- ( ٢٠٦ ) -

تفنگ ژه ده ثون فرياد کرده حيوان مدهش بر خاك بغلطيد .
رفقا بتلاش تمام در پيش جسد حيوان خونريزد ويدندگله تفنگ ژه ده ثون در
مابين دو ابروی ژاغار خورده مغزش را از هم پاشانيده بود . ژه ده ثون از شکاربان
بسيار پخته و ماهريست که در هندوستان و افريقا در بسيار شکارهای شير و پلنگ اثبات شجاعت
و مهارت نموده است . هار بر اظهار حيرت نموده ژه ده ثون را گفت :
— سبحان الله ! ان چقدر بی پروائی و درنگ! و چقدر توانائی و دلاوری بود که از
شماظهور نمود . بخدا که خيلی حيرت کردم .
— پسر من آنچيزی که من کردم شماهم ميتوانيد .
— آيا من ؟
— بلی ! هرگاه بخيال خود محکم کردی که اين ژاغارنيست آهوست ، و بهمان تصور
نشان گرفته آتش دهی تو نيز مانند من خواهی توانست .
يا نقروف — اگر چنين باشد چه آسان کاريست .
ژه ده ثون — بغير ازين ديگر چيزی نيست يا نقروف . دوستان من ! حالا ايستادن
بکار نيست . شام هم شد ، ژاغار هم مغاره خود را تا ابد بما واگذار شد . ما هم بايد
مغاره را ضبط کرده شب خود را بکمال راحت دران بسر آريم .
— اما اگر ديگر ژاغارها بيايند ؟
— در دهن مغاره آتش بزرگی می افروزيم جانوران درنده از آتش رم ميخورند
وبما نزديك نميشوند .
مهاجران بسوی مغاره متوجه شدند . تنها ناب به پوست کردن ژاغار مشغول
بماند . چونکه پوست ژاغار برای مفروشات غر ا بيتها و زفرش گرانبهائی شمرده ميشود
رفقا چوبهای خشکی بسياری بدهن مغاره گرد آوردند درون مغاره پر از استخوان
بود . استخوان ها را بيک سو افگنده مغاره را پاك کردند . تفنگهای خود را نيز به گله پر
کردند . چوبهارا نيز آتش دادند . طعام شام خودهارا بکمال اشتها تناول کرده . ويك


- ( ۲۰۷ ) -

يك نفر به نوبت به پاسبانی مقرر گردیدند .
سیروس سمیت از چوبهای خشك بانس نیز بسیار گرد آورده در آتش انداخت .
چوبهای بانس در اثنای سوختن بر هر بندی که میرسید مانند يك تفنگی صدا میبرآورد
که این صداها برای نزدیك نگذاشتن حیوانات وحشیه علاج کافی دیده میشود . این
ترتیب و اصول نوی نیست که سیروس سمیت تنها امشب آنرا بروی کار آورده است .
بلکه تاتاریان در آسیای وسطی از عصرها برای دفع کردن حیوانات وحشیه چوب
بانس را میسوزانند . یا نقروف چون اینصداهای گوش خراش چوب بانس را
شنید هار بر را گفت که :
— این فایدهٔ درخت بانس را نیز بقیمت بهائی آن بیفزا ! . .
- * - [ باب پنجم ] - * -
- * ( فهرست ) * -
عودت برکنار ساحل — شکل و هیئت ساحل جنوبی — درخت قماش
میوه — يك ليمان طبیعی كوچك — رسیدن به نهر مرسی
در تیغاب پیدا شدن کشتی شان .

سیروس سمیت و رفیقانش در مغاره زاغار بکمال استراحت تا بصبح بخوابیدند .
صبح بوقت هر کس از خواب برخواسته بکنار ساحل فر و آمدند . دیده های خود را
بسوی دریا و کنار ساحل تا بجائی که نظرشان کار میکرد بدوختند . مهندس بادور بین بهر
طرف بکمال دقت تماشا کرد ولی هيچ يك اثری از وجود کشتی و یا انسانی که با ينطرفها
افتاده باشد نیافت .
حالا در جزیره تنها يك سمت جنوبی باقی مانده که دیده نشده است . و باقی همه
اطراف گردش شده . درین دفعه که برای گشت و گذار برآمدند بواسطهٔ کشتی در نهر
مرسی بسوی غرب جزیره برآمده وجود قضا زدگانی را که تخمین کرده اند در ساحل
غربی جستجو کردن خواستند . حالا ئیکه ساحل غربی را سراسر گردش کردند از


-( ۲۰۸ )-

وجود قضازده‌گان مظنون اثری نیافتند بلکه ساحل را نیز بيك وضعیتی دیدند که هیچ
کشتی در آنطرف نزديك شده نمیتواند . ژه ده ئون گفت .
— اگر بخواهیم که مسئله مشکلهٔ وجود داشتن قضازده‌گانرا در جزیره حل وفصل
نمائیم میباید که ساحل جنوبی را نیز تمامها گردش کرده از راه دماغهٔ پنجه به ضرابته اوز
برویم . آیا تادماغهٔ پنجه ازینجا چقدر مسافه تخمین خواهد شد ، مسیوسیروس ؟
— درآمده گیها وبرآمده گیهای ساحل را هم که داخل حساب کنیم بقد رسی میل
تخمین میشود .
هاربر — اما از دماغهٔ پنجه تا بفرائیته اوز نیز بقد رده میل مسافه موجوداست .
ژه ده ئون — همه را چهل میل فرض کرده بر همین راه رهسپار گردیم بهتر است .
چرا که باینواسطه هم سواحلی را که تا به اینوقت ندیده‌ایم تحقیق و تفتیش میکنیم وهم
مسئلهٔ را که فکر مارا سراسرمشوش و پریشان داشته حل و خاتمه میدهیم .
پانقروف — بسیار درست و خوب فرمودید اما کشتی خود ما را که در نهر مرسی
گذاشته‌ایم چه خواهیم کرد ؟
ژه‌ده ئون — کشتی ما از بیست و چار ساعت است که در همانجا که بسته‌ایم مانده . يك دوروز
دیگرهم اگر بماندچه ضرردارد . چونکه دزد در جزیرهٔ ما نیست که بترسیم که مبادا دزدی شود.
— اما من هر وقت که مسئلهٔ سنگ پشت را بخاطر میآورم در نبودن دزدشبهه‌ناك میشوم.
— جان من توهم چه فکرهامیدوانی، مگرکاسه پشت را آب دریا راسته‌کرده نبر
ده بود ؟ همچنین نیست موسیوسیروس ؟
مهندس برین سخن کلمهٔ « که میداند » را در میان لبهای خود زمزمه کرده دگرچیزی
نگفت . ناب دهن خود را برای چیزی گفتن خواست باز کند ولی باز خاموش ماند
مهندس گفت :
— بگو ناب چه میگفتی ؟
— اینرا عرض کردن میخواستم که هرگاه از راه ساحل جنوبی بفرائیته اوز رفتن


( ۲۰۹ ) -

خواهیم در پیش راه مانهر مرسی میآید ۵ ازان بچه خواهیم گذشت ؟
ژده ده ئون - یا به آب بازی و يايك جاله ساخته میگذریم . ازینکه دلهای ماهمیشه
بوسوسه باشد اگر یکقدری تر شویم باکی نیست .
همه رفقا بر همين يك قرار دادند که ساحل جنوبی را تمامها گردش نموده از راه
دماغه غنچه بغر ایشهاوز بروند . لهذا صبر کردن هیچ جایز نیست با یدکه بزودی براه
افتند . چونکه چهل میل راه کم راهی نیست . نیمساعت پیش از طلوع مهاجران براه
افتادند . تفنگهای خود را با گله پر کردند . توپ مانند هر وقت در جلوافتاده روانه
شدند . از دماغه مار بقدر پنج میل مسافه را بر ساحل محدب طی نمودند در ینقدر مسافه
بازهیچ اثر انسان و یاشکسته پاره کشتی نیافتند . قسم محدب ساحل را بی مانده کی
و مشقت قطع کردند تا بقسم مقعر ساحل که آخرهای كافه واشينغتونست واصل شدند .
تا به آن حدود قسم ساحل جنوبی جزیره را تمام نمودند که ازین حد به قسم جنوب
شرقی جزیره داخل شدند . تا به نصف كافه واشينغتون ساحل تمامهار یگز ار است که
یکان یکان درخت نیز دیده میشود . بعد ازان تا بد ما غه غنچه زمين ساحل سنگستان
غير منتظمی میشود . مهاجران اینطرفها را این اول بار است که می بینند . پانقروف
گفت که :
- ساحل در ینطرفها برای کشتیها بسیار ناهموار وتهلکه نا کست. هر کشتی که در ینطر فها
نزدیکشود بهمه حال در ریگ می نشیند و غرق میشود .
زده دئون - اگر غرق هم شود البته كه يك تخته پاره یا دیر کی از آن معلوم خواهد شد.
- اگر کشتی در ساحل ریگزار غرق شود هیچ اثری از آن معلوم نمیشود . اما اگر
در سنگلاخ غرق گردد پاره های آن معلوم می شود .
- چرا ؟
- چونکه در ریگزار به بسیار زودی کشتی ناپدید میگردد .
بعد از ظهر یکساعت مهاجران در وسط كافه واشينغتون رسیدندکه تا به انجا تمام


- ( ۲۱۰ ) -

بیست میل مسافه را پیموده اند . مهاجران برای طعام خوردن و استراحت کردن
یکقدری آرام کردند . بعد از نیمساعت باز براه افتادند . هم راه میزدند وهم هر نقطهٔ
ساحلر ابدقت از نظر میگذرانیدند . هر چیزیکه بنظر ناب و پانقروف میدرآمد همان
دویده آنرا ملاحظه و تدقیق میکردند . اما در هیچ طرف هیچ اثری از کشتی فضا زده
نشان نمی یافتند . اگر کدام کشتی در بنظر فها می آمد و یا می شکست چنانچه صندوق
تابساحل رسیده يك تخته پاره يا يك علامهٔ دیگر نیز پیدا میشد اما آن اثر و علامه کجا ست !
بعد از دو ساعت ره پیمائی در کنار ساحل باب يك لیمان یعنی حوض طبیعی دریائی رسیدند
که در میان سنگلاخها بيك وضع بسیار لطیفی پنهان شده مانده بود که این حوض نیز
مانند حوض آبشار جهت غربی مینمود ولی در بحوض هيچيك نهر آبی نمیریخت .
در پشت اینحوض يك بلندی موجود بود که این بلندی بتدریج بلند گردیده در میان جنگل
تا بمنظرهٔ وسیعه که نزديك بغربایتهوا و ز است امتداد می یابد. رفقا بر سر همین بلندی برکنار
حوض طبیعی دریائی بر آمده یکقدری آرام کردن و طعام خوردنر اقرار دادندمهاجران
بسبب ماندگی و ره پیمانی باز بطعام خوردن مجبور گشتند . در جائیکه طعام میخوردند
يك جائی بود که از سطح بحر شصت هفتاد قدم بلند يك زمین بلندی بود. و از طرف
شرق بحوض طبیعی ، و از طرف غرب بجنگل محاطه بود . از نجاهر طرف مشاهده
میشد . مهندس با دوربین بهر سو نظر انداز دقت گردید . هيچيك علامه و نشانی
نیافت . ژه ده ئون گفت که :
— در جزیره هیچ کس بغیر از مایان موجود نیست لهذا کسی که صندوق یافته گی
ما را دعوا کند وجود ندارد . ما هم بکمال آزادی بر استعمال کردن اشیای صندوق
حق داریم .
هاربر — امادانهٔ ساچمهٔ که از دهن پانقروف برامده آنرا چه کنیم ؟
— این هم مسئله مشکل ! درینباب چه بگوئیم ؟
مهندس — درینباب میگوئیم که پیش از سه ماه يك کشتی در نجا آمده و از طرف
همجنسان ما تفنگی انداخته شده، و ساچمهٔ آن بران آهو بره خورده و باز عودت کرده رفته اند.


- ( ۲۱۱ ) -

ناب ـ پس معلوم شد که طالع ناز - ا مار ا با اینها ملاقی نمود که باینسبب چارهٔ یگانهٔ عودت وطن را نیز از دست بدا دیم .

پانقروف - چون چارهٔ عودت وطن از دست برامد حالا باید که چارهٔ رسیدن بمسکن خود را بیندیشیم . برخیزید که براه افتیم چرا که وقت باقی نماند .
رفقا بر پا خواستند . وازکنار جنگل براه افتادند. درین اثنا توپ فریاد زده بتاخت از طرف جنگل در پیش صاحبان خود بیامد که بدهنش یك پاره قماش کل پری گرفته بود . پانقروف از دهن سگ قماش راگرفت مگر این قماش یك تكه سان بسیار کلفتی بود . توپ بشدت فریاد میکرد . و بحرکات خود چنان میفهمانید که بسوی جنگل برویم . مهاجران در پی سگ پیروی کردند . و تفنگهای خود را حاضر گرفتند . در جنگل هیچ نشانه انسان و اثر قدمی ندیدند . توپ بقدر پنج شش دقیقه رفته در پای درختی بایستاد . وفریاد و فغان خود را بیشتر کرد .
مهاجران هر طرف را دیدند و بالیدند هیچ چیزی نیافتند. پانقروف دفعهً فریاد برآورده گفت :
- من دیدم و دانستم که چیست .
- چیست ؟ کجاست ؟
- بر زمین نه بینید بالا نظر کنید بالا .
هرکس نظر خود را بسوی بالا دوختند . مهندس گفت :
- دانسته شد این همان قماش بالون ماست که بقیهٔ آن راباد آورده در بین درختان بند کرده است .
پانقروف بکمال ممنونیت فریاد برآورده گفت که :
- اینست سان بسیار اعلا و محکمی که سالها از ان پیراهن وزیر جامه ساخته بتوانیم و هیچ تمام نشود. اماراست بگو. و سیبوسیبله چنین جزیرهٔ که درختان آن سان بار بدهد پسندتان نیست ؟


-( ۲۱۲ )-

بحقیقت که پیدا شدن قماش سان بالون برای مهاجران يك نعمت غیر مترقبه شمرده
میشود. برای رهائی دادن بالونر از شاخهای درختان و فرو آوردن آن خیلی جد وجهد
بعمل آوردند . ناب ، وهاربر ، و پانقروف بر درخت بالا برآمدند، و بسیار زحمت
کشیدند تا آنکه بدو ساعت تمام ریسمانها ، وسان ، و اسباب آهنی و لنگر آهنین آنرا بمه
رهایی داده بزمین انداختند . پانقروف گفت که :
موسیو سیروس ! هرگاه از جزیره برآمدن خواهیم معلومست که با این بالون
نخواهیم برآمد . زیرا دانستیم که بالون انسان بجائی که دلش میخواهد رفته نمیتواند.
اگر از من میشنويد يك كشتی محکم و متینی یکخرواری بسازیم و ازین سان يك بادبانی
برای او ببریم . باقی آنرا نیز برای لباسهای خود صرف کنیم .
این کار ها را بعد ازین خواهیم اندیشید پانقروف حالا اینها را در یکجای خوبی
بخوب صورت نگه داریم .
بواقعی که بالو را باجمله آلات و لوازمات آن تا بغرا نیتها و ژ بردن محالست چراکه
همه آنها بسیار سنگینست برای نقل دادن آن تا وقتیکه عرابه بسازند و عرابه را آورده
بالونرا ببرند باید که آنرا در یکجا ئی حفظ کنند .
مهاجران به بسیار کشش و کوشش بالونر ا تا بحد سنگلاخهای ساحل رسانیدند و
در میان سنگلاخهایك شکاف بسیار بزرگی یافته بالون را با همه لوازمات آن دران گنجا
نيدند ، و هر طرف آنرا با تخته سنگها و شاخچه ها پوشانیدند . تا بساعت شش به این
عملیات زحمت کشیده و این حوضه را نیز «حوضۀ بالون » نام نهاده راه دماغۀ غنچه را
پیش گرفتند .
پانقروف با مهندس در راه از کارهائیکه بعد ازین ساخته میشود بحث رانده میگفتند که:
اول يك پلى بر روی نهر مرسی ساخته ، يك سرك مکملی نیز از پشته منظره و
سیعه تا بحوضۀ بالون کشیده میشود و يك عرابة سبك ومحكمى بعمل آورده خودما آنرا
به نوبت تا بحوضۀ بالون کشیده ، بالونرا در آن بار کرده بغرانیتها وژ نقل میدهیم .


- ( ۲۱۳ ) -

بعد ازان يك كشتی باد بان دار بسیار مکملی بعمل می آریم ، و بواسطه آن دور و پیش
جزیره را گردش میکنیم هنوز چها ! چها !
بوقت شام بدماغه بیصاحب که صندوق اشیا را یافته بودند رسیدند. درینجا نیز هر طرف
را بکمال دقت پالیده هیچ اثری نیافتند .
ازانجا نیز بی در نگ براه افتادند . هنگا میکه بکنار نهر مرسی رسیدند از نصف
شب گذشته بود . در نجا نهر بقد رهشتاد قدم وسعت داشت . مهاجران ازین ما نعه
نهر مرسی بسیار دلتنگ شدند . چونکه بسیار راه پیموده اند ، و از سبب کوشش بلیغی
که برای فرو آوردن و گنجا نیدن بالون بعمل آورده اند از حد زیاده مانده شده اند .
حالا دگر هیچ چیزی آرزو ندارند مگر اینکه در غرابیها وز در امده بخواب راحت درایند.
حالا نکه در چنین حالت ماندگی خودر ادر آب سرد انداخته بشناوری در چنین شب
تیره گذشتن خیلی مهلك است . لهذا پا نقروف بنا بر وعده که کرده لازمست که يك
جاله تدارك نماید .
پا نقروف و ناب بدون تأنی و درنگ يك درختی را انتخاب کرده به تبر زدن آغاز
نهادند . سیروس سمیت ، و ژه ده ئون در يك كناری نشسته ، به انتظار ماندند . هاربر
نیز بکنار نهر بگردش بود .
درین اثناهار بر به نزد رفقای خویش دویده روی آب نهر رانشان داده گفت که :
— بر روی آب به بینید ، این جسم سیاهی که میآید چه چیز است ؟
پا نقروف کار خود را گذاشته بکنار نهر آمد، وبدقت تمام بر روی نهر نظر انداخت،
و بعد از لحظه که ملاحظه نمود فریاد برآورد که :
— کشتیست ! کشتی !
همه رفقا بسوی جسم مذكور متوجه شده دیدند که بحقیقت يك كشتی كوچكيست
که آب آنرا می آورد پانقروف بصدای بلند فریاد برآورد که :
— اووو ! ... كشتی والا !! .


