{"book": "adl0144", "page": 1, "text": "Afghanistan Digital Library\n\nadl0144\n\nhttp://hdl.handle.net/2333.1/fn2z34zx\n\nخسر کیتی کشای و خصم مال\nو قلیم تر هم بکار نگاه\nز عناوین تازه دی پا\nمحول یک دو سه قول را\nستاند الای تو شاہنشاہ\nز رسول بانجودی که\nخوشهانه خوشه ی نوین\nشعر و سفته که در شب\nز رسول این لایق\nچه گزینی کجاست با وی\nداولی نعت اشتق دل\n\nنمونه بزم بشاه کام\nیقین برو جلابی\nبصدق آن خرید\nکه تقدیم ربانیست\nندارد تو هم بدست گناه\nتیم باید است که\nنو ریز شانه سوین\nزدامن پر زر نسیم\nزرسال این نستیم\nنه بوی او بویت\nستاند و بگویت\n\nThis is a PDF version of an item in New York University's Afghanistan\nDigital Library (http://afghanistandl.nyu.edu/). For more information about\nthis item, copy and paste the \"handle\" URL above into a web browser.\nWhen referring to or citing this item please use the \"handle\" URL\nand not this document or the URL from which you downloaded it.\n\nAll works presented on New York University's Afghanistan Digital Library website are, unless\notherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely\nreproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\nNYU Libraries, Digital Library Technical Services, dlts@nyu.edu"}
{"book": "adl0144", "page": 2, "text": "ج ۲۵"}
{"book": "adl0144", "page": 3, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0144", "page": 4, "text": "خرگند کړي د خہ ټول\nوغلیم تر هم ښکاره دي\nد منلو پاره دي\nموږ چی دونه شوو لويدلي\nستا له لاری یوشليدلي\nد رسول پل مو دی پریښو\nلمنځونه موشدی کښینو\nته مو پورته که د زښتہ\nد رسول پر لاري سم\nچرګند دي مجکله موټوله\nد لویی شسی اشق وله\n\nنمودند برپا ہمہ این کلام\nدشمن بود نیز ظاهر با\nبتصدیق آن خصم دارد صدا\nاگر ما فتادیم از علو پست\nز راه تو بعهد ست بد ابد\nقدم از پی مرسلت بر کنار\nنمودیم شرقاً بسجودی هزار\nتو ما را بکن باز مستقیم\nبراه رسول کریمیت سلیم\nکه تا جملہ عالم این جهان\nنباشد عدیل کلانی بمان"}
{"book": "adl0144", "page": 5, "text": "داخبره و هر پوه تہ ښکاره ده \nچی د هر ته یی ژبه خوښیږی \nاو وایك او لیکی یی په خپله \nنسی لوړتوب او پورته والئ \nدر لودلای - او د پردی \nادی نسی ویلای - په تول \nتیروکی دنړی داخبره \nمنلی سوه ده - آری په ټکو \nنلری -\nدپښتا نه مینی (افغانسان)\nډیری ډیری میړانی او پوره\n\nاین سخن بهر دانا ظاهر است \nکه زبان هر قومی زبان ذاتی خودش نشود \nو نوشته و کتابت بزبان ذاتی شان \nنگردد ترقی و تکاملی نمیتوانند \nداشت واز احتیاج بیگا نه \nنمی توانند برایند در همه \nاقوام دنیا این سخن اشهرست \nقبول شده حاجت بدلیل\nندارد\nوطن رفیعان (افغانستان)\nبسیار بسیار مردانگی و کامل"}
{"book": "adl0144", "page": 6, "text": "۵\nپوسه توريا لی و خپلو سيمه کامل شمشیرزنی را همسایگان\nوالو تہ څرګنده کړی دي خود ظاهر کرده\nچی تولہ یہ منِي بوبير چي که همه قبول دارند - باید که\nداسی مروج تیرتردسے چنین پر قوت و بازو دار قوم پیش\nپخوا پر نړۍ کی پر ښو بللی ازین در دنیا بخوبی یاد\nاو پر لويو ټواکيوکی کھڼلی و از سلطنتهای کلان شمرده\nسوی وای - دوندی چي میشدند- مگر چونکه\nبنسټ دھمے ٹولنی کتی هرڅوك اساس فوائد عمومیه را ہر کس\nنیسی اښووای - لمړی مشر نمی تواند نهاد - کلان اول\nد تير غواسمی چي پر کښته قوم میخواهد که به ترقی\nپورته د خپلی مینی پوه و تنزل مملکت خود دانسته"}
{"book": "adl0144", "page": 7, "text": "۶\nاو پرنول پوهند د مشر توب\nپوهاند وی -\nدادی نن ورځ چی لمری پک\nد پبستان د ټولواکی بلل\nکپږی - مشر پا دا د پښتانو\n(الغازي امیرامان الله) چی پر\nکلوژوی او پر پوهاند پلاثر\nد تېرسو و او اوسنیو پښتنو\nدی په دی رازد\nلو مړ تابه د خپل ټبر\nاو دو دائی د خپلی مینی\nو به حکمت کلانی\nفهمیده باشد -\nانیست امروز که اول وقت\nسلطنت افغان گفته\nمیشود- صاحب کلان افغان\n(غازی امیرامان الله خان) که بر\nعُمر پسر و بعلم و فهم پدر\nافغانان گذشته و حالی\nاست. باین طرز\nترقی قوم خود\nو آبادی وطن خود"}
{"book": "adl0144", "page": 8, "text": "پوه سوچی د توری همت کښی \nبی همته نه خیلېږی تا و پودکی\nتر څنگړی شپي می نه خپلیږی\nاو هیڅ اُس میوانه دبلى په ژبه\nپر توله ځمکه نه خپریږی نویه \nو تیږی ژبه خپله ته څه \nسره چی هرومرو دی خپله\nژبه بشپړه ستا و پر تولوکی\nاو تولوګی کی دی بلی ژبی \nنه ښوري ټول پوهاند سما\nمجکی د دی ووي په ګټه هوي\n\nدست که قبضه شمشیری بازوی قلم\nنمیدرشند و تخت دیگران\nآرام گاه نیم شبه بوده نه خواهد بود\nو مردانگی و هیچ دم بزبان بیگانه\nبتمام دنیا نشر نمیگردد بنا برین \nبزبان قومی توجه\nفرمودند که ضرور زبان قومی خود ما\nخالص شود و بسلطنت\nو سیاست دیگر زبان \nجاری نباشد دانایان دنیا\nبفایده این حکم میبینند."}
{"book": "adl0144", "page": 9, "text": "چی داخم پاشلي دياد\nاخته ږیر خسروی ـ\n\nنن دا وخوت دا فغان دستوری \nنن ږیا سود پښتوسمه وغر\nنن جلا سو چسلوان تول ال پردی \nنن مخ پق توله واچول بیده\nنن تندی د پښتنو پر پښتو دین دی\nد غلیم پرکورنی نن د ویرنا وړین دی \nدادی له ځینی د هغی اندیښنی باداری \nد پښتانه دالمزی کجکلي برخه \nد بشپری د پښتو ده ـ\n\nکه این چه تخم است ـ و\nچه حاصل خواهد داشت\n\nامروز طلوع بخت افغان آمد\nروشن زضیاش کوه و دامان آمد\nامروز جدا ز خویش خفگان گشتند\nهر خفته فکنده پرده شادان آمد\nپیشانی افغان زضیا شد خورشید\nکافغان والم نصیب خصمان آمد\nاین است وز نشانه آن اندیشه حسی کلان\nافغانان این نخستین کوچک حصه\nخالص افغانیست ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 10, "text": "که از محل افغانی برامده\nتا امروز این چنین نوشته های\nبتمام دنیا دیده نشده\nکه از زبان بیگانه خالص شده\nپس صاحب نظران مدنظر غور بینند\nکه مانندی که زبان افغانی خال شود\nهمچنین دولت امانیه بزودی از همه\nاحتیاج بیگانه میبراید\nان شاء الله تعالى -\nباید که پهر افغانان این را\nمژده تولد پسر بینند -\nچی لړموکی د پښتو را ووته\nاو تر نن پوری داسی ليکنی\nپہ تولہ نړی کی ندی لیدی\nچی د پردي ژبي حخه پاک\nنو سترګہ والی یی حخه خیریګوی\nچی لکه چی د پښتو ژبه کلنی شوا\nامانی مینی بر در په ژر له پردو\nتولواً تهيود غه سی و وزي\nكه د الله خوښه وه -\nبویه چی ټول پښتاندی\nدا د زوی زیری وبولی"}
{"book": "adl0144", "page": 11, "text": "او ورنشه واله داسی لویه و لومه \nاندیشئو دخپل لوی اسول\nبادار دی پر ځانو آؤ ژوژالی\nخپلو وتژولی -\nكه څوك غوږ لری د از ماوینا دي \nهم پردی ویناز د کیږی توږینا \n\nو پروي همچنین خیالات والاي \nپادشاه خود ها را\nبجان ها واولادهای\nخود بخرند -\nگرکسی را گوش باشد بشنود گفتار من\nخاك بر گردد ازین گفتار بر اهل وطن\n\nکابل\nلمړي ترقځ دَ سَلْوَغی میاشتی سنه ١٣٣١ له شرع  پژیمنه ځلونی څوڅم\n(اول دلو)\nامضا\nخادم المعلا محمد عبد الواسع قندهاری\nعفی عنه\nلمرى مشر دمو کی دَ پښتو\n(٣ جمادی الثانی)"}
{"book": "adl0144", "page": 12, "text": "بسم الله الرحمن الرحيم\nلمړی برخه دیوازنی پښتو || حصۀ اول خاص افغانی\nحروف تهجی پښتو\n\nا ب پ ت ټ ج چ ځ څ خ د ډ ر ړ\nز ژ ږ س ش ښ غ ک ګ ل م ن\nڼ و ه ي\n\nالف بائے پښتو (۴۰) حروف است -\nاز انجمله ۲۲ حرف مابین پښتو و فارسی مشترک است\nوسه حرف (ټ - ډ - ړ) بین پښتو و اردو مشترک -\nو پنج حرف (ځ - څ - ږ - ښ - ڼ) مخصوص زبان\nپښتو است -"}
{"book": "adl0144", "page": 13, "text": "۱۲\n\nجدول حروف مخصوصۀ پښتو\n\nحروف پښتو\nتلفظ\nمثال\nمعنی بفارسی\nبکدام حرف فارسی\nکیفیت\n\nټ\nټی\nټولواک\nسلطان\nت\nت میشد - زیر حلقه دارد که در اردو آنرا چنین ټ مینویسند\n\nڅ\nڅی\nڅوارلس\nچهارده\nس\nح میشد - سه نقطه بالای سر دارد -\n\nځ\nځی\nپنځوس\nپنجاه\nز\nح میشد - یک نقطه بالای سر و یک نقطه زیر سر دارد -\n\nډ\nډال\nډډی\nپشتی تکیه\nد\nد میشد - زیر حلقه دارد که در اردو چنین ډ مینویسند -\n\nړ\nړی\nړوند\nکور\nر\nر میشد زیر حلقه دارد که در اردو چنین ړ مینویسند\n\nږ\nږی\nږغ\nآواز\nژ\nر میشد - سه نقطه در میان و یک نقطه زیر دارد این حرف را افغانان بآوازهای مختلف ادا مینمایند چنانچه مردم پشاور وسوات و بونیر وغیره ږ را بآوازگ استعمال مینمایند و اعمالی قندهار که معتمد علیه و زبانشان پښتو قرار یافته اند بآواز اصلی که مخرج آن نوک زبان و کام بالا باشد ادامیکنند که آواز ژ ثقیل دارد مثل (یعنی ژ افغانی)"}
