{"book": "adl0165", "page": 1, "text": "بسم الله الرحمن الرحيم\nومن لم يحكم بما انزل الله فاو\nلئك هم الظالمون\nبعد از ستایش پروردگار [ILL]\n[ILL]\n[ILL]\n[ILL]\n[ILL]\n[ILL]"}
{"book": "adl0165", "page": 2, "text": "بسم الله الرحمن الرحیم\nوَ مَن لَم یَحکُم بِمَا اَنزَلَ اللهُ فَاُو\nلئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ\nبعد از ستایش بیحد و عد بحضرت آن خالق\nکبریاء صمد که افراد بشر را از سائر مخلوقات\nبشرف تاج کرامت ، وَلَقَد كَرَّمْنَا بَنِي آدَمَ\nممتاز فرمود، وصنوف صلوة و تحیات بآن\nسر دفتر ممکنات که غرض از ایجاد عالم کون\nوفساد محض اظهار انوار ذات معدن نبوت"}
{"book": "adl0165", "page": 3, "text": "۲\nو نبالت است\nاین اثم، راقم سطور بندۂ پر قصور عفی عنہ\nحافظ قرآن کریم عبد الرسول محمد زائی معلم\nدینیات و مضمومات فارسی مکتب مبارکہ حکام\nامانیہ کہ یکی از جان فدایان ملت و دولت\nامانیه اسلامی افغانی است و كفى بالله شهیدا\nدر باب تأسیس و تعلیم مکتب مبارکہ موصوف\nکه از توجهات عالی افخمی اعلیحضرت الغازی\nالمجاہد فی سبیل الله امیر امان الله ایدہ اللہ\nشرف افتخار یافته یک چند ورقہ کہ مراحم حوالہ\nآمالم نموده است از برای یادگار وز کار طلبہ"}
{"book": "adl0165", "page": 4, "text": "عزیز یش تقطیر و در معرض ترسیم توزیع مینماید\nوَمَا عَلَیْنَا إِلَّا الْبَلَاغُ\nتاسیس مکتب را اصل اصول بخیار ...\nاصلاح ملت فرض کنید یعنی دولت افغانیه\nاسلامیه از زمانه هاست که در بدویت وحشت\nعمرها را بسر برده در فساد و نفاق و بوی محراق\nگرفتار بودند امروز واکنون بفر ...\nوَتِلْكَ الْاَیَّامُ نُدَاوِلُهَا بَیْنَ النَّاسِ\nخالق جن و انس البته ساقی آب حیات قلب\nاسلام را برگزیده و گلستان پژمان :\nرا از رشحات مکرمت ایزدی دلپذیر میسیم"}
{"book": "adl0165", "page": 5, "text": "۴\nالطاف عنایات سرمدی سرسبز و مخضر و شگفته میگردانند.\nپس ضرور شد که مؤسس حیات اسلام را\nبشناسیم و همه یک جهتاً نطاق حمیت را\nدر راه رضایش بسر و مال در میان بندیم، باشد\nو شاید که الله تبارک و تعالی قفل مشکلات\nدنیوی و اخروی عامه ملت را بکلید جزای آن\nباز نماید .\nتعلیم مکتب چیست ـ البته پروگر ام مکتب\nرا اگر خوانده و دیده باشیم خوب میدانیم که\nنفری های داخله مکتب چنان نفری خواهد بود\nکه از آبا و اجداد خداشناس و دین خواه و ملت پرست"}
{"book": "adl0165", "page": 6, "text": "۵\nو از تعلیم دینی بقدر ضرورت فارغ و بعقل خود\nکامل و افعال و اقوالش بشریعت شامل خواهد بود\nغرض د موضوع مکتب همین دانسته میشود\nکه این نفری در دائره مکتب ملاحظه حال شانرا\nنموده بقدر مناسب و ضرورت تعلیمات دینی شان\nبا نصاب تعلیم تطبیق و تکمیل کرده غمخواری وعرعیت\nداری ملت و دولت را بقرار آیات کریمه و\nاحادیث منیفه دانسته شان کرده اراده سَنیه\nپدر تاجدار خویش را همچنان که پسران حقیقی اشراف\nو نامداران دولت بوده میباشد فرزندان معنوی خود\nکه آنها را اعلیحضرت در تمام رعیت بعد از"}
{"book": "adl0165", "page": 7, "text": "بر خود خصوصاً فرض کرده است بغور و دقت\nفهمانیده بعد از یکچند وقتیکه نهایت قریب است\nو کلای دولت و رعیت ممتاز و برای\nاصلاح مکتب روان خواهد شد انشا الله تعا\nشاید که نام و نشان آبا و اجداد را بخاک تیره\nیکسان نکرده شرف مکتب را پامال نکنند و خدا\nنخواسته زحمت اعلیحضرت را مور و ایراد نقبیت\nنیاورند و آیات و اخبار را بر پیشه اندک متاع\nدنوی نذر نشنند تا محکوم و مغضوب دنیا\nو عقبی نه شده بنر این امر از دارین ارتقا و جست\nتارخ رفعت بر آیند."}
{"book": "adl0165", "page": 8, "text": "و بعضی از آیات شریفه کریمه و حدیث منیفہ\nکہ دستور العمل امدی و سرمشق ابدی شان گفته میشود\nترقیم مینمایم يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّهَ\nوَأَطِيعُوا الرَّسُولَ وَأُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْ فَإِنْ تَنَازَعْتُمْ\nفِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَالرَّسُولِ إِنْ كُنْتُمْ\nتُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ ذَلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا\nای گروه مومنان فرمان برید خدا را اگرچه به\nمال و جان باشد همه را در راه رضایش\nفدا سازید و فرمان برید فرستاده قانون آورنده\nبرحق او را و امیران اسلام را که اطاعت شان\nمحض سرمایه ابدی و امدی و حصول رضا حضرت باری است"}
{"book": "adl0165", "page": 9, "text": "۸\nو هر امور خود را که اختلاف افتد در بین شما در تحت\nحکم قانون قرآن و حدیث شریف واجب الاذعان\nاجرا داشته خلاف آن حکم نخواهید نمود اگر بایمان\nآورده اید بخدا و بروز جزاء این رجوع بهتر است\nشما را و نیک تر است از جهت عاقبت .\nو چنانچه میفرماید حق تعالی : -\nقُلْ اِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِی یُحْبِبْكُمُ اللَّهُ\nوَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِیمٌ\nیعنی بگو ای محمّد مردمان را و خبر ده همه را ازین حکم\nخدای خود که میفرماید الله تعالی هر که دوست دارد\nو دوست میدارد خدای را متابعت کند مرا"}
{"book": "adl0165", "page": 10, "text": "۹\nتا دوستی کند خدای با شما در دنیا و اخری و بیامرزد\nگناهان گذشته شما را و نگاه کند از معصیت آینده\nو خدا آمرزنده گناهان است ـ\nفَان تَوَلَّوْا فَإِنَّ اللَّهَ لا يُحِبُّ الْكَافِرِينَ\nپس اگر گردند از دوستی خدا و رسول و طاعت\nفرمان او تعالی پس اللہ تعالی\nهیچ دوستی ندارد با کافران، و نیز میفرماید که\nفَلَا وَرَبِّكَ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا\nشَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ\nحَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا\nیعنی نیست حقیقت ایمان چنانچه دعوی"}
{"book": "adl0165", "page": 11, "text": "بر غلط و غیر اطاعت تو میکنند ای محمد و سوگند\nاست بحق پروردگار تو که ایمان نی آرند\nمخالفان تو ایمان حقیقی تا آنوقت که حکم تو نباشی\nدر میان ایشان و حکم ترا دستورالعمل خود\nندانند و اگر چه حکم تو بر خلاف طبیعت شان\nباشد در اصلاحات و اختلافات ایشان\nبدون شک و شبهه مطیع و منقاد نشوند\nمحال است سعدی که راه صفا\nتوان یافت جز در پی مصطفے\nولو انا كتبنا عليهم ان اقتلوا انفسكم\nاو اخرجوا من ديار كم ما فعلوه الا"}
