صفحه ۱۱
(شماره ۹)
ترتیب شده بود. هیئت مذکوره روز دوشنبه گذشته بخط حرکت خود را دوام داده بطرف پشاور روان شدند.
نطق هاییکه در دعوت های مذکور از طرف وزیر صاحب خارجه و رئیس بلدیه ایراد شده بود با جوابیۀ رئیس هیئت در ذیل نشر می شود :

سواد نطق رئیس بلدیه
مهمان های عزیز !
خیلی مسرورم که هیئت محترم شما را که از حسن شرف محبت و علاقه به علم و معرفت زحمات مسافرتهای طولانی را برخود هموار کرده و برای تحقیق در بشریت و خدمت به جامعه انسانیت مملکت ها وادیها کوهسار ها بیابانها را طی کرده واکنون بمملکت عزیز ما تشریف آورده اید بکمال صفائی قلب پذیرائی میکنم و ورود بعافیت شما را درین سر زمین از طرف عموم اهالی کابل تبریک میگوئیم. امیدوارم مسافرت شما در وادی ها و کوهسار وطن عزیز من بدون زحمت وتکالیف طی شده باشد.
فی الحقیقت يك امید بسیار قوی در قلوب معارف پژوهان و علمای محقق انسانیت جا گرفته است که ان حس وحدت نوعی وتولید یکجهتی بین جمعیت های بشری است وما یقین داریم مساعی واقدام شما علاوه بر سائر نظریات این اتحاد جامعۀ بشریات را تامین کرده علمیت وتحقیقات شما در اوضاع و تاریخ ملل این مقصود را تائید نماید. امیدوارم روزهای توقف

شما در کابل به منتهای راحت وخوشی بوده بعلاوه درین مسافرت و مقاصد عالیه خویش حسب المرام کامباب و موفق آید وبكمال صحت ومسرت مسافرت شما خاتمه یابد.

سواد نطق جوابیه هیئت کاروان زرد
آقای رئیس بلدیه.
تبریکات خوش آمدید را که برای هیئت فرانسوی مرکز آسیا در وقت رسیدنش بکابل اظهار فرمودید تمام اعضای ان را متاثر ساخته تشکرات صمیمانه خود را بحضور تقدیم میداریم
بنده میخواهم مسرورات خصوصی را بحضور شما عرض کنم که مقاصدیکه بتعقیب آنرا میکنم خوب درک کرده اید. از پیروت دو ماه است که حرکت کرده ایم هیئت علمی وصنعتی که بنده افتخار اداره آن را دارم متصاقباً شام عراق و فارس را قبل از عبور سرحد مملکت نجیب شما طی کرده است.
در تمام ممالك هیئت غیر ازینکه در تجسس همان ایده یال که فی غرض است روح غربی را بفهم حقیقی تمدن بزرگ اسیا آشنا سازد بنابر آن دیگر پرو گرام و مفکوره ندارد.
این تفهیم را آقای رئیس ما یان تماماً از اولین منازلی که در مملکت قشنگ افغا نستان باینطرف سرحد اسلام قلعه گذرانیدیم حس کرده ایم پذیرائی که فراموش شدنی نیست وما با آن در هرات گرمك قندهار مقر غزنی مشرف شدیم

احساسات ما را از پیشتر قویتر ساختیم.
شاید بار اول است که بعد از زمانی مهاجرت اقوام مختلفه ما اروپائیان این جس عبور فراموش شده را از يك سر زمینی که مهد اولین ترشحات انسانی است و میتوانست برایما مانند زمین متولد فریبه باشد ثابت کردیم.
اهالی افغان بواسطۀ پذیرائی برادرانه خودها این حس معدوم را بحرکت مقدسی وخوشی که اظهار آن بزبان نمی شود تبدیل کرده فهمیده اند.
بنابرین سبب و بمناسبت پذیرائی که دیروز ازطرف اهالی کابل برایمان شد قوه وکوششات منازل اولین ما را بطور قبحتی صورت داده که از اظهارات آن بنده ادین نمی تواند حق شناسی خود را بیان کند . در خاتمه احترامات فایقه تقدیم می نماید.

سواد نطق ع ا ج وزیر صاحب خارجه
مهمان عزیز !
ملت افغان مهمان دوست ومهمان خویش را بسیار عزیز میدانند مخصوصاً مهمانانیکه بهترین مشاهیر، مات را درخانه خود احترام و اکرام کرده اند ما ملت هر وقت برای تولید و تائید دوستی ووددشان حاضر و آماده هستیم وقتیکه به یاد می آورم آن روز هائیرا که رهنمای محبوب این ملت در مملکت بازین وفر فرانسه مسافر بود و نسبت با آن تاجی وپاد شاه استقلال بخش افغا نستان.
( باقی دارد : )


صفحه ١٥
شماره ٩
مجلد پنجم

مولف : له پلاتیه فرانسوی ( ٧ ) مترجم : حبیب الله طرزی

ما دام سان ژین

فصل سوم
( شوالیه داگر )
« حال این بیچاره بر يك بستر بهتر خواهد شد ، ولی من نه می توانم آنرا بر دارم . الكش لا فیور اینجا می بود چه علاج باید کرد ؟ در جائی که هست هم نمی توانم او را بگذارم . ضرور خواهد میرد ! پوست ماه میواژل بلایش است نامزدش هم خواهد بود او خدا ! لافیور چرا نه می آید ؟ شاید این هم خیر من است که لا فیور این جا نیست . اگر چه من تصور نه میکنم که مرا به نجات یکنفر اوصلو کیران ، اگر بشناسد که دوست ولی نعمتی من است ، تو بیخ کند علاوه بران همیشه میگوید كه يك فرانسوى بعد از جنگ کسی را دشمن نمیداند مینگر بسیار حسود است ! دیدن این ارستوکرات جوان درخانه من دیوانه خواهد شد . اگر از من عدم تعلقت خودم را با او اثبات کردن بخواهد در آن وقت چندان آسان نه خواهد بود . اینطور هم پست که من در مقابل او از جواب عاجز بمانم ، ولی ترجیح میدهم که بودن او را در زیر سقف من نداند . »
عین بر وقتیکه میخواست برای بر داشتن زخمی جوان کوشش کند دروازه زده شد . کاترین یکه مدهش خورده مانند جوان زخمی رنگش پرید و از خود پرسید
این که خواهد بود ؟ دوکان بسته است و یقین دارم درین چنین يك روز کسی برای رخت شستن مزا حمت نخواهد داد . » این را گفته در عقب گوشه ماند .
آواز قنداق تفنگ بر پیاده راه و مکالمه در ست شان او را فهماند که ژستر زنان با است و از مقصد شان نیز مطلع گردید چنانچه با هم می گفتند :
« من او را دیدم که باینطرف آمد . »
« ضرور در همین حدود پنهان شده خواهد بود . »
کاترین بطرف زخمی دیده گفت : « و را تجسس می نمایند ؟ ! . . .
در سه صدا يك جا : « بیائید که در وازه را بشکنیم ! »
کاترین : ـ خدا یا من او را چطور نجات داده جوانم توانست ! و افسر را تکان خفیفی داده آهسته گفت : ـ بر خیز زود باش ! کوشش کن قدری راه رفته بتوانی ؟ »
نیپراق : ـ آه بگذار بمیرم حرکت کرده نه می توانم . »
کاترین : ـ « بپا بپا ! این جا باید نمیری من باید ترا زنده و سالم به ماد موازل لا ولاین برسانم ، بر خیز ، جانی که اراده است ضرور قوت وطاقت خواهد بود ! »
سربازان از پس بیرون دو لخت کندن
قندا قهای شدیدی بدر وازه میزدند که دفعتاً يك آواز دیگر از دور بلند شد : « هم شهر یان ! لحظه تحمل کنید و تامل نمائید . این در وازه بر روی من کشاده خواهد شد . » کاترین از شنیدن آواز له فيور وزيده بر گشتن او ممنون وبر سلامت بیمار خودش زیاد تر نگران شد .
له فیور : ـ كاترین بیا در وازه را باز کن ! »
کاترین : ـ یکن لحظه صبر کن بزودی در را باز خواهم کرد . » وبطرف بیمار دیده گفت : « می شنوی آنها جدیراً داخل خواهند شد . من باید در را باز کنم ، بیا زود وقت نمانده ؟ ! »
افسر ـ : « کجا باید بروم ؟ »
« کوشش کن از زینه بالا روی من تورا در سقف پنهان خواهم نمود . »
« این به هیچصورت ممکن نیست . »
« خوب ، پس در اطاق خواب من داخل شو . »
کاترین بدون آنکه منتظر جواب وحرکت او شود ، کشان کشان وبیله کشان او را بخانه خواب خود در آورده در وازه را قفل نموده ، واز شبكه با جرای وظیفه خودش کامیاب گردید ، فرحنا ك شده بطرف در وازه دوید و آنرا باز نمود . بمجرد باز شدن در وازه دو كان از گارد های ملی ويك چپا عه مر د و زن واطفال تبلو گردید .
له فيور : « من میدانم که خوف بر تو مستولی گردیده بود ، مگر خوف تو


شماره (۹)

جلد پنجم

بيجا است . اينها همه وطن خواهان
و دوستانند . فتح وفيروزى كامل است
عضد و معتمد در دست ملت محوض است
قلعه استبداد فتح ووطن پرستان بر آن
مختارند .
به شنيدن الفاظ له فيبور تماما بيشان
خود را و يك ديگر فشرده نعره زدند :
زنده باد ملت
پاينده باد حريت
سرنگون باد خائنين مملكت
له فبور با صدای متین ایراد نموده :
« نابود باد آنهائی که بر ملت جیبال آتش
کردند . »
این را گفته و کاترین را مخاطب ساخت
« کاترین عزیزم ! من بشما باید بگویم که
این سربازان برای تفتیش اینجا آمده اند
چندی از رفقای شان ارستوکراتی را که
از ( تویلری ) فرار کرده بود تعقیب
میکردند ، یکی از شوله های داگر که من
برانها قسم بر داشته ام تا انتقام رفقای
خودم را از آنها بگیرم . درین نزدیکی
ها بر او عبور کرده اند و او در زاویه
کوچه از نظر غائب گردیده ، یقین است
که او زخمی شد ، زیرا قطرات خون تا
بدهن راه رو عقب دوکان چکیده است
خیال نموده اند که درین جا پنهان شده
خواهد بود ... ولی ما می بینم که او
درین جا وجود ندارد ما و یقین داریم
که اگر اینجا پناه می آورد تو به ما
اظهار میکردی .

بعد از این نطق له فيبور بطرف سربازان
بر گشته ایراد نمود : « کم راد ها هیچ
کاری بعبث بر این درین جا امید بید
ارستو کرات فرار نموده و یقین دارم
که شما به یکی از فرنجین ( تویلری )
دست نخواهید بود مگر لحظه با معشوقه
اش تنها بماند .
گمارد ها اشاره را فهمیده رفتند ولی
او باش های اهالی زیاد تر اول هجوم آورده
ایستادند . لا فیبور ابسیار آنها دیده گفت :
رفقا پهم بیائید چیزی را که میگویم قبول
کنید ! برای چه انتظار دارید ؟ اگر
استرقاتی را می خواهید بهتر است در
عقب او رفته تجسس کنید ، ماسه
گناه در سینه ش ضرور و بین کژدمی ها
افتاده خواهد بود من او را مقتول می
پندارم . »
یکی از اهالی که پشمال و آبی شباهت
داشت گفت : « خوب جن آلت به
خودش نیس نشان نمیشه رفتو د خانه دگه
پشت با شه » لا فيبور به طرف در وازه
احترامی آمده کاترین را در آغوش کشیده
صدا زد .
« من خیال میکنم که آنها هیچ گناه
نخواهند رفت شنیدی که آن بدبخت چه گفت
اطاق تو به چه يك فكرتى . مگر تو چرا
میلرزي . طفلك من چقدر احمق هستی ،
همه چیز ها گذشته است . » ولی چون
دید که کاترین بینهایت مضطرب و واوله
معلوم می شود ، و هم چشم اش بر دروازه
اطاقش دوخته مانده است ، بنتيجه بدل

او جا کرده بطرف اطاق رفت ، پیش تر
از آنکه کاترین ، را منع کرده بتواند دسته
را تاب داد ، ولی بر خلاف توقع در وازه
قفل بود. له فیبور کاترین را مخاطب سا-
خته و گفت : « این اطاق برای چه مقفل
است . » ولی از کاترین بجز خاموشی
جوانی نشنید .
له فيبور : « کلید و اپدر من بده ! »
کاترین : « در من نمی توانم .
له فیبور : « اگر ام نمی دهی پس ضرور
کسی را درین جا پنهان کرده ئی . تفهم
نتوانست خواهد بود . »
کاترین : من باید تکرار کنم که تو
کلید را نخواهی گرفت . »
لا فيبور دست خودش را در جیب بزرگ
کاترین در آورده کلید را گرفت و دروا، باز
کرده بطاق خواب او داخل شد .
هنوز له فيبور داخل اوطاق بود كه يك
دسته سربازان دیگر بدوکان داخل شده
او را تجسس نموده گفتند : « ساريتن
له فیبور کجا است ؟ او را بپرنیکه
میخواهد ، در خصوص ترقى او به منصب
( ليوتنانتى ) مباحثه است . »
درین اثنا له فیبور از در وازه بر آمده
و آنرا باز دیگر قفل کرده ، بطرف کاترین
رفته گفت : « تکملی که خانه تو خسته
خانه شده است نا امید میکنم معامله عشق
درین نخواهد بود ؟ »
( ما بقیاردا )
( مطبعه انیس )


[BLANK PAGE]


انیس
جریده ملی

قیمت اشتراک
در افغانستان ١٣ افغانی
محصول پوسته اطراف و ولایت داخله ٢ "
طلبه معارف ٧ "
در ممالک خارجه ١٠ شلنگ

لطفاً پول اشتراک که بتوسط خزائن دولت فرستاده میشود باید
رسید عوض و معاوضه باشد

(مطبعه انیس)


اداره : کابل جاده ارگ
مؤسس و نگارنده مسئول
محي الدين

انيس

شماره ( ۱٠ )
اشتراك سالانه ۱۲ افغانی
محصول پوسته ۲
خارجه ۲٠ شلنگ

تاسيس ۱۳٠٦

سنبله ۷ سرطان ۱۳۱٠
۱۲ صفر ۱۳۵٠

مجله ( ه )

تقلید در حیات
( ۲ )
شاید پس ازین گفتگوها توانسته باشیم، اهمیت تقلید را در تربیه انسانی و به واسطهٔ آن درجات بشر درك کنیم واقعاً تقلید برای ما که در بین کهسارهای این وطن دارای هرگونه استعداد طبیعی ولی عقب مانده از علم و معرفت از صامت و حسرت، دور افتاده ایم مخصوصاً خیلی مفید است و باید هرچه زودتر ممکن شود سعی کنیم که حتی در جزئی ترین امور حیاتی عالم متمدن اروپا را تقلید نموده بان وسیله اقتداء نمائیم بر اینکه از شاهکارهای علمی وفنی اشخاص بزرگ بقدری که ممکن شود استفاده کنیم .

امروز کاشفین و مخترعین اروپا در اطراف امور دنیوی چیزهای زیادی کشف نموده اند، و حالا نه می شود که ما شد انسانهای ابتدائی خود ما بطور خود وسابقهٔ خود همه آن چیزها را جداگانه برای خود کشف کنیم و یا در تقلید امور مفیده از تعصب و خود پسندی کار گرفته

تنزل نکنیم باینکه در نزد دماغ های بلند و افکار عالی و دانشمندی انسانها ئیکه از ما بسیار پیش تر رفته اند سرتسلیم خم نمائیم و یا منت شاگردی شانرا بر خود قبول کنیم .

دنیا دور های عجیبی دارد . روزی بود که سر زمین مشرق مظهر وجود اشخاص بزرگ و قائدین اجتماعی بشر بوده اروپا ئی ها از پرتو علم و معرفت و شناسائی این سر زمین استفاده می نمودند و امروز که بدبختانه در اثر غفلت و سهل انگاری پائی خیری ، سلسله علوم و فنون از دست ما گسیخته است ، و سراپا در لباس موهومات و خرافات پیچیده ایم، و تعلیمات مقدسی را که از بزرگان دینی و مصلحین روحی خود گرفته بودیم فراموش کرده در نتیجه این چنین عقب مانده ایم عیبی نخواهد داشت اگر خود پسندی و تکبر را به کنار گزاشته و برخود گوارا کنیم که به مقابل حضرت علم گردن اطاعت باید نهاد ، از هرکس و از هر دست و زبانی که ممکن شود ازان استمتاع باید نمود .

يك مقولهٔ مشهور است که در : « سخن حق قائل ندارد » بلی سخن حق از هر که شنیده شود حق است . درهر جا که باشد حق است ، باید از مسائل عویصه درهر جا که پیش شود وبدست ما بیاید تقلید کنیم ، وبدون آنکه به شخصیت صدور آن امر گشته است و ماهویت و عقائد او نظری بیفکنیم سخن حق او را قبول کنیم . واین مسئله تاهمه ما مقیده واقع نگردد مضر ثابت نخواهد گشت .

یکی از محررین فرانسه در باب تاریخ چین نوشته ضمناً بیان می کند که : چین در رسنه های خیلی قدیم و در قرن اولی دارای چیزهای بوده که امروز بشریت بدان افتخار می کند . مگر چون با دنیا سایر حدود طبیعی خود و بايك نوع خود پرستی که در فکر مردم جا داشت، تماسی نداشتند . اروپائیان همه صنایع را کشف نموده . وایشان نتوانستند اقلاً به بسط و توسیع یا ترقی دادن آن کامیاب گردند . این نیز برای تقلید و مفیدیت آن يك دلیل مهمی به شمار می رود . چیه اگر مردم چین بادنیا تماس می داشتند، زمانیکه اروپا به تازه گی به کشف بعض چیزی


صفحه ۲
(شماره ۱۰)
جلد پنجم

المان وفرانسه
در مجمع ملل
برلين برصد كور نيوس

مخالفت سیاسی در کمیسیون او روپا ظاهر
میگردد ( تلگرم نامه نگار برلینر
تاگبلات )
جنو ١٦ می

در کومیته او روپا اليوم قبل از ظهر
مباحثه عمومی بحران اقتصادی شروع
گردید .

نمایندگان سیاسی و نمایندگان جراید
و تماشا چین ها در اطاق مباحثه به تعداد
بسیار زیاد وجود دارند . با توجه هات نژاد مردم
منتظر اظهارات وزیر خارجه المان
میباشد . از قیافه معلوم میشود که امروز
یکی از بزرگترین روز های جئوخواهد
گردید . بعدل ۱۱ بجه بريان مجلس را
شروع نمود و نمایندگان ترکه روسیه
دانسیگ و ایسلند را خوش آمدید گفته
اظهار نمود که موفقیت کار قیمتدار شانرا
خواهان است .

کور نیوس وزیر خارجه المان بصورت
ناطق اول شروع بحرف زدن نمود.یعنی
بکمال خوش پذیرائی میکند كه يك مذا
کره عمومی منعقد گردیده است که تنها
از جهتی لازم و ضرور است زیرا حصه زیادی
پیشنهادات برو عراسی باعلل عمومی بحران
اقتصادی مربوط میباشد در باب سختی
و بزرگی بحران حاجت بسیار حرف
زدن نیست .

