرمی شروع گردید است .

ترقي خواجه گي دهاتي در
س س س ر
مسکو - ٧ اکتوبر - کمیسار ملی زراعت ، یا کوف لف اظهار نمود که در سال ۱۹۲۹ در تمام اتحاد شور ويه ( ١٢٠ ) ملیون هیکتار بذر کرده شده در سال ١٩٣٠ ١٢٧٫٢ هیکتار ، و در سال ١٩٣١ ١٣٨٫٤ هیکتار بذر شده است . میدانهی کشت س س س ر


صفحه ۱۰
شماره ۲۲
مجلد پنجم

در سال ۱۹۰۰ الی ۷ ملیون و در سال ۱۹۳۱ الی ۱۱ ملیون هکتار ترقی نموده است . حالا ئیکه ده سال قبل از جنگ تمام مبدائهای کشت روسیه به ۱۵ ملیون هکتار میرسید .
جمع آوری پنبه در آسیای وسطی
مسکو - ۷ اکتوبر - آسیای وسطی در اول ماه اکتوبر قریب ۱۰۰ هزار تن پنبه جمع آوری نموده است حالا ئیکه در همین موقع سال گذشته حصه ٤٠ هزار تن پنبه تهیه نموده بودند .
فلز کاری شورویه
مسکو - ۷ اکتوبر - محصولات چودن و فولاد سی س س ر ترقی لا یتغیری را نشان میدهد . محصولات چودن و فولاد ممالک مهم کاپیتالستی در ده سال اخیر ۱۷ ، ٤١ فیصد تنزل و محصولات سی س س ر الی ۲۱ فیصد ترقی نموده است . وزن مخصوص سی س س ر در محصولات چودن دنیا در سال ۱۹۲۹ از ٤ و نیم فیصد الی ۸ فیصدی در نصف اول سال حاضر ترقی نموده است . وزن مخصوص سی س س ر در محصولات فولاد دنیا از سال ۱۹۲۹ الی ۱۹۳۱ از ٤ فیصد الی ٦ فیصد ترقی نموده است . اتحاد شورویه در محصولات چودن و فولاد از انگلستان پیش رفته است . سایرین سی س س ر جای چارم را در فلز کاری دنیا اشغال نموده است .

بحران اقتصادي
ریوتر
پیغام دنیا بیان میدارد که خطر بحران در موضوع اقتصادیات که مجمع ملل به صورت شرط دادن قرض باستریا اقضا نموده است ، رفع گردیده و مجلس ملی پیشنهاد اصلاح بودجه را منظور نموده است .
* * *
پیغام واشنگتن بیان میدارد که خساره ( ٩٠٢٩٥٠ ) هزار دالار در اصول اتحادی در ربع اول سال مالی را خزانه امريك اشعار نموده است ، و فکر نموده میشود که خساره این سال جز در صورتیکه محاصل زیاده شود ۱۵۰۰ ملیون دالار خواهد بود .
* * *
پیغام لندن بیان میدارد که ، مامون است نفاق بین حزب محافظه کار نسبت به نواقص نتوانستن حزب احرار بابه فورمول ، انتخاب قبل از التوای پارلمان به تاریخ ۱۷ اکتوبر معاملات را به بحران نزديك كند . پس از انیکه معلوم شد که احرار میل دارند راجع به تعرفه به موافقه برسند وضعیت ایشان نسبتاً بنا بر بیان های لاند جارج از بستر علالت که سابقاً با تعرفه و انتخابات مخالفت نموده است ، دفعتاً شدید شد .
گاندي وانگليس
روز نامه ( آبزرور ) در سرمقاله خود بیان میدارد که آتیه کنفرانس میز مدور خیلی درخشان به نظر نمی آید و میگوید که اگر می خواهند اصلاح ممکن شود کانگرس

باید وضعیت خود را به نسبت اقلیت ها تبدیل کند .
گاندی که ظهر روز یکشنبه به کین تر بری رسید و در انجا در منزل شیخ القری اقامت نموده ، چون گاندی به استراحت محتاج است ترتیبات گرفته می شود که در آخر هر هفته هم چنین استراحت داشته باشد زیرا کار لندن برای او زحمت زیاد میدهد .
برای مرتبه اول درعین مفاهمت گاندی و نماینده گان مسلمان شعبه کنفرانس میز مدور مذاکرات شب دوشنبه به صورت ممتازی امید افزا بود . دانسته شده است که گاندی به صورت موقتی با اساس انتخاب جداگانه ، و اکثریت مسلمان ها در پنجاب و بنگال وحق کثرت به مسلمان ها در ایالتی که دران اکثریت دارند تسلیم نموده است .
به محض انیکه تشکیل جدید در حیز عمل در آید ، راجع به مسئله انتخاب مشترك استصواب نموده خواهد شد . گاندی قرار اته را پورت می شود ، اظهار امید نمود که مسلمان ها تمام اقتضائات کانگرس را قبول کنند . نماینده گی مذکور بر این مصوبه در جلسه صبح روز سه شنبه غور نمود دو ثلث مسلمان باقصای استقلال کامل طرفداری ندارند و حاضرند از اقتدار کامل مستملکات طرفداری کنند راجع به مسئله اداره کامل دفاع و مالیات ، مسلمان ها تا باندازه که با داوه یا الیسی عسکر تعلق دارد ، با گاندی طرفداری خواهند هند


صفحه ۱
شماره ۷۳
مجله پنجم

کرد. مگر در اداره انتظام عسکر طرفدار نیستند. در مسأله اداره مالیات کاملاً به او موافقت دارند ، و نماینده گی مسلمین متحداً تصمیم گرفته اند که از ادعای اقلیت های دیگر برای نماینده گی مخصوص طرفداری کنند. و قبل از آنکه رسماً فارمول اتخاذ نمایند ، از گاندی خواهش خواهند نمود ، که موافقت اقلیت ها دیگر را نیز به تصویبات خود بدست آورد. در جلسه امروزی ظاهر گردید که تا باندازه که به اقتضات مسلمین تعلق دارد گاندی عزم دارد مسئله انتخاب مشترک وجداگانه را به وسیله يك استصواب که بزودی نموده شود ، حل کند .
وغالباً بذریعه تلگراف با انصاری مخابره خواهد نمود ، تا آنکه در نظریات او خصوصاً در مسئله استصواب که اعتقاد میرود انصاری با آن مخالف است نظریه او را معلوم کند. در کنفرانس غیر رسمی در روز سه شنبه گاندی راجع به پیش رفت مذاکرات خود با مسلمین ها فعلاً را پورت معین ندارد مگر اظهار امید نموده که در عصر امروز اطلاع معینی داده میتواند. بجواب سوال اقلیت های کمتر گاندی گفت بهترین راه برای ایشان اینست که يك فارمول متوافق علیه را اتخاذ کنند و گفت من به طرفداران خود به هند اطلاع خواهم نمود چونکه فعلاً دست های مرا حکم (ماندات) کانگرس بسته

است، کنفرانس بساطت ؟ بعد ظهر امروز جلسه خواهد نمود. گاندی باز مسلمین ها را ملاقات میکند ، با مردم سك نیز مذاکره دارد.

تغيير كابينه جرمني
مسکو - ۱۱ اکتوبر - قرار اطلاع برلين ، حكومت جديد تشکیل گردیده در حکومت جدید صدراعظم وزیر خارجه برو ننگ، وزیر حربیہ و وزیر داخله گرینر مقرر گردید. مطبوعات کمونیستی جرمنی اشاره می نمایند ، که تشکیل دوباره حکومت بروننگ اقدام جدید و جدی بطرف فاشیزم و تهیه اقدامات برای ترتیبات واضح دیکتاتوریت در تحت رهنمایی هند نبرک و گوهبل میباشد.

طوفان هوا و سیلاب در چین
شنگهای - ۲۸ اگست - بواسطه طوفان هوا هشت ميل کناره های شهر بزرگی که مابین شهر شاپو و کاوچو واقع شده است هزارها میل مربع زمین را غرقاب نموده و صد هزار نفر از سیلاب تلف و ملیون ها نفوس بی خانمان میباشند .
آیا دولت انا روزی قروض جنگ را کم خواهد کرد ؟
احتیاج ساختن اروپا از سر نو
اخبار تجارتی نيو يارك اظهار میدارد که قرض های دول متحدین را باید

دولت امریکا کم نماید در این صورت استفاده این مطلب را اولتر از همه دولت بريطانيا خواهد برد . تمام پولی که دولت انا زونی طلب دارد گمان میرود باید پنجاه دو صد تخفیف داده شود، بانك های امريكا هم با این مطلب متفق و اظهار میدارند که اصلاح و نظر ثانی به قروض جنگ از سر نو سبب و كمك تجارتي دنيا خواهد شد.
( خبر نگار دیلی هرالد )
نیور يارك - ۱۹ اگست
روز نامه مذکور صحت این مطلب را به تذکاری که از طرف جمعیت با اطلاع وال استریت بآن شده میدهد و نیز اظهار میدارد که حکومت جمهوری آمریکا مشغول تهیه ساختن قروض ها و مبادله میباشد و ممکن است که در يك كار روائی ابتدائی از برای قرار داد تازه متحدین و حلاجی کردن انتظام با قروض مجدداً داخل شود - توجه کاملی به ترتیب تازه ادا نمودن قرض بعمل خواهد آمد تا اینکه بتوانند بموجب وضعیت حاضره اقتصاد قرض های خود را متحدین ادا نمایند.
روز نامه مذکور این مطلب را هم نیز متصل میسازد که دولت بريطانيا سود زیادی می پردازد و به این جهت اول از همه از قرض دولت معزی الیم کاسته خواهد آمد .
ادا نمودن تمام قرض ممكن نيست روسای ارشاد دولت انازونی در واشنگتون عقیده ندارند که شروع نمودن کار روائی


صفحه ۱۶
(شماره ۲۳)
جلد پنجم

ادائیگی قرض در موقع آخر سال جنگ مستر هور را امکان نداشته باشد و تصور میکنند که سفارش کمیته بانك های بین المللی در اسیل بر اینکه دولت باید وقت خود را در کار روئی ابتدای راجع به پرداختن قرض های زمان جنگ پیش از وقت دیده باشد روسای مذکور نیز این عقیده را دارند که این پیشنهاد پس از چند ماه خیلی ذیقیمت خواهد بود ، یعنی وقتیکه فشار مادی در موقع مذکره راجع بعهد و پیمان بین الاقوامی شروع خواهد شد نیز عقیده دارند که درین موقع مذاکره زیاد رسمی در خصوص کار روای ابتدای ممکن است مخالفت فرانسه را سخت تر نماید . خیلی اشخاص هم کار روای ابتدای و کم کردن قروض مخالفت دارند عقیده روسای دولت نگارولی دال بر این است که مدت يك سال ژبرای اصلاحات امور مالیه اروپا کافی نخواهد بود .
شینر بوراه رئیس کمیته تعلقات خارجه دولت آمریکا به او نیز اظهار داشت مادامیکه اروپا بی قرار داد علامانه و قرار داد جنگ را در دست نله نمایند واقعاً مسئله قرض يك گونه تضييع اوقات خواهد بود که پیش نهاد باطل نمودن قرض را بنمایند مسستر بورها حتماً طرف دار اصلاح قرض می باشد ولی باید این اصلاح با اصلاح ساختمان حقیقی ارو باهم سیاسی، هم اقتصادی شمولیت داشته باشد.

از هر طرف
اتو مبیل روي آب
یکی از کار خانجات انگلستان اخیراً اتو مبیلی را اختراع کرده است که می تواند روي آب وخاك ، مثل هم حرکت کرده و براي رفتن آن خشکی و دریا فرق نمی کند .
از این سیستم اتو مبیل دو عدد براي پرو پاگند وتبلیغ از کارخانه بافریقا و آمریکا فرستاده اند ، تا ضمناً اعلانی از امتعه انگلیس با شند . این اتو مبیل روي دريا بقدر متعارف « سرعت مطابق سرعت روي خاك » بواسطه توازن ظروف مخصوصه که در اطراف او میباشد حرکت کرده ـ چون ظروف اطراف آن مملو از هواء بوده ومتصل با اتو مبیل است از هر گونه غرق وزیر آب رفتن در موقع طوفانی هم مصئون میباشد محرك اين اتو موبيل شبيه بمحرك كشتی بوده و تنها با يك نفر شوفر می تواند حرکت کرده و بهر جانب رانده شود .

طیاره اقیانوسی بزرگ
یکی دیگر از کار خانجات انگلستان يك طياره بزرگ اقيانوسی برای خدمت در قوای بحری دولت ژاپن ساخته و تسلیم نموده است این طیاره در نوع خود از بزرگترین طیارات بوده و حتی ازطیاره اقیانوسی معروف آلمان که معروف بنام

خبر های داخلی
محاکمات عسكري

قرار اطلاعات واصله
۱ : ـ محمد موسی ملازم فرقه اول یک میل تفنگ را مفقود کرده بود به تعزیر شش ماه حبس و تاوان تفنگ با لمجاکمه محکوم گردید .
۲ : ـ عبد الغنی خان كاتب سابقه كندك ۲ غند ۳ فرقه اول به نسبت غفلت به تعزیر ۷ روز حبس عادی محکوم گردید .
۳ : ـ سید احمد خان کند کشتر که بالای یک نفر شیر محمد نام سپاهی خدمت شخصی خود را انجام مینمود ده روزه قطع معاش گردید . (بقیه در صفحه سیزده )

دو کی ، میباشد و وسعت ۴۰۰ نفر مسافر را دارد بزرگ تر و مدهش تر است .
ماشین آن عبارت از ۴ انجن بزرگ بوده و از بزرگ ترین طيارات این سیستم میباشد که تا بحال کارخانجات انگلستان بحساب دولت ژاپن ساخته .
ساختمان این طیاره با استتار و کشتمان شدیدی شروع وخاتمه یافته ، چنانچه تا هنوز تصميمات را جعه بحمل ويا اعزام آن و تشخیص پست مخصوص طیاره که در چه قسمت وارد کار میشود . معلوم نیست .

« از مجلات خارجه »


(شماره ۲۳)

٤ : - خوشدل خان تو لي مشير شاهي
تولي غند ۲ که غفلت کرده بود تعزیراً
٢٤ ساعت حبس عادي محکوم گردید .
ه : - غلام نبي خان سر كاتب غند ۲
فرقه اول پیاده به نسبت غفلت مذکور
تعزیراً به سه روزه حبس عادي محکوم
گردید .

٦ : - شیر محمد ، عبد الصمد
محمد محسن ، محمد نبي ، لعل محمد
سلاح انداز ، که متهم به فعل قمار گردیده
بودند بعد از تعزیر شرعي بدادن عوض
وطرد از مسلک جلیله عسکري محکوم
گردید .

۷ : - سید احمد ، محمد افضل ، جعفر
قربان ، امیر محمد ، وغلام محمد تا مان
قومي هزاره که عبد العزیز خان کند کندمشر
قومي خود را تکفیر نموده بودند هر كدام
شان به هشتاد هشتاد ضرب و یک یک سال
حبس محکوم گردیدند .

اقدامات گمرک کابل
اگر چه چندین بار شکایت مامورین
كمرك چهاریکار بمدیریت كمرك مرکز
واصل شده بود ،مدیریت كمرك كابل
در صدد تحقیق ومنتظر معلوم شدن اصل
قضیه بود که اخیراً را پورتي بمديريت
كمرك واصل گردیده ومشعر بر ساخته
كاري تجار وكمرك انجا بود که جناب
مدیر صاحب كمرك کابل با سر کاتب
و ٤ نفرملازم كمرك براي تفتيش وتحقيق

مسئله مذکور عازم چهاریکار شد در نتیجه
تحقیقات و اقدامات جدي وغيره وغيره
چهارده قلم اموال مذکور را دستياب نموده
واپس بكابل آمدند .