{"book": "adl0165", "page": 12, "text": "قلیلا منهم ولو ان هم فعلوا ما توعظون\nبه لكان خيرا لهم واشد تثبيتاً واذا\nلاتينهم من لدنا اجراً عظيماً\nپروردگار میفرماید این مخالفان شریعت غرا محمدی\nو این مخالفان پیغمبر بر حق را که شریعت یکه اسهل\nشرایع ماضی است و اجرش از همه بزرگ است\nمخالف اند اگر امر قتل نفس می شد ند چنانچه\nبنی اسرائیل تخمیناً هفتاد هزار نفر یک دیگر را\nگشتند و یا امر فراری شدند از جانب پیغمبر خود\nفعل آن را نمی کردند که اجرای امر رسول را\nبقتل و فرار کنند مگر بعضی از ایشان ، و اگر"}
{"book": "adl0165", "page": 13, "text": "۱۲\nایشان میکردند اجرای امر پیغمبر را اگرچه قتل نفس\nو اخراج می بود هر آینه خیر و بهتر بودی ایشان را\nاز مخالفت امر رسول و نزدیک تر بود ایشان را\nاز جهت تحقیق و تصدیق ایمان، و در انوقت\nاجرای امر رسول هر آینه میدادیم ایشان را\nمزد بزرگ .\nوَلَهَدَيْنَاهُمْ صِرَاطًا مُسْتَقِيمًا.\nو هر آینه می نمودیم ایشان را در اطاعت\nرسول راه راست که باعث سرافرازی\nو نعیم جاودانی شان می شد ."}
{"book": "adl0165", "page": 14, "text": "۱۳\nعَنْ اَبی هُرَیْرَةَ قَالَ رَسُوْلَ اللّٰهِ عَلَیْهِ\nوَسَلَّمَ مَنْ اَطَاعَنِیْ فَقَدْ اَطَاعَ اللّٰهَ وَمَنْ\nعَصَانِیْ فَقَدْ عَصَی اللّٰهَ وَمَنْ یُطِعِ الْاَمِیْرَ\nفَقَدْ اَطَاعَنِیْ وَمَنْ یَعْصِ الْاَمِیْرَ فَقَدْ عَصَا\nوَ اِنَّمَا الْاِمَامُ جُنَّهٌ یُقَاتَلَ مِنْ وَرَائِهِ\nوَیُتَّقٰی بِهِ فَاِنْ اَمَرَ بَتَقْوَ اللّٰهِ وَعَدَلَ\nفَاِنَّ لَهُ بِذٰلِکَ اَجْرًا وَاِنْ قَالَ بِغَیْرِهِ فَاِنَّ عَلَیْهِ\nیعنی روایت شده از ابی هریره رضی الله عنه\nکه فرموده است رسول الله صلی الله علیه وسلم\nهرکه اطاعت کند مرا بتحقیق اطاعت کرده است\nخدارا و هرکه نافرمانی کند مرا بتحقیق نافرمانی کرده است"}
{"book": "adl0165", "page": 15, "text": "۱۷\nخدا را و هر که نافرمانی کند امیر را به تحقیق نافرمانی\nکرده است مرا و به تحقیق که امیر سپر است که\nقتال و جهاد کرده می شود در پشت او و\nمحافظه کرده می شود جان و مال و نام و ناموس\nدر حمایت و صیانت او پس چون حال چنین است\nکه حیات و عرض اسلام بسته شد بمتابعت\nپادشاه و بر بغی و سرکشی او سر کشیده شد از\nفرمان خدا و رسول او تعالی پس باید و شاید\nکه از حکم پادشاه مسلمان به هیچ گونه اگرچه\nنقصان سر و مال باشد سرکشیده نشود و رعایا\nامیر محض بلحاظ این حکم کرده شود نه اینکه از ترس ضرر"}
{"book": "adl0165", "page": 16, "text": "۱۵\nو سطوت و سیاست او تا فرق بیاید از خوف\nدر میان پادشاه اسلام و کفار زیرا که از\nسبب خوف سیاست اطاعت مخالف\nدین هم کرده می شود بنا برین میفرماید که :-\nفَاِنْ اَمَرَ بِتَقْوَی اللهِ وَعَدَلٍ فَاِنَّ لَهُ\nبِذٰلِكَ اَجْراً وَ اِنْ قَالَ بِغَيْرِهِ فَاِنَّ عَلَيْهِ\nمِنْهُ وِزْراً یعنے اگر امر کند رعیت را به عباد\nخدا و اجراے امر کند بعد الت پس تحقیق\nبراے اوست باین فرمان روائی مزد بزرگ\nو اگر خدانخواسته امر کند بظلم و تعدی یعنی باخذ مال\nو منال بے استحقاق شریعت به تحقیق"}
{"book": "adl0165", "page": 17, "text": "۱۶\n\nبالای خود اوست در جناب گناه ووبال.\n\nامرش، رعیت را با پادشاه، بجز اطاعت\nدر مباحات دیگر هیچ مخالفت در شریعت ثابت\nنه شده است متفق علیه یعنے اتفاق کرده\nشده است علمای دین در حکم و اجرای\nاین حدیث شریف!\n\nآیا پادشاه عادل ودین خواه وملت\nپرست پے استراحت را اگر بہانه در حقوق تو\nادا نه شود واضافہ بران از امرش مخالفت شود\nآیا چه اندازه ناسپاسی و بے امری خدا است\nاین گروه ناسپاس منعم انتظار خواهند برد عذاباً"}
{"book": "adl0165", "page": 18, "text": "۱۷\nشدید خدا را\nو نیز از اطاعت غیر دین حضرت ایزد تعالی\nجل شانه منع میفرماید که به هیچ گونه فرمان غیر\nدین را قبول نه کنند، لہذا خداوند عالم میفرماید:\nیَا اَیُّهَا الَّذِیْنَ آمَنُوْا اِنْ تُطِیْعُوا الَّذِیْنَ كَفَرُوْا\nیَرُدُّوْکُمْ عَلیٰ اَعْقَابِکُمْ فَتَنْقَلِبُوْا خٰسِرِیْنَ\nای گروه مومنان اگر قبول کنید فرمان کفار را\nباز گرداند شما را بپاشنه های پای شما\nچنانچہ عادت جسمانیست بگردیدن پاشنه های\nپای است هم چنان میگرداند شما را\nپس گروید زیان کاران در ان هنگام."}
{"book": "adl0165", "page": 19, "text": "۱۸\nيَا اَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا اليَهُودَ\nوَالنَّصَارَی اَولِيَاءَ بَعضُهُم اَولِيَاءُ بَعضٍ\nوَمَن يَتَوَلَّهُم مِنكُم فَاِنَّهُ مِنهُم اِنَّ اللّہَ لَا\nيَهدِی القَومَ الظَّالِمِينَ\nای گروه مومنان مگیرید یهودان و نصاری\nرا بدوستی برخی از ایشان دوستان اند\nبعضی خود ها را در مخالفت شما و با وجود این حکم\nهر که دوستی دارد و یا معاونت کند بایشان\nبدرستی که اوست از ایشان و الله تعالی\nراه راست نمی نماید ظالمان را که بدوستی\nدشمنان بنفس خویش ظلم را روادارند ."}
{"book": "adl0165", "page": 20, "text": "۱۹\nيَا يُّهَا الَّذِيْنَ امَنُوا اِنْ تُطِيْعُوا فَرِيقًا\nمِنَ الَّذِيْنَ اُوتُوا الْكِتَابَ يَرُدُّوْكُمْ بَعْدَ ايْمَانِكُمْ كَافِرِيْنَ\nای گروه مومنان اگر فرمان برید گروهی را\nاز کفار اهل کتاب یعنی یهود و نصاری باز\nگردانند شما را بعد از ایمان بکفر یعنے در\nاطاعت غیر دین بغیر از دست دادن دین متین\nمفاد دیگر ملاحظه نمی شود بخصوص کفار اهل کتاب\nکه در مکر و حیله دسیسه اشد کفار دیده میشوند\nوَكَيْفَ تَكْفُرُوْنَ وَاَنْتُمْ تُتْلٰى عَلَيْكُمْ اٰيٰتُ اللّٰهِ\nوَفِيْكُمْ رَسُوْلُهٗ وَمَنْ يَّعْتَصِمْ بِاللّٰهِ فَقَدْ\nهُدِيَ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ"}
{"book": "adl0165", "page": 21, "text": "۲۰\n\nو چگونه کافر میشوید و حال آنکه بر شما خوانده میشود حزبرایری ۶\nقرآن خدا و در میان شما است فرستادهٔ خدا\nیعنی بعد از انکه خوانده شود بر شما قرآن و سبب\nکفر را واضح بدانید و رسول خدا که قانون آورنده\nو اخبار دهنده بر حق است در میان شما بوده\nبزبان بشریت حکم الله تعالی را بر شما بیان کند\nبا وجود آن چگونه در اسباب ہلاک خود را\nمے اندازید و ہر کہ چنگ زند باحکام قرآن\nیعنی دستور العمل خود سازد احکام خدا را\nبه تحقیق راه نموده شد اورا بسوی\nراه راست تا ہرگز خار بے راهے پایش را نگزود"}
