Afghanistan Digital Library

adl0474

http://hdl.handle.net/2333.1/np5hqc9p

نظامنامۀ خدمات داخلية عسكريه

در مطبعۀ مکتب فنون حربيه طبع گرديد

طبع اول

كابل – جوزا – ۱۳۰۰

This is a PDF version of an item in New York University's Afghanistan
Digital Library (http://afghanistandl.nyu.edu/). For more information about
this item, copy and paste the "handle" URL above into a web browser.
When referring to or citing this item please use the "handle" URL
and not this document or the URL from which you downloaded it.

All works presented on New York University's Afghanistan Digital Library website are, unless
otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely
reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.
NYU Libraries, Digital Library Technical Services, dlts@nyu.edu


نظامنامه خدمات داخلیه عسکریه

درمطبعهٔ مکتب فنون حربیه طبع گردید.

طبع اول

کابل - جوزا - ۱۳۰۰


٦

باب اول ؛ قطعات جسيمه

فصل اول

قول اردو

٧ ـ قول اردوهای افغانستان در تحت قوماندۀ يك نائب سالار میباشند . ونائب سالار راساً در تحـ امر سپهسالار بوده کافۀ اوامر و تعلیماتی که متعار به خدمات عسکریه باشد از سپه سالار میگیرد هر نوع معروضات خودرا به سپهسالار عرض میکند
٨ ـ در قول اردو برای تنظیم و حسـ جریان خدمات ، يك هیئت قرارگاه موجو میبا شد . قرارگاه قول اردو از دوائر یعنی هیئت های آتی ترکیب می یابد :
١) : ـ دائرۀ ارکان حربیه ،
٢) : ـ دائرۀ لوازم ،


معلومات عسکریۀ خود و خواه در تجربۀ مسلکیۀ
خود ، بر ماتحت خود فائق باشد . ودر ایفای
وظیفۀ خود چنان یک آثار اعتنا و فعالیت ، نشان
بدهد که بما تحت خود ، نمونۀ امتثال گردد .
هر ما فوق که در قطعۀ معیت خود تأسیس
ضبط و ربط نتواند اولاً باید در بخصوص آنچه
خطای که در شخص خودش موجود باشد
دقت کند . و نسبت بهر کس زیاده تر ، خودش شخص
خودرا لایق تلویم و توبیخ دیده به تبدیل اصولی
که در بارۀ قطعۀ خود تاحال تطبیق داده است بزودی
بپردازد .

۳ . ـ اردوی افغانستان بهر صورت و
معنی ، يك اردوی اسلامی است . وما به القوام این
اردو ، دین مبین حضرت سیدالمرسلین است .
بناءً عليه همۀ منسوبین آن از افراد و منصبداران
باید دیندار باشند، و برای اجرا کرده توانستن وظیفهٔ


حیثیة که عبارت از حفظ و وقایه دین مبین اسلام است
بر روی زمین و در ایفای آن کافه مسلمانان عالم
شریك میباشند از همه اول باید کافۀ احکام
عبادتی که شریعت غرای احمدی آنرا امر فرموده
است بکمال خشوع واعتنا بجا آرند . وكوشش
ورزند که خود را بجمیع فضائل اخلاقیه اسلامیه
متصف کردانند ، ودرین امر جلیل نیز باید هر مافوق
برای مادون خود يك نمونه امتثال باشد .
٤ . – جمیع منسوبین اردوی افغانی ،
با یکدیگر ، وطندار وبرادران دینی هستند . بنابران
باید معامله مافوق در حق ماتحت ، پدرانه و برادرانه
و معاملۀ ماتحت بحضور مافوق ، همچنان مطیعانه
و حر متکارانه باشد .
٥ . – هیچ مافوق بهیچ عذر و بهانه ،
کمترین خطاهای ماتحت خود را باید عفو نکند . اگر
چه عفو بظاهر در حق ماتحت مجرم ، يك لطف


ومروت ؛ تلقی بشود مگر در حقیقت بسببی که برای
ماتحت ؛ يك چنان قناعتی حاصل میشود که هر گونه
جرایم در سایه رفق وملایمت مافوق او امکان عفو
دارند از انرو اینگونه عفو ؛ قوام انتظام اردوی
افغانی را اخلال و اردو را پراکنده و بد حال
می نماید .
٦ ٠- چون درین نظامنامه از بزرگترین
قطعات عسکریه گرفته ؛ الی خردترین آنها صورت
جریان خدمات داخلیه آنها نشان داده شده است . لهذا
هرگاه منصبداران هر رتبه بايفای خدمات معینه
خودشان که در نظامنامه تشریح گردیده است بكمال
دقت واعتنا سعی و کوشش ورزند امید است که
در مدت اندك ؛ اردوی افغانی صورت يك
کتله [*] آهنين كوچك مگر بسيار متین و شایان
حرمتی را جلب و اکتساب نماید .
[*] كتله = يك پارچه جسیمیکه از معدن و یا
سنگ و غیره باشد .


٦

باب اول ؛ قطعات جسیمه

فصل اول

ـ قول اردو ـ

٧ ـ قول اردوهای افغانستان در تحت قومانده يك نائب سالار ميباشند . ونائب سالار راساً در تحت امر سپهسالار بوده كافه اوامر و تعليماتی كه متعلق به خدمات عسکريه باشد از سپه سالار میگیرد هر نوع معروضات خودرا به سپهسالار عرض میکند

۸ ـ در قول اردو برای تنظیم و حسن جریان خدمات ؛ يك هيئت قرارگاه موجود میباشد . قرارگاه قول اردو از دوائر يعنی هیئت های آتی ترکیب می یابد :
١) : ـ دائرۀ ارکان حربیه ،
٢) : ـ دائرۀ لوازم ،


۷

(۳ : - سرطبابت قول اردو ،
(٤ : - سربيطاری قول اردو ،
(٥ : - یاوران قوماندان قول اردو .
۹ ۰ - آمر قرارگاه قول اردو ، رئیس ارکان حربیۀ قول اردو میباشد .
عموم دوائر دیگر یعنی هیئت های دیگر رأساً در زیر امر رئیس ارکان حربیۀ قول اردو میباشند.
۱۰ ۰ - رئیس ارکان حربیۀ قول اردو برتبۀ غند مشر اول یا ثانی میباشد .
دائرۀ ارکان حربیۀ قول اردو ، به دو شعبه منقسم است . شعبۀ اول : خاص به تعلیم و تربیۀ قول اردو ، و نیز به اکمال استحضارات سفربری قول اردو از روی پلان های سفربری عمومی ، و به حاضر کردن هر نوع جدول ها و حاضر کردن هرگونه اوامر و تعلیماتی که به مانوره های قول اردو متعلق باشد ویکجا کردن راپورت های قوۀ


۸
عمومیه که از قطعات قول اردو وارد میشوند ، با جمع کردن جدول هائیکه مقدار اسلحه و جبه خاره حارا نشان میدهد ؛ و اکمال نواقص انسانی حیوانی که در قطعات قول اردو پیش می آید ، و الحاصل بملاحظه هر نوع خدماتی که متعلق به امر قومانده و استحضارات سفریه قول اردو باشد اشتغال میورزد . مدیر این شعبه لا اقل باید یک منصبدار ارکان حربیه برتبه کندکشر باشد .
شعبه دووم : به امور شخصیه منصبداران و افرادی که به قول اردو منسوب اند مشغول میباشد . یعنی حسن خدماتی را که منصبداران ابراز کرده و یا جزا هائیکه به آن دو چار گردید باشند ثبت و قید مینماید . فیصله هائی را که از دیوان حرب های فرقه داده شده باشند تدقیق ؛ و آنچه از جمله آن ، داخل اختیار قوماندان قول اردو


۹

و باشد به منظوری قوماندان مشار اليه ميرساند
و بالاتر از دائره اختیارات قوماندان مشار اليه را
به وزارت حربيه بقرار قاعده میفرستد. اشعاراتی
را که در خصوص اکمال نواقص عددی انسانی
قطعات قول اردو از شعبه اول صادر میشوند
بزودی و بلا تأخیر اجراء کردن ، و کمبودی که
در هیئت منصبداران قول اردو واقع کردد اکمال
نمودن ؛ و معاملاتی را که متعلق به رخصت
منصبداران و سلاح اندازان ؛ و امور شخصیه
و مخلفات وفات یافته کان باشد ایفا نمودن نیز از جمله
وظائف شعبه دووم است .

مدیر این شعبه هم لا اقل ؛ يك منصبدار برتبه
کندکشر میباشد . و در معیت مدیر هر شعبه دو نفر
ضابطان و دو نفر نویسنده موجود میباشند .

۱۱ه ـ دائره لوازم یعنی هیئت لوازم قول اردو در زیر امر
يك رئیس به رتبه کندکشرویا غند مشر ثانی میباشد .


۱۰

این دائره لوازم ، به کارهائیکه به تدارک کافه احتیا[ج]
خوردنی و پوشیدنی قول اردو تعلق داشته
و به اکمال عموم تجهیزات قطعات قول اردو وشع[ب]
آن اشتغال میورزد ، تنخواه افراد ومنص[بدان]
قول اردو را بوقت و زمان معینش رسانیدن
وبعد ازتقسیم آن بر قطعات ، حسابات آنرا ب[ه]
وتوحید نمودن و آنرا به وزارت حربیه تقدیم نم[ودن]
از جمله وظائف دائرۀ لوازم است .

دائرۀ لوازم ازدوشعبه مرکب است . شعبۀ [اول]
به تنخواه منصبداران وسپاهیان ؛ وشعبۀ دو[م]
به امورتجهیزات ومأکولات ؛ مشغولیت میورز[د]
مدیر شعبۀ اول ، يك منصبداربه رتبۀ کندکشر[ی]
در همراهی او دو ویاسه نفرنویسنده میباشد
ومدیر شعبۀ دووم نیز برتبۀ کندکشر ب[وده]
در همراهیش دوضابط وسه نفر نویس[نده]
خواهد بود .


۱۱

۱۲ ٠ـ سر طبابت قول اردو از جریان
امور طبيۀ قول اردو بر محور مطلوبش مسئول است .
دقت وعدم دقت سرطبیبان فرقه در وظیفه های شان
و حسن حال و خرابی شفاخانه هائی را که در منطقۀ
قول اردو است دائماً تفتیش میکند . و تدابیری را
که بحفظ صحت عسکری متعلق باشد به رئیس ارکان
حربيه عرض مینماید . و در معيتش يك طبيب
و یکنفر نویسنده میباشد .

۱۳ ٠ـ سر بیطاری قول اردو نیز : از
احوال صحيۀ حيواناتی که در قول اردو است مسؤله
است . دقت و عدم دقت سر بیطار های فرقه را
در وظیفه هایشان و حسن حال و خرابی بیطار خانه
هائی را که در منطقۀ قول اردو است متمادیاً تفتیش
مینماید . و نیز تدابیری را که بحفظ صحت حیوانات
متعلق باشد به رئیس ارکان حربیه عرض مینماید .
و در معيت خود يك نفر نویسنده داشته میباشد .


١٢
١٤ ٠ – یاور های قوماندان قول اردو
شفره ها یی را که بقول اردو وارد میشوند حـ
کرده به رئیس ارکان حربیه تقدیم میکنند . و
شفره ها یی را که از قول اردو نوشته میشوند ا
رئیس ارکان حربیه تسلیم گردیده به شفره ، تحویل
می نمایند . مخابراتی که به شخص قوماندان قول اردو
عائد باشد آنرا نیز یاورها اداره میکنند .
١٥ ٠ – در داخل قرارگاه از حسن جریان
خدمات ، رئیس ارکان حربیه مسئول است . وهـ
رؤسای دوائر قرارگاه نیز ، به رئیس ارکان
حربیه تعلق داشته میباشند . هرگاه رئیسان این ـ
دوائر برای يك کاری که بوظیفه شان متعلق
باشد رأساً از قوماندان قول اردو يك امری بگیرند
بعد از ایفای آن متعاقباً به رئیس ارکان حربیه ، ازان
اطلاع و معلومات میدهند . خواه از شعبه های
ارکان حربیه و خواه از طرف دائره های دیگر ا


۱۳

مسودات کافه اوراقی که بفرقه ها و یا مقامات مافوق
به امضای قوماندان قول اردو نوشته میشود اولا
از طرف رئیس ارکان حربیه ملاحظه گردیده و بعد
از موافقت او ، از طرف رئیس هر شعبه و هر دائره
به قوماندان قول اردو عرض میشود . و مسودات ،
بعد از پاك نویسی باز از طرف این شعبه ها و دائره ها
به امضای قوماندان قول اردو رسیده به محل های
شان فرستاده میشود .

١٦ - رئیس ارکان حربیه قول اردو ،
يك مشاور بسیار امین و معتمد قوماندان قول اردو
است . قوماندان قول اردو باید در کافه اموراتی
که متعلق به تعلیم و تربیه و استحضارات سفریه
قول اردو باشد از استشاره رئیس ارکان حربیه
دست نکشد . و چون مسئولیت جمیع مقرراتی که
اتخاذ میشوند به قوماندان قول اردو عائد است
لهذا رئيس ارکان حربیه قول اردو باید مطالعات


١٤

مفیده و بیطرفانه خود را از روی معلومات عمیقه
عسکریه به قوماندان قول اردو عرض کند . و
برای موفقیات قول اردو باید خدماتی را که
متعلق باشد به احضار هر نوع وسائط ، در وقت و
زمان آن بواسطه دوائر مختلفه که به قرارگاه قول
اردو مربوط است ایفا نماید . هر گونه بی انتظامی
و سستی که در قرارگاه قول اردو دیده شود منحصراً
رئیس ارکان حربیه ازان مسئول است . رئیس
ارکان حربیه در قرارگاه قول اردو درباره صورت
جریان خدمات یومیه وقتاً فوقتاً يك جدول
تنظیم مینماید و بعد از تحصیل موافقت قوماندان
قول اردو آنرا بعرض اینكه معمول به كردد
به رؤسای دوائر مختلفه ، توزیع میکند .
۱۷ . ـ در قرارگاه قول اردو ، يك دفتر
اوراق که رأساً به رئیس ارکان حربیه مربوط
است میباشد . اوراقی را که بقول اردو وارد میشود


مأمور اوراق تسلیم میشود وغیر از اوراق محرمانه
باقی ها را کشاده به رئیس ارکان حربیه تقدیم مینماید .
رئیس ارکان حربیه اوراق مذکوره را به شعبه ها
و دائره هائی که به آن عائد است حواله میکند .
اوراق محرمانه بواسطۀ مأمور آن به قو ماندان
قول اردو تقدیم میشود و از طرف مشار الیه به
دائره هائیکه به آن عائد است حواله میشود .
۱۸ .ـ در قرار گاه قول اردو يك مفرزة
محافظ قرارگاه که از يك بلوك سواری مرکب میباشد
موجود است . قوماندان این هم ، رأساً در زیر
امر رئیس ارکان حربیه میباشد .
۱۹ .ـ تدابیری که عند الاقتضاء به تبدیل
سریع موقع قرارگاه قول اردو عائد باشد دائما
از طرف رئیس ارکان حربیه اتخاذ ، و به خللدار
نشدن آن ، نظارت میشود .
۲۰ .ـ قوماندان قول اردو لا اقل در ساله


١٦

دورفه به تفتیش هر نوع مالزمه و تجهیزات حربیه
و تعلیم و تربیهٔ کافهٔ قطعات فرقه هائی که در معیت
او است مجبور است .
و در داخل قول اردو به تطبیق یافتن نظامات
عسکریه و هر نوع تعلیمنامه ها تماماً و بلا تغییرات
نظارت میکند . در هر چند روز ١ يك يکبار قوماندان
قول اردو قشله ها یعنی چاونی ها و اردوگاه ها ،
شفاخانه ها و الحاصل هر گونه تأسیسات عسکریه را
بكمال دقت تفتیش مینماید . و دائماً به محافظهٔ
حسن حال ونظافت اینها سفارش میکند . و نتیجهٔ
تفتیشات را با مطالعات ذاتیهٔ خود به وزیر حربیه
می نویسد .
۲۱ ـ رئیس ارکان حربیهٔ قول اردو
از هر فرقه در هر پانزده روز ۱ موافق به نمونهٔ آن
يك جدول مختصر و در هر ماه همچنان يك جدول
مفصل قوهٔ عمومیه را جلب میكند . و اینها را


۱۷

در شعبهٔ اول دائرهٔ ارکان حربیهٔ قول اردو جمع
و توحید گردانیده به وزارت حربیه تقدیم
مینماید .
رئیس ارکان حربیه ، اوراقی را که متعلق
به سجل احوال منصبدارانی که به قطعات قول اردو
منسوبند وارد میشود هرگاه محرمانه باشد درشعبهٔ
دووم دائرهٔ ارکان حربیه نگاه میدارد . و يك يك
صورت نقل آن را بعد از علاده کردن مطالعات
خصوصیهٔ قوماندان قول اردو بران ، به وزارت
حربیه میفرستد .
رئیس ارکان حربیه سجل احوال منصبداران
ارکان حربیه را که در هئیت قرار گاه قول اردو
و فرقه ها باشند بالذات تنظیم میکند ومطالعات
خصوصیهٔ قوماندان قول اردو را نیز علاوه کرده
به وزارت حربیه ارسال میدارد .