او روپا می کند بلا ستثنا همه آنرا
تقلید می کنند .
و از همین جا است که در بین ایشان
يك نوع تعاطى معلومات علمى وفني
صورت گرفته سیر ترقی شان سریع تر و
سریع تر میگردد . و شرق که ازین نعمت
گرانبها سبباً بهره کمی داشت و دارد بچنین
حالت زبونی گرفتار است که می بینیم.
خیلی خوب خواهد شد اگر ما هم این
روز ها قدری چشم خود را باز کرده
پرده خرافات را از پیش نظر خود بر
داریم و تعصب را بيك طرف گذاشته
جداً در پی تقلید اوضاع و افعال و امور
خوب و مفید انسانهای مترقی افتاده راهی
برای نجات و فلاح خود پیدا کنیم .
چه تجربه و تاریخ به ما ثابت می کند
که تمام پیش رفت های موجوده دنیا را ظاهراً
حرکت انسان سبب شده است ، و اگر
ما توانستیم حرکات و اوضاع اجتماعی
خود را با انسانهای که علائم تعالی در بین
ایشان موجود است تطبیق دهیم ، شك
نیست که به تمام زودی همه آن چیز ها
را دارا گردیده در حیات به مقابل
ایشان سر بر آورده خواهیم توانست ، ور
نه باید منتظر باشیم که در هر وقت به ما
چه می کنند و برای ما چه می خواهند
و مجبوراً باید از مقتضیات خود صرف نظر
نموده قرازمفاد الحق لمن غلب نگران
باشیم چه مساحتی دارند که برای آن بکمال بی
تنگی اله عمل شویم .
( . . . . )

ها شروع می نمود . مردم چین باقدامت
تمدن خود و با دارائی سرشته علوم و
فنون شاید اگر از خود روح کامل پیش
رفت و ترقی را مالك نبودند به وسیله مشاهده
غیرت اغیار در راه پیش برد علوم وفنون
این حس در دل اشان پیدا شده امروز
نجاتی میرسیدند .
مگر متاسفانه از پیش تو عاطل و غافل
مانده بودند و امروز مصائبی را که در تحت
دستبرد و مطامع ظالمانه دشمنان بی نوع
بشر می کشند .
هر روز ازان داستان ها می شنویم . و
تنها این روز ها اشخاص مصلح در صحنه
آن مملکت وسیع و پر از ذخائر قدونی
عرض و جود نموده اند که ایشان را به
تقلید او روپا یعنی استفاده از مزایای علمی
شان وا دار می سازند و آهسته آهسته
می خواهند که مملکت چین به پای خود
ایستاده شده به معنی کلمه حیات مستقلی
را در حرکت ملل دارا گردد .
اگر بدقت معاینه نموده شود ، ترقیات
محیر العقول موجودۀ او رو پا همه از اثر
قوت مفید و محترم تقلید است و چیزی که
از همه پیش تر محرك و علت تعالی روز
افزون ایشان گشته است همین تقلید
میباشد . و این قوه یا حس تقلید که در
دماغ های ایشان موقع گرفته است محض
ازین جهت است که در اول امر در دائره
علوم و فنون به تقلید مشرق داخل شده
اند . و چون از اول بر تیه فایده تقلید
را دیدند و شناختند تا امروز دامن آنرا
از دست نداده اند ، و هر چه یکی از دول


صفحه ۳
( شماره ۱۰ )
مجلد پنجم

احتیاج اقوام باید باعث کوششات زیاد گردد . المان مسئول است که از برای کار اصلاحیه او روپا امداد و معاونت نماید . او يك تبعه المان است باید اینطور حرف بزند ، در المان بحران مذکوره با يك قومی تصادم می نماید که بعلت جنگ انقلاب بی انتظامی اجتماعی ، خسارات زیاده کمبودی سرمایه و بیکاری متضرر شده است . هیچ ملکی دیگر به اصلاح و بهبودی تمام اوروپا اینقدر مشترک نیست ، مثل المان - بنابر وضعیت جغرافیائی خود . « ما تمام قوای خود را در داخل ممالکت یکجا مینمایم .
تا خود را بقدر امکان اصلاح نمائیم همچنین ما مساوی با دیگر ملل در قطار اول همکاری شمولیت داریم » . تنها ازین جهت پیشنهاد حکومت المان ظاهر گردیده درینجا یکدفعه وضعیت موجوده او رو پا را که بعلت اوضاع گمرکی و ناکامی در امور کرده شده درین مسائل وا قع گردیده است ، امتحان و تفتیش نمایند بعد از آن داکتر کورتیوس در باب او ضاع که رضا یت بخش نیست با دلایل معقول توضیحات داد ـ و بعداً در باب ناکامی کنفرانسهای اقتصادی که تحت اداره جامعه ملل اجرا گردیده است توضیحات نموده او تکرار نموده ، که مخصوصاً در مسئله تبادله بین المللی اموال و در مسایل گمرکی همیشه مذاکرات نتیجه نداده است . ازینجهت بسیار ضرور است که تحت او ضاع امروزه اصول تعمیر آن از مہراب واسطه موافقت
اساسی و بواسطه مذاکرات جانبین شروع گردد . این اصول دو مین که باید از اول مقصد را از برای عمومی نمودن در خود داشته باشد ، بدون شبهه رهنمای اتحادیه های گمرکی میگردد . فکر موافقت منطقه ای و پلان اتحادیه گمرکی درین سالهای اخیر اهمیت زیاد پیدا کرده است داکتر کورتیوس راجع به کوششات استیند - ایسلند ، او گو سلاویا رومانیا اشاره نمود ، که در خصوص اتحاد گمرکی نموده بودند همچنین در حدود ممالك دنيا و همیشه درینباب مذاکره شده است و از مدت زیاد باینطرف اشخاص با نفوذ و معتبر کوشش نموده اند که در بین المان و فرانسه يك اتحادیه گمرکی بالمقصد توسعه دادن آن تشکیل بدهند . داکتر کور تیوس درین موضوع آمادگی خود را ذکر نمود ، که المان با هر ملکی خورد یا بزرك در باب امکان جريان يك اتحاد گمرکی داخل تبادله افکار میگردد .
بعد از آن خواهش نمود که این نظریه را تفتیش نمایند - بعد از آن جداً گفت که آماده میباشد ، در همه پیشنهادات شرکت ورزد که از برای اصلاح وحاصل نمودن صحت دو باره المان و ارو پا نتیجه خوبی بدهد .
بعد از کور تویس وزیر خارجه المان بریان وزیر خارجه فرانسه يك نطقی ایراد نمود و در آن اظهارات جدیانه برضد پلان گمرکی المان استریا نمود .
علت اصلی بحران این است ، که متاسفانه
تا حال ملل او روپا متفق نگردیده است ملل باید از برای تبادله حاصلات متفق گردد بهر صورت باید اجتناب کرده شود که در بین ملل منازعات بی ثمر واقع نگردد ، باید توجه کرده شود که برای همه ملل يك اساس اقتصادی درست حاصل کرده شود .
تنها در آنصورت باید اتحادیه ها منعقد گردند ، که اگر اتحاد عمومی نا ممکن باشد با وجود نا کامیهای کنفرانس اقتصادی باید از توجهات حاصل نمودن ، اتحادیه های عمومی صرف نظر کرده نشود اگر بهمان اصولیکه کورتیوس گفته رفتار کرده شود ، غلط خواهد بود باید در جامعه های خصوصی ممالکیکه جایز نیست تحت مذاکره گرفته نشوند . زیرا اتحادیه ها باید با موافقت کمیسیون او رو پا منعقد گردند .
فرانسه قبولدار اینطور يك اصول گردیده نمیتواند و به مخالفت خود محکم میباشد و امید میکند که مسئله مذکوره در ایام آینده مرتب گردد . لاکن او میخواهد وضعیت خودرا و ملک خود را واضح نشان بدهد . پلان اتحادیه گمرکی فرانسه و بلجيم قراریکه کورتیوس اشاره نمود باعث نارامی زیاد گردید و ازینجهت فرانسه طرفدار آن نبوده است . بریان تکرار نمود که باید زیاد کوشش کرده شود ، تا از نارامی در بین ملل اور و پا اجتناب ورزیده شود . هر اصولیکه بصورت اساسی گرفته شود باید توجم شود ، که


صفحه ٤
( شماره ۱۰ )
جلد پنجم

اصول مذکوره و عکس معاهدات بین المللی خواهد و اگر باشد از آن صرف نظر کرده شود .
بجواب توضیحات فوق الذکر ریبانی کورتوس گفت ، که او در نطق خود در باب حصه عمومی مسئله اتحادیه حرف نزده است و پلان اتحادیه گمرکی المان و استریا را تنها تماس کرده است .
روز دوشنبه موقع تر یزای مذکره پلان اتحادیه گمرکی المان و استریاه یابند المان طرفدار این است که المان بالکلي قرار قواعد معاهدات رفتار نموده است در اختتام جلسه اولین مخالفت عممی سیاسی قراریکه از فوق دیده میشود ظاهر گردید .

اعلان
اگر خانه لازم دارید یکن در بند خانه واقع گذر باغبان کوچه لب دریا مال قاطر محمد صفر خان برای فروش حاضر است .
از حیث موقعیت و هر گونه لوازم سکونت مطبوع واقع خواهد شد . با داره انیس نزد محمد اسلم معاون رجوع کنید .

مترجم سرور گویا :
نگارش و نگارندگان
ترجمه از اشهر مشاهیر اد بای شرق
(۲)

ونخستین شخصیکه در د مشق ازین ترجمه بنیاد نهاد خالد ابن یزید اموی بود وعمر ابن عبدالعزیز در استحکام و ترقی روز افزونش کوشید تا در عهد منصور عباسي در بغداد قوت تمام یافت و در عهد مأمون بسرحد کمال رسید و در حقیقت دوره مأمون بهترین عصر طلائی ادب و علم و انشا وزین ترین دوره ادب عرب است . احمد ابن یو سف نیز از اوایل بلغای این عصر شناخته شده و از کمال عقل و فطانت بدرجه وزارت رسید و در حضور مأمون اعتبار تمام یافت . رسایل اورا صولی در کتاب الاوراق خود جا داده و کتاب التراجم المطولة چندی از نوشته جات مسجع او را آورده و ما نند است به سجع ائمه بلاغت در قرن نخستین . خلاصه او یکی از ماموران فصیح و بلیغ و مأمون تماماً مفتون علم و ادب او بوده .
نویسندگان محدود درین قرن بکثرت ظهور نموده عمر و ابن مسعده وزیر مأمون نیز ازا مجمله است مشارالیه در بلاغت و ایجاز و جزالت الفاظ و رشافت معنی منحصر بفرد بوده ، وزیر ابن علی د امغاني و ابو الفتح بسنی صاحب (الطريقه الانيقه في التجنيس) نیز در ردیف بزرگان جا

دارند و از نوابغ بشمار میروند . ابن قتيبه ( ٢٧٦ ) نیز در علم و جودت و تا ثیر انشا ثانی جاحظ و رسائل او مهمترين كتب منتشره باشد بل کتاب ( امامت و سیاست ) ، ( کتاب العرب ) و مختلف تاویل الحدیث و ( ا ثربه ) و ( معارف ) وعيون الاخبار و ادب الکاتب از مصنفات او و همه دارای روحی که علم و ادب دران سیر متساوی دارند و ابن قتیبه هم بر ( ادب الکاتب ) او شرحی نوشته ابوعبيده بكري صاحب معجم ما استعجم از تنقید کنندگان ( امالی القالی ) است و رساله خودش را ( التنبيه على او هام ابي على في اماليه ) نام نهاده .
قرن چهارم : ـ از چیز نویسان درجه اول این قرن احمد ابن یوسف است معروف بابن دایه در ( ٣٤٠ ) اصلا بغدادی و پدرش از مصر نقل کرده و احمد از کاتبهای دولتیه طولونیه بوده پایه فصاحت و مایه بلاغت او را کتاب (مکافات ) و جزئی از حسن العقی) او که انتشار یافته بخوبی نشان میدهد پس از ان ابوبکر صولی است در ٣٤٥ كتاب ( الادراق ) و ادب الکاتب از مؤلفات اوست . و نیز احمد ابن عبدو به در ۳۲۸ و (عقد الفرید) از مصنفات جلیله اوست . جعفر ابن قدامة ابن زياد كاتب نیز ازین قرن است . بر علاوه زمره از محررین درین قرن فن کتابت را بفضل خود زینت بخشیدند و پیرایه بر ان افزودند که در خور بوده یکی از انها


شماره ۱۰
مجلد پنجم

ابو الفضل ابن العمید وزیر آل بویه است در ۳۶۰ و او نخستین شخصی است که باب سجع را کشاده و انواع بدیع را روحی دمیده گویند : - رسائل بعبد الحمید آغاز و بابن العمید اختتام پذیرفته طوریکه شعر بامرء القیس آغاز و به ابو نواس همدانی اختتام یافته . بعده صاحب ابن عباد است که در حدود سنه ۳۸۷ ظهور و در جناس و سجع مانند ابن عمید بوده . مشار الیه میگفت : -
نگارنده گان عصر چهاراند : استاد رئیس یعنی ابن العميد و استاد ابو القاسم یعنی عبد العزيز ابن يوسف وابواسحاق یعنی صابی واگر خواستی شخص چارم را هم نام بردی و مدعا ازین خودش را داشته .
ابو بکر خوارزمی نیز ازین طبقه ( ۳۸۳ ) و در سبك نگارش روش ابن العمید را پیرو بوده رسائل مشهور ومطبوع او مثلی است از بلاغت وفصاحت وکثرت سجع اما بديع الزمان همدانی صاحب رسائل ومقامات مشهوره مقالاتش نسبت بخوارزمی بیشتر طبیعی بوده با بند سجع وصنایع بدیعه نبـاشـد واسـتـمـال صـنــائـع را هم در جایهای خاص وجملات معینه باشد بعد بتقر پر طبیعی خود رجوع واقوالش دلربائی ها نماید
از رسائل صابی که برخی از حضرت خلفا صدور یافته وبرخی جداگانه طبع گشته وبرخی هم در ( صبح الاعشی ) اقتباس پذیرفته آنچه ماندیده ایم همه را در
د، قالب سجع بدیع ریخته واگر سجع را بطور بدیع طرح میتوانست مکتوباتش سرمایه فخر اسلاف و بزر گترین معلمی از م اخلاق میگر دید .
واز نوابغ این قرنند ابو الفرج ببغاء وعبد الله ابن عمر وفياض كاتب ونديم سيف الدوله وابو القاسم علی اسکافی نیشابوری که در بلندی انشا پستی نظم مانند اسست جاحظ وعلى ابن هندو صاحب ( الكلم الروحانيه ) ويحيى ابن عدی صاحب تهذیب الاخلاق وسیاست النفس ( سنه ۳۶۴ ) وابن حیان بستی صاحب ( روضه العقلاء ) وحاتمی صاحب ( رساله حاتمیه ) واين رساله ایست مشتمل برمصارعه او بامتنبی که در میدان نزاع ادبی باو رو برگشته وحریفانه پنجه داده و بالا خره معائب وسرقات شعری متنبی را اظهار نموده . وقاضی تنوخی(سنه ۳۸۴) ( صاحب النشوا ، ) و ( فرج بعد الشدة ) وقدامة ابن جعفر الكاتب صاحب ( نقد الشعر ) وكتاب الخراج ( ۳۳۷ ) و ابن نباته صاحب خطبه های مشهور . و ابو جعفر محمد ابن عباس وزیر مکتفی ومقتدر وابو منصور بغوی که در سنه ۳۷۵ بوده .
سر حلقه ادبای این عصر ابو املای معری است که اعمی وطبع شعر بروی غالب و نثرش مملو از تصنع وتكلف ومشکلات لغت بوده وسبکش خالی از پیوست طبع و درشتی نبوده ولی از آثار جلیه او ( رسالة غفران است ) که در آن تردید از رساله ابن القارح نموده وفـکـر او را تباه تحت الشعاع افکار خود قرار داده روا یات آن خیلی بروایات
دانتی شاعر ایطالی مشابهت داشته وحقیقه این رساله بزر گترین روا يات خياليه بوده ونشان میدهد که شیخ اعمی نابغه ایطالوی را معلم در شعر وخيال بوده واو را بخوشه چینی خر من خيال خود اجازه نام داده است . بلی بعضی از مستشرقين متتبع گویند : - که هر سه رساله دانتی یعنی( لانفر ،مطهر، ايرادي ) که در سنه ۱۳۰۰ ۱۳۱۸ تالیف یافته همه خوشه چینی از افکار معری ومخصوص روایه جهنم اقتباس است از رساله غفران معری که با خیارا دریای کابین مست خواب یافته وعباراته گلهای خوشبو وخوش رنگ افکار او را دسته بسته دریازار بلاغت گلفروشی نماید برعلا وه آنچه معری بر ديوان ابو تمام طائی وابو عباده بحتري وابو الطيب متنبي نوشته و ( ذكرى حبیب ) و ( عبث الوليد ) ( معجز احمد ) نام گذاشته همه دلیل می شود که معری بر اسرار عربیه وفهم کلام ومرام عرب خیلی ماهر وقوه اقتدارش در نقد ادبي خیلی بلند است قطع نظر از فلسفه اش در لز میات ودوا وین خودش و میتوان او را فیلسوف لغوی گفت
نه کاتب . علي ابن خلف صاحب مواد البيان نیز ازین طبقه و قلقشندی در صبح الاعشي جز، مهمی را از مواد البیان نقل میکند .
قرن پنجم : - درین قرن نيز يكسلسله از ناموران بزرگ ظهور نموده واثرات لا یموتی بیاد گار گذاشته اند امیر الامراء


صفحه ٦٤
شماره ١٠
مجله سراج
این سلسله قابوس وشمگیر است در (٤٠٣)
کمال البلاغه از آثار جاویدان اوست طرز
نگارش اوتماما بر مقفی، شعر وموسیقی وبدون
قافیه وردیف بنا یافته ولی سجع دران غالب
وسخنانش همه متین بر خلاف ثعالبی که
در حدود سنه ٤٢٩ ظهور نموده و سید چیز
نویسان عصر و بزرگترین مولفین در لغه
وادب گهر دیده مقدمه کشاف او
(فقه اللغة) از طبقه عالیه است در کتابت
واگرا يتيمته الدهر) او مانند ( المضاف
والمنسوب ) و( لطائف المعارف ) او بسجع
الميداخت کسی مجال عیب بر او نمی یافت
همچه ابن رشیق قیروانی که در ( ٤٥٦ )
بوده و( العمده ) که از اصول کتب ادب
است آثار قلميه اوست ولی ابو عبدالله ابن
شرف قيرواني در رسائل الانتقاد از ( عمده )
تنقید نموده . قد ما در اتقان فن ادب بر
( ٤ ) کتاب اعتیاد میکردند که عبارتست
از ( بیان و تبیین ) جاحظ و ( ادب الكاتب )
این قتیبه و ( کامل ) مبرد و ( امالی ) ابو علی
قالی و همین ٤ کتابست که بعضی آنرا شرح
و بعضی را اختصار و بعضی را تنقید کرده
اند . ابو حیان توحیدی نیز زاده این قرن
واز بزرگان این سلسله بوده و در کتابت
بدیعه صیغ آبده و سبک خاصی پیموده
و در سردنه ٤٠٠ وفات یافته کتاب
( المقابسات ) ورساله ( الصديق والصداقة )
و ( الاشارات الالهيه ) ریخته قلم اوست.
( باقی دارد )