ورود وعزیمت :
آقا محمد بها در خان نواب یار جنك كه
یکی از اعیان حیدر آباد دکن بوده و
بمجلس تقنینیه آنجا عضویت دارند در ایام
جشن لجسات وطن بکابل وارد شدند
بتقریب هشت و ۹ روز درینجا توقف
داشتند .
آقای نواب شخص دانشمند و مرد
مهذبي هستند زبان فارسی را بفصاحت
تلفظ میکنند ، از حیدر آباد بعزم حج
بیرون آمده و پس از تشرف بیت الله شریف
بساحت ترکیه رفته بودند براه شام و
عراق عرب بخاك ايران عزیمت كرده
و از انجا براه هرات رهسپار کابل گردیدند
طوریكه خود شان اظهار میکردند علت
این سیاحت شان ذوق ديدن بعضی نقاط
ممالك اسلامی و ملاقات برخی علما و
دانشمندان عالم اسلام بوده :
در کابل بشرف حضور اعلیحضرت غازی
نایل آمده و ایام توقف اینجا را در اتر
پذیرائی شایان وزارت جلیله در بار بخوشی
بسر بردند .
اغلب او قات خود را بسیر و گردش
اطراف و نواحی کابل گذرا بیده و گاهی
هم طرف ملاقات بعضی رجال علمی وادبی
افغانی و ارباب جراید واقع میگشتند از
مباحث و ملاقا ـ های خود درین نو حی

و مخصوصاً از وضعیت كنونی افغانستان
و امنیت تامه این سر زمین که از هرات
الی کابل دیده بودند بسیار اظهار خشنودی
و رضا نیت مینمودند ، چون دوره
زنده گانی ایشان بتمام ها در نقاط گرم
سیر مصروف شده و بهوا و فضای سرد
كمتر عادت داشتند اینست که با تاسف
خاطر سیاحت خود را درینجا قطع کرده
و روز یکشنبه بسمت هند عزیمت کردند .
بسیار خوشوقت شدیم که یکمردی از
اعیان و دانشمندان یکی از ممالک اسلامی
بوطن عزیز آمده و بمسرت خاطر مسافرت
خودشان را بپایان رسانیدند .

سرمای پیش از وقت وبارنده گی
تقریباً از یکهفته باینطرف هوای کابل
فوق العاده سرد شده روز ۳ شنبه ٤ عقرب
از صبح باران شروع بشام چهار شنبه به
برف تبدیل يك صبح چهار شنبه روي
سرک وگذر ها باندازه ۳ انچ برف ديده
میشد اگر چه برف کم بود ولی اکثر
اشجار شکسته وسیم های برق وتيلفون را
بهم زده است .

معذرت
این هفته جریده ما بعلت علالت نگارنده
واجزاء اداره ازموعد نشر آن یکد و روزی
عقب افتاد و روز پنجشنبه بیرون آمد
از آقایان مشترکین تعطیل گذشته را
عفو خواسته وتلافی آن را در آینده وعده
می دهد . ( دفتر اداره )


شماره ۲۳

نطق اختتامیه وزیر صاحب معارف در روز اخیر جشن نجات
بسم الله الرحمن الرحیم
اولا حمد و ثنا میگویم مر خدای را که مکون جهان و حیات بخشا بنده عالمیان است و درود می فرستم به روح پاك و مقدس حضرت رسول مقبول او محمد مصطفی علیه افضل الصلوات و اكمل التحیات و آل و اصحاب او که حامیان حقه و فدائیان حقیقةً راه اسلامیت بوده اند.
بعد آ ورود سال سوم این جشن نجات وطن را از دست جهل و نادانی از دست غوایت و گمراهی، از دست هلاکت و تباهی، بعموم هموطنان عزیز تهنیت و تبریك گفته از درگاه ایزد منان جل ذکره تمنا میکنم سالیان دراز تا ختم دوره جهان صحنه مملکت افغانستان از چراغان این عید تاریخی مشعشع و درخشان و قلوب افغانیاں بخاطره های قیمته از این خدمت بزرگ و فداکاری سترك پادشاه معظم و قائد افخم خودشان اعلیحضرت (محمد نادر شاه) افغان مسرور و شادان باد. آمین.
هموطنان محترم! تداول ایام و لیالی رفتن شب ها، آمدن روزها و وقوع واقعات در این اثنا نه محض يك امر معمولی ساده عبث و بیفایده ایست بلکه يك عالم رمز ترقی و انحطاط عالمیان دران مرموز و مرکوز است.

بلی تنها گفتن دیروز چه بودیم امروز چه شدیم برای تأمین حیات جامعه کفایت نکرده بایست بدانیم چرا دیروز آن حال در نتیجه کدام عمل سوء واقع گردید و این مسرت را چه عملی به روی کار کشید.
همه میدانیم انقلاب ارتجاعی و فلاکت آوری را که در اواخر ۱۳۰۷ بروز نمود و در عرصه چند ماهی تخت شاهی افغانستان را بدست دزدان سپرده خزینه، سامان حریبه که از سالها باین سو جمع و گرد آورده شده بود در میدان ضیاع و اتلاف گذارده، هزارها پدر را بی پسر پسر را بی پدر گردانید چه اشخاص به روی کار آورد و کدام اشخاص باعث این همه خرابيها گردید هر کس علتی برای آن خواهد سنجید اما علت مهم آن همانا بی اعتنائی حکومت در تطبیق اصول ترقی و عنعنات ملی و عدم توجه و مراقبت در اجرای اصولات حکومتی بوده که همیجه بی اعتنائیها و عدم توجه و در نظر نداشتن مقتضیات حال و محیط لاجرم منجر باحداث بی اتفاقی در بین حکومت و ملت گردیده رفته رفته این بی اتفاقی و نفاق بدرجه رسید که همه را از جاده حزم و احتیاط بر آورده صحنه مملکت را يك صحنه خونین بس مدهش و عبرت آوری قرار داد. آیا در نتیجه اشخاصیکه باعث اینهمه تباهی های ملت گردیدند کدام زحمتی دیدند، جان و مالی ضایع کردند؟ نی بلکه همه آنها از میان صحیح و سالم جسته بدون اندك خساره جانی و یا مالی بمرکوشه و کناری

فرا رفتند افغانستان ماند و همان ملت بخون آغشته آن افغانستان ماند و همان سه چهار ذوات مبارك و همایونیکہ راحت و جود و مفاد شخصی خودشان را وقف امنیت و آسایش خاك وطن کرده زندگی در زار خاك وطن را لذت بشمار میدانستند
بلی می بینیم در آغاز انقلاب این ذات مبارک این فداکار حقه اسلام و وطن پادشاه محبوب ما در گوشه مملکت فرانس در بستر بیماری مدیده افتاده افکار برادران معظم خودشان را به تیمار داری خود مصروف نداشته است همینکه خبر انقلاب و بی امنی وطن راهی شنود با وجود ممانعت دوکتور های ماهر که نبایست از جا حرکت کند والا خدا ناخواسته بیم مرگ است آن همه تداوی و شفاخانه های مستریح و منظم را گذاشته باراده اصلاح و تأمین امنیت وطن با برادران با حزم و ثبات شان پس از تحمل زحمات فوق الطاقه مسافرت خودشانرا بسمت جنوبی میکشاند.
در مدت هفت هشت ماه با وجود علالت مزاج از ابراز خدمت برای نجات وطن باز نمانده چه بزبان، چه به تحریر چه بشمشیر بمعاونت خداوندی و كمك اقوام غیرتمند سمت جنوبی و وزیر پاستیلای مرکز حکومت افغانیه موفق و بمناسبت این خدمت برجسته و فداکاری مردانه خود بپادشاهی و اولی الامری ملت افغانستان برضائیت و ابراز عامه با وجود امتناع خویش منتخب و قبول گردیدند. (باقیدارد)


نادر افغان

شناختن مردان بزرگ و برجسته اقوام وطبقات عالم براي افراد حساس و اشخاصی که طبعاً ذوق کنجكاوي دارند ، يكي از
بزرگترين نعمت هاي دنيا بشمار ميرود ،
افراد ترقي و نوابغ روزگار بر پایه در نظر عامه عظمت واهميت مقام دارند بهمان اندازه آگاه شدن سوانح و حالات ايام زنده گاني
شان براي مردم پر قدر وقيمت است ،
خواندن سر گذشت ها و کار نامه هاي افراد نامدار عالم نه تنها به اشخاص متفحص لغايد تسفر يحي وروحي ميبخشد ، بلكه براي
وسعت معلومات ومجرب ساختن يا مجهز گردانيدن افراد در مبارزات حياتي بزرگترين اعانتي مينمايد ، چه ، پستي وبلند يها وتلخي
وشير يني هاي كه دوره زنده گاني يک نابغه را تشکیل داده و در كشا كش زنده گي حوادث بزرگي كه در برابر آنها عرض اندام
نموده و با مقابل استقامت ومتانتی كه از طرف آنها بظهور رسیده بالاخره از مایوسی ها گرفته تا كامیابي هاي او شان یک سلسله
معلومات و يک رشته اطلاعاتي است كه در روحيات تاثرات عميقي كرده وبراي افراد یک جامعه نا صح مشفق يا سرمشق دهنده
رویه و رفتار زنده گانی واقع میگردد ،
اعلیحضرت نادر شاه افغان كه امروزه زمام مهام مملکت زيباي افغانستان را درید اقتدار دارند گفته میتوانیم نه تنها در جامعه ما
طرف محبوبیت واقتنا هستند که در تمام اقطار عالم يک فرد برجسته و با نام ونشاني تشريف دارند کساني که سيماي موقر و هيکل
پر حشمت این قاید محبوب ما را دیده و یا واقعات مهمه وفدا كاريهاي تاريخي آن ها را به نسبت ترقیات ومان عزیز ما افغانستان شنیده
اند از هر گوشه و كنار در تجسس وتفحص اند كه يک مجمل ومفصلي از ادوار زنده گاني ایشان را بدست آورده و بصورت واقع
شناساني بآن وجود مقدس بهره مند ماند ،
درين باره بايستي بسيار ممنون ومشكور زحمات قلمي آقاي برهان الدین خان كشككي بود که در نتیجه یک مدت مطولي دونده گي
و ذوق سرشار نو يسنده گي توانسته اند یک مجموعه نفيس ومعكسي بنام نادر افغان در قید نگارش آورده و بهمو طنان و اهل دانش
خارجه و داخله اهدا نمایند ،
برهان الدین خان از فضلاي معروف ونویسنده گان جدي وفعال وطن ما بشمار میروند گذشته از علم وفضل آن بیگ نویسنده که
فعاليت بتمام معاني در شان او اطلاق شود برهان الدین خان است ،
آقاي كشككي علاوه بيكسلسله نگارشات يا تراجم و تاليفات خود كه عبارت از چهار ساله نشریات اتحاد مشرقي جلال آباد
چهار ساله نگارشات سوانح نگاري عصر اماني ، تاليف رهنماي قطغن وبد خشان ، ترجمه سیرت النعمان ، کتاب لوي ميرگه ۱۳۰۳
ونشر اخبار حقیقت در محاربه منگل بوزارت حربيه و ترجمه شمر المعجم در ریاست شورا هنگام تصدي خود به تصحیح قوانین ، بآن
پرداخته اند این کتاب جامع و مهم را نیز بوطن يک اثر بزرگي از خود بياد گار گذاشتند کتاب نادر افغان تنها سوانح اعلیحضرت
غازي نيست بل حلقه هاي تاريخ نهضت و ترقي مملکت عزیز ما افغانستان بشمار میرود که به سر انگشتان فعالیت آقاي كشككي بهم
وصل شده ،
نادر افغان اولین كتابي است كه بحجم وقطع متناسب وطبع عالي وموضوعات دلچسبي از دستگاه مطبوعات ومان بیرون آمده
كتاب نادر افغان داراي ( ٦١١ ) صفحه و ( ٤٩ ) قطعه تصاوير تاريخي و نقشه هاي خالي ميباشد ،
اين كتاب ، لعل تفحص و طالبين شناسائي یک نابغه جامعه افغاني را از تمام احتیاجات معنوي كنچكاوي مستغني ساخته آوان
ولادت و آغاز شمولیت اعلیحضرت را در خدمات وطن مخصوصاً محاربات استقلال وغيره حوادثات ترقي افغانستان را هنگام
نجات وطن همه را بعبارات بسیار ساده وشیرین جلوه گر عالم مطبوعات گردا نیده ،
كساني كه طالب این استفاده بزرگ یا شند در داخل مملکت بعموم دوایر جرايد وطني و در خارج بو کيل انحصاران افغاني رجوع
بفرمایند ،
قیمت کتاب نادر افغان در مرکز ، افغانی در ولایات با ضافه محصول پست 7 افغاني و در خارجه با محصول پست 3 کلدار ،


جریده ملی انیس موید ارتقای ملت است و منادی اتفاق و وحدت ، انیس از اولین جراید صاف گوی و پاك نویسی است که در پرتو شعاع آزادگی دوره درخشان نادر شاهی بوطن عزیز ما افغانستان خدمت میکند جریده انیس همیشه در برابر اعمال و افعال عموم عمال این جامعه يك آئینه مصدقانی بوده افراد صادق و فعال دولت و ملت را با بر جسته ترین عباراتی بنام تشویق و قدردانی تحسین و آفرین گفته چهره های زیبای شان را بقشنگ ترین وضعیتی تصویر میکند و اشخاص تنبل و کاهل یا جانی و خاین جامعه را بنام تنبیه و تنقید بشدید ترین لهجه تقبیح و به فجیع ترین حالتی کاریکا طور میکشد .
اخبار انیس به نسبت تفریح بیکاران باسواد همدرد شفیق است و برای مطالعه اهل کار بهترین مصاحب و رفیق صفحات انیس دارای تمام مزایای نشریات ملی است و ستونهای آن جامع جزو و کل مطبوعات لازمی

هموطنان با ذوق به انیس اشتراك کنید

انیس اگرچه بوضعیت يك جریده هفته گی در وسعت اطلاعات عمومی خدمت میکند ولی صورت و محتویات يك مجله را داراست که برفع همه نوع احتیاجات روحی خواننده را نموده و در اخیر سال بحیث يك مجموعه نفیس و تاوی زیب کتابخانه شما هم شده میتواند .
سرمقاله های آن پیشنهاداتی در اصلاحات اجتماعی میدهد و سیاست عالم بی خبران را به اوضاع دنیا آگاهی میرساند علوم و علمای آن مردم را بفضایل علمی شرافت علمیا و کارنامه های آنها آشنا میسازد و فنون و اختراعات آن در اکتشافات تازه دنیا شما را دانا و بینا مینماید اطلاعات صحی آن حافظ صحت و سلامتی شماست و دافع مرض و نا خوشی !
ادبیاتش مهیج روح است و زنده کننده احساسات قلب خبر های تازه خارجه و داخله آن اسباب اطلاع شما از اوضاع نزديك و دور است و فکاهیات پر خنده آن باز کننده چین های پیشانی و آورنده سرور .
هموطنان با ذوق به انیس اشتراك کنید و از اشتراك خود بترقی يك موسسه ملی اظهار همدردی !
انیس در هر هفته يك شماره در هر مه چهار هر سال پنجاه و دو شماره از دستگاه مطبوعات وطن بیرون میدهد هر شماره انیس ١٦ صفحه و در هر صفحه ٣ ستون و در هر ستون (٣٢) سطر موجود دارد به استثنای بعضی هنگام فوق العاده که مفصل تر بیرون خواهد شد .
ابونمان آن در سالیانه در مرکز ۱۲ افغانی و در ولایات باضافه محصول پست ١٤ افغانی و در خارجه (۲۰) شلنگ میباشد اینهمه مزایا را با این پول قلیل دارا شدن و باز در خرید آن اندیشه با خود داره کردن کمال بی ذوقی است ۱۲ افغانی در یکسال معادل قیمت مصرف کبریت هم نمی شود که به خرید آن کاهلی نشان داد شود .
آقایان تا زود است بشتابید و اشتراك كنید كه ندامت خواهید کشید سالهای گذشته اگر در بدل ۱۲ افغانی به انیس اشتراك میداشتید چرا حالا برای هر مجلد سالانه او ٢٠ و ٢٥ افغانی پرداخته و بازهم برای بدست آوردن آن فلته و چراغ گرفته سر درد بگردید .
يك نقص چند عقل را زیاد میکند از نیم نقص كشتن عين نفع است از گذشته اگر تجربه نگرفته باشید آینده انیس را از دست ندهید انیس روز بروز بصورت طبع و ترتیب مقالات ترقی خواهد کرد ممکن است به آینده نزدیکی از اثر همت هموطنان باذوق و مشتركين حساس تغییر وضعی بخود داده در دایره مطبعه خود وسعتی دهد ستونها با کلیشه های مخصوص و صفحه اش را با گوا وره ای قشنگ آرایش داده و با حرو فات تازه تری جلوه گر عالم مطبوعات میگردد وقتاً که انیس سر و صورتی بخود گرفت و لباس قشنگتری پوشیده باز مجبور خواهید شد بقیمت گران تری تماشای خریداري کنند آنوقت پول زیاد تر و بیشکی گرفته خواهد شد ما نند حالا اداره هفته و ما ها به قسط و مرور راضي نخواهد گردید غرض ليكم ليك چرا نگفتي هموطنان با ذوق با نيس اشتراك كنيد و از اشتراك خود بترقي يکن جريده ملي همدردي !