۱۸

فصل دوم
فرقه

۲۲ ــ فرقه های افغانستان در تحت قوما
يك يك فرقه مشر میباشد . فرقه ها يا بكم
قول اردو مربوط , و يا مستقل ميباش
قوما ندان های فرقه هائيكه داخل قول ار
میباشند در تحت امر قوماندان قول اردوی مذکو
بوده رأساً به وزارت حربيه مخابره کرده نمیتوانن
وقوماندانهای فرقه های مستقل ؛ رأساً به وز
حربيه مربوط اند . يعنى رأساً به وزا
حربيه ؛ مخابره میکنند .
۲۳ ــ در فرقه برای تنظيم و ح
جریان خدمات ؛ يك رئيس اركان حربيه
ويك رئيس اداره و يك سرطبيب و يك پي
فرقه ويك ياور فرقه ؛ موجود میباشد .


۱۹

٢٤ . – رئیس ارکان حربیه آن ؛ برتبه
کندکشر بوده در معیتش برتبۀ توليمشر ؛ يك
منصبدار ملحق و دو نفر نویسنده میباشد .
رئیس ارکان حربیه فرقه ؛ درکافه کارهائی
که متعلق به امر و قومانده وتعليم و تربيه باشد مشاور
قوماندان فرقه و ناظم مخابراتیست که به فرقه
متعلقست میباشد . راپورت ها و جدولهای قوۀ
عمومیه را که از قطعات فرقه ؛ وارد میشود حفظ
وتوحيد نمودن ؛ وآن را به وزارت حربيه ويا
بقوما ندان قول اردو تقدیم کردن ؛ و کمبود
سپاهیان ومنصبداران ونواقص اسلحه و تجهیزاتی
که فرقه به آن محتاج است از وزارت حربيه
طلبیدن ؛ نیز از جمله وظائف رئیس ارکان حربيه
فرقه میباشد .

٢٥ . – رئیس اداره ؛ برای کافه معاملات
اعاشه وتخواه وملبوسات و تجهيزات فرقه ؛ مرجع


۲۰
میباشد . و وظیفه ریاست اداره را يك كندكشر ويا يك كاتب غند ایفا مینماید . و در معیتش يك منصبدار به منصب تولیمشر و یا بلوکمشر و چهار نویسنده میباشد . و
٢٦ - طبیب اول و بیطار به امور طبیة انسانیه و حیوانیه فرقه مشغول میباشند . و رتبه شان بدرجه کندکشر است . در معیت شان يك يك نویسنده میباشد .
۲۷ - یاور فرقه ؛ شفره هائی را که بفرقه میرسند حل ؛ و شفره هائی را که از فرقه فرستاده میشوند تحریر ؛ و مخابرات مخصوصة قوماندان فرقه را ایفا مینماید .
۲۸ - رئيس ارکان حربیة فرقه به توحید و تنظیم معاملات واز فرقه مجبور است .
۲۹ - قوماندان فرقه در اختتام هر دوره تعلیمیه ؛ مکملاً به تفتیش کردن تعلیم کافه قطعاتی که بفرقه اش مربوطند و نیز بفهمانیدن نتیجه


۲۱

تفتیشات خود به وزارت حربیه و یا به قوماندان
قول اردوی منسوب خود ؛ مجبور است .
۳۰ ـ جدولهایکه بمقدار عددی منصبدار
و نویسنده قرارگاه فرقه متعلق است در نظامنامه
تنسیقات اردو نشان داده شده است .

فصل ثالث
ـ« لواء »ـ

۳۱ ـ لواها در تحت قومانده يك يك
لوا مشر بوده یا داخل يك فرقه و يا آنكه
بکلی مستقل میباشند . درلواهای مستقل نیز چنانچه
در فرق هاست در معیت قوماندان لوا يك هيئت
قرارگاه موجود است . وخدمات آن عيناً چنانچه
درهئیت قرارگاه فرقه ذکر شد جریان پذیر میگردد.
واین لواها رأساً به وزارت حربیه و یا به فرقه های
منسوب خود مربوطند .


۲۲
۳۲ - درلواهائی كه بيك فرقه مربوط
باشند، به رتبه توليمشر ؛ يك منصبدار ارکان حرب
موجود ميباشد . و در همراهی او تنها يك نفر
نو يسنده کار میکند . این منصبدار ارکان حرب
تنها برای خصوصیاتی را که به امر وقومانده وامور
تحريريه قوماندان لوا متعلق باشد اداره نموده درعین
زمان وظيفة ياوری قوماندان لوارا هم ایفا مینماید

باب دووم
غند

فصل اول
مقدمه

۳۳ - دراردوی افغانستان غندها از نقطه
نظر اخوت عسكريه يك عائله ؛ تشکیل میدهند


۲۳
یعنی هرگاه تکمیل اردوی افغانستان را يك خاندان
بزرگ تصور کنیم غند ها را نیز بمنزله شاخهای آن
خاندان عظیم الشان خواهیم یافت ؛ که در خانه های
جداگانه اقامت و سکونت میورزند . بنابران
میباید که همه منسوبین غند ؛ یکدیگر خود را بايك
محبت صمیمانه برادرانه ؛ دوست دارند . و در شتاب
ورزیدن بمعاونت و امداد یکدیگر باید بدرجه اعلی
سعی و کوشش ورزند .
٣٤ - از غند های صنوف مختلفه ؛
غند هائیکه نومره های شان فرد یعنی طاق است در قومانده
غند مشر اول ؛ و غند هائیکه نومره های شان
جفت است در قومانده غند مشر ثانی میباشند .
٣٥ - غند های صنوف مختلفه از نقطه
نظر خدمات داخلیه ؛ هیچ فرق و تفاوتی ندارند .
مگر تنها در صنفهای سواری و توپچی ؛ جدا گانه
خدمات کمند و طویله هم موجود است . که این خدمت


٢٤

درغند های پیاده موجود نیست .
بناءً علیه درین نظامنامه درغند های صنوف
مختلفه بعد ازینکه وظیفه های اصحاب رتب ، ازنقطه
نظر خدمات داخلیه شان تعداد شود صورت تشکل
مجالس غند در غند های صنوف مختلفه ، ووظائف
آن ها نشان داده شده است . و طرز جریان
خدمات طویله و سائره که علاوتاً وابسته به صنوف
اسپ دار است نیز در ان توضیح گردیده است .

فصل دووم
وظائف قوماندان غند

٣٦ ـ قوماندان غند از ضبط و ربط و
تعلیم و تربیه ووقایه انتظام ونظافت وطهارت غند
خود مسئول است . قوماندان غند به مفردات خدمات


٢٥

داخلیۀ غند مداخله نمیورزد . بلکه در جریان
یافتن خدمات عمومیهٔ آن بر محور لایقش دقت
مینماید . چرا که مادونها هرگاه ببینند که به اختیارات
خود شان ، مداخله و تجاوز از طرف مافوقان شان ،
واقع نمیشود البته که برای شان ، قناعت و
اطمینان حاصل میشود که شرف و حیثیت شان
محفوظ است ولهذا شوق وهوس شان در خصوص
خدمات خود می افزاید . مگر مافوقان در وظائف
مادون ، هرگاه نقصی ملاحظه کنند حق مداخله را
دارند و مجبورند . قوماندان غند برایفا نمودن
وظائف منصبداران مادون خود در دائرهٔ اختیارات
شان دقت میورزد . قوماندان غند چون از ایفا
کردیدن کافهٔ نظامات دولت و از اجرای جمله اوامریکه
به او صادر گردیده باشند تماماً مسئول است بنابراین
آنها را هم بالذات ایفاء میکند و هم زبانی بر مادون
خود اجرا مینماید .


٢٦

٣٧ . ـ در داخل غند ، در خصوص مراجعتها
باید که لحاظ ورعایت سلسلهٔ مراتب عسکريه کرده
شود یعنی مثلا يك سپاهی برای توليمشر ، عرضی
داشته باشد باید بذریعهٔ دلگیمشر وغیره ، عرض خودرا
برساند . بلا واسطه بالادست خود به مقام بالاترین ،
عرض نمودن ، خطا و موجب جزا ست .
٣٨ . ـ قوماندان غند در آخر هر سال ، يك
يك جدول مخصوص دربارهٔ حسن خدمت وياسوء
احوال وغیره آمران و ضابطا نيکه به غندا و منسوبند
بالذات تنظیم میکند ، وآنهارا بيك صورت بسیار
محرمانه به لوا مشر و یا فرقه مشر تقدیم مینماید .
این جدول ها بعداز علاوات و ملاخطات مخصوصهٔ
لوا مشر و یا فرقه مشر ، بصورت محرمانه به وزیر
حربیه تقدیم میشود .
٣٩ . ـ قوماندان غند بسببیکه از تعلیم وتربیهٔ
غند بالذات مسئول است لهذا تفتیش تعلیم تربیهٔ


۲۷

منفرده و تفتیش تعلیم تولی وكندك به موما اليه عائد
است . درباره تعلیم و تربیه غند و تعیین درجه
قابلیت منصبدا ران غند ؛ از طرف لوامشر و فرقه
مشر ؛ هیئت عمومیه غند ؛ تفتیش کرده میشود .
٤٠ - قوماندان غند ؛ امتحان خرد ضابطان
و دلگی مشرانی که به غند او منسوبند در پیشروی يك
هیئت امتحانیه اجرا مینماید . از انجمله ، کسانی را
که اثبات لیاقت نمایند به جاهای منحل یعنی
کمبودی ترفیعاً تعیین نموده در ثانی کیفیت را به مافوق
خود اطلاع میدهد .
٤١ - قوماندان غند هر گاه لازم ببیند
به نقل و تبدیل بلوکمشران و خرد ضابطان و
دلگیمشران را از يك تولى بدیکر تولى وحتى از يك
كندك بد يكر كندك هم مقتدر است . فقط
متعاقباً کیفت را به مافوق خود اشعار مینماید .
٤٢ - قوماندان غند بشنیدن عرضهای


۲۸
شفاهی و تحریری منصبداران و سلاح اندازانی که در معیت او هستند مجبور است . آنچه را داخل اختیارات اوست خود اجرا نموده و در اموریکه خارج از دائرۀ قدرت و اختیارات او باشد بمقامات بالاتر ، مراجعت مینماید .
٤٣ ـ ب قوماندان غند در حق منصبداران و سلاح اندازانی که در معیت او هستند از بیست و چهار ساعت الی پانزده روز منظوری رخصت و از بیست و چهار ساعت تا پانزده روز جزای حبس عادی و یا ریاضت داده میتواند . مگر باید عدد رخصت شده گان در يك قطعه ، از عشر قوۀ عمومیه یعنی از ده يك مقدار قوۀ عمومیه بهیچ صورت تجاوز نکند .
٤٤ ــ قوماندان غند در زمان اجتماع غند ، يك جدولی را عائد به صورت جریان خدمات یومیه ، تنظیم مینماید . درین جدول ، اوقات


۲۹
وضو و نماز و تعلیم و استراحت و طعام و سائره
را تعیین میکنند . و خدمات یومیه باید نظر به این
جدول جریان یابند . از تماماً رعایت کردیدن
به احکام این جدول ۱ کند کمشر نوکری والای
غند مسئول است . منصبدار يك كندك مفرز
نیز به تنظیم اینچنین يك جدول مجبور بوده از حسن
تطبیق آن ، تولیمشر نوکری والای كنده مذكور
مسئول میباشد .
٤٥ . برای امور یومیه داخل عند ؛
قوماندان غند ۱ هر روزه يك امر یومی میدهد .
٤٦ . قوماندان غند روزهای پنجشنبه :
غندرا مجتمعاً معاینه میکند و یا بذریعه قوماندانهای
كندك : آنرا تفتیش مینماید . و به اینصورت از
حسن محافظه و يا سوء محافظه جميع تجهيزات واسلحه
و اشیای سرکاری بخوبی واقف میشود .
٤٧ . قوماندان غند رئیس مجلس غند


٣٠
است و از حسن جریان یافتن وظائفیكه به مجلس
عائد میباشند بالذات مسئول است .
٤٨ ـ قوماندان غند از حسن انتظام
اعاشه و از پوره رسیدن مقدار معین آن به سپاه
و از خوب پخته شدن نان شان بالذات
است .
٤٩ ـ هرگاه قوماندان غند موقتاً از
خود انفكاك نماید بجایش يك كندكشر قدمدار
ایفای وكالت مینماید .
فصل دووم ـ كندكشرها
٥٠ ـ كندكشرها اولاً از تعلیم و
كندك های خود و ثانیاً از تعلیم و تربیۀ ضابـ
و خورد ضابطانیكه دركندك های شان هستند
قوماندان غند مسئول میباشند . بنابران به تنا


۳۱

ضبط و ربط ؛ و به اجرا یافتن تعلیم و تربیه بموجب
تعلیم نامه و نظامنامه ؛ و به نظافت و طهارت ؛
و به اصلاح وضع و قیافت لباس در کندکهای خود
علی الدوام دقت مینماید .

٥١ - کندکمشرها از حسن حال اسلحه
و تجهیزات ؛ و بالجمله اشیای سرکاری ؛ و از درست
پخته شدن و رسیدن نان به کندکهای خود
مسئول اند .

٥٢ - کندکمشرها در مجلس غند اعضا ؛
و در مجلس کندک رئیس میباشند .

٥٣ - کندکمشرها روز مره جدول
حاضری و جدول ارزاق کندک را ، بعد التدقیق
امضا میکنند .

٥٤ - کندکمشرها در هر سه ماه یکباريك
حاضری مفصل می بینند . درین حاضری ؛ فهرست
قنجوغه سپاهیان ؛ و کتاب های اوامر تولی ها را


۳۲

معاینه وتدقیق میکنند . و نتیجه را پورتی که معاینه
را نشان میدهد برای اینکه مجازات یافته گان نیز
داخل آن شوند به غند مشر خود تقدیم مینمایند .
٥٥ ـ کندکشر : نقود موجوده
سپاهیانی را که به شفاخانه میروند به شمار در صندوق
کندک گذاشته بعد از عودت بیمار از شفاخانه : نقود
مذکوره را میگیرد . و کسانیکه در شفاخانه وفات
نمایند هر گاه پول واشیائی داشته باشند نیز از شفاخانه
جلب نموده در صندوق کندک به پیسۀ سابق متوفی
علاوه میکند . بالآخره بقرار اصول برای اینکه
به ورثه اش رسانیده شود بواسطهٔ غند مشر به شعبۀ
مخلفات دائرهٔ محاسبات عمومیهٔ وزارت حربیه
می فرستند .
٥٦ ــ کندکشر در وقت نبودن خود :
تولیمشری را که قدمدار ( یعنی سابق الخدمت )
باشد بجای خود وکیل میگذارد .


۳۳

نوکری هفته یی کندکشرها

۵۷ - دروقتیکه غند مجتمع باشد ویا دو كندك از آن در یکجا موجود باشد کندکشرها به نوبت ۱ نوکری هفته یی خودرا ادا می نمایند . برای اصحاب رتبه های مختلف ۱ نوکری هفته از صبح روز جمعه الی صبح روز جمعه آینده دوام میکند .

۵۸ - از حسن جریان جمیع اموری که بهمان هفته عائد باشند همان کندکشر که در آن هفته ۱ نوکری والای غند باشد مسئول است . همچنان در يك كندك مفرز ؛ تولیمشر نوکری والای آن مسئول میباشد .