- ( ٢١٤ ) -

هیچ جوابی از طرف کشتی نیامده لحظه بلحظه نزدیکشده میرفت. تا آنکه مجایکه
مهاجران بود ند کشتی نزدیکشده برسید . پانقروف چون خوب نظر کرد فریاد
برآورده گفت که :
— وای ! این کشتی خود ماست ! به بینید که چه کشتی وفادار است . ریسمان خودرا
بریده دویده دویده آمده است.
مهندس — آیا صندال خود ماست ؟
پانقروف — بلی ! ببینید که بچه وقت و زمان مناسب خود را رسانیده است .
بحقیقت که این کشتی خود مهاجرانست که در نزديك سر چشمه نهر مرسی بدوزیسمان
بد و درخت بصورت بسیار محکم بسته کرده مانده بودند . پانقروف و ناب بد وعصا
چوب دراز کشتی را کشیده بکنار رسانیدند . از همه پیشتر مهندس در کشتی جهیده
ریسمانی که کشتی را بآن بسته بودند معاینه نمود . دید که ریسمان بریده و خورده نشده
بلکه بازگردیده است . دیگر رفقا نیز در کشتی سوار شدند . ژه ده ئون چون حالت
ریسمان را بدید گفت :
— اینست مسئله که . . . .
مهندس — بسیار حیرت آور است !
ژه ده ئون — هم بسیار بسیار حیرت آور !
بواقعی که اینمسئله خیلی غریب است . هر چه که باشد دم نقد برای مهاجران نعمت
بسیار بزرگی شد . اما از همه غریبتر اینکه باینچنین وقت لازم و موقع ضرورت رسیدن
کشتی مسئله ایست که بجز کرامت و خارقه بدیگر هیچ چیز حمل نمیشود . هرگاه يك
قدری اولتر از رسیدن مهاجران میرسید البته که آنرا آب بدریامی انداخت .
اگر این واقعه در زمانهای پیش واقع میشد و از جای مهاجران هم مردمان کهنه
عقل میبود همان لحظه حکم میشد که اینجزیره پر طلسم است . و یا پر از دیو و پریست ولی
مهاجران ما از انگونه اشخاصی نیست که باینگونه چیزها باورکنند البته سبب حقیقی و


- ( ٢١٥ ) -

معقول آنرا باید بیا بند دردم حاضر سبب معقول آن اگر چه مجهولست اما آخر پیدا
خواهد شد . بيك چند پر کشی کشتی را بآنطرف نهر رسانیدند کشتی را بخشکه کشیده
بر زمین مناسبی نهادند. وبچابکی تمام بطرف زینه غرانیتها وژه متوجه شدند. در ین اثنا توپ
بشدت ولوله فغان برداشت. ناب که از همه پیشتر بزینه غرانیتها وزیرسیده بود فریاد بر آورد که :
- زینه بجای خود نیست !
-} باب ششم {-
فهرست
قهر و غضب پا نقروف - شب گذرانیدن درشمینه ها - فکر
سیروس سميت - يك مسئله غير منتظر - در غرانیتهاوز
چه چیزها شده -- بخدمت مهاجران چسان يك
نوکری نوی میدراید .

سیروس سمیت از گم شدن زینه خیلی اندیشه ناک و اندوهگین گردیده مبهوت
ایستاد . رفقای دیگر بکان آنکه مبادا باد زینه را بیکطرفی انداخته باشد بپالیدن و
جستجو آغاز نهادند . هر طر فر اپالیدند زینه را نیافتند . شب هم چون خیلی تاريك
بود، هیچ چیزی دیده نمیشد .
پانقروف -- اگر زینه را کسی بطریق لطیفه و مزاح برداشته باشد ، لطیفه شیرین
ومزاح نمکینی نیست ! بعد ازین قدر مانده کی و خسته گی به پیش خانه خود بیائیم و
زینه رانیایم ، چقد ر مشکل ؟
ناب در جزیره لینقولن معلوم است که چیزهای خارق العاده ناشدنی بوقوع می آید .
ژه ده نون -- درین باب چیز خارق العاده نیست وقتی که ما نبوده ایم دیگر کسی آمده
در خانه ما در آمده ، و زینه را ببالا کشیده است.
پا نقروف -- آیا دیگر کسی ؟ آندیگر کس کیست ؟
ژه ده نون - مگر دانه ساچمه را فراموش کردی ؟


[BLANK PAGE]


— ( ۲۱۷ ) —

غلام یحیی
۱۳۳۲

زینه و اسباب بالا کردنی را نیز از جهت پایان نوك آنها را بالا کشیده


- ( ٢١٦ ) -

پانکروف - هر گاه که میگوئید در بالا کسی هست يك فریادی کنیم بلکه جواب بدهد.
کشتیبان این را گفته و بيك صدای بسیار بلندی ( اووووو ) گفته فریاد بر آورد.
مهاجران بجواب گوش گرفتند . اگر چه بعضی صداهای که ندانستند چیست از غرانبها و زمی آمد ولی صدای پا نقروفرا کسی جوابی نداد . حقیقتاً که اخسامه تنها مهاجرانرانی بلکه هر قدر دلاور اشخاصی که باشند دو چار خوف و حیرت میسازد مهاجران بیچاره مانده کی و مشقت خود را فراموش کرده بغم از دست برامدن اقامتگاه نازنین خود افتادند . حالا نکه غرا نیهها و فرشها اقامتگاه شان نی بلکه بمثابه خزینه بی بهای شانست . درین هشت ماه هر چیزی که ساخته ، و یافته اند همه کی در انجاست که اگر آنها از دست شان براید سر از نو آنها را بوجود آوردن چقدر مشکل و مدهش است . سیروس سمیت گفت :
- برادران ! هر چه که آمدنی بود آمد . امشب را میباید که بشمینه هار فته بسر آریم، و تا بصبح انتظار بکشیم . فردا که روشنی شود به بینیم که چه میشود .
پانقروف - بسیار خوب ! اما من به این حیرانم که این آدم بی ادب لا ابالی کیست که اقامتگاه ما را ضبط کرده است ؟
اینسخن را پانقروف به نهایت قهر و غصب و روی خود را بسوی پنجره های غرانیتها و ژ گردانیده بآواز بلند گفت . والحاصل این بی ادب هر کس که باشد امشب میباید که مهاجران بشمینه ها بروند ، و تا بفردا صبر کنند. لهذا توپ را در میان سنگهای زیر دیوار غرا نیتها وز در یکجای مناسبی گذاشتند که اگر واقعهٔ ظهور کند بجا یکی آمده مهاجرانرا خبر دار کر داید، و خود شان بسوی شمنیه ها روانه شدند .
اگر بگوئیم که مهاجران بیچاره شب را بر احت گذرانیدند غلط محض است . بیچاره ها تمام شب را تا بصبح بیصبرانه و نا آرامانه بهزار گونه عذاب گذرانیدند . هر ساعت بیرون میبرامدند که مبادا توپ غفلت نماید ، و يك حادثه ظهور کند . سیروس سمیت از وقتیکه بجزیره آمده تا به اینوقت بچنین پریشانی خاطر گرفتار نیا مده ، زده دلون


- (۲۱۷) -

نیز با مهندس هم افکار است چند بار آهسته آهسته با همدیگر در خصوص اسرارهائیکه در جزیره مشاهده شده و میشود سخن ها راندند . البته که در جزیره يك سری موجود است . آیا این سر را چگونه کشف نمایند ؟ هاربر نیز بخیالات گوناگونی افتاده تصورات عجیب و غریبی میپروراند. ناب بسببی که اینگونه کارها به افندیان او راجع و عائد است خود رآنتها برای کار و خدمت و معاونت آنها حاضر و آماده داشته از ینگونه افکارات سراسر آزاده و بيك گوشۀ خزیده بکمال راحت خوابیده است پانقروف خیلی بقهر و غضب است . هر ساعت خود بخود میگوید :
- این بازی که باما کرده اند هیچ خوش من نیامد . اگر کنندۀ آن یکبار بدستم بیاید وای بر حال او !
سپیدۀ صبح دمیده مهاجران تفنگها را حاضر کرده وقعه ها را بکمر آویخته بساحل دیگر از پیش روی غرانتیها و زآمدند . بعد از کمی ضیای شمس پرتوافشان گردیده پنجره های بستۀ غراتنها و ز را از میان سبزه ها نمودار گردانید .
اگرچه پنجره ها چنانچه که خود شان بسته گذاشته اند بحال خود است ولی در وازۀ غرانتیها و ز را که در وقت بر آمدن محکم بسته بودند باز یافتند که ازین يك بخوبی معلوم شد كه یکی آمده و دروازه را باز کرده بغرانیتها وز داخل شده است . زینه، و ریسمان اسباب بالا کردن را نیز از جهت پایان نوك آنها را کشیده بآستان دروازه گذاشته اند که يك قسم با لائی ریسمان زینه نیز بکقدری آویزانست که ازین هم معلومست که غاصبان چگونه مرد مانی هستند اینمسئله هنو ز هیچ معلوم نیست زیرا هیچ کسی معلوم نمیشود . پانقروف باز فریاد برآورد : باز هیچ کسی جواب نداد . پانقروف غضبناك گردیده فریاد برآورد :
- اووو ! خاینهای ملعون! گویا که در خانۀ پدر خود نشسته اید که هیچ جواب نمیدهید . ای غاصبان مال مردم ! ای دزدان دریائی ! ای رهزنان مالیزی ! اگر مرد باشید اول بیائید با من دان پنجه بدهید بعد از ان خانۀ شانرا غضب کنید! ای ژون بول زاده ها!


- ( 218 ) -

بانقروف هرگاه کسی را باصول امریکائو نیپول زاده طعن و تشنیع کند بدانیری
قهر و غضبش بدرجه نهایت شدت گرفته ولی این شدت و حدت او را هیچ جواب
دهنده پیدانشد حتی مهاجران بشبهه افتادند که بلکه کسی نباشد اما از بالا بودن زینه
بواقعی معلوم میشد که این شبهه شان خطاست . هاربر بفکر آن افتاد که اگر يك تیری
را بریسما نی بسته و تیر را بواسطه کمان بیکی از پته پایه های زینه پرتاب کنیم که تیر ریسمانرا
از پته پایه زینه بگذاراند امید است که بکشیدن ریسمان زینه را فرو آورده بتوانیم .
این رأی هاربر را همه رفقاپسندیدند تیروکمان و ریسمان در شمینه ها موجود بود ناب
دویده آنها را بیاورد . پانقروف ریسما نرا به تیر بسته کرده به نوجوان بداد. هار بریتیر
یکی از پته پایه های زینه را نشان گرفته تیر را پر تاب کرد . تیر بمجردیکه از خانه کمان برآمد
به نشانه گاه مطلوب بر خورد ، یعنی بیکی از پته پایه های نزديك دروازه برابر آمده
ریسمانرا از ان بگذار انید . هار بر ازین کامیابی خود شادان کردیده همان ریسمانرا گرفته
میخواست که بکشد که دفعه یکدستی از در وازه برآمده تیر را ربوده بدرون کشید پانقروف
فریاد برآورده گفت که :
— وای خائن ! وای ! دیدمش که چیست و کیست آخ ! اكر بيك گله پالات نید اختم
آدم نخواهم بود !
اینرا گفته بسوی تفنگ دوید . ناب گفت :
— كرا میزنی ؟ کیست ؟
— وای مگر تو ندیدی و لی نشناختی که که بود ؟
— نی ! يك دستی دیدم و نشناختم .
— آن دست ، دست بوزینه بود. مگر وقتی که ما برامده ایم بوزینه گان آمده اقامتگاه
ما را ضبط واستيلاكردہ اند . زینه را نیز آن ملعونان بالا کشیده اند .
درين اثنا پنجره های غرائیتها و زباز گردیده چهار پنج بوزینه های بزرگ قوی
الجثه پدیدار گردیدند . گویاصاحبان کهنۀ غرائیتها و زر اسلام میکردند. پانقروف گفت :


-(۲۱۹)-

-- من گفته بودم که این یک بازیئیست که باما کرده اند اما نمیدانند که با من بازی کردن چیست.
اینرا گفته و تفنگ را برداشت. نشانگرفته یکی از میمونها را بپایان انداخت و باقی آنها گریخته بدرون در آمدند . بوزینه که بپایان افتاد از بزرگترین جنسهای بوزینه هاست که شکل آن نیز به انسان بسیار مشابهت دارد. هاريزچون این بوزینه را دید گفت که:
-- این نوع بوزینه را در علم حیوانات « اورانغ اوتان » میگویند که بزرگترین اجناس بوزینه شمرده میشود . و مانند انسان بدوپا راه میروند دم هم ندارند .
پانقروف -- هر بلا که باشند باشند! حالا وقت درس خواندن علم حیوانات نیست! من باین حیرانم که حالا در غرایب تهاوز چسان خواهیم درآمد .
سیروس -- صبرکنیم! این حیوانات با ما بسیار وقت ایستاده گی وطاقت نمی آورند. آخر یک چاره برای دفع آنها پیدا خواهیم کرد. شکر است که رهزنان دریائی مایلزی نیست.
--موسیو سیروس ! من تا به اوتاق خود ندرایم هیچ باور نمیکنم که باز غراب تهاوز راصاحب شویم . چونکه بقدر دوسه درجن بوزینه بالاست . راه برآمدن مارا نیز یکقلم از ما سلب کرده اند. هم که میداند که چه خرابیها رسانیده اند؟
ژه ده ئون -- هر گاه باز يك تیری بیندازیم بلکه زینه را بپایان آریم .
هاربرباز تیر را بخانه کمان کرده پرتاب نمود. باز اگرچه تیر به پته پایه زینه رسید ولی چون زینه را بوزینه گان سراسر بدرون کشیده بودند بمجرد کشیدن طناب ریسمان از هم گسیخته زینه بپایان نیفتاد. پانقروف از قهر و غضب کف بر لب آورده هزار هزار کفرمیگوید. بحقیقت که حال مهاجران بسیار مشکل ولی خیلی خنده آوريك حالتیست .
دو ساعت گذشت . میمونها دو باره در حجره ها معلوم نشدند. اما گمان نشود که رفتند. چراکه راه بدررفت شان بجز زینه غراب تهاوزدگر راهی نیست . وهم گاه گاه دستها و سرهای شان از گوشه و کنار پدیدار میشود که ها نلحظه به گله تفنگ نشان گرفته میشدند .


- ( ۲۲۰ ) -

مهندس - ما بيك گوشه پنهان شویم . ژه ده ئون و هاربر در پشت يك سنگی پنهان شده تفنگهای خود را حاضر و آماده دارند بلکه میمونها باز معلوم شوند .
این رأی و فکر مهندس قبول گردید ، ژه ده ئون و هاربريك سنگی را سپر كرده تفنگ بدست حاضر نشستند دیگر رفقا برای شکار و تدارك كردن غذا بجنگل رفتند چرا كه خوردنی هم ندارند .
دو ساعت دیگر نیز گذشت . باز اثری از بوزینه گان معلوم نشد . چنان معلوم میشود که بسبب کشته شدن یکی از آنها ، وصدا های دهشتناك تفنگها رم خورده در او تاقهای غرانیتها و ز پنهان گردیده اند . با آنکه ذخیره خوردنی و نوشیدنی مهاجران بیچاره را بجنگ آورده بخوردن و نوشیدن مشغول گردیده اند . مهاجران چون هربار تلف شدن اسباب و ذخیره های خود را بدست این خبیثان می اندیشند دود از دماغ شان میبراید . ژه ده ئون گفت :
- اینکار را باید خاتمه بدهیم چرا که بسیار در از شد .
پانقروف - هیچ چاره برای دفع این خبیثها نمی یابم . آیا چنان بالار آمده خواهیم توانست ؟
- من يك راه و چاره اندیشیده ام .
- راه و چاره را چون شما اندیشیده اید منهم حکم میکنم که بغیر از همان چاره دگر چاره هیچ نیست !
- من میگویم که از راه مجرای اول غرانیتها وز که آنرا در تالاب بند و سد کرده بودیم باز کرده داخل شویم .
- ای خدا از شما راضی شود ! حقیقت که خوب اندیشیده اید . اینراه هیچ بخاطر من خطور نکرده بود . بواقعی که برای داخلشدن غرانیتها و رو دفع کردن بوزینه گان غیر ازین هیچ چاره نیست . اگرچه مجرای مذکور از طرف مهاجران به بسیار محکمی بند شده است ولی نا چار باید که باز شود . این فکر از طرف همه رفقا قبول گردید .


- ( ۲۲۱ ) -

همان بکار آغاز کردند. بعد از پیشین بود که مهاجران از شعبینه عابیل و کلنگها را بردا
شته از زیر پنجره های غرا نیتهاوز گذر کرده بسوی تالاب غرانت روانه شدند. توپ
را برای پاسبانی در انجا گذاشتند هنوز بقدر پنجاه قدم دور نشده بودند که یکی یکبار ولوله
و فغان شدید توپ بلند گردید . مهاجران توقف نمودند . پانقروف گفت که :
— بدویم به بینم که چیست ؟
همه رفقا بتاخت و اپس گشتند . سبحان الله ! چه تبدلات غریب از پنجره های
غرا نیتهاوز مانند باران بوزینه باریدن گرفته است .
آیا چه خوف و دهشتی برای میمو نها در داخل غرا نیتهاوز حاصل شد که چنین
بی اختیارانه و خوفناکانه خود را ز دروازه . و پنجره ها پرتاب کرده می اندازند ؟ حتی
با وجود ذکاوتی که بوزینه ها دارند هیچ اندیشهٔ مرگ خود را نکرده بی تانی و بالا
درتک یکی بر دیگر خود را از پنجره و دروازه پرتاب کرده می انداختند حالا نکاکثر
شان در زیر دیوار غرانیتهاوز دست شکسته و پاشکسته و سرشکسته می افتادند . آیا اینچه
بلای مبرم ، و ترس دهشت توامی در غرانیتها وز برینها وارد آمده که مرگ را از ان
اسانتر میشمارند ؟
و الحاصل این غریبه و خارقهٔ عجیبه را مهاجران بيك نظر حیرت و دیدهٔ عبرت
تماشا کرده برای غرانیتها وز آمدند ، و از آرامی و سکوتی که حاصل آمد دانستند که
هیچ یك بوزینهٔ در داخل غرانیتها وز باقی نمانده است . در پای دیوار غرا نیتهاوز بقدر
ده پانزده بوزینه بصورت نیمجان و بعضی مرده افتاده بودند . پانقروف پی هم هور
راه های شادیانه را بآواز بلند تکرار میکرد ژه ده ئون گفت که :
— پانقروف ! آنقدر آثار شادمانی منما .
— آیا چرا ؟ مگر همهٔ شان مردار نشدند ؟
— همه کی را مرده پندار ! اما برای ما چه فایده که هنوز راه بر آمدن غرا نیتهاوز
برای ما پیدا نیست .


( ۲۲۲ )

— بمجرای اول بتازیم.
مهندس — بلی، باید که بمجرای کهنه مراجعت کنیم اما ایکاش اگر يك چارهٔ دیگری پیدا شود.
درین اثنا گويا سخن مهندس را جواب بود که دفعهٔ زینه از دروازه بپایان افتاد، پانقروف چون این را دید بطرف مهندس نظر کرده گفت:
— دیدید موسیو سیروس! اینست مسئله که هیج عقل بآن نمیرسد.
مهندس — بواقعی که همچیننست پانقروف.
اینرا گفته و بزینه بالاشدن گرفت. پانقروف گفت:
— موسیو سیروس! مبادا که هنوز از ان خبیثها کدام دانه موجود نباشد و بشما ضرری نرساند...
— خواهیم دید.
رفقا نیز مهندس را پیروی کردند. بعد از کمی همه شان بغرانیتهاوز واصل شدند، هر طرفرا گردیدند هیچ کسی را نیافتند. پانقروف گفت:
— آیا نخواهیم دانست که این زینه را برای ما که انداخته باشد؟
درین اثنا يك صدای خرخری بگوش شان آمد. مگریك بوزینه بزرگی از مطبخ برآمده در پیش روی پانقروف بدویدن آغاز نهاد. پانقروف تبری که بدست داشت بالا کرده خواست که بر میمون حواله کند. ولی مهندس مانع آمده گفت:
— مزن پانقروف.
— وای این موذی خبیث را چسان بگذارم؟
— بگذار چرا که زینه را او برای ما انداخته خواهد بود چرا که دیگر کسی نیست.
پانقروف تبر را انداخته بمعاونت ناب و هاربر در پی بوزینه افتادند، و بمشقت بسیاری او را گرفته با ریسمان محکم بستند. بعد از انکه از گرفتن و بستن آن فارغ شدند پانقروف يك (اوخ) درازی برآورده گفت که:


- ( ۲۲۳ ) -

- حالا اینرا چه خواهیم کرد ؟
هاربر - اینرا خدمتکار خواهیم کرد .
هاربر اینسخن را بطرز لطیفه و مزاح نگفت بلکه باو معلوم بود که این جنس بوزینه
اگر تعلیم و تربیت شود مانند انسان کار میتواند . هاربر و دیگر رفقا به بوزینه نزدیکشدند
هاربر جنس این بوزینه را بنام « اورانغ اوتان » نشانداد . مهاجران دیدند که اینحیوان
به انسان بسیار مشابهت دارد زاویۀ وجهیۀ این بوزینه با زاویۀ وجهیه مردمان هوتنتو
ها ، واوسترالیائیها بسیار نزدیک و برابر است . آثار وحشت ، و بی فکری ، و بی صبری
و ناپاکی که در دیگر بوزینه گان دیده میشود درین جنس بوزینه دیده نمیشود . این جنس
بوزینه که مانند انسان بر پاهای خود راه میروند هر گاه در خانه ها تربیه و تعلیم شود
بکارهای جاروب کردن خانه ، و گذاشتن سفره ، و برس زدن کالا ، و رنگ دادن بوت
و بسی ازینگونه کارها خیلی بکار میآید . بکار دو نچه نان خوردن، و شراب نوشیدن نیز زود
مألوف میگردد ( بوفون ) نام حکیم مشهور طبیعی ازین جنس يك بوزینه را در زیر
تعلیم و تربیه گرفته بسیار سالها خدمتگار صادق او شده مانده است .
این بوزینه که مهاجران آنرا بسته گرفتار کرده اند به بلندی شش قدم، و وجودش
قوی ، وسینه اش فراخ ،کاسه خانه سرش مدور ، پشمهایش نرم، چشمهایش كوچك
و نزدکاوت دران پدیدار ، دندانهایش سفید، از دم و سرین سرخ نیز محروم ، دستهایش
دراز يك بوزینۀ بود . در ذقنش يك كمكن ریش سرخ رنگی نیز موجود است
پانقروف گفت :
- يك خدمتگارتنومند باهوشی معلوم میشود امّا ایکاش که بزبانش میفهمیدیم که اجرت
نوکری اورابا او کوتاه و فیصله میکردیم .
ناب از مهندس پرسید که :
- آیا افندی من براستی این بوزینه را بخدمتگاری خود قبول خواهند فرمود ؟
- آری ناب اما تو میباید که رشك نبری .


