{"book": "adl0604", "page": 1, "text": "كتاب نصاب افغانى [ILL]\nاوله رساله\n[ILL]\n[ILL]\nدارالسلطنه کابل مطبع [ILL]\n١٣٠١"}
{"book": "adl0604", "page": 2, "text": "قد افلح من زکئها وقد خاب من دَسَّها\nاز دل ندا ملت ما علی الفلاح\nحی علی الفلاح\nدر دست از عداوت ما حی علی الصلاح\nدر مطبعه عمومی زیور طبع در بر کرد\n۱۳۵۰\nتعداد ۱۰۰۰ جلد"}
{"book": "adl0604", "page": 3, "text": "سرداران بزرك فتح معر كه استقلال كه در\nصفحات جراید به حیث سمبول آزادی شناخته می شوند"}
{"book": "adl0604", "page": 4, "text": "جلد ٢\nحي على الفلاح\nعزیز"}
{"book": "adl0604", "page": 5, "text": "شماره دوم\nکفیل جمعیة العلماء ملا بزگ ضیا بگان\nسرمحرر محمد میر غلام منشی\nمحل اداره وزارت عدلیه\nنشر در هر ماه یکمراتب\nامور تحریریه باسم کفیل صاحب\nاداره در نشر و اصلاح مقالات آزاد\nسال دوم\nسال تاسیس برج جوزا ١٣٤٩\nقیمت سالیانه\nشهر کابل ۵ - افغانی\nاطراف داخله ۶ - ״\nخارج نصف پوند\nطلبه معارف نصف قیمت\nتاریخ اول صفر المظفر ١٣٥٠ مطابق ٢٨ جوزا ١٣١٠\nشماره دوم بسم الله الرحمن الرحیم سال دوم\n(حکومت چیست و شورای از بهرچه)\nباوجود وضوح میخواهیم که از فلسفه این دو مسئله بقارئین خود\nتوضیح کنیم.\nفلسفه حکومت | دائره بشریت که از تحت اداره یک پدر\nبیرون و بدوائر پدرهای کثیر منشعب شد در امور اجتماعی بواسطه همسری\nپدرها سکتہ بوقوع انجامید.\nچه در بین دو نفر منازعه که پیش میشد حل و فصل آن ناممکن هر که حق"}
{"book": "adl0604", "page": 6, "text": "شماره دوم\n۳\nسال دوم\n\nبجانب یک جانب را میگفت داخل جنبه او شمرده میشد لذا حسب مادهٔ\nکه احتیاج موجب ایجاد است بحکم ضرورت شخصی متدین امین عاقل فاضلی را\nکه طرف اعتماد فریقین واقع میبود حکم مقرر کرده هر انچه وی فیصله میکرد\nطرفین قبول مینمودند چنانچه همین اصل تا حال هم در اسلام باقی است و در مسائل\nحقوق حکم حکم مانند حکم قاضی شرعاً مرعی الاجرا است رفته رفته که شعب\nبسیار و منازعات کثرت پیدا کرد یک نفری که نسبت بهمگنان\nدر فضایل اخلاقی ممتازه دیده می شد قرارا نتخاب تمامی مکلفین از برای این امر\nمختص باسم یا میر یا رئیس اختصاص یافته مایحتاج کسوت و نفقه و\nسکنهای اور ا جماعت بقسم انداز تهیه میکردند تا اینکه دائره وسیع تر\nشده احتیاج بوجود خدم و دیوان و غیره وغیره افتاده تشکیل بیت المال\nو دوائر حکومتی وجود پیدا کرد و هم درین زمینه سوء استعمال آن اسوهٔ\nحسنه و خود غرضی های متقدرین در امارت یا ریاست توارث و تغلب\nوجود پیدا کرد کار بنا اهل منتقل گردید و از سوء اجراات امیر یا رئیس"}
{"book": "adl0604", "page": 7, "text": "شماره دوم\n٤\nسال دوم\nنا اہل جماعه بتنگ آمده بعد از هزاران خونریزی ها و کشمکش بقیام\nشورای ملی کامیاب شدند.\nشورا ] در حقیقت وظائف نظری ہمان شخص منتخب او دالئه که را اداره\nمیکند طرق خیر و بہبود جامعه را بنظر صحیح سنجیده قانونی ترتیب بارائه\nحکومت میرسانند تا در محل اجرا گذاشته شود تا اینجا که بیان شد کلیه\nعمومیه جامعه بوده ولی درین باره تفریقی در جامعه اسلامیه وغیره وجود دار\nآن ہم باید ناگفته نماند.\nاجانب که پابند قانون سماوی نبود مجلس شورای شان بموضع\nہرگونه قانون آزاد و قوانین شان با ساس متین از وال نایافته ہمواره\nاقتضائی و در مقام تغییر است. سلام پابند قانون سماوی بوده گاهی در مقابل\nآن چیزی از خود ایجا دو ابداع کرده نمیتواند قانون معمول به ندکورشان\nیک اساس متین و محکمی بردی گاه است که تغییر و تبدیل را ہرگز در ان رخنه\nممکن نیست وظائف شورای اسلامی علی العموم موافقت قانون مذکور ا"}
{"book": "adl0604", "page": 8, "text": "شماره دوم\nسال دوم\nکه جمیع اجراآت بر وفق آن بوده خلاف نشود فرضاً درامر راداری که در\nاصول اربعه قرآن خبر قیاس اجماع سلف کلیه و جزئیه نیابند فوراموریه\nحسب اقتضای وقت شوری کرده آنهم مدلول لَا تَجْتَمِعُ أُمَّتِي عَلَى الضَّلَالَةِ\nاز لغزش و گمراهی مصئون و عین صواب گفته خواهد شد.\nتبصره] در دیوان تمیز و شوری عقل مخلوق نمی تواند که از وجود خالق\nخود انکار کند در اینهم ثابت است که عقل مخلوق نسبت بخالق خود سراسر\nقاصر و بعجز خود معترف است طیاره اگرچه هوا پیما است اما بادراک کمالات\nموجد طیاره پی برده نمیتواند سوای سرعت و بطائت سیر و عروج\nو نزول خود بدیگر چیز قادر نیست، آنهم عاملی بکار دارد و استعداد و اندازه\nاستعد که دروی تعبیه شده بر علاوه بکمالات طیاره ساز چه میداند.\nقصارت عقل را بدلایلی که ما در مجله ماهواره (۱۰ و ۱۱) سال گذشته\nدرج نموده ایم حواله داده عقل را در این مقابله نهایت عاجز ثابت میدانیم\nچون خالق حکیم و عالم مطلق و فعل حکیم از حکمت خالی نبود و آنچه ذات اقدس ان"}
{"book": "adl0604", "page": 9, "text": "شماره دوم ٦ سال دوم\nقانونی از برای خیر مخلوق خود نازل فرموده سراسر خیر و بالکل بهبود بوده\nاگر ما از قصارت عقل و قلت درایت بفائده کدام مادۀ آن ندانیم یا بفرط\nپرهیز بعضی نعم را که در ظاهر بعذوبت و شیرینی جلوه میدهند و در حقیقت\nنظر بمرضی که داریم سم مطلق است آنرا نپسندیم قصور برماست و بموجب\nآیۀ فیض هدایه وما ينطق عن الهوى ان هو الا وحي يوحى و احادیث\nشریفه و بفحوای العلم ثلاثة أية محكمة او سنة قائمة او فريضة\nعادلة قياس ومدلولۀ اصحابی کالنجوم بايهم اقتديتم اهديتم\nفرموده صحابه کرام هر چهار باب آن قانون سماوی گفته میشود که عدول\nاز هر کدام آن تیشه بریشۀ خویش زدن است .\nفایده ] صورت ترجیح قانون اسلامی که از طرف خالق آن است\nبر قوانین مخترعۀ مخلوق مسئلۀ ظاهر است چیزی که خدا میداند فکر عالم از\nادراک آن بمراحل پس مانده عقل مخلوقی را چه یارا که در مقابل صوابدید\nخالق خود سر بالا کرده بتواند اضافه از ان دیگر دلایل ترجیح هم موجود"}