۵۹ - کندکشرکه به نوکری هفته خود می آید جدول اسامی همه ضابطان و خورد ضابطان و سپاهیانیکه با او یکجا بنوکری شامل می شوند


٣٤

یعنی سیاههٔ نوکری والای هفته را می گیرد .
٦٠ ـ هر کندکشر ، که از نوکری هفته
می بر آید به همان کندکشر ، که به نوکری هفته داخل
میشود طرز و نوع خدمات ، و جمله تفصیلاتیکه
دربارهٔ خدمات باشد به او اعطا میکند .
٦١ ـ هر گاه منصبداریکه در نوکری هفته
اوست و یا منصبداریکه در نوکری هفته داخل میشود
بیمار گردد و یا بیمار باشد عوض او منصبداریکه بعد
از خودش می آید وکالت او را می نماید . واگر
بیماری ، يك هفته دوام کند باز منصبداریکه بیمار
شده بود بعوض همان منصبدار که وکالت او را
کرده بود نوکری میدهد . این قاعده دربارهٔ
خورد ضابطان و دلکیمشران هم جاریست .
٦٢ ـ کندکشر ، که نوکری والای هفته
میباشد تعداد شام یعنی حاضری شام غند خود را در پیشرو
خود اجرا میدارد و اگر يك چیزی برای علاوه


٣٥

کردن بر اوامر یومیه باشد در آنجا شفاهاً میگوید .
و به حاضری های سائره تنها نظارت میکند . اگر
لزوم حقیقی بیند به اجرا داشتن حاضری فوق العاده .
مختار وصلاحیت دار است .
٦٣ - کندکشر های نوکری والا .
از نظافت و طهارت چهاونی و اطراف چهاونی
و مطبخ های آن مسئول است .
٦٤ - کندکشر هائی که نوکری والای
هفته میباشند مقدارهای موجودی که در جدول
ارزاق یومیه شان میباشد از تحویلخانه ها گرفته
از طبخ وتقسیم آن مسئول است . هرگاه در يك
خدمت دیگری مشغول نباشد بالذات در وقت
تقسیم ، موجود میباشد .
٦٥ - کندکشر نوكرى والا بکوته ها
گردش نموده از نظافت وطهارت آن ، دیگر ضابطان
نوکری والای خود را که همراهش در نوکری هفته


٣٦

هستند مسئول میگیرد .
٦٦ . ـ اكريك شفاخانه مخصوص غندیه
کشاده شود هر وقت کندکشر یکه نوکری والا
حفته میباشد ؛ کوته های شفا خانه را کشته ؛ غذاي
بیماران را که آیا بفرمودۀ طبيب داده شده یا نی
و رخت خواب های شان آیا پاکیزه هستند یا نه
و کوته های شان آیا نظافت و طهارت دارد
ویا نی ؟ معاینه میکند . از آنجمله كارهائی را
بخودش تعلق داشته باشد فى الحال اجرا مینماید
وکارهائی را که خارج از اقتدار و اختیار خود
باشد نظریه ایجاب آن یا به غند مشر ؛ و یا به طبیب
غند میداناند .
٦٧ . ـ کندکشر نوکری والا از حـ
جریان خدمات در قره غول نظام و سائر جای های
نوبت ؛ مسئول است . بنا بران قره غولها و نوبت
دهنی پهره ها به هر كندك كه عائد باشد ؛ توليد


۳۷

نوکری وا لای همان كندا را مسئول میكیرد و راسا
به قره غول نظام ؛ نظارت و قومانده میکند .
٦٨ ـ كندكشری كه نوکری والای هفته
باشد ؛ از وقومات فوق العاده و خصوصاتیكه بلا
تاخیر ، كسب معلومات آن برای غند مشر لازم
است ؛ درحال به غندمشر معلومات میدهد .
٦٩ ـ هنگامیکه به غند ، سپاهیان جدید
وارد و داخل میشوند فوراً آنها را كندكشر
نوکری والا به نزد طبيب غند فرستاده معاینه
شانرا اجرا میدارد .
۷۰ ـ حبسخانه در تحت امر كندكشر
نوكری والاست . و از تماماً تطبيق یافتن جزای
ایشان مسئول است . و در زمان تعلیم ایشان را
به تعلیم سوق ؛ و بعد از تعلیم تکرار بردن شان
به حبسخانه نظارت میكند . و هر روزه
حبسخانه را تفتیش نموده شکایت های شایان استماع


۳۸
محبوسین را شنیده به رفع آن می پردازد .
۷۱ ._ هر گاه داخل چهاونی : دکانداره
باشد به نفاست مأکولات و مشروبات و به نر
فروش آن : کندکمشتر نوکری والا نظارت میکند
هرگاه اشیای شان غیر نفیس ؛ و یا بقیمت اضا
باشد در حال دکانهای شانرا می بندد .
۷۲ ._ زمانیکه يك منصبدار مافوق د
چهاونی برای گشت و گذار بیاید کندکمشتر نوکر
والا به این قوماندان مافوق رفاقت میکند .

فصل سه ووم – تولیمشرها

اول – وظائف عمومیۀ شان :

۷۳ ._ وظیفۀ نخستین تولیمشرها اینست
باسپاهیان تولی خود شان پدرانه معامله نما


۳۹

در دلهای شان برای خدمت عسكريه يك شوق
و محبت صمیمی پیدا کند . توليمشرها باید بواسطۀ
درس ها دائماً به تنميه و تقویۀ این شوق و غیرت
ساعی باشند . حس فداکاری و صداقت را برای
محافظۀ دین و وطن و خدمت پادشاه مهربان ،
در دلهای سلاح اندازان جایگیر گردانیدن ،
از وظائف مقدسهٔ تولیمشر هاست . تولیمشرها باید
در جمیع معاملات و خصوصات دربارۀ سپاهیان ،
بسیار عادلانه حرکت کرده و کسانیکه در معیت
او هستند نیز در همین راه کوشش نموده ، به جلب
قلب سپاهیان کوشش ورزند . توليمشرها باید
خورد ضابطان و ضابطان معیت خود را نگذارد
که سپاهیان را سب وشتم کنند ، و یا در مقابل ایشان
الفاظ غلیظه استعمال نمایند ، علی الخصوص ایشانرا
از بیقیدی و خلطیت با سپاهیان ، شدیداً مانع شوند .
تولیمشر بشنیدن عرضداشت های شفاهی و تحریری


٤٠

سپاهیان و شکایت های شان مجبورند . و از انجمه
چیزهائیکه در دائره اختیارات شان است خود اجرا
میکنند . و در خارج از دائره اختیارات شان :
بمنصبدار مافوق خودها مراجعت مینمایند .
٧٤ ـ تولیمشران از تعلیم و تربیه :
واز ضبط و ربط : و موزونیت قیافت : و از طور
و حرکت تولی های خود مسئولند . وعلاوه
بر این از تأسس اطاعت عسکریه : و به آموختاندن
آن قسم نظامنامه دا خلیه که بخدمات عائد است :
و به آموختاندن همان بحث های نظامنامه جزای
عسکری که در خصوص گریختن است : و بیاددادن
طریق نگاهداشتن : و حسن محافظه اشیای سرکاری
را به سپاهیان نیز مسئول اند . تولیمشر بسببی
که از حسن محافظه وتلف نشدن جمیع اسلحه واشیا
و تجهیزات و سائره که از طرف حکومت داده میشوند
تماماً مسئول است . بنا بران از حسن تنظیم فهرست


٤١

غنجوغه ؛ و کتابهای اسباب واسلحه و از سالم بودن
شان از هر گونه سهو وخطا نیز مسئولست. تولیمشرها
در اثنای تنخواه گرفتن تولی های خود بالذات حاظر
میباشند ؛ و هر روز حاظری تولی های شانرا
امضا و به تحریر کتاب اسامی افراد تولی های شان
نظارت میکنند .
٧٥ ـ تولیمشرها ، تولی های خود شانرا
بسه سه بلوك و بلوك ها را به دو دوپرك ؛ و پرك ها را
نظر به عدد د لگیمشر های موجوده برای کوته
وخدمات داخلیه ؛ به دلکیها تقسیم میکنند. بر هر
بلوك ؛ يك بلوکمشر ؛ وبر هر پرك ؛ يك پرکمشر ؛
و بر هر دلکی ؛ يك دلکیمشر میباشد . چنانچه اگر
بعضی از دلگیمشران موجود نباشند بعوض ایشان
سپاهی که از همه صاحب قدم وهشیار باشد وکالت
مینماید. همچنان در صورتیکه در تقسیم تولی نیز
اگر عدد دلکیمشرها کفایت نکرد بروجه سابق :


٤٢

سپاهیانی که صاحب قدم و هشیار باشند بجای دلگیمشر
استعمال میشوند . این تقسیمات دلکی ؛ از تقسیمات
دلکی که برای تعلیم ؛ مخصوص است جدا میباشد
یعنی صرف برای حسن جریان خدمات داخله است .

دووم - وظیفۀ تولیمشرها ؛ دربارۀ سپاهیانیکه
وفات میکنند ؛ و یا بشفاخانه وزیارت
ابوین میروند :

٧٦ - تذکرۀ سپاهیانی را که بشفاخانه
میروند تولیمشرها امضا میکنند . و پول نقدی
سپاهیان را باسند به صندوق كندك تسلیم مینمایند .
اشیای سرکاری سپاهیانی را که به زیارت ابوین
و یا بشفاخانه میروند گرفته تازمانیکه سپاهی ؛ عودت
کند به تحویلخانه تولی سپرده محافظه می نمایند .
هرگاه از نزد كسانيكه بشفاخانه وفات یابند پول


٤٣
نقد و غیره براید تولیمشرها اولاً بعد از انکه
به شفاخانه رسید بدهند پیسه و اشیای متروکه
اش را باسند به صندوق كندك تسليم ميكنند. و
درباره پیسه و اشیای متروكه كسانيكه در تولى
وفات نمایند نیز عیناً همان معامله را اجرا میدارند.
سه وم - وظیفه تولیمشرها در باره اشیای
عسکریه که در نزد سپاهیان میباشد :
۷۷ - هر گاه یکی از اسباب سرکاری که در نزد
هر سپاهی موجود است تلف و ضایع شود، و یا خراب کردد
تولمشرها برای تضمین یعنی تاوان و یا ترمیم آن فوراً
بكند كشر مراجعت، و ترمیم آنرا که آیا از طرف
كندك و يا از طرف خود سپاهیان، اجرا میشود
استبندان می نمایند.


٤٤

چهارم – وظيفة توليمشر در وقت اجتماع تولی

۷۸ ٠- هر وقتيكه تولی اجتماع نمايد فوراً از
از طرف سربرکشر، تقسيمات تولی میشود وجدول
موجود به توليمشر تقدیم میشود . توليمشر بنا بر دانستن که
درجه قیافت عمومیه تولی خود : فوراً يك معاينة
سريع اجرا می نماید .
۷۹ ٠- توليمشر هر نوع تأديباتی را که در
دازه صلاحیت او باشد اجرا میکند و بلا تأخير
دانستاندن آن بکندکشر ؛ مجبور است .
۸۰ ٠- در انقسام موقت تولی : سر برکشر
به نزد توليمشر ميباشد ؛ وكاتب تولی بهمراه قسم ديگر
تولی میرود . قاعدة بقسم تولى ئيكه مفرز فرستاده
شود ؛ بلوکشر اولش قوماندا میکند .
۸۱ ٠- هنگامیکه تولی : مفرز باشد توليمشر
برای خوراك سپاهيان ، چنان معامله که در كندك


٤٥

جریان یافت به طبق آن ، کار خود را تنظیم مینماید .
یعنی يك تحویلخانه داشته میباشد ، و هر روز جدول
ارزاق را تنظیم میکند ، در آخر هر ماه به كندك ،
جدول تولی مفرز را می فرستد ، يعنى يك جدولی را
که مقدار خوراک صرف شده يك ماهه را نشان
میدهد ارسال میکنند .

پنجم -- نوکری هفته یی توليمشرها

۸۲ .-- در هر كندك ، توليمشرها بنوبت
به نوکری هفته داخل میشوند . تولیمشر هائیکه
بعوض كندكمشرها وکالت مینماید از نوکری هفته یی
تولیمشرها معاف هستند .
۸۳ .-- تولیمشر ان نوکری والا ،
در حاضری شام و خفتن ، خبرهای حاضری که
از طرف ضابطان نوکری والای بلوك داده میشوند


٤٦
به کندکمشر نوکری والا عرض میکنند .
کندکمشر که در نوکری هفته میباشد
در یکی از كندک های غند اجرای يك حاضر
فوق العاده بخواهد به تولیمشر نوکری
همان كندک امر میکند . او هم بعد از انکه
قوماندان كندک خود را خبردار نماید حاضری
اجرا و نتیجه آنرا به کندکمشر نوکری والا
میدارد .
تو لیمشران نوکری والا : هر شام جدول
حاضری یومی کندک های خود شانرا مهر میکنند
٨٤ -- برای اخذ و تقسیم ارزاق : تولیمشران
نوکری والاحاضر میباشند . برای ارزاق گرفتن
با نفری خدمتی که بواسطه بلوکمشر نوکری وا
جمع گردیده است به تحویلخانه میروند : و مهر تحویلخا
را بعد التدقيق به تحویلدار تحویلخانه میکشانند
ارزاق را که بموجب جدول ارزاق باید گر


٤٧

شود بالوزن میگیرند و به دلگیمشر نوکری والای
مطبخ تسلیم میکنند ، بعده رسید تحویلخانه را
مهر کرده به تحویلدار میدهند .
برای اخذ و تقسیم نان ، تولیمشران نوکری والا
بنوبت ، تقسیم آنرا اجرا میدارند . ونان را معاینه
مینمایند که آیا قابل خوردن است یانی ؛ و اگر آنرا
غیر قابل خوردن ببینند فوراً به کندکمشر نوکری
والا معلومات میدهند ، و در تقسیم نان پخته بالذات
موجود میباشند . و از تقسیم یافتن طعام در دائره
حق وعدالت ، مسئولند .
بعد از طعام شام جدول ارزاق روزانه کندک های
خود را امضا مینمایند .
٨٥ - تولیمشران نوکری والا زمانیکه
منصبدارهای مافوق به چهاونی بیایند آنها را
تا که از دائرۀ کندک های خود ها بگذرانند رفاقت
و مشایعت می نمایند .


٤٨

فصل چهارم -- بلوکمشرها
اول -- علی العموم وظیفه های شان

٨٦ - بلوکمشران اول و ثانی از طرف تولیمشرهای خود شان برای ضبط و ربط و تعلیم و تربیه و خصوصات سائرة تولی مأمور میباشند
بلوکمشر ها دو نوع وظیفه دارند :
اول -- ضابطئ بلوك ،
دووم -- نوکری هفته .
دروقت غیبوبت یعنی نبودن تولیمشر ، بلوکمشر اول وکالت او را میکند . در تولی اگر بلوکمشر اول نباشد و از غیبوبت تولیمشر زیاده از پانزده روز بگذرد یکی از بلوکمشران اول که در کندك هستند به انتخاب غندمشر ، وکالت تولیمشر غائب را در عهده میگیرد.


٤٩

دووم – وظیفه های بلوکشران که بضابطی بلوک
متعلق است :

۸۷ .- بلوکشرها بواسطۀ برکشرها، و
دلکیشرها در بلوک های خود ؛ بتأسیس ضبط
و ربط و به نظافت و طهارت دقت میکنند .
والحاصل بلوک‌های خودشانرا در خصوص تفوق حاصل
کردن بر بلوک های دیگر در تعلیم و تربیه
وخصوصات سائره ؛ تشویق و ترغیب مینمایند .
نزاع و بدگذرانی را که در بین سپاهیان باشد
برطرف نموده در بلوک های خودشان يك حیات
اخوتکارانه بوجود می آورند .
۸۸ .- بلوکشر ؛ در بلوکی که در تحت
امرش است از حسن محافظۀ اشیای سرکاری
که در نزد سپاهیان میباشد نزد تولیمشر مسئوله


است . بناءً علیه علاوه براعتنا نمودن در
محافظه اینها اشیائی را که در نزد سپاهیان او
دائماً به فهرست های قنجوغه خود قید مینماید
بعد از عودت از تعلیم ، اگر بعض از اشیای مذکور
ضایع و یا خراب گردیده باشد : فوراً به تولیم
خبر میدهد . و الحاصل به پاك بودن و حـ
نگاهداشتن هر چیز جزئی سرکاری که در نزد سپاهیا
باشد صرف مساعی مینماید . حاضری هائیکه
و بیگاه گرفته میشوند و نیز منتظماً موضوع
بودن اشیای قنجوغه را معاینه میکند . سپاهیانی را
که سوء احوال شان دیده شود قنجوغه آنها زود
زود معاینه مینماید .
89 - در آخر هر ماه : زمانیکه تولیمشر امر
بدهد سلاح سپاهیان و اشیای سرکاری
شانرا معاینه مینماید و چیز هائی را که محتاج
تعمیر هستند فوراً به تولیمشر میداناند .


