[BLANK PAGE]


مختصر ؛ تعلیمنا مهٔ سواری
(به حال مسوده)
برای شاگردان سواری مکتب فنون حربیه

معلم سواری
حسن تحسین

لوا مشر مکاتب عسکریه
السید محمود سامی

طبع اول
در مطبعهٔ مکتب فنون حربیه طبع گردید .
کابل - اسد - ۱۳۰۲


Ta'lim - nâma

- e sowâri

ww


هیچ يك تولی سواری ؛ الی زمانیکه دوچار تعرض
گردد منتظر نمیشود بلکه بالعکس خودش
هجوم بردشمن باید کرد

- تعلیم بالای اسپ -

بعض تغییرات

ماده
۱ - در تشکیل اصلی ؛ بلوکها در تولی ، و تولی ها
درغند ؛ بقرار ترتیب نومره شان یا از دست
راست به چپ ، و یا از پیش به عقب ؛ ترتیب
میشوند . مع مافیه ، در اثنای تعلیم ،
قوماندان ؛ همین ترتیب فوق را بقرار
خواهش و آرزوی خود ؛ تبدیل کرده
می تواند .


طرف جبهه : همانست كه قوماندان
در آنجا باشد .
تعرض جانب : آنست که به جانب دشمن
کرده میشود .
محافظه جانب : آن ترتیبات را گویند که
به مقابل يك هجوم جانبی کرده میشود .
جناح داخلی : آن جناح را گویند که
در چرخها بجای بجای چرخ میکند و
در تبدیل استقامت ها بر قوس دایره حرکت
میکند . و نیز به جناحهاییکه در مابین قطعات
بوده بهم مستند باشند . جناح خارجی :
عکس جناحهای فوق را گویند .
مسافه : آن خالیگاه را گویند که عقباً واقع
باشند . مثلا مسافه صف بدینگونه


٤
حساب کرده میشود : از دم اسپ صف
اول ؛ الى سر اسپ صف دوم . و نيز
مسافه بلوك : از دم اسپهای صف دوم بلوك
پیش ؛ الی سر اسپهای صف اول بلوك
پسنه ؛ حساب میشود .

تز : آن خالیگاه را کوبند که عرضاً واقع
باشد . و این نیز از رکاب تارکاب ؛ حساب
میشود .

خطها : آن قطعات يك جزو تام را گویند
که عمقاً عقب همدیگر ؛ مرتب باشند .

قدمه ها : آن قطعات را گویند که جانباً
مگر پیش ؛ و یا جانباً مگر به عقب برده
شده باشند .

خطواری : آن ترتیبات را گویند که جزؤ


کامپها در ترتیبات ، عقب همدیگر ، میباشند .
جناحواري : آن ترتیبات را گویند که
جزو تامها به پهلوی همدیگر باشند . مگر اینها
مجبور نیستند که به يك حذا باشند . و در بین
خود ها خطها نیز ، تشکیل کرده می توانند .

طرز حرکت قوماندان

۲ - هر قوماندان مستقل ، در منطقه قطعه
خود در هر جای که آرزو کند میباشد . یعنی
در هیچ جای ، مقید و مربوط نمیباشد .
ما دونها باید در جائیکه در نظامنامه ، تعیین
شده است به همه حال باشند . قوماندان ، هرگاه
آنقدر دور باشد که قطعه خود را بلا واسطه ،


اداره کرده نتواند درین اثنا درجه مادونهای
خود ، هر کدام که قدمدار تر است فوراً اداره را
وکالتاً به عهده خود میگیرد .

قوماندان قطعات : هر گاه کریچ کشیده
باشند قوماندان مادون نیز ( الى تولیمشر )
کریچ میکشند . مگر برای اینکه تولی کریچ بکشد
باید که تولیمشرها قوماندا بدهند . و برای اینکه
کریچ بغلاف انداخته شود نیز ، بقرار فوق
عمل میشود .

یا ورها و ضابطان امر : تنها در وقت هجوم
کریچ میکشند .


٧

سوق و اداره قطعه

٣ - سوق و اداره : به واسطهٔ قوماندا و
یا امر : ویا اشارت بوریزان ویا اشارت وصدا :
اجرا میشود . بناءً علیه در مابین قوماندان وقطعهٔ
خود : باید که دائماً يك ارتباط بصری : موجود
باشد .

قوماندہ ها : علی الاکثر : در تولی : استعمال میشوه
قوماندہ ها به ۲ پارچه : تقسیم میشوند . یکی
را ( اخبار ) و دیگر را ( اجرا ) مینا مند .
و ما بین هر دو پار چه این اشارت : ( — )
یعنی يك خط فضل : گذاشته میشود . مثلا :
شی چرخ — مارش : .. .. و هکذا .