- ( ٢٢٤ ) -

ها ربر - من امید قوی دارم که خدمتگار بسیار امین و صادقی خواهد شد. هنوز
جوانست تربیه و تعلیمش بسیار آسان، هر گاه جبر و زور برونكنیم، و خوب پرورش
دهیم او نیز با مربوط گردیده بماند، وجدائی نمیخواهد .
پانقروف کین و غضبی را که به بوزینه کان پیدا کرده بود فراموش کرده گفت که :
- پرورش و تربیۀ بوزینۀ خود را من بعهده میگیرم .
بعد از ان بسوی بوزینه دیده گفت :
- ای رفیق نوما ! بگو به بینیم چه طور هستی ؟
بوزينه بيك خرخرى جواب داد . پانقروف باز پرسید که :
- خوب ای رفیق بعد از ین تو هم از مامهاجران شمرده میشوی ؟ آیا خدمتکاری
موسیو سیروس را قبول میکنی ؟
بوزينه بازيك خرخرى کرده کله جنبانی نمود .
پانقروف - اما تنخواه منخواه نیست . تنها شکمت را سیر میکنیم .
بوزینه باز در مقام تصدیق خرخری بعمل آورد .
ژده دئون - خدمتکار ما بسیار کم گو افتاده .
پانقروف - بسیار خوبست . چونکه بهترین خدمتکاران کم گو ترین آنهاست .
اینستکه باينصورت يك مخلوق نوی دیگر نیز در میان مهاجران آمیخته گردید .
پانقروف نام این بوزینه را بنابرعایت بوزینۀ کوچکی که در مملکت خود داشت (ژویپتر)
نهاد که برای تخفیف تنها ( ژوپ ) فریاد کرده شود . این نام هم از طرف همۀ رفقاقبول
گردید . استاژوپ نیز ریسمانهایش باز گردیده در غرايتمهاوزباقی بماند .


-( ٢٢٥ )-

-- باب هفتم --
-- ( فهرست ) --
پل بر نهر مرسی – تحویل پشته منظره وسیعه را به جزیره – پل
عاریتی – حاصل گندم – چای – پلهای كوچك –
مرغانچه – كبوترخانه – گرفتار كردن دو گوره خر –
ساختن عرابه – رفتن به حوصۀ بالون .

مهاجران بسببی كه بدون باز كردن مجرای كهنه به اقامتگاه خود درآمده توانسته
اند، و بی آنكه بزد و خورد با بوزینه گان مجبور شوند خود بخود از شر آنها وارهیدند خیلی
شاكر و مسرور میباشند. و بحقیقت كه اینمسئله شایان شكران و ممنونیت يك مسئله ایست.
در حالی كه بیل و كلنگ را برداشته برای كشادن راه مجرای قدیمی میرفتند در انحالت
گرفتار آمدن بوزینه گان بيك خوف و دهشت مجهول سببی و انداختن خود را از پنجره
های غرائیثها و ز حقیقتاً كه هم شایان حیرت ، و هم سزاوار ممنونیت يك حادثه ایست.
آنروز را تماماً به نقل دادن لاشه های بوزینه گانرا از پیش غرائیثها و ز و انداختن
آنها را در نهر مرسی مشغول گردیدند. وقت شام به اقامتگاه خود آمده به انتظام دادن
جای خودها پرداختند. بوزینه گان بسیار خرابی در غرائیثها و ز نرسانیده بودند، و
هیچ چیزی را نشكسته بودند. تنها اشیا و اسبابها را زیر و زبر كرده بودند. باب به ساختن
و ترتیب دادن خانه ها مشغولشده بیكساعت باز هر چیزی را پس بجایش نهاده ، واو
جاغها را آتش كرده به حاضر كردن طعام سرگرم شد .
مهاجران چون خیلی مانده و گرسنه شده بودند بکمال اشتها شکمهای خود را سیر
کردند. ژوپ را نیز که نوکر نونشانست فراموش نکرده از خوردنیهای خود بسیار چیز
ها در پیشش ریختند که او نیز بيك طور شكر گذارانه خوردن گرفت . بعد از طعام
مهاجران بر گرد میز گرد آمده از بعضی کار ها ئیکه ساخته شود ، ونقشه هائیکه کشیده
شود مذاکره و مشاوره کردند .


- (٢٢٦) -
مهمترین کارها ئیکه اولتر ساختن آن ضروری دیده میشود همانا ساختن يك پلست
بر روی نهر مرسی که بواسطه این پل پشته منظره وسیعه را با جهت جنوبی جزیره ربط
نمایند . دوم کاریکه اجراشود بوجود آوردن بعضی مرغانچه ها ، وکبوترخانه هاست
که دران مرغ و کبوتر پرو را نند و از تخم و گوشت آنها فایده برگیرند . و دیگر اینکه
برای پرورانیدن گوسفندان کوهی که در کوه فرانقلین دیده اند يك آغل بسازند تا از چو
چه گیری وشیر و پشم آنها منفعت بردارند .
روز دیگر مهاجران برای آغاز کردن بکار پل سازی جمله اسبابهای نجاری ، و میخرها
و پیچه را برداشته بساحل فرامدند . ژوب را در غسانیتها وز گذاشتند و برای احتیاط
که مباد ابگریزد يك زولانه چوبی اختراع کرده کلی خود پانقروف را به پایش انداختند.
و هم برای احتیاط که مبادا زینه را ببالابکشد در زیر غرانیتهاوز یکد و میخ چوبی بسیار
محکمی برزمین زده زینه را بآن محکم به بستند و بکنار نهر مرسی آمدند. در جائیکه نهر کج
گردی پیدا کرده مهندس توقف نمود زیرا پیش ازین مهندس آنجا را برای پل ساختن
موافق یافته بود . و بحقیقت که به این محل هرگاه پل ساخته شود تابه حوضه بالون سه
میل مسافه باقی میماند که تا آنجاره را نیز یکقدری هموار و برابر ساخته تا بطرف جنوبی
راه رفت و آمد ونقلیات بسیار آسان میشود .
سیروس سمیت درینجا از مسئله که از بسیار وقتها در ابواب تصور و تفکر دوانیده
برفقای خود بیان نمود . تصور مهندس اینست که پشته منظره وسیعه که شیمنه ها، و
خزائينهاوز، وكشتزار گندم ، و چیزهائیکه بعد ازین ساخته میشود مانند آغل گوسفند،
وکبوتر خانه ، ومرغانچه همه گی در داخل آنست بحالت جزیره تحویل دهند تا آنکه
از مهاجمه و تعرض حيوانات و حشيه وغيرهم محفوظ و مصون بماند. صورت اجرای
اینکار نیز بسیار آسانست . چونکه در وقت حاضر سه طرف تپه منظره وسیعه با آب
محاطست . باینصورت که در طرف شمال غربی از حد مجرای کهنه تا بحد مجرای فورا
آب تالاب غرانت احاطه داشته است . جهت شمالی را نیز آب مجرای نو که بواسطه


- ( ۲۲۷ ) -

آبشار بر کنار ساحل جوی آبی تشکیل داده است ، و بسببی که بواسطه نیترو غلیسرین مهندس آنرا بعمل آورده نام آنرا « نهر غلیسرین » نهاده اند احاطه کرده است جهت شرقی از حد آمیختن نهر مرسی تا مجند نهر غلیسرین با بحر محاطه است جهت جنوبی نیز با نهر مرسی گرفته شده است . مانند يك جهت غربی که اگر از تالاب غرانت تا به نهر مرسی يك جوئی یا خندقی کنده شود پشته منظره وسیعه از هر طرف با آب محاط گشته شکل جزیره مکملی را میگیرد . و از هر گونه تعرضات و مهاجمات محفوظ میماند . این جزیره پشته منظره وسیعه را باسه پل متحرك عاریتی که شب برداشته شوند و روز گذاشته با اطراف سائره متصل میگردد .
سیروس سمیت برای آنکه فکر و تصور خود را خوبتر برفقای خود بفهماند نقشه تپه وسیعه را کشیده تصورات خود را بخوبی نشاندار که همه رفقا بخوبی دانستند و از طرف همگی باتفاق آراء کمال ممنونیت قبول کردند . پانقروف از شادی بسیار بر جهیده گفت :
- اول از پل ساختن آغاز کنیم .
مهاجران بکمال شوق و گرمی به پل سازی ابتدا کردند . از جنگل ستونها بریدند . بقدر لزوم آنها را تقسیم نمودند . این پل بدو قسم تقسیم مییابد که قسم جهت تپه منظره و سیعه ثابت ساخته میشود ، و قسم طرف جنگل متحرك یعنی که در وقت لزوم گذاشته و برداشته شود . بر نهر مرسی بسبب پربری او پل سازی یکمدت درازی میخواهد . ولی هر گونه تخته و ستون و چوبهای کار آمدنی در جنگل فاروست بسیار است . آلات و ادوات نجاری شان نیز مکملست . مانند مهندس يك کار فرمائی و مانند رفقای مهندس مزد บริษัท رانی هم موجود است که به این سببها هیچ مشکلاتی دیده نمیشود .
سه هفته کامل بی فاصله مهاجران سعی و کوشش بعمل آوردند ، هوا هم خیلی خوش و موافق بود تنها در وقت خواب بقرار بته ا وژ . پروند باقی تمام روز را بساختن پل صرف مینمایند . در ظرف اینمدت ژوپ بمهاجران خیلی از خیلی آموخته گردید . اما پانقروف هنوز ژو لا ند پای اورا بر نداشته . سراسر آزاد ماندن ژوپ را معطل


— ( ۲۲۸ ) —

در ۲۰ ماه تشرین اول پل به اتمام رسید


- ( ٢٢٨ ) -
مانده اند تا آنکه منظره وسیعه حالت جزیره را بگیرد . توپ نیز با ژوب خیلی خوب
الفت پیدا کرده بدوستی گذران میکنند . ژوپ در خصوص چوب آوردن و انزه
کشی و غیر هم بسیار معاونت به مهاجران میرساند .
در ٢٠ ماه تشرین ثانی پل باتمام رسید . قسم متحرك آن به بسیار آسانی برداشته
وگذاشته میشود . هر وقتیکه برداشته میشود بقدر بیست قدم يك كشاده گی حاصل
می آید . بعد از انكه پل تمام شد مهاجران بالون را آوردن خوا ستند ، ولی آوردن
بالون موقوف بدو چیز دیگر است، اولاساختن راه دوم ساختن عرابه . با وجود آنهم
تا ساخته شدن این دو چیز ناب و پا نقروف یکبار به حوضه با لون رفته بالونرا معاینه و
مشاهده کردند درجایی که حفظ کرده بودند دیدند که هیچ آسیبی بآن نرسیده و همچنان
بحال خود مانده است .
روزدیگر پانقروف گفت که :
— آیا کشتزار گندم خود ما را فراموش کردیم ؟
حالا آنكه وقت در و رسیده است .
بواقعه که دانه گندم بکمال رسیده بود ، چنانچه مهندس گفته بود همان یکدانه
گندم ده خوشه بعمل آورده بود که باینواسطه مهاجران صاحب هشتصد دانه گندم
گردیدند . محصول گندم چون در شش ماه بسر رسیده است ازین معلوم گردید که در
سال دوبار حاصل گرفتن ممکن است . مهاجران پنجاه دانه گندم را برای احتیاط نگه
داشته هفصد و پنجاه دانهٔ دیگر آنرا در زمین شدیار کرده که به بسیار دقت و احتیاط
حاضر کرده بودند کاشتند . پانقروف دورا دور مزرعهٔ گندم رايك دیوار خار بست
بسیار محکمی کشیده ، وهم برای نزديك نشدن مرغان وضر ر نرسانیدن پرندگان به
شکلهای مختلف وصورتهای مدهش چشماره ها ساخته در هر هر جای کشتزار خلاندید.
در ٢٢ تشرین ثانی سیروس سمیت نقشه خندقی که در طرف غربی پشته منظره
وسیعه کندن آن تصور شده است حاضر نمود. در انطرف چون سنگستان موجودبود


- ( ۲۲۹ ) -
باز به نیترو گلیسرین مراجعت کردند . بعد از پانزده روز سعی و کوشش يك جر بسیار
کشادۀ بمطلوب موافقی باز گردید ، و از تالاب غرانت آب درین جر جاری گردانیده تا
به نهر مرسی جوی جاری بعمل آوردند . نام این جر را نیز ( جوی گلیسرین ) نهادند .
دوسه روز دیگر نیز بساختن پل متحرک آن کوشش ورزیده در پانزدهم ماه کا
نون تمام کارهای جزیره ساختن پشتهٔ منظرهٔ وسیعه با تمام رسید و بنا بر تصوری که مهندس
کرده بود چار طرف پشتهٔ منظرهٔ وسیعه با آب و پلهای متحرک محاط آمد .
در ماه کانون اول هوا خیلی گرم گردید . ولی مهاجران باز هم از کار و عمل فارغ نه
نشستند . به ساختن مرغانچه و کبوتر خانه ها آغاز نهادند .
جای مرغانچه و کبوتر خانه را در جهت جنوب شرقی تالاب انتخاب کردند. بقدر
نیم جریب زمین را بيك دیوار چوشی خار بستی جدا کرده در میان آن چند عدد مر
غانچه و کبوتر خانه بنا کردند .
در مرغانچه ها از نوع کلنگ ، و مرغ آبی ، و قاز يك يك جفت گذاشتند که آنها را نیز
پا نقروف و تاپ به بسیار سهولت بواسطهٔ دامها و تلك ها گرفتار آوردند . کبوتر ها را
نیز از میان شکافهای سنگلاخهای کنار مرسی بدام آورده در کم مدت در کبوتر خانه ها
آنها را آموخته کردند .
تپهٔ منظرهٔ وسیعه از وقتیکه بحالت جزیره تحویل نموده ژولانه را از پای ژوپ برا
وردند. بوزینه به افندیان خود يك رابطه و دوستگی عجیبی رسانیده که هیچ خیال جدائی
و گریختن را ندارد .
در اول ماه کانون ثانی يك واقعهٔ عجیبی ظهور نمود : در حالتیكه مهندس ، وژد ده
ئون، و پانقروف و هاربر در غرا نیتهاوز مشغول به بعضی کارها بودند و تاپ ، وژوپ ،
ونوپ در جزیرهٔ منظرهٔ وسیعه گردش میکردند . دفعتهً صداهای تاپ و توپ بيك
ولولهٔ شدیدی بگوش مهاجران برخورد . مهندس و رفقا یکا یکی برآمدند . دیدند که
يك دو حیوان بسیار خوش شکل و ظریف چابکدوی که به بزرگی يك خر بزرگ


( ۲۳۰ ) -

می آمدند باینطرف و آن طرف بد ویدن بودند و ناب و توپ و ژوپ در پی آنها افتاده
« بگیرید ! بگیرید ! » گفته فریاد و ولوله میکردند مگر اینحیوا نهار د و قدیکه‌پل نهر مر
سی بند بوده داخل جزیره منظره وسیعه گردیده اند و چون پلهابر داشته شده در جزیره
اسیر گشته باقی مانده اند . اینحوا نها از اسپ خرد تر ، و از خر بز رگتر متناسب الوجود
و خیلی چست و چالاك چار پایانی بودند . هار بر بمجردیکه آنها را دید گفت که :
— اینها اوناغاست ! اوناغا !
ناب — خر خواهد بود !
هاربر — نی ناب ! اینهارا اوناغا میگویند . اگر چه از جنس خر شمرده میشود
ولی نمی بینی که گوشهای اینها از خر کوتاه تر و در جثه و تنه بزرگتر و توانا تر هستند.
پانقروف — هر چه که هست باشد . برای ما بسیار لازم و کار آمدنی میباشند. توقف
لازم نیست بگیریم بدویم چونکه برای کشیدن عرابه ما را بسیار بکار است .
ناب و پانقروف دو يده يك دو ریسمان آوردند . و از آن کمندی ساخته بعد از بسيار تك
و تاز یکی از آنها را گرفتار آوردند . پاپها و گردن آنرا بسته در دایره که برای مرغا
نچه ها و کبوتر خانه ها ساخته بودند در يك گوشه میخ کردند . ماده آن بعد از کمی خود
بخود داخل دایره گردیده در پهلوی تر خود بایستاد آنرا نیز بآسانی ریسمان بند کر
ده از دست و پا بمیخها بسته کردند .
مهاجران چند روز متصل بساختن و هموار کردن راه سرك مانند حوضه باون
کوشش ورزیدند . از حد پل مرسی تا بحوضه مذکور بقدر سه میل مسافه موجود است
سنگ ها و درختها تیکه پس کردن و زدن آنها لازم دیده میشد بر طرف کرده چقو
ریها و بلندیهارا بقدر ضرورت هموار و برابر ساخته برکوتاه ترین راه ها يك سرك مكملى
بوجود آوردند .
چند روز دیگر نیز بساختن گادی بارکشی بسیار سبك و محكمي مشغول گشتند.
بمهارت نجاری پا نقروف و مدد رسانی رفقا آنهم بحسن صورت انجام یافت . ماندگار


-( ۲۳۱ )-

ساختن جوت ولجام ودیگر اسباب عرابه که آنرا نیز بيك طور سردستی وكار گذرانی
پانکروف ومهندس بدوسه روز حاضر كردند .
در ظرف اینچند روز هاربر وناب از تیمار وتربیه اوناغها یعنی گوره خر ها نیز فا
رغ نه نشسته حیوانات مذکوره را بخوبی رام و آموخته گردانیدند . در پنجم ماه کا
نون ثانی گوره خر هارا بعرابه بستند . در اول امر راندن آنها خیلی مشکل شد ولی
عنادا پاقروف وقمچین نواختن پاتقروف رفته رفته گوره خرهارا مجبوراً براه آورده بعد
بعد ازانکه یکچندبار در زمین های صاف پشته منظره وسیعه یا بنطرف و آن طرف دوا
نیدند پانقروف لجام آنهارا گرفته . و مهندس و ژه ده ثون وهاربر در عرابه نشسته
وناب گوره خرهارا قمچین زده راه حوضه بالونرا گرفتند ودر کم مدتی بیواقعه و حادثه
بحوضه مذکور واصل شدند بالونرا با جمله لوازمات آن در عرابه بار کردند . و تا بزیر
دیوار غرانیتها وز رسانیدند . وقتیکه مهاجران بغرانیتهاوزرسیدند شب شده بود .
پانقروف اوناغهارا از عرابه باز کرده و بجای شان بسته کرد، و آب و علف و تیمار آن
را بجا آورده بغرانیتهاوز آمد .
پانقروف هنگامی که در او تاق خود در آمد بر خوابگاه خود در از کشید . چنان
( اوخ ! ) دور و درازی بر آورده عکس صدای آن در میان سنگهای غرانیتها وز
بقدر دوسه دقیقه طنین انداز گردید .
- باب هشتم -
فهرست
ساختن کالا – ساختن پاپوش – ساختن باروت – کشت کاری –
شکار ماهی– خرمن تخم سنگ پشت– ترقی کردن ژوپ –
شکار گوسفند و بز کوهی – نباتات ومعادن نوپیدا –
یاد آوری وطن .