{"book": "adl0144", "page": 14, "text": "بقیه جدول حروف مخصوصۂ پښتو\nحروف مخصوصه\nتلفظ\nمثال\nمعنی فارسی\nعوض آن در فارسی\nکیفیت\n\nښ\nښین\nغاښ\nدندان\nش\nس میباشد یک نقطه بالا و یک نقطه زیر دارد این حرف را نیز بآواز های مختلفه ادا مینمایند چنانچه اهالی پشاور و ننگرهار و غیره ښ را بآواز خ استعمال مینمایند پښه په خه میخوانند لکن اهالی قندهار بآواز اصلی مخصوصۂ آن که ښ افغانی یعنی ش ثقیل باشد ادا مینمایند -\n\nګ\nګاف\nګُډْ\nلنگ\nگ\nک - میباشد بالاکشش دوم دارد که در فارسی آنرا چنین گ مینویسند -\n\nڼ\nنون\nرڼا\nروشنی\nن\nن - میباشد زیر حلقه خورد دارد که در خیشوم خوانده میشود - اهالی پشاور این را چنین ڼر مرکب مینویسند لکن غلط است زیرا که از خود صورت دارد حاجت مرکب نوشتن نیست -"}
{"book": "adl0144", "page": 15, "text": "پښتو\tفارسی\tپښتو\tفارسی\nاوقات (۳)\nشپه\tشب\tشپو وځی\tشبا روز\nورځ\tروز\tسهرګهیځ\tصبح کاذب\nسپین ګهیځ\tصبح صادق\tګهیځ\tصبح\nخړه\tپیش از آفتاب برآمدن\tلمرڅرک\tنوک آفتاب\nسنباری\tوقت ناشتا\tڅاشت\tضحی\nتنگی غرمه- یوڅه چاشت\tنیم چاشت\tغرمه\tچاشت\nماپښین\tپیشین\tمازدیگر\tدیگر\nنوړمازدیگر\tدیگر بند\tلمر لویږه\tغروب آفتاب\nماښام\tشام\tماخستن\tعشا\nلمړی شومه\tپاس اول شب\tدوهمه شومه\tپاس دوم شب"}
{"book": "adl0144", "page": 16, "text": "۱۵\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nنیماګړی شپه | نصف شب | دریمه پهره شومه | پاس سوم\nپیشلمی | سحری | نن | امروز\nپرونی | دیشب | اوس | حال\nپخوا | پیشتر | نن شپه | امشب\nنن ورځ | امروز | پرون | دیروز\nوړمه ورځ | پریروز | لاوړمه ورځ | پیش پریروز\nلا لاوړمه ورځ | پیشتر پریروز | نن ګهیځ | صبح\nګهیځ | فردا | بل ګهیځ | پس فردا\nلابل ګهیځ | پس‌تر فردا | هره ورځ | هر روز\nهره شپه | هر شب | وړمه شپه | پریشب\nلا وړمه شپه | پیش پریشب | لا لا وړمه شپه | پیشتر پریشب"}
{"book": "adl0144", "page": 17, "text": "۱۶\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nشپه په شپه | شباشب | سپوږمۍ شپه | شب ماهتاب\nتِروَږمَي | شبِ تاریک | دَ څورلسم سپوږمۍ | بدر\nمِیاشَت | ماه | نوې مِیاشَت | ہلال\nکال | سال | سَل کالَۍ | قرن\nاُوَه نۍ | هفته | پاك | وقت\nرَپْ | ثانیه | پَل | دقیقه\nګَړَی | ساعت | شِومَه | پاس\nسم له لاسه | فِى الوقت | لاس پَه لاس | دست بدست\nبیا | باز | پَلَہ پسی | یکى بعد دیګری\nوروسته | پس | ړُومبى | اوّل"}
{"book": "adl0144", "page": 18, "text": "پښتو\nنا پك\nهر كله چی\nتل تر تله\nچيري چي\nهیچیري\nكله\nترکله تو کله پوری\nتر څو تر خو پوری\nوار پر وار\nپهر خن\nلاوړم کال\nفارسی\nنا وقت\nہر وقتی که\nتا ابد\nکدام جای\nهیچ جای\nوقت کی\nتا کدام وقت\nتا بژند\nنوبت بنوبت\nپارسال\nپیش پر سال\nپښتو\nهر كله\nتل\nيو يك\nچير ے چيرے\nهج كله\nكله كله\nكله نه كله\nترکمه پوری {ترکمه\nسږ\nوړم کال\nفارسی\nهر وقت\nهمیشه\nیکوقت\nجاي جاي\nهیچوقت\nگاه گاهی\nیگان یگان وقت\nتا بکی\nامسال\nپرا رسال"}
{"book": "adl0144", "page": 19, "text": "۱۸\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nایام و ماههای قمری و شمسی و موسم ها\n(۴)\nتَشَه رَوَځْ شنبه لمړۍ ورځ یکشنبه\nورپسی ورځ سه شنبه\nورنزدې ورځ دوشنبه\nسېه روځ پنجشنبه\nلاس پُورې ورځ چهارشنبه\nلمړۍ میاشت محرم\nټولنې روځ جمعه\nسَبَه میاشت صفر لُمړۍ خور ربیع الاول\nدووَمْ خور ربیع الثانی دھے یَمْ خور جمادي الأَول\nڅَلُورَمْ خور جمادي الثاني دَالله میاشت رجب\nدَ پَخْلَسُۍ میاشت شعبان د روژې میاشت رمضان\nکُچنَیْ اَخْتَرْ شوال مَنځوۍ میاشت ذي القعده\nلوی اختر ذی الحجه"}
{"book": "adl0144", "page": 20, "text": "١١\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nدَوَرَی مِیاشت ماه حمل دَ غوایي مِیاشت ماه ثور\nدَغَبَرگولی مِیاشت ماه جوزا دَچنګاښ مِیاشت ماه سرطان\nدَزَمَری مِیاشت ماه اسد دَوَږی مِیاشت ماه سنبله\nدَتَلی مِیاشت ماه میزان دَلَړَم مِیاشت ماه عقرب\nدَلیندَی مِیاشت ماه قوس دَمَرغومی مِیاشت ماه جدی\nدَسَلوغَی مِیاشت ماه دلو دَکب مِیاشت ماه حوت\nپَسَرلَی بهار مَنَی خزان\nدوبَی تابستان ژَمَی زمستان\nنِښکالی آباد سالی وُچ کالی خشک سالی"}
{"book": "adl0144", "page": 21, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nشمار پښتو (۵)\nيَو یک دوه دو\nدْرے سه څلور چهار\nپِنځه پنج شُپَږْ شش\nاُوه هفت اتہ ہشت\nنَہ نُہ لَس دہ\nيَولَس یازده دوولس دوازده\nدِيَولَس سیزده څورلَسْ چهارده\nپِنځَلَس پانزده شُپاړَس شانزده\nاُووَلَس ہفده اَتَلَّسُ ہجده\nنُوْنَسْ نوزده شَل بِسْتْ"}
{"book": "adl0144", "page": 22, "text": "پښتو\nفارسی\nپښتو\nفارسی\nیوویشت\nبیست و یک\nذوه ویشت\nبیست و دو\nدرویشت\nبیست و سه\nڅلیرویشت\nبیست و چهار\nپنځه ویشت\nبیست و پنج\nشپږ ویشت\nبیست و شش\nاوه ویشت\nبیست و هفت\nاته ویشت\nبیست و هشت\nنه ویشت\nبیست و نه\nدیرش\nسی\nیو دیرش\nسی و یک\nدوه دیرش\nسی و دو\nدری دیرش\nسی و سه\nڅلور دیرش\nسی و چهار\nپنځه دیرش\nسی و پنج\nشپږ دیرش\nسی و شش\nاوه دیرش\nسی و هفت\nاته دیرش\nسی و هشت\nنه دیرش\nسی و نه\nڅلویښت\nچهل\nیو څلویښت\nچهل و یک\nدو څلویښت\nچهل و دو"}
{"book": "adl0144", "page": 23, "text": "۲۲\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nدری څلويښت چهل و سه څلور څلويښت چهل و چهار\nپنځه شلويښت چهل و پنج شپږ څلويښت چهل و شش\nاووه څلويښت چهل و هفت اته څلويښت چهل و هشت\nنه څلويښت چهل و نه پنځوس پنجاه\nيو پنځوس پنجاه و یک دو پنځوس پنجاه و دو\nدری پنځوس پنجاه و سه څلور پنځوس پنجاه و چهار\nپنځه پنځوس پنجاه و پنج شپږ پنځوس پنجاه و شش\nاووه پنځوس پنجاه و هفت اته پنځوس پنجاه و هشت\nنه پنځوس پنجاه و نه شپیته شصت\nیو شپیته شصت و یک دو شپیته شصت و دو\nدری شپیته شصت و سه څلور شپیته شصت و چهار"}
{"book": "adl0144", "page": 24, "text": "۲۳\n\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nپنځه شپيته | شصت وپنج | شپږشپيته | شصت وشش\nاوه شپيته | شصت وهفت | اته شپيته | شصت وهشت\nنه شپيته | شصت ونه | آويا | هفتاد\nيو آويا | هفتاد ويک | دو آويا | هفتاد ودو\nدری آويا | هفتادوسه | څلور آويا | هفتاد وچهار\nپنځه آويا | هفتاد وپنج | شپږ آويا | هفتادوشش\nاوه آويا | هفتاد وهفت | اته آويا | هفتاد وهشت\nنه آويا | هفتادونه | آتيا | هشتاد\nيوآتيا | هشتاد ويک | دوآتيا | هشتاد ودو\nدری آتيا | هشتادوسه | څلور آتيا | هشتاد وچهار\nپنځه آتيا | هشتاد وپنج | شپږ آتيا | هشتادوشش"}
{"book": "adl0144", "page": 25, "text": "فارسی پښتو فارسی پښتو\nهشتادوهشت أتۂ اتيا هشتادوهفت اوﻩ اتيا\nنود نوي هشتادونه ند اتيا\nنود و دو دُونوی نود و یک يَونوی\nنود و چهار څلورنوی نودوسه درې نوي\nنودوشش شپږ نوی نودوپنج پنځه نوی\nنودوهشت أتہ نوی نودوهفت اُوه نوی\nصد سل نودونه نه نوی\nلَک سل زَرِے هزار زَر\nکرور سَل سَل زَرِے ملیون زَر زَرِے\nهزارہا زَروُنہ صدهَا سوونہ\nملیون ها زَر زَروُنہ لک ہا سل زَروُنہ"}
{"book": "adl0144", "page": 26, "text": "۲۵\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nسل سل زرو تا کرورها\nلَمْړی اول دوَیم دوم\nدرې یم سوم څلورم چهارم\nپنځم پنجم شپږم ششم\nاووم هفتم اتم هشتم\nنهم نهم لسم دهم\nشلم بیستم دیرشم سی ام\nڅلویښتم چهلم پنځوسم پنجاهم\nسلم صدم زرم هزارم"}
{"book": "adl0144", "page": 27, "text": "۲۶\n\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\n\n(ی) اعضای جسمانی اوغیرہ\n\nکوپړی | سر | ماغزه | مغز\nککره | تالاق سر | څټ | پس گردن\nاُوْمِیږْ مِعَی | گردن | شودان | ناصیه\nمخ | روی | تَندی - وَچولی | پیشانی\nټيک- لوريدن-څنګی | شقیقه | څلکی - دويکی - څپان غوږ نی | استخوان پس گوش\nغوَږ | گوش | غَوَږونہ | گوش‌ها\nغَوَږپَټَکی | نرمه گوش | وَرِیْږہ | ابرو\nوُرِیْجی | ابرو ها | بيپوڼی | پلکهای چشم\nباڼو | مژگان | باڼوگان-باڼه | مژگان ها\nسُترګه | چشم | سترگی | چشم ها"}
{"book": "adl0144", "page": 28, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nد سترګی کاټی انگوره چشم کسی مردمک\nد سترګو تور سیاهی چشم ها د سترګو سپین سفیدی چشم ها\nپزه بینی سږمه-سږمز سوراخ بینی\nسږمه-سږمز سوراخ های بینی تنیږی نرمه بینی\nتینګی خیشوم بریت بروت\nبریتونه بروت ها ږیره ریش\nهډوکی استخوان باړخو-غړی-اننګی رخساره\nشونډه لب شونډی لب ها\nخوله دهن غاښ دندان\nغاښونه دندان ها اووری بيره\nزامه لاشه وښکى كنج دهن"}
{"book": "adl0144", "page": 29, "text": "۲۸\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nژبه زبان ژبی کوچک\nتانو کام کوم فراخی دهن مدون گلو\nوُچه غاړه حُلقوم مري مجرای طعام\nزَنه زنخ دزنخی چوخی زنخدان\nغاړه پیش گردن چنغوک قانقرق\nمرکندی استخوان بر آمده گلو هډی جای افتادن گلو\nګردی چنبر گردن وَږی پی گردن\nتنه سینه پُښتی قبرغه\nتی پستان تی پستان\nتندی پرک سینه کُشی تهی گاه\nنَنی تهی گاه نُو ناف"}
{"book": "adl0144", "page": 30, "text": "۲۹\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nبُرنُخ - ښامار پیش ناف سپوڅه عانه\nسپغږه جاي موي زهار پګانه ـ مخانه مثانه\nشا پشت مُلا کمر\nشَمْزَیْ تیر کمر لنډه جاي کمربند\nډډه پهلو تخرګ زیر بغل\nاوږه شانه لاس دست\nلاسونه دست ها مُټ بازو\nمُټان بازوها څنګل آرنج\nليڅ ساعد مړوَند بند دست\nخپړ پنجه ورغوی کف دست\nګوته انگشت بټه انگشت نر"}