٥١

۹۰ .ـ بلوکشر به نظافت وطهارت بدنية عسکر
و به صفائی وستره کی اسلحه ؛ و به رنگ و روغن
دادن كمر بندها و تسمه های لاحقه و به پاك شستن
کالای شان بدرجه انتها دقت میکند . روز پنجشنبه
پیش از طعام شام ؛ سپاهیانی را که به پاکیزه گی
این چیز ها توجه نکرده باشند از رخصت جمعه
محروم میگرداند و رز وجمعه به جزای قطر بندی
دوچار می نماید . روز نپجشنبه بعد از زوال به کوته
های نفری متعلق خود رفته پیش از حاضری تولیپمشر
هر چیز را معاینه میکند که آیا بیکصورت موافق
اجرا گردیده یا نه ؟
۹۱ .ـ در وقت غیبوبت یکی از بلوکشران و
بر بلوک وی بلوکمشر دیگر ؛ نگرانی میکند .
در ینصورت گویا بردو بلوك ؛ يك بلوکشر ،
نگران می باشد .


٥٢

حصه دوم – خدمات نوکری هفته یی بلوکمشرها

۹۲ – بلوکمشرها دونوع نوکری هفته
دارند : یکی در تولی ، و دیگرش درگندك .
نوکری تولی ئی شانرا « ضابطی نوکری والا » میگویند
ونوکری که در داخل گندك اجرا میکنند « بلوکمشر
نوکری والا » مینامند . اگر هردو نوکری بيك
بلوکمشر بباید نوکری کندك خود را میگیرد
و بجای او در تولی سرپرکمشر ، وکالت میکند .
۹۳ – برای ضابطی نوکری والا نظر
به لحاظ قدم که در تولی است نوبت نوکری گرفته
میشود . تا امر و رضای تولیمشر نباشد این نوبت
نوکری تبدیل نمیشود . ضابط نوکری والا
از جریان پذیرفتن و یا نه پذیرفتن خدمات تولی بـ
مور لایقش از پرکمشر ها و دلگیمشر هـا ئیکه
در نوکری هفته او هستند خبر میگیرد ، و باز بواسطه


٥٣
ایشان به اجرا نمودن نظافت وطهارت در تولی دقت
میکند . وسلاح انداز انیکه هزیمت وعودت مینمایند
از سر پر کمشر ۱ و در خصوص اجرا کردیدن ؛
و یا اجرا نکردیدن مجازات شان ؛ از پر کمشر نوکری
والا تحقیق مینماید .
٩٤ - درحاضری شام و یاخفتن ؛ ضابط
نوکری والا موجود میباشد . از سرپرکمشر ؛
و از پرکم شری که نوکری والای هفته است
حاضری ئیکه بعد از حاضری صبح بوقوع آمده ؛
یا کسانیکه از تولی بر آمده اند ؛ و یا دو باره عودت
کرده اند معلومات میکیرد . بعد از گرفتن موجودی
تولی ؛ به تولیمشریکه نوکری والای هفته است ؛
خبرها را تماماً میدهد .
٩٥ - ضابط نوکری والای هفته ؛ کوته
های تولی خود را بالخاصه در وقت های خوراك ؛
و بعد از خوراك معاینه می نماید . پاکیزه کی و


٥٤

ستره کی قروانه ها و جابجا گذاشته شدن آنرا
و آیا در گونه ها به صفائی کوشیده شده یانی دنا
میکند .

٩٦ ـ زمانیکه کند کمشر نوکری والا
کوته ها را میگردد بلوکمشر ؛ تا نهایت دائره نوکری
خود به مومالیه رفاقت و همراهی مینماید .

٩٧ ـ ضابط نوکری والا ، زمانیکه
در تولی ، يك حال فوق العاده وقوع بیابد ، فورا از
تولیمشر نوکری والای كندك را از ان خبردار
میسازد ، و تولیمشر خود را هم از کیفیت اطلاع
میدهد . اگر خودش رفته نتواند و کمشر نوکری
والای هفته را میفرستد .

٩٨ ـ در هنگامیکه برای خدمات متفرقه نو
فرستاده شدن عسکر از تولی لازم باشد ایشان که
تفریق ؛ و قیافت عمومیهٔ شانرا معاینه نموده که
در زیر قومانده يك خردضابط ؛ حاضر گردانیده به محل


آنها لازم می فرستد .
دقت ۹۹ ـ ضابط نوکری والا ، روز پنجشنبه بعد از چاشت برای تطهیر کوته ها امر میدهد ، وکلیم
الا ، های شانرا پاك كردانیده بصورت مكمل ، صفائی
تولی می نماید .
۱۰۰ ـ هر گاه در تولى ، تنها يك بلوكمشر
نیکه موجود باشد بر حاضری شام مو جود بوده
نوراً از خدمات سائرۀ هفته معاف دانسته میشود .
ردار
لاع چهارم – وظیفۀ بلوكمشر نوكرى والا
ارى
۱۰۱ -ه بلوكمشرهائیكه در هر كندك هستند
رق نوبت به نوبت وظیفۀ بلوكمشری نوکری والای
نرا كندك را ایفا می نمایند . تنها بلوكمشرهای اول،
و كه در وکالت توليمشری میباشند ، ازین خدمت معاف
عل هستند .


٥٦
پنجم - وظائف عمومیه بلوکمشر های نوکری
۱۰۲ – بلوکمشر نوکری والا رأساً در تحت امر تولیمشر نوکری والای کندک میباشد و از برای همۀ خدمات ازوی امر میگیرد ، و چیزهائیکه اجرا کرده باشد ، به او معلومات میدهد اگر در چهاونی کندک يك احوال فوق العاده ظهور نماید فوراً آنرا به تولیمشر نوکری والای کندک اخبار میکند . اگر تولیمشر نوکری والا موجود نباشد ، به کندکمشر نوکری والای غا معلومات داده ؛ قوماندان كندك خودرا نيز خبر دار می سازد .
۱۰۳ - برای گرفتن ارزاق بمقدار کافی افراد خدمتی گرفته به پیش تولیمشر نوکری والای کندک میرود و ارزاق را بعد از گرفتن بمطبخ نقل میکند . و وقتیکه اشارت طعام زده میشود


٥٧

بعد از ترتیب دادن به نوکری های قراوانه ، نظر به نوبت امروزه ، ایشانرا با کاتب تولی یکجا بمطبخ می فرستد . و بعد از تقسیم طعام ، منتظماً هر تولی بجای خود عودت می نماید . بلوکمشر های نوکری والا بعد از طعام شام ، جدول ارزاق یومیهٔ کندکهای خود را امضا میکنند .

١٠٤ - . بلوکمشر نوکری والا در حاضری های شام و خفتن ، به تولیمشر نوکری والای خود خبر تام را میدهد . بعد از حاضری صبح ، معلوماتی را که پرکمشر ها در خصوص وقوعات لیلیه می آورند به تولیمشر نوکری والای خود میگوید . بلوکمشر های نوکری والامرشام ، جدول حاضری یومیهٔ کندک را امضا میکنند .

١٠٥ -. بلوکمشر نوکری والا در نواختن طرم طبیب ، عدد مریضان را که در کوته هستند به طبیب کندک میدهد . و در گشت و گذار نمودن


٥٨

طبیب در کوته ها بموما الیه رفاقت میکند . ا
درین اثنا کدام کاری برای او پیش شود بـ
او سرپر کمشر نوکری والا وکالت مینماید .
١٠٦ - . در طرم خواب ١ بلوکمشر نوکـ
والا نظارت میکند به اینکه در کوته ها اضافه از
چراغ روشن نباشد و بخوابیدن سپاهیان دقت می نـم
١٠٧ - . در حالیکه یکی از منصبداران مـاقـ
برای گشت و گذار به كندك بیاید هرگاه تو لـ
نوکری والای وی موجود نباشد و یا در صورتـ
خود مافوق رفاقت بلوكمشر نوکری والا را خواهد
كند خود بلوكمشر یا او مرا فقـت و مشایعت می نماید
١٠٨ - . برای رسانیدن اوامریکه بلوک
نوکری والا میدهد و برای جلب کردن و آور
کسانیکه خواسته شده باشند و الحاصل برای ایفا کـ
این و امثال اینکونه خدمات ؛ يك نفر دلکبمـ
بزیر امـر بلوکمشر نوکری والا داده میشود . و
دلکبمشره دلکبمشر معیت نوکری والا » گفته میشو


٥٩

مدت نوکری این دلکيمشر ٢٤ ساعت است *
وهم، دلگیمشرهای كندك به اين نوكری بنوبت *
داخل ميشوند *

فصل پنجم - سرپركمشرها
اول - على العموم وظيفة شان

١٠٩ - سرپركمشرها از اطوار و حركات
و اخلاق وطبیعت و گذران و لیاقت خرد ضابطان
و دلگیمشران و سپاهيانيكه در تولی هستند معلومات
گرفته از همان قرار به توليمشر ؛ خبر میدهند *
سرپركمشرها با پرکمشرها و دلگیمشرهائیکه با او
همراه هستند به حسن جريان خدمات داخلية
تولی ؛ علی الدوام نظارت میکنند * و در اینخصوص
نزد ضابط نوکری والای بلوک ؛ مسئول میباشند*
و به حسن جريان همه امور تحریریه که به تولى
عائد است نیز نظارت مینمایند و در اینباب در نزد


٦٠
توليمشر مسئول اند .
۱۱۰ – سر پرکمشريكه نو به تولی نصب میشود این را تدقیق باید کرد که همین اشیائیکه در دست سپاهیان است آیا به کتاب های تولی وبجدولهای اشیای بلوك وبفهرست قنجوغه مطابق است یانی ؟
۱۱۱ – سر پرکمشر هر شام ، جدول حاضری تولی را بواسطة كاتب تولى تنظیم نموده امضا میکند . سر پرکمشر نظارت میکند به اینکه سیاهه افراد تولی را از طرف كاتب تولى ' بلاخطا گرفته باشد . و كتاب اشیای تولی را بالذات تحریر میکند . و جدولهای اشیای بلوك را با فهرست قنجوغه سپاهیان بعدازانکه بواسطة كاتب تولى بلاخطا تنظیم نماید فهرست قنجوغه را فوراً بصاحبانش میدهد .
اوامر یومیه را بعدازانکه بالذات در کتابچه اوامر تولی ، قیدنماید به تو لیمشر نشان میدهد .


٦١
و بعد از علاوه کردن خصوصاتیکه از طرف تولمشر ؛ لزوم آن دیده شود بعد از تعداد شام در تولی میخواند . و بواسطۀ کاتب تولی به تحریر کتاب مجازات تولی نظارت میکند .
۱۱۲ .- سرپرکشر بعد از وردی صبح اسامی مریضان تولی را به ترتیب دلگی ها و بلوك ؛ به يك سیاهه می نویسد . و بمحذای نامهای مریضان شدیدیکه به آمدن طبيب محتاجند شرح میدهد . و این سیاهه را بعد از فرستادن به سرپرکشر نوکری والای كندك ؛ به طرم طبيب همه اش را سرپرکشر نوکری والای كندك به طبيب می برد . و به طبیبیکه برای مریضان سخت می آید در کوته انتظار میکنند . و سپاهیانی را که بغتةً یعنی فجئةً مریض سخت گردیده باشند بلا انتظار طرم طبيب ؛ برای طبيب خبر میدهند .
۱۱۳ .- سیاهه افرادیکه به شفاخانه میروند


٦٢
از طرف سرپرکمش نوکری والای كندك، تنزیل
گردیده بعد از امضای طبیب به سرپرکمشر خسته
او فرستاده میشود . و سر پر کمشر مذکور نیز او
پیشروی دلگیمشر نوکری والای خود بعد از
پر کردن جایهای خالی ، آنرا برای امضا به تولیمشر
می فرستد . و اگر مریض ، پول نقد داشته باشد
در پیشروی دلگیمشر خود میگیرد و مقابلةً يك رسید
بصندوق كندك ، تسلیم میکند . واشیای شخصی
و سر کاریش را بعد از انكه به تحویلخانه تولی
می سپارد مریض را به شفاخانه میفرستد .
کسانیکه به رخصتی میروند نیز اشیای شخصی
سرکاری ایشانرا گرفته به تحویلخانه كندك
یا تولی میگذارد . در مقابل پول و اشیای سرکار
که بکندك تسلیم میشوند برای سپاهی که مریض
و یا به رخصتی میرود به امضای كندكمشر
تولیمشر ، و به امضای کاتب كندك و يا سرپركمشر


٦٣
يك يك رسید داده میشود . و چنانچه اشیای شخصی و سرکاری کسانیکه از شفاخانه می برایند و یا از رخصت ؛ عودت میکنند از تحویلخانه تولی کشیده شده به ایشان تسلیم میشود همچنان پولی را که بصندوق كندك سپرده اند نیز در اول دفعه که صندوق کشاده میشود واپس به ایشان اعاده میشود.
سیاهه وفات کسانیکه در شفاخانه وفات می یابند از طرف تولیمشر به سرپرکشر داده میشود. او نیز سیاهه وقوعاتی را که فرستادن آن بشفاخانه لازم است بركاتب تولی خود ؛ تنظیم نموده بعد از حاصل کردن امضای تولیمشر بشفاخانه می فرستد .
اشیای شخص متوفی از شفاخانه وتحويلخانه تولی گرفته شده به كندك ؛ تسلیم میشود . و این اشیا بایسه نقدی متوفی ؛ برای تسلیم کردیدن به ورثه مذکور بايك مضبطه که از طرف كندك : ترتیب میشود بواسطة غند مشر بشعبه مخلفات


٦٤
دائره محاسبات عمومیۀ وزارت حربیه فرستاده میشود .
١١٤ - سرپرکشر بدروازۀ هر کوته : علاوه بر نمره های تولی وبلوك ودلگی : يك يك جدولیكه نام تولیمشر و ضابط بلوك را با اسامی سپاهیانیكه دران کوته هستند حاوی باشد می آویزد.
و همچنان يك جدول دیگری را که در آن مقدار اشیای سرکاری وغیره معین است واز طرف کاتب تولی و یا دلگیمشر : مهر و یا امضا گردیده باشد تنظیم نموده به يكجای مناسب کوته تعلیق میکند .
١١٥ - در تعداد شام یعنی در حاضری شام سرپرکشر : نامهای سپاهیان تولی را خوانده حاضری شانرا میگیرد . نفری غیر حاضر و خدمتی و رخصت گرفته گی را به واسطۀ کاتب تولی که در نزدش است نوشته کرده بضابط نوکری والا میدهد.


٦٥

در تعداد خفتن بکونه ها رفته بواسطۀ پرکمشر
های نوکری والا حاضری را اجرا می نماید .
و بعد از انکه وقوعات را بواسطۀ کاتب تولی می نویسد
بر ضابط نوکری والا امضا میکند ، و هم به اجازۀ
ضابط نوکری والا پرکمشر را بعوض خود وکیل
نموده خودش میتواند که به حاضری خفتن نیاید .
در تعداد صبح بواسطۀ پر کمشر نوکری والا
عدد و اسامی مریضان را گرفته با دیگر وقوعاتی
اگر باشد همه را به ضابط نوکری والا شفاهاً و
به بلوکمشر نوکری والا تحریراً و یا شفاهاً ازان
معلومات میدهد .
١١٦ ـ. سرپرکمشر : هر گونه معروضات
تحریری و شفاهی سپاهیان را بعد از اطلاع به
بلوکمشر آن نفر به تولیمشر پیش میکند . و تعلیمات
لازمه را پس از انکه از تولیمشر میگیرد بضابط نوکری
والا میدا ناند . بدون رضا و اطلاع سرپرکمشرها


سپاهیان مابین خود ؛ ترتیب نوبت را یعنی هر
تبدیل داده نمیتوانند .
۱۱۷ ـ . هرگاه سرپرکمشر ۱ حسب الایح
از بعضی خدمات معاف گردانیده شود بعوض
پرکمشر نوکری والای هفته ۱ وکالت میکند
و در وقت غیبوبت یعنی نبودن سرپرکمشر ؛ برای
انضباطیه تولی ۱ یك پرکمشر قدیمی ۱ و
امور محاسبه و تحریریه ۱ کاتب تولی بعوض
وکالت می نمایند .
دووم ـ نوکری هفته ئی سرپرکمشر
۱۱۸ ـ در هر كندك ؛ سرپرکمشرها
موجودند بالمناوبه بنوکری هفته ۱ داخل میشود
سر پرکمشر نوکری والای هفته سپاه ما
مریضانیکه از هرتولی می آید یکجا فراهم نـا


٦٧

بواسطۀ کاتب تولی نوکری والای خود ، فهرست
مریضان را تنظیم میکند . و این فهرست در طره
طبیب به نزد طبیب میرود . و در اثنای معاینه ،
تذکرۀ بیماری مریضانیکه بشفاخانه میروند نوشته
و در حذای نامهای کسانیکه از تعلیم معاف گردانیده
شده اند اشارت میکند . سر پرکمشر نوکری والا
در وقت گرفتن ارزاق از تحویلخانه و بردن آن
بمطبخ حاضر میباشد . و زود زود به مطبخ رفته
هم تفتیش هائیکه در بارۀ دقت وعدم دقت دلکيمشر
نوکری والای مطبخ بر وظیفۀ اش مینماید و هم
اجرا گردیدن نظافت وطهارت مطبخ را نیز در تحت
تأمین و مراقبت میگیرد . و هرگاه لازم شود
به بلوکمشر نوکری والا و یا به تولیمشر نوکری والای
خود معلومات میدهد .
سر پرکمشر نوکری والا بعد از تعداد شام ،
جدول حاضری یومی کندک را و پس از طعام شام


٦٨

نیز ١ جدول اطعمه یومیه كندق را امضا میكنند. سرپركشتر نوكری والا بی اجازه بلوكمشر نوكری والای خود از چهارتی رفته نمیتواند . اگر اجازه را حاصل نماید به عوض خود كاتب تولی نوكری والای خود را نیابتاً و وكالتاً میگذارد :

فصل ششم - پركمشرها
اول -- و ظائف عمومیه پركمشران

١١٩ -. پركمشران در ضبط و ربط و تعلیم و تربیه و سائرۀ خدمات بردلگیمشرها و سپاهیان قوماندا میكنند و در اینخصوص ها به نزد سرپركشتر تولی و باقی ضابطان تولی مسئولند .
خدمات نوكری هفته در داخل تولی در میان پركمشرهای هر تولی به نوبت تبدیل میشوند . برای پركمشری خدمت و معیت و قره غول نیز در مابین


٦٩

ها پركمشران كندك نوبت گرفته ميشود .