هفته اول کانون ثانی را بدوختن وبریدن لباسهای خود حصر کردند . قماش


- ( ۲۳۲ ) -

سان بالونرا از همدیگر باز کردند و آنرا تخته تخته ساخته در اول امر با جوهر اشقار و
پوتاس پوست موم جامه کی آنرا برداشتند . بعد ازان آب بسیاری گرم کرده با صابون
آنرا بصورت مکملی شسته مانند تخم مرغ سفید کردند . بعد از خشکشدن ازان پنتلون
و جاکتها ، و پیراهنها و جرا بها حتی پوشهای نهالین ، ومتکا ، ولحاف نیز بریدند .
و آنها را باسبزه های خشکیده در یایی پرکرده برتختهای خواب خود انداختند
ولباسهای پاك سفید خود را پوشیده ، وشکرهای عظیمی بدرگاه خالق کارساز ادا نموده
استراحت کردند .
مهاجران از پوست ماهی فوق بوت های بسیار محکم و متین کار آمدنی که از زینت
عاری بود ولی راه رفتن به آن خیلی آسان وراحت مینمود نیز ساختند .
گرمیهای بسیار شدید جزیرۀ لینقولن نیز آغاز نمود . درزیر درختهاى بهم پیوسته
جنگل بر کنار نهر مرسی شکار خیلی خوش و لذت آوری بعمل میآمد . تفنگ زده
ده ئون هيچ تیرش بخطا نمیرفت هاربرو پانقروف نیز خیلی در نشان زدن مهارت پیدا
کرده اند . مهندس اگرچه شکار انداز بسیار ماهریست ولی به شکار مشغول نمیشود
چونکه بدیگر تصورات مشغولست .
سیروس سمیت به این فکر افتاده که يك چیزی بجای باروت بسازد چونکه کفایت
کردن باروت یافته کی خود شانرا میداند . بسببی که معدن اسرب در جزیره نیست
مهندس از دانه آهن گله و ساچمه ساختن را تصور کرده . ولی برای باروت همۀ مصالحه
موجود است که ساختن آنرا مهندس آسان میداند . اما با وجود آن هم چون ساختن
باروت بسیار دقت و احتیاط میخواهد مهندس خواست که جسم دیگری بعمل آرد
تابجای باروت قایم گردد ، وهم کار آسانتر شود ، وهم قوت آن از باروت بیشتر باشد .
پاتقروف پرسید که :
— بعوض باروت چه چیزرا استعمال خواهیم کرد ؟
— پيروقسيل .


- ( ۲۳۳ ) -
- پیر و قسیل چه چیز است ؟
- باروت پنبه .
- باروت پنبه باید که از پنبه ساخته شود ، پنبه کجاست ؟
- نی پانقروف ! باروت پنبه از پنبه ساخته نمیشود . بلکه از جسمیکه آنرا سللوز میگویند ساخته میشود که این جسم نیز در جزیرۀ ما بسیار است .
- سللوز چیست .
- سللوز تارهای غبار مانندیستکه بر لیفهای اولئی پوستهای نباتات موجود است . و چون این تارهای غباری در پوست بوته پنبه بیشتر است ازان سبب اکثر ازان جمع می کنند . اما در جزیرۀ ما اگر چه بتۀ پنبه نیست ولی دیگر نباتاتیکه این مواد را دارد بسیار است . حتی درخت بيلسان نیز در نجا موجود است که مواد سللوز بر ان بسیار است .
- بسیار اعلا ، باروت سازی را بنا کنیم .
مهندس رفقای خود را بجمع کردن لیفهای درخت بیلسان امر نمود . رفقا نیز بسیار شاخهای نبات مذکور را گرد آوردند ، و تارهای غباری لیفهای اولئی اینهارا جدا ساختند . حالا این سللوزها را پیرو قسیل ساختن لازه ست که آنهم موقوف برتدا رك كردن جوهر حامض آزوتست . و چون حامض كبريت نام جوهر را مهندس پیش ترین برای نیترو غلیسرین حاضر کرده بود و حالا مقدار کافی از ان جوهر بدست دارند و شورۀ خالص نیز بسیار است لهذا جوهر حامض كبريت را باشوره معاملۀ کیمیویه داده جوهر حامض آزوت که مطلوبست بعمل آورده شد . بعد از حاضر شدن حامض آ زوت سللوزها را در حامض مذکور بقدر یکشبانه روز بخو ابانیدند . و بعد از ان کشیده و بآب شسته خشك كردند كه باينصورت پیر و قسیل بوجود آمده حاضر گردید . این قسم باروت از باروت عادتی بشدت و قوت بار بار افزونتر است . و هم در رطوبت خراب نمیشود . و هم تفنک را چرك ميكند دو دش نیز خیلی کم و رنگ آنهم سفید است . اما علتی که دارد قوت و شدت فوق العادۀ او ست که باینسبب هر گاه یکقدری از درجۀ لازمی


- ( ٢٣٤ ) -

آن بیشتر گردد تفنگ را از هم می کفاند . برای دفع این علت دقت و احتیاط را پیشه
گرفتن لازمست . اینست که باینصورت خیلی باروت مهاجران را بدست آمد .
بقدر دو جریب زمین را از تپه منظره وسیعه جدا ساخته بخوبی شدیار کردند .
و دیگر طرفهای آنرا برای چرا گاه بحالت چمزار گذاشتند. سر کها و راهها ، تنظم و کرد
بست های گلکاری نیز در جاهای مناسب تپه منظره وسیعه بوجود آوردند . در زمین
شدیار شده خویش که غیر از کشتزار گندمست انواع نباتات سبزه کاری مانند سبزی پالك ،
و پنيرك ، و سیب زمینی و غیر هم که هاربر آنها را از جنگل فاروست و دامنه کوه فرانقلن
بحالت بیابانی و خود روئی یافته جمع کرده بود کاشتند ، و آنها را تربیه و پرورش کرده
محصولات خوبی از ان حاصل آمد در کرد بستهای گلکاری نیز انواع تخمهای گلهای
خود روی بیابانی را کاشته بعد از تربیه و پرورش خیلی گلهای اعلای باغی بعمل آمد.
سرکها نیز رفته رفته بسبب گردش و مرور عرابه پخته و محکم گردید . و الحاصل پشته جزیره
منظره وسیعه حالت زمینهای متمدنی را پیدا کرد . در یکطرف کرد بستهای گلکاری
يك صفه هشت رخ و بر سر آن يك چپری بسیار منتظم خوش هندسه نیز برای تنزه
خود بنا کردند .
در کرگ دامها ، و تلکهای که پانقروف در بیرون جزیره منظره وسیعه ساخته
همیشه ، خرگوش ، و آهو ، و دیگر جانوران گرفتار می آمد . که از آنها يك يك نرو
ماده آنرا برای پرورش و چوچه گیری نگاه میداشتند . و غیر از ین بادامهای اختراع
کرده کی پانقروف از تالاب ماهیگیری نیز میکردند .
مهاجران يك روزی برای سیر و سیاحت بطرف دماغه ماند یبول رفته بودند .
در انجا در میان ریگها بسیاری از تخم کاسه پشت یافتند . کاسه پشتهای دریائی چون از
حیوانات بزرگ میباشند از انرو تخمهای آنها نیز خیلی بزرگ و بسیار لذیذ و مغذی
میشود . کاسه پشتها ( خپارا گويا برای تخم دادن ، و چوچه کشیدن خودشان يك دار الو
لاده قرار داده اند که همزاران تخم در انجادیده میشد . زيرا يك سنگ پشت در یکسال بقدر


- ( ٢٣٥ ) -

دوصدر بیست دانه تخم میدهد که از بحساب مهاجران در هر وقتی که دل شان بخواهد
ازین دارالولاده تخم برداشته میتوانند .
مهاجران بقدر لزوم تخم سنگ پشت را با يك دو عدد خود سنگ پشت جمع و
شکار کرده عودت نمودند . ژوپ در ینروزها بقدريك پيشخدمت بسیار مکملی در کار
و خدمت ترقی ورزید ، بوزینه رفته رفته بکار و خدمت و نان و نعمت افندیان خویش
محبت و آموخته گی پیدا میکنند. برای ژوپ از قماش بالون يك جاكت و پاتلون سفید
يز ساختند که بوزینه از جیبهای این لباس خود بسیار مسرور و ممنون گردید . همیشه
دستهای خود را در جیبهای خود گذاشته بدانصورت راه میرفت . علی الخصوص که
جیبهای اورا از بادام جنگلی نیز پر میساختند . هرگاه کسی بجیبش دست در از کند از بیم
آنکه مبادا جیبش را بگیرند خیلی بد میبرد . ناب ژوپ را بکارهای مطبخ نیز آشنا و
ماهر گردانید . در مابین ناب و ژوپ الفت و محبت خالصانه پیدا شده که ژوب بنابر همان
محبت و و داد هر چیزیکه از ناب می بیند و میشنود بزودی می آموزد و اجرا میکند. علی
الخصوص يك روزی بود که ژوپ سفرۀ طعام را بخاطر کردن آغاز نهاد . مهاجران
از مشاهده اینحالت ژوپ بسیار مسرور گردیدند. ژوپ آنقدر بمهارت و درستی طبقها ،
و کاسه ها را میبردارد و میگذارد که از افندیان خود صد ها آفرین میشنود. در اثنای طعام
خوردن یا نقروف میگوید :
- ژوپ ، گوشت بیار .
بوزینه همان بمطبخ دویده از پیش ناب در بشقاب گوشت گرفته میآورد .
- ژوپ ، یکقدری شور با بیار .
بوزینه باز بمطبخ دویده کاسه شور با را میآورد .
- ژوپ، يك بشقاب خالی بیار .
بوزینه هماندم بشقاب را گرفته و بد سمالی که در کمرش آویزانست پاك کرده میگذارد .
و الحاصل ژوپ بسیار خدمتگار کار گذار چالا کی برآمد آرزوی فرار کردن نیز


- ( ٢٣٦ ) -

یکقلم از دلش برامد . بمهاجران يك محبت و اخلاص عجیبی بهم رسانیده در جنگل
با ایشان یکجا میرود. وعصا چوب کلفتی که با نقروف برای او ساخته بر شانه خود گرفته
خیلی بناز و غروری براه میرود . هر گاه عرابه از راه بر آید و یا در جائی بند بماند شانه
های قوی خود آنر اتیله داده براه میآورد . بر شاخهای بسیار بلند در ختان بکمال آسانی
برآمده میوه . یا از آشیانه های مرغان تخم ها را جمع کرده و جیبهای خود را پر ساخته
فرومی آید .
در آخر ماه کانون ثانی به بعضی کارهای مهم دیگر نیز آغاز کردند . اولا از حد پل
جوی غلیسرین تا بدامنه کوه فرانقلن يك سرك خوشنمای دیگر کشیدند چند روز متواتر
در بنراه کار کردند . بعد از ان در دامنه کوه برای پرورانیدن حیوانات پشم دار شیردار
مانند بز و گوسفند کوهی که گرفتار آوردن آنها را مهندس تصور کرده ساختن آغیل بزرگی
را بنا کردند . برای این آغیل در دامنه جنوبی کوه فرانقلن يك چمنزار وسیع خوش
هوا و با فضائی را انتخاب کردند . این چمنزار خیلی لطیف و دلکشايك موقعیست . یگان
یگان درختان خوشنما نیز در آن موجود است يك جوى كوچك آبی نیز از نهر ( قريق روژ )
جدا گشته از میان این چمنزار گذر کرده پس به نهر مذکور می آمیزد. کارتنها کشیدن
يك دیوار چوبی خار بستی محکمیست که بر اطراف این چمنزار ساخته شود . مهندس
نقش دیواری را که کشیده میشود بر زمین خط کشید . چوبهائی که برای دیوار لازم
بود بریدند. و بر خطی که مهندس رسم کرده بود چوبها را بفاصله ده ده قدم خلانیده
و مابين يك چوبرا تا دیگر چوب شاخله های برگ دار پر خار را با همدیگر بسته در ظرف
پنج شش روز يك دیوار محکم و مکملی که به بلندی یکقد آدم بود بر پا کردند . در
یکطرف آغیل مذكور يك دروازه مضبوط چوبی نیز ساختند . در داخل این دیوار
جابجا چیزیهای سر پوشیده بچیده زمستانی نیز بوجود آوردند . همۀ این کار ها بمدت سه
هفته دوام ورزید . در ظرف این مدت مهاجران صبح وقت در عرابه نشسته بر سرك
هواداری که برکنار نهر قریق روژ کشیده اند در زیر درختان سایه دار می آمدند.


- ( ۲۳۷ ) -
وتا بشام کار کرده باز بغرانیتها و ژ بر می گشتند تا آنکه آغل بسیار مکمل و محکمی
بوجود آمد .
حالا کار بر شکار گوسفندان و بزهای کوهی ماند . گله های گوسفندان بر موی را
در دامنه های کوه بسیار بارها دیده بودند . مهندس برای گرفتار آوردن آنها نیز
يك تصور بسیار خوبی کرده در ٢٥ ماه شباط بنا بر تیب نقشهٔ مهندس هاربر و ژه ده تون
بر او تا فاه سوار گشته و توپ و ژوب با آنها رفیق شده در پی يك گلهٔ بزرگی از گوسفندان
افتادند و رفقای دیگر از ینطرف و آنطرف دسته های چراغ چوب را بدست گرفته و ما
نند مشعله ها آنها را در داده گوسفندان مذکور را از برامدن کوه مانع میشدند تا آنکه
آهسته آهسته آنها را براه آغل برابر کردند . بعد ازان مهاجران و توپ و ژوپ بیک
وضع مناسبی بر اطراف و پی گله منقسم شده رفته رفته دایره فرار آنها را تنگ میکر
دند و چون نزديك دروازه آغل رسیدند بیکباره گی با مشعله ها و صداهای تفنگ ها ،
و فریادها و فغانها برگله هجوم بردند . گلهٔ گوسفند ازین هنگامه و ولوله رم خورده بد
ویدن آغاز نهادند . بقدر دو صد حیوانیکه در گله موجود بودند تار و مار گردیده هر
يك بيكطرفی گریختند اما مهاجران چالاکی و کوشش ورزیده بقدر سی دانه از انهارا از گله
جدا کرده و از هر طرف راه را بر آنها بریده جبراً بدروازه آغل سر راست توانستند .
حیوانات مذکوره نیز آنجا را راه نجاتی برای خودشان پنداشته در امدند و باینصورت
گرفتار دام آغل گردیدند .
در نیحیوانات اکثرشان ماده و کم ترشان نر بود و غیر از گوسفند بز کوهی نیز
موجود بود. اگرچه بسیار زحمت کشیدند ، و خیلی مانده شدند اما مکافات زحمت خود
را هم یافتند . دروازه آغلرا محکم بند نمودند بغرا نیتها وز عودت کردند . آنشب
را بکمال استراحت و ممنونیت بسر آورده علی الصباح در عرابه نشسته به آغل آمدند .
دیدند که گوسفندان اگرچه برای برامدن از آغل و برجهیدن از دیوارها بسیار سعی
و کوشش کرده اند ولی به برامدن کامیاب نشده اند . چند روز متمادیاً بالفت دادن


- ( ۲۳۸ ) -

وانسيت پیدا کردن حیوانات مذکوره کوشیدند . تا آنکه بعضی از آنها را تا یکدرجه
رام توانستند که به رام شدن دیگران نیز امیدوارى شان پیدا شد .
مهاجران بیکار ننشستق را براى خودشان یک مدتی میشمارند . بعد از انکه سرک
راه حوضۀ بالون وسرك راه آغل را بخوبی پخته کاری و انتظام دادند یک سرك دیگری
نیز بجهت غربی تا بحوضۀ نهر آبشار نیز بر اوردند و چند روز را متصل درینکار بسر آوردند
که این سرك از سرك آغل وسرك بالون بیشتر زحمت بسرد رسید در جزیرۀ لینقون جای
نامعلومی باقی نمانده که مهاجران برای کشف آن مجبور باشند . تنهاییشۀ برازقی ولخ
کوتاه درخت شبه جزیرۀ مار است که در مابین جبه زار تا دورن ، و جنگل فاروست
واقعشده است ژه دمتون این بیشه را از بعضی علامات آن بخوبی میداند که دران بسیار
حیوانات درنده وحشی خواهد بود . از انرو حرص شکارش روز بروز برای رفتن
آنجا افزونی میگیرد ولی منتظر فرصت میباشد .
کار کشتکارى شان نیز یو مافیوم در ترقیست مزرعۀ گندم شان سبز و خرم ایستاده،
مزرعۀ سبزى و ترکارى شان نیز بکمال خوبیست .
در آخرهای موسم تابستان مرغان مرغابچه ها وکبوتران کبوتر خانه ها کثرت و
تنوع پیدا کرد .. مطبخ ناب هیچ روزی نیست که از طعامهای گوناگون لذیذه خالی مانده
اینست که بدینصورت مهاجران فلاکتزدۀ جزیرۀ لینقولن بهر چیزیکه رخ آوردند
و کوشش ورزیدند مظهر عنایت ربانی گردیده موافق و کامیاب آمدند . وبنا بر ضرب
المثل مشهورى كه كفته شده « يك بديگر معاونت کنید تا که خدا نیز بشما مدد کند»
این آدمان دلاور باغيرت وکوشش نیز اولا با یکدیگر معاونت میکنند ، و بعد ازان مظهر
عنایت ربانی میشوند .
در روزهای کرمی بوقت شبها در پیش باغچۀ گل کاری خودشان آمده بر سر صفه در
زیر چپری خود در عالم مهتاب می نشینند . شیرین شیرین صحبتها میکنند . در اثنای
مصاحبت و طن خود شانرا بخاطر میآورند . هرکس اقربا و تعلقات خود را بخاطر


- ( ۲۳۹ ) -

آورده اشکریز حسرت میشوند . گاهی نتیجه محاربة جنوبی و شمالی را که
ناتمام گذاشته آمده اند می اندیشند . ژه ده تون برای رسیدن يك نسخه نيورك هرالد
در انوقت خیلی حسرتکش میباشد چونکه یازده ماه تمامست که از همه دنیا جدا افتاده اند
و بغیر از روی همدیگر خودشان روی دیگر هیچ انسانیرا ندیده اند .
سیروس سمیت وقتیکه رفقا به مکالمه و مصاحبه مشغول میشوند خاموش و ساکت
می ماند و تنها بر نکته های هاربر و لطیفه های پانقروف يك تبسمی میکند زیرا مهندس
همه وقت خود را به اندیشه و فکر پیدا کردن اسرار عجیبه و غریبه که در جزیره گاه گاه
به ظهور آمده مصروف میدارد .