اقتباس از مجله اقتصاد :
پروگرام اقتصادي ١٣١٠
وزارت تجارت
پرو گرام ذیل را که حاوی ( ٤٥ ) ماده
است در اواخر سال ١٣٠٩ عالیمقدر
جلالتماب عزیز احمد خان وزیر تجارت
تنظیم و برای منظوری سال ١٣١٠ بمجلس
عالی وزرا را تقدیم نموده بود ، که امتك
ما اصل مواد حربيه وزارت تجارت را
اصورت تصويب مجلس عالى وزراء
و منظوری حضور شاهانه عيناً انتشار
میدهیم :
مقام منیع مجلس عالى وزراء !
این يك مسئله واضح است که دست
قدرت خدا وندی در هر کنار خاك پاك
وطن عزيز ما بسى فلزات وانواع معادن
را که فی الحقیقت مایه ترقی وتعالی است
بودیعت گذاشته اما بطوریکه دنیا ازین
رهگذر از استعداد طبيعي مما لك خود
استفاده نموده اند ما تا حال بران موفق
نشده ایم ، نه تنها مواهب قدرت در
مملکت ما منحصر بمعادن است ، بلکه
هم چنان مملکت عزیز ما يك مملكت
زراعتی و آب و هوای آن نیز از هر حیث
برای پرورش اقسام نباتات مستعد
و قابل استفاده است . درين
قسمت نیز متأسفانه چنانچه شاید
از اوضاع زراعتی مملکت خویش بهره
نبرده ایم، زیرا اصول زراعت وفلاحت
ما هنوز بطور قديم و با همان آلات و سامان
چند هزار سال قبل اجرا میشود ، که

بجز تضييع اوقات زارعين ثمره که بتواند
زحمت ایشان را تلافی کند بلند و دو هم از همین
جهت اراضی قابل زراعت ما همه بدشت
های خاره وبایر وبی آب تحویل یافته و
چون انکشاف وبکار انداختن معادن
ومشروب ساختن املاك خاره و باير را
وزارت تجارت وظیفه مبرم خود میداند ،
لهذا وزارت تجارت برای برآوردن این دو
مقصد تدابیری را تقدیم مقام منيع مجالس
عالی وزراء میکند ، اما این تدابیر فقط
برای سال ١٣١٠ در حدود قدرت مالی
مملکت بوده ، اینکه این اقدامات که در
ذیل شرح داده می شود ، عملی گردید ،
بعد مواد دیگری را نیز تقدیم نموده پس
از منظوری بتعمل آغاز خواهد نمود .
بدواً يك معدن را که مفاد آن نسبت
بکار زیاد باشد وزارت تجارت بکار
خواهد انداخت و از مفاد این ممکن است
که آتیه بکار گرفتن از دیگر معادن هم
اقدام بتواند .
معدنی را که فعلا از آن کار گرفته
نمیشواند و نه بذراع داخلی ممکن است که از
آن استفاده شود بعد از گرفتن معلومات
فنی ، فکر وزارت تجارت این است که
با شرایطی که محال مملکت مفید باشد
کار آنرا بکدام کمپانی خارجی وا
گذار نماید . و راجع بحفر آنهار جدیده
وانشاء بند هاسر از سال ۱۳۱۰ بکار
آغاز نموده در صورتیکه موانع پیش نشود
تا سه چهار سال کارهائیکه داخل پروگرام
سال سنه یکهزار سه صدوده است اکمال
گردد ، وازین راه يك خدمت مهمم


صفحه ۷
شماره (۱۰)
مجلد پنجم

مملکت را اگر خدا بخواهد شاداب و سرسبز نماید .
چون برای تکمیل کار های دیگر هر ساله پروگرام علیحده ترتیب داده می شود لهذا پروگرام سال یکهزار سنه صدو ده با مصارف لازمه آن ذیلاً تقدیم مقام عالی مجلس وزراء می شود .

الف – حفر انهار :
۱ : - نهر سراج جلال آباد که از سنه یکهزار سنه صدو دو شروع کار او شده الی آخر سنه یکهزار سه صدو پنج مبلغ ( ۱۵۱ ، ٥٦٢ ، ٢ ) روپیه در آن صرف شده تا يك اندازه کار مذکور بسر رسیده در سنه یکهزار سه صدو شش مستر لاری مهندس مصارف باقیمانده کار نهر مذکور را مبلغ ( ٦٨٠ ، ٥٥٥ ) افغانی تعیین کرده از جمله این پول در سنه يك هزار سه صدو هفت مبلغ ( ٤۰۰۰۰ ) افغانی هم صرف شده بعد بواسطه انقلاب کار مذکور معطل شده ، رقبه زمین تحت نهر مذکور را مهندس موصوف ١٤ هزار جریب زمین نشان داده چون در نهر مذکور پول زیاد صرف شده خیال میکنم که اگر مهندس جدید مصارف باقی مانده کار نهر مذکور را بصورت صحیح عالم آوری کند از پول که ذکر شده کمتر هم صرف خواهد شد ، در سال آینده یکهزار سه صدو ده وزارت تجارت بکار مذکور آغاز نموده ، برای مصارف سال يك هزار سه صدو ده دولك روپیه در بودجه وزارت منظوری میخواهد ؛ در سال ۱۳۱۱ امید است که کار مذکور تمام تمام و از آن استفاده که مدنظر است گرفته شود – اگر در اهتمام کار آن جدی اقدام نشود پول های زیاد که در سنه گذشته صرف شده به هدر خواهد رفت . امضاء وزیر تجارت
تصویب کابینه وزراء :
حسب پیش نهاد وزارت تجارت برای سال ۱۳۱۰ مبلغ ( ۲۰۰۰۰۰ ) افغانی جهت مصارف نهر سراج جلال آباد مجلس تصویب می کند . امضاء هیئت کابینه
حکم حضور شاهانه : ملاحظه شد دوست است
۲ : نظر به اینکه در اند خوی قلت آب است ، وهم وزارت خارجه در سنه يك هزار سه صدو هفت به اثر اطلاع حکومت میمنه شرحی از قلت آب در اند خوی و کشیدن يك نهر از دریای مرغاب تحریر داشته ، ضمناً مصارف آن را بطور تخمین تا سه لك روپيه متذکر و منافع زیاد آن را خاطر نشان نموده چون برآورد نهر مذکور بصورت علمی نشده علاوتاً درین تازه گی ها رئیس تنظییه مزار شریف و میمنه راجع بحفر نهر مذکور و اینکه پول مصارف آن را وکلای اند خوی قبولدار شده با این وزارت تحریر داشته که وکلای مذکور چنین تصویب داشته اند قرار معلومات که داریم از مواضع ذیل آوردن آب در اند خوی امکان دارد .
(۱) از دریای بالا مرغاب .
(۲) از دور آب و گرزی و آن از سه موضع : - حوض غیجان – آغاز دره زن .
(۳) از دریای آمو ، از آقچه ؛ از حدود قرمقین .
پول مصارف آن را رعایای متعهد هستیم که از طرف اهالی داده شود ، بشرط ذیل :
الف – مهندس از طرف حکومت مقرر شود که مواضع مذکور را ملاحظه کند و قرار نقشه علمی آن مذکور را بیاورد .
ب – در حین جریان آب الى مدت دو سال مالیات آن معاف باشد ، بعد قرار پیمان شريك مالیه میدهیم .
بناءا این وزارت تجارت برای اجرا آت این کار صرف مصارف و معاش يك نفر مهندس را که از خارج میخواهد منظوری میگیرد البته در وقت که مصارف حفر نهر مذکور را بر آورد کند این مصارف در آن تزئید و از اهالی گرفته می شود برای معاش و مصارف يك ساله مهندس ( ۲۰۰۰۰ افغانی ) لازم است .
امضاء : وزیر تجارت

تصویب کابینه وزراء : حسب پیشنهاد وزارت تجارت معاش و مصارف یکنفر مهندس مبلغ ( ۲۰۰۰۰ ) افغانی برای یکسال منظور است .
امضاء : هیئت کابینه
حكم حضور شاهانه : ملاحظه شد دوست است .
۳ : در سنه ١٣٠٦ مصارف پخته کاری سر بند نهر یا تاب قندهار را از دریای ارغنداب بواسطه زیاده تی آب نهر مذکو مستر ماتزوخ المانی مستخدم وزارت تجارت مبلغ ( ۹۲۲ ، ٢٥٢ ) افغانی پیمایش نموده و هم نوشته که اضافه بر زیاده تی آب برای زراعت ، بلکه در تحت بند مذکور ساختن يك کار خانه برقی هم ممکن است چون برای ترقی زراعت و


صفحه ٨
( شماره ١٠ )
مجلد پنجم

انشاء باغات جدیده که ازین رهگذر مفاد بزرگ برای دولت و ملت متصور است و وزارت تجارت تخت کاری سر جوی مذکور را در سال آینده ١٣١٠ تصمیم داشته ، مصارف آن را در بودجه تکایف مینماید : امضاء : وزیر تجارت
تصویب کابینه وزراء : راجع بفقره پیش نهادی وزارت تجارت بخصوص بخته کاری سر بند نهر باغاب قندهار مبلغ ( ٢٥٣٩٥٢ ) افغانی مجلس تصویب میکند . امضاء : هیئت کابینه
حکم حضور شبانه : ملاحظه شد درست است .

٤ : در سنه ١٣٠٦ ذریعه مستر ماروخ المانی مصارف کشیدن يك نهر جدید از دریای جمکی برای آب یاری یکهزار جریب زمین جدید بمصارف ( ٦٩٠٠٠ ) افغانی نقشه و بر آورد شده و این را هم نوشته که در جمکی املاك مزروعی مساوی از شش هزار جریب زمین میشود این يك هزار جریب زمین اگر بمصارف شصت ونه هزار افغانی زراعت شود در آن جا قابل بسیار اهمیت است ، بنا بران وزارت تجارت از نقطه نظر اینکه در آن سمت زمین مزروعی کمتر است تصمیم داشته که در سال ١٣١٠ کشیدن نهر مذکور را شروع و الی آخر سال بعون الله تعالی تمام کند . امضاء : وزیرتجارت
تصویب مجالس عالی وزراء : راجع به پیش نهاد وزارت تجارت مبلغ ( ٦٩٠٠٠ ) افغانی برای مصارف کشیدن
يك نهر جدید از دریای جمکی را مجلس تصویب میکند . امضاء : هیئت کابینه
حکم حضور شاهانه : ملاحظه شد درست است .
( باقیدارد )

از هر طرف
خوارق تخنيك در امریکا
( حركت دادن يك عمارت )
٨ طبقه
ما لک عمارت ٨ طبقة ، بيل كمپاني تلفون ، که متعلق ، به ایندیانوپولیس ، میباشد ، خواست تا یک عمارت جدیدی بنا نماید ، چون برای عمارت مذکور میدان آزاد لازم بود ، بنا برین کمپنی مذکور فیصله نمود تا عمارت عابق را از میان میدان بیک گوشه نقل دهند قرارا اطلاعات واصله این عملیات از نقطه نظر تخنيك يك عمليات حيرت انگیز است که بدین قسم اجرا شده است :
عملیات ، حرکت ، عمارت بدو قسم اجرا نموده شده :
اولاً در تحت عمارت مذکور شاحتیر های استوانه فولادی داده شد . و عمارت ٨ طبقه مذکور روی همین شاحتیر ها مسافرت خود را که مسافه طی شده ٦٠ متر می شود ، اجرا نمود .
بعد از ان عمارت را به همین قسم به اطراف محور خودش دور داده بیک گوشه مناسبی بالای تهداب جدیدی که
قبلا تهد شده بود ، گذاشتند .
چیزیکه از همه درین عملیات حیرت انگیز تر است ، اینست که در زمان ، حرکت ، عمارت مذکور ٦٠٠ نفر خدمت گار به کار خود مداومت داشتند لفت ها ( اسانسور ها ) به بالا وپایان شدن خود ها در بین عمارت دوام داشتند شوفژ سانترل ( مرکز حرارت ) وتنوار الکتریکی بقرار سابق جاری بودند . ارتباط تلفون با شهر منقطع نشده بود ، زیرا انجنیز ها لینگ عمارت را حرکت دادند ، قبلاً به سیم های عمارت مذکور هفت سیم متحر کث وصل نموده بودند .
ترجمه از « اطلاعات آخرین »
منطبعه پاریس

مشکلات طلا در دنیا
یکی از مشکلاتی که بعد از جنك قدم بعرصه وجود گذارده مسئله لاینحل عمومی بود که انرا بنام « مسئله طلا » نامیدند
فورمول لاينحل این مسئله چنین خلاصه میشود که : پول طلا در بعضی از دول فوق ـ العاده زیاد ومترأكم ودر بعضی دیگر بنهایت نقصان بهم رساند بطوری که مقدار طلای ذخیره تنها در فرانسه تا ژانویه گذشته بالغ بر ٨٧١,٦٦٤ ٥١,٧٠٩ فرانك گرديد وبعضى علل این اشکال را مربوط بوجود بحران اقتصادی عموم میدانند .


(شماره ۱۰) (قسمت دوم)
و لیکن عده زیادی از متخصصین مالی میتوانست که بیست و پنج میلیارد فرانك ودیعه خود در خارجه استفاده کنیم
میگویند ترقی روز افزونی که در رقم طلای اوراق مالی خارجی را که در آوریل یعنی برای آن با انجام این مقصود
ذخیره فرانسه امروز مشاهده میشود ۱۹۳۰ در دست داشت (به ٢٥،٦٧٢ میلیون امکان پذیر نبود . زیرا مبدل قبوض وجوه
مربوط بوجود بحران اقتصادی نبوده فرانك) بمبدل پول نقد طلا بنماید . عدم مزبور بهیچ کار نداشت هانطوری که
ونمیباشد بلکه علت حقیقی بحران مربوط تبدیل و اقدام نکردن بانك فرانسه بيك قسمت اعظم آن را موفق شدید با ایجاد
باین اصل محسوس است که محصولات همچو کاری ادعای جراید انگلیسی را يك وسیله کافی بکار انداخته واز آن
صنعتی بی اندازه زیاد تولید و انتاج شده بکلی نفی خواهد کرد آن ها فرانسه را استفاده نمایند .
بازارهای دنیا کشاد ، تنگیستی روی متهم مینماید که پولهای طلا را بانك فرانسه در حالیکه وجوهی که در فرانسه بکار
آورد بر اثر آن قوه استهلاك محصولات در زیر زمین ها رویهم متراکم ساخته انداخته شده بود منافع متناسبی را جلب
مذکور از پای درآمده است . بدون اینکه از وجود این فایده ببرد نموده زیرا بحران اقتصادی در فرانسه
رقم طلای ذخیره فرانسه از آوریل و مقصودش از این کار لطمه زدن ببازار کمتر از سایر ممالک وجود داشت
۱۹۲۹ رو بازدیاد و ترقی گذارده ویکی لیدن و بانك انگلستان است . و بنا بر این بدیهی بنظر میرسد که موسسات
از عللی که بایستی بدان تسلیم گردید این درصورتی که حقیقت امر غیر از اینست مالی فرانسه بفکر جلب سرمایه های خود
زیادتی طبیعی وغیر مصنوعی بوده وبانك و نقیض این ادعا را نشان می دهد وشاهد در خارجه افتاده وآن را در داخله فرانسه
فرانسه را در تهیه مقدمات این ترقی مدعای ما حوادث جاری میباشد ، چه از بکار اندازند و هم چنین بدیهی بنظر میرسید
وافزایش رقم مذکور دستی نبوده است تاریخی که دولت فرانسه موافق به تثبیت که مؤسسات مذکور برای جلب سرمایه
در آنجا توطئه برای ازدیاد روز افزون نرخ فرانك گردید . های خود متوسل بخرید طلا از لندن و
طلای ذخیره فرانسه در بین وجود نداشته طرد پولهای خارجی را در تبدیل بفرانسه نيويورك و مستردام شوند که در عوض
واگر اراده می کردند که تا یک و نیمسال جاری شده و بوقایع ثابت که سرمایه لیره های انگلیسی ودولارهای آمریکائی
غیر طبیعی تصمیم بازدیاد ذخیره طلای هائیکه از يك مملكت بمملكت دیگر منتقل و کاغذ بوده وجوه طلا تهیه و همان
فرانسه بگیرند. محققاً می توانستند این وانتقال داده می شود یا پول طلا ویا پولی طلا را بفرانسه آوردند دو عامل مهم
کار را انجام نموده باین ترتیب که وجوه که اوراق مالی قابل تبدیل بطلا دو ممالکی در آنجا وجود دارد که اساس باز
ودیعه خود را درممالک خارجه ومخصوصاً که از آنجا ارسال گردیده است میباشند گشت سرمایه های فرانسه که درموقع تزلزل
قسمتی را که لیره و دلار بود فوراً تبدیل از مدتی باین طرف بانكهای فرانسه پول فرانسه بخارجه رفته بود بشمار میرود
بطلا نموده و آنرا بفرانسه جلب مینمودند. ودانمی را در خارجه داشته که اغلب آن اولی تثبیت نرخ فرانك و دوم زیادی منافع
باین نکته هم محرز میباشد که لیره انگلیسی لیره انگلیسی یا دولار امریکائی ویا فلورین وجوه و پولی که در داخله فرانسه بکار
ویا دولار امریکائی در مقابلش طلا پرداخت هلند بوده یعنی تمام پول فرانسه که در افتاده شده يك عامل دیگر هم در آنجا و
می شود وهر کس که اوراق اسکناس خارجی موجود بود با پول طلای نقد بوده جود داشت که از دو عامل مذکور هیچ
این دو نوع پول را در دست داشته باشد و با آنکه درحکم طلا بشمار می آید. کم نمیباشد و آن این بود بمحض اینکه
در هر موقع می تواند آن را تبدیل به پول مؤسسات مالی فرانسه نظر بوجود فرانك فرانسه تثبیت گردید و مورد اعتماد
نقد طلا بکند ، بنابر این بانك فرانسه بحران عمومی موفق نشدند که از پولهای قرار داده شد و آنرا ثابت یا بعبارت دیگر