[BLANK PAGE]


جریده ملی

قیمت اشتراک

در افغانستان ۱۳ افغانی
محصول پوسته اطراف و ولایت داخله ۳ افغانی
طلبه معارف ۷ افغانی
در ممالک خارجه ۲۰ شلنگ

لطفاً پول اشتراک که بتوسط خزانه‌دار فرستاده میشود باید
رسید عوض و معاوضه باشد

مطبعه انیس


( شماره ٢٤ )
(مجلد ٥)

انيس
اداره : كابل چاره ارگ
مؤسس و صاحب امتیاز : محیی الدین
مدیر و نگارنده : صحيفا

حق اشتراك سالانه ١٢ افغانی
محصول پوسته ٢
خارجه ۲۰ شلنگ

۲ شنبه ۱۷ عقرب ۱۳۱۰
تأسیس ۱۳۰۶
٢٨ جمادي الثاني ۱۳٥٠

کبریت وطن يارفع يك احتیاج مهم مملکت
واضح است که حیات اقتصادی يك مملكت نتیجه پایه مهم و قابل اعتنا و مستلزم چگونه زحمات و فداکاریست اساساً عظمت و شوکت يك مملکت مربوط به پیشرفت و ترقی اقتصادی آن مملکت است.
مشکلاتی که بحران اقتصادی کنونی در دنیا بوجود آورده اهمیت مسئله را به طور قطع ثابت میکند چه امروز افکار تمام عالم بطرف بحران مالی معطوف و در مقابل آن مصروف مت و چاره جوئی هستند تا از خطرات مدهش آن جلوگیری کنند.
غالب متفکران بحران مالی کنونی را از اثر کثرت تولید جنس وقلت مصرف تشخیص میکنند و اینطور عقیده دارند که تولید جنس از درجه لزوم و مصرف تجاوز کرده و وضعیت حاضره را بوجود آورده است فرض هم در چاره دیگری را خاطر نشان نماید .
بهر حال نباید مطمئن بود که ممالک غیر صنعتی نظر به عقیده اول در تحت تاثیر

بحران عمومی نرفته و بد آنها سرایت نخواهد کرد.
در حالیکه فشار اقتصادی عمومی با شد تا اندازه بسایر ممالك غير صنعتی تاثير کرده و به نسبت تنزیل طلا، تنزل پول داخله و استعمال آن تولید بعضی شکالات خواهد کرد .
از آنجا که مملکت محق تراغا هنوز در در داخله مملکت محتاج ورود اجناس خارجست و قسمت عمده احتیاجات ما از خارجه تهیه و وارد میشود درینصورت جای تردید نیست که مسأله اقتصاد منتها زحمت و فداکاری را ایجاب نموده و برای تامین احتیاجات داخلی و کثرت صادرات خیلی کوشش و توجه میخواهد .
خوشبختانه مسئله اقتصاد نهایت مورد توجه حکومت مقد س ما واقع گردیده و فوق العاده جلب نظر اولیای امور را کرده است چنانچه پیشنهادات مفیده و مقید وزارت جلیله تجارت که از طرف مجلس عالی وزرا و حضور ملوکانه شرف منظوری یافته و جریان قسمت هـ که به تا وزارت ممدوحه در این راه فرموده موجب بسی خوشی است و امید است که بيك آتيه بزرگی پیشرفت های درخشان و مهمی در رشته اقتصاد محسوس و مشهود گردد.

چیزیکه پیشتر از همه اسباب امید واری و خوشیست ترویج کبریت ساخت وطن منع ورود کبریت خارجیست این قدم بزرگی را که حکومت متبوع ما بر داشته نباید با يك نظر سطحی نگریست بلکه باید آنرا تقدیس نمود كه يك احتیاج مهم مملکت در داخله تامین و يك مقدار کلی پولیکه همه ساله در بدل قیمت کبریت میدادیم به جیب خودما باقی مانده و به ثروت مملکت افزوده میشود .
بد يهست حکومت مقدس ما كه بكماله طرف دار رفاه وتعالى مملکت است هر ياً به اتخاذ اینگونه اقدامات مفیده صرف توجه مساعی میفرمایند ولی نظر باینکه مسئله اقتصاد يك مسئله عمومي وحتی در حیات شخصی و خانواده گی نیز دخالت دارد الله معاونت و کوشش تمام طبقات ملت درین مسئله حیاتی لازمی ولا بدیست تا در تحت توجه غيورانه اوليای امور و مضرات ملت از يك طرف به شتر از حتياجات ما در خود مملکت تهیه شده و از طرف دیگر بقم صادرت ما بیفزاید .
موقعیست که قدم هائی که از طرف حکومت متبوع ما در راه پیشرفت و ترقی


صفحه ۲
( شماره ٣٤ )
مجلد پنجم

اقتصادی مملکت بر داشته میشود از
طرق عموم با لخاصه کسانیکه چه از حیث
بکار انداختن سرمایه وجه از جنبه صنعت
وز راعت مصدر کار و پیشرفتی شده
میتوانند باکمال فدا کاری و تحمل
هر گونه زحمت و کوشش تعقیب و پیروی
شود تا در نتیجه بکامیابی ها وموفقیت
های مشعشع اقتصادی که عظمت وقدرت
مملکت ورفاه عمومی بدان مربوط
است نایل آئیم .
امروزه که حکومت ما به تهیه يك
کار خانه کبریت سازی موفق شده وحتی
برای رواج آن ورود کبریت خارجه
را منع کرده است ما هم باید این
احساسات وطن دوستانه را داشته باشیم
که در خرید آن از دو پیسه فدا کاری
مضایقه نکرده گو کرد موجوده خارجه
را بقیمت نازل تر خریداری نکنیم
هر چه در بازارهای موجوده ما تنزل
نرخ گوگرد خارجه را به بینیم باید
بفهمیم که این سیاست برای اختناق
ترقی صنایع داخله ماست و ما نباید
بدست خود از مضایقه دو پیسه تفاوت
قیمت کبریت وطنی وخارجه اسباب خساره
بزرگ معنوی وطن خود واقع گردیم
ازین هم باید مطمئن باشیم که یقین
حکومت ما برای آینده در نظر خواهند
گرفت که قیمت کبریت وطنی کمتر
شود چه بکار خانه وسعت و قوت دهند
که از میزان منوجوده که در روز
بیست و پنج هزار قطی است زیاده تر

اخبار مهمه
چین و ژاپون

پیچیده گیهای بین چین وژاپون از چندی
است ار باب سیاست عالم را متوجه خود
ساخته مخصوصاً موضوعات تازه برای
جراید و مشغولیتی برای از انس و متصدیان
اطلاعات میدهد .
تصرف منچوری از طرف قواء حربی
ژاپون چینائی ها را مجبور به بعضی اقدا
مات بر علیه ژاپون وا داشته که این اقدا
مات حرفی اگر چه خصیانه است ولی
بدون جنك وجدال واستعمال قواء حربی
گفته می شود چینی ها در مطالبه حقوق
( ملی تخلیه منچوری له اینکه از آماد
کی وسوقیات عسکری کار بگیرند بلکه
به پروپاگند مقاطعه اقتصادی وبایکوث
اموال ژاپون درچین بیشتر اسباب تهدید
ژاپان را فراهم آورده و بآن اهمیت میدهند )
واین اقدامات از قرار اطلاع جراید که
ژاپونیها را نیز متاثر نساخته وبلکه دولت
ژاپون از حکومت پـ[؟]کین تقاضا کرده
که بايكوت ضد ژاپون را که بتمام مملکت
حنین فرا گرفته خوا موش کند ومقارن
تهیه شود و چه تد بیرهای دیگری از
قبیل لا تری واعطای انحصار به تجار ویا
بوسایل تشویقه دیگری متثبت شوند
که گوگرد بیشتر ازین در داخله
رواج بازار پیدا کرده وارزان تر
شود .
( احمد علی )

اینحال دولت چهار کشتی کراوزر به شا
نکهای فرستاده و خیال دارد که عده
قشون در شهر پیاده کنند .
و در اخبار ما بعد آن مینویسند باز ده فروند
طیاره ژاپونی اخیراً تسزین جزو را که
در راه آن بیان موکدن واقع شده
وحکومت جدید موکدن که از طرف
جنرال سوایا تشکیل شده در آنجا میباشد
کوله باران کرده اند جمعی مقتول وعده
مجروح شده اند
مقصد هرچه از آنطرف شدت وحدت
بخرج داده می شود از طرف مقابل
( چین ) در اقدامات بایکونی علایم قوت
ثاکثری ظاهر می شود لحدیکه بعضی
جراید خارجه آن را از جنبش ضد ژاپونی
فزون تر دانسته وبه يك نهضت امپر یالیزم
تعبیرش میکنند یکی از جراید المان ( بر
نیز تا گبلات ) مینویسد مسئله جاپان و چین
بریاست اتحادیه ملل توابه شده است
مطابق به پیشنهاد حکومت چین ریاست
الیوم ( ٢٢ ) ستعبر در يك جلسه قبل
از ظهر مجادله منچوری را تحت مذاکره
گرفته است گویا اولین مرتبه است که
يك مجادله بزرگ دو حکومت مهم
آسیا ئی در جامعه مال تحت مذاکره
گرفته می شود
( سی ) نماینده چین اطلاعات آخرین
را بیان نموده ؟ گفت .


شماره ٢٤

جلد پنجم

همان حدودی را که ژاپانیها متصرف شده اند برابر به انگلستان بزرگ است و از بقایای اظهارات او چنان مفهوم میشد که او اوانی که یاد داشت حکومت خود را تقدیم نموده وضعیت خراب تر شده است مطالبات ژاپان که در یادداشت نیز ذکر شده اند تکرار نمود:

١ برطرف نمودن پیشرفت مجادله
٢ دوباره حاصل نمودن اوضاع سابقه
٣ تعین صورت صلحیه برای چین

پس ازان (یوسیا دان) نماینده جاپان اظهار کرد:
منچوری یک زمین وسیع است که در آن ژاپان دلچسپی های زیاد و حقوق مصئون دارد و علاوه بر آن در آنجا بصد ها هزار تبعه جاپانی امرار حیات میکنند ،
در آنجا چین دو صد هزار نفر عسکر و ژاپان تنها ٢٠ هزار نفر دارد ، خرابی راه آهن مکدن از طرف عسکری چینی واقع شده است و قعه حالیه نتیجه واقعات سابقه میباشد که بواسطه عسکری چینی پیش شده بود مطالبات تلافی چین برای ژاپان قابل مذاکره نمیباشد دوباره حاصل نمودن اوضاع سابقه تنها در همان جای مرتب گردیده میتواند حکومت جاپان خیال ندارد بمقابل جمهوریت چین بجنگد و خواهش دارد که هر گونه کشیدگی برطرف گردد و مستقیماً مذاکره نماید يك مداخله پیش از وقت طرف ثالث در ژاپن باعث نا آرامی میگردد .

معلومات متفرقه

٣

حروف هجا را که اختراع کرد؟

البته این مستغنی از بیان است که لوحه های را که ما در صدد تشریح آن می باشیم قیمت بزرگی در نظر علما دارد ، زیرا آنها نور جدیدی در اصل حروف هجا تیه انداخته و مارا بشناختن

( بقیه در صفحه ٤ )

نماینده چین میگوید که حکومت او يك تفتیش را بواسطه اتحادیه ملل میخواهد و هر آنقدر كه يك حصه خاک چین در تصرف چاپا نیها باشد در ظرف این هنگام ممکن نخواهد داشت بمذاکره مستقیم رضا بدهد .

بنا برین وضعیت جامعه ملل در صدد اند که بزودی ترتیباتی بگیرند نماینده جاپان هم به جلسه آینده تعطیل این مذاکره را پیشنهاد کرده تا هدایات جدیدی گرفته بتواند ، یعنی تا کنون جامعه ملل هم نتوانسته است در اصلاح این مجادله موفق آمده و وضعیت سابق را فیما بین چین و ژاپون عودت دهد آینده معلوم شود مسایل مبحوثه بکجا خواهد کشید.

مخترع آن كمك ميكند زيرا درين شكي نيست كه اختراع حروف هجا بزرگترين اختراعی است که انسان از زمان وجودش بر روی زمین تا امروزه بدان موفق شده است ، چنانچه اگر با اختراع آن موفق نشده بود با مدنيت وعلوم امروزه نیز واصل نشده و به مصارف بین مردمان انتشار نمییافت ، زیرا علم متقدم بر هر امری است وانسان بوسیله آن از مهلکت جهالت نجات یافته است. محقق نهاند که فارس ها در قرن هشتم قبل از میلاد يك اسلوبی از کتابت ( میخی ) اختراع کردند که مرکب از سی و نه رمز یا حرف بوده واین اسلوب بین ایشان شیوع کامل داشت . تمام علما برین عقیده دارند که فارس ها فکر این اختراع را از آرامیه یا فنیق ها ( که درین زمان بین ایشان شایع بود ) اقتباس کرده اند اما لوحه های « راس شمرا » از اختراع فارس ها قدر یا شش یا هفت قرن پیشتر میباشند چنا نچه اسلوب تحریر آن نسبت به خط میخی خیلی بسیط تر و آسان تر است ، چنین این يك نيز معلوم است که حروف یونانی و بالنتیجه تمام حروف اروپائی که حاضر اً معروف و متداول است اصلاً از حروف فنیقیه که تا آلان تمام علما برین عقیده بودند که قدیم ترین حروف هجائیه است که انسان شناخته است اخذ شده میباشد اما آرا علما در


( شماره ۲ )

كيفيت اختراع آن و اینکه آنرا فنيقي ها از ديگران اقتباس كرده اند و يا اينكه از وصور مختلفه که در نزد ملل كه در سواحل بحر ابيض متوسط مسكن داشتند و مخصوصاً مدارکه در سياحت هاي بحري خود ها با ايشان اختلاط حاصل كرده بود معروف بود جمع كرده اند يك عقيده نميباشند . پوشیده نیست كه يك عده از علما گمان ميكنند كه فنيقي ها فكر حروف هجائي را از رموز هیرو گلیفی اخذ کرده اند و چون این رموزات را خیلی مشكل و پيچيده يافتند و مقصودی که حروف مذكور را برای آن بوجود آورده بودند غير كافي يافتند با بتكار وسيله ديگري تصميم كرده و بعبارت نزديك تر بفكر اصلاح آن افتادند تا اینکه منتج به اختراع حروف هجائيه شد . اما انكه يك قسمت دیگر از علما از خلافي آثار جديدي که اخيراً بعضي ها را در سيناي كشف كرده اند و در آنها رموزات تصويريري است مي بينند ومشا هده مینمایند که دليلی بر تطور تدریجی رموز هیرو گلیفی است تا اینکه منتهی به اختراع حروف هجائی شده است درينجا يك چيز دیگری هم میباشد که باعتبار نزديك ميباشد و در نزد علما دست آویزی برای آن نیست که بصورت قناعت کنی آنرا تبادل نمایند و آن اینست : كه حروف هجائی فينيقيه كه در حوالی قرن يازده قبل

از میلاد پیدا شد اثری از آن كه ذکری از قرن نه قبل از میلاد نماید باقی نمانده و این همان قرنی است که تاريخ حجر معروف به ( مو آبی ) با آن مراجعه مینماید شاید قارئين ميدانند كه عالمها آثار در همین نزدیکی ها کتابت فينيقيه را در روی قبر ( احيرام شاه بيلوس ، کشف کرده اند و این قبر در تمام محتویاتش بقرن سیزده قبل از میلاد مراجعه مینماید که این عین همان تاريخی است که لوحه های « راس شعرا » نيز بهمان تاریخ میباشد . این اكتشاف تمام علما را متحیر ساخته است زیرا این تاریخ کتابت فنيقی ها را قرنها دوقرن عقب مراجعه ميدهد آیا علت این چه طور است ؟

در هر حال هر گاه حروف هجائی فنيقيه ها قبل از زمانی که تمام علما بر آن عقيده دارند يا قبل از قرن يازده قبل از میلاد اختراع شده باشد . و یا کتابتی را که علما بر روی قبر « احيرام » یافته اند بعد از مدتی از وفات وی نوشته شده باشد ( که درین حالت قبر باید قريباً قرن بعد از وفات احيرام شاه ساخته شده باشد ) در هر حال هردوی این فرض احتمال دارد ، چنانچه اینهم محتمل است كه قبر درحین وفات « احيرام شاه ساخته شده باشد و برای اینکه قبر از بین نرفته و اینكه هميشه نامش بماند دو قرن بعد از وفاتش خط مذکور را نوشته باشند . در تمام این احوال منع

ان نمي شود كه ما تاريخ حروف هجائي فنيقي ها را بقرن سیزده قبل از میلاد مراجعه ندهيم در حاليكه لوحه های را که علما را « راس شعرا ، کشف کرده اند این فرض را نيز تائيد مينمايند .