{"book": "adl0144", "page": 31, "text": "پښتو\nشین غته\nلا کولګړه\nنوك\nنوك ادوپری\nکُناتی\nوَرُونْ\nرنګانه سترګی\nډوډی\nپښه\nتله\nکېډه\n\nفارسی\nانگشت شهادت\nبنصره\nناخن\nپیره ناخن\nسرین\nران\nعینک زانو\nمُچي\nپای\nکف پای\nمعده\n\nپښتو\nد منځ گوته\nخچه\nنوکان\nسویښته\nلکہ لمی\nزنگون\nپُنډی\nپيړۍ\nپُوندَ\nسپیني\nنس - خیټه\n\nفارسی\nانگشت میانه\nخنضره\nناخن ها\nخمدان ران\nدمغوزک\nزانو\nساق\nبجلک پای\nپاشنه\nبچی پس پای\nشکم"}
{"book": "adl0144", "page": 32, "text": "اسم\n\nپښتو | فارسي | پښتو | فارسی\n---|---|---|---\nلری | شکم | کُلمَه | روده\nآنلَمَه | روده کلان | تورَی | سِپُرز\nکَلی | روديا | پُښتَوُرګی | ګُرده\nپین | پرده سینه | زُړه | دل\nاینه | جگر | لُومُون | دل جگر\nپُوپُوس - سَږَې | شُش | تُرَنجَی | تخم\nويښتَه | مُوي | وَژي | رگ\nوَرُون | رگ | کُونځي | گیسو\nڅَنګي | زلف - کاکل | چُوټَۍ | مُوي بافته سَرِ زُلف\nاُوْرْبَل | موي يافته پيشاني | سِيندَی | خط فرق موي\nڅَنکټَپَی | مويهاي يافته دوطرفۀ پيشاني | پيکَی | موي نابافته پيشاني"}
{"book": "adl0144", "page": 33, "text": "۳۲\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nپیګی ـ پیوګی پیو کُندی\n\nمردم ناقص و معیّب الاعضا\n(۲)\nړُونْد کور یَوسْتَرګی یکچشم\nپُچْ سْترګی تنگ چشم چَک سْتَرګی دوبین\nپَچْغَرَنْ شَارید چشمِ کُوچک کُوچ سْتَرْګی کج چشم\nرَنْد سْتَرْګی چشم لق شین سْتَرګی کبود چشم\nزَرْغ سْتَرْګی میش چشم خَړ سْتَرګی خاکی چشم\nمَړ سْتَرګی پیپَ سِت افتاده چشم ایغْ سْتَرګی شوخ چشم\nپَکْ ـ ګَنْجَی کل ګُډْ لنګ\nکُونْړْ کَر تَڼَی مُتَهْ"}
{"book": "adl0144", "page": 34, "text": "پښتو\tفارسی\tپښتو\tفارسی\nتَوږَۍ\tگنگ\tچونټی\tیکدست\nگَڼ لاسی\tدست لنگ\tشَټ\tلنگ از پای مانده\nپَيْت پيْتَی ږیږخ پُږخَي\tپیس پیسي\tمُټَجی\tپیشانی\nکُوپ\tکوز پشت\tتُڼجي\tجیرک\nاشیای لباس و غیره\n(۸)\nپَگړۍ\tدستار\tپَټکَی لنگوته\tدستار خورد\nمَندوسه\tدستار کلان\tخَولَی\tکلاه\nپیښَوَري\tلنگی پشاوری\tلُنگی\tبافته حاشیه دار\nخَتْ\tپیراهن\tخَتی\tپیراهن زیر جامه\nپرتوگ\tتمبان - ازار\tپرتوگابښ\tازار بند\nلستوڼی\tآستین\tلَنډ لستوڼی\tواسکٹ"}
{"book": "adl0144", "page": 35, "text": "۳۴\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nاُوَږَ دَلَستُونَی جاکت ګوډانر جیب\nتَهتَرَی سینه بند ګراتَی کرتی\nاَرخالک بالاپوش غُدَکہ چین\nخَرَمَنَی پوستین تَړاکی لنګ\nلاس رُوچُونکَی دستمال پَڼی - موچڼی - کوشرے پیزار\nکَټاوی ټالی چوَتَی - کِیړی چپلی\nکَاوَلی بوت جِیری کاولی موزه\nجُورابی جراب پُنډی تَړہ پای پیچ\nجِبَرَی ګیتس پایڅی جُراپیساق پوش\nلاس ماغو دستکش لاس لوګَی چوب دست\nدَسترګو ښیښه عینک شَلوَر توګ پتلون"}
{"book": "adl0144", "page": 36, "text": "۳۵\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nنَوَری لباس تعریالی نَوَری دریشی\nیاسَوالَی نَوَری لباس رسمی خوب نَوَری لباس شب\nبُخچه بقچه کُنْجَل بالاپوش دوکیسه\nبُغْره بالاپوش چیلدار زنانه خادَری بالا پوش ساده زنانه\nمُخ پټی نقاب- روپوش دولاغی تنبان چادری\nدُوپَټه قدیفه پُورَتی سِتَری چادر زنانه\nسَر تَرونی سربند زنانه رَخْپینه عرقچین\nلَمَن دامن تَرَنَجْه تریز\nبارڅاک چاک پیراهن تْغَی بند\nاُبْد دراز لَنْډ کوتاه\nګریوان گریبان غاړه یخن"}
{"book": "adl0144", "page": 37, "text": "۳۶۰\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nستن سوزن سپښتی تار\nشپم سوراخ سوزن باندی مخ رویه\nلاندی مخ استر څنډه دورۀ لباس\nغټه تکمه غراشه حلقۀ تکمه-کاج تکمه\nسکوی درز لوډره کوک\nګنډ بخیه تڼی بخیه\nلماتی ترک تورخی کور بخیه\nقاپی ګلدوزی بخیه چکن ګلدوزی\nپیلخله دَ لَدوزی سپښین نخی\nکُنډکین نخی خاشه-خمتا کرباس\nشوی کرباس رقم ۴ الچه کرباس راهدار"}
{"book": "adl0144", "page": 38, "text": "۳۷\nپښتو\tفارسی\tپښتو\tفارسی\nجبل سراجی\tکشمیره\tکیش\tقدیفه\nننگرهاتی\tکشمیره ننگرهاری\tهراتی\tکرباس هرات\nکابلی\tکشمیره کابلی\tپینبۀ\tکرباس چاپ شده\nخټکه\tچیت\tسپین ټغر\tشطرنجی\nوریښمین\tابریشمی\tکناویز\tقناویز\nشمندروز\tقناویز دو فصل\tکوټ غاړی\tقناویز برنگ شکری\nسالو\tچادر زنانه ابریشمی\tوهین\tپشمی\nشَمْلَی\tشاکی\tبَرَکه\tبَرَک\nکُرک\tکُرک\tگواشته پشمی\tنمد\nکمبله - ټغر\tگلیم\tغالی\tقالین\nغالیگی\tقالیچه\tپټو\tپټو"}
{"book": "adl0144", "page": 39, "text": "۳۸\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nاشیا و ظروف خانگی\n(۹)\nکور حویلی - سرای خونه - کوته خانه\nډوډی دهلیز - راه رو وَر دروازه\nدَرسَل چهار چوب تَمبه تمبه دروازه\nکړَکَی دریچه شلکَی طاقچه\nکُلپ قفل کُنجی - کِلی کلیه\nډیری اری چَمبَوتی غسل خانه\nباس جای ضرور شا - کُوهَی چاه\nسَلْواغَه دلو تَوخُونَه تا به خانه\nتود اَبَه حمام تود اُبَه کُتَالِی گلخن حمام\nډوډی کَنِیا تنور اُور آتش"}
{"book": "adl0144", "page": 40, "text": "پښتو\nاورشَنی\nلَمْبَه\nلُوْګی\nببُوُزَی\nاورلَمُوَنَی\nمُوبَی\nسْپاچَه\nخاوره\nهِندارَه\nبْیاتی\nخُوباری\n\nفارسی\nآتَش گیر\nشعله\nدود\nپکّه\nآتش كاه\nمیخ چوبی\nصُفَه\nخاک\nآینه\nقیچی\nجامہ کوب\n\nپښتو\nسَکَور - سکاره\nلَخْره\nلَرګی\nایره\nګُوَډْك\nچَوتَرَه\nمَنَا- خَپَـرَ\nخټه\nږُومَنځ\nږوَمَنځ\nجَلَتَه\n\nفارسی\nزُغال- زغال چوب\nدود بسیار\nچوب\nخاکستر\nتیر\nچوتره\nخس پوشک\nگِل\nشانه\nجاروب\nکندی غنچنی"}
{"book": "adl0144", "page": 41, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nتَپَّه کندو از بوریا بافته دَبالَی کندوی گلی\nخَمْبَه - گُنبَه انبارخانه کوټی کندوی چوبی\nبَجْوَلَی کندوی نخی پُنْډیږکَی کندوی بافته بوریا\nغُنْدی جوال ګوڼَی جوال از ریسمان خیمه\nشَکُوږ کنگور ګُونْدَه جوال کلان\nشَکْوۍ شکور خورد ټُکْرۍ سکری\nتُوړوَيږۍ طناب کالا بیاسْتَه ریسمان دراز\nپَړۍ ریسمان باربند پَړْکَی ریسمان خورد\nمَنَگَی کوزه گلی مَنْگُوټَی - کُوزْهَ کوزه گلی خورد\nمَټَی- چاټۍ خُم چِلَم قلیان\nکاټی سرخانه چلم نَغْرۍ آتش دان\n\n[margin]\nګُلوګُلی ګُلی ګُلی ګُلی ګُلی ګُلی ګُلی"}
{"book": "adl0144", "page": 42, "text": "۴۱\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nدری پښی | سه پایه | ډیوه | چراغ\nډیوټ | چراغ پایه | پلته ـ باقۍ | فتیله\nکوښو | روغن داغ | غلبیل پیړۍ- چنل | آرد بیز\nڅنډنکی | میده بیز | بټل-کټماله | بنگابی\nهونګ ـ بړی | هاون ـ څنږ | چومبۍ | دسته هاون\nغوښتیـ لوښی | گاو دوشه | منډانو | چرخ دوغ زدن\nتَبی | تابه گلی و سنگی | تِبی | تا بۀ آهن\nتَولی | صندوق | کټ | چارپائی\nپَړی ـ انډی | بوریا | خوب آغستی | رختخواب\nبَړسَتَن - تلَتك | لحاف | دِژی | بالشت\nلاندیستونی | توشک | نغښتوُنی | بغ بند"}
{"book": "adl0144", "page": 43, "text": "۴۲\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nدروق - گذرژری دسترخوان لوښی ظرف\nکټو دیگ ټالکه دیگچه\nخاورینه کټو دیگ گلی سره ولی کټو دیگ میسی\nبرغولی سرپوش کټوری جام\nجگ کوټی گلاس کنډولی آبخوره گلی\nسوړول کنډی بادیه کنډیا طشت - تغار\nسُووَل کنډیا لگن مُوټے کاسه\nلویُوټے شاکاسه گډوه آفتابه مسی دسته دار\nبَدڼی آفتابه مسی بی دسته چلمچی لگن دست شوئی\nبنانک سینی پنوتی پطوساف\nڅمڅه قاشق څمڅی قاشق چای خوری\nلاستوڼی ملاقه تالی طبق"}
{"book": "adl0144", "page": 44, "text": "۴۳\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nپیجان پیاله چیتی پنیان پیاله چینی\nخاورین پنجا پیاله گلی سماوار ظرف آبجوشی\nچی دمی چاینک پتنسی پتنوس\nنالبکی قاب\nاسباب نوشت و خواند (١٠)\nکبنی قلم مشوانی دوات\nدودی سیاهی شبکلی کاغذ\nپتی تخته کښی نجی قلمدان\nکرښی خط کش - لوح - کوښنه سطر\nپاڼه ورق مخ صفحه\nزښونکی کاغذ جاذب لیکی کتاب"}
{"book": "adl0144", "page": 45, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nلیکى کتابچه لیکى خونه کتاب خانه\nمُحْ کښی پنسل لَښْتِى جدول\nلوستنُخی مکتب لوستنَ ُجی مدرسہ\nښو ونکی معلم زَدَکُړى شاگرد\nکَولِیک مشق کَړاوْلیکی مشاق\nلاس لیک امضا - دستخط۔ گمرکہ الماری\nوَڼج میز وَڼجَري میز خورد\nپیړی چوکی وَڼج نُودَی میز پوش\nاَڼزور اسباب جدول کشی چاپ چاپ\nچاپنَ ُجی مطبع خبریال اخبار\nکښيده نقشه چَړکی چاقو"}
{"book": "adl0144", "page": 46, "text": "۴۵\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nسیوَرَن سائبان لیرلیدونکی دوربین\n(۱۱) اقسام رنگ\nوَرینگی ذره بین سپین سفید\nتور سیاه سور سُرخ\nزیړ زرد خَړ خاکی\nزرغون سبز، پُسّی شین آسمانی\nچِنیا بنفش بور بَترَکی\nگُمْبُړی نارنجی ایرَن خاکستری\nبَنَّه گونه اَجَّن رنگ\n(۱۲) اوزان مسکوکجات مروجۀ افغانستان\nچڼه نخود امانی مثقال\nچوکه خورد نِنجَر نیم پاؤ"}