{"book": "adl0165", "page": 22, "text": "۲۱\nيا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ\nوَلا تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ .\nای گروه مومنان بترسید از خدا بترک\nامر او چنانچه حق ترسیدن است و نمیرید مگر مسلمان باشید\nاینکه مسلمان باشید یعنی مداومت کنید باسلام تا حین مرگ\nنشود که در وقت مخالفت گرفتار آن شوید\nوَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعاً وَلا تَفَرَّقُوا وَاذْ\nكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنْتُمْ أَعْداءً فَأَلَّفَ\nبَيْنَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهِ إِخْواناً وَكُنْتُمْ عَلى\nشَفا حُفْرَةٍ مِنَ النَّارِ فَأَنْقَذَكُمْ مِنْها كَذلِكَ يُبَيِّنُ\nاللَّهُ آياتِهِ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ."}
{"book": "adl0165", "page": 23, "text": "۲۲\n\nدرچنگ زنید همه شما برسن خدای یعنے برحکم\nو احکام او تعالی تا بوسیله آن رسن متین باوج\nرفعت دارین برآئید ومتفرق نه شوید یعنے\nهمه چنگ استوار دارید در ان رسن چنگ\nخطا نکنید تا در حضیض ذلت نه افتید و یاد کنید\nنعمت الله تعالی را که بر شما است که آن اسلام\nو اتفاق در احکام قرآن است، چون بودید\nدشمنان که با هم قتال میکردید بسبب مخالفت\nدین پس الفت و پیوند محبت نهاد در دلهای شما\nپس گشتید یعنے شدید به نعمت پروردگار برادران\nهمدیگر و بودید قبل ازین بواسطه گمراهی جهالت"}
{"book": "adl0165", "page": 24, "text": "۲۳\n\nبر کنارهٔ چقری آتش دوزخ یعنی در حینیکه کافر\nبودید گویا که در کنارهٔ آتش انتظار برافتادن\nمیبردید چنانچه اگر مرگ شما را میگرفت\nالبته در آتش موجود بودید اکنون بمحض لطف\nخویش بخات داد شما را از ان آتش و شما را\nبنور ایمان سرفراز ساخت پس باید که بشکر نعمت\nاِنَّمَا المُوْمِنُوْنَ اِخْوَۃٌ فَاَصْلِحُوْا بَیْنَ اَخَوَیْکُمْ\nوَ اتَّقُوا اللهَ لَعَلَّکُمْ تُرْحَمُوْنَ .\n\nهمه مومنان همیشه برادران بوده اصلاح\nرا پیشه و از نفاق اندیشه و اجتناب ورزید\nو از خدا بترسید که به مهربانی الله تعالی رحم"}
{"book": "adl0165", "page": 25, "text": "۲۴\n\nکرده شوید از عذاب و اختلاف، همچنان\nبیان میفرماید پروردگار برای شما دلایل\nوحدانیت خود را شاید که راه راست یابید\nوَ لْتَكُن مِّنكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ\nبِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ\nو باید که باشد از شما گروهی که ایشان بخوانند\nمردمان را به نیکوئی یعنی بدین اسلام و موافقت\nبرادری در مومنان و امر کننده گان باشند\nبه نیکی و منع کننده گان باشند از بدی یعنی امر کنند\nباطاعت قرآن و منع کنند از مخالف بودن آن\nو آن گروه که بدان صفت موصوف اند ایشان اند"}
{"book": "adl0165", "page": 26, "text": "۲۵\nنجات یافتگان از عذاب وَلاَ تَكُونُواْ كَالَّذِينَ\nتَفَرَّقُواْ وَاخْتَلَفُواْ مِن بَعْدِ مَا جَاءهُمُ\nالْبَيِّنَاتُ وَأُوْلَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ و مباشید مانند\nآنانکه متفرق شدند بعداوت یکدیگر خود و اختلاف\nکردند در حکم کتاب منزل سماوی و یا در دین\nبر حق خود بعد از آنکه آمد بایشان دلایل روشن\nو آن گروه متفرقان از اتفاق اسلام و دین حق\nایشان راست عذاب بزرگ .\nاحکام ولزوم جهاد\nجهاد همه وقت باہل اسلام فرض کفائی است\nیعنی در اطراف و اکناف یک ولایت جماعتی"}
{"book": "adl0165", "page": 27, "text": "۲۶\n\nاز اهل اسلام که در محاربه باشد از دیگران ساقط\nاست و در صورتی که که از حد تجاوز کنند\nفرض قطعی میگردد بزن و مرد حاصل کلام اینکه\nجهاد تا حینکه دین باطل از دنیا کم نشود با اهل ایمان\nو اسلام فرض است چنانچه حق سبحانه تعالی میفرماید\nوَقَاتِلُوهُم حَتیٰ لَا تَکُونَ فِتنَةٌ وَيَكُونَ الدّينُ\nکُلُّهُ لِلّٰهِ فَإِنِ انتَهَوا فَإِنَّ اللّٰهَ بِمَا يَعمَلُونَ\nبَصِيرٌ . و بکشید اهل شرک\nو کفر را تا حینکه در دنیا دین غیر و شرک نباشد\nو نماند و همه دین خاص برای خدای بی شریک\nشود پس اگر منع شدند و باز ایستند از کفر و یا مطیع شوند"}
{"book": "adl0165", "page": 28, "text": "۲۷\n\nاسلام را بجزیه و معاهده، پس خدای تعالی\nبینا است با آنچه میکنید از عمل نیک در راه رضای\nاو و یا عمل زشت، آنچه کردید جزا خواهید دید۔\nوَاِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمُوْا اَنَّ اللَّهَ مَوْلَكُمْ\nنِعْمَ الْمَوْلٰی وَنِعْمَ النَّصِيْرُ. و اگر اعراض کند\nاز قبول دین حق و یا باز نه ایستند از جنگ\nپس آگاه و با خبر باشید که خدا یار و مددگار\nشما است و نیکو یاری است که دوستان\nخود را نیک محافظه می کند و نیک یاری دهنده\nاست که مومنان را غالب گرداند\nاِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ وَاِنْ يَّخْذُلْكُمْ"}
{"book": "adl0165", "page": 29, "text": "۲۸\n\nفَمَنْ ذَا الَّذِي يَنْصُرُكُمْ مِنْ بَعْدِهِ \nوَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ \n\nیعنی اگر نصرت دهد شما را خدا ، پس نخواهد بود\nدیگر کسی که غالب شود بر شما یعنے فوق از مدد الهی \nدیگر قوت و نصرت نخواهد بود و اگر خدا ذلیل و مغلوب \nگرداند شما را پس کے خواهد بود مدد کننده بعد ازین \nخذلان، و باید که بر خدا توکل کند مومنان و از\nدیگری که غیر دین است مخوَّف نشود\nو مدد نه طلبد تا کامیاب نصرت و مدد خدا وند گردد\n\nكَتَبَ اللَّهُ لَأَغْلِبَنَّ أَنَا وَرُسُلِي\nإِنَّ اللَّهَ قَوِيٌّ عَزِيزٌ :-"}
{"book": "adl0165", "page": 30, "text": "۲۹\nیعنی نوشته است در لوح محفوظ پروردگا\nو حکم کرده است که به تحقیق غالب هستم من\nو فرستادگان من ! الَى إِنَّ حِزْبَ اللهِ\nهُمُ الْغَالِبُونَ ۔ بدانید و آگاه باشید که\nلشکر خدا هر آئینه غالباً اند یعنی هر که مطیع فرمان\nاو و سربازان راه رضای اوست\nبهمه حال غالب خواهند بود بنابران موکداً\nو تأکیداً میفرماید پروردگار جل شانه\nيَا يُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا قَاتِلُوا الَّذِينَ يَلُونَكُم\nمِّنَ الْكُفَّارِ وَلْيَجِدُوا فِيكُمْ غِلْظَةً ط\nوَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَعَ الْمُتَّقِينَ ط"}
{"book": "adl0165", "page": 31, "text": "۳۰\nای گروه مومنان قتال کنید کافرانی را که\nنزدیک و قریب آمده اند شما را یعنی کافران\nقریب ضرر شان با اهل اسلام نزدیک\nاست و دعوت شان باسلام ضرور است\nبنابران در صورت اطاعت نکردن و یا از\nقرب شما دور نه شدن ، ایشان را بکشید و\nبهر حال باید که کفار از شما نهایت تیزی\nو شجاعت و بسالت را مشاهده نمایند\nو بدانید که خدای تعالی مددگار پرهیزگاران\nاست که اجتناب می ورزند از مخالفت رضای\nخدا و رسول او تعالی .\nعلی الکفار"}