{"book": "adl0604", "page": 10, "text": "شماره دوم\nV\nسال دوم\nما از آنجمله بدو سه دلیل آتی اکتفا میداریم :-\n(1) قانون سلامی بواسطۀ وحدت خود مسلمین شرق و غرب را\nمتحد و متفق ساخته شقاق و دوئی دران راه ندارد همگنان بیک\nعروۃ الوثقی چنگ زده تحت یک قانون امرار حیات دارند\nو اجانب گرچه در یک منطقه بوده باش دارند بواسطۀ تفرقه\nحکومت و اختلاف آراء قوانین شان از هم جدا و نفاق و دوئی\nدر بین شان برپاست .\n(2) در قانون اسلامی موافق قواعد موضوعۀ آن تنها یک پادشاه\nذی اختیار بوده شوړی و وزراء صرف حق اظهار رأی را دارند\nچنانچه اسم آن که شوری است به مسمی شهادت میدهد که مشورت است\nدر اینصورت خود غرضی و استبداد اگر باشد از طرف شخص\nپادشاه خواهد بود نه از طرف دیگری !\nدر اجانب چون واضع قانون اعضای پارلمان است خود غرضی ها"}
{"book": "adl0604", "page": 11, "text": "سال دوم\n۸\nشماره دوم\nهمه اعضاء در امور جامعه مداخله کرده میتواند جایکه خود غرضی شخص\nباشد کجا و جایکه خود غرضیهای چند شخص باشد کجا !\n(۳) در اسلام اگر یک شخص پادشاه ذی اختیار است آن اختیارات او\nهم بطور مطلق العنانی نبوده در تحت قواعد دستور آسمانی اختیار\nداری دارد خود غرضی اگر داشته باشد هم بسیار جزوی اما از دائره\nاسلامی بیرون کرده نمیتواند.\nاجانب با وجود کثرت آزادانه واضع قانون بوده خود غرضی تنها\nبنیاد کن تمام جامعه میگردد .\nکسانیکه از بی علمی قوانین اسلامی را بترقیات عصری غیر مکفی\nمیدانند نقصان در عقل آنها است نه در قانون ایزدیهمتایمسایرا\nبه مجله ماهواره آتیه پوره توضیح خواهیم داد انشاالله تعالی.\nاسلام نقد شورای خود را از جمیع علل و غش و اجراآت\nخود غرضی با پاک ساخته در طرز اجرای امور است عصری که در قانون"}
{"book": "adl0604", "page": 12, "text": "شماره دوم ٩ سال دوم\nآسمانی شخصیه ونظریه آن وجود پیدا کند بموجب این آیه مبارکه قانون الهی که\nامرهم شوری بینهم وشاورهم فی الامر اساسی آنرا\nقیام شورای آموزانیده حضرت ختمی مرتبت صلی الله علیه و آله وسلم\nبدرجه این اصل را اهمیت میدهد که در هر مملکت شورای اسلامی نباشد\nمرگ مسلمین مسکونین آن سرزمین بر حیات شان شرف دارد\nقال رسول الله صلی الله علیه و آله وسلم اذا كان امراء كم\nخياركم واغنياءكم سمحاكم واموركم شورى بينكم فظهر الارض\nخير لكم من بطنها بانتفای شرط انتفای مشروط لازم .\nبلی شورا دانشمندان فحول عقلا هم نهایت بهتر و برتر و تبادلۀ\nافکار در صحت مطلب نهایت مؤثر است چیزیکه درین باره بسیار\nباعث جلب توجه است اینست که هر کاریکه حکومت در تحت\nحوزۀ اختیارات خود که بموجب قانون اسلامی برضاء و مشورت\nتمت کند ملت به بسیار خوشی باجرای آن پیش می آیند از همین باب"}
{"book": "adl0604", "page": 13, "text": "شماره دوم\n۱۰\nسال دوم\nبوده که حضرت عمر فاروق رضی الله عنه در گذاشتن خراج یهودیها و\nنصاریٰ آنحدود را هم داخل مشوره میفرمودند.\nیکچیز دیگری که قابل تذکره است از ما ماند که آنرا هم باید ناگفته نمانیم\nو آن اینست که اکثر حکومتهای دنیا بواسطه که تبعهٔ آن با اهل زبان\nو اقوام متفرق است بر علاوه حاکم و پادشاه از یک دین و قوم\nو رعایا از دیگر، چون پابندی شان بقانون سماوی هم نبوده باید\nبالضرور قوانین موضوعه شان بمراعات سیاست مدن شان مختلف\nباشد قیاس حکومت متبوعه مان بحکومتهای دیگر خلاف است بفضل\nخداوند افغانستان از چنان یک جامعه تشکیل یافته که تبعهٔ آن تمامی\nاز یک قوم و زبان و دین، حکومت آن هم از قوم و دین خودشان است\nافراد غیر دین اسلامی مثل اهل هنود و یهود اگر در بین شان وجود\nدارد بنهایت قلت است که در حکم عدم محسوب اند گویا افغانستان\nتمامی مانت یک عایله، پادشاه شان بمنزلهٔ پدر یکه ادارهٔ"}
{"book": "adl0604", "page": 14, "text": "شماره دوم ۱۱ سال دوم\n\nعایله خود را کنده این مطلب به شان بضرو دست عقلی از تدبیر منزل است درا جرای\nحکومت نقصان مالی وجود ندارد چه حکومت وملت از هم متفرق نیست\nاگر مال در جیب ملت بماند هم از حکومت واگر در جیب حکومت بیفتد هم عمرش\nملت است هر ملت عسکر حکومت و حکومت در مقام سکون پدرو\nبوقت شورشش سرعسکر ملت است اضافه تر امتیازی در ملت وحکومت\nنیست. تنها در مملکت مان تعدیل اخلاق و جلب منافع عموم مطلوب\nاست نه چیزی دیگر.\n\nولی این دو مطلب بزرگ خیلی مهم و از برای پیشبرد آن مملکت\nبتدابیر و تجاویز عمده محتاج است و بچه تدابیر کارعقلانی گفته میشود که\nبه عادات قومی دانسته و بامور سلطنتی عالم باشند قوه نظری شان\nکسوت عملی را در برکرده باشد وملت زا با صلابت رای و دیانت\nو خیر خواهی شان اعتمادی باشد که از آنها بوکلای ملت تعریف ومجامع\nشان باصطلاح شوری توصیف میشود اگر چه این مملکت از بنا ونام"}
{"book": "adl0604", "page": 15, "text": "شماره دوم\n۱۲\nسال دوم\nقبلاً شوری داشت ولی چه شورق و استعمال خود غرضی از برای عدم\nتعدیل اخلاق انقلاب و از برای سلب منافع عمومی تعمیر کوتی های\nپنهان نیت الاهم فالاهم و تأسیس شهر دارالامان و دوشا به عدول\nموجود اند اگر شورای حقیقی موجود می بود ملت چرا در گرداب انقلاب\nغرق. پول بیت المال بمصرف بیفائده متخصصین و قیمت مصالح\nخارجی میرسید از همه گذشته اگر موافق قانون آسمانی اجراآت می شد\nهم اینقدر هرج و مرج در ملت بوقوع نمی انجامید .\nفلسفه انقلاب گذشته طبعی بود امر اتفاقی و فوق العاده نبود\nکه از نظر عاقل مستور و عدم جلوگیری آن لاشعوری یا غلط فهمی محسوب\nمی شد چه تاریخ شاهد و مشاهده گواه آن است که جمیع نوائر انقلاب\nو حرارت حربے ضرت که در عالم افروخته شده هیزم آن بجز ایرادا\nو یا اوامر دیانتی نبوده و نیست اگر چه اجانب از برای دفع این امر در\nترویج دهریت و مقابله های غیر دینی خدمت وطن و غیره غیره را بررویکا"}