۸

اصول قومانده دادن

قوماندان روح حرکات قطعات است . لهذا
قوماندان هرگاه به بیانات آتیه : دقت کند قیمت
قطعهٔ خود را اعلا میکند . بیانات مذکوره :
اینها اند :
۱ – شدت صدای قوماندان .
ب – کوتاهی و درازی قومانده ،
ج – موقع قوماندان .
د – وقت و زمان قوماندان ،
ه – وضعیت قوماندان .
مثلا : ۱ – يك قوماندان تولی ، هر قدر که
بلند آواز باشد هم ، باید قومانده را آنقدر بلند
آواز بدهد که کفاف شنیدن تولی خود شود .
و الا به اندازه که يك غند بشنود فریاد کردن :
لازم نیست . خصوص مذکور دو محذور دارد :


اولاً هم افراد و هم حیوانات ۱ به همین صدای شدید ۱ آموخته میشوند . حال آنکه آواز هر قوماندان ۱ فطرةً بيك اندازه نمیباشد . پس ۱ هرگاه قوماندان ۱ غیوبت کند و وکیل او بهمان اندازه ۱ بلند آواز نباشد البته اجرای حرکات ۱ سست میشود چرا که شدت حرکات ۱ تابع شدت و انتظام قومانده است .
ثانیاً یعنی محذور دوم اینست : که در اثنای تعلیم و تربیه ۱ قطعات صغیره در تعلیمخانه ها البته مجاور همدیگر میباشند . پس ۱ هرگاه قوماندان یکی از قطعات مذکوره ۱ قومانده را به آواز بلند فوق الحد بگوید دیگر قطعات را تعجیز و تشویش میکند .
ب ـ قومانده هرگاه خیلی دراز باشد حرکت را عطالت میدهد . یعنی قومانده خیلی


دراز ، باعث سستی حرکت میشود ، و هر گاه
خیلی کوتاه باشد فهمیده نمیشود ، وبنا بران ،
افراد دو چار شبه و تردد گردیده به استمداد
از همدیگر خود ، مجبور میشوند . و این هم ،
البته يك محذور بد ترین است .
ه ـ قومانده هرگاه از جانبها و یا از جبهه
داده شود بخوبی ، شنیده و فهمیده میشود .
حال آنکه قومانده هائیکه از عقب داده میشوند
بالعکس ، موجب نتیجه های بد میشوند .
د ـ وقتيكه يك قومانده داده شد کافة
خلطهای مدلول آن قومانده تا گرفته نشود یعنی
آن وضعیت و نظام جـدیـد که بقرار قوماندۀ
مذکور ، پدید آمد تا انتظام آن ، مكملاً
پیدا نشود برای حرکت دیگر ، قومانده دادن ،
جائز نیست ، چرا که حركات سر بسر یعنی زود
زود اگر اجرا یا بند هم افراد و هم اسپها بی


لزوم و بی حاصل ! دو چار مزاحم و مشقتها
میشوند و فرصت برای تصحیح خطا نیز ! پیدا
نمیشود .
ه ــ قوماندان در اثنای قومانده دادن !
هرگاه روی خود را به قطعهٔ خود ! بگرداند
و خصوصاً استقامت صدا را به اقسام بعید ترین
قطعهٔ خود ! توجیه نماید به اجرای يك حركت
منتظمهٔ قطعهٔ خود ! موافق میشود .

قومانده های اجرا برای نوعهای رفتار

(مارش !) ، (مانیا !) ، (دكلند !) ،
(چهار نعل ــ مارش !) ، (اوزرکی !) ،
(لندکی !) ، (مارش ! مارش) .
قوماندهٔ (مارش !) در ان وقت ! داده میشود


۸۲

که قطعه هرگاه ایستاده باشد و براه برده شود ،
و نیز قطعه به هر نوع رفتار که باشد هرگاه عین
رفتار را محافظه نموده تبدیل نظام ، لازم باشد
نیز قومانده ( مارش ! ) داده میشود .
قومانده ( عادتا ! ) برای فرامدن از رفتارهای
سریع داده میشود .
قومانده ( اوزدک ! ) و ( لنک ! ) هرگاه
آرزو شود که نوع يك رفتار ، تبدیل نشود
و مگر قرار آن یعنی سرعت آن ، تزیید و یا
تنقیص شود داده میشود .
تنبیه ـ برای حرکاتیکه به رفتارهای مختلف ،
اجرا می یابد بعد از قومانده اخبار ، باید که
کلمه ( نوع رفتار ) به عرض قومانده اجرا نوشته
شود .
امر ، عبارت از يك واسطه نیست که برای