پركمشری بلوك

۱۲۰ - هر پر كمشر در زير قوماندۀ بلوكمشر خود است . از ضبط و ربط پرك خود و از نظافت محل اقامت عسکر خود و از حسن محافظۀ اشيای سرکاری مسئولست . و در مقابل دلكيمشران و سپاهيانيكه در معيت او هستند به عنف و شدت ؛ معامله نکنند . و با آنها مانند يك برادر كلان شان بعض اوقات به نصيحت وكاهی به تکدیر ؛ معامله ميكند ؛ کسانی را که مخالف نظامات کار کنند فوراً به ضابط خود خبر ميدهد . هرگاه یکی از دو پركمشران موجود نباشد بر دو پرك ؛ يك پركمشر نظارت میکند . پرکمشر ها روزهای پنجشنبه در کوته های خود نظافت و طهارت اجرا میکنند.


۷۰

۱۲۱ – بر کمشرهای بلوك در خصوص نظافت و ستره کی لباس و بر خوب شستن کالا بـدوختن دریده کی های لباس و بر تبدیل جام بروزهای جمعه و برتراش بروزهای پنجشنبه و بر دراز نشدن موی های دلکیمشران و سپاهیان در معیتش هستند بصورت دائمه دقت و نظارت میکنند
۱۲۲ – هر وقتيكه بلوك به جمع شدن آغاز کند فوراً به کوته ها رفته هيچ يك نفر را بلا رخصت نمیگذارند که در کوته بماند . همه سپاهیان را حاضر کردانیده به جمع شدن شان بزودی ؛ دفتر میکنند .
۱۲۳ – برکمشـر هـر برك هـر واقعة را كه در برکش بظهور برسد و هر چیزیکه در بـرکــش ضایع و یا خراب کردیده باشد فوراً بضابط بلوك خبر میدهد .


۷۱

دووم — نوکری هفته ئی پر کمشران

١٢٤ — در هر تولی پر کمشرانیکه موجودند با در میانه خود ها به نوبت وظیفه نوکری پرکمشرى را ايفا میکنند . پركمشر نوكرى والای هفته در زیر امر بلوکمشر نوکری والا است . و به قائم كردن ضبط و ربط و به طهارت و نظافت و الحاصل به اجرای جزئیات همۀ خدمات با مأمور است . و هر کاری را که اجرا میکند بلوكمشر نوكرى والا و سر پركمشر را از ان خبر میدهد و به سر پر کمشر در اجرای خدمات معاونت و در غیابش وکالت میکند .
١٢٥ — در وقت حاضری شام پرکمشر نوكرى والا در نزد سر پر کمشر خود بوده بیمارانی را که درکوته هستند و کسانی را که در خدمت و پهره هستند به سرپر کمشر میگوید . و در غياب سرپر کمشر


۷۲

خودش بالذات حاضری شام را اجرا میکند .
اگر در حاضری خفتن ، بلوکمشر نوکری والا و
سر پرکمشر به کوته آمده باشند در پیشروی آنها ،
و الا خود بالذات حاضری خفتن را اجرا
میدارد . حاضری صبح را نیز سر پرکمشر نوکری
والا میگیرد . بیماران را به سرپرکمشر : اطلاع
میدهد . وتذکره بیماری را که سر پرکمشرش میدهد
آنرا گرفته پیش سر پرکمشر نوکری والای خود
می برد . و درطرم طبیب : بیمارانی که بیماری شان
خفیف است آنها را به نزد طبیب سوق می نماید .
تا به اتمام معاینه سپاهیان تولی خود در معاینه
می ماند . بعد از ختام معاینه تذکره های کسانی را
که بشفاخانه میروند واسامی کسانی را که در کوته
تداوی میشوند و یا از تعلیم معاف هستند گرفته
به سرپرکمشر تولی خود می آورد . پرکمشر نوکری
والای هفته بواسطه دلگیمشری که در نوکری هفته


۷۳
او است سپاهیانی که بخدمت فرستاده شده اند جمع
کرده بعد از تفتیش به ضابط نوکری والا
معلومات میدهد .
١٢٦ - . برکمشر نوکری والای هفته هر
روز در صفائی کوته هائیکه تولی خودش در آن
اقامت میکند دقت می ورزد . و به پاکی و ستره کی
اطراف آن دائماً نگرانی می نماید .
١٢٧ -. برکمشر نوکری والای هفته بدون
اجازه ضابط نوکری والا از چهاونی مفارقت
نمیتواند . اگر برایش رخصت داده شود بعوض
او دلکیمشری که در نوکری هفته او است وکالت
میکند .


٧٤
فصل هفتم -- كاتب تولى
اول -- وظائف عمومية شان
۱۲۸ . -- کاتب تولی درزیر امر سر پرکشرد
است . علاوه بر کتاب اشیای سرکاری وکتاب ثبت
اوامر ، همه کتابهای تولی وجمیع محرراتی را که بخدمات
یومیه عائد است ؛ کاتب تولی می نویسد . در زمان
اخذ وتقسيم اشیا و اسلحه وسائره تولی به سر پرکشر
معاونت مینماید و در نبودن سر پرکشر بجای او
وکالت میکند .
۱۲۹ . -- کاتب تولی بر تقسيم نان حاضر
میباشد نانی را که حق تولی است گرفته در وقت
عودت خود به کوته در مواجهه دلکیمشر نوکری
والای خود به دلکی ها تقسیم میکند . و در وقت طعام
نيز نوکری والای قره وانه تولی را به جائيكه


٧٥

پلوكشتر نوکری والای كـندك تعيين نموده است
می برد .
۱۳۰ -. در غیـاب كاتب تولی به انتخاب
توليمشر ؛ وبمنظورى كندكمشر ؛ به وكالت او
يك دلكيمشر مقتدر ونويسنده مقرر میشود . واكر
ایمپین بك دلكيمشر موجود نباشد در وکالت او
يك پركمشر قابل كارميكند . پركمشر ودلكيمشرى
که به وكالت كاتب تولی كار میکنند از نوكرى هفته
رسان دانسته میشوند .

دروم -- نوکری هفته يی کاتبان تولی

۱۳۱ -. کاتبان تولی که در كندك هستند
به نوبت ؛ وظیفه کاتب تولى يى نوكرى والای كندك را
ایفامینمایند . كاتب تولی در زیر امر سر پرکمشر نوکری
والای هفته خود است . صبح ؛ وقت فهرست های


٧٦

بیمارانی را که از هر تولی می آید از نزد سر پرک
نوکری والای کندک گرفته از روی آن
جدول عمومی بیماران را تنظیم میکند .
در طرم طبیب هرگاه سر پرکمشر نوکری والا
موجود نباشد وظیفه او را نیز ایفا میکند
و در وقت اخذ ارزاق کندک از تحویلخانه باید که
تولی نوکری والای کندک موجود بوده بعد
گرفتن ارزاق ، آنرا به مطبخ نقل می نماید .
از طعام شام ، جدول یومیه کندک را امضا کرده
از انکه امضای ضابطان نوکری والای کندک را
یران گرفت به نزد کندکمشر می برد .
وبعد از حاضری شام ، جدول های حا
تولی هارا به کاتب کندک برده در انجا
حاضری یومیه کندک را که ساخته شد
امضا میکند ، و آنرا برای امضا کردن
ضابطان نوکری والای کندک می برد .


۷۷
۱۳۲ ـ در وقت حاضری شام کاتب تولی ؛ جدول حاضری یومیۀ تولی را تنظیم و همۀ وقوعاتی را که در ظرف بیست و چهار ساعت بوقوع آمده باشد در ستون مخصوص جدول ؛ قید می نماید . و بعده این جدول را بر ضابط نوکری والای هفته یی خود ؛ و بر سرپرکمشرتولی امضا میکند . کاتب تولی نوکری والای كندك این جدولها را وقت شام جمع میکند . و به نزد كاتب كندك ميبرد . كاتب تولی موزیقه نیز مانند يك كاتب تولی پیاده ؛ جدول حاضری خود را تنظیم ؛ و بر ضابط نوکری والای موزیقه و بر سرپرکمشر خود امضا نموده به كاتب كندك كه موزیقه به آن منسوب است برده می سپارد .
۱۳۳ ـ دركندك ؛ بعدازانكه این جدولها یکجا گردیده و از روی آن ؛ جدول حاضری یومی كندك تنظیم یابد کاتب تولی ؛ آنرا باجدولهای حاضری تولی یکجا گرفته به تولیمشر


۷۸

وبلوکمشر و سرپرکمشر نوکری والای خود بریاشد
ایشان نیز بعدالتدقیق وعلم آوری، آنرا امضا میکنند باشد
و از آن پس ، کاتب تولی نوکری والا همه آنها نمایه
بكاتب كندك می سپارد .

فصل هشتم - دلگیمشران
اول - وظائف عمومیه شان

134 - . دلگیمشران خواه در خصو[ص]
تعلیم وتربیه وخواه درخصوص اخلاق و اطاع[ت]
و ایفای حسن خدمت ، به سپاهیانیکه در تح[ت]
قوماندۀ شـان اسـت بايد يك يك نمونه امتثال
عبرت باشند . و چنانچه بدون معاملۀ عنف
شدت ، سپاهیان ماتحت خود را بخدمت و
بدهند همچنان ازانجمله کسانی را که قباحت نـ[ـما]
دیده شود فوراً هرگاه درداخل اختیار خود[شان]


۷۹

باشد خود : و هر گاه خارج از درجهٔ اختیارشان
باشد به مافوق خود خبر داده توبیخ و سرزنش
نمایند . و باید هیچ وقت : باسیاهیان به بیقیدی
و بی تکلفی اختلاط نورزند . و هر جزائی را که
در داخل اختیار خود بدهند باید فوراً مافوق
خودرا ازان باخبر گردانند . دلگیمشران : نوکری
منت بیٔ خودها را در میان دلگیمشران تولی خود : و
دلگیمشریٔ معیت و نوکری های مطبخ و خدمت را
در میان دلگیمشران كندك : به نوبت ایفا می نمایند .
در غیاب دلگیمشر به امر توليمشر : يك سپاهی که
از دیگر رفقای خود : قدیمی و هشیار باشد بجای
او وکالت میکند .

١٣٥ - . دلگیمشران چونکه در کوته
باقریٔ خود یکجا اقامت داشته میباشند بنابران
از حسن محافظهٔ اشیای سرکاریٔ سپاهیان تماماً
مسئولند . وازان سبب كاتب تولى : يك جدولى


۸۰
اشیای سرکای را که در کوته هستند می سازد
دلکیمشر، آنرا یکجا امضا نموده در کوته بيك
مناسب می آویزد .
١٣٦ - . در وردی صبح دلکیمشران
سپاهیان خود را می خیزانند . وهوای کوته
تجدید و تازه نموده در کوته اجرای صفا
می نمایند . و از حاضری خفتن تابه صبح
نوع وقوعاتی را که در کوته بوقوع آمده باشد
نوع مریضی و عودت بعض افراد و گریزی
امثال آنرا در حاضری صبح به پرکشر نوکری والا
هفته یی خود اطلاع میدهند .
١٣٧ - . دلکیمشران چنانچه دائماً به نظافت
دست وپای نفری خود ، وبه تبدیل کردن رخ
های شان در هر هفته دقت میکنند همچنان هر در
کوته را باید بریکی از نفری های خود به نوبت
جاروب وغیره نمایند .


۸۱

از ضبط و ربط كوته ها تماماً دلكيمشران
مسئولند . هر دلكيمشر بايد نفری خود را
در ميان كوته از تف كردن و ريختاندن آب چلم
و نصوار افكندن قطعياً منع كرده آنها را بخوبی
بفهماند .
هر گاه تفتیش یعنی پالیدن قنجوغه يك سپاهی لازم
شود دلكيمشر به سر پركمشر : واكر موجود نباشد
به پركمشر نوكری والای هفته یی تولی اطلاع ميدهد .
و در مواجهه سر پركمشر و پركمشر و يكى از
سپاهیان تولی خود قنجوغه سپاهی را تفتیش
مینمايد و اگر ایجاب كند خود سپاهی را نيز
تلاشی ميكند .
۱۳۸ - . زمانيكه يك منصبدار به كوته
بيايد . دلكيمشر قد مدار : قومانده « كور »
را میدهد سپاهیان فی الحال در پیش بستره های خود
صف بسته و ضعیت « تيار سی » را ميگيرند و هم


۸۲

کـ به دست ، تنظیم میکنند . و تا زمان رفتن
نمیـ منصبدار ویا تا وقتیکه قومانده « آرام سی » داده
میشود در همان وضعیت « تیارسی » میباشند .
ویـ ۱۳۹ - . دلگیمشران ، روزهای پنجشنبه
بطـ بعد از چاشت ، پاك کردن کوته ها و لباس ها و
کر رنگ دادن کربند و پاك کردن تفنگ هارا بر سپاهی ها
بدقـ اجرا میکنند . و روز پنجشنبه در تفتیش این تطهیرات
بخـ حاضر میشوند .
دلگیمشران به دوخته شدن درز های رخت ها
دور و به تعمیر بوت های سپاهیان دائماً دقت میکنند .
١٤٠ - . در وقتیکه طرم طعام زده میشود
دلگیمشران ، نوکری والاهای اخذ طعام را بکاتب
نو تولی تسلیم میکنند . بعد از طعام بر صفائی قروانه ها
[ـه؟] و به برجا گذاشته شدن آنها دقت می ورزند . و حصه
دیـ افرادی را که در وقت طعام از سبب خدمت ویا دیگر
ا عذر مشروع موجود نباشند جدا میکنند . حصه


۸۳

کسانیکه بلاعذر موجود نباشند برایشان جدا نمیشود .
١٤١ - . در وقتیکه غند مجتمع باشد درغند و یا دركندك مفرز ، يك دلگيمشر نوکری والای مطبخ میباشد . وظیفه اش عبارت از دقت کردن بر نظافت مطبخ ، و تحویل کردن ارزاق بدیگ ، و به بیرون آورده نشدن يك حبه از ارزاق بخارج مطبخ .

دوم - خدمات هفته ئی نوکری دلگیمشران

١٤٢ - . در هر تولی دلکيمشر ها وظيفة نوکری هفته را به نوبت ایفا مینمایند . دلکيمشری که در نوکری هفته خود باشد ، به وردی صبح دیگر دلکیمشران را میخیزاند ، و به واسطة افرادیکه نوبت شانست کوته را صفائی میکناند .