{"book": "adl0165", "page": 32, "text": "۳۱\nونیز میفرماید حق سبحانہ تعالی\nيَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا مَا لَكُمْ إِذَا قِيلَ لَكُمْ\nانْفِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ اثَّاقَلْتُمْ إِلَى الْأَرْضِ \nأَرَضِيتُمْ بِالْحَيَاةِ الدُّنْيَا مِنَ الْآخِرَةِ فَمَا مَتَاعُ \nالْحَيَاةِ الدُّنْيَا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا قَلِيلٌ\nای گروه مومنان چیست شما را یعنے چہ\nاندین نعمت شما را بهتر است کہ بر اے\nاعلای کلمہ دین چون گفتہ مے شود شمارا کہ\nبیرون روید و خارج شوید در راہ رضای\nخدا جل شانہ و جہاد کنید با عدای دین\nشما معطلی مے کنید و مائل مے شوید بسوی زمین"}
{"book": "adl0165", "page": 33, "text": "۳۲\nبه متاع و منفعت و کشت و زراعت و تجارت\nو غیره. آیا راضی شدید بزندگانی فانی دنیا\nاز نعمت های جاودانی آخرت پس هیچ\nمناسبت ندارد منافع دنیا با نعمات عظیم\nجاودانی آخرت مگر نهایت اندک.\nچرا کس دولت باقی گذارد\nبه نعمت های فانی سر درآرد\nپس چون حال چنین است ای مسلمانان:-\nاِنْفِرُوْا خِفَافًا وَّ ثِقَالًا وَجَاهِدُوْا بِاَمْوَالِكُمْ\nوَاَنْفُسِكُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ذٰلِكُمْ\nخَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ ."}
{"book": "adl0165", "page": 34, "text": "۳۳\nبروید ای سبک باران که از متاع دنیا\nبهرۀ اندک دارید و بیرون شویدای گران باران\nمال و متاع و زنده گانی فانی دنیا، جهاد کنید\nبمالهای خویش یعنی مدد کنید مساکین مجاهدین\nرا و جهاد کنید بنفسهای خویش در راه رضای\nپروردگار، این بیرون شدن و جهاد بمال\nو نفس های شما بهتر است شما را از ترک\nجهاد و مشغولی بد نیا اگر دانسته اید از ثواب\nو اجران و از عذاب بترک آن چنانچه میفرماید\nحق تعالی : ---\nالا تنفر وا يُعذبكم عذا با الیمایستید"}
{"book": "adl0165", "page": 35, "text": "۳۴\nقَوْماً غَيْرَكُمْ وَلَا تَضُرُّوهُ شَيْئاً وَ\nاللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ\nاگر بیرون نشوید براے جهاد در حالی\nکه فرمان شده است شما را عذاب کنم شماراً\nعذاب درد ناک و بدل کنم شما را به تباهی و\nبیاورم قوی را که مطیع و فرمان بردار باشند\nو شما هیچ ضرری نخواهید رسانید خدا را\nدر مخالفت امر و یا بنزول عذاب\nيَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا لَقِيتُمُ الَّذِينَ\nكَفَرُوا زَحْفاً فَلاَ تُوَلُّوهُمُ الأَدْبَارَ\nوَمَن يُوَلِّهِمْ يَوْمَئِذٍ دُبُرَهُ إِلَّا مُتَحَرِّفاً لِّقِتَالٍ أَوْ مُتَحَيِّزاً"}
{"book": "adl0165", "page": 36, "text": "۳۵\n\nالَى فِئَةٍ فَقَدْ بَاءَ بِغَضَبٍ مِّنَ اللَّهِ\nوَمَأْوَاهُ جَهَنَّمُ ۖ وَبِئْسَ الْمَصِيرُ ه\n\nای گروه مومنان چون به بینید گروه کافران\nرا که جمع آمده گان اند بر اے قتال شما\nپس پشت نگردانید بایشان یعنی گریز نکنید\nاز خوف کثرت نفری ایشان و هر که پشت\nگرداند بایشان از قسم گریز و خوف اهل کفر\nمگر که گریختن از قسم سیاست باشد و یا اینکه\nبسوی گروه دیگر خود پناه جویان رفته تا بایشان\nمتفق جہاد شوند بجانب راست میدان حرب\nو یا چپ یعنی هر که گریز ایشان بدون این حیله و ده"}
{"book": "adl0165", "page": 37, "text": "۳۴\nمحض گریز از میدان محاربه باشد به تحقیق باز گردد\nو گرفتار شود به غضب پروردگار و جای\nایشان دوزخ است و بد جای است جا\nبازگشت ایشان که دوزخ است .\nيَا أَيُّهَا النَّبِيُّ جَاهِدِ الْكُفَّارَ وَالْمُنَافِقِينَ\nوَاغْلُظْ عَلَيْهِمْ وَمَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَبِئْسَ\nالْمَصِيرُه\nیعنی ای نبی خبر دهنده احکام حق جهاد کن\nبا کافران و منافقان و درشت شو یعنی رحم مکن\nبالای ایشان تا در کفر باشند و جای\nایشان دوزخ است و بد جای بازگشت شان است"}
{"book": "adl0165", "page": 38, "text": "۳۶\n\nدوزخ\nيَا أَيُّهَا النَّبِيُّ حَسْبُكَ اللَّهُ وَمَنِ اتَّبَعَكَ\nمِنَ الْمُؤْمِنِينَ\nای بنی اخبار کننده قانون مطلق بر حق کافی\nاست ترا پروردگار در نصرت و مدد و کسانیکه\nکه پیروان تواند از مؤمنان يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ\nحَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ عَلَى الْقِتَالِ إِنْ يَكُنْ\nمِنْكُمْ عِشْرُونَ صَابِرُونَ يَغْلِبُوا\nمِائَتَيْنِ وَإِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ يَغْلِبُوا أَلْفًا\nمِنَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ\nلَا يَفْقَهُونَ"}
{"book": "adl0165", "page": 39, "text": "۳۸\nیعنی ای پیغمبر تیز کن و رغبت ده مومنان را\nبجهاد و بگو اگر باشد از شما ای مومنان بیست نفر\nاستقامت کننده غالب شوند بر دوصد نفر کفار\nو اگر باشد از شما صد نفر غالب شوند بمدد خدا\nهزار نفر کفار را به سبب آنکه ایشانند قوم\nبیخبران از نصرت خدا و نادانان از روز آخرت\nنزد اکثر علما این حکم یک بر ده باین آیه کریمه\nیک بر دو منسوخ شده .\nاَلْئٰنَ خَفَّفَ اللّٰهُ عَنْكُمْ وَعَلِمَ اَنَّ فِيكُمْ\nضَعْفًا فَاِنْ يَّكُنْ مِّنْكُمْ مِائَةٌ صَابِرَةٌ\nيَّغْلِبُوْا مِائَتَيْنِ وَاِنْ يَّكُنْ مِّنْكُمْ اَلْفٌ يَّغْلِبُوْا اَلْفَيْنِ"}
{"book": "adl0165", "page": 40, "text": "۳۹\nبِاِذْنِ اللهِ وَاللهُ مَعَ الصَّابِرينَ\nیعنی اکنون تخفیف کرد از شما بارگران شما را که\nدر مقابل صف کفار اندک نفری شما را حکم\nاستقامت بود و باز یک برده تخفیف حال\nکه در شما نهایت سستی را پروردگار شما دانست\nاستقامت یک بر دو را مقرر و محکم گردانید.\nوَمَا اللهُ يُرِيدُ ظُلْمًا لِلْعِبادِ - ه\nیعنی نمی خواهد که عذاب کند بنده گان\nخود را بظلم و تعدای .\nفضایل و محنات جهاد\nوَلَا تَحْسَبَنَّ الَّذينَ قُتِلُوا فِى سَبِيلِ اللهِ"}
{"book": "adl0165", "page": 41, "text": "۴۰\nأَمْوَاتاً بَلْ أَحْيَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ\nفَرِحِينَ بِمَا آتَاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ وَيَسْتَبْشِرُونَ\nبِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُوا بِهِمْ مِنْ خَلْفِهِمْ أَلَّا\nخَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ .\nیعنی گمان مبرید آنانرا که کشته شدند در راه\nرضای پروردگار مرده گان بلکه زندگان اند\nنزد پروردگار خود روزی میخورند و خوش حالانند\nبانچه نعمت عطا کرده است پروردگار بایشان\nاز فضل خود و شاد می شوند بانانکه هنوز در نرسیدند\nاندر بایشان از پس ایشان و با آنکه شاد می شوند\nبوقوف احوال اخرویه یعنی بملاحظه نعمته"}