{"book": "adl0604", "page": 16, "text": "شماره دوم\n۱۳\nسال دوم\n\nکرده اند اما تا هنوز در صدی دهم کامیاب نشده اند اگر شورای حقیقی\nوجود میداشت چرا دولت در انقلاب می افتاد و اگر تعدیل اخلاق می شد\nزمام اقتدار چگونه بدست رذیل ترین مردم میافتاد.\n\nخدا را هزاران حمد که اعلحضرت محمد نادر شاه غازی منجی افغان\nیکذاتیست مبرا از شخصیاست و خود غرضی و همواره همت والای شان\nمصروف ترقی و بهبود ملت است و از بس که از عنفوان شباب\nدر عصر امیر شهید و امان الله خان شاه مخلوع داخل کار و در داخله منصب\nبزرگ و وزیر حرب و در خارج سفیر مختار، هرگونه تجربات کرده و عنقا\nجمیع امور را آزموده نیک و بد و گرم و سرد را دیده بانتها درجه تجربه کار و\nدیانت، شعار ثابت است بی آنکه از طرف ملت التجائی و یا از کدام\nجانب قاصدی باشد از برای بهبود امور ملت شورای حقیقی را بر پای گا\nملی را یکجا کرده اینکه بروز دوشنبه ١٤ برج سرطان در سلامخانه پیش\nروی ارگ مبارکه افتتاح شورای موصوف را با بیجان جوش خورسند"}
{"book": "adl0604", "page": 17, "text": "شماره دوم ١٤ سال دوم\nحالی و یک عالم مسرت و امیدواری آتی میفرماید و بعد از انکه تمام مأمورین\nکشوری و منصبداران لشکری با وکلا و اعیان ملت تجامع می‌نماید\nاعلیحضرت ممدوح این خطابهٔ حسنه را ایراد میفرمایند .\n\nاعلیحضرت نادرشاه شهید درحالیکه در تهداب مکتب حربیه نزول\nفرموده ومیخواهند سنگ تهداب را بگذارند ."}
{"book": "adl0604", "page": 18, "text": "شماره دوم ۱۵ سال دوم\nعینالفظ اعلیحضرت محمدنادر شاه غازی\nبسم الله الرحمن الرحیم\nاین مجلس شورای اسلامی را بنام خدای قادر توانا که بخشاینده\nسعادت دنیا و آخرت است افتتاح میکنم و از بارگاه ایزد متعال\nبرای حکومت و ملت افغانستان توفیق میخواهم که بسایه شریعت مطهره\nحضرت محمد علیه الصلوة و السلام باین خاک پاک اسلام خدمات برگزیده\nابراز کنند و بار دیگر در اعلای کلمة الله و ترقی و تعالی افغانستان موفقیت\nو کامیابی حاصل نمایند .\nعزیزان من لله الحمد که باره بگر افغانستانرا از مصائب نوائب\nنفاق و خانه جنگیها مصئون و مامون می بینم با بخاطر آسوده و دل پر از\nامید شروع بتاسیس این مؤسسه شورای ملی مینمایم میخواهم معنی\nشورای ملی را بشما شرح کنم الحمدلله همه ما و شما مسلمان هستیم مشوره\nاساس کارهای ماست ما بحکم قرآن عظیم الشان (وشاورهم\nخدا را پرستم بفرمان شاه"}
{"book": "adl0604", "page": 19, "text": "شماره دوم\n١٦\nسال دوم\nفى الامر فاذا عزمت فتوكل على الله ) بمشوره كردن مكلف بوديم\nو هستيم و خواهیم بود حضرت محمد عليه الصلوة والسلام در حل مسائل مشوره\nمیفرمودند !\nخلفای راشدین رضی الله تعالی عنهم مشوره کار میکردند، خلفای\nبنی امیه نیز مشوره میفرمودند ! لیکن خلفای بنی عباس مشوره را اساس\nمتینی برای پیشبرد امور قرار دادند اند و کلای ملت به دربار خلفای عباسیه\nحاضر می بودند .\nو حکومت تمام کارها را با وکلای ملت مشوره میکرد ، بعدا ز\nخلفای عباسیه سلاطین اسلام مشوره را منافی قوت و اقتدار خود دیده\nباین اساس ترقی و تعالی کمتر توجه نمودند بنابرین خیلی دولهای انقرض\nو تغیر و تبدل در عالم اسلام واقع شد !\nدر افغانستان مشوره از قرنهای مدیدی باینطرف دوام\nمیکند چنانچه جرگه افغانها را حاکم عادل ملت افغانستا گفته میتوانیم،"}
{"book": "adl0604", "page": 20, "text": "شماره ی دوم ۱۷ سال دوم\nبرای ما ملت مشوره چیزی نو نیست سلاطین گذشته اگر مشورهٔ\nملت کار نکرده باشند لیکن ملت در قبایل و عشائر خویش جرگه خودشانرا\nتا امروز متروک قرار نداده اند و حکم جرگه در قبایل و عشائر نافذ است\nامان الله خان شورای دولت تشکیل کرد و کلای ملت بمرکز حاضر شدند\nلیکن آن شوری یا جرگهٔ افغانستان مفید ثابت نشد.\nخیر! از خدا میخواهیم که بار دیگر آنچنان واقعات سیاه در افغانستان\nروند هد و این مؤسسه «شورای ملی» ما و شما را موقع و فرصت بدست\nعنایت فرماید که تمام موجبات شکایات را از بین ملت و حکومت\nرفع نمائیم تا ملت بر رغم سابق حکومت خویش را از ملت و خادم به بهبود\nو ترقی کار مملکت بداند!\n(شورای ملی) امروز مثل شوریهای سائر ملل که بمرور ایام ترقی\nو اصلاحات بخود حاصل کرده یک نمونه ترقی شورا های سابقهٔ ماست\nاگرچه ملت تا امروز اینطور یک چیزی را خواهش نکرده ، لیکن چون بیا"}
{"book": "adl0604", "page": 21, "text": "شماره دوم\n۱۸\nسال دوم\n\nمن (شورای ملی) را اساس ترقی و وسیلۀ مخصوص اصلاح مملکت\nمیدانستم ومیدانم روزاول در(خط مشی) خود اعلان کرده ام شکرکند\nکه درین فرصت پراسن افغانستان بافتتاح آن موفق شدم\nوقتیکه شما کتابچۀ حقوق (شورای ملی) را مطالعه کنید واقف میشوید\nکه شورای ملی امروز با شورا ها و جرگه های پیشتر چه فرق دارد، اگرشما\nحقوق خویش را صحیح استعمال کنید همیشه رفتار و روش حکومت را\nمراقب باشید وبرای اصلاحات همیشه سعی بلیغ بفرمائید(شورای)\nافغانستان بانی امنیت ومؤسس ترقی وتعالی مملکت خواهدشد،\nوبامیدخدای عزوجل خانه جنگیها ونفاق وشقاق برای همیشه ازین وطن\nمعدوم خواهد گشت. مسایل شخصی باعث زوال واضمحلال این\nسلطنت اسلامی نخواهد شد! وهمه وقت این ملت آسوده خواهد\nماند تغییر وتبدیل سلطنت سبب استیصال ریشه های ترقی وتعالی\nملک وملت شده نخواهد توانست! به اشقیا نوبت حکمرانی نخواهد"}