باب نهم

فهرست
بد شدن هوا - ساختن ماشین بالاشدن و پایان آمدن - ساختن
شیشه - پرورش گوسفند و بز - بزرگ شدن گله - يك
سوال مخبر - خط ترتیب جزیره لینقولن - تکلیف پانقروف

در هفته اول ماه مارت هوا تبدل ورزید . در هوا الكتريك بسياری موجود گردیده
مهاجرین دانستند که طوفان هوائی ظهور خواهد نمود لهذا لوازم احتیاط را از دست
ندادند . بعد از کمی باد بسیار شدیدی با رعد و برق بوزیدن و غریدن و لمعه پاشی آمد .
باران بسیار شدیدی باریدن گرفت . مهاجران به بستن پنجره ها و دروازه های خرائیتهاوز
مجبور گشتند . رفته رفته شدت رعد و برق بیشتری گرفت . باران نیز به ژاله تحویل
یافت . پانقروف چون باریدن این ژاله مدهشی را که به بزرگی تخم کبوتر بود بدید
کشتزار گندم را اندیشیده خیلی غمگین گردید . لهذا موم جامه بزرگ باقی مانده بالون
را با ریسمانهای آن بدوش کرده مجلد ی تمام از خرائیتها و ز فرو آمد . ناب و هاربر نیز
اوراپیروی کردند تا آنکه دوان دوان به پیش کشتزار گندم برسیدند . گندمها خوشه
های سبز سبز تازه بر اورده بودند . موم جامه را بر روی آنها از سر دیوار خار بستی که بر


-( ٢٤٠ )-

اطراف آن کشیده بودند در کشیدند که باینصورت گندم ها را از آسیب ژاله وارهانیدند.
اگر چه بخوبی تر شدند و بسیار زحمت کشیدند ولی بمطلوب خود هم واصل شدند.
این هواهای طوفانی تمام هشت روز دوام نمود رعدها و برقها از غرش و درخشدن
کمی هیچ وانه استاد . حتی چندبار صاعقه های بسیار مدهش نیز افتاد یکبار صاعقه بر
سر درختهای بلند کنار تالاب غرا نت نیز بیفتاد .
تا بوقتیکه هواهای بد دوام ورزیده مهاجران نیز در درون غرا نیتها و زبه تکمیل کردن
بعضی نواقصات خود دوام نمودند . يك الماری مکملی برای گذاشتن اسلحه خود
ساختند که به اسلحه شان بواسطه این دولاب بکمال خوبی و پاکیزه گی نگهبانی شد. مهندس
يك اسباب خراطی نیز ساخت که بواسطه آن برای کالای خود شان دوکمه های بسیاری
ساختند زیرا از بی دکمه گی بسیار به تنگ آمده بودند . برای ژوب نيز يك اوتاق
جدا گانه مخصوصی ساختند . والحاصل در بیرون هرا نقد ر که صداهای رعد و برق
حکمفرما میبود در درون غرا نیتها وز نیز صداهای اره و تیشه و رنده و کمان خراطی
دوام میورزید .
ژوب نیز روز بروز درکار وخدمت ، و پیشه وصنعت در ترقی بود. پاقرون
ناب را مخاطب کرده میگفت .
- ژوب بسیار خوش من می آید . چقدر بخوبی و درستی کار میکند . هیچ تردد
وسرکشی هم ندارد آیا همچنین نیست ناب ؟
- بلی اول شاگرد من بود ولی حالا در هر کار با من برابر است .
- نی بیک چیز از توهم بهتر است . چونکه تو بسیار یاوه گوئی میکنی ولی او کار می
کند و سخن نمیگوید .
حقیقتاً که ژوب هر کار را بخوبی اجرا میکند. کالای مهاجران را پاك كرده بدرستی
قات میکند سیخهای کباب را چرخ میدهد . خانه را جاروب وصفائی میدهد . سفره
را حاظر میسازد . در وقت نان خوردن بشقابهای طعام را میبردارد و میگذارد . چوب


- ( ٢٤١ ) -

هارا بدرستی میچیند . بر سر اینهمه پاهای پانقروف را نیز در وقت خواب چاپی میکند .
حال صحت مهاجران نیز بکمال خوبی و تندرستیست . هوای جزیره لینقوان بسیار
صاف و از هر گونه عوارض آزاده است خوردنیهای خیلی مغذی و خوبی میخورند .
ریاضت بدنیه شان نیز بسیار است پس جان به صحت و تندرستی نباشند .
در نهم ماه مارت طوفان هوائی بر طرف گردید و لی ابرها هنوز چوسپا را تیره
داشته بود . درین اثنا ماده اوناغها يك چوچۀ زائید . درمیان گوسفندان نیز بسیار
بره ها تولد یافت . شیر و ماست و پنیر و روغن مسکه و امثال آنها بر مهاجران کثرت
پیدا کرد . گوشت بره های تازه بالاتر .
يك روزی بود كه پانقروف مهندس را گفت :
- شما یكوقتی گفته بوديد كه يك ماشینی خواهید ساخت که بواسطه آن ماشین از عذاب
برآمدن و فرامدن زینه رهائی خواهیم یافت . آیا آن ماشین را فراموش کردید یا آنکه
از ساختن آن صرف نظر کردید ؟
- ساختن آن آسانست. اما شما آیا آنرا بسیار ضروری و لازم میدانید ؟
- البته لازم میدانم . چونکه هرگاه چارۀ آسان برای برآمدن و فرامدن غرانیتهاوز
در دست داشته باشیم برآمدن بر اینقدر زینه های دور و دراز و زحمت کشیدن چه معنی دارد .
- بسیار خوب پانقروف ، چونکه آرزو میکنی ما هم بکار آغاز میکنیم .
روز دیگر مهندس بکار ساختن ماشین برآمدن و فرامدن آستین همت برزد .
اولا جویچه كك آبی را که در غرانیتهاوز آورده بودند بقد رنیم گز دیگر چقور تر کندند
و مجرای آبی را که از غرانیتهاوز برای آب این جویچه سوراخ کرده بودند فراختر
کرده بقدر يك ناوه آسیا آب را در جوی داخل غرانيتها وز جاری ساختند . و آب جو
را در چاهیکه بآخر غرانیتهاوز موجود است بصورت آبشار روان کردند . اینکار
چون تمام شد مهندس از تخته چوبها يك چرخ پروانه دار مضبوطی ساخته بردهن چاه
ربط نمود که این چرخ را نیز بر چهار چوب دار مانندی استوار ساخت بصورتیکه شدت


- ( ٢٤٢ ) -
آب آبشار بکمال سهولت و آسانی چرخ مذکور در ابواسطه پروانه ها بسرعت و تیزی بدور
می آورد . یکسر محور این چرخ پروانه دار را از دروازۀ غرانیتهاوز بیرون برآورده
يك ریسمان محکم زینه را باز کرده و يك تخته متينی كه يك آدم بلكه دو آدم بر آن نشسته بتواند
مانند پله تراز و به ریسمان کوتاه محکم بيك نوك ریسمان کلفت به بست . نوک دیگر
ریسمانرا به محوریكه از در وازه بیرون برآورده بود ربط نمود . وقتيكه قوت آب چرخ
را بدور میآورد محور نیز بدور افتاده ریسمانرا بالا میکشید و هر چیزیکه در تخته نشسته
باشد بکمال آسانی بر می آمد . ويك حركت دیگری نیز برای محور ساخت که در وقت فرو
آمدن به آهسته کی و تدریج فرو آید که باینصورت ماشین صعود و نزول حاضر و آماده
گردید . در هفدهم ماه مارت اول بار ماشین بکار افتاد . مهاجران به بسیار آسانی و
سهولت خودشانرا و اسباب خودشانرا بالا و پایان کردن گرفتند . ازین اصول نواز همه زیا
ده تر توپ ممنون و مسرور گردید . زیرا توپ مانند ژوب در فن بالا برامدن بپته پاه
های زینه مهارت ندارد . على الأكثر بر پشت ژوب یا بر شانه ناب بالا و پایان میشد ولی
حالا بواسطة ماشين مذكور بكمال راحت وسهولت میبراید .
مهندس بعد از ساختن ماشین صعود و نزول ساختن شیشه سازی را بنا نهاد . چونکه
برای نجره های غرانينهاوز شیشه بسیار ضروری مینمود . لهذا در بیست و هشتم ماه
مارت داش کلالی را سر از نو آتش دادند . و بدرجه ئیکه هر چیز را در آن آب و مذاب
بتوانند گرم کردند . صد حصه ریگ ، سی و پنج حصه تباشیر ، چهل حصه کبریت
سودا ، دو حصه خاکه زغال را با هم آمیخته در بوته بزرگی کلئی که مخصوص برای این
کار ساخته بودند بریختند. بقوت حرارت اجرای مذکوره با همدیگر آب و مذاب شده
ب قوام يك معجونی درامده مهندس يك عصای آهنین در از میان خالی بار یکی که پیش از ین
برای همین کار حاضر و آماده ساخته بود در میان بوته معجون مذکور فرو برده يك مقدا
ری از انرا بر نوك عصاى مذكور برداشت و آنرا بر روی لوحۀ آهنین کرمی که برای کار
شیشه سازی از پیش در داش حاضر شده بود دور داده تا شکل مطلوبی که مهندس میخواست


- ( ٢٤٣ ) -
پیدا کرد . بعد از ان عصای میان خالی مذکور را به هار پر داده گفت که :
— درین عصا هر انقدر که نفست کار میکند دمیدن گیر .
هار پر لوله آهنین را بدهن گرفته بشدت تمام دمیدن گرفت . معجون مذکور نیز
آماسیده میرفت و باز معجون مذکور مهندس بران علاوه میکرد ، و هار پر بدمیدن
دوام میورزید تا آنکه بقدر يك هندوانه گردید . مهندس عصا را از دست هار پر گرفته
باطرف و آنطرف بچرخ دادن آغاز نهاد تا آنکه معجون مذکور شکل اسطوانه را پیدا
کرده دونوك این اسطوانه مخروطی بود که هر دو نوك آنرا با يك کارد با آب تر شده
بریدند و اسطوانه مذکور را بر لوحه آهنین گرم شده گذاشته با همان کارد از میان پاره
کردند . ولوحه مذکوره را گرم کرده بالوله آهنین گرم شد چنانچه خمیر را برای آش
پاراته هموار میسازند معجون مذکور را بر لوحه آهنین سطح و هموار نمودند . بعد از
سرد شدن و هموار گشتن لوحه های بلوری بسیار مکملی بوجود آمد . برای پنجره و در
وازه والماری های غراینتها و ز بقدر پنجاه لوحۀ بلوری لازم بود که به پنجاه بار همین گونه
عملیات لوحه های بلورین مذکور را بعمل آورده بغر اینتها وز رفتند . و پنجره های خود
شانرا بهمین آئینه ها مزین ساختند . اگر چه این شیشه ها بسیار سفید و منتظم نبودند
ولی بدرجه که انسانرا از باد و باران و هواهای مخالف محافظه کند و مانع نظاره بیرون
هم نشود و ضیا را هم بخوبی داخل گرداند بودند که مطلوب مهاجران هم همینقدر است .
يك روزی در اثنای گشت و گذاری که در جنگل فاروست میکردند بیکدرختی
بر خوردند که ازین درخت نیز فایده کلی برای مهاجران حاصل آمد . این درخت که
( سیقاس ره ده لوتا ) نام دارد در میان درون شاخهای آنهایك موادی موجود است
که عینا خاصیت و رنگ و لذت آرد گندم را دارد . و در همه زبانها ایندرخت را ( درخت
نان ) میخوانند مهاجران جای و راه ایندرخت را نشان و علامه کرده بغراینتها وز
عودت کردند . روز دیگر عرابۀ دستی خود را به پیش درخت مذکور آورده از چوبهای
مذکور بار کردند و بغر اینتها و زبرده مواد آردی آنرا از میان شاخهای مذکور کشیدند .


-( ٢٤٤ )-

از آرد مذکور آشپز ما هر ما ناب بغیر از نان خشك دوسه رنگ بقلو ا و پراته وشيرينيها نيز
پخته کرده بر سر سفره طعام شام در پیش روی افندیان خود بنهاد . اگر چه نان و حلواها
ئیکه ازین آرد پخته شده بقدر آرد گندم لذت ندارد و لی باز هم از آردیت سراسر بدر
نیست. پانقروف از خوردن این آرد خیلی ممنون و مسرور شده گفت :
ـ آیا این يك را با ور نکنیم موسیو سیروس که خدا برای قضازده گان فلاکتزیده
جزیره های مخصوصی خلق نفرموده باشد ؟
ـ مقصدت را ندانستم پانقروف !
ـ من چنان میگویم و اعتقاد میکنم که خداوند ما برای بندگان خود بعضی جزیره
های مخصوصی خلق فرموده که هرگاه بعضی بندگان فلاکتزده خود را در انجا بیندازد
هر چیزیکه بکارشان باشد در انجا بیابند .
ـ بلکه همچنین باشد .
ـ ( بلكه ) نمیخواهد ! جزیره لینقولن برای اینسخن من شاهد عاد لیست .
اینست که با ینصورت هر کاره ماچران در جزیره لینقولن بخوبی سر انجام میگرفت.
اگر چه از وطن خود بيك صورت بسیا ر فلاکت انگیزی دور گردیده اند و لی جزیره
لینقولن را وطن ثانی برای خود شمرده يك محبت صمیمیتی بآن پیدا کرده اند اما
با وجود آنهم باز وطن يك چيزيست که آرزوی آن گاهی از دل انسان بیرون نمیبراید.
لهذا اکر امروژ يك وابوری از پیش جزیره بگذرد هما نلحظه به ترك كردن جزيره و
عودت کردن بوطن خود حاضر میباشند . و هم ازين يك ترس واندیشه دارند که مبادا
يك نتيجه وخيمه ظهور یابد و احوال استراحت شان بيك فلاکتی منجر نشود .
از وقت ورود شان بجزيره تا بحال یکسال و چیزی بالا میشود . مهاجران هر روز
بعد از طعام در زیر چیری که در میان باغچه پشته منظره وسیعه ساخته اند جمع می آیند.
و همیشه از جزیره لینقولن بحثها میرانند . يك روزی بود که با ز مهاجران بر صفه پشته
منظره وسیعه گرد آمده از احوالات جزیره لینقولن مباحثه و مصاحبه میکردند.


- ( ٢٤٥ ) -

ژده ثون پرسید که :
موسیو سیروس ! آیا با آلت سکستان که از میان صندوق برآمده هیچ یکبار حد مو
قع و محل جزیره را معین کرده اید یا نی ؟
نی .
اگر یکبار بواسطه آن آلت طول و عرض جزیره خود را از روی حقیقت تعیین
نمائیم بد نخواهد بود . چه نکه بواسطه آلت فنی البته صحیحتر و راست تر معلوم کرده خوا
هیم توانست .
پانکروف – ازین چه فایده حاصل خواهد شد ، زیرا اين يك معلومست که جزیره
ما پای نکشیده باشد ، و از جائیکه بود براه افتاده دیگر جا رفته باشد .
نی پانقروف البته که جزیره پای کشیده نمیتواند و بدیگر جا رفته نمیتواند . اما من
میگویم که مبادا در تعیین طول و عرض او التي ما خطا ئی پیش نشده باشد .
مهندس – راست گفتی ژه ده ثون ! من اینمسئله را باید از اول می اندیشیدم . اما باز
هم اگر خطائی پیش شده باشد از پنج درجه بیشتر نخواهد بود .
ژه ده ثون – که میداند . بلکه بیکی از زمینهای مسکونه نزديك باشيم ؟
مهندس – این را فردا خواهیم دانست .
پانکروف – موسیو سیروس در تعیین خود هیچکا، خطا نکرده است . هر گاه جزیره
از جای خود حرکت نکرده باشد جزیره خود را در همانجائیکه یافته بودیم خواهیم یافت .
به بینیم .
روز دیگر مهندس طول و عرض جزیره را با آلت سکستان تعیین نمود .
در تعیین اول چنین یافته بود .
طول غربی از : ١٥٠ تا ١٥٥ درجه .
عرض جنوبی از : ٣٠ تا ٣٥ درجه .
حالا چون با آلت سکستان معین کردند چنین برآمد .


- ( ٢٤٦ ) -

طول غربی ! ١٥٠ درجه و ٣٠ دقیقه .
عرض جنوبی : ٣٤ درجه و ٥٧ دقیقه .
پس معلوم شد که مهندس در معلوم کردن طول و عرض جزیره تنها در دقیقه ها فرق کرده اما در جه را هیچ فرق نداده است . ژه ده ئون گفت :
حالا در نقشه اطلسی که بدست داريم نيز يك نظری بيندازیم . به بینیم که برین خط طول و عرض دیگر جزیره نزديك ما هست یا نی !
هار بر دو بده خريطه را از غرانیتها و ز بیاورده مهندس خریطه را در پیش روی خود باز کرد . پر کار را بدست گرفته موقع جزیره را معین نمود. مهندس دفعته متحيرانه توقف نموده گفت که :
وای ! درین نقطه بحر محيط يك جزيره در خریطه نوشته شده است.
پانقروف - آیا هست ؟
ژه ده ئون - اگر باشد جزیره خود ما خواهد بود .
مهندس - نی جزیره ما نیست ! چرا که از جزیره ما دو نیم درجه بطول غربی، و دو درجه بعرض جنوبی دور تر افتاده است .
هاربر - آیا اسم انجزیره را چه نوشته اند ؟
جزیره ( تابور )
آیا از جزایر مسكونه معموره است ؟
نی ، بلکه در نجز، نیز پای انسان هیچ وقت نرسیده .
پانقروف - ما میرویم ، درین جزیره قدم مینهیم .
آیا ما ؟
البته ما ، يك كشتى بزركترك باديان داری که ساختیم، وكپتانى آنرا نيز من بعهده گرفتم، فتن بجزیره تابور چه چیز است . آیا ازنجا چقدر مسافه دارد ؟
از نجا تا بجزیره تابور بجهت شمال شرقی ١٥٠ ميل مسافه دارد .