{"book": "adl0165", "page": 42, "text": "۴۱\n\nدانسته‌شان می شود که نیست هیچ خوف\nو نباشد اندوه ناک بر مفارقت دنیا و یا عذاب\nآخرت وَعَن مَسْرُوقٍ قَالَ سَأَلْنَا عَبْدَ\nابن مَسْعُودٍ عَنْ هَذِهِ الاْيَةِ وَلاَ تَحْسَبَنَّ\nالَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاءٌ\nعِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ قَالَ إِنَّا قَدْ سَأَلْنَا\nعَنْ ذَلِكَ فَقَالَ أَرْوَاحُهُمْ فِي أَجْوَافِ\nطَيْرٍ خُضْرٍ لَهَا قَنَادِيلُ مُعَلَّقَةٌ بِالْعَرْشِ\nتَسْرَحُ مِنَ الْجَنَّةِ حَيْثُ شَاءَتْ ثُمَّ\nتَأْوِي إِلَى تِلْكَ الْقَنَادِيلِ فَاطَّلَعَ إِلَيْهِمْ\nرَبُّهُمُ اطِّلَاعَةً فَقَالَ هَلْ تَشْتَهُونَ"}
{"book": "adl0165", "page": 43, "text": "۴۲\nمَنْيَا قَالُوا أَيَّ شَيْءٍ نَشْتَهِي وَنَحْنُ نَسْرَحُ مِنْ\nالْجَنَّةِ حَيْثُ نَشَأَ فَفَعَلَ ذَالِكَ بِهِمْ\nثَلَثَ مَرَّاتٍ فَلَمَّا رَأَوْا أَنَّهُمْ لَمْ يُتْرَكُوْ\nمِنْ أَنْ يُسْأَلُوا قَالُوا يَارَبِّ نُرِيْدُ اَنْ\nتُرَدَّ أَرْوَاحُنَا فِي أَجْسَادِنَا حَتَّى نُقْتَلَ فِي\nسَبِيْلِكَ مَرَّةً أُخْرَى فَلَمَّا رَأَى أَنْ لَيْسَ\nلَهُمْ حَاجَةٌ تُرِكُوْا رَوَاهُ مسلم\nیعنی روایت کرده شده است از مسروق\nکه اصحابی بود که من پرسیدم از عبد الله\nبن مسعود از همین آیه کریمه که چگونه شهدا رزق\nمیخورند نزد الله تعالی گفت عبد الله بن مسعود"}
{"book": "adl0165", "page": 44, "text": "۴۳\nکه من سوال کردم از رسول الله فرمودند که\nارواح ایشان در شکم مرغ های سبز که برای\nآنها قنادیل آویزان در عرش عظیم است میباشد\nگویا که دُر در صدف باشد و مرغان میچرند\nاز نعمات جنّت هر چه خواهش شان شود بعد\nمیآیند واپس در قنادیل خود پس اطلاع میکند\nپروردگار اطلاع میفرماید که آیا چه میخورید\nو چه خواهش دارید گویند که بار خدایا چه خواهیم\nاز فضل و مرحمت تو چرا میکنیم در بهشت هر کجا\nو هر چه میخواهیم میخوریم پس بفرماید الله تعالی\nسه دفعه هم چنان پس آنگاه که بینند ایشان"}
{"book": "adl0165", "page": 45, "text": "۴۴\nکه مرحمت الهی تکرار میفرماید و ترک نمیکند آنها را\nاز سوال گویند یا رب ما میخواهیم که باز گردانی\nارواح ما را در اجساد ما تا باز کشته شویم در راه\nرضامندی تو پس آنگاه به بیند الله تعالی\nکه نیست برای شان حاجتی بگذارد\nایشان را دران نعمت روایت شده از صحیح مسلم\nيَسْتَبْشِرُوْنَ بِنِعْمَةٍ مِنَ اللهِ وَفَضْلٍ وَاَنَّ اللهَ\nلَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُؤْمِنِيْنَ .\nمسرور میبیاشند برحمت و نعمت از\nپروردگار برافزونی و احسان او تعالی\nو بتحقیق پروردگار ضایع نمی کند اجر مومنانرا"}
{"book": "adl0165", "page": 46, "text": "فَاسْتَجَابَ لَهُمْ رَبُّهُمْ أَنِّي لا أُضِيعُ عَمَلَ\nعَامِلٍ مِّنكُم مِّن ذَكَرٍ أَوْ أُنثَىٰ ۖ بَعْضُكُم مِّن بَعْضٍ ۖ\nفَالَّذِينَ هَاجَرُوا وَأُخْرِجُوا مِن دِيَارِهِمْ\nوَأُوذُوا فِي سَبِيلِي وَقَاتَلُوا وَقُتِلُوا لأُكَفِّرَنَّ\nعَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَلأُدْخِلَنَّهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي\nمِن تَحْتِهَا الأَنْهَارُ ثَوَابًا مِّنْ عِندِ اللَّهِ ۗ\nوَاللَّهُ عِندَهُ حُسْنُ الثَّوَابِ\n\nپس قبول کرد پروردگار براے ایشان\nیا آنکه گفت پروردگار به تحقیق که من ضائع نمیکنم\nعمل پیچ عمل کننده را از زن و یا مرد یعنے ہر کہ\nتکلیف کشد در راه رضاے من گا ہے ضائع"}
{"book": "adl0165", "page": 47, "text": "نمیکنم زحمت او را زن باشد خواه مرد زیرا که بعضی\nشان از بعضی اند پس آنانکه هجرت کردند از\nدیار و اهل خود و بیرون کرده شدند از سراها\nو منازل خود و رنجانیده شدند در راه دن\nو جنگ کردند با کفار و کشته شدند در راه دین\nهر آئینه محو کنم از ایشان گناهان ایشان را و هر آئینه\nداخل کنم ایشان را در جنت جای که جاری\nاست در تحت اشجار و منازل آن جویها\nجزاء میدهم ایشانرا جزاء نیک و پروردگا\nکه نیکو پاداش بحضور اوست .\nو نیز میفرماید الله تعالی : --"}
{"book": "adl0165", "page": 48, "text": "۴۷\n\nاِنَّ اللهَ اشْتَرٰى مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ اَنْفُسَهُمْ\nوَاَمْوَالَهُمْ بِاَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ يُقَاتِلُوْنَ\nفِيْ سَبِيْلِ اللهِ فَيَقْتُلُوْنَ وَيُقْتَلُوْنَ\nوَعْدًا عَلَيْهِ حَقًّا فِي التَّوْرٰيةِ وَالْاِنْجِيْلِ\nوَالْقُرْاٰنِ وَمَنْ اَوْفٰى بِعَهْدِهِ مِنَ اللهِ\nفَاسْتَبْشِرُوْ بِبَيْعِكُمُ الَّذِيْ بَايَعْتُمْ بِهِ\nوَذٰلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ.\n\nبدرستیکه خرید الله تعالی یعنی اجر داد\nدر عیوض نفس و مال ایشان و مرحمت فرمود\nکه بتحقیق برای ایشان ثابت شد دخول\nجنت جنگ وجهاد میکنند این جان فدایان"}
{"book": "adl0165", "page": 49, "text": "۴۸\n\nدر راه رضای او تعالی پس گاهی\nمیکشند دشمنان دین گاهی خود شهید میشوند\nو عده داده است الله تبارک و تعالی\nایشان را برین بیع و شر و عده او بن ثابت\nدر است و باقی که هیچ خلاف دران نیست\nدر تورات و انجیل مکیست وفا کننده تر بعهد خود\nاز پروردگار که هیچ تخلف وعده را روا ندارد\nپس شاد و مسرور باشید ای مجاهدان بخرید\nو فروخت خود آن خرید و فروختیکه مبایعه\nگردید بآن ، و آن خرید و فروختش بزرگ\nکامیابی است شما بر ؟ ."}
{"book": "adl0165", "page": 50, "text": "۴۹\n\nاوامر عدالت و امانات\nانَّ اللَّهَ يَأمُرُكُم اَن تُؤدُّوا الاَمَانَاتِ اِلی\nاَهْلِها وَاِذَا حَكَمْتُم بَینَ النَّاسِ\nاَن تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ اِنَّ اللَّهَ نِعِمَّا\nيَعِظُكُم بِهِ اِنَّ اللَّهَ كَانَ\nسَمِيعاً بَصِيرًا ه\n\nبدرستیكه میفرماید الله تعالی شمارا\nآنكه ادا كنید امانات را بسوی اهل آن\nو چون حكم كنید در بین مردمان باید كه حكم كنید\nبراستی و برابری كه هیچ طرفداری در حكم شما\nیافته نشود بدرستیكه پروردگار نیك پند میدهد شما را"}