( شماره ۱۰ ) مجلد پنجم
پولی که بیشتر از پولهای سایر ممالك تامین دارد معرفی گردید فرانسوی ها در بسیاری از ممالك بالاستمرار شروع بخرید اوراق اسکناس فرانسه نموده و از ترس اینکه مبادا نرخ پول تنزل نماید و یا آنکه شورش و انقلابی ایجاد شود و يا يك هیجان عمومی پیش آید که ثروتهای خصوصی و عمومی در معرض خطر قرار گیرد پول خود را فرانك خریدند .
خیلی مشکل است ممالکی را که پول طلا از آنجا بفرانسه آمده است تعیین نمود همانطوریکه خیلی سخت مقدار وارده طلا را از هر مملکتی بفرانسه تحدید کرد ولی میتوانم محققا اظهار دارم که تنزل روز افزون در قیمت پونه اسپانیا و تنزل تقلیلی که در پول انگلیس رخ نموده ، و ترسی که گریبان گیر محافل سیاسی ایتالیا شده ، و شورشها و انقلاب های متوالی در جمهوریهای برازیل و پیرو غیره تمام اینها باعث گردید که سرمایه های موجوده در این ممالك بفرانسه مانند سیل جاری شود . در اینجا بی مناسبت نیست متذکر شوم که پول طلائی که پیش از جنگ متداول بوده ، معامله با آن بعد از جنگ متروك گردید و بانك فرانسه شروع بخرید و جمع آوری آن کرد و علاوه از صد ها ملیون فرانك كه بانك فرانسه از مسکوكات مزبور خریداری نموده هنوز هم مقداری از آن در دست مردم باقی است که دیگر قابل رواج نبوده و یا آنکه از بین رفته است ، ولی قسمت اعظم از ساکنین فرانسه که مالک پول طلای قدیمی . هستند اخیرا قدر و قیمت مسکوکات مزبور را شناخته و از فروش آن خود داری نمودند .
در این میان جراید انگلیس پی در پی شروع بمهم کردن بانك فرانسه نموده آن را اینطور متهم مینمایند که باعث تشویق قاچاق طلا برای خزانه خود میباشد و باندازه کار آنها در این اتهامات بالا گرفت که گفتند بانك فرانسه با ذخیره ساختن طلا در زیر زمین های خود مقصودش این است که طلا را آب کرده و جواهر بسازد جراید انگلیس در این اتهام خیلی راه مبالغه پیموده ولی حقیقتی را که بایستی در مورد آن تسلیم بود اینست که طلا از روی عدم تساوی تقسیم شده و یا بعبارت روشن تر بعضی از دول فاقد قدرت خرید طلا گردیده اند و با دانستن این حقیقت که بعضی از دول قدرت خرید طلا را از دست داده اند و حبس و عدم مصرف آن باعث کساد عمومی که امروز مشاهده میشود گردیده است .
همان طوریکه نتایج عدم تساوی در تقسیم طلا و تنفر از وجود این وضعیت حکمرماست روز بروز نسبت بنتایج عدم تساوی در استهلاك معادن زیاد میشود زیرا مقدار طلای جدید که از معادن استخراج میشود سال بسال نقصان پیدا کرده در صورتیکه دامنه کارهای عمومی روز بروز توسعه پیدا کرده و اقبال مردم نسبت بمعامله و مبادلات طلا زیاد میشود و اگر مقدار طلای متداول از میزان تقاضای بازار نقصان پیدا کرد بدیهی است که نتیجه نقصان مزبور تنزل حتمى متوسط اسعار بطور عموم خواهد بود و تنزل اسعار هم یکی از علل مستقیم و اساس فلج شدن جنبش تجارتی و صنعتی محسوب میگردد زیرا کارخانجات با وجود این وضعیت نمیتوانند از محصولاتی را که تولید انتاج مینمایند فایده مطلوبه را تحصیل نمایند و از طرف دیگر جنبش بازار کار آن ها را مجبور خواهد ساخت که محصولات خود را با قیمت ارزان بفروش رسانند در حالیکه بقیمت گران برای آنها تهیه گردیده است و علاوه از این همان تنزلی که در قیمت محصولات رخ میدهد اقبال عمومی هم باعتبار اینکه باز هم اجناس تنزل خواهد کرد در خرید اجناس و محصولات کم میشود ، و نتیجه این ترتیب این میشود و محصولات از بازارهای دنیا انبوه و متراکم شده و انبارهای کارخانجات و موسسات صنعتی از محصولات پر شده و قهرا چرخ کارهای از جریان ایستاده و دنیا را از این توقف متاثر خواهند ساخت .
در حقیقت مسئله لا ينحل طلا یکی از علل و عوامل کساد عمومی است و اگر بگوئیم که عامل اساسی کساد عمومی است در این گفته مبالغه و افراط نموده ایم همان طوریکه نمیشود گفت که ابدا دخالتی در این کساد عمومی ندارد ، حال این مسئله را چطور حل خواهند کرد هنوز تحت مطالعه است ! (کوشش )


های كوچك طبع نموده اند مبادرت
مینمائيم :

به مادران ودختران جوان

(چه وقت و چطور بچه را از شیر میگیرند)
اول طفل را بايد كم كم عادت بغذا
داده – دوم اولین غذای طفل را چطور
درست میکنند – سوم غذای یومیۀ او چه
چیز وبچه ترتیب است .

١ . تا ماه هفتم بطفل غير از شير
هیچ چیز دیگر نباید داد حتی چائی وغیره
و بعد از این مدت يك وعده از شیر خوردن
را در شبانه روز بحریره كه از شير و آرد
برنج ، جو – يا گندم وغیره باشد تبديل
بكنيد .

٢ - اولین غذا را (حريره) چطور
درست ميكنيد - مقدار يك قاشق مربا
خوری آرد برنج را دو سه قاشق آش خوری
آب سرد جوشیده حل کند كه تمام با آب
مخلوط شود. بعد از آن مقدار یکسیر(فارس)
و نیم شیر را جوش آورده و خمیریكه درست
کردید در آن بریزید .

تا بیست دقیقه بجوشانید و در این مدت با
قاشق خوب بهم بزنید و همان طور كه سر
بار است مقداری نمك وسه حب قند در
هر آن بیندازید و پس از سرد شدن يك
دفعه بطفل بدهید .

این حریره باید بقدری رقيق باشد
که با پستانك بشود بطفل داد و هر چه طفل
بزرگ ترمیشود حریره را سخت تر درست
كنيد و مقدار شیر را هم زیاد تر خواهید

بقیه در صفحه ١٣

خبر هاي خارجي

مسابقه

در ایست بورن منطقة اروپائی در مسافة
اتمام دیوس بريطانيا جاپان را به سه ميچ
بمقابل صفر مغلوب ساخت مسابقه دیگر
بتاريخ ١٦ - ١٨ جون در کوین هينگن
در بین چيكوسلوواكيا و دنمارك
خواهد شده .

تصادم

پیغام شنگهای مظهر است که در وقت
رسيدن كبطان کشتی تجارتی چینی موسوم
به بو تا کا تحت البحری بر طانیا با آن
تصادم نموده بود . در نيو چوانگكات
( مانچوریای جنوبی ) ٦ نسبت نفر تلف
شده کشتی بوسی دن ظهار موافقت
نموده شد . كبطان مذکور سترایتی تر
بیان نمود كه هوا صاف و باد خاموش بود
و هر چیز بخوبی دیده می شد . و این
واقعه محض در نتيجة آنكه بوسی دن
دفعتاً راه خود را تبديل نمود واقع گردید
این تصادم در يك راهی واقع گردید که
یکی از راه هائیست در ساحل جنوب
چین که در آن وقت و آمد خیلی زیاد
است . مامورين برطانوي تا بحال ما نوره
خود را در فاصله ده میل از راه جهاز
های تجارتی اجرای نموده اند . درین
فرصت بوسی دن در بین راه یافته شد

مراسم بحري

پیغام وای های وای مشعر است که در
صبح روز یکشنبه در بحر مراسم تاثير

حفظ الصحه اطفال

آقای دكتر رشتكار ديپلمه اونیور ستيته
پاریس که قسمت مهم تحصیلات ایشان مر
بوط به اطفال است اخيراً يادداشت هائی
برای حفظ صحت اطفال در كتابچه های
کوچکی طبع وتوزيع نموده اند . این
يك اقدام بمورد وقابل استفاده ایست زیرا
بدبختانه هنوز مادران با اطلاع وتحصيله
کرده در مملکت بحد كافی تربیت نشده
اند که از روی اطلاعات صحیحی اطفال
خودرا پرورش نمايند و يكي از علل تلفات
فاحش اطفال همين عدم اطلاع مادر آن
وعدم وجود حفظ - الصحه اطفال است
بنا براین هر قدر نسبت به روشن شدن فکر
خانم های محترمه برای تربيت اطفال كمك
شود مستقیماً بحفظ جان اطفال وتربيت
جسمي آنها كمك شده است از همین
نقطه نظر ذیلاً بدرج یکی از ياد داشت
های ایشان که اخیراً تنظيم و در کتابچه


داری اجری شده و تمام جهازهای تحت البحری و کشتی های دیگر در نقطه که بوسی دن غرق شده بود برای اجری این مراسم قابلی با بر آنان اجتماع نموده بودند و در عین حال در ساحل بخر مراسم دینی که دران نمایندگان چینی و انجلیزی مشغول باشند صورت گرفت
قطب شمالی
تلگرام نیو یارك مظهر است که مکتبی تحت البحری موسوم به ناتی لس که در آن سر هبر برت و لیکنن عبور نموده بود از زیر یخ بطرف قطب شمالی برود در وسط اتلانتيك در اثنای راه خود بطرف لندن از کار افتاد کشتی موسوم به اندی بندنس حال در نزد آن ایستاده است . خانم و انکنس که بسواری جهاز ماونتایا از نیو يارك روانه شده بود با تشویش منتظر خبر است قرار اطلاع نتيج کشتی مذکور و لیکننس فکر نموده بود كؤ او را بوسیله بودن تحت البحری خود در پهلوی کشتی مذکور در روز دوشنبه در بین اتلانتيك كشتی مذکور را متعجب بسازد
طوفان
تلگرام شيشا مار بروز مظهر است که کشتی هواخواری موسوم به شينت آل برت در صبح روز دوشنبه جمع الی ششصد نفر اعضای اتحادیه هوا خوری ناپولی را به جزیره پوار موتی برده و از آنجا بساعت بك ظهر در پيش يك طوفان شدیدی عودت نمود و دانسته شده است
مسافرین شصت نفر در جزیره مدكور جمع شده بودند تا آنکه باوردها از باد محافظه کنند يك کشتی مذکور را منقلب ساخت . تا بحال تنها هشت نفر از باد ماندگان را حمل نموده اند و دیگر می رود دیگر کشتی بدست بیایند. دانسته شده است که شصت نفر ضایع شده اند و تقریباً یکصد نفر بنابر آنکه در جزیره پوار موتی مانده بودند سلامت ماندند این اشخاص اخواسته بودند که در هوای بد در کشتی سوار شوند . بك کشتی جهت اعانه به نقطه مذکور روانه شده است.
تلگرام قادس مظهر است که اظهار هر اس نموده میشود که عده مقتولین حادثه - شتاپلی برت از چار صد زیاده میباشد
قرار تحریر نامه اکسپریس لی هر الد متعدیه پاریس که مطلع شده است فرانسه میل ندارد مقابله کند و بطالب فرصت ندارد تا زمان مسابقه انجمن ها را تکمیل نماید . بر طانیا اقدم مسابقه طیاره را خواهد برد .
سقوط طیاره
مارتن معروف طیاره و انطالیس تبدیل از برین وزن دیگری که در طیاره او می گرفت نی نموده و هنوز معلوم نشده که بوده است آنکه طیاره به بیف من كرورك دران پرواز می نمودند در انتهای حین زمان سقوط انچوبه درخت گرفت شده و سقوط نمودند . او برین
دختر يك بيروت رو در شکار آسولیدی سرطیاره ی او پرش : بود و اولین زنی بود که به قطع كامل با يك مسافر پرواز می نمود .
در ۱۹۰۹ در لقر مقا لو در نتیجه سقوط طیاره لكتی پای خود را باخته بود منکر به کریس پخته او است بزودی باز به پرواز خواهد نمود
تلگرام شيشا ما ربیان می دارد که جهازهای طلا یاب شکسته جات فی لی برت را پیدا کردند غواصان فرود آمده در ك آمودند که کشتی مذکور بريك طرف چپیده است بگر نتوانستند دران داخل کردید . غواصان مذکور هيچ یک نفر را ندیدند و ظن باز عقیده میشود که باز آوردن آن به سطح بحر یک کار خیلی مشکل است .
طیاره بی انجن
تلکرام لندن مظهر است که طیاره زانتاً و خولانده او : راقی کانا والی انسان مسافه دور از کانال در يك طياره يي انجن (۱۸) کلانی دارای يك عرابه قابل انفصال در نزد خود عبور نموده يك بسیار مسابقه جديد هواهی را تشکیل داد . طیاره بي انجن ويك طياره شوف در میدان طیاره امین به هوا بلند نمودند و چون هر دو دوازده هزار فت بلند شدند کپلاندن از طیاره رها شده به سرعت شصت میل فی ساعت ( ؟ ) کلاتدو يك نوع طياره بي انجن است که بعد از صعود در هوا بیک خط محرکته نمودم نزول میکند .


صفحه ۱۳
( شماره ۱۰ )
مجله پنجم

حرکت و از کانال عبور نموده در میدان طیاره سینت انګلبرت در نزدیکی کیب فیز فرود آمدند .
زلزله در تبت
مسکو ، ۲۲ جون ـ رصد خانه پولکوفسکی به ۱۸ ماه چون بساعت ۱ و ۷ دقیقه به قرار ساعت گرینویچ زلزله را که در پنج هزار کیلومتر مرکزیت داشت نشان داده است . مرکز زلزله از وسط تبت بوده است
( از جریده تاس )
تلگرام روم مظاهر است که پولیس ها در تمام ایتالیا کنایس ها و کاغذ هائی را که درین نزدیکی ها از کلیسیا های کاتولیکی گرفته بودند بـه کشیش های ایا لات تسلیم نموده اند . این اقدام در نتیجه جواب پاپ که دیروز بحکومت ایطا لیــا داده بود واقع شده است . و چنین نگاشته میشود که جواب پاپ در باب موضوع و دامنه محدود آزادی مؤسسه عملیات کاتولیکی تعهدات دیگر . و خیلی صمیمی نموده است .
تلگرام وا شنگتن مظهر است که اداره بحری تلگرافی از کشتی حربی وی او مسک گرفته است و تلگرام مذکور بیان میدارد که وضعیت نیگا تیاس خوب است و حالا مصروف تهیه نمودن انجن ها و پر کردن با تری ها می باشد . نیوز کرانیکل بیان می دارد که امارت بحر قبول نموده است بـه سـر هبرت و انگلس امداد کند که تا تیاس را در پلای موت ترمیم کند .

( بقیه صفحه )
کرد و بطوریکه برای طفل يك ساله يك قاشق سوپ خوری آرد برنج و دو سیر ونیم شیر برای يك حريره خواهد بود.
اگر بچه یبوست پیدا كرديك قاشق مربا خوری عسل و یا سبوس داخل حریره کنید آرد ذرت و آرد جو وغیره نیز میشود بدستور طبيب حريره درست كرد
۳ - غذای یومیه طفل چه چیز و به چه ترتیب است :
از هفت ماهگی تا نه ماه باید طفل در روز يك حريره وپنج وشش دفعه شير خالص شیرین بمقدار دو سیر در هر دفعه بدهید ویا در عوض پستان مادر داده شود
از نه ماهه تا پانزده ماهه - دو حریره غلیظ در روز و چهار یا پنج دفعه شير خالص شیرین که هر دفعه دو سیر ونیم باشد لازم دارد لازم است بین حریره وشیر اقلا سه ساعت فاصله باشد
پانزده ماهه ـ در این سن طفل را باید بکلی از شیر گرفت و همانطور که گفته شد کم کم تبدیل به غذا کرد - اگر هوا گرم است و یا طفل دندان در میاورد باید قدری تأمل کنید مخصوصاً اگر طفل با شیر گاو از شیر گرفته شده باید مقداری شیره میوه جات پخته مثل پرتقال ایوموی ترش و شیرین یا انگور باو داد در پانزده ماهگی بطفل در روز فقط پنج دفعه غذا بدهید که مجموعاً سیزده سیر ونیم شیر بشود و از این مقدار شیر باید بقدر سه حريره درست كرد وبقية آن همانطور شير خالص شیرین داد روزی مقدار مختصری نان سوخاری باشیر بدهید

وهفته یکی دو دفعه نصف زرده تخم مرغ در حریره داخل کنید .
طفل شانزده ماهه ـ در شانزده ماه و هفده ماه هر دفعه از حريره را به يك تخم مرغ تازه یا مختصری عدس یالوبیای جوشانده کوبیده و یا مقداری آب گوشت و یا میوه جات پخته صاف شده تبدیل کنید
طفل هیجده ماهه ـ در ماه هیجدهم فقط چهار دفعه باید غذا داد و یاو هر روز يك دفعه مقداری مغز بره یا گوسفند یا ماهی یا گوشت مرغ ومختصری میوه پخته بدهید
غذای طفل دوساله ـ در روز بقرار ذیل است :
صبح حریره آرد برنج با شير يادو دوسير ونيم
ناهار : ۱ - يك تخم مرغ يا مختصری گوشت مرغ یا بره یا ماهی خوب یا مغز تره شده و یا بره و یا گوشت گوسفند کوبیده و یا آب گوشت سبزی دار .
۲ - مختصری کوبیده سیب زمینی پخته مخلوط با ( آبگوشت یا شیر ) یا نخود لوبیا یا عدس یا برنج پخته ومختصری میوه پخته یا گلابی .
۳ - کمی نان و یک فنجان آب .
عصر : دو سیرو نیم شیر یا مقداری نان سوخاري و يانان برشته
شام : حريره شیر با آرد برنج یا آب گوشت بی چربي يا يك سسيرونیم شیربانان
( باقيه دارد )


خبر های داخلي
کاروان زرد در کابل
( مابعد از شماره گذشته )
نطق وزیر خارجه
بحق اعلیحضرت نادر شاه و بتمام
شرفا و اعیان فرانسه تحیپ و صمیمیت
ابراز مي نموندند امروز که این کاروان
علمی فرانسه در وطن خود می بینم از
صمیم دل خوش آمدید می گوئیم وهم
موفقیت شان را خواستگارم .
خوشبختانه تجربه ومشاهدات زنده
گیانی ملل عالم را باین مسئله اشنا وگی
بخشید که تا مشاهير ملل با هم دست و دادند
هند و اتحاد عمل و تشر يك مساعي را شعار
خود قبول ننمایند به هیچ وجه احتیاجات
بشری را مغلوب وترقيات عالم را با پایه
اکمال نرسانيده نمی توانند تاج چیز است
که وداد و اتحاد عمل آن را از امان دور
کرده میتواند این اقدام هیئت محترم شما
در راه اتحاد عمل نوشت يك شرق و غرب
امید است نتایج نتایج نیکو گردد مانز
صمیم دل موفقیت وعافيت و سفر خوب
برای شما میخوا هم .
نطق رئیس هیئت
جناب مستطاب آقای وزیر :
بنده خيلی مسرورم که حضور حضرت
اشرف صدر اعظم افغانستان و آقای شارژ
دافير فرانسه مقیم کابل باسم تمام اعضای
هيئت تشکرات صمیمانه خود را برای شما
تقديم کنم .
پذيرائى د لیسند یمان بحد یکه در
موقع ورود ما بکابل شده همچنان پذیرائی
ای مختلف دیکه باعث افتخار ما از
در اناطه قشنگ شما کردید در نهایمان
مانا که ازینکه فراموش شدنی نیست باقی
خواهد ماند . بنده میخواهم بحضور
حضرت عالی شما عرض کنم که چیزیکہ
مایان را بیاد ترین روز های اخیر
متاثر ساخته عمالا حضور حضرت اشرف
صدر عظم صاحب است با وجودیکه اداره
مملکت بر دوش ایشان يك وظیفه بزرگ
است و وقت شان از همه بیشتر قیمت دارد
حضرت اشرف بهريك پذيرائي كه بمناسبت
ما بل شده حضور داشته اید که حضور ایشان
پذیرانی تمام افغانستان را معرفی میکند.
جناب آقای وزیر را اطمینان میدهم که
ما دل خود را مجبور خواهیم ساخت تا در
طرف سفر طويل مقاصدی را که پیشنهاد
خود گرفته ایم تعمیل کنام همچنان که
حضرت عالی بیانات خوبی راجع بآن
داده اند بلا شبهه عرض کرده میتوانم
که هر یکی از اعضای هیئت من در شعبه
مخصوص خود توسط سینما و فوتو گراف
و رسم و فلم حسیات محبانه و نیکی را که
وطن قشنگ شما برایش داده در تمام
عالم بیان و ظهیدار خواهد کرد بنده
درینجا خواهشات پر جوش و صمیمانه
خود را نسبت به خواهشات هیچکه
برای ملت افغان آرزو دارید تمنا دارم
در مشرق :
يوم سه‌شنبه ۲۸ جوزا مطابق ۱۷ جون
غمره صفر عمل ۹ بجه روز هيئت مذکور
وارد جلال آباد گردیدند از طرف حکومت
اعلی برای رهائیش هيئت در باغ شاهی
جلال آباد هر گونه تهیه دیده شده بود.
و هم دران روز مذکور بساعت ۲ بجه
جلال آباد اودع گفته رهسپار د که شدند
بتاريخ ۲۷ ماه مذكور عازم جلال آباد
و در منزل جاك جبار که ۱۵ گروهی شهر
کابل داقع است میرسد درینجا قافله بدو
فراق تقسیم میشود فراق اول که عبارت از
معاون و چندی از اعضای محترم قافله
است راهسپار منزل آمله گردیده خود
آقای رئیس با اعضا در منزل مذكور
توقف نمودم شب را هر دو فراق به منزل
فوق به جراحت میگذرانید.
فردای آن هر دو فراق باوقات معین از
منزل جاهای خود حرکت نموده نخست
فراق امله وارد جلال آباد شد مگر این
جماعه پس از توقف يك ساعت و چند
دقیقه رهسپار منزل د که گردید . ترتیبات
رهاش از طرف حکومت اعلى
گرفته شده بود عمل یکنیم بجه روز آقای
رئیس قافله با 4 نفر اعضا وارد باغ شاهی
گردیده مدت 5 ساعت در باغ مذکور
اصرف چای و انواع شیرانی و فوا که ها و
بملاقات ج ا ع ا ص آقای غلام فاروق
خان حاكم اعلى گذرانیده و نیز بعضی
چیز های ساخت وطن مخصوص ساخت
« بقیه د آرد »