٨٤
و قومات شب و مریضان را در حاضری صبح
به پرکمش نوکری والا خبر میدهد ، و بعد از وردی
شب دقت میکند که هرکس بخواب رود و هیچ
کس بیدار نباشد .
١٤٣ .- در طرم نان دلگیمشریكه نوکری
والای هفته است ؛ نفری خدمتی خود را گرفته
به رفاقت و همراهی کاتب تولی ، نان را به محل
تقسیمش بکمال انتظام میرساند .
١٤٤ .- دلگیمشر نوکری والای هفته
در زمستان به واسطهٔ افراد خدمتی ؛ حصهٔ ذغال
تولی خود را گرفته تقسیم میکند . و افروختن
و تازه کردن منقلهای شانرا در بیرون بيك جای
مناسب ؛ امر میکند . و تماماً دقت می نمایند که هیچ
در گیرانی را درون کوته در ندهند و نه ذغال را
در آنجا تازه کنند .
١٤٥ .- دلگیمشر نوکری والای هفته
افراد
رک
تعلی
پاره
محبو
تعلي
هفته
وك


٨٥

افرادی را که بخدمت میروند جمع نموده به
پرکشر نوکری والای هفته تسلیم میکند : و در زمان
تعليم : بسیار زودی : در برامدن عسکرها به تعلیم
با پرکشر نوکری والای هفته معاونت میکند .

١٤٦ -: کسانیکه کوته نشین هستند و یا
محبوسند : به تعلیم و یا خدمت میکشد . و بعد از
تعليم و خدمت : تکرار آنها را بجای شان میسپارد .

١٤٧ -: در غیاب پرکمشر نوکری والای
هفته بجای او : دلگیمشر نوکری والای هفته :
وکالت میکند .

فصل نهم -- کاتب ها

اول -- وظائف کاتب های غند

١٤٨ -: کاتب غند از حسن جریان امور
حسابیه : و امور تحریریه غند مسئول است . و


٨٦

در مجلس غند خدمت کتابت را نیز ایفا میکنند از کاتب
برکاتب کندکها ؛ و تحویلداران ارزاق و اشیا اشیائ
در هر کندك هستند نیز نظارت میکند که در امر که
حسابیه ؛ مخالف اصول و نظام ؛ حرکت نورزند مذکو
١٤٩ ــ کاتب غند ؛ اوراقی را که به امور نامه
محاسبه عائد باشند از كاتب كندك ها گرفه
بعد التدقيق ؛ آنرا به مجلس غند تقدیم و قرائت نتيجه
میکند ؛ و بعض فقرات آن که لازم ایضاح باشد
تفصیل میدهد .

١٥٠ ــ کاتب غند به ثبت شدن قرار ها
و تجویز هائیکه در مجلس غند داده میشوند و به منتظم
گرفتن و نگاهداشتن همه اوراق ؛ و به دقت کردن
این چیزها در امور تحریریه کندکها نگرانی میکند
از همه این خصوصات مسئول است .
١٥١ ــ کاتب غند در سال چهار دفعه ؛
در ماه های جوزا و سنبله و قوس و حوت ؛


۸۷

از کاتب کندک ها کتاب اشیای شانرا خواسته با ضمامۀ
اشیائیکه به ایشان داده شده است مطابق میکند :
که سر میخورد یانی : و تدقیق مینماید که اشیای
مذکوره تماماً موجود و آبادند : و یا بعض خراب
و نا موجود ؟ و هر گاه لازم داند : هر زمانیکه
مناسب بیند اجرای تفتیش می تواند . و در
نتیجه : تدقیقات خود را با را پورت آن بغند مشر
عرض میکنند .
١٥٢ - کاتب غند ها : از تولی مشر بالاتر :
و از کندکمشر پایانتر : درجه دارند . و در غند :
مافوق شان رأساً خود غند مشر است .
١٥٣ - در معیت کاتب غندها : يك
سر برکشر : و يك كاتب تولی داده میشود .


۸۸

دووم ــ وظائف كاتب كندكها

١٥٤ ــ . كاتب كندكها درزير امركندكشر
ميباشند . و از بلوكشر اول بالاتر و از تولی
پایانتر رتبه دارند. و در امورحسابيه و تحريريه خو
در نزد كندكشر و كاتب غند خود مسئول در
و به اداره امور حسابيه و امور تحریریه كندك تحریر
مأمورند .
١٥٥ ــ . کاتب كندك ؛ از روی حاضريه مـ
شام تولى های خود ، جدول حاضری و جـکند
خوراك يوميه كندك را تنظیم میکند . و بعد
امضا کردن ، آنرا به کاتب تولى نوکری والای کنو
میدهد که بدیگر ضابطان نوكرى والا برساند.
حواله هائیكه به قصاب و نان بای و تحويلدار ار
داده میشود نیز تنظیم و امضا میکند . و در
هر ماه ، این حواله ها را گرفته بعوض آن
برات میدهد .


۸۹

فصل دهم - تحویلداران

اول - وظائف تحویلداران ارزاق

١٥٦ - در هر كندك، يكی از بلوکمشرها
در هر سه ماه به نوبت به و ظيفه تحويلداری ارزاق
تعيين میشوند. اسم هر بلوکمشریکہ از طرف يك
كندك، برای تحويلداری ارزاق انتخاب میشود
مجلس غند تقديم میشود ، و بعدازانکه درمجلس
غند منظور شد به ایفای وظیفه خود می پردازد.
١٥٧ - تحویلداران ارزاق، غیر از تعلیم
وخدمات بلوك خود ، از دیگر خدمت ها معاف
میباشند.

١٥٨ - تحویلداران ارزاق، از حسن
محافظه و از اخذ و صرف جمله ارزاقی که در زیر
نظارت مجلس غند وارد میشوند و از صحیح


۹۰
بودن ، و عیار نبودن ترازو های خود مسئولند .
١٥٩ ـ ارزاقی که وارد میشوند در پیشروی دو شخص که از اعضای مجلس میباشد بالوزن گرفته میشود . و بدون به بر آورده شدن دانه از ارزاق از تحویلخانه مساعده نمیشود . وبموجب تکت یومیه تحویل خوراک که از طرف کاتب كندك ؛ تنظیم كرديده هر صبح در پیشروی تولیمشر نوکری والای کندک ارزاق را وزن نموده به او تسلیم میکند . و مذکور را که تولیمشر نوکری والای او امضاء است گرفته به نزد خود نگاه میدارد .
١٦٠ ـ تحویلداران ارزاق ، يك كـ برای تحویلخانه ارزاق ؛ نزد خود داشته میباشد هر قدر ارزاقی که وارد یا خارج میشوند درین کـ می نویسند . و در اخیر هر ماه ؛ این كتـ به تصدیق مجلس غند میرساند .


۹۱

دووم - وظیفهٔ تحویلداران اشیا

١٦١ - در هر غند برای محافظهٔ اسلحه و اشیای سرکاری که به غند متعلق است يك تحویلدار اشیا میباشد . و این مأمور ؛ بحسن محافظهٔ اسلحه و اشیائیکه در تحویلخانه اشیا موجود است دقت میکند . و در اینخصوص در نزد مجلس غند تماماً مسئول است . و این خدمت مابین بلوکمشر های غند ؛ سال به سال به نوبت ؛ ایفا کرده میشود . و اینگونه بلوکمشر ها بدون خدمات تعلیم و تربیه ، باقی از هرگونه خدمات داخلیه ؛ معاف میباشند .
١٦٢ - تحویلدار اشیا ؛ اشیائی را که بغند وارد میشوند آنرا تسلیم شده در مقابل آن ؛ رسید میدهد. واشیا و اسبابی را که از تحویلخانه میدهد بموجب براتهای كندك ها ؛ و بمنظوری غندمشر میدهد . و هرگاه بدون اينچنين يك برات ؛


۹۲

يك چيز بسيار جزئى را هم از تحويلخانه بيرون برآ فى الفور باز خواست ميشود .

١٦٣ ـ تحويلدار اشيا به نظافت و انتظام تحويلخانه بدرجه اعلى دقت مى ورزد. و براى اينكه اش و اسباب از رطوبت خراب نشوند آنها را در آفتاب ميگذارد . و تفنگ ها را روغن ميدهد . والحاصـ تحويلخانه را با اشيائيكه دران موجودند بيك حال بسيار مكمل ، محافظه مينمايد . بنابرين ، افرا خدمتى كه تحويلدار ، طلب كند از كندك هـ بايد فى الفور داده شود .

١٦٤ ـ اگر از طرف كندك ها محافظ بعض اشيا در تحويلخانه غند موقتاً آرزو شو آنرا تسليم شده بعوض آن ، رسيد ميدهد .

١٦٥ ـ هرگاه موقتا و يا بصورت دائمى ا تبديل تحويلدار لازم شود در مواجهه دو نفر از اعضاى مجلس غند ، كافه اشيا و اسلحه به شمار


۹۳

به تحویلدار جدید تسلیم کرده میشود .

فصل یازدهم ـ مأمورین طبیه

١٦٦ ـ . در هر كندك يك هیئت طبیه
موجود است كه از يك طبيب و يك اجزاچی یعنی
دواساز و يك جراح متشکل میباشد . طبیب
كندك اول غند ، سرطبيب غند ، و آمر هیئت
طبیه غند است .

١٦٧ ـ. مأمورین طبیه که در قطعات
هستند به اطاعت کردن به قوماندانها و به وکیلهای
شان مجبورند یعنی قوماندا نهای قطعه ، آمر
ایشانند .

قوماندانهای قطعه به کارهای فنیه هیئت طبیه
خود ، هیچ مداخلت ندارند و هر گونه
تجاویزی را که برای محافظه صحت قطعه از طرف


٩٤
ایشان تکلیف میشود به نظر دقت میگیرند .
١٦٨ -. مأمورین طبیه ، در مقابل
مأمورین طبیه مافوق خود به همان مأمورین طبیه
که نسبت به ایشان قدمدار هستند بعزت و احتر[ام]
کردن مجبورند . طبیبان ، به جراحان و دواسازان[؟]
تفوق دارند .
اول -- وظائف عمومیه طبیبان
١٦٩ -. طبیبان از احوال صحیه سپاهیانیکه
در قطعه ایشان است مسئولند . دائماً بیماران را
معاینه میکنند واز آنجمله ، کسانی را که لازم دانند
به شفاخانه می فرستند . و دیگران را در داخل
قطعه ، تداوی می نمایند . طبیبان اگر در مأکولات
و مشروبات عسکر و یا در اقامت گاه های شان مغایر
حفظ الصحه ، يك چیزی به بینند نظر به اهمیت


آن به آمر بزرگ ترین آن قطعه که بدان منسوبند
شفاهاً و یا تحریراً عرض میکنند . هر گاه از بیماری
منصبداران و یا از تعلقات شان به طبیبان ! خبر داده
شود فی الفور یکی از طبیبان ! رفته مجبور است
که مریض را مجاناً معاینه نمایند . طبیبان
در زمانیکه برای کندک های شان خریداری ارزاق
میشود و یا وقتیکه احوال صحیه قطعه شان مذاکره
می یابد به مجلس غند خواسته شده از رأی شان
استفاده کرده میشود . و در صورتیکه موافق
رأی ایشان قرار داده شود فیصله را امضا میکنند .
۱۷۰ - . هرگاه در يك محلی که غند ، موجود
است شفاخانه نباشد غند مشر بعد از استحصال
رأی سر طبیب خود ، يك جای را برای شفاخانه
معین میکند . و سرطبیب از نظارت عمومیه این
شفاخانه و از حسن جریان خدمات آن مسئولست .


٩٦

دووم -- طبیبان کندک

۱۷۱ ـ . طبیب هر کندک ، در طره

طبیب بهمراه بلوکمشر ویا سرپرکشر نوکری والا
وهرگاه اینها نباشند با کاتب تولی نوکری والا بعد
از انکه در معاینه خانه ، فراهم کشت اولا به رفاقت
ایشان ، بیمار های سخت را در کوته های شان معاینه
میکنند . و بعده با سر پرکشر و اگر موجود
نباشد با کاتب تولی به معاینه خانه ، واپس عودت
نموده بیمارانی را که سرپرکمشر نوکری والا
می آورد معاینه می نماید . طبیبان ، تذکرۀ
بیماری مریض را که از طرف سر پرکشر نوکری والا
نوشته شده است امضا میکنند . و همچنان جدول
بیمارانی را که در کوته های خودشان تداوی میشوند
یا جدول افرادیکه از سبب مرض ، از تعلیم معاف هستند
امضا میکنند . درصورتیکه لازم به بیفند بعد از


۹۷
طبیبان سرطبیب غند ، به نزد غند مشر رفته در
حصول احوال صحیه غند شفاهاً ، و اگر ضرورت
افتد تحریراً کیفیت را عرض مینماید . وسپاهیانی را
که در محبوسخانه میباشند نیز معاینه کرده از انجمله
کسانی را که رفتن شان به شفاخانه لازم باشد به
شفاخانه می فرستد . و تبدیل جای کسانی را که
فرستادن شان به شفاخانه لازم نبوده ، با وجود
آنهم جابجا ماندن در محبوسخانه برای شان موجب
تهلکه باشد از غند مشر ، طلب میکند .
سه وم ــ مأموریت ونوکری طبیبان
در شفاخانه غند
۱۷۲ ـ . وقتیکه برای غند ، يك شفاخانه
مخصوص کشاده شود طبیبان بعد از معاینه کردن
بیمارانیکه در کندك های شان هستند به شفاخانه میروند


۹۸

و در آنجا نظر به ترتیب نمرهٔ کندک ؛ بیست و
ساعت نوکری میدهند . اگر در جائیکه غند
يك شفاخانهٔ دیگر موجود باشد و برای غند
شفاخانهٔ مخصوص کشاده نشده باشد طبیب
كندك ؛ بعد از معاینه که در كندك اجرا کند
شفاخانه رفته ؛ و بقرار ترتیب نمره کندك ؛ همه
بیست و چهار ساعت نوکری میدهند .
۱۷۳ - اجزاچی‌ها یعنی دواسازان وجراح
نیز مانند طبیبان خواه در غند ؛ و خواه در
شفاخانه ؛ نوکری میدهند .
١٧٤ - مأمورین طبیه نوکری والا در
امر کندکشر نوکری والای غند میباشند .
١٧٥ - دريك كندك مفرز ؛ طبیب
نوکری والا نمیشود . مگر باید که اقامتگاه
حتی الامکان به چهاونی نزديك باشد تا در وقت
بزودی حاضر شده بتواند .


۹۹
۱۷۶ .- طبيبان ، افراد جديد. را
بمجرديكه وارد شوند معاينه نموده در بارۀ کسانیکه
از علت سالم ويا غير سالمند راپورٹ میدهند . و کسانی را
که مدتی از قطعه ، انفكاك نموده باز واپس عودت
میکنند نیز معاینه می نمایند .
۱۷۷ -. در روز پنجشنبه اول هر ماه ،
طبیب هر كندي در پیشروی ضابطان نوكرى والا :
بر كشمشر و دلكيمشر و نفری شانرا معاینه
میکند . و کسانی که درباره آنها اشتباهی پیدا کند ،
هر طرف شان را از ملاحظه میگذراند .
۱۷۸-. سپاهیانی که به جزای ضرب ، محکوم
میشوند پیش از اجرای جزا اول باید آنها را
طبیب معاینه نماید .
۱۷۹ -. وقتیکه عساکر برای تعلیم و مانوره
برون بر آیند لازم است كه يك طبيب ويك
جراح ، با ایشان يك جا برود . و باید بقدر


۱۰۰
لزوم ؛ مقدار دوا و پتی و مرهم نیز با خود داشته
باشند .

فصل دوازدهم – وظیفه امامها
۱۸۰ - در هر كندك ؛ يك امام موجود
میباشد . امامیکه در كندك اول غند است بنام
( امام غند ) یاد میشود . و او . آمر دیگر امامها
است . چنانچه امامها به منصبداران ؛ اطاعت
میکنند همچنان منصبداران نیز به ایشان حرمت
مرعی میدارند .
۱۸۱ - امام بر عسکرها پنج وقت نماز
میگذارد . و نماز و وضو و غیره فرائض دینیه را
به ایشان می آموزاند . و همیشه از فضائل جهاد
بحث ها رانده به علو معنويات سپاهیان کوشش
می ورزد ؛ و یا موعظه های اخلاقی به اصلاح
اخلاق ایشان می پردازد .


١٠١

١٨٢ - در نزد بیمارانیکه در شفاخانه آرزو
کنند ، بموجب اخبار ضابطان نوکری والا رفته
قرآن کریم میخوانند و هر گاه یکی از سپاهیان ،
وفات کند موافق احکام شرع شریف ، او را
غسل و تکفین می نماید . و کسانی را که در وقت
نزع، آرزو داشته باشند وصیت های شانرا
شنیده در حین استماع وصیت ، لازم است كه
از ضابطان نوکری والا يك چند نفر از اقرباء و
هم شهریهای بیمار نیز موجود باشد .