{"book": "adl0604", "page": 22, "text": "شماره دوم\n۱۹\nسال دوم\n\nرسید همیشه زمامداران نیک و حکام صادق و محسن بلک و ملت\nدر خدمت افغانستان انتخاب و مشغول خواهند شد! استبداد\nبدعت پرستی، رشوت ستانی، یک قلم در قلمرو این مملکت\nرونما نخواهد گردید! گفته میتوانیم روزیکه وکلای ملت در شورای ملی\nحقوق خویش را شناختند و خیر و شر را از روی مفاد عمومی امتیاز\nکردند و اغراض و تفرقه از میان رفع شد از همان روز دور سعادت\nافغانستان آغاز خواهد کرد من از خدا مسئلت دارم آن روز سعاد\nوطن عزیز ما و شما همین روز اول افتتاح شورای ملی باشد خدا قادر است\nرحیم است کریم است همانطوریکه افغانستان را باین فرصت کم از یک\nانقلاب خانه برانداز نجات داد و بملت افغانستان امنیت عزت\nو توانائی و اتحاد سرازنو بخشید از درگاه بخشایش ایزدی مایوس\nنیستیم و امید واثق دارم که انقلاب گذشته آخرین دور فترت و نکبت ما\nملت حساب خواهد شد و انشاءالله تعالی برای همیشه خاتمه یافت"}
{"book": "adl0604", "page": 23, "text": "شماره دوم\n۲۰\nسال دوم\nو این روز افتتاح شورای ملی روز اول دور سعادت افغانستان خوا\nبود که تا ابد دوام خواهد کرد!\nوکلای محترم ملت! مأیوس نباشید اینچنین ادوار ظلمت را\nکه ما و شما گذرانیدیم تاریخ ملل عالم در حیات سایر ملل دنیا نشان میدهد\nبعد از هر سختی آسانی است و پس از هر تنزل ارتقا و اعتلا آمدنی است\nبشرطیکه بندگان خدا از جاده حقیقت و انسانیت منحرف نشوند\nو عیب را هنر و اسباب تنزل را وسیلهٔ ترقی نشناسند.\nفرزندان و برادران عزیز من! آنچه از اجراآت این دوره را\nمیخواهم خود من بشما بیان کنم سیاست خارجی امروزه افغانستان است\nتا شما از سیاست خارجی حکومت امروزه خود خوبتر واقف ومسبوق\nشوید باقی مسائل را که در ظرف یکنیم سال و چند ماه شده با صدر اعظم\nصاحب و وزراء بشما معلومات خواهند داد میخواهم از ابتدای ورود خود\nبخاک پاک افغانستان تا امروز آنچه با دول متحابّه معامله و مکاتبه\nعلی محمد تحریر دار کابینه"}
{"book": "adl0604", "page": 24, "text": "شماره دوم ۲۱ سال دوم\n\nکرده ام بشما اظهار کنم تا بر شما سیاست خارجی من پوشیده نماند\n\nوقتیکه من در خاک افغانستان قدم گذاشتم خودم و شاولیجان\n\nو شامحمود خان را در سمت جنوبی و محمد ہاشم خان و محمد گل خان را در سمت\n\nمشرقی تعیین نمودم ! درین موقع در سمت جنوبی آثار نفوذ سقویان ظاہر\n\nنبود و هیچکس حکومت سقوی را وقع و اعتبار نمیداد اما ہمینکہ امان الله\n\nخان در حدود قلات و مقر با عساکر قند ہار نمودار شد دوباره عزم\n\nاستیلای کابل را باطراف واکناف مشتہر گردانیده اہالی سمت\n\nجنوبی قدری متردد شدند و گمان کردند که من با برادران خود بطرف داکر\n\nامان الله خان خدمت میکنیم هر چند زیاد وانمود کردم که مطلب من جحیت\n\nهیچکسی نیست حتی خود من و برادران من برای اثبات شخصیت خود\n\nنیامده ایم ما میخواهیم در افغانستان امنیت قایم شود وخانه\n\nجنگی از میان رفع گردد و هر شخصی را که تمام قوم و ملت افغانستان\n\nبه پادشاہی انتخاب کنند همانشخص پادشاه شود اما با نهمه اصرار من"}
{"book": "adl0604", "page": 25, "text": "شماره دوم\n۲۲\nسال دوم\nاهالی سمت جنوب باظهار من متردد بودند مطمین نشدند چه من مجبور\nبودم که اعلان پادشاهی خود را بدون اعتراف و تصویب تمام اهالی\nافغانستان رد کنم !\nهر چند در مواقع بزرگ و در اوقات ظهور و ناکامی و شکست\nاینمطلب را بمن تکلیف مینمودند من نسبت به نام پادشاهی بنانیکه\nتوانا تو کل میکردم و مهربانی و لطف کرد کار را بر امدادیکه از نام پادشاه\nبمن وانمود می شد مرجح میدانم و میدانستم تا اینکه در اکثر طبقات\nاهالی سمت جنوبی تشتت افکار تولید شد و سقویان در سمت جنوبی\nقدرت کامله نیا فتند گردیز و اکثر حصص خوست و ارگون و غیره جاها\nاستیلا نمودند من در ینوقت اراده کردم تا از اقوام افاغنه سرحد\nآزاد استمداد کنم میخواستم از قوم اُرکزیئی استعانت نمایم دریتو\nراه مواصلت من و ارکزائیها در دست انگریز ها بود بواسطهٔ حاجی\nمحمد اکبر خان با حکومت انگریز داخل مذاکره شدم حکومت بریتانیا"}
{"book": "adl0604", "page": 26, "text": "شماره دوم\n۲۳\nسال دوم\nموافقت نکرد و عذر غیر جانبداری را پیش کرد راه دادن ارکزائی را\nمنافی اعلان غیر جانبداری خود وانمود کرد، بهمین مضمون بمن نامهٔ\nحکومت بریطانیا رسید که این نامه تا هنوز موجود است با اینهمه\nمایوس نشدم و دست از کار نکشیدم قوم با غیرت جاجی و هم\nیکحصه منگل و احمد زائی در دست من بود بالآخر فیصله کردیم که از قوم وزیر\nکه برای مداین و نجات افغانستان کمر همت بسته بودند و غیرت\nاسلامی و افغانی آنها بجوش بود استمداد کرده شود وزیری ها دعوت را\nپذیرفتند و بحضورم حاضر شدند دولت بریطانیا بر این مسئله بیشتر با من\nدرشتی کرد بجاجی میرزا محمد اکبر خان بدین مسئله بسیار اصرار نمود که باید\nوزیریها را از جاجی به وزیرستان خارج کنم و واپس بفرستم و هم\nاعلانات و مکتوبات خود را اسمی اهالی قندهار و اقوام قبایل اتولا\nبواسطه عبدالغنی خان از راه چمن فرستاده بودم آن همه دعوتنامها\nمن باقوام قندهار و اچکزائی های غیرتمند رسید اما خود عبدالغنی"}
{"book": "adl0604", "page": 27, "text": "شماره دوم\n٢٤\nسال دوم\nخان را حکومت هند مانع شد و انسداد سخت برای پیشرفت او نمود\nو او را در قندهار نگذاشت همان است که بمجرد گرفتن اعلانات من\nاقوام و قبایل ولایت قندهار قیام نمودند و عرایض خوشوقتی\nگردیدن شان نسبت بمجاهدات من و آمادگی شان در مقابل تقویتاً\nو اظهار استعداد شان با جرای اوامر من بسمت جنوبی برایم\nرسید! با وجود آن همه اعتراضات دولت انگریز همین که حاجی\nمیرزا محمد اکبر خان را برای اظهار دلایل عدم امکان واپس فرستاد\nوزیری ها به پاره چنار فرستاده م من شا ولیخان و شاه محمودخان\nو محمد گل خان را با دیگر سرکرده های اقوام وزیری ها و یک عده حجاج\nو منگل و احمد زائی و جدران و طوطاخیل و گردیزی برای محاربه\nکابل دلپهو گرد اعزام نمودم هنوز دولت بریطانیا بد دلایل\nعدم امکان قانع نشده بود که خبر فتح کابل رسید خلاصیقبل\nاز فتح کابل بین من و دولت بریطانیا بر مسئله مشارکت وزیریها"}