{"book": "adl0165", "page": 51, "text": "که عبارت از ادای امانات و عدل در\nحکومات باشد بدرستیکه پروردگارست\nشنونده و بینا باعمال شما .\nو نیز میفرماید :\nيَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُونُوا قَوَّامِينَ بِالْقِسْطِ\nشُهَدَاء لِلَّهِ وَلَوْ عَلَى أَنفُسِكُمْ أَوِ الْوَالِدَيْنِ\nوَالأَقْرَبِينَ إِن يَكُنْ غَنِيًّا أَوْ فَقَيرًا\nفَاللَّهُ أَوْلَى بِهِمَا فَلاَ تَتَّبِعُواْ الْهَوَى\nأَن تَعْدِلُواْ وَإِن تَلْوُواْ أَوْ تُعْرِضُواْ فَإِنَّ اللَّهَ\nكَانَ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا\nای گروه مومنان باشید ایستادگان بعدل"}
{"book": "adl0165", "page": 52, "text": "۵۱\nو باشید گوايان براے خدا یعنی اجراے\nعدالت و شهادت کنید بحق و راست اگرچه\nنقصان باشد بر نفس شما و یا براے پدر و مادر\nو خویشان نزدیک شما اگر باشد مدعی و مدعی علیه\nغنی و یا فقیر یعنی رعایت غنی را نکرده از حق نگذرید\nہر طرف که حق باشد رعایت حق از ہمہ بهتر است\nشما را پس پیروی نکنید آرزو و خیال خود را براے\nآنکه از حق تجاوز کنید و اگر بند کنید زبانهاے\nخود را از اداے شهادت حق و یا بگردید از ادا\nآن پس به تحقیق خداست با آنچه عمل می کنید\nدانا و مکافات آن را خوا ہید دید ."}
{"book": "adl0165", "page": 53, "text": "۵۲\nوَلَا تَخْشَوْا النَّاسَ وَاخْشَوْنِ وَلَا تَشْتَرُوا\nبِآيَاتِي ثَمَنًا قَلِيلًا وَمَنْ لَمْ يَحْكُمْ بِمَا أَنْزَلَ\nاللَّهُ فَأُولَئِكَ هُمُ الْكَافِرُونَ ه\nیعنی مترسید از مردمان در اجرای حکم\nمنزل قرآن و بترسید از من در مخالفت آن\nو نفروشید اجر عظیم اجرای حکم قرآن را به\nمتاع اندک و تباه و زوال شونده دنیا که خواه\nرشوة است و یا بدیگر صورت حکم حق را غور\nنکرده متاع نقدینه بیوفای دنیا را غنیمت\nدانید و هر که حکم نکند بانچه خدا فرستاده است\nپس آن گروه کافران خواهند بود ."}
{"book": "adl0165", "page": 54, "text": "۵۳\nوَاِذَا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبى\nوَبِعَهْدِ اللهِ اَوْفُوا ذَالِكُمْ وَصيَّكُمْ\nبِهِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ٥\nوچون سخن گوئید در حکومت و یا شهادت\nحق وراست بگوئید اگرچه باشند خویشان\nنزدیک شما و وفا کنید بعهد خدا و وصیت و وعظ\nفرمود شما را بعدل در حکومت و شهادت\nدر حقیقت شاید که پند گیرید از وعظ پروردگار\nاِنَّااَنْزَلْنَا اِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ\nلِتَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ بِمَا اَرَاكَ اللهُ وَلَا تَكُنْ\nلِلْخَائِنِينَ خَصِيمًا وَاسْتَغْفِرِ اللهَ اِنَّ اللهَ"}
{"book": "adl0165", "page": 55, "text": "۵۴\nكَانَ غَفُورًا رَّحِيمًا ه\nبدرستیکه ما فرستادیم بسوی تو قرآن را\nبراستی و حق تا حکم کنی در بین مردمان بآنچه خدا\nترا شناسا گردانید و مباش برای خیانت\nکننده گان معین دشمن آنکه بیگناه است یعنی مکن\nطرفداری با خیانت کننده که خیانت و گناه\nاو را بر دیگری بار کنی و آمرزش خواه ازین\nاراده بدرستیکه اللہ تعالے آمرزنده و مهربان است.\nوَأَنْزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا\nلِمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتَابِ وَمُهَيْمِنًا عَلَيْهِ\nفَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِمَا أَنْزَلَ اللهُ وَلَا تَتَّبِعْ"}
{"book": "adl0165", "page": 56, "text": "۵۵\n\nأَهْوَاءَهُمْ عَمَّا جَاءَكَ مِنَ الْحَقِّ لِكُلٍّ جَعَلْنَا\nمِنْكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجًا وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ\nأُمَّةً وَاحِدَةً وَلَكِنْ لِيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُمْ\nفَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ إِلَى اللَّهِ مَرْجِعُكُمْ\nجَمِيعًا بِمَا كُنْتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ ٥ . فَيُنَبِّئُكُمْ\n\nو نازل کردیم ما بسوی تو قرآن را در حالیکه\nتصدیق کننده است همه کتاب ها ی سابق\nمنزل سماوی را و نگاه بان است بران کتب\nاز تغیر پس حکم کن بانچه نازل کرده است\nپروردگار و پیروی مکن آرزو ها ی مردم را\nدر حالیکه مایل باشی از آنچه آمده است بتو"}
{"book": "adl0165", "page": 57, "text": "۵۶\n\nاز احکام حق ہرگروہے را ساختیم از شما شریعت\nو را ہے واگر میخواست و ارادہ میفرمو\nپروردگار ہرآئینہ میگردانید شما را یک ملت\nو مذہب لیکن مے آزماید شما را در انچہ دادہ\nاست شما را از شرایع مختلفہ پس بشتابید\nبا تباع شریعت ای مومنان و بسوے خداست\nبازگشت ہمہ شما پس خبرخواہید شد بوقت جزا\nبانچہ بودید اختلاف کنندگان از احکام قرآن\nوَاَنِ احْکُمْ بَیْنَهُمْ بِمَا اَنْزَلَ اللهُ وَلَا تَتَّبِعْ اَهْوَآءَ ہُمْ\nوَاحْذَرْهُمْ اَنْ یَّفْتِنُوْکَ عَنْ بَعْضِ مَا\nاَنْزَلَ اللهُ اِلَیْکَ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمْ"}
{"book": "adl0165", "page": 58, "text": "۵۷\nاَنَّمَا یُرِیْدُ اللهُ اَنْ یُّصِیْبَهُمْ بِبَعْضِ ذُنُوْبِهِمْ\nوَ اِنَّ کَثِیْرًا مِّنَ النَّاسِ لَفَاسِقُوْنَ ه\nو دیگر اینکه نازل کردیم قرآن را برای اینکه\nحکم کنی در بین ایشان بانچه نازل کرده است\nپروردگار تو و پیروی مکن آرزوهای ایشانرا\nو حذر و احتیاط کن از اینکه بگردانند ترا از بعض انچه\nخدا بسوی تو نازل کرده است پس اگر\nاعراض کنند از حکم منزل پس بدان و آگاه باش\nکه میخواهد الله تعالی اینکه برساند برایشان\nعذاب به سبب بعضی گناهان ایشان\nدر دنیا و عقبی بدرستیکه اکثر ایشان فاسقان اند"}
{"book": "adl0165", "page": 59, "text": "۵۸\nیعنی حکم قرآن را اجرا کن هرکه مخالفت کند\nعذاب دنیا و عقبی با و خواهد رسید و پیروی مکن\nآنچه آرزو دارند بر خلاف قرآن\nاَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّةِ يَبْغُونَ وَمَنْ اَحْسَنُ\nمِنَ اللّٰهِ حُكْمًا لِّقَوْمٍ يُوقِنُونَ .\nیعنی مخالف خواهان حکم قرآن را میفرماید\nآیا حکم جاهلیت را میخواهند و کیست در حکم\nکردن عادل تر و نیکوتر برای قومیکه\nاز عدالت حکم الهی واقف ویقین دارند.\nسَمَّاعُونَ لِلْكَذِبِ اَكَّالُونَ لِلسُّحْتِ\nفَاِنْ جَاءُوكَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ اَوْ اَعْرِضْ"}