شماره ۱۰

صفحه ۱۰
مؤلف : ا. بلانژه فرانسوی
(۸)
مترجم : حبيب الله طرزی
مادام سان ژین
فصل سوم
«شوليه دو کر»
کاترین که قدری از بهت وسراسیمه گی
بهوش آمده بود گفت : « طفلك احمق !
توخيال ميکني که اگر عاشق مي بودم
او را در اطاق خودم پنهان میکردم ؟ اين
شخص دوست ماد موازل بلانش دولا واین
ولي نعمه و دوست من است . »
له فيور : « یک مرد زخمی مقدس است
و بیک سرباز حقيقي هيچ گاه بر زخمي
آتش نمي کند ... این بیچاره را
پر ستاري کن ونجات ده . من ممنونم
که ترا بشبادیه فرست باین خانه معاونت
میکنم . مگر هیچ کس باید این را نفهمد
اگر فهمید بسیار مضرتات خواهد شد . »
کاترین که از فرصت سرشار بنظر
مي آمد گفت : « له فيور ، تو يک مرد
نهایت پاک نژاد و نيك سيرتي . » وصداي
خودش را پست ساخته ايراد نمود : « بهر
قدر زود يکه آرزو داشته باشي عروسي
خواهم کرد ! »
یکی از سر بازان : سارجن له فيور کنراد
ها منتظر اند ! »
له فيور : « دوستانم شما برويد من شما را
تعقیب خواهم کرد ! »
فصل چهارم
« وعده »
بعد از اینکه دکان از سربازان راه عبور
خالي شد ، کا ترین شی برلچه مریض
خودش مهيا کرده و او را از خواب بيدار
نموده با قدري شرب برايش آوردوه کاسه
را بنز دروي او گرفته گفت :
« بيا ! تو بایدطاقتت را حفظ کني زيرا
بسیار وقت درین جا مانده نميتواني ! نه
اینکه من ترا از خانه ام بيرون ميکشم ، نه
تو مهمان ماد موازل بلانش هستي ! در این
در خانه من زیاد از من اختیار دارم . ولي
هر قسم اشخاص در دو کان من رفت و آمد
دارند ، اگر مشتريان بفهمند که تو درين
جا هستی ، دختر لاندش کاره من يقيناً
خواهد فهمید و تو رسوا خواهي شد.
بداوش بزن ، توميداني که بر خلق آتش
کردنی و این یک مزاح نیست . »
نيير ک بكمال زحمت جواب داد :
« ماشاء را مدافعه وحمايه مي کرديم . »
کاترین شانه هایش را بالا برده گفت :
« آنرا که اسقاط اعظم مينامند ! اوه !
در مجلس شوراي ملي حق خودش را خواهد
یافت آنها زحمت نه مي کشند که بخاطر
اوانجا بروند . این اسقاط اعظم تان یک
شخص بي آزار ، و بيکاره است که زنش
دچار به پوزش انداخته او را باین دلال
کشانیده است ! ميار مي زياده برين او را
کجا خواهند کشانید ؟ به عدم ! من پوره
فهمیده نه مي توانم که این همه معاملات
شوم مربوط داشت و تو چه میخواستی بکنی ؟»
نيير ک : « این يک ايلچي گري
مخصوص نزد ملکه آمده بودم . »
کاترین : « آن زن تدبير بافي ؟ براي
اوبود که خودت را در همه خطرات گرفتار
کردي ونزدیک بود حياتت را ببازي ! »
نیيرک : « من خواهش داشتم بمیرم ! »
کاترین : « مردن ! باین عمري که تو
داري آن هم بخاطر شاه وملکه ؟ هیچ
صورت باور کرده نمیتوانم ! ضروز کدام
دلیل ديگري غير اين خواهد بود ؟ جسارت
مرا عفو خواهی کرد ولي به فکر من وقتيکه
یک جوان ۲۰ ساله براي اشخاصیکه نه
می شناسد وبراي نقدي که یک پشه
هم قیمت نداشته باشد خود را فدا ساختن
می خواهند همیشه خانمی در بين مي باشد
بکویه بینم که من حق دارم يا خير ؟ »
نيير ک با وجود ضعف زیاد بازهم قدري
سرخ شده گفت : « بلي حق داريد ! »
کاترین : « این هم لغتيال . وازد که
حدس زده توانم ... اوه ! من كوشش
نه میکنم که براسرار شما واقف شوم ، به من
هيچ دخل ندارد . ماد موازل لا واين قال
وسزاوار هر گونه عشق ومحبت است . »
کونت نیير ک بشنيدن اسم محبوبه.


صفحه ١٦ شماره ١٠ جلد پنجم

اش از اظهار احساسات خود داري نتوانسته کاترين باو حکايت نمود که چطور در
گفت :- قريب ده ( لازلين ها ) تولد شد و دران
« آه بلا نش عزيزم چقدر خوشگل جا با ماد موازل بلانش يك جا نشو ونما
است ... اگر من بميرم باو بگو که یافته است .
نامش را بانفس آخرين ياد کردم و خيالات دم مارکی حصة زياد سال را در در بار
مرگم مشغول او و ... » درينجا دفعتاً میگذراند وبلانش ووالده اش را به سنت
خاموش ماند و کاترین برای تسکين قلق ارامين میگذاشت . بلانش بيک حيات
واضطراب او گفت : « تو نمي ميري تو بايد روستاییانه که مراد از گشت و گذار
زنده مانده و بوصال کسي که دوست ميداري در جنگلها ، سواری و شکار در قرب
نائل گردي وبراي شخص ديگري که وجوار بود ، بسر مي برد . با دها قين
ميخواستي نامش را ببري - شبه نیست که بسیار مهربان و اکثراً بخانه محقر کا ترین
آنهم پدر او مارکیز لاولین باشد . من رفت و آمد می داشت . تا انکه ماو کی
دو سه بار او را در لساسي ديده ام يک پدر بلانش دختر و خانمش را بدر بار
مرد شریف و خيلی نجیبی است نیم تنۀ ( ورسای ) تقدیم کرده کا ترین ودو سه
مخمل آبی رنگش همین دم در پیش چشم دختر روستائي ديگر با آنها يك جا به پاريس
من است ، كاترين حس نمود که در اثنای آمدند . بعد از چندی که در پاریس
تذکار اسم مارکیز بر روی چهره فدريك اثار بخوشي حيات بسر بردند مادام لا ولین
کدورت ظاهر گرديد و خود بخود گفت : زن مارکی وفات یافت . وچون خود
« آنها با هم دوست معلوم نمیشوند مارکی بصورت ایلچی بلندن فرستاده میشود
بسیار خوب شد فهميدم هيچ شبه نيست از عدم پرستار دختر خودش را نيز با خود
که مرد پير بعروسي شان مخالفت داشته برد ، بلانش چون محبت زيادي با
خواهد بود . » با کاترین داشت دوکان قصاري برای او کشاده
و با يک آه ضنكاء جوان را درست حیات او را تأمين کرده است . بعد ازان
نموده آهسته گفت . من بسيار پرگوئی وقت ماد موازل بلانش را ندیده و از و
میکنم و این برای تو خوب نیست .... اگر خبری نداشته است .
میتوانی بخواب ، خواب تست را کم
خواهد کرد . » كاترين سر گذشت خودش را باين الفاظ
فدريك سر خودش را به صورت منفي مختصر تمام کرده میخواست بر خیزد که
حرکت دادم گفت : « بمن از بلانش در وازۀ دو کان بار دیگر زده شد . سان
صحبت کن ! صحبت وياد نام او بهترین ترین : « خیال نمیکنم که له فيور باين
معالجه هاست برای من ! » زود ي بر گردد ؟ باز هم اگر تنها باشد

با كٹ ندارد ولی رفقاي او خوا هند بود
خیر با ک نیست ، من آنها را بصحبت
مشغول داشته از بن اوطاق دور مي دارم . »
این را گفته در وازه را بکشاد . در حالیکه
منتظر بود یک جماعة سربازان را باله فيور
ملا قی خواهد شد ، یک خانم جوان
سراسیمه و پریشان بد كان در آمد .
خانم نو وارد : « آيا اينجا خواهد بود ؟
بمن گفتند که یک سرباز زخمي را دیده
اند ؛ با ينطرف آمده است ، آیا هنوز زنده
است ؟ »
کاترین مربية سا بقه خودش را بیگ
نظر شناخته پاسخ داد : « بلي ماد موازل
بلا نش ! او در اطاق من وبشکار اسم شما
مشغول است . بيا ئید او را بشما تقدیم
کنم . » این را گفته او را بر بستر
بیمار برد .
ورود بلانش بر کولت تاثیر عمیق نموده
او را بوجد آورد ، خواست بر خیزد ولي
قوۀ متحدۀ دو نفر زن او را مجبور ساخت
بر بستر بماند .
بلا نش با یک لهجه شیرین پر نمک
او را مخاطب ساخته گفت :
«ي عاشق نمک به حرام ! آ يا
با ينصورت مي خواستي بميري ؟ »
( با قید ارد )

( مطبعة شمس )


[BLANK PAGE]


انیس
جریده ملی
قیمت اشتراک
در افغانستان ۱۲ افغانی
محصول پوسته اطراف و ولایات داخله ۲ "
طلبه معارف ۷ "
در ممالک خارجه ۲۰ شلنگ
لطفاً پول اشتراک که بتوسط خزائن دولت فرستاده میشود باید
رسید تعویض و معاوضه باشد
( مطبعه انیس )


شماره ( ۱۱ )
مجلد ( ٥ )

اشتراك سالانه ۱۲ افغانی
محصول پوسته ۲ «
خارجه ۲۰ شلنگ

انيس

اداره : کابل جاده ارگ
مؤسس و نگارنده مسئول
محي الدين

۲ سنبله ١٤ سرطان ۱۳۱۰
تاسيس ١٣٠٦
۹ صفر ١٣٥٠

شوراي ملي

آیا حق داریم بگوئیم که ما « شورای ملی »
را نمی شناسیم ؟ و این مؤسسه مقدس
که یگانه کفیل ترقی و پیشرفت ، اصلاح
حقیقی ، و ابتدا موجد و محافظ نعمت
قیمت دار و گرانبهای است که آنرا
حریت و آزادی ، یا ایستادن به پای خود
و نجات از اسارت غیر می نامند ، بما معرفی
نشده است و نشناخته ایم ؟
ای والله ! اگر بگوئیم و هم باین گفته
خود معتقد باشیم گویا از يك تعليم خیلی
بزرگ و بی آلایش دیانت حقه اسلام
چشم خود را عمداً پوشیده ایم .
بیائید در قرآن عظیم الشان الهی و
کلام خدای خود نظری بیفگنیم ...
بلی ! در آنجا خواهیم دید در جمله
اوامر واجب الاطاعت ایزدی ، که هر
کدام آن بيك صورت دیگری موجب فلاح
و برتری و رفاه و سعادت نوع بشر
گردیده است و میگردد و این جمله قابل
تقدیس و احترام را مسطور می یابیم که
« و امر هم شوری بینهم » .

ما که مسلمانیم و از صمیم دل به اطاعت
و انقیاد دین پاك اسلام و پیروی پیغمبر
بزرگ و راهنمای بشریت حضرت محمد
صل الله عليه وسلم فخر داریم ، این چیز
برای ما نه می تواند يك چيز تازه و جدید
باشد ، بلکه اولین سنگ تهداب حکومت
اسلامی ( اگر حکومت صحیح باشد )
بر همین اساس نهاده شده است ، و گمان
میکنم ، انصاف ، عدالت ، حق شناسی
مساوات ، حريات فردی و اجتماعی
راست گوئی ، دوری از مدائنت و
منافقت ، صدق و صفا خلوص و صمیمت
مردانه گی و دلاوری همه این اخلاق
و عملیات قابل تقدیر و تحسینی که در زمان
حضرت خاتم النبيين و خلفای کبار شان
وجود داشت، از يك طرف و جود این
مایه اساسش حقیقی ملی یعنی مشورت و شوری
را اثبات میکند و شکل علت را به خود
میگیرد .
و از طرف دیگر به نوبت خود مولود
و معلول آن بشمار میرود - .
اگر دقت شود حق فکر ورای را نه
می توان در عالم بشريت بيك فرد محدود

نمود . همانقدر که مسائل حیات بشر با
تکامل و ترقی مدنیت پیچداری و تعدد پیدا
کرده دامنه احتیاجات انسان در صحنه زنده گی
و معیشت وسعت و امتداد پیدا می کند
به همان اندازه قوه فکری به کار است
که در صدد تهیه ما لا بد هسته بشر آمده
آرزو ها و آمالی را که زنده گی مدنیت
شعارانه در جامعه انسانیت ، در دل
انسان تحريك می کند بر آورد و تکمیل
نماید . از همین جا است که ملل او روپائی
که در امور حیاتی و اجتماعی خود از ما
بارها چرب دست تر و چالاکترند
به کشف این سر مبهم تعالی امم کامیاب
آمده اند و ما می بینیم که آن چیزی را
که بزرگان گذشته ما ، به تمام فصاحت
به ما تعلیم داده بودند و باید امروز ما
دارای آن می بودیم ، با سامی مختلفه و اطوار
مغایره در بین انسانهای مترقی جلوه گر
و از فیوض بیکران آن استفاده های کثیر
کرده اند و کرده میروند باید بگوئیم
و به عبارتی هر چه سوزان تر و غم انگیز
تر ممکن شود صدای خود را بگوش
عالم اسلام و جامعه اسلامی رسانیده .
در مقابل شان برقت آور ترین طرزی
رفع صوت کنیم که : ـ


داد دادم ز جور و ظلم استبداد داد خوش بداد من رسيدي خانه ات آباد باد

تهران
هجري
١٣٠٦


( فتوحات حضرت عمر ( رضی الله عنه )
در بين النهرين و اكاديا ، وایران ، شکست
رومی ها ؛ فتح سوریه وفلسطين در عهد
این خلیفه نامدار حضرت رسول برحق
( ص ) وهم چنان فتوحات شاندار او در
مصر شاید نخوفی این مسئله را برای ما ثابت
ومدلل می سازد . مگر پس از انکه در
سنه ٦١ بعد الهجرت اولین مرتبه اساس
ظلم و استبداد در اسلام مانده ، اصول
اجماع امت و جمهوریت اسلامی پا مال اغراض
نفس پرستانه ، وشهوت رانی غیر مشروع
گردید تا با مروز زمام سلطنت ممالک اسلامی
بدست افراد مانده ، زمام مقتدر اسلامی
بدست اشخاص مخصوص افتاده در نتیجه
يك سيلاب خیلی مدهش تباهی و بر بادی
خانه سعادت و اقبال ، جا وحشمت ،
شهرت واعتبار مسلمين را از بن و بیخ
بر کنده و مقاصد صحيح وأمل مشروع
یامال اغراض ناجائز و امیال قبیحه گشت .
جای عدل و دادو طالم واعتساف ومقام عطوفت
و نصرت اسلامی را جبر و تشدد و استبداد
دیگانه کی گرفت .
مفهوم شاه و ملت رفته رفته در بین
مسلمين از هم يك فرق و مغایرت زیادی
پیدا کرد . وامر وسلاطين مستبد ممالك
اسلامی در نتیجه از طرف چاپلوس ها و
متملقين مقصدیپرست احاطه شده معنی
حقیقی شاهی و حکومت از بین برداشته شد .
برای حرکت استبدادی مقوله هایی
ادنی وشعرهای را شریدند و گفتند : -- و کاهی
بسلامی رنجید و گاهی بدشمیانی ملاحظات
کشته ، ، وچه و چه . این بیچاره ها

پای در موزه اش و از کاه در بطط همکانی
به خوبی خجلت و انفعال مارا اثبات نموده
می تواند نکه شهم ... با اینهمه ترقی و تفاوت
که مانند اینان نتوانسته است به صمیمیت
وصداقتی که لازم است ، و باین الایشی
و پاکدامنی که مطلوب است ، اولی
پیش روان ترقی بشر پای گرفتکان و
رجال بزرکت و تواریخ اسلامی خود را
اطاعت و از ان تاسيه نامع کند . و از همین
جهت و به همین سبب است که بجای
آن همه شان وعزت آمهصه وقرو اعتبار
آنهمه علوت ومكانه ، عجز ، انکسار ،
مغلوبیت ، ترس وخوف ومسكوبت قائم
کردیده است . و روز بروز در مقابل
ترقیات خارق العاده اوروپا که بحارت از
خوشه چینی خرمن ارشادات وهدايات
دین حنیف اسلام است پست شده میرویم
و هر چه میخواهد با ما می کند . وما هم
با دست های خالی و کیسه های نهی و با
محرومیت کامل از لوازم دفاع حیات ،
واسباب مقاومت مزاحم زندگی مجبوریم
در مقابل مطامع ومقتضيات شان کردان تهم
وسر انقیاد و فرمان برداری فرود آوریم .
اگر بتاريخ كذشته اسلام نظری
مدققانه فکنده شود ، خواهم دید
که تار منیکه بنای سلطنت اسلامی بر
مشورت و استشاره و بر رای و فکر عمومی
بود، در همه جا آفتاب ترقی و عظمت
اسلام ومسلمين تابان و در هر نقطه معتایه
دایار وعدهیت وصلابت پیروان دین
محمدی (ص) در غرس بوه.

