نظامنامه
وکلاء المرافعه
< [ILL] >
[ILL]


نظامنامهٔ
وکیل التجاره

در مطبعه حروفی ریاست شرکت رفیق طبع گردید

۱۰ حمل ـ سنه ۱۳۰۶

تعداد طبع [ILL]


[BLANK PAGE]


( ۱ )

بسم الله الرحمن الرحيم
نظامنامۀ مأموريت وكيل التجاره

قاعدۀ
( ۱ ) : ـ وكيل التجاره در همه وقت حضرت خداوند تعالى عز اسمه را حاضر و ناظر
ديده ايفاى وظايف خود را بدون اغراض نفسى بكمال صداقت و ديانت
نموده بالجمله تجار و اشخاصيكه رفت و آمد و معاملات شان بدائرۀ وكيل
التجارت باشد بحسن سلوك وانصاف گذاره و رفتار نمايد . و با مامورين
ماتحت خود بوضع درست مناسبات آمريت خود را اجرا دارد .
( ۲ ) : ـ محصول آرت كه براى دولت گرفته ميشد و حصۀ كه اران آرتي براى خود
اخذ مينمود قوانينى كه سابق برين بخصوص آرت جارى بود از ابتدای سال


( ٢ )

( ١ ، ٢ ) جملتاً لغو و منسوخ گردید .
( ٣ ) : — وکیل التجاره مال تجار را آنچه از افغانستان برایش روانه دارند بقیمت مناسب بفروش برساند و اجناسیکه از آنجا برای آنها میخرد ساعی باشد که مال خوب واره دار باشد و بهر پوسته قیمت خرید و فروش جمیع مال تجارتی را به آنها اطلاع بدهد تا مستحضر باشند . بيجك وصورت حسابات شانرا دایم برای هر کدام روانه کرده حق هيچيك را از نقد و جنس نزد خود نگاه نکند .
( ٤ ) : — طلب و ارسال وبیع وشرای اموال تجارتی تجار مفوض بمرضی واختیار خود تاجر است که بدون توسط وکیل التجاره نیز خریداری و خواسته میتواند فقط در باب ادخالات سندار حالی باید بهمه حال امضای وکیل التجاره را دارا باشد والا حکم گریزی داشته بموجب نظامنامه گمرك ضبط ومصادره میشود .
( ٥ ) : — تاجرانکه بذریعة وکیل التجاره اجرای معاملات تجارتی شان میشود در باب فروش و خرید مال بذریعه خط و یا پیغام تیلفون و تلگراف برای وکیل التجاره اجازه میدهند و بموجب اجازه خود صاحب مال وکیل التجاره خرید وفروش مال شان رامیتواند .
( ٦ ) : — بارهای تجارتی اخراجات تاجر های دولت بهیه افغانستان به استثنای اجناس و اشیای ممنوعه آنچه از راه سمت مشرقی میرود بسرحد دکهو هر قدر از راه سمت جنوبی میروند در دائرة تجارتی پاره چنار تذکره آنها قید وضبط میشود
( ٧ ) : — وکیل التجاره نرخ خرید و فروخت عموم اشیاء و اجناس تجارتی باب افغانستانرا بهر پوسته در وزارت تجارت وكمرك كابل وكمرك قندهار روانه کند


( ۴ )
( ۸ ) : ـــ مال التجاره که بدائرهٔ وکیل التجاره میرسند بست اروپا وبمبئی وکلکته
وغیره توابع هندوستان را خواه در صندوق و خواه سانچه وکره بند
باشد از قرار بارانه داخل تذکرهٔ علم وخبر نماید حاجت تفصیل جز ومال
ندارد فقط خریداری پشاوررا باید بالتفصیل ومشروح جزوآداخل تذکره نماید
( ۹ ) : ـــ دربار های مال خرید پشاور بتوسط مامورین ماتحت وکیل التجاره
مهر سرغنچ زده میشود .
( ۱۰ ) : ـــ در گذشته تذکرهٔ روانکی بار های تجارتی را آرتی های سابقه در هفتهٔ
دو روز میدادند در آینده وکیل التجاره هر روز تذکره علم و خبر
رابدهد ومعطلی نکند
( ۱۱ ) وکیل التجاره درتذکرهٔ علم وخبر تاجریکه غیر معروف باشد نوشته میکند
که تادکه رفته میتواند ودرد که مالش محصول شود و یا ضامن وجه بقدر
محصول مال خود بدهد ودر تذکره اش مامور دکه علامت ضامن
گرفته گی را نشان بدهد .
در باب بار چالانی پشاور
قاعده
( ۱ ) : ـــ چون سر جماعه ومری تعلقه اش را دولت مواجب لأزمه میدهد آنها
هیچ نوع چیزی از کسی گرفته نمیتواند .
( ۲ ) : ـــ سر جماعه نام لویس جمیع نمری کرایه کشهای داخلی را طایفه بطایفه
قوم بقوم معهٔ جای و مسکن و تعداد راس مال شان معین کرده و
بدارندکی و گذران هر کدام علم آورده اشخاصی را که در بیجادادی


( ٤ )