در هر صورتی چه این لوحه ها بلغت فنيقي ها نوشته شده باشد ويا بحروفی که در ظاهر مثل فنيقی ها ميباشد مارا باصل اختراع حروف فنيقي ها دلالت نمیکند . مخصوصاً كه بين آن وبين حروف فنيقي ها يك فرق ظاهر و نمايانی ميباشد ، مخصوصاً چيزی را که تا حال علما هم نگفته اند و آن اینست که كتابت فنيقی ها از اصل كتابت « مینی » اخذ شده است . بالاخر چیزی را که صراحتاً ميتوانيم اظهار داریم اینستكه حروف هجاء در قرن سيزده قبل از میلاد رايج بوده است چنانچه كتابتی كه بالای قبـــر « احيـــرام ، مي باشد و این کتابت از تحریری كه بر روی « حجر موآبی » است و قبلاً بدان اشاره كردیم فرق زيادی ندارد بر این ادعای ما دالی میباشد .

درينجا يك رای دیگری نیز هست که موقع برای شرح آن درينمقاله نمیباشد و آن اینست که كتابتی را که در لوحه های « ر اس شعرا » با زبانه یونانی قديمه تحریر یافته است از اختراع يك محرر فينيقي است که بکتابت بابلی يا مينحی احاطه کامل داشته و میدانسته که این سبك تحرير چه مشکلاتی دارد بناءً


شماره ٢٤ سراج الاطال

خبرهای فنون و اختراع
ترجمه از جراید مصری
آیا رادیوم کدام معدن
سحریست

رادیوم یك مسحوقیست سفید مثل
( بقیه صفحه ٤ )
خواسته است یك اسلوب جدیدی كه
قریب بمقصود و ساده تر باشد ابتكار
نماید ، و چون اهل بابل بنوشتن بالای
لوحه ها یا اسطوانه های سفالین بقلم
مخصوصی كه میتوانستند با آن تصویر
حروف میخی را خیلی دقیق بصورتی كه
اطراف حروف مذكور برجسته و جلی
ظاهر باشد معتاد بودند ، كاتب فینیقی
مذكور كه كتابت جدید را ابتكار كرده
است نخواسته از لوح و قلم معتاد صرف
نظر نماید بناءً آنها را برای اختراع
حروف جدیدی كه برای خودش و دیگران
آسان باشد استعمال كرده است . و این
همان حروف هجائی است كه بعدها تمام
ملل متمدن دنیا آنرا اقتباس كرده
و وسیله برای نشر علوم و مدنیت آنرا
قرار دادند . ( انتها )
( ترجمه : لطفی )

نمك طعام ، ولیكن در وزن یكپاو
آن مساوی هزار پاو طلاء سرخ میباشد
رادیوم خیلی گران بها است زیرا خیلی
نادر و كم پیدا است ، یك مقدار قلیل
آن مساوی یك ثروت بزرگ است
در تمام دنیا زیاده تر از یك چند قاشق
زیاده تر از آن موجود نمیشود .
رادیوم دارای یك قوای عظیم و فعالیست
كه اگر یك مقدار پیشتر آن یعنی یك
رطل و یا دو رطل آن در یك محل
جمع شود ، اسباب هلاكت خیلی از
انسان ها خواهد گردید .
اگر انسان به رادیوم مسح كند و یا
بدست بگیرد ، در حال متالم و یا اثر
آن كدام جرح و درد حس نخواهید
كرد . مگر بعد از یك دو هفته همان
موضع مسوس التهاب نموده یك زخم
و جراحت بزرگ پیدا خواهد كرد
كه علاج ناپذیر و سبب موت سریع
می شود .
اگر یك مقدار قلیل رادیوم را هم
مالك باشیم و آن را با خود برداریم
همین خاصیت را دارد . چنانچه شخصی
انبوبه ( نیچه ) كوجكی از این عنصر
را برای تجربه از مضرات در جیب خود

گذاشته بود تا برای متعلمین ارائه كند
پس از حل یك ساعت آن را از خود
دور نموده بود لیكن پس از سه چهار
هفته عین در همان موضع در تحت جیب
آن روی جلد یك سرخی و خراشی
پیدا گردیده و بعد ها یك جرحة
بزرگ و عمیق و مؤلمی در آنجا حاصل
نمود كه مدت ها برای معالجة آن
صرف گردید ، تا آن شخص حیات
خود را رها نیده توانست ، امروز
قیمت این جوهر خیلی گران و مقدار
آن در دنیا بسیار كم است ؛ یكی
از خواص رادیوم اینست كه در شب
و روز مثل آتش مشتعل و درخشان بوده
حرارت می دهد . وهم در این صورت
از وزن آن هم نمیكاهد و مانند یك
پارچه ذوغال روشن شده همیشه حرارت
وضیاء نشر میكند و درجه حرارت آن
قدریست كه یك رطل یح رايك رطل
رادیوم و در یك ساعت میگدازد .
( باقی دارد )
ترجمه : اسمعیل معلم اقتصاد


صفحه ٦
شماره ٢٤
مجلد پنجم

صحیات
امراض جهاز تنفس
پیوسته بگذشته :
( ذات الریه ) ( پنو مونی )
( پنو مو قوق )
يك التهاب فایبرینه شش است که از
میکروب پنو مو قوق سرایت میکند
از علامات ابتدائی که مریض دفعتاً
بلرزه و در پهلو خود درد شروع کرده
و از ۸ تا ۹ روز دوام نموده بیکبار
نهایت پیدا ، می کند .
بلندی حرارت ، پژ مرده گی لب ها
صرفه در اول رنگ بلغم زرد و بعد
صورت مختلف بخود میگیرد .
مریضیکه بذات الریه مبتلا باشد . بلند
خوابیده شود اشییای اطراف مریض
خیلی بدقت پاکت گذشته شود .
التهاب شش و نل
تنفس ( برونقو پنو مونی )
اکثراً در اشخاص سال خور ده
ودر افتری ، وبعد از سرخکان در اطفال
دیده می شود .
بذریعه صرفه و با خصوص زیاد شدن
حرارت وتعداد تنفس ، بلغم ، خود را
ظاهر می سازد .
( در اطفا لیکه سن شان از پنج کم
باشد بلغم نیست )
تداوی :
کوکک ، و چسپانیدن پلاس تر و غیره
است .
ذات الجنب - پلو ره زی .
مقصد از جنب پرده ئیکه سینه وشش
را می پوشاند می گویند با خشکت
می شود و یا بداخل عشا آب جمع می شود
علامت :
صرفه خشك ، دویدن حرارت ، درد
در پهلو در صورت خشک شدن غشاء
شنا خنك خشك وضع می شود . ونسبت
به جمع شدن آب در بین غشا خارج کرده
می شود .
امراض جهاز دوران
نا خوشی در قلب ، شرائین ، اورده
بوده امراض جدا گانه مخصوص برای
خون نیز دارد .
علامات ابتدائی امراض قلب :
( خفقان ) گرفته گی و هیجان
قلب است . که استراحت در دایره
اصول با بعضی ادویه ها ، و خورا که
و نو شیده نی تسکین پیدا ، میکند .
کبود شدن جلد و لب ها ، حس
خنک خوردگی در وجود که درین
حالت جلد را با بعضی اشیای خوشبو دار
خبر های داخلی
عروسی شهزاده
شام پنجشنبه در سلام خانه مجلس عروسی
شهزاده محمد طاهر خان منعقد و از صاحب
منصبان لشکری تا مراتب غند مشر و كندك
مشر و از مامورین دوایر تا درجه مدیر از طرف
وزارت دربار در انجا دعوت شده بودند .
محفل نهایت با شکوه ، و با ترتیبات منتظمی
از مدعوین پذیرائی شد بساعت شش
ونيم همه بمواضع معين حضور به هم
رسانید بودند تقریباً بساعت هفت
اعليحضرت همایونی تشریف فرمای مجلس
شده و باطاقهای که مدعوین حاضر شده
بودند با والا حضرتین صدر اعظم و وزیر
حربيه وشهزاده محمد ظاهر خان گردش
کرده و هر جاچند ثانیه توقف فرموده
بمجملات مرحمت آمیز و سیمای محبت
مالش دادن مفید است .
استسقاء :
آ بیکه بداخل خون است از انجام
های محیط وجود در با فیکه تحت
الجلد است : مانند انجام پا ها - روح
تار های بوسته و یا تکمیل وجود جمع
شده اماس پیش می کند . و یا پلو را
جنب ( اید او تدورا قس ) به ریتوان
( حین - آسیت ) در میان پرده آب
جمع می شود .
ورم پا ها بسیار باره با فاشرن یکجا
شده در محال يك جهاز اسپنک لازم است
( باقی دارد )
سید حفیظ جاهد


صفحه ۷ (شماره ٢٤) مجلد پنجم

انگیز از مسرت عمومی اظهار دل خوشی میفرمودند حاضرین هم بمقابل هر جنبه وطبقاتی جدا جدا فرمایشات شاهانه را بکمال حرمت تلقی کرده و با بشاشت تمام دامادی شهزاده والا جاه را بشاه محبوب خود تبریک گفتند .
ورود
جناب محمد یعقوب خان والی که بریاست تنظیمه مزار تشریف و میمنه در سال گذشته تشریف برده بودند يك مدتی را در آنجا بخدمات موظفه اشتغال داشتند شرح خدمات آنها را به نسبت حکومت وملت هموطنان عزیز در جراید بیدار مزار و اتفاق اسلام مطالعه کرده باشند وگماندارم احتیاج بتکرار نداشته باشد غرض در اثر زحمات فکری و دماغی بسیاری که در انجام وظیفه متحمل شدند اخیراً علیل شده و به اجازه همایونی از ترکستان برای معالجه رهسپار روسیه گردیدند .
پس از چندی که در انجا مشغول معالجه بودند متعاقباً صحت شان بهتر شده و از راه مشهد و هند عازم کابل وبتاریخ (۱۲) عقرب وارد شهر کابل گردیدند از انجا که این شخص مشخص يك فرد جدی وفعال حکومت بوده به آلایش ظاهری چندان علاقه مند نیستند بدون آنکه از ورود خود اطلاع داده و منتظر تشریفات محالی شوند از سرحد بطور معمول مانند يك فرد ساده ملت وارد وطن عزیز خود شده و شرف حضور همایونی را
نایل آمدند قرار اطلاعات واصله بعد از رفع خسته گی بوظایف سابق خود شان (ولایت کابل) اشتغال خواهند ورزید .
تشرف وکلا بحضور همایونی
حسب تجویزیکه از دارالشورای ملی نسبت به تعطیل مجلس همه ساله در زمستان و جریان آن از اول هر سال الی اخیر ماه میزان شده بود روز سه شنبه ۱۱ عقرب وکلای محترم دارالشورای ملی معیت جناب عبد الاحد خان رئیس شوراء ساعت ٣ بعد از ظهر در قصر گلخانه محض تودیع بحضور شاهانه مشرف شدند اعلیحضرت غازی آنها را بمحبت تمامی پذیرفته و پس ارائه اجازه انشقاق دادند بزبان بسیار شیرین و جملات موثری مخاطبانه ذیل مترنم گشته :
مفاد نطق اعلیحضرت غازي
عزیزانم ! اولا احوال سلامتی شما را می پرسم و ثانیاً ازین افکار خیر اندیشانه و مساعیات همدردانه شما که از بد و افتتاح ریاست محترم شورای ملی الی الان از شما به منصه شهود پیوسته است و من اثرات این زحمت و صمیمیت شما را بصورت اصول نامه های نهایت عالی منظم مطالعه کرده در ذیل آن تصدیق و امر اجرا و تنفیذ آنرا جهت سعادت مملکت و مرفه الحالی ملتم داده ام اظهار تشکر میکنم .
عزیزانم ! چیزیکه بر مسرت من می افزاید همانا احساس اثرات فرحت افزای وحدت و اخوت است که خوشبختانه
امروز در سر تا سر مملکت افغانستان بین ملت محبوبم دیده میشود لله الحمد که امروز بر خلاف سابق عامه افراد ملت محبوبم بر حکومت متبوع خود اعتماد کلی دارند و تماماً مراتب اقصی خلوص و صمیمیت شانرا نشان میدهند و هم چنین ماموران حکومت هم در فراهم آوری وسایل و وسائط رفاه و آرامی ملت و سعادت و نیکنامی وطن کوشش دارند !
چیزیکه دوای تمام دردها و نسخه شفا بخش همه علل اسقام جامعه شناخته میشود - پیدا شدن روح اتحاد و اتفاق در تمام افراد يك مملکت است واقعاً راز ترقی و تعالی ملل وابسته بتوكيد رشته های الفت و محبت میباشد در قلوب ملت .
دلهای مملو از اخوت و محبت ، دلهای پاك و صاف دارای اخلاص و صمیمیت بهر کار بزرگی که اقدام کنند بفضل الهی و بقوه وحدت عمومی بموفقیت کلی نائل میگردند و همه مطالب و مقاصد خود ها را بصورت خاطر خواه حاصل کرده همواره دشمنان از و شان هرا سان و دوستان از مشاهده این وضع و حدت اخوت شان شادمان میشوند و در برابر هيچ يك عایقه و موانع و اشکالی به اوشان حائل نمیگردد .
دو دل يك شود بشکند کوه را
پراگندگی آرد اندوه را
اينك بنائيد این مطلب همین موفقیت شما وکلای محترم را که درین عرصه قلیل در ساختن اصولنامه های متعددی باکثریت


( صفحه ۸ )

( شماره ۲۴ )

مطلقه نائل انده اید و بسا افکار و نظریات
همدردانه عاقبت اندیشانه تانرا برای خیر
ملت و ترقی مملکت خود تقدیم کرده
اید ، میباشد و در عین زمان و جود
امنیت و انضباط کامله در سر تا سر این
خطه اسلامیه و ترمیم حصص مهم
خسارات وارده دوره انقلاب و شیرازه
بندی امور عسکری و ملی و غیره شعب
وطن هر کدایش فی حد ذاته يك يك
دلیل ظاهر اثرات نيك وحدت ملت با
حکومت و ثمره مجاهدات و مساعی
حکومت است در راه مرفه الحال ملت .

من دوام و افزو نی این لطف
لا یتناهی را از در گاه حضرت الهی
خوا هان بوده آرزو مندم تا همواره ملت
و حکومت افغانستن نرا با همدیگر متحد و
متفق و همدرد داشته در ثر وحدت
عمومی این خطه اسلامی بمراتب اقصی
ترقی و تمدن مشروع، مر وز و اصل
گردد .