کاها من می بینم که بد آن نیل کرد )
ایوای ما اخود ما از تعالیم روحا بیایت
خیلی در حینه و بر کردۀ دیانت متین
ورشراعت اسلام ، و از تلقینات واقعهات
مفید اخلاقی و مدنی اسلاف کبار وبنی
وایان دینی خود غافل و بی خبر مانده ایم
که باین همه مصائب کونا کون کرفتاریم
و هر حرکتی که میکنیم انقدر بی
خردانه ، و بدون يك اساس صحیح وثابته
و مقصود معین می باشد که در نتیجه بجز
پریشانی و اندوه بجز حسرت و ياس
بجز ندامت و افسوس بالاخره بجز
ذلت و شرمساری ثمره دیگری ازان نه می
بر داریم و طرف دیگری بر نمی بندیم .
هر چه کرده ایم خود به خود کرده
ایم . و هر مصیبتی که گرفتاریم محرك
وسبب مولد و موجب آن خود ما گفته
ایم . هر کجا مات خورده و در مانده واز
اسباب تمدنی غاری برائیم . هر کجا ذلت
غلامی وفره رسیده ومظلوم به نظرها وخورد
در حان حاکمه علمت را ایاد ماروازان
شان خاری می یابیم و آیا این مات بی چیز
وتحقیر این ملت پس مانده و فاقداز این بود؟
مظلوم مفتوت الحقوق پیروهمان عقیده
وفكر همان ازعان وايهان همان قوانین
بزرکت دنی و دنیوی است که چندی قبل
پرچم نصرت ورايت فتح واقبال پیروان
و کروید کان آن از چین تا به هسپانیه ، در
هر نقطه که با عقل انسان برخورد میداج
ملل وغالبيت ميزد .
بلی همان است اما با در قسوس و با
باید بکویم خجالت و شر ساری و


( شماره ۱۱ )

ترک نفسانیت وخود پرستی فرد اول
و فدائی یگانه حریت و استقلال خود
( که خوب در ک نموده است ، اساس
استبداد و خود سری بچه اندازه از اهمیت
عالم اسلام کاسته وبر حقارت وذلت
آن افزوده است ) صاحب حقوق طبیعی
وفطری خود می گردد و اعلحضرت شاه
مدبر ما برای آنکه دو قبل خدمات قابل قدری
که در راه سعادت مملکت جوان ابراز نموده
است يك خدمت خیل قابل قدر و تمجید
دیگری را نیز در صفحات تاریخ وطن
بآب زر بیاد گار بگزارد ، حقوق مشروعه
ملت را بدست شان داده « شورای ملی »
را افتتاح و باین وسیلة روح پرفتوح
حضرت رسول اکرم ( ص ) و قائدین
دین اسلام را خورسند و راهی برای
نجات و فلاح این خطه دل فریبی که از
تمام مزایای طبیعی مملو است می جوید .
ملت افغان وجداً تا مجبور خواهد بود
در مقابل این خدمت عالی مر تبت مراتب
محببت و احترام خود را به کمال صمیمت و
خلوص به مقابل اعلیحضرت محمد نادر شاه
تقديم کند ، و به تمام بهجت و سرور
نعره خود را با فلاک برساند و به تمام
قوت فریاد بر آورد که :
« زنده باد حرات ــ پاینده باد آنکسی
که حامی حقوق مات است . »
حالا که نوانستیم با وجود قصر بیان
و قلت مهارت تحریری مطلوب حقیقی و
اولین یا مژده فرح فزای افتتاح
شورای ملی و اعاده حقوق مغصوب

نیز که اسباب ظاهری دنیا چشم های
شانرا پوشیده بود ، این کلمات مفقا
و مهیج را عینا تعریف و تمجید خود
تلقی نمودند و تا توانستند د نره شهوت
رانی و مقصد پرستی خود را توسعه و
تمدید نمودند وخون ملت دست های
ظليم و استبداد شان را به جای حنا بشمار
میرفت . واز هیچ، نوانستند در غصب
حقوق مات و مطلق العنان ساختن سلطنت از
آن کوتاهی نکردند .
همان بوده که افراد مات در تحت مظالم
وفجایع نا گواری که هرروز محض جهت
اجری اقضات غير مشروع سلاطین و
وزرا و حکام ظالم برایشان وارد می آمد
بدرجه که تصور شود خورد شده ، حریات
فردی و اجتماعی شان سلب گردید ، و
طبعا مایل با ساوت و غلامی را شدند ، واز
قوه قیام بالذات و استقلال به کلی عاری
گردیده ، تکالمی و ستمه بری شیوه
محض شان گردیده و تا امروز با معنویات
پست حيات خيلى فاجعه ناك والم آوری
را بسر بردند .
خوش بختانه امروز می بینم ، در بین
طبقه مسلمين وسر زمين مشرق يك روح
قوی دمیده شده است و ملل اسلامی
پس از خواب خیلی طولانی عدم اطلاع
وغفلت آهسته آهسته به جنبش و حرکت
در آمده است . و روح ملیت درین مبانه
رول خود را باخته در بعض نقاط سبب
بنوع ابطال وعبقری ها می شود . مال
اسلامی هر کدام دارای رجال مهم و بزرگ
و اشخاص با فهم و ادراک و صیرت می

گردد . و فکر ملیت در دماغ های افراد
تمام ممالک اسلامی موقع خود را
متدرجاً احراز نموده میرود . و می خواهند
باز به طرز حکومت حقه اسلامی رجوع
نموده حقوق غصب شدۀ خود را که
عبارت از حق رائی دادن ومدا خلت
در امور مملکت و وطن خود باشد مطالبه
می کنند و برای اخذ و تحصیل آن بهر
گونه فداکاری حاضر می شوند .
همین که این احتیاج جدید در جوامع
اسلامی عرض وجود نموده ، به مودای
آنكه : « احتياج مادر ایجاد است . »
روح مليت و استعداد وطن ومحيط اشخاص
بزرکت ورجال سر بر آورده را روی
کار می آورد که دوا ر روح پر شور
ودماغ حساس ودل درد مند خود ، محبوب
دل ربانی را که روح مات در هجر آن
بی تاب و بی قرار است از روی استعداد
فطری وقابلیت جبلی خود تعیین نموده
بنابر تقاضای محبت وطن و علاقه مندی
به شئونات ملی ، با يك فعاليت وجديت
قابل تحسين صرف اقتدار ومساعی
می نماید ، تا آن شاهد رعنای مطلوب
را در آغوش عاشق مستهام و بیقر ارش
برساند .
دستی از غیب برون آید و کاری بکند
این دست که پس از انکه ملت بیچاره
افغان سالبان درازی را در تحت استبداد
وحا كميت مطلق وفرما نفرمانی جبری
بسر برد ، امروز در اثر ایثار وفدا کاری
يك فرزند رشيد ويك جوان دارای
لياقت بلند و خصائل حمیده خود ، وبنابر


صفحه ٤ ( شماره ١١ ) مجله سراج الاخبار

بمقام اعلی قاضی زاده :
استقبال
شورای ملی
آه ئیکه : غنچه های نورسته گلشن
آمال مکتبهای این حصه از هجوم نفثات باد
های انقلاب و شانه جنبکیهای روح گداز
داخل رو به پژمردگی و اضمحلال نهاده
محکوم به فنا و مضمحل میرفت .
زمانیکه : پیکر نازنین وطن از صدمات تاخت و تاز ، نهب و تاراج یکدسته
اشرار خونخوار ، در خاک مذلت آغشته
بخون خویش افتاده آخرین فروغهای
چراغ حیاتش رو بخاموشی نهاده بود .
اوقاتیکه : شیرازه دفتر صلح و سلم از هم
گسیخته ، شاهد رعنای امن و استراحت
رخت سفر ازین دیار پر خطر بربسته بود .
هنگامیکه : کوکب درخشان معارف
و مدنیت در کرانه افق بدبختی و تیره اختری
افول نموده بالمقابل - با غریو و خروش
- مذهب و جهل پرستی آثارش را از میان
برده و آرزوهای ترقی جوئی و معارف
خواهی در تنگنای سینه بدبختانه مدفون
و محو گردیده بود .
ایامیکه : ساحت پاک و مقدس این مملکت
سر تا سر در زیر سم - توران حرص و
آز فجائع و مظالم غارتگران لگد
مال گردیده ، مال جان ، شرف و ناموس
ساکنین آن باشب خونات متوالی در معرض
تهدید واقع شده بود .

که رؤیا در یتیم فهم وادراکیت ملت
خود بیائیده ها ایراد نموده اند ) بصورت
کاملی جلافت دهند واز ژرفی که شاه عظم
خواه ما بدل دارد برآورند .
یعنی مطالبات خود را به صورت خوبی
تنظیم و ترتیب نموده در خواست کنند
و نه اعلیحضرت شاه ما که یقین داریم
به بی صبری انتظار می کشند : لیاقت
افراد ملت خود را بیازمایند ، از راه مطالبه
صحیح و کامل حقوق وطرز و یات حریت
فردی و اجتماعی خود نشان بدهند و بیان
دارند که :
شاها ! آنچه شما در باره لیاقت و استعداد
ملت خود فکر نموده اید یکسر مو از حقیقت
انحراف ندارد . و واقعاً چنانچه گمان
کرده اید ملت مستعد است که حقوق
خود را بکمال شکر و امتنان بدست گرفته
از یک طرف برای سعادت خود و از طرف
دیگر برای مسرت و فراج بالی و جمعیت
خاطر شما بکمال جدیت فعالیت مصروف
پیش برد امور مملکتی و وقایه ناموس ملت
و حرز استقلال و حریت افغانستانی در
جنگ ملل و حکومت عالم گردد .
( . . . )

شما لمرآیینه میلت افغان تهنیت و تبریک
بگوئیم و مراتب شکر گزاری خود را
به حضور شاه پر می خواه ترقی پسند خود
( بدون آنکه فکر تعلق و یا استفاده
از چاپلوسی را داشته باشیم ، محض از
جهت اعتراف به حق ) عرض
کنیم . بهتر خواهد بود چند کلمه دیگری
نیز درین موضوع بافراد ملت عزیز خود
عرض نموده ، و جببیه ذمه خود را
ادا کنیم و خود را یک اندازه از بار
مسئولیتی که نوشتن و تحریر بدوش ما
می گزارد و او ها نیم .
اینک می گوئیم که : ـ
محض آنکه اعلیحضرت شاه غازی ما
« شورای ملی » را افتتاح نموده حق
ما را به ما داد کفایت نه می کند . بلکه
لازم است ما نیز از این موقع مغتنم
استفاده نموده برای تمالک و بدست
آوردن آن با تصرف و مالک شدن بران
صرف جدیت و اهتمام کنیم . و این یک
وظیفه ایست که بر و کلای محترم ملت
که از هر نقطه مورد اعتبار ملت
اند و برای همین مقصد در مرکز اجتماع
نموده اند مترتب می گردد ، یعنی ایشان باید
بکمال دقت ، موشکافی ، در اطراف حقوق
خود تحقیقات نموده ، سعی کنند که
فعل و قول ایشان متمم و مکمل این فکر برین
از هر گونه لوث اعلیحضرت شاه غازی
گردد . و سعی کنند که فکر اعلیحضرت


شماره ۱۱
مجلد پنجم
صفحه ٦
روز گارانکه : سر تا پاهستی این مملکت
در بین طوفانهای هولنك انقلاب و شعله
های آتش خانمانسوز تظلم ، جور وستم
دزدان مغمس بوده سوخته سوخته خاكستر
میشد ، وما بادیده های اشکبار وانگهای
حسرت آلود آنرا نظاره میکردیم و چیزی
پیش برده نمی توانستیم .
آوانیکه : کرانهای فضای اقبال ، نيك
بختی ، و سعادت مارا ، ابرهای تیره و
مظلم بد بختی تماما فرا گرفته ، در های
نجات از هر طرف بروی ما بسته و رشه
های آمال و آرزو های قلبی مان بمقراض
یأس ونا میدی مقطوع ومنقرض گردیده
بود .
نا گهان از گاه مرحمت و عطوفت
کرد گاری ، برقی در جبهه افق تیره
بخت سیاه ما درخشید ، سینه ابر های
عبوس شکافته شد از بین آن همه غیاهب
وتیره گیهای سفالت آلود انقلاب واختلال
چهره دلکش وجذاب رب النوع سعادت
و اقبال تبسم کنان نمودار ، باسیاره
معان وتلالأی وجود مبارك نادر شاهی
در سعة الراس افقای این مملکت خرامان
خرامان با قدمهای متین واستوار طلوع
نموده ، جلوس فرمای اریکه سلطنتی
( افغان ) گردید .
سرتایا صفحه بقدس وطن را از وجود
منحوس و پلید آنهمه ظالمان مفترس و
خونخوار و انجر تومهای مضره پاك و تميز،
نموده خرابیهای تاسف انگیز را روح
گمار شان را اصلاح و ترميم ، معارف
نابود شده را مجدداً تأسیس ، اداره
های سیاسی و اقتصادیات را تعدیل ، امن
وسلم را برقرار ، احکام منيفه دینی را
باقوانین مدنی تعمیم وترویج کرد .
و همچنین در سایه مجاهدات بلیغ و
صداقت فطری خود توانست ، شرف و
حيثيت از دست رفته ملی را دوباره
بدست آورده ، کنون به انجاز وايفای
بزرگترین وعده که در خط مشی حکومت
محاله خود در اول جلوس ( که عبارت از
وعده تشکیل شورای ملی بطور صحیح از
یکدسته وکلا و نمایند گان صحیح ملی
باشد ) بيا ملت داده بود ، کامیاب بشود .
وامروز چقدر جای شکران و خوشبختی
است که شهریار وطن پرست ، خدمت
گذار صادق ، ترقیخواه حقیقی افغان
بخواهش وحسب ارضای خویش بحكم
طينت پاك واحساسات نزيه ملت پرورانه
و قابل قدر خود ، فرمان مشروطیت
حقه را صادر کرده ، شورای ملی را
تشکیل ، وببذل جنين بك نعمت عظما و
موهبت بزرگی روح يك وطن را از خود
شاد وممنون نمود .
نعمت بزرگ مشروطیت و شورای
ملی چیز یست ، که در مقابل هزاران
هزار فداکاری های مجدانه ، مساعی و
سربازی های جسورانه خود توانستند ،
که سینور های انگلیس در ١٢١٥ مسیحی
از ( ژن ترين ) شاه انگلیس ، بگرفتن
آن کامیاب شدند .
شورانیکه ترکها توانستند ، در
عوض ایثار قطرات گرانبهای خون جوانان
شهید راه آزادی خویش يك كلمه از مواد
آنرا باهزاران زحمت ومشقتهای تحمل
فرسا بالای سلطان عبد الحميد
مقبولانند .
اي ملت غيور افغان : کنون افتخار
ومباهات کن بداشتن چنین شهریار عالی مقام
تیکه بدون در خواست و خواهش تو
شورای ملی را بدست خویش بتو اعطا نمود
اي مادر وطن بناز : بداشتن چنین فرزند
صالحي كه خدمات درخشان و اجرا آت
جليل القدر محير العقولش مجاهدات
ومساعي ( پطر کبير روسي ) را ميكادوي
ژاپون را در راه ترقي وتعالي ملت خويش
پشت پا میزند .
اي خاك مقدس ، اي مد فن اجداد و
نياكان ما ، اي مربي و پرورش دهنده
مادي ما ، که محبت تو از روز اول با
گل ول هاي خون ما يكجا امتزاج واختلاط
يافته ، در خطوط شرائین ما در جریانست
ترا تبريك و تسعيد میگوئیم ؛ بداشتن
چنین یک راد مرد ، یکخا لد بزرگوارى
که شبا نه روز ، گاه و بیگاه وقت و نا وقت
بهترین و قیمت دار ترین دارائي خود را
) که عبارت از عمر عزیز باشد ) وقف
و صرف خدمات مهم و بزرگي نسبت بتو
نموده ، از بذل و ایثار هیچگونه فداکاري
ومجاهدت در راه اعلا و پیشرفت تو در
امور مادي ومعنوي دريغ نمي نمايد .
اي وطن ، اي مادر مشفق ، محترم ، اي


صفحه ٧
شماره(١)
جلد پنجم

آنيکه ما را در زير بال عطوفت و شفقت در آغوش پر از تنعم وراحت خود پروريده ئي، تراشادت و اطمينان ميدهيم که در قبال اين عطا ياي محتشم ، اين شاهکار هاي جليل ، اين خدمات مشعشع اين زاده کريم ارجمند تو ؛ هزاران هزار محبوبهاي اشک سعادت ، خوشبختي ميمنت ترا با چهره هاي بشوش، آغوش کشاده، لب متبسم، قلب بي آلايش ومبالات استقبال ميکنند، و عنقريب در سايه مساعي و مجاهدت اين فرما نفر مائي نيک فرجام خويش، بعالي ترين و بلندترين مدارج تعالي و ترقيات مادي و معنوي نائل خواهي شد . و به پيشگاه رفيع تو ، اي قهرمان ملي و نابغه روز گار ( اعليحضرت محمد نادر شاه غازي ) بعرض ميرسانيم که ملت نجيب افغان و ابناي وطن پرست قدر شناس آن، هيچگاهي خدمات زوال ناپذير و مجاهدات فداکارانه دور از طاقت بشري ، تو اي ذات فخيم، تو اي مرد بزرگوار توانا ، تو اي ناجي ومنجي ملت افغان و ترقيخواه حقيقي آن ( که طراز شاهي بقامت زيباي تو زيبندگي دارد ) و تو اي ذات خجسته صفات هما يوني ( محمد نادر شاه غازي ) را نميتواند فراموش واز لوحه خاطر ها محو و دور نمايد بلکه اينهمه خدمات شايسته و قدر کارانه تو چيزيست که روز گار و دهر آنرا از صميم قلب تمجيد و تقديس نموده

در گنجينه قلب خود الي الابد وديعه و يادگار محفوظ خواهد داشت ، نام نامي تو ، به اوراق تاريخ جهان بخط جلي زدوده ناشدني از ( زر ) ثبت وبجاويدان گذاشته خواهد شد
بشما اي وکلاي عزيز ملت - ونماينده گان محترم شوراي ملي ! در اجراي وظايف محوله و انجام فرايض معينه تان هميشه توفيقات حسنه ونيک را از درگاه رفيع ابديت مسئلت و اميد داشته ، مساعي ومجاهدات بليغانه تانرا، در باره تشويق اين مملکت بشاهراه ترقي و مدارج عاليه مدنيت و بجا آوردن مسائل موکله تان با استحصال رضائيت و امتنان حکمدار عالیشان و کافه موکلین تان ، تا اختتام این دوره نخستین تقنیینه با یکعالم آرزو هاي قلبي تمنا داريم .
وهميشه و با پر از خدمات بزرگ زيشان تانرا، نسبت بوطن ، که امروز با اشکهاي پر اضطراب شوق آميز مراقبت دارد ، ماهم نيز با يك حالت هيجان آلودى چشم راهش دوخته از صميم دلها انتظار ميبريم .