- ( ٢٤٧ ) -

یکصد و پنجاه میل مسافه چه چیز است هر گاه کشتی خوبی باشد در چهل وهشت
ساعت انمسافه را قطع خواهیم کرد .
ژد ده ئون - اما ازین رفتن چه فایده ؟ چونکه جزیره خالی ست. و مسکون نیست.
بعد ازین مکالمه قرار دادند كه يك كشتی بسیار مکمل و خوبی بسازند .
- باب دهم -
فهرست
ابتدا کردن بساختن کشتی - حاصل برداشتن از گندم - یافتن نبات
بسیار نافع - ماهی بالینه - پاره پاره كردن ماهی با لینه -
جهت استعمال دندانهائ بالینه - خوشی پا نقروف

پانقروف هر گاه بريك چیزی قرار بدهد حکماً آنرا اجرا میکند . حالا دیدن
جزیرۀ تابور را قرار داده تا نه بیند امکان ندارد . وچون دیدن ورفتن جزیرۀ تابور
متوقف بر ساختن کشتیست مطلق باید که کشتی ساخته شود .
در باب ساختن کشتی مهندس و پا نقروف قراری که داده اند باینصورتست :
طول این کشتی ٣٥ قدم باید شود . وعمق آن شش قدم . روی این کشتی سراسر
پوشیده باید بود برای فرو آمدن بزیر کشتی دو دریچه از روی کشتی باز شود زیر این کشتی
بر دو اتاق تقسیم باید شود . سه بادبان كوچك و بزرگ برای آن ساخته شود . چوبی
که کشتی از آن ساخته شود یا از سیاه چوب ، ویا از چوب ارچه باید بود .
بعد از قرار دادن باینصورت پانقروف ومهندس بکار کشتی سازی مشغول گشتند.
ژدده ئون و هار بر نیز بکار شکار سر گرم شدند . ناب از مطبخ هیچ نباید که برآید. ژوب
هم شاگرد ناب است . توپ البته که از شکاریان جدا نمیشود .
مهندس و پانقروف در جنگل در آمده درختها ئی که چوب آن برای کشتی بکار بود
انتخاب کردند. تخته ها و چو بهای مکملی بریدند برکنار دریا بین شمینه ها و سنگلاخ يك


- ( ٢٤٨ ) -

جای مناسب را برای کشتی سازی منتخب کرده بکار آغاز نهادند هشت روز تمام به اره
کشی و تبر زنی سرگرم شده بطول سی و پنجمقدم استخوان بندی کشتی بمیدان برامد.
ولی به اتمام رسیدن آن چنان معلوم میشود که بقدر دو ماه کار خواهد خواست. پاتقروف
یکدقیقه از سر کار خود دور نمیشود . و میخواهد كه يك آن او لترکشی به انجام برسد.
اما درین اثنا وقت در و گندم رسید لهذا پانقروف يك دو روز به ترك كردن كشتی سازی
مجبور گردید . در پانزدهم ماه نیسان از درو گندم بقدریكه پیش ازین تخمین کرده
بودند گندم حاصل آمده یعنی پنج پیمانه که عبارت از شش لك و پنجاه هزار دانه باشد.
باز یکقدری برای احتیاط نگاه داشته باقی آنرا بکاشت . که از بحساب بدیگر دروچهار
هزار پیمانه گندم میبردارند .
پانقروف کشتزار نوگندم خود را بخوبی و درستی شدیار و پارو تربیه کرده و گندم
را در ان کاشته و مترسها را در ان خلانیده پس بر سر کار کشتی سازی خود بیامده ژه
ده ئون نیز باهار بر از شکار بیکار نمی نشستند . هر روز به جنگل فاروست رفته از هر
گونه شکار بدست می آرند .
یکروزی در اثنای گشت و گذار ژه ده ئون در میان جنگل يك نبات بسیار نافع و مفیدی
کشف نمود . در ۳۰ ماه نیسان در آخر جنگل فاروست شکار یان گردش داشتند . ژه
ده ئون يك بوی سبزه آشغالی بد ماغش رسیده بر زمین نظر کرد ، و بعضی برگهای نبا
تات را جمعکرده به هار بر گفت :
- به بین هار بر ، این نبات را میشناسی ؟
هار بر که چند قدم پس تر از ژه ده ئون بود نباتر ا گرفته و معاینه کرده گفت :
- این را از کجا پیدا کردید ؟
- درینجا پیدا کردم ، وهم بسیار است .
- موسیوژه ده ئون شما به این کشف خود پانقروف را تا ابد منت دار خود کردید.
- مگر این توتونست ؟


( ٢٤٩ )

بلی تو تونست . اگرچه از جنس بسیار اعلا نیست ولی بد گفتنی هم نیست .
بگو که پا نقروف مسعود و بختیار گردید . لکن همه را به او نمیدهیم . برای خود
نیز چیزی نگاه میداریم .
وسیوسپیله، من دیگر چیزی فکر کردم پانقروف راهیچ خبر ندهیم ، تو تو نهارا
از نجا جمع کنیم ، بعد از انکه آنرا خشک و میده كرديم يكروز بخیر در يك پيپوئی پرکر
ده بپانکروف پیشکش کنیم .
بسیار خوب گفتی هاربر ، بعد از یافت شدن تو تون هیچ آرزوی پانقروف باقی
نماند زه ده تون سپیله و هاربر مقدار وافری جمع کرده بغرانیتهاوز آمدند ، وبکمال
دقت آنهارا پنهان کردند و تا بوقت خشکشدن و میده کردن آنها همیشه به پنهان کردن ،
ونشان نه دادن آنرا به پا نقروف کوشش ورزیدند . گویا که پا نقروف مامور گریزی گرفتن
توتون بوده باشد که اینها در پنهان نمودن تو تونرا از واسقدر احتیاط و دقت می کنند .
وچون پا نقروف همیشه بکار کشتی سازی خود سر گرم میباشد، و تاشب نشود بغرانیتها وز
نمی آید ازانرو مسئله پنهان کردن توتون آسان میشد .
در پنجم ماه مايس يك شكار بسیار بزرگی پیش آمد که همه مهاجران برای این شکار
دست بك كردند. این شکار عبارت از يك ماهی بزرگ «بالینه » بود که چندر وز باینطرف
در میان دریا به نردیکیهای جزیره در گردش وجولان میبود . معلوم ست که ماهیان بالینه
در تمام حیوا ناتی که خداوند عظیم الشان در بر و بحر خلق فرموده بزرگترین و جسیمترین
آنهاست . يك ماهی بالینه بقدر چهل فیل جسامت دارد . مهاجران که بهوس شکار آن
افتاده اند محض از برای فایده برداشتن ازروغن و استخوانهای دندان اوست که در همه
اطراف انحیوانرا از برای همین دو چیز فایده مند او شکار میکنند . پانقروف گفت :
آه ، اگر این ماهی را بدست آورده میتوانستیم چه قدر نعمت بزرگی میبود ، را
ستی اینستکه از هنگام دیدن این بالینه چشمانم را آنقدر حرص شکار آن دود آلود سا
خته که هیچ کار کرده نمیتوانم . زیرا وقتیکه در ملك خود بودم بسیار بارها به شکار بالینه


-( ٢٥٠ )-

موجود گشته ام . آه اگر حالا يك كشتى متين و يك زيبقين یعنی تیر بالینه شکار بدستم
میبود بلامحابا در پی آن می افتادم .
ژه ده ئون — بخدا که منهم بسیار آرزوی دیدن تیر اندازی ترا داشتم . چان با نقر
وف ! آيا شکار بالينه ذوق آور شکاری هست یانی ؟
سیروس — خیلی ذوق آور و شایان تماشا ست اما تهلکه ناك هم هست . چرا که منهم
يك دوبار در کشتی بالینه شکاران برای تماشا سوار شده ام . اما بسبب بی اسبابی محققست
که حالا ما بشکار این بالینه کامیاب نخواهیم شد لهذا بهتر آنست که ازین شکار صرف نظر
کرده بکار خود مشغول گردیم .
ژه ده ئون — من از دیدن بالینه را درین دریا ها متحیر شدم . چرا که اینماهیان
اکثر در بحرهای محیط شمالی و جنوبی پیدا میشود .
هاربر — نی موسیو سیله ! دریای محیط هندی از حد افریقای جنوبی تا به جزیره
زه لاند جدید خرمن بالینه شمرده میشود، و چون ما هم در همین خط میباشیم از
بسیار ندیدن بالینه متحیر باید شویم .
پانکروف از سبب بی اسبابی و کامیاب نشدن به شکار ماهى يك آه سردی کشیده بسر
کار کشتی سازی خود بیامده دیگر رفقا نیز امر و زمد دگاری پا نقروف را بکار اره و تیشه
و رنده بر خود لازم شمردند . اما این يك شایان دقت و تعجب است که ماهی بالینه چند
روز است که از اطراف جزیره هیچ دور نمیشود . در مابین یگانه جماهیر متفقه و دماغه ماند
یبول گاه ببالا و گاه بپایان ، و گاه آهسته و گاه خیلی بسرعت رفت و آمد دارد. گاهی به
جزیره گلك سلامت بسیار نزديك شده همۀ وجود آن پدیدار میشد که از سیاهی رنگ و
همواری سر آن معلوم میشد که از نوع بالینه های اوسترالیاست . در اثنای گردش از
شگافهایی که در پیش سوراخ بینیش موجود است مانند دو فواره بسیار بلندی آب یا آنکه
بخار ما در فوران میبود . اینرا آب یا بخار مآ ازینسبب گفتیم که هنوز درینباب يك حكم
قطعی از طرف حکمای طبیعت داده نشده که آیا این آبست یا بخار که از منفذ های بالینه


- ( ٢٥١ ) -

فوران می یابد . اما اکثر بر ینست که بخار است اما بعد از برامدن و تماس کردن بهوا به آب
تحویل می یابد .
پیدا شدن بالینه در آبهای دریای جزیره فکره مهاجر انرا مشغول ساخت. پانقروف
در اثنای کار دفعة اره یا تیشه که بدست اوست گذاشته بسوی بالینه نظره میکند . ناب نیز
هر گاه که بالینه بخشکه نزديك میشود کفگیر را انداخته به تماشای آن میدود ، هاربرو
ژد ده ثون از شکار صرف نظر کرده ، و دوربین بدست گرفته متصل بطرف دریا مینگرند.
علی الخصوص فکر پا نقروف بدرجه با بالینه مشغول گردید که در خواب نیز خود را بشکار
کردن بالینه دیده « ژبیقین ! ژبیقین » گفته از خواب بر میجهد.
در دهم ماه مایس صبح ناب چون برای دیدن بالینه بلب بحیره آمد يك فریادی زده
رفقا را طلبید . مهاجران دویدند . دیدند که ماهی بالینه سه میل دور تر از غرا نیتهاوز
در دماغه بیصاحب بخشکه افتاده است . هما نلحظه همه مهاجران تبرها و تیشه و کاردها را
برداشته بسوی دماغه بیصاحب بتاخت شدند .
اگر چه میدانستند که هر گاه ماهی بالینه یکبار در خشکه بیفتد دوباره خود را رهائی
نمیتواند داد بازهم از شوق و هوس بسیار مهاجران میدویدند تا آنکه به نزديك بالينه
رسیدند . ناب بمجرد دیدن رم خورده فغان برآورده گفت :
- وای ! آنچه بلا جانوریست !
این تعبیر ناب بسیار صحیحست چرا که ماهی بدرازی هشتاد قدم، و بزرگی و جسامت
چهل فيل يك بالينه بزرگی بود . اما این جانور همچنانکه افتاده هیچ حرکت نمیکند،
و برای رهانیدن جان خود کوشش نمیورزد. مهاجران از خجالت بالینه به تعجب افتادند.
وقتیکه جزر حاصل شد و تمام وجود بالینه از آب بیرون برآمد سبب بیحرکت بودن ماهی
معلوم گردید . مگر بالینه مرده است : در گرده چپ او نوك چوب ژبیقینی هویداست .
ژد ده ثون گفت :
گمان میبرم که درین نزدیکیها کدام کشتی شکاریان بالینه گذر کرده است .


- ( ٢٥٢ ) -

پانقروف - از چه دانستید ؟
- مگر تیر را نمی بینی !
- ازین حکم نمیشود که ماهی این تیر را درین نزدیکیها خورده باشد زیر بالینه اگر در دریای شمالی تیر نخورد تا بدریای جنوبی شناوری کرده میتواند بیاید .
مهاجران به پاره پاره کردن ماهی بالینه آغاز کردند . پانقروف چون باره شکار بالینه را کرده در فن پاره پاره کردن بسیار ماهر است . همه رفقا باشکار دست يك كرده همان جاهای روغندار آنرا جدا کردن گرفتند . مهندس و هاربر بکشیدن دندانهای آن مشغول شدند . تمام سه روز اینکار امتداد ورزید . دیگهای بزرگ گلی خود را در آنجا آورده برو غن کشیدن آن آغاز کردند تنها از زبان و لب زیرین آن بقدر شصت سیر روغن حاصل آمد . از پوست خود ماهی بمهارت ناب و پانقروف مشکهای بزرگ و مکملی دوخته بقد ریکنیم خروار روغن ماهی را در آنها پر کرده و دندانهای آنرا نیز که هريك بدرازی شش قدم در عرض دهن آن موجود بود کشیده بواسطه عرابه خویش بغرا نیتهاوز رسانیدند و باقی آنرا برای مرغان لاشه خوار گذاشتند . مهندس گفت :
- اینست برادران که بعد ازین سالها برای شمع ریزی ، و غلیسرین سازی بروغن محتاج نخواهیم شد .
مشکهای روغن را در مغاره بالائی غرانیتهاوز که آنرا چوب خانه و زغال خانه قرار داده اند نگاه داشتند . مهندس از دندانهای بالینه که در تاب و پیچ خوردن مانند پی نرم و در طبیعت و خاصیت مثل استخوان سختست بساختن بعضی میلهائی مشغول گردید که هر دو سر آنرا بسیار تیز میکرد . رفقا حیران شدند که آیا این میلها را مهندس چه خواهد کرد . هار بر پرسید که :
- موسیو سیروس ! اینها را چه خواهید کرد ؟
- گرگ ، و روباه حتی زاغارها را با آن تلف و هلاک خواهیم کرد .
- آیا حالا ؟


- ( ٢٥٣ ) -

- نی ، وقتیکه یخ بندی شود .
- ندانستم ، چسان ؟
- بدانانم ، که چسان میشود پسر من ! اینکار اختراعکرده من نیست ، در طرفهای
ممالك شمال بسیار مردمان اینکار را بعمل میآرند . هر دو نوك این میلهاراقات کرده
بهمدیگر میرسانم ، بعد از ان در آب فرو برده آنرا یخ می بندد، ویخ همان کجی و حلقه کی
آنرا حفظ مینماید . بعد از انکه خوب یخ گردید اطراف آنرا چربی و گوشت گرفته
بر روی برفها میگذارم . حیوانات وحشیه آمده آنرا فرو میبرد وقتیکه در معده شان
فرو رفت یخ آب گشته دفعته هر دو نوك آن بشدت باز میشود و معده حیوا نرا دوپاره
میسازد . حیوان در حال هلاک میگردد ، و به این سبب گله و باروت ما صرفه میشود .
پانقروف - بخدا این عجب شکار خوب و آسانیست !
ناب – ازدام هم آسانتر است .
پانقروف - حالا خدا زمستانرا زود بیارد .
کار کشتی سازی پانقروف نیز روز بروز رو به ترقیست پانقرو ف بشدت و سرعت
فوق العاده کوشش میورزد اصلا ا ثر ماندگی نشان نمیدهد . از صبح وقت که بر سرکار می آید
بعد از شام بغر ایتها و ز عودت میکند. در ۳۱ماه مایس از طرف رفقای پانقروف يك مکا
فات بسیار بی تکلف وساده برای کشتیبان ترتیب کردید: باینصورت که در آنروز همه رفقا
در پیش دستگاه کشتی سازی گرد آمده طعام چاشت را با هم یکجا تناول کردند بعد از طعام در
اثنائیکه از سفره بر میخواستند از پشت سر پا نقروف ژه ده ئون بر شانه اش دست نهاده گفت :
استا پانقروف ! بر مخیز یکقدری هنوز صبر فرما . آیا بعد از طعام یکقدری
میوه نمیخورید ؟
- تشکر میکنم دوست من ، بمیوه میل ندارم بگذار تابکار مشغول شوم .
- آيايك فنجان قهوه هم نمینوشی ؟
- نی ، آنرا هم آرزو ندارم .


- ( ٢٥٤ ) -

- چون چنینست بفرمائید ، بشما يك پیپو توتون پیشکش کنم .
پانقروف رنگش زرد شده ، و وجودش بلرزه آمده برپا خواست . زیرا پیپوی خوشنمائیکه ژه ده ئون پیش کرده بود ، و آتشیکه هاربر بدر دادن آن گرفته بود چشمان پانقروف را بدرخشیدن آورده بود . پانقروف خواست که چیزی بگوید ، ولی گفته نتوانست همان پیپو را حمله کرده بدهن خود برد . هاربر نیز آتش را بران بگرفت ، و شش بار بلافاصله کشیدن گرفت دود پیپو بالا برآمد . در میان دود این سخن شنیده شد:
- صحیح توتونست ، توتون ، توتون ، هاهاها ! ! !
مهندس - بلی ، پانقروف ، هم از جنس بسیار اعلا توتونست .
- آه یارب ، هزاران شکر دیگر هیچ کمبودی برای ما نماند .
اینرا گفته و متصل بکشیدن پیپو مشغول گردید . بعد از مدتی که کیف خود را حاصل کرد گفت :
- خوب ، حالا بگوئید که اینرا که یافت ، آیا تو یافتی هاربر ؟
- نی پانقروف ، من نیافتم . موسیو سپیله یافته است .
پانقروف بشدت مخبر را بسینۀ خود کشیده ، و فشار داده گفت :
- آیا موسیو سپیله یافته ، موسیو سپیله ؟
ژه ده ئون بزور نفس خود را کشیده گفت :
- اوف ! پانقروف خفکم کردی . قسم بزرگ تشکر خود را به هاربر ادا کن که نباترا او شناخت ، باز بموسیو سیروس که نبات را به توتون تحویل نمود بعد از ان به ناب که آنرا از تو پنهان ساخت .
- دوستان من ! بمن عنایت بزرگی کردید . بهمۀ تان تشکرها میکنم .


- ( ٢٥٥ ) -

باب یازدهم
فهرست

رسیدن موسم زمستان - پشم - ماشین - فکر پا نقروف -
دندا نهای بالینه - مرغ آلباتروس بچه کا رمی آید - توپ
وژوپ - طوفان - خبرر شدن - گشت و گذار
در جبه زار - تنهاماند ن سیروس سمیت -
تفتیش چاه غرا نیتها وز.

در ماه حزیران علامات زمستان در جزیرۀ لینقولن هو یدا کردید . در نصف
کرۀ جنوبی که ماه حزیران باشد . در نصف کرۀ شمالی ماه کانون اول میباشد . مهاجران
اول کاری که لازم دانستند ساختن لباسهای گرم م بود .
گوسفند هائیکه در آغل بودند پشمهای بسیار خوب و کار آمدنی دارند . کار
موقوف بر ساختن قماشست از انها . سیروس سمیت چون آلات و ماشین هائیکه پشمها را
بریدند ، و ببافد ندارد لهذا مجبور است که پشمها را در زیر تضییق و فشار آورده قماش
عبا بعمل آرد .
مهندس بمعاونت رفیقان خویش بکار عباسازی آغاز کردند . پانقروف بالمجبوریه
کار کشتی سازی را ترك نمود در اول امر پشمهای گوسفندا نرا بریدند . مقدار وافری
پشم حاصل آمد . بعد از ان پشمها را در آب گذاشته بهفتاد درجه حرارت جوشانیدند .
بیست و چهار ساعت در همین درجۀ حرارت نهادند . بعد ازان در آب سودا یعنی اشقار
آنرا خوب شستند ، و به آفتاب آنرا انداخته خوب خشك كردند ، حالا کار ماند بر ساختن
لباسیکه پشمها را به آن تضییق و فشار داده بحالت قماش عبادر ارند . مهند س سیروس
سمیت در سنگار باز مدد رسانی نمود . از قوت جریان آب چنانچه ماشین صعود و نزولرا
ساخته بود این بار برای سفت ساختن و بهم مزج کردن پشم ماشین تضییق یعنی فشار
دادنر ابعمل آورد .