{"book": "adl0165", "page": 60, "text": "۵۹\nعَنْهُمْ وَاِنْ تُعْرِضْ عَنْهُمْ فَلَنْ يَضُرُّوكَ\nشَيْئاً وَاِنْ حَكَمْتَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ\nبِالْقِسْطِ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِيْنَ.\nیعنی کسانی کہ حکم حق را اجرا نداشته\nمخالفت آن حکم میکنند محض شنوندگانند\nسخن دروغ را برای آرزو و هوای نفس خود\nو حرام خوران و رشوة گیرنده گانند در تغیر دادن\nاحکام بر حق و قانون مطلق پس چون حال چنین\nاست اگر بیایند نزد تو ای فرستادۀ من\nحکم کن در بین شان بر حق و یا متروکدار ایشانرا\nاگر مخالف دین اند و اگر ترک کنی ایشان را"}
{"book": "adl0165", "page": 61, "text": "۶۰\nیعنی رو بگردانی از ایشان هیچ ضرر نمیتوانند رسانید\nرسانید ترا و اگر حکم کنی در بین شان حکم کن بعدل\nو حق بدرستیکه پروردگار دوست میدارد\nعادلان را\nوَ تَرىٰ كَثِيرًا مِّنْهُمْ يُسَارِعُونَ فِي الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ\nوَ أَكْلِهِمُ السُّحْتَ لَبِئْسَ مَا كَانُواْ يَعْمَلُونَ\nمی بینی بسیار از ایشان را که می شتابند\nدر گناه یعنے در اکل حرام و یا سخنان دروغ\nو فعل ظلم و خوردن رشوت هر آئینه بد فعل است\nآنچه می کنند از خوردن رشوة و فعل ظلم\nوَ لا تَأْكُلُواْ أَمْوَالَكُم بَيْنَكُم بِالْبَاطِلِ وَ تُدْلُواْ بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ"}
{"book": "adl0165", "page": 62, "text": "۶۱\nبِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقًا مِّنْ أَمْوَالِ النَّاسِ\nبِالْإِثْمِ وَأَنتُمْ تَعْلَمُونَ .\nو نخورید مال های یکدیگر را در بین خود ها\nبه فساد و ناحق و نیفگنید آن مالها را بسوی حکام\nبطور رشوت و رابطه تا بخورید یک فرقه\nو یک حصه از مال مردمان بظلم و ستم\nو زور حال اینکه دانسته اید حکم قرآن و گناه\nحرام و رشوة را .\nوَلَا تَشْتَرُوا بِعَهْدِ اللَّهِ ثَمَنًا قَلِيلًا ۚ\nإِنَّمَا عِندَ اللَّهِ هُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ\nیعنی بدل نکنید بوعده پروردگار از نعیم"}
{"book": "adl0165", "page": 63, "text": "۶۲\nجاودانی و رزق حلال دنیوی بہ پیسه اندکی\nاگرچہ تمام قیمت متاع دنیا باشد نسبت\nبه نعمات آخرت اندک شمرده می شود\nاعنی بدل نکنید آن نعمات دنیوی و اخروی\nرا که باجرای حکم حق و عدالت شما را\nحصول دو صول است به پنچروپیه اندک\nنقدینه موجود به تحقیق آنچه بحضور خداست\nبهتر است برای شما اگر دانسته باشید\nاز وفای عہد خدا و نعمات باقی و جاودانی\nاو تعالیٰ ، چنانچه میفرماید :—\nمَا عِنْدَ كُمْ يَنْفَدُ وَمَا عِنْدَ اللهِ بَاقٍ"}
{"book": "adl0165", "page": 64, "text": "۶۳\n\nوَلَنَجْزِيَنَّ الَّذِينَ صَبَرُوا اَجْرَهُمْ بِاَحْسَنِ\nمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ ٥\n\nهرچه و آنچه نزد شما است از متاع دنیوی\nکه فرق حلال و حرام نکرده جمع نموده اید\nهمه فانی است که ذرّهٔ باقی نخواهد ماند و آنچه\nبحضور الله تعالی است که وعده داده است\nشما را همه باقی و جاودانی است و هر آینه مزد\nو اجر داده می شود کسانی را که استقامت\nکرده اند بحلال اگرچه اندک است، و اجتناب\nورزیده اند از نفع حرام و رشوه وغیره مخالفت\nحکم قرآن، مزدایشان است نیکوترین آنچه"}
{"book": "adl0165", "page": 65, "text": "۶۴\nبودند که حکم خدای خود را عمل کرده اند آیت\nوَعَدَ اللهُ الَّذینَ امَنوا مِنْکُمْ وَعَمِلُوا الصّالِحاتِ\nلَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الارْضِ کَما اسْتَخْلَفَ الَّذینَ\nمِنْ قَبْلِهِمْ وَلَيُمَکِّنَنَّ لَهُمْ دينَهُمُ الَّذِي ارْتَضي\nلَهُمْ وَلَيُبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ اَمْنًا يَعْبُدُونَني\nلا يُشْرِكُونَ بي شَيْئًا وَمَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذلِكَ\nفَأُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ ه\nوعده فرموده است الله تعالی مومنانی\nرا از شما که عمل صالح میکنند چنان وعده که\nهر آئینه و به تحقیق خلافت یعنی پادشاهی و حکومت\nدهد ایشان را در زمین چنانچه سلف ایشانرا"}
{"book": "adl0165", "page": 66, "text": "۶۵\nخلافت داده بود و دیگر وعده این است\nکه قوت دهد و ثابت سازد برای\nایشان دین ایشان را آن دینیکه پسندیده\nاست ایشان را یعنی دین اسلام\nکه ناسخ و خاتم جمیع ادیان است و\nمأمون و مطمئن سازد ایشان را از\nهمه خوف و شر غیر دین زیرا که می پرستند\nمرا و شریک نمی سازند در عبادت من\nچیزی را و کسی را و هر که منکر شود\nاز مقتضای این وعدۀ حق پس\nآن گروه بیرون شده گان اند از"}
{"book": "adl0165", "page": 67, "text": "۶۶\n\nدائره عقل و حق شناسی اند .\nيَا دَاوُدُ اِنَّا جَعَلْنكَ خَلِيفَةً فِى الْاَرْضِ\nفَاحْكُمْ بَيْنَ النَّاسِ بِالْحَقِّ وَلَا تَتَّبِعِ الْهَوَی\nفَيُضِلَّكَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ اِنَّ الَّذِينَ\nيَضِلُّوْنَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ لَهُمْ عَذَابٌ\nشَدِيدٌ بِمَا نَسُوا يَوْمَ الْحِسَابِ\nای داود ترا منصب خلافت انعام\nکرده ام پس حکم کن در بین مردمان\nبحق و عدل و متابعت مکن آرزوی\nنفس خود را که هوای نفس یعنی\nخواهش نفس گمراه می گرداند انسانرا"}
{"book": "adl0165", "page": 68, "text": "۶۷\nدپیروان نفس در راه حق نخواهند رفت\nپس نروی در پی آرزوی نفس\nتا ثابت قدم باشی در راه رضا کن\nو هر که انحراف ورزد از راه و حکم حق\nثابت است ایشان را عذاب سخت\nبه سبب آنکه فراموش کرده اند\nروز باز خواست و حساب را .\nاحادیث شریف رسول مقبول که\nدستورالعمل سعادت دارین جمیع حکام است\nعَنْ أَبِي مُوسَى قَالَ كَانَ رَسُولُ اللهِ"}
{"book": "adl0165", "page": 69, "text": "اِذَا بَعَثَ اَحَدًا مِّنْ اَصْحَابِهٖ فِیْ بَعْضِ اَمْرِهٖ قَا\nبَشِّرُوا وَلَا تُنَفِّرُوا وَيَسِّرُوْا وَلَا تُعَسِّرُوا متفق علیه\nروایت است از ابی موسیٰ\nبود رسول الله ۲ در انوقت که میفرستاد\nیکی از اصحاب خود را در بعضی\nکارهای خود میفرمود که خبردار\nمردمان را بشارت بدهید نه آنکه\nنفرت داده شوند و آسانی کند\nبایشان نه اینکه سخت بگیرید ایشانرا.\nوَعَنْ اَنَسٍ رّق قَالَ رَسُوْلَ اللّٰهِ م يَسِّرُوْا\nوَلَا تُعَسِّرُوا وَسَكِّنُوا وَلَا تُنَفِّرُوا متفق علیه"}