آقاي غلام جيلاني خان اعظمي :
تاسيس مجلس مقدس شوراي ملي
چاره اساسي نجات وسعادت وطن
صد شکر که در دوره نادر شه غازي درد کهن ملت غم ديده دوا شد
خداي بي مثل وبيكتا قادر بي چون توانا را حمد وسپاس افزون ازحد قياس است !
ملت افغانستان بقدر شناسی وامتنان برجسته ترین و آخرین خدمات بزرگ وبرگزيده تاجدار ملت پرور و پادشاه معدلت گستر ترقى خواه خود ( اعلیحضرت محمد نادر شاه، غازی امروز بجا دارد که با قلوب مملو از عاطفه وصداقت وبا روح منور وبا صفوت و با تمام احساس پاك و منزه ، خالص ترین و خوب ترین رقت قلبی را به هیجان آورده دعای بقای عمر ودوام اقبال و سعادت ابدی این نابغه بزرگ ویاد شاه معظم خود را نمایند!
غم خواری و ملت پروری شاهان و تا جداران عالم آنست که ملل مظلومه و ابتدائی حقیقت و اشیای آنرا بوجود بعضی رافت ها و مرا حم كوچك از قبيل بذل وسخا يا استماع عرض و داد رعاياي شب گردی و تقریب برخی ( ساده گی معاشرت و زهد وتقوى وغيره ازانها


صفحه ۸ (شماره ۲۱) مجله پیوستون

قناعت و تسلیم داشته باشند اخلاص حقیقی
و خدمات برگزیده و شایق يك پادشاه
بوطن غیر این است .
بلکه شاهان شریف و بزرگ تا جداران
مردانه و ناموریکه روح شان مانند طاهر
قدس در فضای آسمان شرافت اعتلا
پرواز میکند و ضمیر منیر آنها بتکریم
حقایق منوره انسانی و افتخارات وجدانی
آشنا است ، شاها نیکه تائیدات خدا و
نور حق و حقیقت قلب شان را منور
ساخته و نظر مکافات الهی در ازل بنام
نامی آنها معین شده است کاری و
خدمتی و چاره در باره ملت و مملکت
خود میکنند که آن چاره آخر ترین و
منتهای وظیفه سلطنت و لازمه شرافت
آنها می باشد .
شاهان بزرگ مرحومیکه هنوز نام
نامی شان موجب حفظ و قوام ارواح
ملل و اقوام قید و شناس بوده و گویا
زنده جاویداند مثل اعلیحضرت محمد نادر
شاه افغانستان بمات خود اعطای شوری ملی
نموده اند، یعنی ملل خود را بشن منزل
سعادت حیات و نقطه آخرین نيك بختی
رسانده و رشد عقل وجدانی داده اند که
البته پس ازان ملل مذکوره می توانند
از هر بدبختی و مصیبتی حیات خود را
حفظ کرده و بشهراه عزت و ترقی پویان
شوند.
اعلیحضرت محمد نادر شاه غازی در
انتهای برجسته ترین و بزرگ ترین
خدمات ذی قیمت و مراسم متعدده گذشته

که هر کدام آن قیمت حیات ما وارش
دارد این مرحمت موجوده را که از انظار
ما بیرون و يك نوازش خارقۀ تعالی است
هم ابراز فرموده يك منت بزرگ تری
باین ملت میگذارند .
اعلیحضرت محمد نادر شاه برخلاف
شاهان و تاجداران گذشته نخستین بار
شاه مدیر و جابر سعادت و افتخار وطن
وحكيم فرزانه ملت است که از هر چه
زود تر بدرد حقیقی و مرض تحقیقی
مملکت فهمیده آنرا بآخر ترین و حقیقی
ترین دوائی چاره و علاج می فرمایند .
مرض مزمنی که از سالهای دراز
پیکر مملکت را ناتوان و روح حیات و
زندگی را در وجود این ملت ضعیف
و بی جان ساخته بود آن عبارت از عده
دردهای مختلفه بود که هر کدام آن موجب
تقویت وغلبۀ درد دیگری می شد . مثلاً
درد جهل عمومی مایه نفاق را بر می
انگیخت ، اختلاف نظر رجال دولت های
گذشته و اغراض و مقصد پرستی های
خصوصیه و حزبیۀ آنها ضعف و تشتت
امور اداری را موجب می شد .
بالآخره خود سری و شخصیه سر همه
ارباب جهل و عقد و رجال زمامدار که
ابداً مسئولیت و تعلقی به پیشگاه ملت
نداشتند بهر طوریکه میل و اراده می نمودند
ملت را از پا در آورده و جود مملکت
را دو چار انواع درد ها و بد بختی هامی
نمودند که تا همه دیدیم نتیجه آن اوضاع
ولاقیدی ها و عدم مسئولیت ها انقلاب

بزرگ ظالمانۀ روز گذشته را ببار آورده
شرف و عزت و دارائی ملی را بمعرض
تهلکه آورد ، خانه نیمه معمور وطن
خراب شد ، و يك مقدار کلی و کافی
اولاد های وطن ما که قسمت اهالی فعال
و کار کن را تشکیل میدادند همه شهید
راه اغراض و مقاصد ها گردیده خاك
پاك وطن به خون اولادهای جوان خود
گلگون شد .
دارائی مادی وطن از قبیل پول
اسلحه ، حیا خانه، اسباب و لوازم
سلطنتی و اداری همه بر باد فنا رفت
شهره ویران شد ، عمارات طعمه حریق
واقع گردید . دو سال تمام فضای با صفای
وطن را دود باروت تیره و مکدر ساخته
بود . آواز آه و ناله ایتام و بیوه زنان
صدای غرش توپ و طیاره قلوب را زخمی
و سامعه را خراش میداد .
افغانستان جوان سخت ترین و مهم
ترین صدمات حیاتی را که تا امروز
هیچ ملتی متحمل نشده است به پیکر
نو خاسته خود متحمل گردید .
تا اینکه فضل و کرم خداوندی شامل
حال گردید و یکی از بزرگ ترین اولاد
های افغانستان اعلیحضرت محمد نادر
شاه بسر وقت مملکت و وطن بیچاره
و بد بخت خود رسیده نجات شرافت مندانه
که همه کس میداند بوطن بخشیده به يك
سال وازم است که این اولاد بزرگ
و شریف و ناجی وطن مصروف اصلاح
امور مهمه وطن بوده شب و روز ذات شرافت
ما به وی مشغول این امور مهمه گردیده تا


(شمار ۱۷۰)

اينقدم به مجاهدت واقدامات بزرگ
ووطن پرستانه خود توانستند پاره مطالب
عمده ومهمه مملکتي را اصلاح ومخصوصاً
قايم شدن امنيت که از احتياجات عمده
بود وبه حيات ما تعلق مخصوص دارد به
تصحيح آن موفق گرديدند .
اينک آخر ترين وبزرگ ترين چاره
هاي که بياري عز من ما لازم داشت
با نچه درمان حقيقي وطن را عقلا ومفکرين
ما حدس ميزدند ، شاه وطن خواه ما به تأمل
بزرگ و آن چاره سترگ اقدام ميفرمايند.
تاجدار حکيم وفرزانه ما بزرگ ترين
تدبيري که از ارزو وانتظار ما خارج بود
در حق ملت صادق ومملکت خود مي بارد .
شاه بزرگ منش وتاجدار وطن پرور
ما به ملت خود اعطاي شوراي ملي ميکند
يعني افغانستان أسير ومحکوم ، افغانستان
بيچاره وذليل دست حکومات مطلقه وجبار
گذشته را آزادي وحريت تامه ميبخشيدندم
چنانکه در سیزده سال قبل بزور شمشیر مردانه
شيرا فتحندانه خود استقلال خارجي وي را تحصيل
فرموده بودند اينك بمدلول «دهاتي ترم استقلال
داخلي ملي افغانستان را هم تامين واعطا مي فرمايند
افغانستان کنون در عصر عجيب ترين
وشريف ترين قرنيدن خود امروز مالک
شوراي ملي وحکومت آزاد داخلي وحکومت
مستقل وممتاز خارجي مي شود .
افغانستان که در سیزده سال گذشته حيات
خارجه آن از لحاظ ضعف اداره داخلي

وسوء تدابير خارجي ديپلوماسي بکلي بسته
و از روت مظلوميت و استبداد داخله مشرف
يفنا بود ومراحل مدهشه بر بادي وفنا شدن
را هم تا جائيکه همه کس مشاهده نموده
پيمود ، اينک بفضل الهي وهمت شريفانه
تاجدار بزرگ خود اعلیحضرت محمد نادر
شاه افغان کنون حیات تازه وخيلي شريفانه
را ما لک شده امراز وضعيات وطن مادر
موارد داخلي وخارجي اطمينان بخش و اولاد
افغانستان بوضعيت افتخار بايد بکنند ، امروز
افغانستان ما از همه سيز تا ملائم حوادث
مایوس کن رسته وحيات شريف وحيات
جديدي به خود کسب کرده اولاد افغانستان
قیمت حيات امروز خود را بايد بدانند وبه
وجود شوراي ملي خود که در اثر نوازش
وهمت شريفانه اين والدبزرگ آن را بدون
قيمت ومعارضه حاصل داشته اند افتخار
کرده نسبت به وجود اين شهریار بزرگ
معلوم است که اولاد کنوني افغانستان بايد
در ازای این نعمت کبرا تا چه اندازه شکر
وامتنان ومرهونيت داشته باشند، این شوراي
ملي را به عموم اهالي وطن تبريك گفته
اميد وارم مصدر خوش بختي و سعادت
آتيه وطن واقع شود ، مخصوصاً با تمام
صفوت واحترام ورفت قلب تشکر وامتنان
بحضور شاه حيات بخش وتاجدار روف
ملت پرور خود کرده بعیده رجا میبرم که
نتيجه ارزو هاي ديرين اولاد صالح
وفداکار اعلیحضرت غازي است به بهترين

اصولي داره ومرجع سعادت آتيه مملکت
واقع گردد .
اکنون سعادتي را که ما از رو داشتيم
چاره اساسي که مي تواند درد هاي حقيقي
ملي را درمان شود به وجود آمد ، يعني
ملت افغانستان مالک شوراي ملي شد
ملت افغانستان مروز تازه قدم در مرحله
حیات با شرافت ملل زنده وبا افتخار
میگذارد ، امروز ملت ما با افتخار شوراي
ملي در دنياي بشريت با حیثیت حقوق ملت
هاي ذي حق و حکومت هاي ملي معرفي
می شود ، يعني غائب ملت ها را که جهان
بشريت از اکثریه حقوق وامتیازات
حياتي محروم وغير مستحق ميدانند علت
غائي آن نداشتن شوراي ملي ومحکومیت
هاي داخلي وخارجي آنها است . ولي
ملت ما امروز بتمام معانی وصفات حکومت
مستقله خارجي وحکومت شوراي داخلي
ملی گفته می شود .
ملت ما بايد این شورا ئيکه در آتیه
موجب فخر وشرف واعتبارات شان در
برابر خارجي ها و باعث سعادت وترقي
وزنده گاني مسعودانه وبا افتخار شان
در داخله می شود بايد آنرا بچطور وبچه
طریقه اداره وتقدیس نمايند .
شورای ملی در ممالك ومللي که بدون
خون ريزي وفدیه دادن اولاد شان حاصل
مي شود طبعاً بمثابه میراث پدر در نظر
ملت بقَدَر لازم اعتنائي نشده ولی ما از
ملت خود آرزو داريم که اين تطبیق غلط
وامثال بعضي ملل ابتدائي در وطن نکرده


( شماره ۱۱ ) مجلد پنجم
قیمت واقعی این شورای ملی را بدانند
و خیلی افتخار و خرسندی داشته باشند که
به وجود شورائی نایل میشوند که بدون
قیمت خون اولاد و زعماى خود آنرا
تحصیل داشته اند .
شورائیکه در نتیجه فدا کاری و سر
بازی یکنفر از نجیب ترین اولاد های
افغانستان اعلیحضرت محمد نادر شاه غازی
به وجود آمده است حقیقتاً بزرگ ترین
مفاخر ملی ما است !
ملت افغانستان خیلی خوش بخت
خواهد بود که شورای امروز را طوریکه
در اثر همت و مجاهدت این تاجه دار بزرگ
خود حاصل داشته اند که در آتیه هم بة موقعیکه
این شورا بسرحد رشد و نموی کامل
خود برسد توالی پر ورش و ترقی آن از
وجود این شهریار بزرگ استفاده نمایند .
ملت افغانستان از و جود این شورا
بعقیده ما اطواری استفاده های قابل کرده
و مثل شورا های ابتدائی بعضی ممالک
فاقد استفاده نه می شوند که مراتب آتی
را قبلا در نظر داشته باشند .
۱ - قیمت واقعی این شورا را باید همه
افراد جامعه در ذهن و عقیده خود داشته
بدانند که شورا یعنی چه و این مجلس
بزرگ چگونه بحيات يك جامعه دخيل و
تعلق دارد ، زیرا اگر يك ملت حقيقتاً
قیمت و حیثیت شورای ملی خود را
پیدا نند گویا طرف داری بینه حقوق و
سعادت حیات خود ندارند !
۲ - برای دائر شدن شورا و شورا
انعقاد حقیقی خالی از افراط و تفریط
بکار انداختن ، تعیین و انتخاب نماینده
های لایق و بیغرض و و کلای معقول و
مسبوق و جدی در کار است ، زیرا شورا
عبارت از و جود نماینده ها ست . عمارت
و یا صالون شورا شورا شده نمی تواند
هر گاه ملت در انتخابات خود دقت نه
می کند و و کلای لایقی تعیین نه می گویا
از و جود شورا استفاده نکرده بلکه
ضرر بزرگتر تازه واهمه به خود و
مملکت متوجه ساخته اند . و اينك و جود
نماینده های موجوده برای بسر رسانیدن
این دوره در آتی معیار صحیحی از نظر به
انتخاب در پیش گاه انظار ملك قرار
خواهد گرفت .
٣ - ملت باید با تمام قوی برای حفظ
شورای خود بکوشند حتی اگر موانع
و مخاطراتی برای شورای ملت واقع می
شود در راه حفظ موجودیت شورا و
دفع مواقع آن سر بازی و ریختاندن خون
خود را فریضه وجدانی و عقلانی بدانند
ملت ما باید این نکته را بدقت ملاحظه
و مراعات نمایند که اگر چه شورای ملی
ما در اثر شرافت يك پاد شاه وطن پر
وری خیلی بسهولت و آسانی برای ما
حاصل شده ولی برای اینکه این نعمت
بزرگ از ما فانی و زوال نشود باید
بقیمت خون خود آنرا حفظ و حمایه
نمائیم .
٤ - ملت افغانستان باید همواره حس
تقدس و احترام نسبت به شورای ملی
خود داشته فیصله های آنرا تمکین
و اطاعت او در اجرای تکالیف آن مطیع
و منقاد باشند ، یعنی ملت باستی اراده
و فیصله نماینده های خود را که عیناً فيصله
و اراده خود شان است آنرا محترم و واجب
الا جرا بشمارند .
وقتی که ملت مراعات این مطالب
چهار گانه را بدرستی توانستند آنوقت
می شود گفت که افغا نستان دارای
شورای ملی است وملت افغان را می توان
خوش بخت تصور نمود .
اقتباس از مجله اقتصاد :
پروگرام اقتصادي ۱۳۱۰
وزارت تجارت
(۲)
ه : در بودجه سال ۱۳۰۹ کشیدن
يك نهر جدید در دره میلغ (۲۷۰۲۰)
افغانی منظوری یافته بواسطه نبودن مهندس
کار مذ کور معطل ماند ، اکنون يك
نفر مهندس انهـار برای این کار و دیگر
امورات که در سمت مشرق مدنظر است
جلب شده که عنقریب خواهد رسید
پس از رسیدن آن اول تر بدین کار
آغاز خواهد نمود ، مصارف آن در
بود جه ۱۳۱۰ داخل میشود .
امضاء وزیر تجارت
رای مجلس عالی وز را : راجع به
پیشنهاد وزارت تجارت مخصوص استخدام
یکنفر مهندس مجاس مبلغ سی هزار افغانی
را برای معاش و مصارف تصویب می کند
امضاء هیئت کا بينه


صفحه ١١
شماره ١٠
مجلد پنجم

حکم حضور شاهانه: ملاحظه شد درست است.

٦: قلت آب در دشت ناور کوت در موسم تابستان بهمه کس معلوم است وزارت تجارت در سه حصه دشت مذکور متصل سرك خیال حفر سه دوره چاه را دارد که در اطراف چاه مذکور اشجار هم غرس شود تا عابرین آن موضع از سایه اشجار و آب چاههای مذکور در موسم تموز مستفید گردند ، مصارف آن قراریکه در ساله گذشته تعین شده داخل بودجه ۱۳۱۰ می شود. امضاء وزیر تجارت
رای مجلس عالی وزراء . سه هزار افغانی برای سه دوره چاه دشت غنی کوت منظور است در بودجه ۱۳۱۰ تکسایف شود . امضاء هیئت کابینه .
حکم حضور شاهانه: ملاحظه شد درست است.

۷: در بودجه سال جاری مبلغ (١٥٠٠٠) افغانی برای نصب کردن بمه آب در قلعه جدید قندهار منظوری یافته که در این روزها يك نفر کاریگر بمه از کویته برای معاینه موضع که بمه نصب می شود خواسته شده البته شروع بعملیات خواهند کرد - اگر موضع مذکور برای نصب بمه علينا مبتد نباشد البته از قراریکه مستر مروح ابهانی آب رسانی قلعه جدید را از موضع مرنجان ذریعه نل سنجیده، مصارف آن را (٣١٤٧٣) افغانی نشان داده
منظوری حاصل می دارم چون در کویته و کراچی و دیگر اطراف هند از بمه مذکور بکثرت کار میگیرند . اگر حصه های مملکت عزیز ما هم بواسطه که کوههای زیاد دارد ، برای اجرای این مسئله مستعد است ، وزارت تجارت در نظر دارد یکنفر مهندس فن مذکور را بطور ملازم از کراچی جلب نموده موضعاتی را که تا میبرده برای این کار مستعد بداند زیر کار انگیزه و هم چند بمه از جمله مالهای خریداری اروپا هم رسیده لهذا مصارف و معاش مهندس مذکور را در اینجا منظوری میخواهیم
امضاء: وزیر تجارت .
رای مجلس عالی وزرا: سی هزار افغانی مصارف مذکور در بودجه ۱۳۱۰ تکایف شود . امضاء: هیئت کابینه .
حکم حضور شاهانه: ملاحظه شد درست است.

ب : تعمیر بندها .
۸: فرمان نمبر ٨٣٩ صدارت عظمی در اثر فرمان نمبر ٦٠١ بادشاهی عنوان وزارت تجارت شرف اصدار یافته ، مضمون متذیله را حکم فرماست: -
برای آب یاوی دشتی که در نواحی خوشی و سرخ آب لوگر واقع است اراده دارم كه يك بند در حدود (دوبندی) احداث شود ، چنانچه وزارت تجارت قبلاً درین خصوص معلومات گرفته اکنون لازم است که مصارف این بند و اندازه زمین که تحت آن آب یاری می شود
ذریعه یکنفر متخصص معلومات گرفته شود پس از ملاحظه حضور امر اجراء داده می شود چون در سنه گذشته ۱۳۰۵ مستر کریپیا المانی حسب هدایت وزارت تجارت انشاه دوبند را یکی در خوشی و یکی در سرخ آب باشده نقشه و مصارف بندها مذکور را برآورد نموده زمین تحت هر دو بند مذکور را در برآورد خود هم تبیین داشته که ذیلاً ارقام می شود .
الف : مصارف بند سرخ آب لوگر کار تمام مبلغ (۲۷۰۰۰۰) افغانی ، زمین که تحت بند مذکور آب یاری می شود (۹۰۰۰) جریب .
ب : مصارف بند خوشی لوگر (٤٥٥ ، ١٧٠ ، -) افغانی ، زمین که تحت مذکور آب یاری می شود (۷۷۲۰) جریب ، لهذا چون در فرمان مبارككه آبادی بند در حدود دوبندی امر است بواسطه که تا حال مهندس بند و انهار که برای معلوم کردن همچنین مطالب از خارج خواسته شده نرسیده در پروکرام هذا محض معاش و مصارف يك تنفر مهندس بند داخل می شود پس ازان که مهندس برسه برای معلومت اینکه اگر در دوبندی بند ساخته شود املاک دامن روع خوشی و سرخ آب را زراعت و آب یاری می تواند – و یا اینکه در هر دو موضع مذکور علاحده علاحده بند ساختن لازم است . اعزام می شود ، پس از گرفتن معلومات صحیح کیفیت بحضور عرض و سررشته حاصل میگردد، اگرچه


صفحه ١٣ شماره ١١ جلد پنجم

قبل ازاین دوفقره عریضه علیحده از طرف
متخصص (٤٠٠٠٠) افغانی نقشه ویر
آورده شده ، امضاء وزیر تجارت .
تصواب كابينه وزراء راجع به پیش نهاد
وزارت تجارت برای مصارف سد دو حدود
سرخ آب بمبلغ دو لك افغانى مجلس
تصویب میکند ، در باب سد خوشی لبوگرد
در حال مجلس کار آن را لازم نمی داند
امضاء : هیئت کابینه .
حکم حضور شاهانه : ملاحظه شد
درست است .
٩ : قبلا وكلای حکومت کلان غزنی
بعريضه عليحده ـ بحضور جناب والا
حضرت صدر اعظم صاحب در باب آبادی
بند سرده و تالاب حسینی عرض کرده
بودند که بند های مذکور در زمان
سلاطین ماضی آباد شده بود و بمرور
زمان خراب شده اگر بند های مذکور
آباد شود فواید زیادتری متصور است .
در تحت عرض آنها باسم وزارت تجارت
احکام صادر شد که وزارت تجارت درسال
آینده موضع را مدنظر داشته باشد چون
در سنه ١٣٠٥ که مستر کریی، انتخابی
بند های مذکور را ملاحظه نموده حسب
ذیل بوزارت تجارت معلومات داده .
الف : ـ در باب بند سرده مصارف
آن را مبلغ (٧٠٠٠٠٠) روپیه نوشته
و زمین که تحت سد مذکور می آید
مقدار جریبی آن را (١٠٨٠٠٠) جریب
زمین تحریر کرده و این را هم نوشته که
اگر فی جریب ٢٠ روپیه بفروش برسد
(٢١٦٠٠٠٠) روپیه قیمت آن می شود.