فصل سیزدهم – دفتر محاسبه غند
و کندکهای آن

١٨٣ – کاتب های تولی ، بعد از تعداد
شام ، جدول حاضری، یومیه تولی های خود را
مرتب میکنند و آنرا بلوکمشر نوکری والا ،


۱۰۲

وسرپرکمشر تولی امضا میکنند . وبعد از آن ، آنرا به كاتب تولی نوکری والای كندك می سپارد .

١٨٤ ـ كاتب تولی نوکری والا ، جدول حاضری یومیهٔ چهار تولی را بکاتب كندك ميبرد . كاتب ، ازروی این جدولها جدول حاضری یومیهٔ كندك را ساخته آنرا باجدولهای تولی به کاتب تولی نوکری والا اعاده می نماید . كاتب تولی ، این جدولهارا به تولیمشر و بلوکمشر و سرپرکمشر نوکری والا بنزد خود می برد . ایشان آنرا بعد لتطبیق ، امضا نموده بذریعهٔ کاتب تولی ، دوباره به کاتب كندك اعاده میکنند .

يك نمونهٔ جدول حاضری یومیهٔ كندك مربوط به این نظامنامه ، مربوط است .

١٨٥ ـ كاتب كندك ازروی جدول حاضری یومیهٔ كندك ، جدول خوراك كندك را تنظیم می نماید و حواله های یومیهٔ که به قصاب و خباز و تحویلخانه میدهد نیز نوشته همهٔ شانرا امضا میکنند و آنهارا که


۱۰۳

بعد از انکه به کندکمشیر امضا نماید به کاتب تولی
نوکری والا تسلیم می کند که به تولیمشر نوکری
والای کندك برساند . تولیمشر نوکری والا بقرار
این جدول خوراك ، ارزاق را از تحویلخانه
گرفته و طعام را پخته بعد از انکه به عسکر تقسیم
نماید توليمشر ، بلوکمشر ، سر پر كمشر و کاتب
تولی نوکری والا جدول خوراك را امضا نموده
بذریعه کاتب تولی نوکری والا به کاتب کندك
اعاده مینماید .
يك نمونه جدول خوراك كندك ، به این نظامنامه :
ربط گردیده است .
١٨٦ - هر روز ، يك خلاصه جدول
خوراك ، در يك جدوليكه بنام ( روز نامچه
جداول یومیه خوراك ) یاد میشود ثبت
میگردد . و دو عدد ، روز نامچه خوراك ماهانه
که تنظیم میشود در اخیر ماه باجدول خوراك


١٠٤

يوميه وسندات يوميه ، يكجا بمجلس كندك تقديم ميگردد . مجلس ، آنرا بعد التدقيق ، تصديق نموده به كاتب كندك ، اعاده مينمايد . ويك نقل آن از طرف كندكشر به غندمشر تقديم ميشود . و از طرف مجلس غند نيز بعد از انكه تدقيق و تصديق كرديد روزنامچه هر كندك بواسطه غندمشر به وزارت حربيه تقديم ميگردد . و وزارت حربيه بواسطه اين روزنامچه ها بر مصرف يكماهه منصبداران و سلاح اندازان و حيواناتيكه دريك غند هستند ، واقف ميشود .

۱۸۷ - كاتب كندكها جداكانه يك تكت يوميه تحويلخانه خوراك را تنظيم مينمايد . درين تكت ، گوشت ، نان ، سبزه و همه ارزاقی كه هر روز گرفته ميشوند داخل ميكند . در آخر ماه مقاديريكه صرف شان در جدول خوراك ماهانه نشان داده شده اند ازين جدول ، تنزيل كرديده مواز


۱۰۰

تحویلخانه ساخته میشود .
يك نمونه تکت یومیه تحویلخانه خوراك به این
نظامنامه ربط کردیده است .
۱۸۸ - . تحویلدار ارزاق نیز بر طبق آن
يك جدول میگیرد ، و در ان ارزاقی را که به تحویلخانه
می درآیند و یا از تحویلخانه می بر آیند قید میکند .
و در آخر ماه ، با جدول كاتب كندك ، مقابله میشود .
و بعد از مقابله ، تحویلدارها خانه موازنه جدول
اخراجات تحویلخانه را امضا میکنند .

فصل چهاردهم - صورت اخذ ارزاق

اول - طريق اخد ارزاق از تحویلخانه

۱۸۹ - . اگر تحویلخانه ارزاق غند ، همه
یکجا باشد كند كشر نوکری والای غند ،


١٠٦
ضابطان نوكری والای هركندك را باخود یکجا
گرفته به تحويلخانه ميرود . و حوالهٔ یومیه
هركندك را با جدول خوراك آن به تولیمشر
نوكری والای هركندك می سپارد . تولیمشر
نوكری والا ؛ با پركمشر نوکری والای خود
سر پركمشر خود ، كاتب تولی خود و بقدر لزوم
افراد خدمتی را گرفته می آیند . و جدول
خوراك يوميه خود را باحواله های یومیه آن
ازانكه امضا کنند به تحویلدار تسلیم می نماید
و ارزاق را بالوزن گرفته به مطبخ می فرستند
و برای ارزاق شلم از تحویلدار ؛ علم و خبر میگیرند
كند كمشر نوكری والای غند ؛ به مطبخ رفته
ارزاقی را كه بديك می اندازد تکرار وزن نموده
در پیشروی خود ؛ امر ميكند كه بديك ها
بیندازند .
اگر تحویلخانه های كندك ها متفرق باشند


١٠٧

این وظیفه به تولیمشر نوکری والای کندک ؛ منتقل
میشود .

دوم -- طریق اخذ نان

۱۹۰ هـ . وقتیکه طرم تقسیم نان زده میشود
بلوکمشران نوکری والای هر کندک ، از تولیمشر
نوکری والای شان حوالۀ یومیه نان را میگیرند .
وکاتبان هر تولی ؛ دلگی‌مشران نوکری والای شان ،
بقدر لزوم ؛ سپاهیان را جمع کرده بمحل تقسیم نان
میروند . و در پیشروی تولیمشر نوکری والا ئیکه
از طرف کندکمشر نوکری والا تعیین گردیده
است نان کندک های خود را میگیرند .

سیوم - صورت اخذ گوشت وسبزه

١٩١ -. وقتیکه طرم تقسیم گوشت زده


١٠٨
میشود تولیمشران نوکری والای کندک حواله یومیه گوشت خود را گرفته به محل تـ آن میروند . و گوشت را گرفته بواسطه بلوکـ و کاتب تولی نوکری والا به مطبخ می فرستند .
۱۹۲ ـ. حواله های یومیه گوشت تولیمشران نوکری والا امضا میکنند .
۱۹۳ ـ. در غندبه نوبت ؛ تولیمشران نوکـ والا و در کندک مفرز ، تولیمشر نوکری والا آن ؛ سبزه میگیرد .
١٩٤ ـ. بلوکمشران نوکری والا و عصر بموجب حواله یومیه ؛ حصه جو و کندکهای خود را از تحویلدار میگیرند .
١٩٥ ـ. بلوکمشران نوکری والا با دلکیمشران معیت ؛ یکجا بقدر لزوم ؛ افراد خدمتی گرفته بموجب جدول خوراک یومیه ؛ حصه چوب و زغال را میگیرند .


۱۰۹

فصل پانزدهم - تعداد ها یعنی
حاضری ها

١٩٦ - هر روز سه دفعه حاضری گرفته
میشود : شام [*] ، خفتن و صبح .
حاضری شام برای همه حسابات ، اساس را تشکیل
میکند . و هر گاه لازم دیده شود غیر ازین سه
وقت هم حاضری ، اجرا میشود .

اول ـ حاضری شام

١٩٧ - در حاضری شام ، كندك های غند ،
بشکل و نظامی که در تعلیمنامه مصرح گردیده
است اجتماع میکنند . وموسیقه نیز در محل حاضری ،
اثبات وجود می نماید . بر سر تولی ها ضابطان
نوکری والای بلوک ، و در کندک ها تولیمشران
نوکری والا میباشند . و تعداد یعنی حاضری در حضور
[*] مدعا از شام ، عصر است .


۱۱۰
کندکمشری نوکری والای غند اجرا میشود .
۱۹۸ ـ به اشارت اول (تی) تعداد
شروع میشود .
سربرکمشران تولی ها ، ویا کاتب های تولی
نامهارا خوانده حاضری را اجرا میدارند .
برکمشرانوکری والا با ایشان رفاقت میکند ودرباره
غیر حاضرین شان معلومات میدهد . ضابط
نوکری والا به حاضری، تولی خود نظارت
میکند و ناموجود شانرا کاتب تولی می نویسد .
۱۹۹ ـ به اشارت (تی) دووم ، ضابط
نوکری ولای هر تولی به ترتیب نومرۀ تولی
رپوت های حاضر وغیر حاضررا به تولیمشر نوکری
والای خود تقدیم میکند . ضابطان نوکری والای
بلوك ، دنبال تولیمشر نوکری والای خود ، از
قرار نومرۀ تولی ، اخذ موقع می نمایند .
۲۰۰ ـ به اشارت ( تی ) سهوم


۱۱۱

تولمشران نوکری والا باضابطان بلوك، يك جا به نزد
کند کمشر نوکری والای غند میروند و رقعة
موجودین خود را به کند کمشر تسلیم میکنند .
اگر کند کمشر نوکری والا يك امر شفاهی اعطا
نماید امر مذکور را گرفته به جاهای خود شان
عودت میورزند . اگر امریکه گرفته اند تبلیغ کردن
به سپاهیان لازم باشد ضابطان نوکری والا
به تولی های خود شفاهاً تبلیغ و تفهیم میکنند
وتكرار وضعیت اصلیه را گرفته بجای های خود
عودت میکنند .

بعد از ان طرم پچی ها و اگر موسیقی موجود
باشد موسیقی ؛ هوای سلامی را یعنی لاره سلامی را
می نوازد . و بعد از سه دفعه دعای پادشاهی ؛
هر قطعه منتظماً بقشله یعنی به چونی سوق میگردد .


۱۱۲
دووم - تعداد خفتن یعنی حاضری خفتن سه و
۲۰۱ - بعد از نماز خفتن ، برای حاضری خفتن ، طرم زده میشود . اگر در غند ، موسیقی باشد از طرف موسیقی نوازان والا از طرف طرمچی ها ، لاره نواخته میشود . نوکری والا در کوته ها حاضری میگیرند . ضابطان نوکری والا سر پر کمشران را با خود یکجا گرفته به کوته ها میروند . و در کوته ها بواسطه پرکمشران نوکری والا حاضری را اجرا مینمایند و سیاهه موجودین را امضا نموده به تولیمشر نوکری والای کندک ، تسلیم میکنند . تولیمشران نوکری والا این سیاهه ها را به کندکمشر نوکری والای تقدیم مینمایند .


۱۱۳

ماده -- تعداد صبح یعنی حاضری صبح

۲۰۲ -- سر برکشران بمعاونت برکشران
نوکری والا حاضری صبح را درکوته ها میگیرند .
و اسمای بیمارانرا می نویسند هر گاه و قوعات دیگر
باشد بضابط نوکری والا شفاهاً و به بلوکمشر
نوکری والا تحریراً میدانانند .

فصل شانزدهم -- مجلس ها

اول -- مجلس غند

۲۰۳ -- در هرغند : يك مجلس غند موجود
است . رئیس مجلس : غند مشر است . اعضایش
عبارت از ذوات آتی که از کندکهای مختلف غند :
سال بك دفعه به نوبت گرفته میشوند :


١١٤

کندکمشز - يك نفر ،
تولیمشر - دونفر ،
بلوکمشر - دو نفر . [ یکی از بلوکمشرها و
درعین زمان و ظیفهٔ یاوری غند مشر را
می نماید ]
کاتب غند : از اعضای دائمهٔ مجلس
بوده وظیفهٔ کتابت مجلس را ایفا مینماید .
يك سربرکمشز : و يك کاتب تولی میباشد .
٢٠٤ - . وظائف مجلس غند از قرار آئین
اول - تنظیم نمودن ورقه های
ضابطان .
دووم - تنظیم کردن مضبطه
ضابطانیکه شایان ترفیع و تلطیف باشند .
سه وم - ارزاق وماکولاتیکه بغند ، عائد
مبایعهٔ آن را بواسطهٔ اجاره دار نمودن و
نمودن ارزاقی را که هر کندك میگیرد که


١١٠

نمونه ؛ مطابق گرفته شده یا نه ؟
چهارم — اوراق محاسبة کندکها را تدقیق
و تصدیق نمودن .
پنجم — دروقت تبدیل تحویلداران خوراك
كندك ؛ در حضور دو نفر از اعضای مجلس ؛
ارزاقی که در تحویلخانه موجود است آنرا وزن
کنایندن .
ششم — قرار دادن درباب تعمیر و تجدید
اسلحه و اشیای سرکاری .
هفتم — اسباب خرابی اشیای خراب شده را
میدان بر آورده دراین خصوص تجویز دادن که
آیا تعمیر ویا تضمین آن از طرف منصبدارن
و سپاهیان بعمل آید ویا آنکه از طرف حکومت ؛
ترمیم واصلاح آن پرداخته شود .
٢٠٥ — مجلس غند درهفته يكبار ؛ اجتماع
نماید، وعلاوه بران هرگاه غندمشر ؛ لزوم به بیند


١١٦

هر وقتی که بخواهد مجلس را فراهم کرده می تواند . کاتب
در مجلس ، هر معامله به اکثریت آرا قبول و
فیصله میشود . و هر قرار بصورت يك فيصله نامۀ آرا
تحریر کردیده از طرف همۀ اعضا امضا
میشود .
دووم -- مجلس كندك

۲۰۶ ـ . در هر کندك در زیر ریاست کندكشر
يك مجلس كندك موجود است .
اعضای این مجلس بقرار آتیست :
رئیس -- کندکشر .
اعضا : يك نفر تولیمشر ، کاتب كندك
يك بلوكمشر اول ويك بلوكمشر ثانى .
غیر از كاتب كندك ؛ باقی اعضا در سال ؛ يك دفعه
تبدیل میشوند . یکسال پس به نوبت ؛ دیگر اعضا
از ضابطان كندك را قوماندان كندك ، انتخاب میکند.


۱۱۷

کاتب کندک، از اعضای دائمۀ مجلس کندک است.
۲۰۷ - وظائف مجلس کندک بقرار
آتیست :
اول - مضبطه که برای اشیا و اسلحه
و ارزاقی که از بهر کندک، گرفته میشود آنرا
تنظیم نمودن.
دووم - اگر لازم شود برای کندک، ارزاق
و اشیای سائره را خریداری کردن.
سه وم - به حسن محافظۀ اشیا و اسلحه که
بکندک متعلق است دقت نمودن.
چهارم - اوراق حسابیۀ که از طرف
کندکشر حواله میشوند تدقیق و تصدیق نمودن.


۱۱۸

باب سه وم ـ غندهایکه بصنف ها
اسپ دار منسوبند

مقدمه

۲۰۸ ـ خدمات داخلیه که در غندها
اسپ دار به سپاهیان عائد است عیناً مانند خـ
داخلیه ئیکه در غند های پیاده به ایشان متعلق
میباشد . وظائف عمومیه آمران و ضابطا
هر دو صنف در خصوص نوکری و نوبت وغـ
به طبق همدیگر است . کندکمشرهای کندک
مستقل مترالیوز وتولیمشران تولی های تو
سنگین در قطعه های خود شان اگر مانند غندها
پیاده ایفای وظیفه نمایند نیز اختیارات شانه
در جزا و خواه در رخصت بقرار درجه رتـ
شان است .


۱۱۹

۲۰۹ ـــ درغند های اسپدار ، غندمشران
و تولیمشران چنانچه ازصحت و عافیت و تعلیم و
تربیه سپاهیان مسئولند همچنان از حفظ صحت و
تعلیم و تربیه حیوانات خود نیز مسئول میباشند .
۲۱۰ ـــ ضابطان نوکری والا که در تولی
های غند های مذکور میباشند ، در عین
زمان از حسن جریان خدمات طویله ( کمند )
تولی های خودشان هم مسئول هستند . برکمشران
نوکری والای طویله ( کمند ) تولی ها در تحت
امر همین ضابطان نوکری والا میباشند . و
تولیمشران نوکری والای شان همان طوریکه از
کافه خدمات عائد بسپاهیان ، مسئول هستند همان
طور ازخدمات کمند نیز مسئولند .