{"book": "adl0144", "page": 47, "text": "پښتو\tفارسی\tپښتو\tفارسی\nلَپَيّ\tپاو\tدوه لَپَيّ\tنیم چهارک\nپَوَلي\tچهارک\tدوه پَوَلي\tنیم سِیر\nدَهَيّ\tسیر\tكَشَيّ\tمن خانی\nوَرَيّ\tخروار\tاِكَيّ\tپیسه\nپَنْجَكَيّ\tشاهي\tتَوَلِيّ\tسنّار\nشَلَكَيّ – اِيَلَيّ\tعباسي\tدَيَرْ شَكَيّ\tقران\nرُوپَيّ\tروپیه\tاصافي\tطلا\nمیوها – اشجار و کلها و متعلقات آن\n(١٣)\nخوَن٘جَوَنْد\tمیوه\tكُوَزْ\tانگور\nپِی بَنْك\tچیله تاک\tنُوَكوسَی\tانار\nاِنْجَز\tانجیر\tخَلَجَ\tتوت"}
{"book": "adl0144", "page": 48, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nتانګو ناک بَھِئ بِہ -\nاشاړی شفتالوزردالوی خشک مندتہ زردآلو\nمَنډَگَہ خستہ نَهدالان زردآلو\nخوبانَئ زردآلوی پیوندی شَلتالان شفتالو\nاَرَغَنَج آلو ارغنَجک آلوچہ\nارغنجال گیلاس ارغنی آلوبالو\nغُزُ چہارمغز لُشَتی بادام\nڅکی سغزخستہ شین چغری پستہ\nپِشَہ خنجک گَمبَری نارنج\nخوږگمبړی سنترہ ووږگَمبَری لیمو\nمَنَھہ سیب خټکی خربوزہ"}
{"book": "adl0144", "page": 49, "text": "پښتو\nفارسی\nپښتو\nفارسی\nدوبی څټگی\nگرمه\nمَنی څټکی\nسرده\nبُوگه\nتربوز\nگازره\nزردک\nچنغوزی\nچلغوزه\nچقندر\nلبلبو\nکجوری\nخرما\nبیره\nپیر\nآملوک\nاملوک\nممیانه\nمیوه ایست کوهی\nگرنگی\nمیوه است کوهی\nنانگه\nچکدانه\nوڅکه\nسویز\nگنی\nنیشکر\nژاوله\nساق\nگنجله\nکنجد\nمرخړی پوڅکی\nسمارق\nڅکه\nچشیدن\nخوند\nذائقه - مزه -\nخوږ\nشیرین\nتریو\nترش\nبی خونده\nبی مزه"}
{"book": "adl0144", "page": 50, "text": "۴۹\nپښتو فارسي پښتو فارسي\nپوخ پخته اُوُم خام\nاُوْمْ سَوی خام سوز خُمرین بسیار پخته\nشَخاْخُسا گندیده وُروُسْت پوده - گندیده\nتاند تازه چنار شفتالو\nاَبَلَنْ آبگین نښترنښتی فشرده\nپوټکی پوست - بچاق بَغْ باغ\nشُنیلی چمن وَنَه درخت\nوَله بید وَلَی چنار\nخَپَرَی وَلَی پنجه چنار جَگْ وَلَی عرعر\nسپین وَلَی سپیدار شینْ وَلَی نیه چنار\nسَبْو سرو نښتر درخت نشتر"}
{"book": "adl0144", "page": 51, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nاوښته منځه رقم ارچه شَوَه شیشم\nبگیانه رایگان ښرونر زیتون\nپلوځه پلوس غَز گز\nعاشی وَنَه پشه خانه څیړی بلوت\nپوگی دانه بلوت ښانگه شاخ\nشَنَته تنه درخت ډډ کُنده\nښست بیخ غُنډ گره درخت\nتز شاخچه نازک درخت جړۍ ولی ریشه درخت\nپاڼۍ برگ بُزغَلی بُزق\nتاندَونه نهال بُټی بُوته\nشپُلَی شیر آب سپاند بونه سپند"}
{"book": "adl0144", "page": 52, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nسپلي دانۀ سپند تخته درمنه\nکاندیال بوته بادرنگ بوجخه - قرقمی پنان پنان\nہغه ہینگ پنگه پدک\nلخہ لوخ کانه- ټکال گل لوخ\nنل - دروی نی دنصه نی قلم\nدزگه نزار مژوی برگه اوریا\nکوکو گل سورکوکو گلاب\nکوکوگیډی گلدسته غټی غنچه\nوژی کوکو شگوفه سترگئ کوکو نرگس\nکوکی چنبیلی چنیا کوکی بهمن\nستر کوکو نسترن ځق کوکو سنبل"}
{"book": "adl0144", "page": 53, "text": "پښتو\nداودۍ کوکو\nلمرۍ کوکو\nخاتولۍ غاټول\nچنبيلۍ کوکو\nسمسور\nاغزۍ\nواښه\n\nفارسی\nګل داؤدی\nګل آفتاب پرست\nګل لالہ\nګل پتونۍ\nبهار\nخار\nګیاہ\n\nپښتو\nشپنی کوکو\nخیروکوکو\nلباستی کوکو\nکشمالی۔ ببړۍ\nخمسور\nاغزن\nدرب\n\nفارسی\nګل شب بو۔\nخطمی ۔\nګل عباسی۔\nناز بوی۔ ریحان۔\nخزان\nخار دار\nقسمی از ګیاه درشت\n\nاقسام غله و متعلق آن (۱۴)\n\nغنم\nوریجی\nاربشی\n\nګندم\nبرنج\nجو\n\nجوار\nشولی\nچڼہ\n\nجواری\nشالی\nنخود"}
{"book": "adl0144", "page": 54, "text": "۵۳\n\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nمَی | ماش | شُرَه‌مَي | نسک\nباجْرَه | باجری | غُبْشْت | گال\nبْدَنْ | ارزن | باغلی | باقلی\nشْنگ | شنگ | وَږی | خوشه\nداده | جواری بریان | ټگه | پشته جواری\nغَدَی ـ مَنْگُوْ | څټه بی دانه | شَرْشَمْ | شرشف\nشُوْتَلْ | شبدر | شِپْشْتَي | رشقه\nخسیل | خید | کوْپْشکی | پنبه\nکالگه | غوزه پنبه | پُنْدانه | پنبه دانه\nمالُوْجْ | پخته | پاغَنْده | مالوج ندافتی شده\nاِخَسْتَه | حاصل فصل | لَوْ | درو"}
{"book": "adl0144", "page": 55, "text": "پښتو\nپروز-بُس\nناری- دُرند\nکَیْدَیْ\nپَنَډ-پَلَندَه\n\nفارسی\nکاه\nکاه شالی\nدسته گیاه\nپُشتاره بسته شده\n\nپښتو\nتانتَی\nکَتَی\nکَیْدَی-غُزَی\n\nفارسی\nکاه جواری\nکاه ماش\nپشتاره\n\nمتعلقات زراعت (۱۵)\n\nمَځکَه\nپُولَه\nکَوَل\nيوي\nکَیِّل\nپاله\n\nزمین\nپُلوان\nکاشتن\nقُلبه کشی\nکشته قُلبه\nاسپار\n\nپټَی\nکَشِتَی\nشِندَل\nسپاره-رُخته\nيَوم\nتَشکوره\n\nکَرد\nدهقان\nتُخم\nقُلبه\nبیل\nکج بیل"}
{"book": "adl0144", "page": 56, "text": "۵۵\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nکھی تیشه بته زنی جَغ یوغ\nغابُنوَرَ. مَشَّل گاو زنبیل بدراند واز وَتَّر گاو زنبیل\nچاری. پَل پل کش مالہ مالہ\nشَخَرہ طناب پل کش پَنجَ غُبَّي پنجه\nگوده ستری پَنجی - گودِ خشاوه\nپَشَلِیزَ پیوند سُدیاره شیار\nبشاخی چهار شاخه رَمبَي رمبه\nلور داس دَرَمَنْد خرمن\nکُيْدَي خرمن خورد گُزاري گندي\nسَره پارو ښوره شوره\nتُکْرَه حَشَر خَمُوب زمین سیر آب"}
{"book": "adl0144", "page": 57, "text": "۵۶\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nنیز سیلاب خټے ګل آب\nواله جوی لښتی جویچه\nنَم بند آب ګنجرخ قفل بند آب\nوَرخ دهنۀ آب وَشَره زمین نمناک کشتنی\nلَمه زمین بارانی بوبنته دلدل\nشولګر شالی زار غنم ګه گندم زار\nشاهه بنجر\nاهلِ حرفه (۱۶)\nجارِه پیشه دَرمَلی ډاکتر - طبیب\nپوهان جراح ليک پُلوی کتاب فروش\nپاوَری سوداګر لیک وال نویسنده"}
{"book": "adl0144", "page": 58, "text": "٥٧\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nاټه وال دکان دار پساری عطار\nپراچه بزاز ویل پلوڼی دلال\nپېرونی خریدار پلورونی فروشنده\nبنجاری خورده فروش ټيکه ندوال عهده دار\nپښ آهنگر زرگر زرگر\nسه وليښ مسگر توکان تجار\nسکونگی خياط وداني معمار\nاوبي سقا ډولي گانده\nنايي ـ ډم حجام پخولي آشپز\nډوډ پخني نانپائی وريتی کبابي\nرېبزنی جاروب کش بغی باغبان"}
{"book": "adl0144", "page": 59, "text": "۵۸\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nشپون چوپان بخنی رنگریز\nګنيوال جولا چميار موچي پزار دوز\nكْسَّارَِي قصاب گاډيوال كالسكه‌بان\nډنډالي منادی جارچی دَرُنَی جلاد\nوَیْ ښكاري مَانْګی ملاح\nډانګَّسَی مذرف كَبٌ نیوَیْ ماهی گیر\nتِیلی تيركش تو دَ اَبَّیْ حمامی\nتَاپَیْ مُهركَن د ورْکَندیْ گورکن\nدَدُو یَوَیْ گدا ژرندْ ګړی اسيابان\nرُوَښی حلوائي کُند ولَیْ کلال\nښیګه‌يوال چوري فروش پیټُهـی حَمّال"}
{"book": "adl0144", "page": 60, "text": "۵۹\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nچوپَری | خادم | توجائی | حریف - هم پیشه\nسَنَدَری | خوشخوان | بَدَلی | شاعر\nبَهیارِی | پله پز | سابَئی | سبزی فروش\nوَری خانی | خوشه چین | لَوی | دروگر\nعَبَنَتی | شاطر - چالاک | پاسلون | پهره دار\nپِلَن غَوثی | فیل بان | اوښَبَه | شتربان\nکورنَی | خانه نشین | جَوَی | قاصد\nخَرَك | جاسوس | غَل | دزد\nدَمَغَل | خاین | نَجِی | رقاص\nمَریی | غلام | مینځه | کنیز\nاسلحه و آلاتِ اهل حرفه\n(۱۷)"}
{"book": "adl0144", "page": 61, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nغوب توپ څرخي غوب ماشین کن\nتوپک تفنگ توپنچه تفنچۀ\nکُنداغ قنداق کارتوس کارتوس\nدارو باروت مَرۡدَك گوله\nسَمۡ توري کریچ تُوره شمشیر\nموت قبضه چاړه سیلاوه - کارد\nچوکی کاردک غَشُونكی تیغ\nبُوغده - بیدکِ پیش قبض شاپ حربه\nمُلا پَټی کمربند سانگه نیزه\nغشی تیر شِتی پیکان\nلیندَه کمان زُغره زره"}
{"book": "adl0144", "page": 62, "text": "۶۱\nپښتو\tفارسی\tپښتو\tفارسی\nخُول\tخُود\tډال\tسِپَر\nوَسْلَه\tسلاح\tتېره\tتېز\nپَڅ\tکُند\tاَوْزار\tافزار\nخره\tارّه\tسُبَوخَتۍ\tبَرْمَه\nچُوسان\tسوهان\tتَوږۍ\tرنده\nتَخَر - تَرنځ\tتېشه\tڅُوکۍ\tاِسکنه\nلُبَتَۍ تَوږۍ\tرندهٔ کش\tتېره څُنګه\tرُخ\nپَڅ څُنګه\tګول\tپَڅ څُنګه کۍ\tګولک\nدانْدَت\tکمانِ ندّاف\tژۍ\tزِه\nډَبَلۍ\tکوبه\tوازۍ\tگَز\nسَکُون جُولۍ\tماشینِ خیاطی\tسرچامَه\tاُستره"}
{"book": "adl0144", "page": 63, "text": "پښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nنوکی | ناخونگیر | لَبَنْگَى | نشتر\nسُمَك | چکش | پَلَك | ودان\nپوپ | دم | لاس دَغوری | دست پناه\nکالُبوُت | قالب | پَرِيكُونَى | قلم آهِنبر\nسَنډَ | سندان | ستمَند | کنده سندان\nنُسَّى | انبور | کوغَالَى | کوره - داش\nمچْ شَرُونَی | مگس پران - چوُری | تَلَہ | ترازو\nخَتْمَلہ | گل مالہ | توږونَى | گِل تراش\nښاول | شاقول | گُنْیَى | گُنیا\nرَجَھ | پلیتِنْ | ماکوئی جولا\nتَنْقی | نوردان | رُونْجَۍ | شانه جولا\nنُغَشْتُونَى | نوردان | رُونْجَۍ | شانه جولا"}