راجع به تعطیل موقتی دار الشورای ملی
در هر سال برای چند ماه که لنظریات
وکلای لویه جرگه ۱۳۰۹ بود و دگر
نفری هم به تاخیر اجراء آن عصریه
و پارایمانهای دنیا این رخصتی موقوته را
تائید میکردند از بد و تا یس ومنظوری
این افکار وقتاً فوقتاً بحضورم گفت
میشد ، من تا چندی لنظریه خودم را
درین موضوع معطل و اخیراً تصویب
وتر دید الان مكفوره مهم را
مانند سائر اجرا آت مملکتی بخود
داً اشو، ای ملی گذاشته امر کردم

قسمیکه و کلای ملت درین مسواد فیصله
کنند اجرا شود .

چون شماهم رفتن خود ها را به اوطان
تان جهة تبادله افکار با مو کلین خود ها
و ارائه مجاری امور سال يك مراتب
تصویب وجمع شدن ومصرو فیت تانرا
در مهمات امور مملکتی بدار الشورای
ملی در سال شش ماه مقرر داشتید من
هم این تصو به شما را محض با ین ملا حظه
منظور کردم که شما وکلا مجا یهای خود
رفته قاطبه ملت عیژم را از افکار
و نظریات وطرز عمل حاضره حکومت
خوبتر و بهتر دانسته کرده حسیات
وجدباب حاضره رعیت را هم بدرستی
به خود حاصل کنید .

باین مناسبت اموز خواستم تا با شما
ملاقات کنم وبذریعه شما سلامهای
خودم را بملت عزیزم برسانم چون
پاد شاه که در حقیقت خادم قوم است
( نظر به خدمت وتر بیت جامعه ) بمنزله
پدر معنوی ملت وشرعاً وعرفاً حقدار
جامعه میباشد مسلماً دعای پدر وحقدار
در حق فرزندن وزیر دستان بدر گاه
خدا مو ثر ومستجاب است بملت عزیزم
بگوشید که محمد نادر خیر اندیش شما
شب و روز بفکر سعادت و راحت وترقی
شما بوده از لطف ومر حمت لبی شمارا
با غزاز ومفا خر دینی و دیتوی سر افراز
خواهان است شما هم در اوقات پنجگانه
این خادم حقیقی و خیراندیش صمیح تانرا
از دعای خیر فراموش نکنید ، هر کدام
تان در عبادت الهی و کسب و کار مشروعه

و امور معیشت تان فوق العاده بذل مجاهدت
ورزید و با همدیگر شیوه اسلامیث واخوت
را مرعی داشته با خوردها شفقت و با بزرگان
حرمت و باوامر حکومت خود اطاعت وبیش
از پیش خود ها را مظهر انواع سعادت
و مفخرت نمائید .

امروز چشم امید دوستان شما بملت
بطرف افغا نستان است وهمگی منتظرند
که این ملت چگونه خود ها را از انواع
این مشکلات و زحمت که از هر حیث
وهر جهته باو شان متوجه است خواهد
رهانید اولیا یایدلت دولت قویت افغانستان
بیش از پیش از در سعی وعمل ومجاهدت
پیش آمده با این حکومت خیر اندیش وخیر
خواه خود از راه مزید مساعدت و معاونت
پیش آمده بکوشند تا خود را ازین مشکلات
واحتیاجات بفضل الهی و اتحاد و اتفاق
عمومی بکشند و بمانند خیر القرون اسلامی
باز مدارج علیای ترقی وتعالي را كسب
و خود ها را بمدارج ترقی برسانند قدري
بعالم تاریخ توجه کنید در اعصار گذشته
شهر بلخ که امروز به ورث یک خاکدان
افتاده وشهر هرات وكا بل و دگر
حصص افغانستان در اثر جد و جهد وسعى
وعمل و علم و عرفان ابنای آن زمان
عروس اعصار و مرکز مدنیت قیمتدارى
آبها بود ولی مع الاسف امروز احوال
و وضعیت آن با لنسبه ترقیات عصر وای جهان
که در ین وقت باعث رشك بوى افغانستان
میدیدند جای انتباه و تا ثر هر فزد وطن


( شماره ٢٤ )

خواه است اگر باز ما و شما زحمت کشی
را برای رفعت وطن اختیار و فعالیت و
همت را جبهه ارتقای خود بکار اندازیم و
بحبل المتین اتحاد و اتفاق چنك بزنیم و
تمام قوت و قدرت خود را بصورت صحیح
برای سعادت خود صرف نمائیم و اساساً
بزیر سایه دین مبین رفتار کنیم البته که
قانون قدرت تكرار ما و شما را بپیمان
اوج رفعت میرساند و لطف و مرحمت
ایزدی الان کما کان شامل حال ما و شما
میگردد .
طوريكه من و عموم مامورین شما در همه
شعب ممالك دولتی مسئول و برای سرو حال
و سعادت شما تماماً مشغوليم همچنين هر
دهقان و هر مالدار و تمام اهل کسبه و
هر فرد ملت نیز بخدمتگذاری این
وطن و کوشیدن در راه نيكبختی و ترقی
این خاك اسلامی مسئولیت دارند و بر هر
کدام شان واجب ولازم است که از هیچ
گونه معاونت و خدمت برای این مملکت
خود که من حیث المجموع تحکیم خانه
هر هر فرد افغانستان را دارد فرو گذشت
نکنند و باید بلانهاية كوشش كنند كه
این خانه شان آباد و دلها صاحبان خانه
و دوستان بدانرا از آبادی و آرایش آن
شاد نمایند .
در خاتمه شما وکلای محترم را فعلاً به
محافظ حقیقی می سپارم و از خداوندمی
شما را صحیح و سالم در انجام وظایف
محوله تان که الی زمان سعادت تان از طرف
وزارت خانه ها أو بجمع آن مکمل و مرتب

میشود در سال آتی میخواهم که بیبینم
بروید این نصائح خير اندیشانه ام را
بملت محبوبم ابلاغ و آن ها را از طرف
من بكل خاطر جمعی بدهید .

خلاص معروضۀ وكلاي
شوراي ملي بحضور همايوني
در موقع ختام این نطق عالی همایونی
که به اجمال آن اشاره شد غلغله دعاگوئی
از تمام حضار بلند گردید و تماماً دعای
ترقی و تعالی افغانستان را تحت مجاهدات
صادقانه ذات شاهانه و اطاعت و صمیمیت
سكنة اين خط اسلاميه نمودند و هر
واحد شان به ذکر خدمات همدردانه
و کار روائی مترقیانه ذات ملوکانه حسب
نوبه خود می پرداختند که محمده مطالب
معروضۀ این ذوات عالیه قرار آتیست :
اعلیحضرتا ! این نصائح پدرانه شما را
که عمل کردن و پابندی نمودن ملی عموم ملت
بر هر جمله آن بفضل الهی ضامن سعادت
و ترقی حال و آتی ما یان شده میتواند
بگوش دل شنیدیم و متعهدیم که همه آنرا
ما بملت محبوب و قدردان تان ابلاغ می
نمائیم و بحضور مراحم ظهور شما اطمینان
میدهیم که ملت افغانستان بوجود مسعود
همچو شما شاه دیانت آگاهانه که هر هر
ذره افغانستان بر ذات و لایت افتخار
میکند و می بالد و وجود مبارک را از
نعمت های غیر مترقبه رب العزه می شمارند
و بهمه اوامر و هدایت تان که مبنی بخیر
و برومندی ملت و وطن است از صمیم

قلب اطاعت و تعمیل آنرا موجب مفخرت
خود میدانند .
اعلیحضرتا : خدمات صادقانه شما در
طول حیات تان که در دوره های مختلفه
برای افغانستان نموده اید ؛ ظاهر و باهر
است و برای سر سبزی وطن دائماً
مانند آب حیات موثر گردیده است
مخصوصاً مجاهدات سر فروشانۀ و ایثار
های وطن خواهانه حضور والای شما
برای احیای شان و شرف و مجد و ترقی
افغانستان در موقع حصول استقلال و نجات
وطن و باز در اطفای نقمت و تلطیف
نار اشورای ملی ری وطن از ان قبیل
اقدامهای بزرگی است که تمام عالم اسلام
مخصوصاً ملت افغانستان نسلاً بعد نسل
با آن افتخار میکنند ـ و در بطون
اوراق تاریخ افغانستان بخطوط برجسته
طلائی ثبت میگردد حقوق صلاحیتی را
که ذات رعیت پرور اعلیحضرت شما بما
ملت افغانستان عطا و کرامت فرموده و
ما را در تمام مهمات امور مملکتی سهیم
و شريك قرار داده اصول نامۀ شورای
ملی ظاهر است و خلوص و عقیدت و محبتی
را که ما بملت صداقت طویت بدت
ستوده صفات شما و حکومت متبوع خود
داریم از مینه و انضباط و آرای عمومی
و اطاعت مجموع عموم افراد ۱۲۰ معلوم
است خداوند این ملت و امير حسم
حکومت و اخلاص و صمیمیت ملت را با
همدیگر بر دوام داشته لطریقی توفیق
دهد که دائماً برای خیر و بهبود وطن کار
کنیم .


صفحه ١٠
(شماره ٢)
مجلد پنجم

اعليحضرت با شکريه اين حقوق بخشي
حضور مراحم ظهور ت که ملت ها پرون
گردن جويهاي خون و قربانی دادن
جوانهای رشید خود آنرا حاصل کرده
اند و شما آنرا از روی رواداری و ایثار
بر ما عطا کرده اید ، بترویج زبان ادا
کرده نميتوانم بجز اينکه منتها، خون خود
ها را تحت اوامر شما برای ارتقا و سعادت
وطن نثار کنیم .
ملت شما تماماً متیقن هستند كه
اعليحضرت شما آرزوئي بجز از دوام
شرف و عزت و ارتقای مملکت و حصول
انواع مسرت و سعیا دت مملکت ندارد
و دائماً امتحان گرفته اند که ذات ملت
پرور شما در مقابل خیر و آرامی ملت
از سر و جان و مال و عیال گذشته اید
و گاهی مانند دگران بتعقب شخصيت
و اندوزش ثروت و جمع آوری عين المال
نميبا شيد بلكه ميخواهيد که قلوب ملت
را از راه عاطفت و همدردی صید کنید
و همواره درد مملکت را دوا مصائب
وبلیات را از ملت خود برداريد ازین جهت
ملت قدر دان تان این خدمات عالی المعالي ذات
شاها نه را از دل و جان تقدیر و تماماً برای
امتثال هر گونه اوامر تان به فدا کردن
جان و مال خود حاضر بوده از خداوند
بی نیاز بعجز و نیاز سلامتی وجود مرا حم
آمود شما ، قوام و دوام سلطنت پر از سعادت
شما را تمنا دارند ، برای شما و عموم مامورین
تان توفیق مزید خدمت و صداقت را خواهان
بوده تماماً بهر گونه معاونت و خدمت باشما

و حکومت تان از دل و جان حاضر و آرزو
دارند که یک آن اواخر افغانستان که خانه
عموم سکنه آنست آباد و ذات اعلیحضرت
شما و عموم دوستان خود را از صداقت
و خدمت خود دلشاد کنند .
اعلیحضر تا مطمئن باشید که ما درین
موقع مفارقت صوری و موقتی خود از حضور
شما ، در تنویر افکار عمومى و رسانیدن
نصائح ذات شاهانه و گرفتن نظریات
وافکار جامعه خواهیم کوشید ولحظه را
بجز از فکر خیر و سعادت مملکت نخواهیم
گذا رانید و به مجرد تشکيل موعد رخصتی
خود تكرار بمرکز حاضر و آن لوایح
و كارهای را که وزارت خانه های حکومت
متبوعه ما درین فرصت جمع و ترتیب میکنند
تحت نظر غور ودقت گرفته مثل این چند
اصول نامه های را که امسال آن را تصویب
نموديم دیده بصحه ذات شاهانه خواهیم
رسا نيد ، اكنون ما هم ذات شاهانه
ومملكت محروسه شانرا بخداي برتر
مسپارید، مرخص میشویم و از خداوند امید
واریم که با از مع الخير والعافيه بحضور
اعلیحضرت همایونی شرف یاب در حال
آمده بوظائف محوله خود تكرار مشغول
وبكمال جديت وفعاليت بافكار ونظريات
تازه که آنرا در پنمدت از ملت و مملکت
اکتساب میکنیم شروع بكار كنيم .
بعد از اختتام این مذاکرات ذات
شاهانه با هر واحدي از وكلاي محترم

مصافحه و سر و روي شان را بوسیدند
و وکلا هم بدست بوسي همايوني فائز و هر
واحدي منفرد اً جذبات خلوص عقیدت شان
را بحضور عرض و با اعلیحضرت وداع
مي نمودند ذات شاهانه هم با هر کدام شان
علیحده علیحده تلطف ونوازش كنان
او شان را تودیع میفرمودند .

جشن در سفارت شوروي
روز شنبه ( ١٥ ) عقرب بمناسبت چهار
دهمین سال انقلاب اکتوبر در سفارت
دولت سویت مقیم کابل جشن گرفته شده و
مامورین کشوری ولشكرى مركزي ما
نیز دعوت بودند حفله جشن از ساعت
(١) بعد از ظهر الى دونيم دوام داشته
پذیرایی شایانی بعمل آمد .

خبر هاي خارجي
اوضاع انگلستان
١١ – اكتوبر – دیروز هندرسن بالا ند
چارج در « جرث » ملاقات نموده
ملاقات مذکور قرار دعوت لا ند چارج
به عمل آمده و متتبع به مذاكرات كامل
وصمیمانه عائد به وضعیت عمومی گردیده
است . لا ند جارج در باره حوادثي که
سبب استعفاي حكومت کارگر شد طلب
معلومات نموده . دراثر مذاکره خود شان
غالباً لاند جارج و احرار وسوسیالیست ها
برای مدافعه از تعرفه با هم بیشتر متفق
خواهند گردید . لا ند جارج ازین افکار


صفحه ٤١ (شماره ٢٤) مجله پنجم

میکشند که صندوق مجادله او قفل شده باشد و میگوید برای نماینده گی نمودن کاندید های حزب احرار بدون محافظه کار از تجارت آزاد اعانات می رسد.
١٢ ـ اکتوبر ـ بارسیدن روز نامزدی کاندید ها، پارتی هائیکه طرفدار حکومت اند جداً سعی دارند بر خلاف آن نفری حزب کارگر که از مجادله مثلث استفاده نموده، در انتخاب گذشته ١١٨ کرسی را پارلمانی اقلیت گرفتند، مجادله مستقیم نمایند.
در اثر احتیاج بالدوین برای اتحاد در آخر هفته کاندید های خیلی مهم احرار و محافظه کار دست کشیده اند. و حالا می توان گفت که با جمعیت ملی میکدو نالد که عده شان به ٦٠ میرسد (و ملیون احرار شر جان سائمن که تقریباً سی نفر می شوند) از طرف محافظه کاران هیچ مخالفتی نموده نخواهد شد. مگر با احرار طرفدار تجارت آزاد، حتی در وقتیکه حکومت طرفدار هم باشند. محافظه کاران مخالفت شدیدی دارند، با وجود اجتماع بالدوین میل ندارند به طرفداری آنها از کار دست بکشند. محافظه کاران دارون انکار نموده اند ازینکه کاندید خود را که مخالف هربرت صموئیل است باز بگیرند. تقریباً ١٢ صد کاندید ها برخلاف ١٧٢٩ نفر که در انتخاب گذشته بودند، در میدان می باشند. و از هشت پارتی، یعنی، محافظه کار، احرار کارگران ملی، احرار مستقل (صموئیل) احرار ملی (سائمن)، احرار لاند جارج پارتی جدید (موسلي) کمونیست ها نماینده گی میکنند.
میکدو نالد امروز بطرف سي هام میرود و در انجا دختر او (ازابل میکدو نالد) دلیرانه برای انتخاب او مجادله میکند در اثر مخالفت شدید حزب کارگر در مسئله جزئیات و تقلیل معاشات، این انتخاب مشکل ترین و پر افتراس ترین انتخابات خواهد بود.
غالباً اکثر کاندید های حکومت در ایالات غریبه کسی گوش نخواهد داد و پولیس ها جهت حفظ نظام کارهای خود را معطل مانده اند.
١٤ ـ اکتوبر ـ پیغام لندن بیان میدارد که، رسماً بیان نموده شده است که حزب کارگر کاندید های پیدا نموده است که با تمام طرفداران حکومت ملی مجادله کنند.
حزب کارگر خود را طرفدار کارگر ملی گفته به حد اصغر ٥٢٠ نفر کاندید را مالکیند.
لاند جارج، در عین اعلامیه خود مشورت میدهد که باید به ترجیع سوسیالیست های طرفدار تجارت آزاد به طرفداران تعرفه رای داده شود و شکایت می کند که در حالیکه اتفاق لازم است، ملت به مجادلات فرقی گرفتار آمده است. و نیز اعلامیه مذکوره بر انتخاب کننده گان حکم میکند که بر خلاف اقدام محافظه کاران که می خواهند بر خوراکه مردم وضع محصول کنند مجادله نمایند.
١٦ ـ اکتوبر ـ قرار علامات آخرین چنان معلوم می شود که ٦٩٠ کاندید، که در ان ١٢٠ کارگر ٤٦٠ محافظه کار (١١٠) احرار شاملند، قبل از انداخت ورقه نامزدی های آخرین بدون مخالفت منظور خواهند شد، اشخاصیکه درین جمله شاملند عبارت از، بالدوین، کپطان فتس، سر توماس، انس کیپ می باشند.
در ٢٦٠ محل انتخاب، در بین محافظه کاران و احرار مجادله مستقیم مامون است و امید میرود کارگران ملی ١٤٠ مجادله مستقیم داشته باشند، ٤٨ کاندید زنانه نیز در میدان وجود دارد.
نامزدی های مربوط به انتخاب عمومی ختم شده است، (١٤٠) نفر اعضای بدون مخالفت منظور شده اند که از آن جمله ٤٦٠ نفر، محافظه کار، ١٢٠ نفر کارگر ملی، و ٦٠ نفر کارگر می باشند.
١٨ اکتوبر ـ هندرسن در يك نطق خود در (اگرنگ تن) گفت حمله نمودن بر خلاف قوه حزب کارگر، بر مکتوبی که به تمام کاندید های ملی نوشته بود، بر ضد انصاف است. و گفت علت