فصل اول ـــ خدمات کمند

۲۱۱ ـــ در صنف های اسپ دار ، کمند
هر تولی ، در تحت اداره برکمشر کمند آن است .


۱۲۰
در زیر امر پر کمشر مذکور ، علاوه بر يك دلگیمشر رسوا نوکری والا بحساب يكنفر ، فی ده اسپ بقدر لزوم از نـ سپاهیان ، موجود میباشند . [ در صنف توپچی برای بصورت مخصوصه ، يك پر کمشر کمند میباشد . در عـ دیگر صنف های اسپدار ، پرکمشری کمند رفت درما بین پرکمشران تولی به نوبت نوکری ، گرفته شـ میشود ] . انکه
۲۱۲ - . دلگیمشران نوکری والای کند ، برا برای يك هفته به نوکری می درایند . تعیین نوکری به زد سپاهیان نوکری والای کند ، خواه برای بیست و کر ، چهار ساعت باشد و خواه برای يك هفته ، کند متعلق برأی و صوابدید غندمشر میبا شد . ه
اول -- وظائف پرکشر کند لک
۲۱۳ - . پرکمشر نوکری والای کند ، [ه] آمر کند تولی خود است . پرکمشر نوکری والا ئیکه با بو


۱۲۱

در سواری به نوکری هفته می برآید از برکمشر سابق از نوکری کمند ؛ فارغ میشود همۀ اسپ ها وکافه اشیای سرکاری را تسلیم میشود .

٢١٤ - برکمشر نوکری والای کمند در وقت گرفتن جو خوره اسپ ها از کدام ، بالذات حاضر میباشد و آنرا به کمند ، نقل نموده بعد ازانکه آنرا خوب پاك كناند تقسیم مینماید . و در قرار کردن ، جل وپالان را برحیوانات بدرستی آویزه ناشدن جل و پالان يك حيوان برحيوان دیگر و به پاکیزه گی آنها دائماً دقت و نظارت میکند .

٢١٥ - بنا بر معلوماتیکه دربارۀ حیوانات بیمار و یا قضا زده [*] و یا نعل افتاده از طرف بالاکمشر نوکری والای کمند داده میشود

ا اسپانیکه در طویله جنگ کرده عیبی شوند یا بواسطۀ دیگر واقعه عیبی شوند .


۱۲۲

در محلش اجرای تدقیقات واگر ممکن باشد چاره
بالذات ایفا مینماید . و دراموریکه خارج از
اختیار و صلاحیتش باشد به بلوکمشر نوکری
مراجعت میکند. وبر نعل کردن حیوانات
نگرانی مینماید .
۲۱٦ - برگشر نوکری والای که
در طرم بیطار ؛ حیواناتی را که بیمار یا زخمی
به نزد بیطار سوق میکند ودر معاینه ؛ حاضر میباشد
وهدایاتی را که در اینباب از طرف بیطار داده می
تماماً ایفا مینماید . اگر خارج از وقت معاینه با
بوقوع بیاید و یا دفعةً يك حيوان ؛ بیمار شود در
آنرا پیش بیطار میبرد و یا آنکه بیطار را بکمندان
معاینه آن می طلبد .


۱۲۳

دووم — جو دادن و آب دادن حیوانات
و پاك كردن آن ها .

۲۱۷ .ـ پاك كردن بسببیکه صبح و شام
میباشد در روز دو دفعه میشود . اوقات های
پاك كردن ، لازم که نظر به اوقات تعلیم تنظیم
گردد . بقرار قاعده بعد از نماز صبح به پاك كردن
صبح آغاز میشود . مدت هر پاك كردن ، یکساعت
است . اگر قورچه یعنی برس نباشد نیم ساعت قشو
ونیم ساعت ( تیمار ) زده میشود .
۲۱۸ .ـ بعد از پاك كردن حیوانات به
قطار به آب دادن برده میشوند . به استثنای نوکری
والای کند همه سپاهیان تولی که مقرر پاك كردن
میباشند حیوانات را به آب دادن می برند .
درین اثنا نوکری والاهای کند از يك طرف ،
کند را پاک میکنند و از طرف دیگر دانه حیوانات را


١٢٤

تقسیم مینمایند
۲۱۹ ـ از پاك کردن تنها پرکمشرها مستثنا
هستند مگر نظارت میکنند . دلگیمشران وسپاهیان
به پاك کردن حیوانات مجبورند .
۲۲۰ ـ حصهٔ جو خورهٔ يك روزهٔ حیوانات
بر دو قسم منقسم میشود : يك نصف آن صبح
ونصف دیگر آن بوقت شام داده میشود .
۲۲۱ ـ حصهٔ کاه تا درجهٔ که ممکن باشد
کم وباید زود زود داده شود .

سه وم ـ وظیفه های دلگیمشر وسپاهیان
نوکری والای کند

۲۲۲ ـ در کند هر تولی در زیر امر پرکمشر
کمند : يك دلگیمشر نوکری والای کمند میباشد.
و مدت نوکری او يك هفته میباشد . دلگیمشر


١٢٥
نوکری والای کمند در خدمات کمند ، معاون
کمشتر کمند است .
۲۲۳ - . دلگییمشر نوکری والای کمند :
چنانچه از نظافت و انتظام کمند مسئول است
همچنان به وظائف سپاهیان نوکری والای کمند نیز
دقت میکندکه به حسن صورت : امور محوله
خود را ایفا می نمایند یانی ؟ و دقت میکند برینکه
فانوسهای طویله بوقت مقرر خود : روشن و
خاموش گردند .
٢٢٤ - . در باب حیوانات قضازده و بیمار
وبی نعل : معلوماتی که برایش از طرف سپاهیان
نوکری والای کمند داده میشود فی الحال به
کمشر کمند : اطلاع میدهد .
۲۲۵ - . سپاهیان نوکری والای طویله
پیش از وقت جو : جو صبح و شام اسپ ها را
پاکرده مساواتاً به طوبره ها تقسیم میکنند . و


١٢٦

وقتیکه حیوانات برای آب دادن برده میشوند
از يك طرف، سرگین هائی را که در طویله میباشد
پاك میکنند و از دیگر طرف ، پیش از آمدن حیوانات
از آب خوردن ، دانه شانرا در آخور های شان
میگذارند و اگر آخور نباشد وجو و دانه شان
بطوره داده شدنی باشد همانست که حیوانات
بمجردیکه برسند برای بستن و آویختن طبره های
شان حاضر میباشند .

٢٢٦ ـ نوکری والاهای طویله ، هر وقت
در طویله به پاك بودن اسباب های اسپ ها دقت
میکنند و علی الخصوص زمانیکه اسپان به تعلم
می برآیند در طویله بصورت مکمله ، اجرای تنظیفات
یعنی صفائی می نمایند .

۲۲۷ ـ خوام در روز و خوام در شب
حیواناتی که رها شده باشند آنها را بر جای های
شان می بندند . و دقت میکنند که در مابین حیوانات


۱۲۷
جنگ وقوع نیاید . وحیواناتی که جل های شان
افتاده باشد جلهای شانرا درست میکنند . وقت شب
و هنگام روز : بعضاً که اسپان خواب میکنند
علی الدوام : مراقبت مینمایند كه يك قضائی در میان
حیوانات بوقوع نیاید .
۲۲۸ - در اوقات مقرره : حصه سوخت
چراغهای طویله را گرفته به چراغها و فانوس ها
تقسیم میکنند و بروشن كردیدن و خاموش کردن
شان دقت می ورزند . شبانگاه : چراغهای خاموش
شده را می افروزند و به وقوع نیافتن حریق
در طویله : اهتمام مینمایند .
۲۲۹ - در طویله ها هر قدر سطلهائیکه
موجود باشد دائماً آنها را از آب برای احتیاط دفع
حریق : پر کرده در زمانیکه کدام قضای حریق
در طویله بوقوع بیاید به خاموش کردن آن : فوراً
می پردازند .


۱۲۸

۲۳۰ .- حیواناتیکه بیمار و یا قضا زده و یا فعل شان افتاده باشد فی الفور به دلگیمشر نوکری والای خودشان ، و او نیز به برکمشر طویله ، اطلاع و معلومات میدهند .

فصل دووم - وظائف کندکمشران
در غند های سواری

۲۳۱ .- کندکمشرانیکه در غند های سواری میباشند آمر یك چند تولی سواری نیستند مگر ایشان در تعلیم و تربیه غند و خدمات داخلیه آن ، معاونان غند مشر هستند . وهر كدام به نوبت برای یکسال در مجلس غند ، اعضا میباشند . کندکمشران ، هر روز در تعلیم خانه به اثبات وجود مجبورند .


۱۲۹

اول ـ وظائف کندکمشران سواری
در تعلیم و تربیه

۲۳۲ ـ کندکمشران؛ مانیژ ضابطان را یعنی
سپلیگاه ضابطان را اداره میکنند و به تدریسات
عملی و نظری ضابطان مشغول میباشند .
۲۳۳ ـ تدریسات عملی و نظری
کندکمشران دائماً در تحت نظارت و تفتیش غندمشر
است .

۲۳۴ ـ غندمشران؛ تعلیم اسپرلیگاه و
تدریسات عملی و نظری را نظر به اختصاص و
لیاقت و معلومات کندکمشران در میانه شان تقسیم
میکنند . و هرکدام شان خواه برای تدریسات نظریه
باشند و خواه برای اسپرلیگاه ضابطان بساختن
اشیا پروگرام و برسانیدن آن به تصدیق غندمشر؛
مکلف است . بعد ازانکه پروگرامها از طرف


۱۳۰
غندمشر ، تصدیق کردید از روی آن در غند
تدریسات نظریه وعملیه آغاز میشود .
۲۳۵ - . کندکشران در اثنای تدریسات
درجات سعی وغیرت وترقی که ضابطان نشان
باشند یاد داشت میگیرند . وبرای اینکه ورقه
سجل شان از روی آن ساخته شود در هر سال
یکدفعه از روی این یاد داشتها يك را پورتی
مشعر بردرجه های قابلیت شان باشد به غندمشر
تقدیم میکنند .
دووم -- نوکری هفته یی کندکمشر
۲۳۶ -. کندکشران سواری در دالم
غند به نوبت ، نوکری هفته را ایفا مینمایند. در
این نوکری ها مجبوریت های شب ماندن ویا
شان به امر واجازه غندمشر ، تابع است .


۱۳۱

۲۳۷ ـ در وقت تعداد عصر یعنی حاضری شام
گندکمشر نوکری والای غند ، بالذات موجود میباشد
و حاضری را در پیش روی خود اجرا میدارد . و در
باره حاضری های خفتن و صبح ، از تولیمشر نوکری
والای خود ، معلومات میگیرد . و به غند مشر در
روز دو دفعه در باره وقوعات و تبدلات غند ،
عرض معلومات می نماید .
۲۳۸ ـ گندکمشر نوکری والای غند ،
آمر همۀ ضابطان نوکری والای غند است و
از حسن جریان خدمات داخلیه بر محور لایقش
تنها همومسئول است . بناءً علیه اگر لازم به بیند
خدمات داخلیه را تفتیش میکند . و برای اینکه
از حسن جریان خدمات طویله ، معلومات برای
خود حاصل نماید بالذات بطویله ها رفته گردش
مینماید .

۲۳۹ ـ در طرمهای طبیب و بیطار ،


۱۳۲

دوام و عدم دوام طبيبان و بيطاران را
بر وظیفه های شان تحقیق وتفتیش مینماید
٢٤٠ ـ به سوار نشدن حیوانات در
وقت جو ، و پیش از هضم آن ؛ دقت نماید .
٢٤١ ـ هر نوع امر های غند مشر را
بمعرفت تولیمشر نوکری والای خود به غند ؛ تبلیغ
میکند . و تماماً از حسن جریان امر ها در نزد
غند مشر مسئول میباشد .
٢٤٢ ـ وقت هائيكه غند مشر ؛ موجود
نباشد و یا بسبب مشغولیت ؛ قراوانه های نمونه طعام
را دیده نتواند کندکمشر نوکری والای ؛ غند
بالذات آنرا معاینه مینماید .


فهرست مندرجات

مقدمه
باب اول - قطعات جسیمه
۱ - قول اردو [ قرارگاه قول اردو وتقسیمات
دوائر وشعبه های آن ]
۱۸ - فرقه
۲۱ - لوا
باب دووم - غند
۲۲ - مقدمه
۲۴ - وظائف قوماندان غند
۳۰ - کندکمشرها
۳۲ - نوکری هفته یی کندکمشرها
۳۸ - تولیمشرها [ و ظائف عمومیه شاق ]
۴۲ - وظیفه تولیمشرها ؛ درباره سپاهیانیکه
و فات میکنند ویا به شفاخانه و زیارت
ابوین میروند .


٤٣ - وظیفۀ تولیمشرها دربارۀ اشیای عسکری
که در نزد سپاهیان میباشد .
٤٤ - وظیفۀ تولیمشر دروقت اجتماع تولی
٤٥ - نوکریِ هفته ییِ تولیمشرها
٤٨ - بلوکمشرها [ علی العموم وظائف شان ]
٤٩ - وظیفه های بلوکمشران که به ضابطیِ
بلوك ؛ متعلق است .
٥٢ - خدمات نوکریِ هفته ییِ بلوکمشرها
٥٥ - وظیفۀ بلوکمشر نوکری والا
٥٦ - وظائف عمومیهٔ بلوکمشرهای نوکری والا
٥٩ - سرپرکمشرها [ وظائف عمومیۀ شان ]
٦٦ - نوکریِ هفته ییِ سرپرکمشرها
٦٨ - پرکمشرها [ و ظائف عمومیۀ شان ]
٦٩ - پرکمشرىِ بلوك
۷۱ - نوکریِ هفته ییِ پرکمشران
٧٤ - کاتبان تولی [ وظائف عمومیۀ شان ]
٧٥ - نوکریِ هفته ییِ کاتبان تولی
۷۸ - دلگیمشرها [ و ظائف عمومیۀ شان ]
۸۳ - خدمات هفته ییِ نوکریِ دلگیمشران


ج

٨٥ - كاتب ها [ وظائف عمومية كاتبان غند ]
٨٨ - وظائف كاتب كيدك
٨٩ - تحويلداران [ وظائف تحويلداران ارزاق ]
٩١ - وظيفه تحويلداران اشيا
٩٣ - مأمورين طبيه
٩٤ - وظائف عموميه طبيبان
٩٦ - طبيبان كندك
٩٧ - مأموريت و نوكرى طبيبان در شفاخانه غند
١٠٠ - وظيفة امامها
١٠١ - دفتر محاسبة غند و كندكهاى آن
١٠٥ - طريق اخذ ارزاق از تحويلخانه
١٠٧ - طريق اخذ نان
١٠٧ - طريق اخذ گوشت و سبزه

تعداد ها یعنی حاضری ها

١٠٩ - تعداد شام يعنی حاضرى شام
١١٢ - تعداد خفتن « « خفتن
١١٣ - تعداد صبح « « صبح


د
مجلس ها
۱۱۳ - مجلس غند
١١٦ - مجلس كندك
باب سه وم
غند هائیکه به صنف های اسپدار منسوبند
۱۱۸ - [ مقدمه ]
۱۱۹ - خدمات کمند
۱۲۰ - وظائف پر کمشر کمند
۱۲۳ - جو دادن و آب دادن حیوانات و پاك
کردن آنها
١٢٤ - وظیفه های دلگیمشر و سپاهیان نوکری
والای کمند
۱۲۸ - وظائف کند کمشران در غندهای سواری
۱۲۹ - و ظائف کندکمشران سواری در تعلیم
و تربیه
۱۳۰ - نوکری هفته یی کند کمشران


جدول خطا و صواب

صحیفه | سطر | خطا | صواب
۱۷ | ۸ | علاده | علاوه
۳۸ | ۱۰ | سه ووم | سه وم
۷۱ | ٥ | بلوکمشر | ضابط
۷۱ | ۸ | بلوکمشر | ضابط
۷۲ | ۲ | بلوکمشر | ضابط
۸۲ | ١٥ | وقت | دقت
٩٦ | ١٤ | مرض | مریضی
۹۷ | ۳ | مینماید | مینمایند
۹۸ | ٦ | وبقرار | بقرار
۱۰۰ | ١٤ | و یا | و با
١٠١ | ٥ | مینماید | مینمایند
۱۰۹ | ۱۳ | والای بلوك | والا
۱۱۰ | ۱۳ | والای بلوك | والا


[BLANK PAGE]