{"book": "adl0144", "page": 64, "text": "۶۳\nپشتو\nبَرگَو\nژي\nکُيَّيْ\nخَرَخَه\nنیکه\nتَرنیکه\nپلار\nمور\nنِيا\nغَبْرْگوُي\nفارسی\nچوبِ حلاجی\nمشکِ اب\nدبَّه\nچرخه\nپشتو\nکنِهی\nزَكْ\nگاتی\nسَلی\nخویشاوندان و اقارب وغیرا\nبابا کلان\nجد بابا کلان\nپدر\nمادر\nمادر کلان\nتوأمین\nوَرْنِیِکَه\nسُتَرنیکه\nبابا - اَبّا\nادے - اَبَّی\nورور\nمیرنی ورور\nفارسی\nتالسته \nمشکِ روغن و غیره\nجواز\nسیخ\nپدر بابا کلان\nپدر جدّ بابا کلان\nلقب پدر\nلقب مادر\nبرادر\nبرادر اندر"}
{"book": "adl0144", "page": 65, "text": "۶۴\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nخور | خواهر | بيي-دادا | لقب همشیره کلان\nتره-اکا | عمو | نندر-تندر | زن عمو\nترور | خاله | نيايي | ،،\nمامی-ممانی | زن ماما | زوی | پسر\nزامن | پسرها | لور | دختر\nلونی | دخترها | هلك | بچه\nپيغلي | دختر نارسیده | تربور | اموزاده\nتوله | دختر عم | خوريي | خوارزاده\nخورځه | دختر خواهر | وراره | پسر برادر\nوريره | دختر برادر | وريندار-ورندار | زن برادر\nاخښی | خسبره | لمسی | نواسه-نواسیه"}
{"book": "adl0144", "page": 66, "text": "۶۵\n\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nلمسۍ نواسه دختر کږوسۍ کواسه\nکږوسۍ پرکواسه کوَدی نواسه کواسه\nښځه خُسر خواښې خوش دامن - خشو\nښځینه خاشنه چنغول نامزاد\nچنغله - نجل نامزاده زُوم داماد\nښښتن - میړه شوهر ښځینه زن\nناوې عروس بَن انبانق\nنږور زن پسر یُوښن زن ای دو برادر\nیوم زن برادر شوهر لیوَښن برادر شوهر\nنږندی ننو - (خواهر شوهر) پَلندر پدر اندر\nمیره مادر اندر پرکټۍ بچه اندر مرد"}
{"book": "adl0144", "page": 67, "text": "پښتو\nفارسی\nپښتو\nفارسی\nپْلَگُتَىْ\nدختر اندر\nبنُتَجَىْ\nپسر اندر زن\nپَلُگَتَىْ\nپدر خیلی\nسْخَرْگَنَىْ\nخسرخیلی\nخْپِلْوَان\nخویش\nكُنْدَه\nمروزن مرده\nكُنْدَه\nبیوه\nمَشَرْ\nکلان سال(مرد)\nمُشْرَه\nکلان سال(زن)\nکَشَرْ\nخوردسال(مرد)\nکَشْرَه\nخورد سال(زن)\nمَلْ\nرفیق\nمِلَشْتَىْ\nدوست\n\nاقسام طعام و متعلقات آن\n(۱۹)\n\nاُوْبَه\nآرد\nتِكْلَهـ قَمِيْعَهـ نغَوَا\nنان\nنَخْتَه\nنانِ گندم\nسويا مَك ـ سُكُكَ\nنان جواری\nرَوَتَه\nنان جو\nپِرَاتَه\nپراته"}
{"book": "adl0144", "page": 68, "text": "پشتو\nفارسی\nپشتو\nفارسی\nویشلی\nآرد رقیق که در روغن\nمی پزند\nغړی\nنان چرب کرده شده\nچپق- پاستی\nنان چپاتی و پراته\nککوری\nنان بروی آتش پخته\nکاک\nآردیکه برسنگ گرم\nپیچیده پخته میشود\nماچې\nسمیان\nپیاخه\nنان و حلوای برنجی\nتبي ډوډی\nنان تابگی\nرسیدلی\nخمیر\nنارسیدلی\nفطیر\nنینوَلي\nپلو\nسُپین نینولی\nچلو\nشدوُرجی\nشیر برنج\nپِرنَی\nفرنی\nهَریره\nماقوت\nروبن\nحلوا\nلیقَی\nکاچی\nچگړی\nکچری\nورغَستلَی\nدلده\nاوګره\nشُله\nغورمه\nقورمه\nرومَنّه\nشوربا"}
{"book": "adl0144", "page": 69, "text": "۶۸\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nبیے غومبز وُمنہ یخنی غُوَښہ گوشت\nلاندی گوشت قاق لُم دنبه\nلکلیجی-لمنځی دُم غوک وازگہ پیه\nمُوَ پیه آب شده غُوَړی روغن\nجَرغالی جیجق کُچ-کُنجی مسکه\nتومنہ مایه گُوَږه بگر\nخُوَږه شکر و شیرینی لامَبات قند\nدُڼ لامَبات مصری نبات چَی چای-\nتَریخَہ مرچ تور تَریخَہ مرچ سیاه\nسور تَریخَہ مرچ سُرخ کُرکَمَن زردچوبه\nمالگہ نمک گَنْگ پیاز"}
{"book": "adl0144", "page": 70, "text": "۶۹\nپشتو | فارسی | پشتو | فارسی\nهوږه | سیر | دنيا | گشنیز\nزنگی | زیره | سابه | سبزی\nپبی | بوته رواش | ځکری | تار رواش\nخیر خولی | بادنجان | ملی | ترب\nتیپز | شلغم | تریخ سابه | کريله\nتک میخی | کدو | چوگ سابه | پالک\nتوری | طراحى | ومرخاری | خرفه\nبشکه | ارغوزک | نگومی | بادرنگ\nکورنگومی | چمبر خیار | خره پاڼه | کاهو\nکوکی | گندنه | ویلی | پودینه\nشینشوبی | پودینه"}
{"book": "adl0144", "page": 71, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nمتعلقات آسمان و زمین وغیرہ\nپاس پاس آسمان لمر آفتاب\nسپوږمی مهتاب ستوری ستاره\nوړانگه ذره وړانگه شعاع\nبریښنا برق ساه ہوا\nاوریج ابر اوریا باران\nږلی ژاله واورہ برف\nپرخه شبنم څاڅکی قطره\nتالنده رعد جوړوونکی خالق\nجوړ شوی مخلوق څرګندوی جہان ۔ عالم\nنړی دنیا ګرده مځکہ کرہ ارض"}
{"book": "adl0144", "page": 72, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nپاس، پاسنی، ګردہ کرۀ آسمان جنت بهشت\nجاندم دوزخ اعراف اعراف\nپرښته فرشته لمرتندر کسوف\nسپوږمی تندر خسوف ړنا روشنی\nتياره تاریکی تودوخه ګرمی\nسړتیا سردی سيل روز\nمځکه زمین خاورہ خاک\nاوبه آب اور آتش\nغـَـر کوه غنډی تپه\nډبَره سګ تریخ سیند بحر\nتریخے اوبه\nسیند دریا مانده رود"}
{"book": "adl0144", "page": 73, "text": "۷۲\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nخوښا | شیله | څپان | طوفان\nڅپه | موج | چینه | چشمه\nډنډوکی | حوض خورد | ډنډ | حوض\nلوی ډنډ | جهیل یا غدیر | ټاپو | جزیره\nپور یوونئی | پُل | بیړی | کشتی\nاور بیړی | آگبوت | لو بیړی | جہاز\nسا بیړی | طیاره | ریږدله | زلزله\nګرزوئی | چرخاب | ګُذر | گذر دریا\nچټک | فواره | شګه | ریگ - سنگچل\nشګن | ریگ زار | ساه و ببر | آب و ہوا\nښوہر | شهر | ګڼ کلی | قصبه"}
{"book": "adl0144", "page": 74, "text": "۷۳\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nکلی ده قریه څلور لاری چهارسو\nاتونخی بازار وټه کوچه\nلار راه سم سوری غار\nاسمای خاندان شاهی\nو منصبداران ملکی و نظامی وغیره\nلوی دړ شل اعلیحضرت (۲۱) ټولواک سلطان\nپاسوال پادشاه روی وال امیر\nپاسوالی شهزاده پاسوالګړی شهزادی\nپلازمینی دارالسلطنه بادار صاحب\nاُلس رعیت پاسلی علیاحضرت\nتَبَق قوم وزیرتون وزارت\nوزر وزیر لوی وزیر وزیر اعظم"}
{"book": "adl0144", "page": 75, "text": "۷۴\nپښتو فارسي پښتو فارسي\nغزآوزر وزیر حربیه دباندی وزنه وزیر خارجه\nمینځی وزر وزیر داخلييه نیاوی وزر وزیر عدليه\nزیرمی وزر وزیر مالیه پوهنی وزر وزیر معارف\nپلورنی وزر وزیر تجارت کرول وزر وزیر زراعت\nمخ وزر وزیر حضور مخ ښاندی شا غاسی\nلوی جرگه مشر رئیس مجلس شورای مؤسسّتی یاور\nسلاہ شووُنْکی مستشار انگومشر قلعه بیگی\nمخ لیک مشر سرمنشی حضور گنُون مشر مستوفی\nښانْدی مُدیر پانُښانْدی دفتري\nباندي مُستی معاون مدیر پازوال يا مامور\nلیکوال نویسنده - محرر ښانْجی مدیریت - دفتر- اداره"}
{"book": "adl0144", "page": 76, "text": "٧٥\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nګاټ بځانڈي مدیر ګمرک ګنُون بځاندي مدیر محاسبه\nپازوال بځاند مدیر مامورین پاڼي بځانڈي مدیر اوراق\nليك بځاند مدیر تحریرات چَړلا و بځاند مدیر شارټ خانه\nلیږون بځاند مدیر پوسته خانه خبِریال بځاند مدیر اخبار\nسَمَوُون بځاند مدیر نفوس اِخَسْت بځاند مدیر تحصیلی\nلار بځاند مدیر محابر كَرُل بځاند مدیر زراعت\nپیوَ دَل بځاند مدیر تنظیمات لټونګي مُفَتِّش\nاِخِسْتوال تحصیلدار ټولتون مجلس\nخبریالي نامه نګار کلی مشر قریه دار\nوَرَا سْتُولاء سفیر کبیر ـ وزیر مختار وَرَا سْتُولتُون سفارت\nاَستُولي قونسل جنرال اَستُولتون قونسل جنرالي"}
{"book": "adl0144", "page": 77, "text": "پښتو فارسی پښتو فارسی\nوړاستونکی قونسل ژب پوهان ترجمان\nواکوال وكيل پلو راکوال وکيل التجار\nبریږی بیرق لوی ناب نجی ایالت نائب الحکومتی\nلوی ناب والی نائب الحکومه لوړ ناب حاکم اعلی\nناب حاکم کلان ووړ ناب حاکم خورد\nوړکی ناب علاقه دار کوټوال امین العسس\nټول مشر سپه سالار لوی مشر نائب سالار\nغټ مشر فرقه مشر لوړ مشر لوا مشر\nغُندِ مشر برگد كندك مشر كرنيل\nکنډک ناب نمیدان ټولئ مشر کپتان\nبلوک مشر صوبہ دار سپور مشر رساله دار"}
{"book": "adl0144", "page": 78, "text": "۷۷\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nبلوک مشر سروالدار لس مشر حوالدار\nډلګی مشر نایک ټولی عسکر\nپلټنی سپاهی\nحیوانات (۲۲) حلال\nپسه ـ مږ گوسفند میږه میش\nوری بره وز ـ وزګړی بزنر\nوزه بز ماده مرغومی بزغاله\nغوا گاو ماده غویی گاو نر\nخوسی ـ سخندکۍ گاو ساله میښه گاو میش\nسنډا گاو میش نر کټی گاو ساله گاو میش\nاوښ شتر نر اوښه شتر ماده"}
{"book": "adl0144", "page": 79, "text": "۷۸\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nجونگی - جونگ | شتر بچه نر | جونگه | شتر بچه ماده\nآس | اسپ | اسپه | اسپ مادیان\nبیاڼ | کرۀ اسپ نر | بیاڼه | کرۀ اسپ ماده\nغَرڅه | آهوی کوهی | هوسۍ | آهوی دشت\nسوی | خرگوش | غیږ | گورخر\nشکوڼ | جیره | کَب | ماهی\nحيوانات | هَوام و حشرات\n(۲۳)\nزَمَری | شیر | پړانګ | پلنگ\nلېوه - شربن | گرگ | یَږ - میلو | خرس\nسرکوزی- خوک | خوک | کوټږ | کفتار\nلومبړ - ګیدړ | روباه | سورلنډی | شغال"}
{"book": "adl0144", "page": 80, "text": "۷۹\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nبزو بوزینه سپی سگ\nپشي ـ پِشُو گربه سک لاود سگ آبی\nږورګِتي گوگوش پِیلَن غوږی فیل\nغاتَره قاطر اِږه غوږی خر\nکِشپّ سگ پشت شمشتی سگ پشت آبی\nزِیږګِی خارپشتک کِړیا تبرغان\nکِش ولد خُک سمساره سوسمار\nمنګور مار نولِی راسو\nکربوړی شُلان شړښکی چلپاسه\nبلونګَړی موش خُرما چنگاښ خرچنگ\nچُنګُښ بقه خورد چنگښ بقه کلان"}