صفحه ۱۲
شماره ٢٤
مجلد پنجم

آن اینست که سنودن می خواهد و عزم
دارد پول خیر یه را قطع کند . بنا بران
هندر سن و دیگران تعرفه موقتی را کمتر
مضر میدانند . هيچ يك از امضا
کنندگان اعلا نيه حزب کار گر تعرفه را
تجویز ننموده اند .
حالا که تعینات تکمیل شده و کاندیدها
جداً مصروف مجادله گردیده اند ، مجادله
انتخابي بحال معراج خود رسیده است
علاقه خصوصی که به وضعیت آتیه لاند
جارج نشان داده می شد در اثر يك را
پورت جدیدی که شایع شده است و
اشعار میدارد که به محض آنکه مجلسی
باندازه برسد که بتواند به کار عملی شروع
کند ، بطرف سوسیالیست ها متمایل
دو با لا شده است . را پورت مذکور
اشعار میدارد که در اثر کنفرانس با
هندر سن لاند جارج حاضر است که از
قيادت حزب احرار استعفا بدهد ، هندر سن
و سوسيالست ها يك اتحاد تشکیل نمایند .
۱۹ اکتوبر ـ در بر منگهم شب يك
شنبه سر او سوالد موسلی و محافظین
شخصی او که دران جمله ، کداپوس مشت
زن نیز شامل بود ، با يك شعبه مردم در
بازار ( ريك ) كه مركب از پانزده هزار
نفر بودند آزادانه به مناقشه شروع نمود
انتظام مجادله انتخابی را بر هم زد . مجادله
زمانی رو نمود که مردم از لشنیدن لات
یکمره صوت ( لود سيكر ) های طاقت
شدند و جلسه بزودي بيك همهمه تبديل
یافت . موسلی و طرفداران او از مرتبه
پایین مردم داخل جدل
و جنگ دست و گریبان شروع گردید
بوتل ها و چوکی ها را آزادانه بر سر
هم می کوفتند . وعده از طرفداران
موسلی ، که ( کد لیوس ) نیز دران
شامل بود زخم های خفیف بر داشتند ،
لاند جارج در عين يك ملاقات از
موافقه خفیہ با سوسیالیست ها انکار
نموده ، گفت حتی راجع به محل انتخاب
من نيز مسئله وجود ندارد .

هند و انگلستان
۱۳ اکتوبر ـ باميد انعقاد جلسه روز
سه شنبه کمینه كوچك تعمير اتحادی
نماینده گی حیدر آباد در صبح روز دوشنبه
تقسیم نموده بود مذاکره نمودند .
هندرسن کاندی را در دعوتی که از
طرف حزب کارگر ملی داده شده بود
خوش آمدید گفته اظهار امید نمود ، که
نماینده گان متعبیه کنفرانس میز مدور
بعد از انتخابات مصروف کار گردیده
کنفرانس را بصورت اطمینان بخش خاتمه
خواهند داد . کاندی گفت اگر ما ملیون
ها حیات را برای آزادی خود قربان
کنیم . چندان اهمیتی ندارد ، مگر امید
دارم که کانگرس مجادله خود را دویم
دفعه بدون تشدد و با راستگاری به پیش
برد . پس چه يك حیات و چه يك مليون
حيات را در مقابل آن بدهم . من اميد
وارم و دعا میکنم که ، برای مشوقین
آینده ممکن باشد بگويند كه هندوستان
برای آزادی خود مجادله نمود ، و بدون
ریختن خون انسانی آنرا بدست آورد .

١٤ ـ اکتوبر ـ برای مرتبه اول
نماینده گان هند و در شب گذشته جلسه
نمودند ، تا بر تجویزات محدوده جهت
فیصله مسایل فرقی ، مربوط به کار
کمیته كوچك اقلیت های کنفرانس
میز مدور غور و تدقیق کنند . در جمله
اشخاصی که حاضر بودند گاندی ، مالويه
شاستری ، مونجی ، سردار آجل
سنگ شمول داشتند . سیند و نیز در اثر
خواهش مخصوص ، بنا برآنکه این جلسه
برای غور در اطراف مسائل فرقی بود
حضور بهمر سانید مگر به هیچ صورت
اظهار عقیده ننمود . از وضعیت مذاکرات
دانسته شده است که ، جلسه مذکور
بغیر از اینکه بعض از نماینده گان بر خلاف
اکثریتی که به مسلمان ها در عب
و بنگال داده شود ؛ اظهار مخالفت نمودند
در مسایل دیگر به فیصله آخرین
نرسید بر مسئله نصف نیز بحث نمودند
مگر به فیصله نرسیدند . اشاره نموده
شد كه بانهائيكه الآن مساعی بزودی
تماس شخص قایم شود ، تا آنکه
مذاکرات را تجدید نمایند .
عمومی کاملاً طرفدار این پیشنهاد بوده
نماینده گان حکومت هـی شام
گذشته يك جلسه طویل نمودند ، تابر
را پورت کمیته كوچك تعمير اتحادي غور
نمايند .
١٥ اکتوبر ـ مربوط به کنفرانس
میز مدور در مذاکرات فرقی ، جودت
نجوبی واقع نشده است . دیروز در بین
گاندی ولیبتر های دیگر هند و مذاکرات


صفحه ۱۶
شماره ٢٤
پنجم مجلد

خصوصی واقع شد مگر هیچ کس تحريك ۱۸ اکتوبر ـ گاندی مقدما عمده و ها امید میدهد که ، در صورتیکه بتوانند
مدنی ننمود ، دانسته شده است که مولویه مفکورات کانگرس را به معلمین و تلامیذ کانفرانس را ناکام بسازند . و ا گر
از گاندی خواهش نموده است از مسلمان دار الفنون ( ناتنگهام ) تفصیل داده بر طانیا اعلان کند که از هند دست
ها معلومات کند که آیا انصاف سه نفر گفت ، مردم هند عزم دارند ؛ و نیز بردار میشود ، فرق مختلفه بزودی
اشخاص عمومی را قبول می کنند یانه صورت امکان آن مبین است ، که استقلال به موافقت خواهند رسید . و گفت تا
تحقیقات آخری نشان میدهد که وضعیت بوسایه تحمل مشقات و عدم تشدد تحصیل زمانیكه عوام بر طانیا بر حكومت فشار
مسلمان ها تبدیل نشده است ؛ و از انصاف شود . و از نسل جوان ( نا تنگیام ) وارد نکنند از کنفرانس میز مدور
تقاضا نموده که ، تصور نکنند و این نتیجه بدست نخواهد آمد . و در ما بعد
نظری خارجی انکار دارند . دانسته شده
که گاندی در شام با نماینده های مهم عارست که هنود و مسلمین در لندن به گفت من هیچ امید ندارم با آقا خان
مسلمان ملاقات طولی نمود .
هیوافقتی رسیده نمیتوانند . مردم و مسلمین موافقتی حاصل نموده بتوانم
هند بی اتفاق باشند و یا بسبب اینکه در و گفت کانگرس آماده است مسئولیت
گاندی به صورت خصوصی با قائدین
بعض مقامات اختلافات واقع میشود با هم حکومت هند را بگیرد و حکومت بر طانیا
هند و ملاقات نموده . راجع به بهترین
متحد نباشند .
باید مملکت را بدست کانگرس بدهد
طریقه که با آن به فیصله رسیده بتوانند
مگر بیاد داشته باشید که هندو ها و بگذارد کانگرس با اقلیت ها فیصله
گفتگو نموده است . دانسته شده است
و مسلمان ها در هفت صد هزار دهات کنند . راجع به گرسنه گی ملیون ها
که گاندی عصر روز جمعه نماینده گی را
و قرا مأنوسانه و مسالمانه باهم امرار نفر در هند مخالفت نموده گفت ، اگر
ملاقات نموده راجع با انصاف و مسایل
حیات دارند .
من فرصت بیایم شهزاده گان هندی را
دیگر تبادل نظریات خواهند نمود غالباً
۱۹ – اکتوبر – از گاندی در يك از آفتاب های مقصود شان محروم
گاندی تعاون شهزاده گان هندی را
جلسه در مر کز ( دور برو كت می سازم .
خواهد خواست و ایشان نیز میل دارند
بر منگهام ) که دران هجوم محشره تشند ۲۰ اکتوبر –
امداد کنند .
سؤال های زیادی نمودند ، گاندی پیغام آخرین لندن بیان میدارد
۱۷ اکتوبر – گاندی نماینده گان حکومت هند را ملامت کرد که در که گاندی شام دیروز اجل سنگ را
مسلمان را در هوتل ( ریتس ) ملاقات هندوستان يك پارتی را بر خلاف دیگر ملاقات نموده ، وایشان پیشنه خود
نمود . دانسته شده است که مسأله انصاف تحريك می نماید و موافقه هند و مسلمان را تکرار نمود ، که من فیصله پنجاب
را با تمام طرف آن تحت بحث گرفتند و سيك را يك كار مشکل می سازد را تا زمانیکه سك ها آنرا قبول نکنند
مگر بصورت معلق اظهار عقیده نموده و بیان نمود :
مقبول نخواهم نمود . و گند یقیناً
نشد . در ما بعد نماینده گان مسلمان که نماینده گان اقلیته هند اس هیئز من سك ها را تسخیر خواهم نمود
جلسه نموده وضعیت سابقه خود و نماند معدوده ، حیث انده از طرف حکومت با وجود آنکه میدانم سك ها نه می خواهند
به مطالبات خود و طرفداری از دعاوی بر طانیا تعیین شده اند نه می توانند به هیچ يك فرقه در پنجاب ا کثریت
اقلیت های کمتر تا کید نمودند . روز اختلافاتی را که در بین فرق وجود دارد تلقینی بدهند و انصاف را قبول نمایند .
دوشنبه گاندی از مسلمان ها را ملاقات فیصله نمایند . علادتاً مساعی که ما داریم مسأله تجدید تقسیم پنجاب نیز روی
خواهد نمود .
که خود ما مسئله را تصفیه کنیم به اقلیت کار آمد واجل سنگ تفصیل نموده که


شماره ٢٤
مجلد پنجم

نطق اختتامیه
وزیر صاحب معارف
در روز اخیر جشن نجات
پیوسته بگذشته :
مثل مشهور است که کور از خدا چه
میخواهد جز دو چشم روشن پس گوئیم
افغانستان چه ضرورت داشت جز همچه
این يك قائد ، افغانستانی دیگر چه می
خواست جز همچه این يك رئيس .
برادران عزيزة من ! ملت افغانستان
ديناً و اخلاقاً بايست بی لابد مرهون
این شاه بزرگوار باشند از ترقی خواه
خود شان باشد چه حضور شاهانه شان
نه تنها در خلاصی مملکت از دست
دزدان فدا کاری و جان نثاری نموده
بلكه تأسيس اصول صحيحه يك مملكت
اسلامی و تهیه وسایل ترقی و اعتلای آن
را نیز بفضل و مرحمت سبحانی تأمین
نموده و تأمین نموده میرود چنانچه ملت
را با حکومت و حکومت را با ملت یکجا
کرده اساس امور مملکت را بمشوره
ملت گذاشت و ملت را حق داد تا در
امور عمده مملکت با مأمورین سهیم و
شريك بوده متحداً وسايل خیر و بهبود
وطن را فراهم آرند زنده باد پادشاه
ملت پر ور افغانستان .
پس ای هموطنان عزیز امروز که خدای
متعال این سعادت را بها عطا کرد و وطن
عزيز ما نرا بتوسط این شاه نامی خواه
دین پرور از ورطه تباهی و هلاك

اقتضآت مسلمین تسکین شود .
و یگانه بدلی که واقع کرده عبارت
از وجود يك محکمه انصاف خواهد بود .
٢٢ اکتوبر ـ
نامه نگار سیاسی ( دیلی هرالد ) در يك
مقاله پر هیجان خود که بآن اهمیت داده
می شود ، بیان میدارد که ، یکی از کار
های اولین حکومت ملی خاتمه دادن به
کنفرانس میز مدور خواهد بود . نامه
نگار مذکور بیان میدارد که ، گاندی
به صدر اعظم مکتوبی نوشته راجع به
وضعیت حکومت که مقدار مسؤولیتی که
به حکومت اتحادی داده می شود ، نیز
شرائط دارای حفظ و تقدم نمیتواند
هندو ستان را از موقفش بلند تر برد .
در آخر گاندی از ناکامی کنفرانس
باندازه علنياً تيليفن نموده است که خواهش
نموده است ( آروین ) ( سابق وایسبرای
هند ) را ملاقات نماید .
هور وزیر هند راجع به بیانیه فوق
ه د یلی هرالد» انکار صریح و اصولی
نموده و میگوید که کنفرانس دوام خواهد
نمود و تا اندازه که حکومت فکر میکند
تا جائیکه کار موجود باشد ، میتواند كاملاً
کار کنند . ونیز از طرف کنفرانس
میز مدور رسماً بیان نموده شده است
که صدر اعظم راجع به بیانیه ( دیـلی
هرالد ) گفت که این اقدام بدی است
که ( د یلی هر الد ) جهت برهم زدن
کنفرانس می کند ، و گفت این مسئله
كاملاً غلط است .