{"book": "adl0604", "page": 28, "text": "شماره دوم\n۲۰\nسال دوم\n\nخیلی تیرگی و پیچیدگی موجود بود من بحکم تقدیر مجبور بودم که از هر قوم\nو قبیله افغان که امداد گرفته میتوانستم تشبث میکردم از من بندگان\nبجز نیم نفس چیزی باقی نمانده بود تهدید دولت بریتانیا نسبت\nمشارکت وزیر بها و هم مظالم سفو در نظر من اهمیت نداشت زیرا\nعرصه حیات بر من تنگ شده بود من حیات با شرف\nیا مرگ خود و خاندان خود را تصمیم کرده بودم ! اهل غرض بعد از\nفتح کابل پروپاغند میکردند که گو یا مرا در موقعی که در سمت جنوبی\nبودم دولت بریتانیا امداد داده است و من بدولت انگریز\nامتیازاتی داده ام ! من امروز بحضور شما وکلای ملت اعلان\nمینمایم که من بجز فضل و رحم خدای قادر مطلق و فداکاری اهالی\nافغانستان به امداد هیچکدام دولت اجنبی کابل را فتح نکردم\nموفقیت من در نجات وطن بفضل خاص الهی و همت و غیرت\nعموم ملت افغانستان بعمل آمده است ."}
{"book": "adl0604", "page": 29, "text": "شماره دوم\n۲۶\nسال دوم\n\nآن اشخاص واقوامیکه با حکومت امانیه مخالفت داشتند\nو همچنین آن وزراء و مامورین و عسکر و روحانیون واعزه ملت که\nبا عمال ضرر افزای شخص امان الله خان موافقت نداشتند مسلم است\nکه این عدم توافق آنها با او برای خیر وطن و سعادت ملت بوده\nمیخواستند که او را ازان حرکات نا عاقبت اندیشانه شهرت\nپسندانه اش باز دارند که در ان ابداً لحاظ جذبات ملی و مذهبی کرده\nنمی شد چنانچه مشاوره چند نفر اشخاص کوتاه بین ملت را از خود متنفر و اثر\nو رسوخ همه خدمت کاران وطن را که در موقع مخاطره برای خیر جامعه\nباید خدمت میکردند دور نمود .\n\nعزیزان من! بنده خیلی متاثر شدم و قتیکه یاوه سرائی مغرضین را\nشنیدم که سیاست من در افغانستان سر در از ندارد سیاست من\nدر افغانستان سیاست اشکار است من میخواهم هر چیز را بشما واضح\nکنم تا شما از هر چیز واقف باشید و بکارهای خود بدانید !"}
{"book": "adl0604", "page": 30, "text": "شماره دوم\n۲۷\nسال دوم\n\nوقتیکه من در کابل رسیدم و شما ملت باصرار و تاکید مرا پادشاه\nافغانستان انتخاب کردید وزارت خارجه فوراً بتمام دنیا اعلان کرد،\nبجواب اعلان وزارت خارجه از همه دول متحابه تبریک و شناسائی\nحکومت حاضره اعتراف و اعلان شد سفیر کبیر دولت علیه ترکیه در کابل\nتشریف داشت و سفیر کبیر دولت بهیه شوروی نیز از همه اولتر بکابل\nرسید دول متحابه یکی بعد دیگری سفرا و نمایندگان خودشان را بدربار\nافغانستان فرستادند من بنا بر اصول و قواعد بین المللی تمام معاهداتی\nرا که حکومت سابقه با دول متحابه عقد کرده بود تصدیق کردم دیگر هیچ\nمعاهده سری و علنی نه نموده ام !\nالبته سال گذشته بعضی از دول با ما امداد کردند چنانچه حکومت\nبهیه برطانیا بدون کدام شرایط بافغانستان امداد کرد این امداد عبارت\nاست از یک لک و هفتاد و پنجهزار پوند قرض بلا سود و ده هزار تفنگ\nو پنجاه لک کارطوس و چون این امداد مبرا از هرگونه آلایشات سری"}
{"book": "adl0604", "page": 31, "text": "شماره دوم\n۲۸\nسال دوم\n\nو علنی است و بدون شرایط است من به ممنونیت قبول کرده ام اما الله\nخان هم موترها دسیم های تلگراف و غیره اشیا را از دولت برطانیا\nقبول کرده بود و در جنگ ملا عبد الله پنجهزار تفنگ و کارطوس از حکومت هند\nگرفته است که این مسایل تا امروز اعلان نشده بود و هم در وقتیکه امان الله خان\nدر لندن بود از طرف دولت برطانیا مبلغ نقد و ده هزار تفنگ و بعضی\nادوات دیگر هدیه شده بود و امان الله خان آن هدیه دولت برطانیا را\nقبول کرده بود من در سیاست خارجی آنچه کرده ام واضح میگویم و بشما\nخاطر جمعی میدهم که حکومت من تا امروز امتیاز و حقوقی بهیچ دولت\nنداده است و تا من زنده ام انشا ء الله بقلم من اینطور چیزی امضاء\nنخواهد شد و من قطعا در سیاست خارجی افغانستان سره مو از لی\nنخواهم داشته باشم و هم حکومت و ملت خود را توصیه میکنم که موقعیت\nجغرافیای افغانستان هیچ گاه سیاستهای سری را تحمل ندارد از\nسیاست های سری باید همیشه پرهیز کنیم."}
{"book": "adl0604", "page": 32, "text": "شماره دوم ۲۹ سال دوم\nبغیر از این اسلحه که دولت بریطانیا بما امداد کرده، هجده هزار\nتفنگ و یک کرور و هشتاد لک کارتوس از فرانسه قرار داد و\nخریداری کردیم که از انجمه قیمت ۹ هزار آن نقد پرداخته است\nو باقی را هم بمرور ایام می پردازیم دولت المان هم با وضعیت دوستانه\nنمود چنانچه باقی مانده مبلغ قرض را که امان الله داده بود ما تسلیم\nکرد و اقساط تادیه قرض را از شش سال بهشت سال تمدید\nنمود دولت المان پنجهزار تفنگ و پنجاه لک کارتوس ما داد قیمت\nآن را هم بهمان قرضه که بهشت سال ادا میشود قبول کرد.\nدر همین اوقات قریب پنجهزار تفنگ و پنجاه لک کارتوس\nعلاوه ازین اسلحه که شرح داده ام از انگلستان خریداری نمودیم\nو پول آن را نقد تادیه کردیم !\nهمچنان از دیگر دول متحابه برای افغانستان اسلحه با قیمت\nمناسب خریداری کرده ایم معاهداتیکه جدید عقد شده و در شرف"}
{"book": "adl0604", "page": 33, "text": "شماره دوم\n۳۰\nسال دوم\n\nتعاطی و سر دست ماست با مذاکرات آن داخل شده میشویم.\n\nمعاهده جاپان و افغانستان عقد شده است و در شرف\nتعاطی است.\n\nمعاهده غیر جانب داری افغانستان و حکومت شوروی روسیه\nسر از نو عقد شده است.\n\nموافقه کمیسرهای سرحد بین افغانستان و ایران عقد شده است.\n\nمعاهده تجارتی افغانستان و دولت شوروی روسیه داخل\nمذاکره میشویم.\n\nدر موافقه تبادله پست با دولت روسیه داخل مذاکره میشویم.\n\nمعاهده افغانستان و دولت علیه مجاز عنقریب تحت مذاکره میآید.\nخلاصه آنچه شده و میشود همه را بشما وانمود کردم و بار دیگر میخواهم\nبشما ظاهر کنم که مفید ترین سیاستیکه در افغانستان تصور میشود و\nمن همیشه دوام آن را توصیه میکنم این است که باید افغانستان"}