{"book": "adl0144", "page": 81, "text": "۸۰\nپښتو | فارسی | پښتو | فارسی\nلیم | کژدم | ژوَه | زالو\nنِخَه | هزار پا | مُوږَه | موش\n\nپرنده های حلال\n(۲۴)\nچرګ | خروس | چوګر | ماکیان\nچِرګوړی | چوچه مرغ | مَرَز | کرک ـ بودنه ـ\nچِڼګَه ـ چِڼچِڼه | ګنجشک | کوتَرَہ | کبوتر\nغُباري | قُمری | تَڼزَري | تَدْرَو\nزَرکَه | کبک | هيلي | مُرغابی\nبَښَه | قاز | زانړی | کُلنګ\nکَښټَه ـ کوتان | حواصِل | بُلبُله | هزار دستان\nکَښميڼی | طاوس | قامرغو | دُرّاج"}
{"book": "adl0144", "page": 82, "text": "پښتو\nفارسی\nپښتو\nفارسی\nکاغی\nزاغچه\nسارکه\nسارچ\nلویټټ\nمرغ زرین\nښار و\nمینا\nخراړی چرګتۍ\nبګره قره\nشامه توره\nقره قوش\nچتی- چیړنک\nقریه\nخمړانکه\nدهقانکی شاکی\nژیړانکه\nدهقانکی زرد\nشین توپی\nدهقانکی ابیق\nپرندهای حرام\n(٢٥)\nبازی\nباز\nبازی\nجره\nمټ بازی\nکته باز\nباسنه\nباشه\nباشی\nباشین\nشکری\nشکره\nسور سارګی\nشاهین\nورساری\nکویله\nسیندی\nبحری\nسیندی\nبحرین"}
{"book": "adl0144", "page": 83, "text": "۸۲\nپښتو فارسی پښتو فارسی\nکرښتہ عقاب یکہ بابن کلمرغ کرگس\nټپس غال ټیټپر\nښکالکی شب پرہ توتی طوطا\nګنګ بوم چغرو شاه بوم\nګواقی چغہ ملا چرګک ټپو هدهد\nکارګہ زاغ توتکی چیچی\nتورباڼی ابابیل شین تاڼی نسز زاغ\nکشکره ۔ ګږنکہ عکہ\n\nاقسام اسپ ها (۲۶)\n\nآس اسپ نر اسپہ اسپ مادیان -\nبِيَان کُره نر بهانه کُره ماده -"}
{"book": "adl0144", "page": 84, "text": "پښتو\nبوده\nسُرخی\nسُکان\nسُور سُکان\nچیني\nتُوس\nتور لمی زیړ\nسپین لمی زیړ\nبَرُگ سُتَرگی\nچوگی\nایره\nزیړ شومړ\nفارسی\nیابو\nتُرَنگ\nکُمیت ـ کَهَر\nسرخ کهر\nابرش\nمُشکی\nسمند سیارانو\nسمند زیدی\nچغر\nقشقه برناق\nخاکستری\nزرد کرنگ\nپښتو\nنیلی\nشین سُرخی\nتور سُکان\nزِیَړ سُکان\nسپین وَرقی\nزِیَرَن\nخُمَ لمی زیَړَنْ\nبَرْگ\nپَنْجْ عُنُق\nسُودَن\nتور شومرن\nکَمپوټی شومرن\nفارسی\nبور\nکبود\nسیاه کهر\nزرد کهر\nاغیل\nسمند\nقله\nابلق\nپنج کلیان\nکرنگ\nنیلی کرنگ\nکرنگ نارنجی"}
{"book": "adl0144", "page": 85, "text": "۸۴\nمختلف فقرات کار آمد (۲۷)\nدلته راشه- | اینجا بیا-\nپرکټپ کښينه- | بالای چارپائی بنشین-\nڅوك يی؟ | کیستی؟\nنوم دی څه دی؟ | نامت چیست؟\nکښتی ماته راکړه | قلم بمن بده-\nهغه مشواڼی راوړه | آن دوات را بیار-\nلوست وایه- | سبق بخوان-\nخپل پازه کوه- | کار خود بکن-\nچیری ځی؟ | کجا میروی؟\nلوستنځی ته ځم- | مکتب میروم-\nپر مخه دی ښه- | بروایت خوبی-"}
{"book": "adl0144", "page": 86, "text": "څه دی؟\nچهیست؟\nڅه وو؟\nچه بود؟\nڅه غواری؟\nچه میخواهی؟\nڅوك راغلی دی؟\nکه آمده است؟\nهلته څه سوی وو؟\nانجا چه شده بود؟\nهیڅ نَوَوسوي-\nهیچ نشده بود-\nدا زما چوپری دی-\nاین خادم من است-\nچاته وایي؟\nکرا میگوئی؟\nتاته وایم-\nترا میگویم-\nغَوَږ وَنِيسَه-\nگوش بگیر-\nډیره ښه ده\nبسیار خوبست-"}
{"book": "adl0144", "page": 87, "text": "دا چرگ دَ چادي؟\nزمادي -\nچا دَ راته ويلي دي؟\nستا ورور ته وا نه ويلي دي-\nوا مي نه وريدل -\nبيا وا وايه -\nدَ هغه سري خونه داده -\nزه دَ ا ليکي غوارم -\nډیر ښه دی وا يښله -\nڅه دَ کړي دي؟\nهیڅ مي نه دي کړي -\n\nاین خروس از کیست؟\nاز من است -\nترا که گفته است ؟\nبرادرت بمن گفته است -\nنشنیدم -\nباز بگو -\nخانه آن مرد این است -\nمن این کتاب را میخواهم -\nبسیار خوب است - بگیر -\nچه کرده؟\nهیچ نه کرده ام -"}
{"book": "adl0144", "page": 88, "text": "٨٧\n\nپر میږده چہ ولاړ شم بگذار که بروم\nنه دی پریږدم چېره لاړسی نمیگذارمت که کجزی\nهلته څه پاړه لرې؟ آنجا چه کار داری؟\nمخه د لے اُوُسه مرو اینجا باش.\nنه سم پا تېدلای۔ مانده نمیتوانم.\nتَلَّلْ می هُرُ ومَرُودِي رفتن من ضرور است.\nښه دی ولاړ شه سه. خوب است . برو\nدوډي پخته بیا را سه وقت نان باز بیا۔\nزه تن موسږایم ۔ من امروز سیر هستم\nته موسږایی که وږی تو سیر هستی یا گرسنه.\nهغه هلک تږی دی ۔ آن بچه تشنه است.\nاو به ورله راوړه آب برایش بیار۔"}
{"book": "adl0144", "page": 89, "text": "۸۸\n\nپغاری مروھر کښیږه\nچیق مزن - بنشین-\n\nپر دوا سترګو ليمو-\nبهر دو چشم -\n\nاوس څوکړي دي؟\nحال چند بجه است؟\n\nپښی له پاسه کش -\nپاؤ بالا ده -\n\nماته وگوره -\nبسوی من ببین -\n\nته څه وایی :-\nتو چه میگوئی ؟\n\nتاسو ترکوزته ولاړ سی -\nدلاور کجا نه برود -\n\nنه- داسی دی وي -\nنه- همین می باشد -\n\nپښتوښه ژبه ده -\nافغانی خوب زبان است -\n\nژر به زده که-\nبزودی یادگیر -\n\nډیره ښه ده - یوه میاشته وروسته\nبسیار خوب است یکماه بعد\n\nبیا به ما غږ واؤره -\nاز من بشنو -"}
{"book": "adl0144", "page": 90, "text": "٨٩\nپښتو فارسی\nاوس څه کوئ حال چه میکنی؟\nاتوڼي ته ځم ـ بازار میروم ـ\nهغه ښځه اوړه اغږي آن زن آرد خمیر میکند\nلور یه کټو با ندی کوي دخترش دیگ بار میکند\nزوي یه او به چښي ـ بچه اش آب مینوشد ـ\nاو میړه یه لمونځ کوي ـ و شوهرش نماز میخواند ـ\nراځی چی لمونځ ځی ته ولاړ سو بیائید که بمسجد برویم ـ\nتاسی وژغی ـ زه درعلم شما بروید من آمدم\nچرګان ناری کوي ـ خروس ها بانگ میکنند ـ\nچڼکی چڼیږي ـ گنجشک ها چره میکند ـ\nزمری غومبیږي ـ شیر غُر میزند ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 91, "text": "پښتو\nسْپَي غا پِي-\nپِشّي مِيو مِيوكوي-\nآسْ شِشْنِيږِي-\nاُښُ دَ غُوږَي رَهيږِي\nا وښ غړانګي وَهي-\nغُوَيَّي رَمْباري وَهِي-\nدَ هَغَي لاس سْپين دَي\nزْما ويښْتَه تُورْدِي-\nسْتا ليكي سُورْدَي-\nدا ځَمَكْښَي دَ چا دَي؟\nدَ هِنْدُو بَګَړي ژيړَه وي-\nفارسی\nسگ غوغو میکند\nپشک مَو مَو میکند-\nاسپ شیهه میکشد\nخر بهنگ میزند-\nشتر بغ بغ میکند-\nگاو بانگ می زند-\nدست آن زن سفید است-\nمویهای من سیاه اند-\nکتاب تو سرخ است-\nاین قلم خاکی رکبست؟\nدستار هندو زرد میباشد"}
{"book": "adl0144", "page": 92, "text": "پښتو\nپه دې مشواڼی کښې شين رنګ دی\nتن پاس پاس تک شين دی\nدده چيڼيا کښی زما تخم دی\nله اتووالو څه ګمبړی رنګ واخله\nستړی مه سی پښه راغلی\nروغ یی-\nپه کور او کلي کي ښه وو-\nواړه لوي جوړ وو-\nښه اوسی-ټول روغ جوړ وو\nاوقل یی په زړه کوی-\nکور دي ودان اوسه-\n91\nفارسی\nدرین دوات رنگ سبز است-\nامروز آسمان بالکل صاف است-\nقلم بنفش او نزد من است-\nاز دوکاندار رنگ نارنجی بیار-\nمانده نباشی-خوش آمدی-\nجور هستی-\nدر خانه و ده خیریت بود-\nخورد و کلان تندرست بودند\nبخیر باشی-همه جور و تندرست بودند\nهمیشه شما را یاد میکردند-\nخانه ات آباد-"}
{"book": "adl0144", "page": 93, "text": "۹۲\nپښتو فارسی\nزَه دَلَه انُوه پَرانتْ کَړَم مرا از فکر رهانیدی\n\nلُمَړَی برخه دَیوازَنِی پښتو حصه اول خاص افغانی\nبَشپَړَه شَوَه - کامل شد.\n\nامضاء\n\nعبدالوهاب کاميي\nژب پوهان دَمَرکی دپښتو-"}
{"book": "adl0144", "page": 94, "text": "۹۳\nپښتو\nفارسی\nدَوَ ومَہ بَرَخَہ دَيَوَازَني پښتو\nحصهٔ ثانی خاص افغانی)\nلُمْړَني لَوسَتَه\n(سبق اول)\n\nالله يودَی-\nخدا یک است-\nرسول پر رښتیا دَی\nرسول بر حق است-\nزُمُږْ دَ الله لَارَتَر نوسرو\nدین ما از دیگر\nلاروښه ښه دَه-\nدین ها بهتر است-\nټولواک موپښتون دَی\nسلطان ما افغان است\nمینی مو د اَپَشتانه میبنده-\nوطن ما افغانستان است\nبویه چی تول هلکان\nباید که همه بچه ها"}
{"book": "adl0144", "page": 95, "text": "۹۴\nپښتو\nفارسی\nلږ کښوالي پښتو ژبه زده کیږی\nزرخودی زبان افغانی را یاد گیرند\nدا خبریا څووم شمیر دی؟\nاین اخبار چندم شماره است\nستا لیکی دَ دوَهم لوُست\nکتاب تو درس دوم\nدَ پارسی دی ۔\nفارسی است\nدَ پاس پاس ستوری خوږا\nستارهای آسمان بس\nډیری دی چی په گڼل نه کښیوزی۔\nبسیار اند که در شمردن نمیگنجند\nدوی دَپښتو لوست څومره ویلی ده؟\nآنها سبق افغانی را چه قدر خوانده اند؟"}
{"book": "adl0144", "page": 96, "text": "۹٥\nپښتو\nدَ وَوَ مَـه لَوَ سـتَه\nدَ لَوَسـتَه پَښـتِي پوُ هانَدَ سَـرِي كـيَلوَغ\nدَ ے هَلَكَ پښتي ليَكَلِي مَلاَ تِين\nكِي نيِوَلَـيِ دَی ـ لَوَسـتَنهَ كِوى\nتَپَتي بَانَدِي كَوَاَتِ ليَكَ اَوكِيَلاَ كَوِي\nپُوهِيدَليِ دَی ـ چي سَرِى پَلَوَستَم\nاَ وَلَكـلَ سَـرَه پُوهَانَدَ كِيږي ـ\nاَ وَهَـغَـه چيَ زَدَه ليَكـلاَى سـيِ\nلَوَسَتوُنَخيِ ښَه ځاَی دَی ـ سَـرى چيِ لَوَشَه\nتَزِي ـ دَوَرُقِ لَګَردِيِدَ وَشْخَندَ خَلاَصَيږي\nاَ وَدَ بيِ پَازِيَ هَلَكَانُوسَرَه نَه ګَرڈِي\nفارسی\nسبق دوم\nاین سبق بر شخص عالم افغانی نوشته است\nاین بچه کتاب افغانی را بدست\nگرفته است ـ سبق میخواند ـ\nبر تخته مشق خط و نوشته میکند\nفهمیده است که آدم بسبق\nو نوشته عالم میشود ـ\nو آنچه یاد دارد نوشته میتواند\nمکتب خوب جائی است ـ آدم که بمکتب\nمیرود ـ از کوچه گردی خلاص میشود\nوهمراه بچه های بیکاره نمیگردد"}