چرا سکه ها نقشه ( کارات ) را قبول
ندارند گاندی گفت من قوه مجادله
سکه ها را تقدیم میکنم و گفت هیچ
يك نقشه من نخواهم داد که برای سکه
ها ومسلمان ها قابل قبول نباشد .
نها بنده کی مسلمانان در ها و تل
( ریتز مس ) برای سه ساعت ملاقات
نموده ، راجع به وضعیت مو جوده
مذاکرات با گاندی تجدید نظر می کنند
دانسته شده است که مسلما نان را جمع
به تصویبات گاندی فیصله نموده اند که
اگر گاندی به دعوی مهم ایشان که
دران حصه مسئله اکثریت شان در پنجاب
و بنگال و مسائل دیگر مانند انتخاب
مخلوط وجدا كانه وا كثر يت موجوده
در مقامات دیگر شامل است ، تسلیم
کنده ایشان نیز پرو گرام کانگرس را
قبول خواهند نمود . و نیز
فيصله نموده اند که تا زمانیکه
كيفيت اقتضا آت گاندی بصورت معین دانسته
نشود . ایشان راجع به آن غور نخواهند
نموده . وزیر شوكت على وعز نوى
اظهار داشته اند که چرت فیصله شرافتانه
صرف مساعی زیاد از طرف مسلمان ها
نموده شده است ، مگر بنا بر اینکه گاندی
در هیچ نقطه به فیصله آخرین رسیده نه
می تواند هیچ يك موافقتی حاصل نشده
است .
موضعى بیان نمود که فیصله به وسیله
موافقت ممكن نيست . مگر در صورتیکه


صفحه ۱۵ اشمار (۱۲) مجلد پنجم

رهانیده است بایست محافظه و ادامه این سعادت و مسرت را تصمیم کرده از تجربه دیروزی که هر چه داشتیم و همه را از دست دادیم عبرت گیریم و این نمی شود مگر اینکه افکار و اعمال این پادشاه محبوب القلوب خیر خواه حقیقی و برادران فدا کار شانرا سر مشق اجرات یومیه خود مان قرار داده يك اتحاد و اتفاق صحیحی را در این راه عامل گردیم چونکه اتفاق است و هنر مایه آبادی قوم اختلاف است و جهالت همه اصل خسران. آری اگر در ملت اساس اتفاق صحیحه گذارده می شود آن ملت بدوره اعلای ترقی صعود می کند چه وقتاً که در ملت اتحاد و اتفاق صحیحه فکری پیدا میشود افکار و نظریات مضره مغرضانه يك چند اشخاص مخصوص که محض افساد در هر جا موجود می باشد از میان رفته تمام افکار عمومیه برای تامین امنیت و تهیه وسایل تمدن و رفاه مبذول می گردد. اسلام پیروان خود را در موارد متعدده باتفاق و اتحاد توصیه و احکام فرموده است چه مزیت بزرگ اتفاق صحیحه همانا موجب اصلاح اخلاقیات عمومیه می گردد دروغ گوئی ، غیبت ، منافقت ، رشوه ستانی ، ظلم و تعدی از میان رفته علم و عرفان ، تعلیم و تربیه جای آنرا گرفته زمینه ترقیات دینیه و دنیویه ملت را حاضر

و آماده می سازد .
پس اینست وقتاً که خدای متعال همچه يك پادشاهی بما عطا کرده که جز ترویج اخلاق صحیحه و اتفاق طبقات متنوعه ملت به شاه راه مستقیم اسلامی آرزوی ندارد و برادران غازی و وطن خواه دین دار شان که شب و روز در همین راه قدم می زنند در تمام اوقات و در تمام دور های خدمات خودشان يك حس فدا کاری و اسلامیت خواهی بروز داده اند امروز خوش بختانه رهنمای ما ملت اند لازم است از خورد و کلان ، پیر و جوان ، عالم و امی همه با يك دل و يك زبان در ارتقا و اعتلای مملکت عزیزه بمس مانده خویش بکوشیم و در حالی که خویش را يك ملت مسلمان و مملکت خود را مملکت اسلامی می خوانیم نگذاریم ( لا سمح الله ) مورد خنده و تمسخر اجانب گردد بزرگان جوانان را محبت و جوانان بزرگان را احترام و مکرمت نمایند اطفال خویش را که آینده افغانستان اولاً بمعرفت خداوندی و باز در عالم اسباب بآنها منوط است و همین اطفال امروز اند که مرد فردا می شوند تحت تعلیم و تربیه صحیحه گرفته محافظه صحت روحی و جسمی آنها را رعایت کنیم یعنی از یکطرف اطفال خود را از یله گردی باز داشته تعلیم و تدریس وا داریم از طرف دیگر

یورش ها و مجالسائیکه مفید صحت و تقویه بدن می گردد توصیه و هنر نمائیم چه دماغ صحیح در جسم صحیح میباشد باینطور میشود گفت شکریه این موهبت بزرگ خداوند ذالمن و خد متگذاری و فدا کاری این پادشاه باغیرت ترقی خواه حقیقی وطن خویش را ادا کرده خواهیم بود :
باین دست تضرع بدرگاه حضرت واهب العطيات بر داشته دعا میکنم که الهی پس از اینکه بلطف عمیم خود برما ملت بیچاره بذل مرحمت نموده همچه يك پادشاه دین پرور ترقی پسند صحیح الفكر برا عطا فرموده افغانستان را از مخمصه تباهی نجات داده از ما مگیر و عمر دراز و صحت کامله اش ببخشا ! الهی برادران با عظمت وشان این پادشاه مارا که اوشان نیز در راه نجات وطن حیات خود شان را تقریباً نگاه امتحان گذاشته تزلزل و لرزشی را در عزم و ثبات خویش راه ندادند درتها مام نيك و با افتخار دار ! الهی ملت افغانستان را بآن يك اتحاد واتفاقیکه منظور بارگاه ایزدی تو وسبب تأمین ترقیات دینی ودینوی شان است رهنمونی کن ! الهی ارواح پاك ذواتی را که در این راه نجات وطن بدرود حیات گفته اند غریق لجه رحمت بیکران خویش گردان آمین ( زنده باد شاه ) ( زنده باد قوم )


نادر افغان

قارئین گرامی و شوق مندان اطلاعات تاریخی وطن عزیز با علاقه
داری شنا سائی و خواندن سوانح يك پاد شاه محبوب افغانستان ، يقين
از تشریحات گذشته ما و محظوظات ما تا حدی با همیت کتاب نادر افغان
موافه آقای برهان الدینخان کشکی پی برده و در صدد خواهند بود
كه يك نسخه آن را زیب کتابخانه خود قرار بدهند .

اينك برای سهولت خریداری و استفاده عمومی ازین کتاب نفیس و
هدیه قابل توصیف باز بنوشتن این چند سطر یاد آوری پرداخته قیمت
کتاب و مواضع فروش آن را نشان میدهند

قیمت

کتاب نادر افغان با حجم و قطع متناسب و تعداد ( 611 ) صفحه
و ( 49 ) قطعه تصاویر تاریخی و نقشه های عالی قیمت بسیار نازلی
بفروش میرسد .

در داخله : مرکز 5 افغانی
» » : ولایات باضافه محصول پست 7 »
خارج : با محصول پست 3 کلدار

محل فروش

در داخله ؛ مرکز و ولایات طالبین به محمود، دوایر جراید و مجلات
وطنی و در خارجه به وکیل التجاره های افغانی برای خرید
رجوع خواهند فرمود .

عرض ؛ هر قدر در خریدن عجله کنند ندامت نخواهند کشید
چه هر چه بیشتر چاپ شده نظر به کثرت خریدار کمتر بدست خواهد آمد


[BLANK PAGE]


انیس

جریده ملی

قیمت اشتراک

در افغانستان ١٢ افغانی
محصول پوسته اطراف و ولایات داخله ٢ «
طلبه معارف ٧ «
در ممالک خارجه ٢٠ شلنگ

لطفاً پول اشتراک که بتوسط خزان داران فرستاده میشود باید
رسید عوض و معاوضه باشد

(مطبعه انیس)


( شماره ٢٢ ) ( مجلده )
اشتراك سالانه ١٢ افغانی انیس اداره : کابل جاده ارگ
مؤسس و صاحب امتیاز : محی الدین
محصول پوست ٢
مدیر و نگارند : مجونا
خارجه ٢٠ شلنگ

٢ شنبه ٢٤ عقرب ٣١٠ تاسیس ١٣٠٦ ٥ رجب المرجب ١٣٥٠

وکلا از تفریح هم باید اهمیت های آینده را که غرض از سعادت بزحماتی مصروف گردد ، که راحت
وطن وخدمت بجامعه گفته شود مدنظر موکلین در آن متصور باشد .
استفاده کنند گرفته وجداً برای تحمل هر گونه وکلای محترم شورای ملی ما اگر
انسان ها تا منفرد آ زنده گانی داشته مشقات آماده گردند . چه اکثراً بان صفات متصف بوده وجمه
و از حد و حدود معین حیات انفرادی وکلای شورای ملی يك مملکت ازان لله اهمیت وظایف خویش را در یافته اند
پا بدایره اجتماعی نگذارده اند گویا افراد ملت بحساب میروند که از حیات بازهم خالی از فایده نخواهد بود اگر
راحت تر و آسوده تر نیز بسته اند چه انفرادی در گذشته وبحوام اجتماعی در اطراف بعضی مسایل بطور یاد آوری
شمولیت یافته اند ازین رو گفته میتوانیم
هنگامیکه حواس وافکار آنها از اداره تذکراتی بشود .
اسلوب زنده گانی یکنفر و کفیل و آمال
امور شخصی و شخصی بنقاط دیگر وجاهای جه این طور موقع کمتر بدست می آید
دور تری تجاوز و انعطاف پیدا کرد وافکار آن باید از سائر افراد ملت بکلی
تا پادشاه وقت خودش بشخصه مانند يك
بکعالم وظایف و بکجهان علایق تازه متفاوت و همیشه تمنیات شخصی و شهوات
نفسی را در برابر آمال مقدس ملی اجتماعی وکیل حقیقی حقوق ملیت را بدون
تری خود بخود در پیشگاه نظر خود ها
فدا کرده حتی حیات خویش را موقوف خدمت شدت خواهش وکلامات خود عطا کرده
رجعت داده شده می یابند که بایستی
در انجام و اجرای آن ها خودشان را جامعه بدانند . وهر چند موقع تمنا بدهند، باید يك ثانيه
شرافت وظایف وکالت و امید واری غفلت را ذات باکعمر شمرد !
مکلف بشناسند .
این تکالیف و یا مراجعات اگر چه یکتوده که زمام اختیار صغار وکبار درین مدتی که شورای ملی دایر بوده
خود را به اقتدار یکنفر وکیل و خوب بسی ممنونیت داریم که قوانین مرتب مکملی
در اثر تنویر افکار افراد و احساس
احتیاجات مدنی بوده و یا بر خلاف این وزشت آینده شان را از رفتار وکردار از دستگاه با عظمت دار الشوراء بیرون
او انتظار می برند همین مسایل را ایجاب آمده وتحت الطبیع است که عما قريب
هر دو در تحت يك نوع تاثير روشنای
های معروقیت و انگشت نمائی های میکنند که یکنفر وکیل بنهایت مدارج بمعرض استفاده عامه گذاشته خواهد شد
وطن خواه ، ملت دوست ، فد کار، فعال و از عرصه ده دوازده روز است وکلای
بین الاقوام باشد ، در هر صورت می باید
صداقت کیش وحق پرست بوده دایما محترم از حضور همایونی شرف
انسان در مقابل موفقیت های موجوده


( شماره ۲۰ )

ترخيص حاصل کرده اند که تقریبا این چهار پنج ماه اخیر سال را بین اقوام و خانمان خودشان بسر برند، بجاست که باید پیشنهاد کنیم اجتماعیون از تفریح هم بایستی استفاده کنند آسوده گی وکلا هم باید در کار و زحمت باشد .

وكلاء محترم اگر دقیق شوند برای هر مامور و مستخدمی در یکسال یکماهه تفریح کافی شناخته شده و بلکه خودشان در موضوع قانون رخصتی با حاضری این موضوع را تحت بحث گرفته خواهند بود، و این تفریح پنج ماه و شش ماه را که حضور شاهانه به نسبت شورا بتصویب خودشان واگذاشته و منظوری داده اند کمال همراهی يك پادشاه را بوکلا ثابت میکند چه در ظرف ۳ چهار ماه که ایام ایاب و ذهاب هم از ان استثنا شود هر فرد وکیل میتواند یکعالم تجربیات و ذخیره های فکری از اثر تعاطی افکار و تبادل خیالات با اقوام خود گرد آورده و در معاودت بکار برد .

وکلا از پیشاهنگان اقوام شمرده می شوند آمیزش و اختلاط آنها با اقوام در هر چند وقتی واجد يك نوع افكار نوین و خیالات تازه تری است همین طور که از مرکز با خود از اثرات اجراآت خودها تحفه های قابل تمجید و مژده های مفیدی میبرند ، یقین در بازگشت هم یادداشت های مهم و موضوعات نافعتری از تجربیات آوان مسافرت

براي يگانگي شرق
آراء و افکار وزیر مختار
(افغانستان در مصر)
جناب سید محمد صادق المجددی وزیر محترم مختار افغانستان در مصر که یکی از رجال خبیر و مطلع افغانستان بوده و سالها در سیاست بین المللی ورزیدگی دارد، اخیراً در موضوع مهم وحدت و یگانگی بلاد وممالك شرق آراء و افکار خود را اظهار داشته و در مصاحبه كه بين يك نفر از مهمین نویسندگان مصری و معظم له بعمل آمده است . فورمول سیاسی خویش را برای ایجاد يك روح وحدت ویگانگی در ممالك شرق بیان کرده و نظریات سیاسی خود را در موضوع فوق

با خود ها خواهند آورد که برای سال آینده طرح و مذاکره آن در مجلس شورای ملی مستلزم تامین سعادت وطن و ابقای جامعه باشد .

امیدواریم که این مسافرت وکلای محترم ما محض خوشگذرانی مصرف نشده از هر جهت محل استفاده تامه واقع شود .

شمولیت آنها در بین اقوام ذرایع توسل رشته های اتحاد و اتفاق و مراجعت اوشان بدار الشورا اسباب ترقی اقوام و سربلندی خود آنها گردد .

الذکر بیان نموده اند .
وزیر معظم افغانستان را در خصوص تشکیل يك مجمع شرق وحل مشکلات امور شرقیها عقیده است که ذیلا از نظر خوانندگان محترم گذشته ومی توانند بر اثر مطالعه نظریات ایشان مقررات ممالک شرقی را از حیث وحدت نژاد وقوم و حفظ كيان قومیت و مبادی ملیت و تشخیص مصالح و منافع خویش ممتاز و معلوم دارند.

وزیر معظم افغانستان اظهار داشتند « من معتقد نیستم که ممالک غربی و اقطاع شرقی بمساعی حربيه اتحاد و سر حد استحقاق وحدت ویگانگی نائل گردند الا اینکه پیروی از احکام خدا و مقررات قرآن نموده و آنچه در کتاب کریم ذکر گشته است مورد اجری ومتبع قرار دهند در این صورت شرقی و نژاد عرب استحقاق درك سعادت یگانگی و وحدت را

دارد، اگر ملل و نقرات اقوام شرق در مقابل تشکیلات دینی و سیاسی ملل و نقرات اقوام غربی ، هر آنچه را که پیغمبر آسیائی ایشان گفته، هدف زندگی خود قرار داده و رو بجانب انجام احکام خدائی که با منطق پیغمبر عربی آنها وارد شده است نمایند قطعاً مدارج تکامل و ترقی حقیقی را پیموده و خود را برای زندگی و حیات با بهترین سلاح مجهز و با کاملترین مهمات تقویت بخشیده اند .