{"book": "adl0604", "page": 34, "text": "شماره دوم ٣١ سال دوم\n\nبیطرفانه و با همسایه های خود و تمام دول متخابه روش و سلوک خوبی\nکه منافی مفاد افغانستان نباشد اجرا کند و همسایه های خود را\nعملی یقین بدهد که افغانستان موازنه جانبین را کامل محافظه نموده\nروش دوستانه مساویانه با همسایه های خود دارد و خواهد داشت\nو همین روش افغانستان برای خود افغانستان و برای همسایه های\nافغانستان مفیدترین است .\nراجع باقوام سرحد آزاد این مسئله ناگفته نماند که مسئله سرحد\nآزاد یک مسئله معتنی بهای سیاست افغانستان و دولت\nبریطانیه است افغانستان راجع بسلوک و روش باهمی اقوام\nسرحد و حکومت هند از اندیشه فارغ نیست میتوانیم بگویم اقوام سرحد\nو ما از حیث مسلمانی و قومیت یک چیز هستیم دولت برطانیه\nشاید این همدردی اقوام سرحد را به افغانستان و از افغانستان را\nبسرحد از سالهای دراز تجربه و مشاهده کرده است ما بهیچ وجه ازین"}
{"book": "adl0604", "page": 35, "text": "شماره دوم\n۳۲\nسال دوم\nهمدردی را انکار کرده نمیتوانیم چرا پریشانی اقوام سرحد آزاد در افغانستان\nبالضرور اثر می اندازد ازین رو سعادت و رفاهیت اقوام سرحد آزاد\nهمه وقت آرزو و خواهش ما است .\nوکلای محترم! این است سیاست امروزه حکومت شما\nکه برای تان شرح کردم تا شما بی کم و کاست از حقایق واقفت باشید\nدر کار ها دقیق شوید هر مسئله را خوب بسنجید و فیصله کنید بی پروائی\nدر امور مملکت گناه عظیم است شما مقدرات یک ملت بزرگ را\nدرین مجلس فیصله میکنید سهو و خطای شما بسهو و خطای شخصی شما\nحساب نخواهد شد خساره آن بیک ملت و یک مملکت عظیم\nالشان اسلامی عاید می شود بسیار مدققانه و احتیاط کارانه در حل\nمسائل پیش شوید شما خوب مشاهده کردید که ناعاقبت اندیشی\nحکومت سابقه و عدم امتیاز کردن خیر و شر از طرف ملت چه\nخساره عظیم دارد کرد هر روز این ملت را دچار مشکلات ساختن"}
{"book": "adl0604", "page": 36, "text": "شماره دوم\n۳۳\nسال دوم\nبجز اینکه بگوئیم خیانت کردن است دیگر چه تعبیر خواهم کرد.\nچون حکومت متبوعه شما زیاده تر به مشوره اهمیت میدهد بخواهم\nکه دائماً مصدر چنان اجرائی شود که از ان رضای خالق و خشنودی\nمخلوق حاصل و بر طبق حسیات عمومی همه ترقیات مطلوبه بخود\nنائل شود اینک بکمال مسرت امروز این (مجلس عالی\nشورای ملی) را افتتاح کردم و در نظر دارم که بفضل الهی بجهت\nمعاونت فکری (شورای ملی) و حصول دیگر مطالب عالی یک\n(مجلس اعیان) را هم در آتی تشکیل کنم! در خاتمه شما و حکومت\nو عامه ملت عزیزم را بخدا می سپارم و از خدا کامیابی و موفقیت\nمشروع تان را مسئلت مینمایم.\nمحمد باقر ورقا تهیه."}
{"book": "adl0604", "page": 37, "text": "شماره دوم\n٣٤\nسال دوم\n\nبعد ازان یکی از وکلای ملی برخواسته معروضه شورای ملی را قرائت نمود\n\nمعروضه وکلای محترم شورای ملی\n\nاعلیحضرت ناجی و استقلال بخش افغانستان !\n\nما ملت افغانستان راجع به آن فداکاری های تاریخی که از شما\nمشاهده کرده ایم هر قدر امتنان اظهار کنیم کم است، آنچه را میتوانیم\nکه بحضور اقدس شما ظاهر کنیم همانا حس فدویت ملیست که نسبت\nبه اعلیحضرت شما در دلهای پاک خود میپرورانیم ما ملت واضح میگوئیم\nکه هر ملت باین امید زمام مهام خود را بدست حکومت خود میسپارد که شاید\nبر حال زار و نزار مملکت ترحم میشود و اختیارات حیات و ممات آن\nملت را سوء استعمال نمیکند و آن قوم را براه ها و روش غلط بمصائب\nو نوائب روزگار مبتلا نمیسازد و اختیار مال و جان ملت را باشخاص\nدون همت شکم پرست نمی سپارد بدیانت و اخلاق اسلامی آن"}
{"book": "adl0604", "page": 38, "text": "شماره دوم\n۳۵\nسال دوم\n\nملت مداخلت‌های بیجائی کند خلاصه باعث نفاق و شقاق و خانه‌جنگی نمیشود.\nهزار افسوس که در عصر گذشته باین عقیده و آمال بابکلی مخالفت شد و برعکس آرزو و امید ما رفتار کردند، بالاخره آنچه نمیخواستیم ناخواسته واقع شد خانه و آبادی ما را آتش گرفت، سرمایه نقد و جنس ما تاراج و برباد شد، امنیت از سرتاسر مملکت مفقود گردید دزدان غاصب روی کار شدند و بقتل پیر و جوان وطن اقدام نمودند اهل و اولاد ملت در مخاطرات و تهلکه ها سردچار شدند؛ نزدیک بود شجاعت تاریخی ما ملت افغانستان که بتمام دنیا ظاهر و ثابت است لکه‌دار و استقلال افغانستان که بمربانی خداوند و فداکاری اعلیحضرت حاصل شده است از ناعاقبت‌اندیشی‌های عصر گذشته قریب زوال رسیده بود که خدای قادر توانا این دولت اسلامی را دوباره بنام نامی شما احیا فرموده و اعلیحضرت شما را بسپر وقت ما ملت رسانید"}
{"book": "adl0604", "page": 39, "text": "شماره دوم\n٣٦\nسال دوم\n\nو وطن عزیز ما را از انحای ابدی نجات داد.\nاعلیحضرتا ! شما و برادرهای فداکار و صادق تان را ملت\nبخوبی شناخته ایم خدمات برگزیده شما و خاندان نجیب شما در انظار\nظاهر است؛ ما ملت شما را نادیده و ناشناخته و امتحان ناکرده\nپادشاه خود انتخاب ننموده ایم؛ بلکه با وصاف شما صغیر و کبیر و مرد و زن\nاین ملت آشنا و گرویده بود و گردیده است ما آن همه فدا کاری های تاریخی\nشما را که برای این ملک و ملت خود تکراراً و عملاً اثبات فرموده اید عموماً\nبخاطر داریم اول وجود مفخرت نمود شما آن نایره فساد منگل را که در عصر\nاعلیحضرت شهید بظهور انجامیده نزدیک بود که بحکومت اعلیحضرت\nشهید خاتمه بدهد، خاموش و از تدابیر عسکرانه و جذبات ملت خواهانه\nخویش شیرازه از هم گسیخته امنیت و انضباط سمت جنوبی را تنظیم\nفرمودید؛ دوم در جهاد استقلال از فضل الهی و همت و فداکاری\nاعلیحضرت شما افغانستان بیک حیات پر از افتخار تازه نایل"}