{"book": "adl0144", "page": 97, "text": "پښتو فارسی\nنه د دوي سره خبري كوي و نه همراه آن ها سخن میزنند-\nد لوستنځي څخه ښۀ عني زده از مکتب عادتهای خوب یاد\nكوي ـ او درنيږي ـ میگیرد و سنگین میشود ـ\nاو په خبرو پوهيږي ـ و بسخن ها می فهمد ـ\nدريمه لوستنه سبق سوم\nما خپله لوستنه زده کړي ده من سبق خود را یاد گرفته ام ـ\nتا كړا وليك زده كړی دئ تو مشق یاد گرفته ؟\nغني د ئي پر کښل ښه پوهيدلی دئ غنی بنوشته بسیار خوب فهمیده است\nؤكښي - مڼه - ټانګوچی ودېره انار ـ سیب ـ ناک را که برایش\nو كابى پر پوهيږي - بنویسی بآن می فهمد ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 98, "text": "۹۷\nپښتو فارسی\nزما لیکی ښۀ لری- کتاب من صورت دارد-\nستا لیکی ددوم لوستۀ پاڼه کتاب تو درس دوم فارسی است\nزمږ لوست ډیر دی- درس ما بسیار است\n\nڅلرمۀ لوستۀ سبق چهارم\nزمږ پلاومینی ته له څلوروخواد به پای تخت ما از چهار طرف\nدا څلور څیزه راوړۀ کیږی این چهار چیز اورده میشود-\nد لمرخاته له خوا وریجې- از طرف آفتاب برآمد برنج-\nد غزنی له خوا څرمنی اوپوستون از طرف غزنین پوستین وگوسفندان\nد هزاره و و څخه غوړی از هزاره جات روغن-\nدلوگر له خوا غنم اونورغلی از طرف لوگر گندم و دیگر غله باب-"}
{"book": "adl0144", "page": 99, "text": "پشتو\nفارسی\nنن ور‌يځ ده او دپاس پاس مځ نه لیده کېږي\nامروز ابر است در روی آسمان دیده نمیشود۔\nد تالندې بوږنوونکی ږغ غوږونه کڼوي لږ لږ اوري\nصدای رعد گوشها را کر میکند۔ کم کم باران میبارد۔\nباد ډېر دی ـ پرون اوورېده\nباد بسیار است ـ دیروز ابر پاره پاره بود\nد تولنۍ په ورځ پاس پاتک شین وو\nبروز جمعه آسمان خالص صاف بود۔\nواک د الله دی ـ\nاختیار از خداست ـ\n\nپنځمه لوستنه\nسبق پنجم\nتکتور ویني چې دکښلو لیک پر دودیږي\nحبشی را می‌بینی که به سیاهی مشق خط\nټولې ګوتې تورې کړي دي ـ\nتمام انگشتان خود را سیاه کرده است ـ\nبیا یې پخپلو ځانو پورې مښي ـ\nباز به کالاهای خود می‌مالد ـ\nکښلی لیک ځنی تور شوی دی ـ\nمشق خط از پیش او سیاه شده است ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 100, "text": "۹۹\nپښتو فارسی\nنوکراولیکی لده څخه پروس دی پسر مشاق ازوخفه است-\nدری هلك پر ښپلتیامیندی بچهٔ بسیار بزرگی عاشق است -\nلاس آو مخ تل ښہ پر مینځي - دست وروی را همیشه خوب میشوید\nخپل لاسونه آوتوری نه توه یی دست ها ولباس خود راسیاه نمیکند-\nخپل زړوکی هیح کله نہ خیزه یی کالای کهنهٔ خودرا هیچ وقت چرکنمیکند\nخپلی غوټی نہ شلوی- تکمه های خودرا نمیکند -\nآو موچیته نه کږوي - وپزار را کج نمیکند-\nشپږمہ لوسته سبق ششم\nدپغمان اوبه ترټولو اوبو دکابل ښه دری آب پغمان از همه آبهای کابل خوبست-\nآو کابل ته په نل کی راوستلی سوي دی وبکابل در نل آورده شده است\nآوتول کابل تراوبه وركوي- وبه تمام کابل آب میدهد-"}
{"book": "adl0144", "page": 101, "text": "۱۰۰\nپښتو فارسي\nدَکابل په مېنځ کي سيندْ بهيږي - | درمیان کابل رود جاریست .\nاو بَر يې ښے نۀ وے - | آب آن خوب نبود .\nږُمږْ لوئي ثَمرْ شل دَ پَغمان او به دَ پارۀ | اعلیحضرت ما آب پغمان را برائے\nدَپاسَني دَخپَل پاسَلي راوَستې - | تربیهٔ رعیت خود آورد .\nاوس ټوله دَ کابل اُستوګني هغه | حال تمام باشنده ہاے کابل همان\nدَ پَغمان او به چښي - | آب پغمان را مے نوشند.\nږُمږْ لوئي غازي پاسوال دَخپَلو | پادشاه بزرگ غازی ما بسیار\nپاسَلیُودېرپالُونْکے دَی - | پرورندهٔ رعایا ئے خویش ست .\nاَودَلَوستَنجی پَر هلکانو دَپلا ر والي مینۀ لری | وبر بچہ ہائے مکتب مہر پدری دارد .\nیېره بیر پر دغۀ ده چی دَده دَپاسَلیُو | سعی شان برین ست کہ بچہ ہائے\nزا مَنْ ټول پوه سي - | رعایا ے او ہمہ دانا شوند -"}
{"book": "adl0144", "page": 102, "text": "پښتو \nفارسی\nښه ښه چاری زده کی او خپلو \nخوب خوب صنعت ها را یادگیرند ووطن خود را\nدپردوله احتیاج وباسی-\nاز احتیاج بیگانگان بکشند-\nاوومه لوست\nسبق هفتم\nدمونږ پاسوال چی پرپلار \nپادشاه که برتخت\nدخپلی پاسوالی کښیوت\nپادشاهی خودنشت-\nلمرنی میاشتی دیپان دسام\nماه های شمسی برای نگہداشت\nدپانو دتولواکی خوسښگری\nکارهای سلطنت خوش کرد-\nچی د پانځی اود نور و سپیل پودی\nکه حساب دفتر وباقی وطن یکی باشه\nدلمرنی میاشتو نومونہ پہ لمرنی برخه\nنامهای ماه های شمسی در حصه اول\nددی لیکلی سوی دی- زده کی\nاین کتاب نوشته شده است- یادگیرید-\nپه درومیاشتوکی دسبزلی واړځکه\nدر سه ماه بهار تمام زمین"}
{"book": "adl0144", "page": 103, "text": "فارسی\nپښتو\n۱۰۲\nتنه کړني اووني زر غنيژي\nمیروید و درخت ها سبر میگردند-\nپدري مياشتو کې د دوپي ورځ په\nنود و قد پیريري-\nدرسه ماه تابستان روز بروز\nگرمی بسیار می شود-\nپدري مياشتو کې د مني احمت\nاو په پای کې يې دونې پاڼي زيريژي\nدرسه ماه تیرماه حاصل برداشته میشود\nو در آخر آن برگ های درختان زرد میگردد\nپدري مياشتو کی چي دژمي\nدرسه ماه که از زمستانست\nاودیا او واوره اودي-\nاود دوبي دياره واوره\nاو کنگل توليري-\nباران و برف میبارد-\nبرای تابستان برف\nو یخ جمع کرده میشود-"}
{"book": "adl0144", "page": 104, "text": "پښتو فارسی\nاَتمَه لَوَسْتَه سَبق هشتم\nدکال شژی تو نجی اتز و گنړۀ روزهای خوب سالرا برایم بشمار-\nلَسَمَه رَوَځ دَحُبَّتِي مياشتي دهم ماه محرم-\nنُدُ ولَسَمَه دَلُمْړِي خورا - دوازدهم ربیع الاوّل -\nدَپَنْځَلَسی رَوَځ- پانزدهم شَعبان-\nدَعَرَفاتِ رَوَځ- روز عرفات -\nدَکُچْنِي اَخْتَرَ رَوَځ - روزعید فطر-\nدَلوي اَخْتَرَ رَوَځ - روز عید اضحی\nپهلَسَمَه دَحُمْبَي مياشتي ششِوي دَي؟ در دهم ماه محرم چه شده است؟\nلَسَمَه دُحُمْبَي مياشتي ديره ښادُمَنَه رَوَځ دَه دهم ماه محرم بسیار روز مبارک است-\nپهِ دي رَوَځ کى لُمَسِي د رسول الله صَلَعَم درین روز نواسه رسول الله صلعم"}
{"book": "adl0144", "page": 105, "text": "پښتو فارسی\nامام حسین په کربلا کی هم شهید شوی امام حسین هم در کربلا شهید شده است\nاو ددی روژی روژه په و روزه این روز در\nتولود الله لا روکی فرضه وه تمام دین های آسمانی فرض بود\nد برد الله په لا رکی چی روژه در دین ما که روزه\nد روژی میاشتی فرض شوه ماه رمضان فرض شد\nددی روژی روژه دمی روزۀ این روز را\nرسول الله صلعم نفلی نیولی ده رسول صلعم نفلی گرفته است\nاوس هره څوک دست د پاری حال هر کس از برای سنت میگیرد"}
{"book": "adl0144", "page": 106, "text": "۱۰۵\nپښتو | فارسی\nنهم لوسته | سبق نهم\nدکابل دتلوتو گڼل داسی کیږی | حساب اوزان کابل اینطور می شود\nامانی ځلیر ویشت چودی | مثقال بیست و چهار نخود است\nچوکه څلیر ویشت امانی دی | خرد بیست و چهار مثقال است\nنُخْمَه دَوَه چوکه دی - | نیم پاو دو خرد است\nپي دَوَه نُخْمَه دی- | پاو دو نیم پاو است\nپو پي څلور پی دی- | چهارک چهار پاو است\nدهَی څلور پوپي دَه | سیر چهار چهارک است\nکشری آته دهَی دی- | من خانی هشت سیر است\nوَری اْتيا دهي دی- | خروار هشتاد سیر است"}
{"book": "adl0144", "page": 107, "text": "پښتو فارسی\nلَسَمهَ لَوَسَتهَ سبق دهم\nپښتون دَپښتو لَوَستهَ دَښوونکی پَرُښه وایی افغان سبق افغانی بطرز معلم میخواند\nاَو پَرَلَوَستهَ باندَی ښه پوهیږی و برسبق بسیار سعی میکند-\nدَپښتو لَوَستهَ یی دَښوونکی سبق افغانی را بطرز\nپہ وَیَنا سَرهُ زَده کَړی دَه معلم یاد گرفته است\nهَرڅه چی دَپښتووَر لَه وَکایی هر چیز از افغانی که برای او بنویسی-\nلوستَلیَ سی- خوانده میتواند-\nله مَرکی دَپښتو یی نَوی پښتَی روزمره دپشتو جدید بسیار خوب\nوَرَشی پہ زَړَه کَړی دِی- محاوره ها یاد گرفته است-\nکَی نَه مَنی-ځَنی وئے پُښته اگر باور میکنی از وی بپرس-\nپہ کِہاَو لیک کی هم ښه سَوَی دَی در خط مشق نیز خوب شده است"}
{"book": "adl0144", "page": 108, "text": "پښتو فارسی\nهرتوری چی کراولیکی پدیپقی هر حرفی که شاق برخته -\nوټرلی وکاندی یعنی پدیره بشپره برای او بنویسد - خوب بسیارسعی کُند\nاو هغسے یی دکر او لیکی په وطی کاندی و همچنان آن را بطرز شاق می نویسد\nآوکه سبووَنُکی لسْ رُوځی وُرُوِ دیگر معلم ده روز پس\nانُمبیل پر وکی ھغہ توُری امتحان می کند - همان حرف را\nھغہ سے کَیای سی۔ همچنان نوشته میتواند-\n\nيَوولَسَم لوَستَہ سبق یازدهم\n\n(اکو) اے زُما پښتو نه ورور (اکو) ای افغان برادر من\nیَودَپښتو لُمړی لیکی رالیږہ یک کتاب اول پښتو برایم بفر-\n(پښتون) دوکیه! دپښتو (افغان) ای برادر من اګر کتب"}
{"book": "adl0144", "page": 109, "text": "پښتو فارسی\nلمړی لیسکی څه ګوے؟ اول افغانی را چه میکنی\n(آکو) وائے ۔ چہ خری پازی (اکو) میخواهم که کارهای بدم\nمی پہ بنے سی ۔ بدان خوب شوند ۔\n(پښتون) تہ ډیرکجنی یے (افغان) تو بسیار خرد هستی ۔\nدلوستنځی دتګ پکدی لا پاتہ دی وقت رفتن مکتب تو هنوز مانده است۔\n(آکو) څومرہ پک لا پاتہ دی؟ (اکو) چه قدر وقت هنوز مانده است؟\n(پښتون) دوه کالہ۔ (افغان) دوسال۔\n(آکو) هو!!! دادونہ ژونده (اکو) هیهات !!! این قدر عمر را\nبرزه بے لوستہ تیره وم۔ من بے سبق بگذرانم ۔\nلیکی هرو مرو مرا مرا نیستہ کتاب را ضرور برایم بخر۔\nکئے پہ لوستنځی کی نہ پریږدي اگر مرا در مکتب نمیگذارند"}