اگر شرقیها بالعموم وملل عرب نژاد بالخصوص چون اسلاف صالح خویش پیروی از اسلام واقعی و خالص نموده و


صفحه ۳
( شماره ٢٥ )

حقیقت مذهب خود را عریان و ساده
در دسترس ابناء دنیا گذارده و اسلام
را چنانچه از آسمان آمد در معرض
افکار وقلوب مردم قرار دهد صرف
نظر از اینکه بر اثر نفوذ حقیقت خود وا
جد مقام شامخ وکاملی از حیث شئون و
احترام خواهند گشت . قهراً از جمیع
شرور ومفاسد مصون بوده واز علل و
بواعثی که اقوام وملل را بسوی انقراض
سوق داده و بجانب فلاکت بدبختی میراند
نجات حاصل خواهند کرد
چه پیروی وتبعت از احکام اسلام و
اجرای اصول ومبادی دیانت خدائی شرقی
را مجبور می سازد بوطن ومملکت خود
خدمت کرده و برای آبادی وعمران شرق
واستقرار مدنیت معنوی آن کوشش
کرده وفدا کاری کند .
در نظر من حفظ آداب وسنن
نگاهداری شئون وشعائر بهترین و بالا
ترین وسیلۀ برای ابقاء آتش قومیت
بوده ومهمترین محرکی برای تقویت
و تحریک احساسات وطنیت وملیت است
علت مبقیه شعور ملی و احساس وطنی
وعامل باقیه حب موطن وتضایق بمحیط
زنده گانی بعقیده من يك چيز است
و آن الزام افراد و آحاد هر قوم وملتی
باجرای تقالید و آداب جاریه آنها
بوده و نا گزیر ساختن نفرات هر عائله
بشری برای تأدب بآداب ورسوم اجتماعی
خویش است . پا بندی بحفظ شعائر
ملی وتقید باجرای مراسم قومی برای

همیشه شعله های سوزان عشق وطنیت
را در کانون قلوب افراد مشتعل ساخته
و آتش قومی و پر از لهیب مملکت
دوستی و جانب داری را در میان دماغ
های مردم هر سر زمینی شعله ورو
خروشان می سازد .
آنانکه به تقلید آثار اجانب پرداخته
و در این راه افراط نموده وتصور کرده
اند بر اثر رها کردن آثار قومی خود
واقتباس رسوم و آئین دیگران سیر
طریق تمدن مینمایند ، دچار خطا .
فاحش و اشتباه کاملی گشته اند ، زیرا
يك خسارت وضرركاملی بآداب ورسوم
اصلی خود وارد ساخته واز آن تقالید
ورسوم تازه هم چیزی درك نکرده
وانتوانسته اند انتفاعی کسب کنند
اجرای رسوم و آداب اجانب و بیگانگان
برای يك قومی که خودش دارای آثار
وشعائر و آداب ورسوم مشخصه میباشد
عیناً شبیه باین است که امریکا ئی متمدن
دست از تمدن خود کشیده و برود بد نبال
امو ریکه درست برای اساس تمدن
ومحرابش مهم ترین لطمات را وارد کرده
ومبانی مدنیتش را ویران سازد .
مادا میکه اسلام دیانت رسمی ممالک
شرقی اولا و اقطاع شرقی ثانیا میباشد
ممالك وبلاد شرقی دارای يك سلسله متصله
ويك مدنیت اسلامیه هستند که پیوسته و آنها
را هم مربوط وشريك ومتحد ساخته و
مصالح ومقدرات آنها را روی هم قرار
میدهد . وبنابر این در این صورت سهل
ترین کار ها برای ابناء شرف و پسران

این بلاد ، تعاون وكمك كاری نسبت
بیکدیگر بوده وحق آن است که همگان
چون شالوده های يك عمارت بزرك و
استواری باشند که برای پایداری عمارت
میبایست ، یکدیگر را معاونت و همراهی
نمایند . اگر بحقیقت بشرقیها یکدیگر
را معاونت کرده واز اصول ومبادی دیانت
خود تبعیت کنیم بی شك مبادی دیانت
ما بزرگترین موصلی است که ملل واقوام
شرق را با هم متحد ساخته و آنان را
بسعادت و ابدیت می کشاند .
آنچه مستحق تذکر است ملل شرقی
می بایست پیوسته دارای علل و بواعث
مرتبطه بوده وسعی کنند تا اثر و از رفت
آمد های رسمی وغیر رسمی هر گونه
حس تفاوت و تنافی را گشته و يك
روح صمیمی و يك زندگی را بین خود
حاکم سازند شرقیها و مسلمین امروز
يك وظیفه مقدس وعمومی دارند که میبایست
با تمام قوی بشری اجرای آنرا کوشش
و فدا کاری نمایند ـ آن وظیفه مقدس
اصلاح شئون خود و و همسایگان ایشان
میباشد .
اگر واقعاً ابناً شرقی شروع بعمل
نموده و اشعه دائمي و مشيت خود را
حفظ کیان ملیت خود قرار داده واجد
يك روح و حدث و یگانگی کردید .
بلاشك مولد يك مبانی و اصولی گشته
اند که ما در جمیع قوای مادی و معنوی
ایشان بوده و رستگاری کامل را برای
آنها تأمین خواهد کرد .
( از مطبوعات عرب )


صفحه ٤
شماره ٢٥
مجله پنجم

خبرهای فنون و اختراع
سینما ناطق
تمام کوشش و جهد کامل رجال سینما روی این موضوع قرار گرفته که سینمای ناطق و فیلم گویا را تا آخرین نقطه امکان متقن و نیکو گردانند.
مهمترین مشاکل و صعو این قضیه مسئله صوت و نطق فیلم ها میباشد، چه تا کنون نتوانسته اند صدا های اکتبر ها و بازی کنندگان سینما را کاملاً طبیعی ساخته و از حنجره اولیه تحویل بیننده و شنونده دهند. اگر اشخاصی که با صدای بازی کنندگان آشنائی دارند و اتفاقاً متوجه جریان فیلم میباشند و فقط با صفای بیانات فیلم سینما سر دارند خواهی نخواهی اعتراف میکنند، که کوشش ها و مجاهدت رجال فن تا کنون منتهی بيك نقطه مثبت نشده و نتوانسته اند صدای اصلی را تحویل شنونده دهند شما نمیتوانید اعتراف کنید که این صدای مسموعتان عیناً صوتی است که از حنجره ستاره سینما پیروی می آید و از اینرو سینمای ناطق تا کنون تمام نشده
و ناقص است. در یکی از مجلات امریکا این خبر انتشار یافته که یکی از رجال فن موفق شده تا آلی را اختراع کند که ارتعاشات صوت بازی کننده را تصفیه کرده و امواج صدای هر گوینده را در فیلم، مثل حالت عادی بگوش شنوندگان برساند بطوریکه نشود تشخیص مصنوعیت آنرا داده و همه معتقد گردند عین بازی کننده در فیلم در مقابلشان ایستاده و لهجه خودش صحبت می کند.
شك نيست اگر مقوله اين مجله صداقت داشته و این اختراع صحیح باشد يك قدم تازه در طريق ترقی مبانی این اختراع بر داشته شده و سینمای ناطق قدم اول سیر تکامل خود را بر میدارد لذا این نظر مقطوع میشود که در آتیه نزدیکی سینمای ناطق در محال سینمای ساکت قائم مقام می گردد و چه بسا درب نمایشات و تآتر ها را نیز به بندد
زپلن جدید
«هر دور» رئیس اداره مهندسی کار خانجات «زپلن سازی» معلومات بسیار دقیقی در باره زپلن جدید بدست آورده و بر اثر مطالعات عمیقی که در اطراف احترق دلیزپژایل «ر ١٠١» معموله داشته نتایج بسیار مفیدی برای ساختمان «زپلن» تازه که در دست ساختمان میباشد تهیه کرده است
حجم این زپلن دربر نژیل عجیب ازان بعد میتواند بالغ بر ۲۰۰ هزار متر مکعب گشته و ۱۰۰ نفر مسافر بغیر از عمال
خود کشتی هوائی در آن جای گیر شوند، که در کمال رفاهیت زندگی کنند و نیز محرکات و ماشین فعلی که باقوه بنزین بکار افتاده ويك كوه مجوف آسمانی را در بالای سرما بحولان می آرند، از این بعد می توانند بر اثر احتراق روغن های نباتی سنگین وثقیلی این وظیفه را انجام دهند
مقدار قوت «زپلن» جديد مبين ٣٤٠٠ و ۳۶۰۰ اسب میباشد در این «زپلن» کار هلیوم بجای ئیدروژن نیز مصرف می گردد و بدین مناسبات ساختمان آن تا آخر سال ۱۹۳۲ طول میکشد.
تازه ترین سیستم طیاره
باین نزدیکیها صنعتکاران ماهر ژاپوني موفق گشته اند بساختن یک فروند طیاره که از زمین بطور عمودي پرواز کرده بآسمان صعود میکند و از آسمان هم هنگام فرود آمدن هما نطور راست بزمین مي نشيند گویا این اختراع از دوران هاي هنگام هبوط وصعود وخطرات خرابي ماشين طياره بوقت آغاز پرواز و انجام آن اهل کارش را فارغ داشته وعلاوتاً مزيت ديگري که نسبت بسایر طیاره ها دارد اینست که براي یکمدت قليلي در هوا قادر بر توقف هم میباشد.
(عرفان)


( شماره ٢٠ )
مجلد پنجم

صحیات

امراض جهاز دوران
( ٤ )
پیوسته بگدشته :
هبوط قلب ، اسيستولی
عارضة نهایتی امراض قلب است که مریض
را به تشق محکوم می سازد ، در ین
حال :
نفس تنگی ، ورم ( وژها ) کبود
شدن ، درد سر ، ورم باش ، در ادرار
البوم ( سفیدی تخم ) کش مکش در
نبض ( که عبارت از هجوم خون پیش
است ) به مریض عاید می شود .
تدا وی این حال :
خون گرفتن ، مسهل و ایپیکاک
خوراندن ، استرکانین یا روغن های کا
فوری انجکسیون کردن عبارت است .
امراض شرائین : ارتریو و استقلر وز :
سخت شدن رگ های خون سرخ :
با لخصوص در پیر ها تصادف کرده سبب
بسیار خرابی ها می شود این مرض از
سخت شدن رگ خون سرخ و از پر
شدن ( اعو جاج ) فهمیده می شود .
تداوی :
به مریض سبزی و شیر خورانیدن و
از طعام های نمکین و چای و غیره اجتناب
نمودن است .
از سخت شدن رگهای خون سرخ که
از يك طرف در بسيارى اعضا خرابی
پیدا می کند و از طرف دیگر در رگ
های کلان ( ام الدم - انه وریزم )
محصول می آید درین حالت که خیلی وخیم
است بدكتور مراجعه كرده شود .
خانق الصدر - انژين دو پوا ترين :
مثل بالا از سخت شدن رگهای خون
سرخ بحصول آمده یکباره گی بیهوشی
و عبارت از يك درد شدید است در ین
گونه احوال به مریض استراحت داده
با لای قلبش بخ گذاشته شود علاوه اً
امواليا تيكة . ( ایما ل نائیتراس ) در آن
موجود میباشد با لای دستمال ریخانده
بو پا نیده شود .
گان گرن :
گان گرن که در انجام های دست و
پا پیش می شود نا خوشی همین رگ
های خون سرخ بود، نتيجة برورش
نیافتن و محروم ماندن حصه اعضا از
خون است که دو صورت را بخود میگیرد :
یا ز نرسیدن خون بهمان حصه خشك
می شود و یا جریات متعفن و خرب
پیدا کرده پارچه هائیکه ترعفناً بوده
شده باشند آهسته آهسته می افتد .
تداوی :
جائیکه بوده شده باشد تیمار انتی
سپتيك نموده و همان خصه را بآب
اکسیجن شسته محل کانگرن قطع شود
امراض آورده (رگهای خون سیاه ) :
رگ های او رده که در پا ها می باشد
از وسع شدن آنها بسیار بار ( دوالی )
محصول می آید. اشخاصیکه باین مرض
گرفتار می شوند ، از مانده شدن ، و زیاد
راه رفتن ، به پا ایستاده شدن ، و از
استعمال کمر بند که بسیار مضیق بسته
شود اجتناب کنند عضويکه مريض است
با يد پاك نگهداشته و زود زود بآب
سرد شسته جراب را هبری استعمال کنند
التهاب آورده (رگهای خون سیاه فله بیت :
در مختلف امراض ( مسری ) با لخصوص
در زان ها محصول می آید .
علامت ابتدائی :
حرارت خفیف ، درد در ساق پا ، او
ورم سفيديكه مثل ریسمان يك تار در پا
دیده می شود ، عبارت است .
تداوی :
اعضای مرض را هیچ حرکت نداده
پای مر یض را در يك محفظه سیمی که
مخصوص شکل پا ساخته شده است بالای
آن پنبه گذاشته پای مریض مانده شود
این چنین مریضها الى مدت یکماه به پا
ایستاده نشوند .
( باقیمدارد )
( سید حفیظ جاهد )


مجلد پنجم

شماره ٢٥

صفحه ٦

خبر هاي داخلي

شرفيا بي اعضاي
جمعيت العلما بحضور اعليحضرت

چون حرکت ، جمعیت العلمای افغانستان ،
محض جهة ابلاغ ، مواعظ حسنه و انجام
امر معروف و نهي منكر حسب اصول
مقرره و القای نصایح و اندرز های ذی
منفعت سال يك مراتب باطراف و نواحی
مملکت خالی از اثر و منفعت نبوده
درین سال فرخنده فال اعليحضرت
ستوده خصال ما صورت نقل و حرکت
این جمعیت را چنین مصلحت دیدند ، تا
چند تنی ازین علما با نتخاب سائرین
جهة اعطای مضامین مندرجه مجله شریفه
حي على الفلاح در زمان غیاب سایر فضلا
در مرکز بمانند و ما بقی او شان تماماً
در ایام در مای زمستان موقتاً باوطان و
مملکت شان معاودت فرموده از نشر
فضایل و توصیه اهالی ، عدم تقرب برذایل
صرف مقدرت ور زند و در بهار سال
آینده تکرار بمركز وارد و بوظايف
مفوضه خویش ساعی و جاهد شوند .
از این جهة در هفته گذشته تمام اعضای
محترم جمعیت العلمای افغانستان محض جهة
و داع و خداحافظی ذات شاهانه و استماع
اوامر و نصایح اولو الا مرانه او شان

بعد از استجازه ملوکانه با عالیقدر - الاث
مآب وزیر صاحب عدلیه حضرت نورالمشایخ
وارد قصر گلخانه گردیدند و بعز ملاقات
و استماع کلمات حکمت آیت شاه ستوده
صفات خود فائز شدند ، که ما حصل
فرمایشات و محمده کلمات همایونی را یکی
از نامه نگاران فخری ما تا جائیکه قید
وضبط کرده توانسته است قرار آتی بها
تلطف نموده جهة استعلام قارئين كرام
ذیلا ار قام میشود :

یاد از دوره جوانی و ارتقای
( ابتدائیه اسلامی )

اعليحضرت شهریاری در طی این
ملاقاتیکه با علمای محترم فرمودند از حالت
ابتدائيه اسلام و از آن مساعیات حسنه
خیر البریه و خلفای را شده و اصحاب نبویه
(رض) که در راه رفعت وعظمت ومفخرت
اسلام اسلامیان و ارتقای شوکت دینیه
از او بمنصه شهود پیوسته و در اندك زمان
اكثر حصص جهان واقوام و ملل مترقیه
آن زمان را بنور ایمان و تهذیب حسنه
عاليشان آراست ، و عموم تابعین و پیروان
عقاید صحیحه اسلام را بجميع صفات و
اخلاق عالی درجات پیراست ، يك تذکره
دلچسبی را ایراد کنان درین حصه بیانیه
خويش بهتر ين مصداق ( الاسلام يعلو و
لا یعلی ) را خاطر نشان حاضرین ساخت و
ثابت نمودند که ترقی و پیشرفت محير العقول

مسلمین خیر القرون در نقاط مهمه جهان
تنها بقوه شمشیر نبوده بلكه يگانه واسطة
نشر اسلام در اندك زمان وتوسعه رقبه
آن ، تعمیم عدل و احسان ، تعلیم
حقوق پروری و اتصاف گستری اخلاق
عالی و تهذیب حقه اسلامی بوده است
این قسمت نصیحت اعليحضرت فوق العادة
مهیج و حوصله افزا بود .

اسباب انحطاط وتنزل اسلام

ما بعد از ان بیان حقیقت توا مان شا هانه
شانرا در اسباب وعلل تنزل اسلامیان
وچیزهائیکه موجب از دست رفتن آن
شوکت و بزرگی اسلام که در اول وهله
مایه ناز ومحل افتخار مسلمین و سبب رشك
و غبطه تمام مردمان روي زمين بود معطوف
نموده ارشاد فرمودند که علت پارچگی
در انحلال قواي اساسي ومفاخر تاريخي
اسلامي فقط وفقط بواسطه اغراض آفريني
وشخصيت پرستي سلا طين وامرا ء وعلما
و روساي اسلام وعدم اتحاد و اتفاق وفرو
گذاشت اوامر صحيحه دينيه واختيار نمودن
تنبلي وجهالت و گرفتاري مسلما نها به
عيش وعشرت وغيره امور مذيمه پر از
مضرت بوده است .
این قسمت کلمات پرحکمت اعلیحضرت
نهایت مؤثر و رقت آور بوده تماماً در
اطراف این آیه شریفه كه ( ان الله لا يغير
ما بقوم حتى يغير واما بانفسهم ) را تثبیت