{"book": "adl0165", "page": 70, "text": "۶۹\n\nیعنی روایت شده است از\nانس رض که گفت رسول الله ص\nبراي ماموران خود که باخبر بود\nآسانی کنید نه انیکه تکلیف رسانید\nو آرامی و خوش حالی بدهید مردمان\nرا نه اینکه نفرت داده شوند\nوَعَنْ ابی بُرْدَةَ قَالَ بَعَثَ النَّبِيَّ صَلَّی اللهُ عَلَيْهِ\nوَسَلَّمَ جَدِّی اَبَا مُوسَی وَمُعَاذَا إِلَی اليَمَنِ فَقَا\nيَسِّرُوا وَلَا تُعَسِّرَا وَبَشِّرَا وَلَا تُنَفِّرَا وَتَطَاوَعَا\nوَلَا تَخْتَلِفَا مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ\n\nروایت است از ابی بردة رض"}
{"book": "adl0165", "page": 71, "text": "۷۰\nگفت که رسول الله صلعم فرستاد\nپدر ابا کلان او را که موسی اش و معاذ را بطرف یمن\nپس گفت که آسانی بکنید با مردم\nنه اینکه زحمت برسانید بآنها و فرحت\nبدهید مردم را نه اینکه نفرت\nو کراهت داده شوند و اتفاق بکنید\nبا هم نه اینکه مختلف باشید .\nوَعَنْ ابْنِ عُمَرَ اَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ\nعَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ اِنَّ الْغَادِرَ يُنْصَبُ لَهُ\nلِوَاءٌ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيُقَالُ هَذِهِ غَدْرَةُ فُلَانِ\nبْنِ فُلَانٍ متفق عليه"}
{"book": "adl0165", "page": 72, "text": "۷۱\n\nیعنی روایت شده است از\nابن عمر رض که به تحقیق میفرمود رسول خداص\nکه بدرستی و تحقیق برای غادران\nحکام در روز قیامت بیرق استاده\nکرده می شود و ظاهر گفته می شو\nکه این لوا از فلان پسر فلان شخص\nاست تا رسوای روز محشر گردد.\nاللهم لا تجعلنا يوم القيامة ) وعن انس رض\nعَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِكُلِّ\nغَادِرٍ لِوَاءٌ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يُعْرَفُ بِهِ مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ\nیعنی برای تمامی غادران علم است"}
{"book": "adl0165", "page": 73, "text": "که شناخته می شود بران\nوعن عبد الله بن عمر قال قال رسول الله\nصلي الله عليه وسلم الاكلكم راع وكلكم\nمسئول عن رعيته والامام الذي علي\nالناس راع وهو مسئول عن رعيته والرجل\nراع علي اهل بيته هو مسئول عن رعيته\nوالمرأة راعية علي بيت زوجها وولده\nوهي مسئولة عنهم وعبد الرجل راع\nعلي مال سيده وهو مسئول عنه\nالا فكلكم راع وكلكم مسئول عن\nرعيته متفق عليه"}
{"book": "adl0165", "page": 74, "text": "۷۳\n\nروایت است از عبدالله ابن عمررض\nگفت که فرمود رسول الله صلعم که\nبدانید و آگاه باشید ای مسلمانان\nکه همۀ شما حاکم و چوپان و بالایی‌اید\nبا خبر باشید که هرکدام شما از رعیت\nخود مسئولید پس پادشاه حاکم و نگهبان\nرعیت خود است و او مسئول است\nاز رعیت خود، و مرد باهالی خانۀ خود\nنگهبان است و او مسئول است\nاز اهل خانۀ خود و زن نگهبان و بالایی\nاست بخانه و اولاد و شوهر خود و آن"}
{"book": "adl0165", "page": 75, "text": "۷۴\nمسؤل است از آنها و غلام و خادم\nشخصی نگهبان مال آقای خود است\nو آن مسؤل است از مال آقای\nخود آگاه و خبردار باشید که هر کدام\nشما نگهبان و بالابین اید و هرکدام شما\nاز ماتحت خود سوال کرده می شوید\nیعنی جمیع افراد بشر رعیت ما تحت\nدارد تا اینکه جوارح هم در جمله رعیت\nاست هرکه متوجه باحوال رعیت خود\nنباشد و رعیتش از حکم خدا و رسول\nغافل و مخالفت کند و در رعیت"}
{"book": "adl0165", "page": 76, "text": "۷۵\nعدالت نه کشند البته ضرور جوابده روز\nمحشر خواهد بود.\nچنانچه میفرماید حق تعالی :-\nیَآ اَیُّهَا الَّذِیْنَ اٰمَنُوْا قُوْا اَنْفُسَکُمْ وَاَهْلِیْکُمْ نَاراً\nای گروه مومنان نگاه کنید خود را\nو اهل خود را از آتش دوزخ\nاِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ کُلُّ اُولٰئِکَ\nکَانَ عَنْهُ مَسْئُولاً\nیعنی میفرماید الله تعالی که گوش\nو چشم و دل شما همه نزد من جوابده است\nاعنی چشم جوابده دیدن مخالفات"}
{"book": "adl0165", "page": 77, "text": "۷۶\nو نا محرمات خواهد بود و گوش جوابده\nاست که چرا سخن حق را نشنیدی\nو بانگ لا مشروع را شنیدی و دل\nجواب میدهد که سخن حق را دانسته\nچه حکم حق نمودی یعنے جمیع اعمال و\nاقوال از خداوند محو نشود تا از هر کدام\nفاعل افعال و اقوال حساب گیرد.\nچنانچه میفرماید:-\nمَا یَلْفِظُ مِن قَوْلٍ اِلَّا لَدَیْهِ رَقِیبٌ عَتِیدٌ\nتلفظ و تکلم نخواهید نمود مگر اینکه\nدو ملک نویسنده نگهدارنده نزد دهن شما"}
{"book": "adl0165", "page": 78, "text": "۷۷\nموجود است یعنی آن قدر نزدیک که\nگویا زبان شما قلم و آب دهن شما سیاهی\nقلم شان باشد و نیز سخن حق و ناحق گائے\nتغیر و تبدیل نشود چنانچه میفرماید الله تعالی\nمَا یُبَدَّلُ القَولُ لَدَیَّ وَ مَا اَنَا بِظَلَّامٍ لِّلعَبِیدِ\nیعنی تغیر و تبدیل نمی‌شود سخن نزد من و\nنه ظلم کننده ام بر بنده گان خود اعنے\nبیگناه کا ہے عذاب نخواهد شد\nیعنی بعد از اعتراف و معاینه نامه اعمال\nکه همه سیات و حسنات شان ظاهر\nمی شود و همه اعمال خود را معاینه نموده"}
{"book": "adl0165", "page": 79, "text": "٧٨\nجزا و سزا خواهند دید\nچنانچه میفرماید الله تعالی :-\nوَيَقُولُونَ يَوَيْلَتَنَا مَالِ هَذَا الْكِتَابِ\nلَا يُغَادِرُ صَغِيرَةً وَلَا كَبِيرَةً إِلَّا أَحْصَاهَا\nوَوَجَدُوا مَا عَمِلُوا حَاضِرًا وَلَا\nيَظْلِمُ رَبُّكَ أَحَدًا ه\nیعنی می گویند مجرمان ای افسوس\nو واویلا بر حال ما چه بوده است این\nاعمال نامه را که مطلقاً خطا نه شده است\nهیچ فعل و قول از خورد و کلان ما غیر انیکه\nهمه را شمار کرده نگاه داشته است"}
{"book": "adl0165", "page": 80, "text": "۷۹\nو بیایند و به بینند عهدی\nخود را و ظلم نخواهد کرد و نمی کند\nپروردگار هیچ کسی را که از\nاستحقاق زیاد عذاب کند.\nپس چون حال چنین است که\nمحو نمی شود از پروردگار ما هیچ\nعملی ایمان آورندگان و مسلمانان\nقانون قرآن را بجز اطاعت هیچ\nراهی نماند و اگر خدا نخواهد\nقرآن را معمول به ندانسته عهد\nو پیمان که با خدا کرده ایم و بار امانت"}
{"book": "adl0165", "page": 81, "text": "۸۰\nبنده‌گی را که همه مخلوقات عاجز آمده بقول\nاِنَّا عَرَضْنَا الْاَمَانَةَ عَلَی السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ\nوَالْجِبَالِ فَاَبَيْنَ اَنْ يَّحْمِلْنَهَا وَاَشْفَقْنَ مِنْهَا وَ\nحَمَلَهَا الْاِنْسَانُ اِنَّهُ كَانَ ظَلُوْمًا جَهُوْلًا\nما ضعیفان عاجز ان به مجردت و همت\nخود برداشته مفردۀ کتاب\nوَكُلَّ شَيْءٍ اَحْصَيْنٰهُ فِیْ اِمَامٍ مُّبِيْنٍ\nرا به مهر قالو بلی امضا نموده ایم\nنه شود که در یوم حساب صفحات\nسند الملک سفید و صفحه باقی یک قلم\nسیاه گردیده ببر دفتر ممکنات باقیداری"}