[BLANK PAGE]


- ( ٢٥٧ ) -

سرما و یخ و برف کوهستان

غلام محی الدین
۱۳۳۳


( ٢٥٦ ) -

این اسبابیکه مهندس آنرا بساخت عبارت از يك میل محورئیست که بقوت آب
آبشار تالاب غرانت دور میکند، این میل محورى بيك میل دندانه دار دیگر مربوطست
که آن دندانه ها يك لوحة بزرگ چوبی را که روی زیرش خیلی صاف و هموار و روی
بالای آن بيك تخته سنگ سنگینی گرفته شده بالا برآورده بصورت لاینقطع بر لوحهٔ
چوبی هموار دیگری که پشم بر ان گذاشته شده بشدت فرو می آورد . و بدین کیفیت
پشم همیشه در زیر فشار و کوفتن مانده میده و با هم مزج و چسپیده میشود که باینواسطه
قماش عبای نمدئی بسیار صاف ولی یکقدری غلیظ بعمل می آید .
مهاجران مدت بیست روز کامل را بساختن ماشین وقماش صرف کرده برای هر یکی
از خودشان بقدريك يك دست دریای زمستانی قماش حاصل کردند . اگرچه این قماش
در اوروپا و امریکا هیچ قیمت و التفاتی ندارد امادر جزیرهٔ لینقولن برای اینگونه مهاجران
بیچاره برهنه در مخوصم زمستان خیلی گرانبها و مقدر لست . اینستکه باینصورت يك صنعت
دیگر نیز در صنایع جزیرهٔ لینقولن ضم و علاوه گردید . چند روز دیگر نیز در خرابیها
وز درامده بدوختن و بریدن لباسهای خود مشغول شدند .
برف اول زمستان جزیرهٔ لینقولن باریدن گرفت . آغل گوسفندان، وطویلهٔ
گوزه خران ، و مرغانچهٔ مرغانرا مهاجران پیش از باریدن برف به بسیار دقت و خوبی
پوشانیده و محافظه کرده بودند علفها و سبزه های بسیاری نیز بادانه های مختلفهٔ نباتات جنگل
ذخیره کرده بودند . در بیست و چار ساعت یکبار سنوبت یکی از مهاجران رفته تیمار و نم
آب و دانهٔ آنها را میخوردند . گرگ دامها ، و تلکها نیز ساختند . ترتیب مهندس که برای
دندانهای بالینه تصور کرده بود نیز اجرا گردید . دندانهای مذکور را حلقه کرده در آب
گذاشتند تا آنکه یخ بست . بعداز ان پیهه و گوشت بران گرفته بیرون جزیره منظره و
سیعه بر روی برفها گذاشتند و به اینواسطه بقدر دوازده روباه ، وهشت گراز ، و دو
پلنگ را بر روی برفها مرده وهلاك يافتند .
در روز ٣٠ ماه حزیران یکی از مرغان بسیار بزرگ جثهٔ تیز بال دور پرواز که آنرا


( ٢٥٧ )

آلبا تروس مینامند در روی هوا دیده شد . هاربرهمان تفنک خود را برداشته مرغ
هوا را نشان گرفت کله برپای مرغ مذکور رسیده برزمین افتاد . هاربر دویده مرغ
آلباتروس را زنده گرفت . بالهای اینمرغ از ده قدم زیاده تر بزرگ بود که بواسطهٔ
قوت و بزرگی این بالها از روی بحرهای محیط در گذشته مسافات بسیار عظیمه را طی
میتواندکرد . هاربر مرغ مذکور را که بسیار کم مجروح شده بود زخم آنرا شسته
وتیمارکرده التیام پذیر نمود . و خواست که آنرا با خود آموخته کرده نگهدارد . ولی
زه ده ئون گفت :
— نی هاربر ، این عجب فرصتی بدست آمده بلکه بقوت این مرغ بقطعات مسکونه
يك خبری از خود فرستاده بتوانیم .
زه ده ئون حالا يك مقالهٔ مخصوصهٔ مجملی از کیفیت احوال خودها بنام جریدهٔ
نيورك هرالدنوشت ، و آن کاغذ را در میان يك كاغذ ديگرى كه در انهم استرحامنامهٔ
باینمضمون : که هرکس این کاغذ را بیابد به جریدهٔ نيورك هرالد برساند نوشته شده بود
بود به پیچانید . و همهٔ آنرا در يك مومجامه پیچانیده بگردن مرغ ربط نمود . مرغرا
نیزویل کرده هوا کردند .. مهاجران بکمال حسرت از پی مرغ نظر کرده تا ازچشم شان
پنهان گردید . هرگاه این مقاله به اداره خانهٔ جریدهٔ نيورك هرالد برسد چقدر شرف
وسعادت بزرگی خواهد بود وهم برای رهائی دادن مهاجرانرا از جزيره لنك وتينها
البته کوشش خواهد نمود چونکه طول وعرض جزیره رانشانداده پا نقروف پرسیدکه :
— آیا مرغ نامه برما بر کدام راه وكدام استقامت ميرود ؟
هاربر — بر استقامت راه زه لا ند جدید .
پانقروف — خدا سلامت دهد .
درموسم زمستان باز در غرا نیتها وزکارها ، و صنعتها گرمی و پیشرفت گرفت .
مهاجران بکار خیاطی مشغول گشتند پنبه وپارهٔ البسه های قدیمی ، وبریدن و دوختن
کالاهای نوخود را بکمال شوق وذوق اجراء مینمودند . على الخصوص برای دوختن و


- ( ٢٥٨ ) -

ساختن باد با نهای کشتی شب و روز کوشش میورزیدند .
در ماه تموز سردیها بسیار شدت نمود . سیروس سمیث يك اوجاغ دیگری نیز در
میان دالان غرانیتها از بساخت . مهاجران همیشه اوقات خود را در پیش بخاریهای
دالان غرانیتها وزینکا لمه ها و صحبتهای شیرین شیرین میگذرانند . که گاهی بمطالعه
کتاب ، و گاهی بحکایات و خاطره های وطن ، و گاهی بمباحثات علمی و فنی امرار اوقات
مینمایند . در میان این دالان سنگ سماق که با شمعهای متعدد روشن ، و به بخاریهای
مکمل گرم کشته طعامهای کوناکون خود را خورده ، و شراب و چای و قهوه اخترامکرده
کی خود شانرا نوشیده ، و پیپو های توتون خوش دو دخود را کشیده ، و لباسهای کرم
پشمی خود ساخته کی خود شانرا پوشیده از پشت آئینه های نجره قصر ساقی خود
گردله های باریدن برف ، و شدتهای وزیدن باد را بکمال بیقیدی و بی پروائی تماشا
میکردند . يك روزی ژه ده نون سپیله بسیروس گفت که :
— موسیو سیروس ، اینحرکات جسیمه تجاریه و صناعیه که در وقت حاضر در قطعات
متمدنه حکمر ما میباشد آیا یکروزی دو چار تعطیل و انقطاع نخواهد شد؟
— چرا دو چار تعطیل شود ، و بچه سبب منقطع گردد ؟
— بسبب تمام شدن معدنهای زغال سنگ که قیمتدار ترین جمله معادن شمرده میشود.
پانقروف — اوه ! موسیو سپیله ، اینچه سخنست که شما میگوئید ! اول زغال سنگ
چرا تمام شود ، و کیرم که تمام شود آیا الماس مکر از جنس زغال سنگ نیست ؟ بعد از تمام
یافتن زغال الماس میسوزانند .
رفقابرینسحن پا نقروف خنده بسیاری کرده مهندس گفت که :
— نی دوست من ! چنین نیست معدنهای زغال بسیار بزرگ و توانگر است بدین
زود یها تمام نمیشود .
ژه ده نون — یعنی چقدر مدت دیگر دوام خواهد ورزید ؟
مهندس — تا سه صد سال دیگر هنوز خوب خواهد چلید .


- ( ٢٥٩ ) -

با نقروف - برای ما خوب ، اما برای نواسه نواسه های ما بسیار زحمت و مشقت
خواهد شد . چرا که اگر یکبار این معدن سیه روی پر نور از عالم مدنیت و داع نماید
عالم رايك ظلمت ، وعطالت کلی فرا خواهد گرفت .
ژ، ده نون - البته ، البته ! ماشین ها ، کارخانه ها ، شمند و فرها ، واپورها، رو
شنیهای شهر ها همه کی از عالم برطرف خواهد شد .
هارپر - چه مدهش حال !
مهندس - بلکه يك واسطۀ دیگری برای سوزانیدن خواهند یافت .
هارپر - آیا بجای زغال چه چیز قایم خواهد شد ؟
مهندس - آب .
پا نقروف - ماشاء الله مهندس افندی ! دگر چیزی نیافتند مگر آب ! هه هه هه !!
هاهاها!!بگوئید که آب را با آب گرم کرده بخار حاصل میکنند ! اح اح اح !! قع قع قع !!!
آب - بسیار خنده مکن پا نقروف ، مبادا که دلت را درد بگیرد !
مهندس - هر قدر که خنده میکنی بکن پا نقروف ! من باز میگویم که آب بجای
زغال سنگ قایم خواهد شد وهم آب دریا های محیط مانند معدنهای زغال سنگ بیم
تمامی هم ندارد . ولی چنان گمان نشود که همان آب بحر را از دریا بر داشته و يك كبر يتی زده
در بدهند ، نی چنین نیست ، بلكه بواسطۀ الكتريك آب را تحلیل کرده جو هر های
مولدالماء ومولدالحموضة آنرا میسوزانند که قوت حرارت این دو جو هر بار بار از حرارت
آتش سنگ زغال بیشتر و قویتر است . بعد از تمام یافتن سنگ زغال و اپورها وشُمند و
فرها ، وما شینها بجای سنگ زغال در آتشخانه های خود آب بر خواهندکرد ، و آن
آب را بقوت الكتريك حل نموده جوهر های آنرا خواهند سوخت لہذا آبهای بحر محیط
زغال استقبالست !
پا نقروف - خیلی افسوس میکنیم که اینکاش اینحال را من میدیدم .
تاپ - چون چنینست بسیار وقت از خواب بیدار شده با نقروف .


- ( ٢٦٠ ) -

این است که مهاجران در دالان گرم روشن قصر غرانیتها وزبانگونه کلانها با و
محجتم ابسر میآوردند که درین اثنا باز توپ بقرار عادتی که دارد در اطراف چاه آخر غرا
نیتها و ز به ولوله و عوعوه آغاز نهاد و در چار طرف چاه مذکور بشدت گردیدن گرفت ،
و دستهای خود را در زیر تخته روی چاه فرو برده بالا کردن میخواست، پانقروف گفت :
آیا این سگ درین چاه چه حس میکند ؟
هاربر - ژوپ را به بینید، او نیز با توپ همداستان گردیده در اطراف چاه گردش
و خرتش دارد ؟
تحقیقت که این هر دو حیوان در اطراف چاه به اندیشه و تلاش گردش میکردند.
ژد ده ئون گفت :
این چاه بسببیکه با در یا اتصال دارد بهمه حال از جانوران بحری گاه گاهی در بن این
چاه آمده نفس میگیرد .
پانقروف ـ اینمسئله بجز همین تأویل دگر چیزی قبول نمیکند ، توپ ! توپ ! سا
کت شو ، ژوپ تو هم برو بجایت آرام بنشین !
حیوانات مذکور خاموش شدند . ژوپ به کونه خود در آمد ، توپ اگرچه از
عوعوة شدیدی که داشت ساکت شد ولی از غر زدن فارغ نشد . اگر چه ازینمسئله دیگر
بحثی و سخنی رانده نشد اما ذهن و فکر مهندس را خیلی مشغول ساخت .
در آخرهای ماه تموز بارانهای شدیدی با ریدن گرفت . سردی ها نیز شدت پیدا کرد.
اما امسال مانند پارسال زمستان سردی نداشت . درجه حرارت در زیر صفر از سیزده
نگذشت . ولی آنقدر طوفانهای بادهای شدیدی بعمل آمد که دهشت بخش دلها گردید
بحر آنقدر موجهای بلند و بزرگی پیدا کرد که به بیان نمی گنجد شمینه ها و جزیره
سلامت در زیر موجها پنهان گردید . مهاجران از پشت آئینه های پنجره ها به کمال استوا
حت شدت و تلاطم بحر را تماشا کردند . بحر از صد قدم بیشتر موجها ی بلندی حاصل
میکرد که ساحل ریگزار پایان غرانیت ها وز را نیز در زیر کفهای سفید موجها پنهان می


- ( ٢٦١ ) -

ساخت . حتی بعضی موجها بشدت تمام بساحل برخورده جبه های آن تا به نصف دیوار
غرانیتها وز میپرید ، حتی قطرات آب تابشیشه های پنجره ها میرسید .
این طوفان بقدر سه چهار روز متصلاً دوام ورزید مهاجران بالمجبوریه درین مدت
پایان شده نتوانستند . در دوم ماه آغستوس طوفان کسب آرامی نمود . مهاجران بجا
بکی برای خبرگیری مرغانچه ها ، و کبوتر خانه ها ، و آغل گوسفندها ، وطويله كوره
خرهای خود بشتاقتند . اگرچه آغل و طويله را چیزی آسیبی نرسیده بود ولی مر
غانچه ها و کبوتر خانه ها را خسارت بسیاری رسیده بود، ترمیمات لازمی آنها را کرده،
وخم دانه ، و تیمار آب و علف حیوانات خود را خورده واپس آمدند .
در سوم ماه آغستوس مهاجران کمر همت را برای يك شکار گاه بزرگی چست بستند .
وبطرف جبه زارتادورن رفتن را قرار دادند . بغیر از مهندس كه يك بهانه پیش گرفته
نرفت دیگر همه رفقا حتی توپ و ژوپ نیز رهسپار عزیمت گردیدند ..هندس میخواست
که تصوری که از بسیار وقتها آنرا اجرا کردن آرزو داشت اجرا نماید لهذا تنها بماند .
تصور مهندس آنست که در چاه غرانیتها وز در آمده کشف نماید که آیا درینچاه چه
چیز است که توپ همیشه در اطراف آن ولوله ، واظهار تلاش و اندیشه نشان میدهد ؟
علی الخصوص که ژوپ نیز با توپ درینباب اشتراك ورزیده . آیا ازینچاه بغیر از دریا بدیگر
طرف جزیره راهی ورابطه خواهد بود ؟ اینست که مهندس اینچیزها را بخود معلوم
کردن میخواهد .
مهندس زینه ریسمانی را که پیش از ماشین صعود و نزول بدروازه غرانيتها وز
آویزان بود برداشته بکنار چاه آمد . بیکدست خود طپانچه شش لوله که از صندوق
یافته کی خودشان برآمده بود گرفته ، و بکمر خوديك قمه آویخته، وبدست دیگر شمعدانی
گرفته بطرف زینه ریسمانی ایکنار چاه بيك چيز محکمی بدرستی ربط نموده آهسته آهسته
از پته پایه های زینه فرو آمدن گرفت . دیوارهای اطراف چاه بطرز مخروطی الشکل
منتظمی رو بپایان دوام مینمود، و در هر هر جاسنگهای برآمده قدمه مانندی در دیوارها


( ٢٦٢ )
پدیدار بود که فرو آمدن و بابر امدن بر آن آسان مینمود مهندس چون این را بدید
بدقت بهر طرف نظر کرد . هیچ اثر قدمی که نو باشد یا کهنه نیافت . بپایان فرامدن
دوام ورزید ، و هر طرف را بدقت میدید . هيچيك چیز شبهه ناکی بنظرش بر نمیخورد .
تا آنکه رفته رفته به آب رسید اطراف را بکمال دقت معاینه نمود . هيچيك سوراخی یا
منفذی که از سطح آب بخارج راه داشته باشد معلوم نگردید آب هم آب بحر بود که بسیار
آرام وصاف و همواره مینمود مهندس بانوك كارد هر طرف دیوار های چاه را زدن گرفت
دید که این چاه از یکپاره سنگ سماق سخت مانند ریخته کی و برمه شده گی مینماید .
مهندس دانست که این چاه بغیر از بحر بدیگر هیچ طرفی راه و رابطه ندارد. واگر کسی
از راه اینجا میاید و بالا بر آمدن خواهد مطلق که از راه بحر و از زیر آب باید بیاید که اینهم
برای هیچ کسی ممکن نمیشود مگر حیوانات بحرى حالاً انکه بجز انسان دیگر هیچ حیوان
بحر بر سنگهای برامده قدمه مانند چاه بالا برامده نمیتواند . و چون هیچ انسانی که
در زیر بحر زیست کند هم متصور نیست از انرو مسئله ولوله کردن توپ ، وتلاش نمودن
ژوب در پیش مهندس مجهول بماند . اینهم حل نشد که آیا آخر این چاه در زیر آب
تابكجا امتداد يافته است ؟
سیروس معاینه دقیقه خود را اجرا نموده از چاه بر امد، زينه را نیز بر داشته بجایش
نهاد ، سر چاه را با تخته پس پوشانیده در حالتیکه بسیار متفکر و اندیشه ناک بود به دالان
آمده در پیش بخاری بر سر کرسی خود بنشست ، و با خود گفت که :
اگرچه من چیزی ندیدم اما مطلق حکم میکنم که درین چاه يك اسرار عجیبی هست !


- ( ٢٦٣ ) -

باب دوازدهم

فهرست
دیرکها و بادبانها - هجوم روباه ها - زخمدار شدن ژوپ - مداوات
کردن ژوپ - جور شدن ژوپ - کامل شدن کشتی -
کامیابی پانقروف - بوناد وانثور - اول تجربة
کشتی بطرف جنوب - پیدا شدن يك شیشه در بحر

بوقت شام شکار یان از شکارگاه عودت کردند . هرکس بقدر قوت خود شکار برداشته
بودند . حتی توپ و ژوپ نیز بشکار بار شده بودند . بقدر کفاف چهار روزه مهاجران
شکار حاصل شده بود . ناب گفت :
- افندی من ! کار بر من بسیار شد . اینها را باید پاك كنم نمك بزنم ، جابجا كنم ،
لهذا يك مدد گاری لازم دارم آیا تو با من مددکاری میکنی پا نقروف ؟
پا نقروف - نی ناب ، من بکار بادبان و دگل کشتی مشغول میشوم .
ناب - آیا شما با من کار میکنید موسیو هاربر ؟
هاربر - نی نمیشود ، من فردابه آغل میروم .
ناب - چون چنینست شما البته با من معاونت خواهید فرمود موسیو سپیله !
ژدده ئون - بسیار خوب ناب من باتو کار میکنم بشرطیکه اگر به اسرار آشپزیت
آگاه گشتم رشک نبری .
بنابرین ژد ده ئون و ناب در مطبخ بکار آشپزی مشغول شدند . همۀ مرغان شکار
را پاك و ستره و نمكزده نگاه داشتند ، و بعضی از انها را برای تازه خوری در جاهای مناسب
بیاویختند. در ظرف اینهفته پا نقروف بمعاونت ها بر بادبانهای کشتی را تمام نمود. دگلها ی
کشتی نیز در هفته گذشته ساخته شده بود . ریسمانهای بالونرا باز کرده بدگلها و بادبانها
بسته کردند. لنگر آهنین بالونرا نیز با بعضی اصلاحات به کشتی خود آویختند چرخهای
ریسمانها ، ولنگر کشید نرا نیز مهندس بيك اصول وصنعت خوبی ساخته در جاهای


- ( ٢٦٤ ) -

لازمی کشتی نصب نمودند او تاقهای زیرین کشتی بقدر گنجایش رفقا یا بعضی اسباب لازمی
آراسته ومکمل گردید . يك مخزن کوچکی برای گذاشتن پیپهای آب و خورا که چند
روزه را نیز در طرف بینی کشتی حاضر و آماده ساختند . پانقروف علاوه برهمه کارها
يك بيرق نيز بعلامت نشان دولت آمریکا ساخته ، و برنگهای نباتی جزیره آنها را برنگ
سرخ وبنقش که رنگ بیرق دولت امریکاست رنگداده بر ديرك بزرگ كشتی بیاویخت،
در بیرق جماهير متفقه امريكا نشان سی و هفت ستاره موجود است که هريك ستاره علامت
يك حكومتی از حکومتهای متفقه میبا شد . پانقروف بر بیرق کشتی خود يك ستاره
دیگر که علامت جزیره لینقولن است نیز زیاده و علاوه کرده ستاره ها رابه سی و هشت
عدد ابلاغ نمود .