{"book": "adl0604", "page": 40, "text": "شماره دوم\n۳۷\nسال دوم\n\nاستقلال و شرف ملی خود را حاصل و شجاعت و مردانگی خود را\nدر انظار عالم اعلان کرده است ، سوم آن مساعی جمیله و خدمات\nفداکارانۀ شما که در راه نجات مملکت و حیات دوباره ملت محبوب\nتان بآن موقع خطرناک انقلاب که تمام افغانستان را آتش جهل\nو نفاق فرا گرفته بود و همه موجودیتش را سیلاب شقاق و خانه جنگی\nبغرق و فنا تهدید میکرد موجبات مزید امتنان و خشنودی عامه ملت\nقدر دان تان را از شما فراهم آورده است .\nاعلیحضرتا ! این همه خدمات خیلی مهم و تاریخی شما یک بر یک\nدر انظار فرد فرد ملت شما ایستاده است و تمام ملت افغانستان\nاعتراف دارند که وجود شما از مفاخر تاریخی ما ملت است دشمنان\nما ملت هر قدر ما را قابل قبول تحریک و تشویق مفسدانه خود بر دنیا نشان\nبدهند و بخواهند ما را در عالم یک ملت بی اراده معرفی کند لاکن ما بر دنیا\nاعلان میکنیم که ملت افغانستان رفتار و روش عصر گذشته را منافی"}
{"book": "adl0604", "page": 41, "text": "شماره دوم\n۳۸\nسال دوم\n\nسعادت دنیا و عقبی خود دیده واضح و آشکارا برای برطرف کردن\nآن حالت تباه کن قیام کرد و این حکومت نیک و پاک را برای\nخویش تشکیل نموده وَاِلَی مَا شَآءَ الله باین سلطنت و حکومت\nبا دیانت مشروعه خویش مطیع و فداکار خواهد بود .\n\nاعلیحضرتا! با آنکه ما ملت بشما اعتماد واثق داشتیم و داریم و انشاالله تعالی\nخواهیم داشت ، لکن ازین حسن نیت و صفائی دل اعلیحضرت شما\nکه حقوق مشروعه را بملت ارزانی فرموده اید و شورای ملی را تشکیل دادید\nاز صمیم دل دعا میکنیم که خدای متعال این مشوره و حکومت و ملی را\nوسیلهٔ ترقی و تعالی اسلام و افغانستان ساخته موجب سعادت دنیا\nو رستگاری آخرت ما ملت گرداند و بما توفیق ارزانی کند که بتوانیم\nآن گونه خدمات برگزیده را که در ان رضای خالق و سعادت\nمخلوق است ابراز کنیم ما از خدا مسئلت داریم که حکومت و ملت\nافغانستان را بشاه راه شریعت غرای محمّدی صلی الله علیه وآله وسلّم آراسته"}
{"book": "adl0604", "page": 42, "text": "شماره دوم\n۳۹\nسال دوم\n\nو مستقیم داشته از نفاق و شقاق که موجب خذلان ابدی است دائماً ما را\nمصئون و مامون دارد ما بهیچ زبان شکر این نعمت الهی را ادا کرده نمیتوانیم\nکه امروز حضرت رب العزت همچه شما یک پادشاه حقوق بخاطی را\nبما ملت عنایت فرموده است.\nاعلحضرتا ! بید انحسد که امروز ما و کلای ملت حکومت و ملت را\nیک چیز میدانیم و از خدمات ج ع ج سردار محمد هاشم خان صدر\nاعظم و کابینه شان اظهار امتنان مینمائیم .\nدر موقعیکه براس کابینه افغانستان اینچنین یک ذات\nحمیده صفات حضور داشته است ملت بکلی مطمئن و آسوده است\nچنانچه در این ایام صدارت سردار محمد هاشم خان می بینیم در هر قطر\nمملکت الله الحمد امنیت است حکام و مامورین مؤدبانه حرکت میکنند\nظلم و بدعت از میان رفع گردیده افغانستان به سرمایه خود قدم\nبقدم تلافی مافات میکند پول بیت المال بی جا صرف نمی شود هر قدر"}
{"book": "adl0604", "page": 43, "text": "شماره دوم ٤ سال دوم\n\nاز مساعی این حکومت اظهار کنیم کم است .\nما ملت وفادار همیشه خدمات برگزیده مشاهیر ملت خود را\nتقدیر کرده ایم و مشاهیر خودمان را بجان و دل دوست داریم ، خائنان\nکه یاوه سرائی میکنند ما آنها را محققاً دشمن اسلام و دشمن افغانسان\nمیدانیم خدا بما توفیق ارزانی کند که در سایه شریعت حضرت محمد\nعلیه الصلوة والسلام با اوامر شما که برای ما سراسر باعث فلاح و نجات\nدارین است خویشتن را فدا کنیم تا بتوانیم در راه دین و دنیای افغان\nخدمت های برگزیده را ابراز کرده باشیم .\nما ملت سیاست خارجی و داخلی علحضرت شما را نیک\nو مرغوب میدانیم ما ملت از ایام گذشته تا حال علحضرت شما را\nدر قول و فعل شما صادق دیده ایم و بصدق و صفاء شما اعتماد تام داشتیم\nکه شما را به پادشاهی خود بالاصرار انتخاب نمودیم .\nاعلحضرتا ! شما همان شخص اید که استقلال خارجی ما ملت را بلطف"}
{"book": "adl0604", "page": 44, "text": "شماره دوم ٤١ سال دوم\n\nو مهربانی خدا جل وعلا شانه در عالم اسباب بسربازی و فداکاری جیش\nحاصل کرده اید ما شما را بانی و حامی استقلال خود میدانیم وسیاست\nخارجی شما را برای حفاظت استقلال افغانستان درست وصحیح\nمیشناسیم !\nاعلیحضرتا ! همانطوریکه خدای متعال شما را با ما و ماملت را تا امروز\nکامیابی بخشیده است ما ملت الی ماشاء الله برای امداد شما بجان\nومال و اولاد خود حاضر و اماده هستیم شاد باشید که ملت افغانستان\nشما را مثل پدر مهربان خود دوست دارند و انقدر بشما و برادران شما\nو باقی اشخاص صادقیکه در راه سعادت ملت با شما فداکاری کرده\nومیکنند گرویده هستند که ما وکلا از شرح محبت و صمیمیت ملت قدر دان\nتان بحضور شما ذره عرض کرده نتوانستیم\nاعلیحضرتا ! ما وکلای ملت بشما عهد میکنیم تا جان در بدن ماست\nبرای خیر حکومت متبوعه و ملت و مملکت خود صادقانه خواهیم کوشید."}
{"book": "adl0604", "page": 45, "text": "شماره دوم ٤٢ سال دوم\n\nسپس یکی از اراکین جمعیتہ العلماء این خطابه مدونه جمعیته العلما را خواند:\nخطابه جمعیة العلماء\nاعوذ بالله من الشیطان الرجیم\nبسم الله الرّحمن الرّحیم\nفبما رحمة من الله لنت لهم ولو كنت فظاً غلیظ القلب\nلانفضوا من حولك فاعف عنهم واستغفر لهم وشاورهم\nفی الامر فاذا عزمت فتوکل علی الله ان الله یحب المتوکلین\n(الحمد علی دین الاسلام) قرآن کریم از جانب خداوند\nرحیم ما هدایت میکند و راه بهبود و اصلاح جامعه را نشان میدهد و بشورا\nملی که از معظم ترین مزایای اخلاقی و اجتماعی بشمار است و موجب بزرگ\nارتباط کلی حکومت و ملت دیده میشود ارشاد میفرماید.\nتاریخ یک شاهد قوی و یک عبرت گاه پر انتباه است که هر چیز\nدر ان دیده و مشاهده میشود هیچ شبهه نباید کرد که صحیفه های تاریخی پرنیات\nجوایز سعید"}