ب : ـ در باب بند تالاب حسینی
مستر کریی، بند مذکور را هم باسم
سلطان ارقام داشته و مصارف آن را
(٧٢٠٠٠) روپیه نوشته زمین تحت سد
مذکور را (١٧٠٠) جریب نشان داده
لهذا وزارت تجارت میخواهد که اول تر
برای انشاء بند ها مذکور اقدام کند
مصارف هردو بند مذکور برای سال ١٣١٠
که کار مذکور آغاز می شود در بودجه
خود (٢٠٠٠٠٠) افغانی تکلیف
می کند . امضاء : وزیر تجارت .
تصویب کابینه وزرا : دو لك روپيه
افغانی در بودجه سال ١٣١٠ برای مصرف
بند سرده تكليف و کار مذکور جاری
کرده شود ، اما بند تالاب حسینی در
سنه ١٣١٠ معطل باشد . امضاء هيئت كابينه
حکم حضور شاهانه : ملاحظه شد
درست است . ( ناتمام )

مترجم سرور گویا :
نگارش و نگارندگان
(ترجمه از اشهر مشاهیر ادبای شرق)
(٣)
شبیی نیز سه فرکاتب را ارتقا بپایه
دوین قرن معرفی کرده واین سه نفر
ابو القاسم عبد العزيز ابن يوسف و ابو
احمد عبد الرحمن ابن فضل شیرازی وابو
القاسم علی ابن قاسم کاشانی است نمونه
های لطیفی از کلام ایشان نشان داده .
همچو نویمنز نویسان مجید این عصر

که در طبقه اول قرار یافته اند ابوالفرج
اصفهانی است صاحب ( الاغانی ) وابو
الحسن على ابن عبد العزيز صاحب كتاب
( الوساطة ) در بین متنبی و خصمهای او
وامير عبيد الله میکالی که از کاتبین مجید
وسخنش غالب است و میتونی طارش گفت
ابونصر عتبی را که واضع تاریخ ابن
سبکتکین و معروف به عتبی است بل ابن
تاریخ مسجع وبديع مؤلف خود را از
بزرگترین نگارندگان این نشان میدهد
ابن موصلا بادر سنه ٤٩٨ وابن ناقيا
در (٤٨٥) وموفق ابن خلال وصاحب
ديوان الانشا که در عهد حافظ عمیدی
بوده قلمش قوه داشت که انچه میخواست
می نوشت موفق هم تو جهش بمعانی بیشتر
از سجع بوده . من کتابت در عهد
دولت علويه بمصر يك شاخة شيرين وبر
ثمری ثبت بود چنان در مکاتبات بی
سرمنشی مقتدر نمی بود ولو از تسلط
بر قلم سلطنت می راند . هلال ابن محسن
صابی ندر (٤٤٨) در این قرن از
اشخاص نامی میرود که آثار قلمیه بیاد
گار گذاشته اند و نوشته ابو اسحاق صاحب
رسائل ومؤلف كتاب ( اخبار الوزرا )
است . واحمد ابن مسکویه مولف تهذیب
الاخلاق و الفوز الاصغر وتجارب الامم
اگر چه دو شماره حکماست ولی طرز
نگارشش بهترین نمونه انشای مرسل
بدیع ومیکش او را از مجیدین فن انشا
معرفی نماید . ابوطاهر محمد ابن حیدر
صاحب قانون البلاغة نيز از اين قرن ودر
(٥١٧) بوده . وبن حمريون ارنی وزیر


صفحه ۱۳ (شماره ۱۱) سراج الاخبار

ابن زيدون در (٤٦٣) باندلس ظهور و رساله رقص آور وطرب بخش او بزبان ولاده دخت مستکفی بالله بوده که ادیبه عصر خویش بشمار میرفته . ونیز وزیر ابن حزم اندلسی است از فضلای چیره نویس عصر خود (٤٥٦) خیلی محمود و کثیر التالیف . یکی کتاب (طوق الحمامه) و رسایل او در اخلاق نشان رتبه بلند ادب و امویة است از ابناء عصر او که خیلی شبیه است با دب عصر لوئی ١٤ در فرنسا . و درين قرن وما بيش در اندلس طبقه از چیز نویسان ظهور و برتبی برتیع و باوت ارتقا جسته اند و غالبا در قرن سالفه كاتب محمود باوزیر و خطیب فصیح رئیس لزوزا می بود و بسرش ابو عامر و ابن سیده ان و ابن عبدون وابن ابو الخصال وابن عبد العزيز وابن السقاط و ابن القصيره اند.
ابن قصيره برسبك قدما الفاظ جزل و معانی صحیح می آورد و ابدا برسجع که متاخرین بدان توغل داشته التفات نمیکرد بلی در (رسائل اوسطیه هم اتفاقا ورود يافته . و نيز از اوانقـد بن عبدالغفور و ابن عمار وابن الاغطس وابن امین وابن سالم ومنذر ابن ايمن وابن الذباله وابن عبد البرو فرضی و ابن سعید مورخ وابن لعبان و ابن القطونه وابو عبيد البكرى صاحب معجم ما استعجم والمسالك والمما لك وابن الطفيل صاحب حى ابن يقظان و در آن اشاراتی است راجع بمذهب نشو و ارتقاء له بعالوسي وابن تومار وابن هود وتحطی و اشیوشی وقسطالی وابن ليون و ابن رزین و تمیری و سمرقندی وابن قلاس

و صناعی و بهاری و حجازی و دانی و بیاری وطواطی و امثال ایشان در هر يك منشی مجدد ومولفی است دارای عبارۀ جزل والفاظ رشيق چه اندلس مردی بزرگی در میدان ادب ببر آورده که از دوانيخ تقرير ایشان نسیم فرح بخش غرب بمشام میرسد . یکی از مستشرقين بزرك اسپانی تراجم فضلای اندلس را می نویسد و در آن سی هزار از قبیل عالم وادیب وفقيه ومهندس وطبیب نام می برد و هر يك صاحب منزله بوده . فتح ابن خاقان صاحب قلائد العقيان ومطمع الانفس (٥٠٥) ترجمه برخی ازین ادبا را ) به اسجاع مطبوعه ) نموده این جود ابن بسام ؟ در ( ذخیره ) ترجمه هم از بنها وهم از دیگران نموده و از چیز نویسان محمود و وزرای مشهور در بغداد علی ابن عيسای وزیر وابو الحسن ابن فرات وزیر بوده علی را در نوشته مسلکی است که نه ابن فرات ونه دیگری بدان میرسد . و از اینجمله است ابو على محمد ابن خاقان ومحمد ابن عبد الملك و غیره کاتبین مشهور و كفاه ويا كمام که از کفات مشهور رتبه برتی داشته و از صیبوریین این قرن حریری است (٥١٠) صاحب مقامات ودرة الغواص در مقامت بهره کاملی از تحریر برده همیکه تکلف است بعطیي واكبر اثراو را باشريعة الا سلام امام غزالی بسنجم از حجة الاسلام را بوش پایم يمتخصيص جز سوم باحیاء ورسائلی که از طبع سرشار خود بیان کرده خصوصاً رسالة التفرقة بين الاسلام والزندقة وتهافته الفلاسفة والرد على البا

طنيه و ... و از نثر بر اغب اصفهانی در ( الذريعة الى مكارم الشريعة ) و ( تفصيل النشأتين ) و ( المحاضرات ) ونثرهما وردى در ( ادب الدنيا والدين ) و ( الاحكام السلطانيه ) خیلی از نثر حریری برتر است بلی در کلام حریری صنعت تعمل بوده ومعظم ادوات لغت و کلام عرب را جمع نموده واگر شخصی که آن ادوات را کرده اند میخواستند حصر ما غت خود کنند و در نثر صنعت تعمل بکار برند البته می توانستند .
این حساب گوید در حریری دارای همین مقامات باشد و بس چه سوای آن اثر خوبی نتواند و چیزی نگوید . شاید علاوه زمخشری (٥٣٨) در ( تفسیر ) و ( مفصل ) و ( اساس البلاغه ) و ( مقالات ) و ( اطوق الذهب ) و الكلم النوابغ ) و ( لفائق ) به جودت صنعت نثر وسجع بر حریری فائق و کلامش در نهایت رفت و جزالت باشد در بین زمخشری و رشید وطوط صاحب ( رسائل ) مطبوعه مسجعه خیلی ها محاورات و مراسلات رو داده و بمتنازعات ادنی بر خاسته اند ولی زمخشری در رفت بیان و وسعت علم بر او تفضیل و تفخیم داشته ابو الفرج ابن جوزی نیز از محررین این قرن و در حدود سنه ٥٩٧ بوده در مواعظ حكيمانه و تالیفات عديده شهرت جریان شمولی داشته که اكتاب الا ذكيا واخبار الحمقی و المغفلين از تصنیفات اوست و واینجور گنت خیلی مشابه است بنوشته جانی که فرنك در اصطلاح خود ( عادات


( شماره ١٠ )
و تقلید ) نام نهند و در عرف مانند این خیلی بکثرت موجود بوده مانند اخبار (عقلاء المجانین) تالیف حسان ابن حبیب مفسر و دیگر کتبی که درین زمینه نگارش یافته و تاریخ سراغ داده خیلی شباهت داشته بنو لهای امروزه اروپا وعرض از وضع همه حکایات در قرون اولی تلقین فکر یا بث دعوت یا احداث مشغله بوده از بهر عوام تا بزحمت و تفتیش در امور مبرمه دولت نیاویزند . خلاصه در افسانه و خرافات کتب بسیاری تصنیف و برخی هم از زبان فارسی وهند و روم و بابل بعربی ترجمه شد . برخی هم از فکر سلیقه کار چیز نوایان نویجاد شد . روایات غرامیه و افسانه های عشقیه عهد جاهلیت را نوشته و تاکنون که قبیله اعراب را معمور داشتند ( الف لیله و قصه سند باد بحری و الظاهر وتغريبة بنی هلال و غیره کتب که در ادبیات عالی شمار نمی شوند همه آثار متاخرین و از بهر عوام رقم پذیرفته و چیز نویسان خاص آنرا ننوشته :
و نیز از قدامت کنندگان این قرن ضیاءالدین ابن اثیر است و ( مثل السائر ) ریخته كلك او كاتب مسجع نیکو و مبدع بوده و ان الجديد میدانی بر او گرفت ونقدها میکنند و تنقید خود را جمع و ترتیب داده و به ( الفلك الدائر على المثل السائر ) موسوم ساخته شیخ و رئیس نگارندگان این قرن قاضی فاضل وزیر صلاح الدین است وحقيقة او را حجة المنشاين میتوان گفت کسی بپایه فضل او نرسیده اگر رسائل او جمع میگشت مجلداتی از ان ساخته می شد ولی افسوس که بغیر از يك حصه اندك از رسائل او را که صاحب ( روضتین ) و (صبح الاعشی ) اقتباس کرده اند باقی همه آن باطومار مرور روز گار در هم پیچیده . و در تلو مرتبه او عماد الدین کاتب اصفهانی است وسالك به مسلك او ولی دعوای تفوقش بر دیگران مانند بصاحب ( امثال السائر » است چه دعوی اگر چه راست هم باشد رونق و بهای علم را می برد. وهر دو کتاب ( الفتح القسى و ( بدة النصرة ) او نمونه است از فضل و ادب و سجع و ترسل او كاتب هزلی که نامش وهرانی ركن الدين ابو عبد الله محمد است نیز در عهد این دو فاضل ظهور نموده ( ٥٧٥ ) صاحب مقامت ورسائل مشهوره است .
هنگامی که از جزائر بشام هجرت نمود دید بضاعتش با وجود قاضی فاضل و عماد کاتب روز بازار نیاید بروایت ابن خلکان بطريق هزل پیموده و دران رشته سودایش نمود .
بعد این منقذ است و كتاب الاعتبار واضع بقصص شجاعتی که در بین او و امیرانش اصحاب قلعه شیزر رو داده ازو ست درین کتاب عادات واخبار وشجاعت اهل صلیب را بيك اسلوب غریب وبیان عجیب و شکل مدهشی نشان میدهد . بعد یحیی ابن زیاده شیبانی است و در امور کتابت بصیرتی بتمام داشته ازان ببعد ابن صیر فی است صاحب ( الاشارة الى من نالوزارة ) و ( قانون دیوان الرسائل قرن ششم :- درین قرن از نوابغ قائل ذکر سراغ نداریم .
قرن هفتم : - از ظهور کنندگان این قرن محی الدین ابن عبد لظاهر است در ( در من کتابت خطی ها ماهر وروش فاضلانه داشته است: سرش فتح الدین نیز از چیز نویسان مجود و این پدر و پسر از واضعین نظام انشا در قرن خود و دو قرن بعد بقلم میروند . اما صاحب صبح الاعشى ابن عبد القاهر را از قاضی فاضل وعماد و دیگر قدما پشت تر داند و از اشخاصی که درین قرن براعت در تصویر بلدان داشته عبد اللطيف فيلسوف بغدادیست ( ٦٢٩ ) در تصویر مناظر و آثار بلدان کارشان محير العقولی نشان و كتاب لادب و الاعتبار او شاهدی میدهد که مشار الیه از بلغای خبیر است در عصر خودش . عبد المحسن ابن حموى وزیر ( ٦٤٣ ) و بهاء الدين او بلی و کمال ابن عديم نیز از ظهور کنندگان این قرنند .
از سیا حین این قرن که از بهر کشفیات و حقائق جغرافی سیاحت نموده اند ابن جبیر کنانی اندلسی است در ( ٦١٤ ) كتاب ( رحله الى الشرق ) او از ادبیات عالی و در ان وصف بلدان را طوری نموده که از متقدمین مانند ابن بطلان و ابن فضلان و از متأخرين مانند عبدری ( ٦٨٨ ) و بلوی ( ٧٤٠ ) و ابن بطوطه ( ٧٧٩ ) و دو کشی (٧٩٤) ( با قیدارد )


[ ۹ ] مترجم : حبیب الله طرزی

مؤلف : له پلاتيه

مادام سان ژین

فصل چاوم

وعده

نيبرک : « ای نوجيات بر دوشم بار است !
این موقع را برای نجات از غم تو و استبداد
پدرت بهترین موقع یافتم . »
بلانش : « ای ناسپاس ! نمیدانستی
که حیات را بر من گوارا کنی ! »
نیپرگ : « مگر تومرا برای همیشه
بدرود گفتی وترك نمودی ؟..من نه می
توانستم در دنیا با مید دیگری زنده بمانم . »
بلانش : « آه ! نفهمیدی که وصلت
اجباری هنوز صورت نگرفته است ! باید
قدری تحمل میکردی و انتظار صبح سعادت
را می بردی ٠ »
نيپرک : « ولی توبه من گفته
بودی که امیدی در بین نیست امروز تو
عروسی میشدی وتو نه می توانستی که به
مخالفت اراده پدرت اقدام کنی . »
بلانش : « البته من مجبور بودم زيرا
همه اشک ریزی ها و زاری های من بی
فائده ثابت شده و پدرم پول گزافی ازین
شخص مقروض است ، اوهم بكمال
بیشرافتي پول خودش و یا دست مرا از پدرم
بشدت مطالبه میکرد . »
نیپرگ : « ولی فهمیده نه می توانم
که درین روز که برای عروسی ات
تعیین شده بود چطور شد که درین جا
آمده توانستی ؟ حال باید در کلیسا پهلوی
شوهرت میبودی ! چطور شد که سعادت

بارون ( لوندال ) وقرض پدرت به تعویق
افتاد ؟ خيال میکنم جنگ قصر مرانسم
را به تعویق انداخته ، ولی حال جنگ
هم به آخر رسیده و ناقوس های انقلاب
خاموش است ، باید زنگ بشارت عرو
سی ترا بشنو رانند ومن درین جایکمال
فراغت جان دهم ! زود بيكو اين واقعه
امروز خواهد بود یا فردا ؟ »
بلانش : « در حالیکه اشکهای خودش
را بشدت ضبط مینمود ؟
گفت : « نی عزیزم. روحم . تو باید
زنده بمانی - برای من - برای طفلك
معصوم مین که در کعناء من توتو۔ شريك
است . »
این را گفته نیپرک را در آغوش کشید .
نيبرک : « وجود طفلك بيچاره
مانع ازدواج تو وبارون شده نه می تواند ! »
بلانش : « تا حال که واقع نگردیده
شاید هیچ گاه هم از قوه به فعل نیاید . »
نیپر ک بد و خشیدن این قیرامید مضطرب
شده پرسید : ـ « مدعا و مقصدت را
ازین الفاظ درک کرده نتوانستم ؟ رجا
میکنم زودتر بكو به بینم چه مطلب داری ؟ »
بلانس : « بیاد داشته خواهی بود
که حين وداع جان سوز که بخیام وداع
ابدی بود بتو گفتم که اگر از ( تویلری )
نجات یافتی بدکان قصاره کوچه رویال
بروشاید در آنجا از من خبری بیابی و
يا من بتوانم بتو ملحق شوم . آن ازین
سبب بود که در آن شدت نا امیدی ویاس

مفرط هنوز هم شعلهٔ خفی از امید در
قلبم میدر خشید . »
« ها.. فهمیده نتوانستم میخواهی بگوئی
که هنوز هم باجتماع من وخود امید داشتی
در صورتیکه خودت میرفتی که با لوندال
از دواج شوی ؟ -- »
بلانش : « بلی . متلکه حمی به من
میگفت که این عروسی بتعویق خواهد
افتاد . تنها دیروز پدرم اظهار نمود که
عروسی در روزی که تعیین گردیده است
واقع نخواهد شد زیرا بارون متفق شده
که برای سه ماه دیگر هم این معامله را
معلق بگذارد . »
نیپرگ بحالت بهت و حیرت تکرار
نمود : سه ماه ! »
بلانش : « بلی حال تاریخ ازدواج
را به ششم نومبر تعیین کرده اند ، لوندال
از حالت عمومی حاضره مضطرب شده و از
فتح انقلاب بخوف بود، دیشب پیش تر از بسته
شدن سدهای اطراف پاریس از شهر گریخت .
موضع امنی از دواج نامسعود را در قلعه
خودش نزديك ( ژنپاپ ) دوستر چند
بالمزيك انتخاب نموده است » نيپرگ :
« تو چه وقت آنجا خواهی رفت ؟ »
بلانش : « پدرم که مثل بارون ازین
انقلاب بترس است اراده دارد که بزود
و به مجرد ينكه جاده ها باز وسد ها مرتفع
گردید روانه خواهم شد ، اگر میروم
ولی بتو قسم یاد میکنم که هیچ گاه زن این
مرد گستاخ نخواهم شد . »
نيپرک : « چه چیز است که در ژنپاپ
ترا به مخالفت ارادهٔ پدرت وادار خواهد