سردیهای زمستان رو به کمی نهاد مهاجران برای بعضی کارها، وعملهای نوحاضر
و آماده کشته بودندکه درین اثنا جزیره تپۀ منظرۀ و سیعه دوچار هجوم یغما و غارت گردید:
کيفيت اينكه در شب یازدهم ماه آغستوس در حالتیكه مهاجران بكمال راحت و آسایش
بخواب شرین بودند دو ساعت بعد از نیم شب دفعته بولولۀ شدیدۀ توپ از خواب
بر جهیدند . اما توپ این بار برکنار چاه درون غرانیتها ولوله ندارد بلکه در پیش
دروازۀ بزرگ روی خود را بطرف بیرون گرفته بشدت ولوله و فغان میکند . و
بدرجۀ تلاش و هیجان مینمایاندکه میخواهد خود رابه بیرون بیندازد. ژوب نیز باتوپ
به تلاش و خر خردمساز و هم آواز است. اول پانقروف از خواب برخواسته گفت:

- توپ ، چه خبر است ، چه دیدی ؟
سگ بولوله وفغان افزونی نمود . سیروس سمیت پرسیدکه :
- چه شده خواهد بود ؟
همه مهاجران به تلاش و هیجان افتاده به پیش دروازۀ غرانيتها وزدویدند .
بسبب تاریکی در بیابان بجز سفیدی برفهاهیچ چیزی دیده نشد اما صداهای عجیب بعضی
حیوانات بگوش شان ازطرف نهر مر سی رسید که ازین صداها چنان معلوم میشد


- ( ٢٦٥ ) -

كه يك گله بزرگی از كدام حیواناتی بر منظرهٔ وسیعه هجوم آورده باشند. پانقروف پرسید كه :
– آیا این صدای چه خواهد بود ؟
ناب – یا صداهای گرگ ، یا ژاغار ، یا یوزبنه خواهد بود .
ژه‌ده‌ئون – وای ! اگر بر جزیرهٔ پشتهٔ منظرهٔ وسیعه برایند ؟
هاربر – حال مرغانچه‌ها ، و كشتزارها چه خواهد شد ؟
پانقروف – خراب، اماندانستم كه آیا این ملعونها از كدام راه داخل جزیرهٔ منظرهٔ
وسیعه شده باشند ؟
مهندس – مطلق كدام پل را بسته گذاشته خواهید بود !
ژه‌ده – براستی كه این قباحت بر منست . زیرا پل طرف ساحلرا من فراموش كر
دم كه باز كنم .
پانقروف – بسیار خوب كاری كرده‌اید آفرین !
مهندس – هرچه كه شدنی بود شد حالا چارهٔ دفع آنرا باید اندیشید .
مهاجران همانلحظه اسلحهٔ خود را گرفته از غراسیتیهاوز فرود آمدند . زیرا غفلت
و درنگ بكار نیست . پیش از انكه چیزهائی را كه به اینقدر زحمت، و كوشش بسر رسانیده
اند خراب و تلف گردد يك علاجی باید كرد .
صداهای حیوانات رفته رفته شدت و نزدیكی میگرفت . مهاجران از صداهای
حیوانات مذكور شناختند كه اینها كولپونام روباه‌های بزرگ جثهٔ میباشند كه یكدو بار
گله‌های آنها را در انطرف نهر مرسی دیده بودند . سیروس سمیت گفت :
– برادران ! این نوع حیوانات هرگاه بسیار باشند ، و هم گرسنه شوند هجوم‌شان
تهلكه‌ناكست باید كه برجاهای خودتان هوش كنید چرا كه از صداهای‌شان هم گرسنگی
و هم بسیاری‌شان معلوم میشود .
اما رفقا بلاتردد و بی پروا بر گلهٔ كولپونها هجوم بردند و یكچند دست تفنگ انداخته
راه كشادند . سیروس سمیت و هاربر و ناب و ژه‌ده‌ئون و پانقروف در مقابل هجوم گلهٔ


— ( ٢٦٦ ) —

غلام محمد
توپ — ژوپ


-( ٢٦٦ )-

بزرگ کولپوها که بقدر دو صد دانه تخمین میشدند يك يك جائی مناسبی برای خود
شان گرفته، و توپ و ژوب نیز بمقام پیش جنگها در پیش رو افتاده راه مرور کولپوهارا
سد نمودند .
شب بسیار تاريك و هوا ابر بود . مهاجران به تفنگ اندازی آغاز کردند . صف
اول روباه ها چون هدف تیر تفنگهای مهاجران میگردید از پی آن دیگر صف هجوم
میآوردند . بعد از تفنگ جنگی مهاجران با کولپوها به تبر و قد بجنگ کردن مجبور
شدند چرا که کولپوها هجوم خود را بیشتر و شدیدتر کردند. ده یا نزده کولپو بريك آدم
هجوم میبردند ولی مهاجران بعد از کمی مجروح شدن آنها را سلاخی کرده برخاك هلاك
می انداختند. توپ دهن فراخ خود را باز کرده بهر حمله یکی از کولپوها را هلاك میگردانید.
ژوب باچوب کلفت زخ دار خویش سر کولپوهارا میده میساخت. بوزینه بسبی که در
تاریکی قوۀ نظرش بخوبی کار میکند در هر جائیکه جنگ و هجوم کولپوها بیشتر میبود
خود را میرسانید . یکبار دیدند که ژوب را چند عدد کولپوها از هر طرف پیچانید، ولی
او به بسیار دلاوری باسوطلۀ دهشتناك خود با آنها بجنگ و جدال پایداری میکند محاربه
بقدر دو ساعت دوام ورزید . آخر الامر به کامیابی و مظفریت مهاجران خاتمه یافت .
کولپوها از راهیکه آمده بودند بگریختن آغاز نهادند . ناب همان لحظه دویده پل را برداشت.
بعد از کمی روشنی صبح جها نرا روشن ساخت .
مهاجران بقدر پنجاه لاشۀ روباه را برخاك هلاك خفته یافتند . یا تفروف درین
اثنا فریاد برآورد که :
— ژوب . ژوب کجاست ؟
مکر ژوب بیچاره غائب شده بزد . مهاجران به تلاش افتاده بجستجوی ژوب
افتادند . بعد از پالیدن بسیار بوزینۀ دلاور را در میان لاشه های روباه ها یافتند که هنوز
سوطۀ خود را که از میان پاره شده بود در دست داشت . در چار اطراف او لاشه های
کولپوها دیده میشد که بعضی سرش و بعضی کمرش شکسته افتاده بودند . پس معلوم


- ( ٢٦٧ ) -

کردندکه بوزینه بیچاره بسبب شکستن چوبش بخوبی مدافعه نتوانسته لهذا کولیوهارو
غلبه یافته در سینه بیچاره زخمهای بسیار مدهشی زده اند . ناب از دیدن اینحالت رفیق
خود بنهایت درجه اندوهناك گردیده سر بوزینه را برداشته بر سینه خود بنهاد ، چون
دیدکه هنوز نفس دارد فریاد بر اورده گفت :
- هزاران شکر. هنوز زنده است ، زنده .
پا نقروف - برای زنده کی او کوشش و خدمت میکنیم . چنان پرستاری کنیم
که برای یکی از خود مایان میکنیم .
ژوپ گویا اینسخن پا نقروف را دانست که در مقام تشکر سر خود را برداشته بر سینه
پا نقروف تکیه داد پا نقروف، ودیگر رفقانیز مجروح شده اند ولی جراحتهای آنها بسبب
اسلحه مکملی که داشتند نسبت به جراحت ژوپ هیچ نیست . جراحتهای مهلك را
میمون بیچاره برداشته است . ناب و پا نقروف بوزینه وفادفتيه را بر يك زنبیلی انداخته
بفرایتهاوز بردند . از دهن حیوان بیچاره نفس بسیار خفیفی میبراید . رفقا زخمهای
حیوان را بخوبی دقت و معاینه کردند . اگرچه بجگر و دیگر اعضای داخلیش ضرری
نرسیده ولی چون خون بسیاری ضایع کرده است وجود بیچاره را خیلی بیتاب و توان
ساخته ، و حرارت تب بسیار شدیدی بر وجودش مستولی گردیده است .
زخمهای او را با آب خوب شستند ، وبکمال دقت و اعتنا بخوبی تر بند کردند ، و بر
فرش نرمی به احتیاط تمام بخوابانیدند . هیچ طعام ندادند . بعضی دواهای نباتی که
برای تفریح دماغ و حرکت خون نافع بود نوشانیدند . ژوپ بخوابرفت اگرچه در
اول امر خوابش منتظم نبود ولی رفته رفته کسب استراحت مینمود، ژوپرا بهمینصورت
به حال خودش گذاشتند . توپ صداقت نوب هر لحظه در اطراف فراش ژوب کردش
مینمود و هر طرف خوابگاه اور ابوکشید، دستهای رفیق خود را که از زیر لحاف بیرون
برامده بکمال حسرت و محبت می لیسید .
همانروز مهاجران پوستهای روباه هارا برای پوستین و کلاه بیرون کشیده لاشه های شانرا


- ( ٢٦٨ ) -

در جنگل فاروست در میان گودالها انداخته باخاك پوشانیدند . ازین شبیخون کولیها
که موجب خسارت بزرگی برای کشتزارهای مرغباتچه های تپه منظره وسیعه میشد مها
جران عبرت گرفته بعد ازین قرار دادند که تاهمه پلها را بر ندارند هیچگاه بغرائیتها وز
بر نیایند .
ژوب که در اول امر حال مرضش خیلی موجب اندیشه مهاجران گردیده بود
آهسته آهسته بر مرض غلبه نمود . تبش کمتر گردید ، زخمهایش نیز کمترکی رو به التیام
نهاد . ژه ده ئون که یکقدری بطبابت آشنایی داشت از رهایی یافتن ژوب از تهلکه امید
وار گشت . در ١٦ ماه آغستوس ژوب به طعام خوردن ابتدا نموده ناب نیز برای رفیق
صادق خویش طعامهای چرب وشیرین حاضر میکرد . ژوب يك قصوری که دارد پر
خواری و شکم پروری اوست . گاه گاهی که ژه ده ئون سینه از پرخواری ژوب به ناب
شکایت میکرد ناب بجواب میگفت که :
— بوزینه بیچاره بجز خوردن دگر هیچ ساعت تیری ندارد ، چرا او را ازین ساعت
تیری محروم نمائیم . ژوب بعد از انکه ده روز کامل بر فرش بیماری افتاده بود بر پاخواست.
مانند هر بیماری که از بیماری نومیخیزد او نیز اشتهااش باز شد . زخمهایش نیز سراسر
التیام پذیر گردید . ژه ده ئون چون میدانست که حیوانات بواسطه خوراك بقوت می
آیند از اثر و هرچه که خواهش میداشت به بوزینه میدادند . ناب چون اشتهای باز
ژوب را میدید طعامهای گوناگون را در پیشش خرمن کرده میگفت :
— مخور ای صادق و فاشعار مخور ! تو در راه خدمت ماخون خود را ریختی، وظیفه
ما حالا اینست که آن خون را پس بجای بیاریم .
در بیست و پنجم ماه آغستوس ناب دیگر رفقا را فریاد کرده بقهقهه بسیار بلند ژوب
را نشان داده گفت :
— به بینید ، ببینید !
رفقا دیدند که ژوب بر يك چوکی در پیش پنجره غرانیتهاوز تکیه زده نشسته ومانند


- ( ٢٦٩ ) -

عملی های پخته پیپوی پانقروف را بدهن گرفته دودهای توتون را بهوا میکرد. پانقروف گفت:
این چه ؟ واه واه ژوب ! پیپوی مرا گرفته میکشی ! بسیار خوب بکش. من این
پیپو را بتو بخشیدم ، من دیگر پیپو دارم .
ژوب هر نفسی که از توتون میکشید ، دود آنرا از دهن میبرآورد در رو و چشمهایش
خیلی آثار فرحت و سرور پدیدار میگردید . سیروس ازینحال میمون تعجب نکرد چرا
که بسیار میمونهای خانه پروری را دیده بود که مبتلای توتون کشی شده بودند .
سراز امروز پیپوی کهنه پانقروف برای ژوب مخصوص گردیده باخریاطهٔ توتون
بدیوار او تاق او آویختند . پیپو را خودش پر میکند ، آتش را خودش بران گرفته در
میدهد. عملی شدن بوزینه به توتون موجب زیادتی محبت پانقروف ، و بوزینه گردید.
در ماه ایلول زمستان سراسر برطرف گردید . باز بکارها آغاز نمودند . کارهای
کشتی به بسیار سرعت پیش میرفت . تا آنکه در هفتهٔ اول ماه تشرین اول جملهٔ لوازمات
کشتی از بادبان تا دکل ، و لنگر و بیرق ، و ذخیره و غیر هم باد و پر بسیار بزرگ جملهٔ کامل
و حاضر گردید . مهاجران خواستند که برای دانستن و امتحان کردن کشتی که آیادر آب
مقاومت میتواندیانی در اطراف جزيره يك دور و سیاحتی اجرا کنند . لهذا در دهم تشرین
اول کشتی را در دریا فرو آوردند . کار فرو آوردنرا نیز به بسیار آسانی اجرا کردند
چونکه کشتی را بر سر غلطکها نشانده تابر سر ریگهای کنار ساحل در وقت جزر آورده بر
سر ریگها گذاشتند . وقتیکه مد حاصلشد آب در یا در زیر کشتی در آمده کشتی را بالا برداشت .
مهاجران علی الخصوص پانقروف چون شناوری کشتی را بر روی آب بکمال مقاومت و
عظمت بدیدند خیلی مسرور و ممنون شدند . پانقروف هم مسرور و هم مغرور مینمود.
زیرا هم کشتی را ساخته و هم حالا قبطان کشتی میشود .
حالا کار ماند بر نام گذاشتن کشتی . بعد از مذاکره و مشاورهٔ بسیار به اتفاق آرا چنان
قرار داده شد که تخلص پانقروف که «بونادوانتور» است بر کشتی نهاده شود لہذا نام کشتی
را « بونادوانتور » نهادند . بونادوانتور چنانچه بر روی آب بخوبی شناوری میکند شکل


- ( ٢٧٠ ) -
و هیئت آن نیز خیلی خوشنما معلوم میشود . تجربه را همانروز قرار دادند . هوا خیلی
خوش ، دریا نیز بسیار آرام بود . باد چون بطرف جنوبی در وزیدن بود سیر و سیاحت
بطرف جنوبی آسان مینمود . پا نقروف گفت :
- سوار شویم ، سوار شویم !
اما مهاجران پیش از اینکه سوار شویم طعام صبح را تناول کرده، و برای احتیاط
چیزی خوردنی برداشته در حالیکه ژوب و توپ هم بودند پیش از زوال به یکنیم ساعت
در کشتی نشستند . پا نقروف بکمال سرور و غرور زمام قبتانی کشتی را بدست گرفت ،
ناب و هاربر خدمت نفری خلاصی کشتی را در عهده گرفتند . لنگر برداشته بادبانها را
کشاده براه افتادند . بیرق جزیرهٔ لینقولن بر فرق ديرك بوناد و انثور بموجزنی آغاز
نهاد. کشتی در اول حرکت خو بر فتاری و تیز روی ، وقوت و مقاومت خود را در آب
نشان داد . دماغهٔ بیصاحب ، و دماغهٔ غنچه را به بسیار زودی و حسن صورت گردش نمودند.
کشتی نشینان بونادوانتور خیلی ممنون و مسرور بودند چونکه دانستند که این کشتی بسیار
بکار شان خواهد آمد. على الخصوص در ین هوای لطیف این سیاحت خیلی تر مشیر می شد.
پانقروف بعد از لیمان بالون کشتی خود را از ساحل بقدر سه چهار میل دور در میان قعر
در یا براند . هیئت عمومیهٔ جزیرهٔ لینقولن در نظر مهاجران جلوه گر گردید . منظرهٔ
کوه فرانقلن ، و جنگل فاز وست ، و تالاب گرانت ، و جبه زار تادورن بسیار خوش نما
لوحه ها تشکیل میدهد . هار بر گفت :
- سبحان الله ! چقدر خوشنما جزیره ایست !
پا نقروف – حقیقتاً که جزیرهٔ ما بسیار مزین و لطیفست . اینجا را بقدر والدهٔ مـی
حومهٔ بیچارهٔ خود دوست میدارم چرا که ما را عریان و برهنه چنانچه نو بدنیا آمده باشیم
در آغوش شفقت خود گرفت ، ببینید که حالا چه کمگی داریم !
ناب - هیچ کمبودی نداریم قبتان هیچ !
ژه ده ئون به ديرك كشتی تکیه زده به تصویر گرفتن جزیره مشغول بوده سیروس


- ( ۲۷۱ ) -

سمیت بکمال سکوت و تحیر بسوی شکل و هیئت جزیره نظر دوخته بود. پانقروف پرسیدکه:
- خوب موسیو سیروس ! بفرمائید که بونادو انتور را چسان دیدید ؟
- حالا خیلی خوب دیده میشود .
- من چنان امید دارم که بيك سفر دور و درازی نیز کشتی ما تحمل بتواند . مثلا
تا جزیره تابور بخوبی رفت و آمد باین کشتی ممکن مینماید .
پانقروف اینرا گفته کشتی را باز بطرف ساحل نزديك كردن خواست و روی توجه بوناد
وانتور را بطرف حوضۀ بالون گردانید . زیرا حوضۀ مذکور را برای ایستگاه دائمی بو
ناد و انتور پا نقرف قرار گاه انتخاب کرده لہذا راه در امدن و بر آمدن حوضۀ مذکور ایخو
بی دانستن میخواهد زیرا در مدخل حوضۀ مذکور خرسنگها و ریگزارها بسیار است
که از انرو تهلکه خوردن کشتی بسنگ و یا نشستن آن در ریگ همیشه در پیش روست.
بساحل نیم میل مسافه باقی مانده بود . هاربرکه در پیش بینی کشتی ایستاده بود
دفعةً فریاد بر آورده گفت :
- ایستاده کن ، پانقروف ، كه يك چيزى يافتم !
- چرا ؟ مگر سنگ منکی در پیش است ؟
- نی ، تو بایست . یکۀ قدری بدست راست بگردان هاربر اینرا گفته برکنار کشتی
بر وخوابید ، ودست خود را بطرف آب دراز کرد در حالتیكه بدستش يك شيشه بود
بر پا خواست و گفت :
- يك شيشه يافتم . اما خاليست .
سرشيشه با كاك محكم بود. سيروس سميت بی آنکه چیزی بگوید شیشه را از دست
هاربر گرفت ، كاك آنرا با پيچ تاب چاقوی هزار پیشه که در جیب داشت بازنمود. از درون
شيشه کاغذی برآورد كه بران کاغذ اینعبارت نوشته شده بود :
( قضازده .... در جزیره تابور . طول )
( غربی ١٥٥ عرض جنوبی ۳۷ درجه ۱۱ )
[ دقیقه . دريابيد ، مدد رسانید فقط * ]


- ( ۲۷۲ ) -

- باب سیزدهم -
فهرست
قرار داد رفتن بجزیرۀ تابور - تخمینات - حاضری - طر رفقای
سفر - شب اول - شب دوم - جزیرۀ تابور - پالیدن
در ساحل - پالیدن در جنگل - هیچ کسی نیست -
حیوانات و نباتات - یک کلبه خالی .

سیروس سمیت چون مضمون کاغذ درون شیشه را با واز بلند خواند با ظروف
فریاد بر اورده گفت :
- واه واه ! در جزیرۀ تابور که یکصد و پنجاه میل از ما دور است از ابنای جنس ما
قضازدۀ موجود باشد و ما بمعاونت و مددگاری او نشتابیم! اینچه بی مروتی خواهد بود!
آه . و سیوسیروس ! البته که برای این سیاحت ممانعت نخواهید نمود !
- فی پانقروف ! هیچ ممانعت نمیکنم . بلکه هر قدر که ممکن باشد چابک تر بروید.
- فردا .
- بسیار خوب ، فردا .
مهندس کاغذ مذکور را بعد از انکه یکچند دقیقه تدقیق و تأمل نمود گفت :
- دوستان من! ازین کاغذ چنان معلوم میشود که قضازده که اینرا نوشته بفنون بحریه
خیلی آشنا معلوم میشود . چرا که طول و عرض جزیرۀ خود را به بسیار دقت و خوبی
نشان داده است . و چون بزبان انگلیزی نوشته چنان معلوم میشود که یا انگلیز است یا آمریکائی.
ژه ده ئون - صحیح فرمودید . منهم میگویم که این آدم خیلی طالع مند است .
زیرا اولا پانقروف بفکر کشتی ساختن افتادن و ثانیا امروز گردش مادر نجاد لیل و انجی
بر خوش بختی اوست . اگر يك روز پس تر می آمدیم مطلق که شیشه بسنگها خورده
پارچه میشد و ما هم ره و پی او را نمی یافتیم .
هاربر - بحقیقت که این هم از حسن اتفاقات عجیبی شمرده میشود که هنوز شیشه