{"book": "adl0604", "page": 46, "text": "شماره دوم ٤٣ سال دوم\nو روشن ساخته شهادت میدهد که قوت و سطوت و عزت\nملتهای که از وجود شورای ملی محروم و یا تنها شور ا گفته به آن کفایه نمود\nشورای حقیقی را دارا نبوده از حیث اغراض و شخصیات و عدم انتخاب\nحقیقی منافع مترقبه شورای ملی را برای تأمین رفاه و ترقی جامعه کسب نکرده\nاند روز بروز هیئت و رونق مجتمعه شان زائل و جامعه شان محو و مضمحل\nشده اند حقیقه شورای اسلامی قوه موجده و دوام و قرار دهنده\nهر نوع سعادت و بهتری جامعه اسلامیه است شوری است که دلها را\nزنده و فکرها را تر و تازه میکند شوری است که اتحاد و یگانگی افراد پراگنده\nملت را استحصال نموده عموم را یکدل و یک عقیده می سازد شوریست\nکه ماهیت امت را محکم کرده تأیید میدهد شوری است که شرف حیثییت\nملت را از انقلابات ضخیمه و تبدلات متنوعه مصون میدارد؛\nشوری است که انتظامات متینه و قوامی عمومیه را وجود میدهد\nشوری است که باطفال وطن عزیز خود توصیه تربیه علم و عرفان کرد"}
{"book": "adl0604", "page": 47, "text": "شماره دوم ٤٤ سال دوم\nاز نهال های وی مملکت برقم برقم اخذ منفعت می کند شوری است که درار\nفریضه اسلامی رهنمائی میکند تا به صغار جامعه رحم و نسبت\nبه بزرگان اعزاز و اکرام را رعایت ورزند و بچشم حترام بینند\nشوری است که در عالم اسلام برای اوامر و نواهی شرعیه و اعتصام\nقران پاک در اسلاف و اخلاف خدمات شانداری نموده است\nو برای ترغیب و تشویق دیانت و تحصیل علوم و فنون در هر منطقهء\nندا کرده به منبرها برآمده علم را به نور جهل را به ظلمت معرفی فرموده است\nچنانچه تاریخ صدر اول شاهد این مدعا است البته چون این حکومت\nمتبوعه ما بنا بر اصرار و ذوق و شوق ما جامعه اسلامیه برین خاک\nپاک وطن عزیز ما تشکیل شده است از وقت جلوس اعلیحضرت\nغازی الی الان بستا خدمات بزرگ برای خیر و بهبودی سعادت\nدارین ملت کرده اینکه افراد ذیشان محفل معظم شورای ملی را امر دائر\nتا از وطن مقدس اسلامی بصورت انتخاب حقیقی در مرکز عالی مجموع\n\nدر مطبعه عزیز قرارگاه"}
{"book": "adl0604", "page": 48, "text": "شماره دوم ٤٥ سال دوم\nگردیده وظائف و حقوق حقه شورای ملی را اداره نمایند در نتیجه\nقرار حدیث مبارک [اذا كان امراء كم خياركم\nواغنياءكم سمحاءكم واموركم شوری بینکم فظهر الارض\nخير لكم من بطنها] لازم است که جامعه اسلام را بمراتب\nرفعت و عزت و شوکت سوق داده شما از راه اتحاد فکری حکومت\nوملت تمام اسلامی آن مفاخر اسلامی و تاریخی را که باین قدر مدت\nاز دست ما مسلمانها بنابر غفلت و کهالت رفته واپس آنرا\nتحصیل کرده بعالم دنیا ناز و فخریه نماید اگر بدقت غور کنیم برای همه\nاكتسابات صنعت و تجارت و فلاحت و برای هر گونه آبادیها\nو عمارت و برای هر رقم تأسیسات مدنیت و زراعت\nو برای اصول قواعد حرب واستحضار آلات جهاد و فتوح\nبلاد کدام چیزیست که در آیات قرآنی و احادیث نبوی اصول\nفقهیه مندرج نشده باشد هر چه که دین متین ما قواعد عدل و حقوقیه"}
{"book": "adl0604", "page": 49, "text": "شماره دوم\n٤٦\nسال دوم\n\nامر فرموده در هیچ یکی از قوانین دنیا باین پیمانه علیا وجود ندارد اگر\nشورای حقیقی اسلام بر پا و اطلاق فاضله و اجرات شریعت\nمطهره در خطه یک حکومت اسلامیه در همه طبقات از شاه تا گدا\nحکمر فرما شود و احکام دین را مخالف ترقی عصری گمان نکرده\nبلکه منبع جمیع سعادت های اخروی و دنیوی و اساس همه مدنیت\nعصری و اصلاحات کافی بدانند و اصول سلام را مدار و معیار\nکار و بار معاد و معاش خود دانسته باشند نفوس خود ها را بریا\nو کسالت و سفاهت و تنبلی تغیر نداده با خلاق جمیله و موالفت و\nاستقامت و فعالیت و عفت و صداقت و خدا جوئی و حقوق شناسی\nاصلاح نمایند و هر کسی از مه و که اهالی و مأمورین علما و مشایخ وغیره\nوظیفه خود ها را شناخته رفتار نمایند یقین است که ذات ارحم الرحمین\nقرار آیه کریمه ( ان الله لا یغیر ما بقوم حتی یغیروا ما بانفسهم )\nو آیه ( وما كان ربك ليهلك القرى بظلم واهلها مصلحون )"}
{"book": "adl0604", "page": 50, "text": "شماره دوم\n٤٧\nسال دوم\n\nهیچ گاه سعادت آن جامعه را بذلت و تباهی و خوبی شأنرا بخرابی\nتبدیل نمیدهد.\nما جمعیة العلماء که خودها را یگانه خدام دین و اصلاح اندیش ملت\nافغانستان دانسته ایم بحضار مکرم و وکلای محترم ازین روز فرحت\nاندوز که بافتتاح شورای ملی در میان ما ملت افغانستان امتیاز یافت\nو اینک عید بزرگ افغانستان است تبریک میدهیم و از حضور تان\nدرین مجلس عالی مسروریم و گفته میتوانیم که الحمدلله حکومت با دیانت\nو صلاحیت است و شورای ما شورای حقیقی اسلامی است از خدای\nمتعال خود امید میکنیم که محفل جلیله شورا از ثمرات و اثر است این نعمت\nعظمی و فرط محبت و صداقتیکه ملت افغانستان با اعلیحضرت غازی\nدیانت پرست همه وقت بدلهای خود می پرورانند از راه تحفه شریعت\nمطهره خیرالانام بهرگونه ترقیات مادی و معنوی کار گرفته نتایج آن\nمفهوم فکریه خواص و عوام خواهند نمود."}
{"book": "adl0604", "page": 51, "text": "شماره دوم ٤٨ سال دوم\nدر خاتمه زنده باد اعلیحضرت شریعت خواه ما، آسوده باد\nملت دیانت خواه ما پاینده باد ریاست شورای ملی وجمیع\nمصلحین مملکت اسلامی ما آمین یا رب العالمین.\nسید حسن\nمحمد بهرام عبدالله عطا الله\nعبدالقدیر\nدین محمد زارمتی دین محمد درانی محمد حسن\nوکلا مختار قسم"}
{"book": "adl0604", "page": 52, "text": "والاحضرت مارشال شاه ولی خان غازی فاتح کابل و مرحوم والاحضرت شاه محمود خان غازی بايك عده مردم\nبعد از نجات وطن ."}
{"book": "adl0604", "page": 53, "text": "[BLANK PAGE]"}