آنها مشتبه باشد از قبيله دار و قريه دار شان تصديق خواسته و همه را سياهه نموده نزد خود موجود داشته باشد بار سر كار وتجار را باشخاص صاحب اعتبار واعتماد خود بکرايه بدهد .
( ٣ ) : – بارو مال سرکاری وتجار را سر جماعه اگر باشخاص بیجا داد و بی اعتبار داده بود و آنها مال را تلف نمودند و هستی آنها تاوان مال را پوره نكرد سرجماعه مسؤل است .
( ٤ : – اجرت کرایه را که از پشاور در کابل می آید در هر بدرقه بقرار مروجة روز معلوم کند و تصديق اجرت هر بدرقه را بامضای وکیل التجاره گرفته نزد خود نگهدارد و بهر پوسته اجرت کرایه را بوزارت تجارت وگمرك روانه دارد .
( ٥ ) : – کرایه کشیکه مال تجار را برساند باید که از همان تاجر صاحب مال رسید مال را گرفته در باز گشت ، بسر جماعه نشان بدهد . وسر جماعه برای کرایه کشیکه رسید تاجر را که مال او را سابق برده بود بدست نداشته باشد هرگز دیگر بار کراهی ندهند .
( ٦ ) : – سرجماعه را باید که تعداد بارگیر کراهی را هر وقت نزد خود داشته باشد و در وقت بار چالانی اگر مال سرکاری بود نصف بارگیر ، به برداشتن مال سرکاری و نصف آن برای حمل بار تجار اشغال میشوند و در موقع فوق العاده اگر برای دولت بارگیر زیاد بکار بود وكيل التجاره بموجب اطلاعیه که قبلاً از طرف دولت برای او رسیده باشد بسر جماعه خبر میدهد که دو ثلث بارگیر را برای مال سرکار و يك ثلث باقی را برای تجار واگذار شود .


( ٥ )

( ٧ ) : - در باب مال اخراجات که کرایه کش ها به کابل از تجار بکرا یه میگیرند باید تجار در سند ارسالی خود بتاریخیکه در آن بار را روانه میکند بنویسد ، و کرایه کش را لاز مکه بر پشت همان تکت ارسالی تا جر که در دست دارد رسید گماشته او را حاصل داشته برسانیدن آن بتاجر مجبور است .
( ٨ ) : - در باب مال سرکاری که کرایه میشود باید مطابق نرخ روز بوده کم و زیاد نشود و شخصیکه برای بار چالانی و خریداری مال از طرف دولت مقرر شده باشد مناصفۀ کرایه را برای کرایه کش بذریعه سر جمعدار داده و باقی آنرا سند بدهد ، هنگامیکه مال را کرایه کش تحویل نموده باقیماندۀ کرایۀ آن بقرار نظامنامه از وزارت متعلقه او داده شود و اگر کمبود برآمد بقرارقاعدۀ ( ٩ – ١١ ) تاوان از کرایه کش گرفته شود
( ٩ ) : - اگر بار تجارتی راوکیل التجاره و کوتی دارهای پشاورکره بند و دامی و سر غچ و بست یورپ بکرایه کش بدهند و همچنان بحالت اصلی آورده بصاحب مال برساند کرایه کش مسؤل نیست ، و اگر در بین راه شکستانده شود و مال کمبود برآید ذمه وار کرایه کش است و تاوان بدهد همچنان در مال سرکاری هم این قاعده نافذ است .
( ١٠ ) : - اندازۀ بار پخته که بکرایه می آورند بقرار ذیل است کرایه کش چون کرایۀ بار سرکار یرا موافق تجار میگیرد بار سرکاریراهم باندازۀ بار پختۀ مروجی حمل و نقل نماید . رخت باب ، بوره و کشمش و غیره : -
اندازۀ بار اشتر - ( ٤٤ ) سیر .
بار یابو و قاطر - ( ٢٤ ) سیر .
بار مرکب - ( ١٢ ) سیر .


(٦)
اشیای قلیل الحجم وثقیل الوزن :-
اندازه بار اشتر – (٢٦) سیر .
بار یابو وقاطر – (٢٠) سیر .
بار مرکب – (١٠) سیر .
(١١) : - وکیل التجاره وکوتی دارها وتجار هائیکه بار ومالی را که سرغچ وگره بند ودامر نباشد بسته وتسلیم کرایه کش میکنند . اگرچیزی وزنی باشد وزن نمایند واگر عددی باشد بقرار عدد وبحضور کرایه کش مال را شمار وسپرد او نمایند و درخط و تکت خود نوشته نمایند که صاحب مال مال خودرا پوره بگیرد واگر کمبود براید تاوان کمبود را کرایه کش بقرار نرخ روز بصاحب مال بدهد
(١٢) : - در خصوص کرایه کش های علا قۀ غیر چون تذکره برایشان داده نمیشود بسر جماعه مطلق تعلق ندارد خود وکیل التجاره تسلی خودرا ازکلان شوندگان آن ها حاصل نموده بقرار قواعد فوق اجرا دارد .
(١٣) : - تجار و آرتیها اگر بدون ذریعۀ وکیل التجاره و سر جماعه مال تجارتی خود ها را بو ساطت کرایه کش روانه دارند ومال شان تلف شود وکیل التجاره وسر جماعه مسؤل نیست وهمچنین تلفات را دولت باز خواست نمیکند .
(١٤) : - دراجرای مال سرکاری وکیل التجاره آمر است برسرجماعه و کرایه کشها که موافق قواعد مذکوره معمول دارد .
موازی یازده فقره نظامنامۀ وظایف شخصی و چهارده فقره در باب بار چالانی برای وکیل التجاره بقرار فوق منظور است که بموجب آن امور محولۀ خود را معمول و اجرا دارد .