{"book": "adl0144", "page": 110, "text": "۱۰۹\nپښتو\nفارسی\nد شپی یی تاسی راته وایاست\nشبانه آنرا شما برای من میخوانید\nپه سهار کښی یی زه په یاده کوم -\nروزانه بیاد میکنم\n\nدوولسمه لوستنه\nسبق دوازدهم\nزمری - غمی - دوه ورونړ دي\nزمری - غمی - دو برادر اند\nزمری په لوستنځی کښی لوستنه وایی\nزمری - در مکتب سبق میخواند -\nغمی کچنی دی او ډیره\nغمی - خورد است بسیار\nخوا د لوستنه لری -\nمیل به سبق دارد -\nد مشر ورور نه پوښتی\nاز برادر بزرگ می پرسد -\nزه چی لوستنځی ته درشم - نو به څه کوم\nمن که بمکتب بیایم - پس چه خواهم کرد -\nزمری ورته وایی - زما مینه\nزمری باو میگوید - ای دوست من !"}
{"book": "adl0144", "page": 111, "text": "پشتو فارسی\nچی لوستنځی ته راغلی بویے چی چون بمکتب آمدی ۔ باید که\nدپوهاند مخوری وکی ۔ عزتِ مُعَلّم را بکنی ۔\nدلوستنہ پہ پاک کی خبری ونکی در وقت سبق سخن نگوئی ۔\nدروند اوسی او د مینی سپیګي سنگین باشی ومحبت وطن را\nپه زړه کی جای ورکی ۔ در دل جای بدهی ۔\n\nدیَرلَسمَ لُوَستَه سبق سیزدهم\n(لاکو) پہ لوستنځی کی هلکان (لاکو) در مکتب بچہ ہا\nپُر خہ تَر تلګیږی ۔ بوجہ سرزنش میشوند ۔\n(پشتون) چی هلاک لتوی (پشتون) بچه که تنبل باشه\nاو خبری بازی کوی۔ و کارهای بد کند۔"}
{"book": "adl0144", "page": 112, "text": "پښتو\nفارسی\nد هری روځی لوست په هغه\nسبق هر روزه را همان روز\nند په رټه کوي-\nیاد میکند-\nپه ټولي کی لوبي کَوِي-\nدر جماعت بازی میکند-\nدَ لوست په پاک کی اونیای-\nدر وقت سبق غیر حاضر نباشد-\nاو د ښوونکو خبرو ته غوږ نیسي\nو بسخنان معلم گوش میگیرد-\n(اکو) دا خوی بښه غني را وښوي\n(اکو) این خوی تنها بمن نشان دادی\nچه لوستنځي ته درغَلم د هاندی\nیا داد\nوقتیکه مکتب آمدم از گقته مدیر صاحب\nخبري به نه وزم-\nبی بر آیم-"}
{"book": "adl0144", "page": 113, "text": "۱۱۲\nپښتو فارسی\nڅورلسم لوست سبق چهار دهم\n(پښتون) آی زما مئين وروره (افغان) ای برا در محبوب من!\nبويه چی گهيز د خوبرو ئي سي آو دښی باید که صبح وقت از خواب بیدار شده بحینی-\nبيا لمونځ په لمونځي کی وکی- باز نماز را در مسجد بخوانی-\nد مور پلار او د ښو و نکي اؤ مادر و پدر و استاد و\nمشرانو مخوری وتغواړي- کلانان را عزت داری بخواهی-\nویښتان- مخ اونوږي ښيځلی ساتي موی ها- سر- و کالا را پاک نگهداری\nآولوسنځی تر چی چه پرلارځی و چون بمکتب میروی - در راه\nخبری بازی و نه کی - کار های بد نکنی-\nد لوست په پلک کی په خبرو در وقت سبق برسخنان\nد ښوونکي غوږ ونيسي معلم گوش گیری"}
{"book": "adl0144", "page": 114, "text": "۱۱۳\nپشتو | فارسی\nدَخُشید و په کَټ کی خری لوبی | در وقت رخصت بازیہائے بد\nوَنے ۔ اَو دَ بَری وَتوَّلی۔ | نمکنی ۔ و سنگ نزنی ۔\nپنځلسمه لوُسْته | سَبقِ پانزدَہم\nټوَلہ خَور استہ څه دښه پوهه دَه | یکی از چیزہائے بسیار خوب علم است\nپوَه سَړی هَر چیری مښوزی | آدمِ عالم ہر جا باعث پشتہ\nهَرْڅوك یه لوړ کینَوَی | ہرکس او را بالا می نشاند\nنا پوه پر هېڅ نه شمیر ل کېږي | جاہل بهیچ حساب نمیشود\nاَو هَرڅوك یه سپَکْيتاوَ ګُوري | و ہر کس اورا سبک می بیند.\nاَې زما مِینَه ورُونَه ابویہ چی پخپله | اے برادر عزیز من ! باید کہ بہیچکس\nښکنجل ونکو اَودَ څہ وهلو آتو شُو | دشنام ندہیم۔ و ہمراہ بچہ ہائے بد"}
{"book": "adl0144", "page": 115, "text": "پښتو فارسی\nلوبی و نه کو - بازی نکنیم -\nڅو څوک څه را څخه و نپښتی تا کسے چیزی از ما نپرسد\nڅه و نه وایو - چیزی نه گوئیم -\nد ښو سړ وپږ و ینا ښه غوږ ونیسو - برسخن مردم نیک خوب گوش بگیریم\nاو دپوهاند خبرى هركله و منو - او سخنان اُستاد را هر وقت قبول کنیم\nښه لاره دا ده ۔ اَشْكَهَ چي هيره ئي کي - راه خوبیست ۔ فکر کن که فراموشت نشود\nشپاړسم لوست سبق شانزدهم !\nدا هلک چی لوست و ایی - این بچه که سبق میخواند -\nنوم ئي وُنر اود اتو کالو دی - نام او زَرور وهشت ساله است -\nډیر په لوست کي پوهید لی دی - بسیار به سبق فهمیده است -"}
{"book": "adl0144", "page": 116, "text": "پشتو فارسی\n(گُونْدِی) پرکُچی وَرُورْدَی (گوندی) برادر خورد اوست -\nدَشُپَژُو کَالُودَی اَو دِیرُ حُشْيَارْدَی شش ساله است و بسیار هوشیار است\nگُونْدِی دَ مَشَرُ ورُورْ ثَرْ رُونْحَهُ (گوندی) از برادر کلان خود در نور\nپُشْتَنِي چِی ثَهلُوَ لِے میپرسد - که چه میخوانی -\n(نُورُورْ) اَى زُمَا لِيَما (نورور) ای خواهر من !\nزَه ليکَی دْيُوَازِنِي پَشْتُولُو لَمْ من کتاب خاص افغانی را میخوانم-\n(گُونْدَی) ديُوَازِنِي پَشْتُو لِيكَي (گوندی) کتاب خاص افغانی -\nمُحَيَّ وال دَی که بي مُحَيَّه ؟ تصویر دار است یا بی تصویر؟\n(نُوْرُورْ) مُحَيّ وال نَدِي (نورور) تصویر دار نیست -\n(گُونْدَی) دا ليكى شولوشَرَه (گوندی) درین کتاب چند سبق است؟\n(نُورُورْ) اَوْيَا تُوشْتَردِي (نورور) هفتاد سبق است-"}
{"book": "adl0144", "page": 117, "text": "۱۱۶\nپښتو\nفارسی\n(ګوندی) یو ویشتم لوست څې پانو\n(ګوندي) سبق بیست و یکم را که نام ګرداند\nنومونه لري - دلته ووایه\nدارد - برایم بخوان -\nاوولسمه لوستنه\nسبق هفدهم\nنن چې ثریالی دلوستځی څخه کوټی ته\nامروز که ثریالی از مکتب بخانه\nراغی - ډیر خوش ود و او ځان\nآمد - بسیار خوشحال بود و همراه خود\nسره یولیکی - یوه مشوانی - اویو\nیک کتاب - یک دوات و یک\nکتبی راوړی وو -\nقلم آورده بود -\n(زمری) ځینی پوښتنه کوی\nزمری از او پرسان میکند -\nدا ښه څيزونه دی له کمزاویدی\nاین خوب چیزها را از کجا آورده !\n(ثریا لی) دابښه څیزونه\nثریالی این خوب چیزها را"}
{"book": "adl0144", "page": 118, "text": "پښتو فارسی\nبَهَانْدِې باد اَثر ډاکړې دي - مدیر صاحب داده است -\n(زَمَرَی) هر څوک چی لوستنځی ته (زمری) هر کس که بمکتب\nوُلا ړشي - دَا و ثَرکُو ي ؟ برود - اینها را به او میدهد؟\n(تُریَالَی) یوه - (تریالی) بلی -\n(زُمَرَی) نویه چاته وَثَر کَوی؟ (زمری) پس بکدام کس میدهد؟\n(تُریالَی) چہ پہ لوسْتَنہ کی (تریالی) هرکه در سبق\nلمُړَی - دوېَمْ - درې یَم - اول - دوم - سوم -\nدَ خُپَلُ تُولي سي - در جماعت خود باشد -\nهغه ته يه وَ ثَر كَوَي - او را میدهد -\n(زَمَرَی) الله دیما په هر ټولی کی (زمری) خدا مرا در هر جماعت\nلمُړَی کي - چي تل داتوار اخْلَمْ - اول کند که مدام این ہبه بگیریم -"}
{"book": "adl0144", "page": 119, "text": "۱۱۸\nپښتو فارسی\nاَتلَسمَه لَوَسْتَه سبق ہژدہم\nيَوهَلَک پِه وُنِی کی پَرَ هَرهِ خوا یک بچہ در کوچہ ہر طرف\nدَبَږی غُورځَوَلےـ سنگ ہا مے انداخت ـ\nپَلَار ہَر څُو چی وَرْتَه وَوَیَلَ ـ پدر ہر چند باو گفت ـ\nدَابَشپَانَه نَردَه ـ میګَوه ـ این کار خوب نیست ـ مګر ناتے\nنے مانَہ ـ قبول نمیکرد ـ\nڅخِیر دَبَږَه دَیَوَه سَږی پَرکوپَږ تا سنگ او بر سر یک آدم سر\nوَلَګیدَ ـ ګَګَږي دُو مَاتَه کَږه ـ خورد ـ تالاق او را شکستاند ـ\nکَوتوَالِي وَنِيوَہ اَوَار بَږی تَه يَهِ بِیو پولیس او را گرفتہ بطرف توقیف خانہ برد\nهَلَک ژَیَدَل اَو پَر پَښِوي بچہ میگریست و بپاہای او\nپَريوَوَت ـ اَو وَیَل یي ـ مے افتاد و میگفت ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 120, "text": "۱۱۹\nپښتو\nفارسی\n\nدَ اَللّٰه دَ پَارَه مِے دَاسَے مَر‌پږْده\nبرای خدا این دفعه مرا بگذارد\n\nبِیَابَه دَغَسَے شُومَے بَازِی وُکَّمْ\nباز این چنین کار های بد را نخواهم کرد\n\nکوټْوَالِي وَرْتَه وُيَیلْ -\nپولیس بآن گفت -\n\nهَرْڅُو چِے قَتَاتَه وُيَیلْ کِیدَه\nهر چند بتو گفته میشد -\n\nلَاسْ دی نَه اَخِستَه -\nدست نمی برداشتی -\n\nاَوسْ نُوسْتَا پُه خَبَرَه غْوَږْ\nحال بسخن تو گوش\n\nنَہ نِيْوَکَیږِي -\nگرفته نمی شود -\n\nنُوَلَسمَه لُوَسْتَه\nسبق نوزدهم\n\nیَو کُچُنَی وُږی تَلْ دَ مِوږَ اَوْ\nیک برۀ خورد همیشه از مادر و\n\nدَ شُپُنْکَۀ څَخَه بِيْلْ گَرْزِيدَه\nچوپان جدا میگشت -"}
{"book": "adl0144", "page": 121, "text": "پښتو\nفارسی\nموژ هر څوچې ورته ویل چې\nمادر هر چند باد میگفت که ازین\nڅخه مه بیلیږه - نه ید اوریده\nجدا نشو - نمے شنید -\nڅوبوه روځ دموږ څخه بیل څريده\nتا یکروز از مادر خود جدا میچرید -\nناڅاپه یولیوہ راغي وید داړه\nناگهان یک گرگ آمده - او را خورد\nشوک چې دموږ او مشر خبره وانه اوري\nکسی که سخن مادر و کلان خود را نشنود\nپاسے به ید دغسی وي -\nاخر او چنین خواهد بود -\nشلم لوست\nسبق بیستم\nغاښونه دڅه دپاره دي\nدندان ها برای چیست ؟\nالله تعالى پخپل څرګندوکي\nالله تعالی در مخلوق خود\nډیری ډیری گتی ایښی دي -\nبسیار بسیار نفع ها گذاشته است -"}
{"book": "adl0144", "page": 122, "text": "۱۲۱\nپښتو فارسی\nچی د ټولو پوهدهُ هچا واک که فهمیدن همهٔ آنها قدرت هیچکس\nاندی ـ غَغَه گټی د غاښوچی نیست ۔ آن نفع های دندان ها که\nوَهَرْ چاتَه ښکاره دي بهر کس معلوم است ۔\nدا دي ۔ اینست ۔\n(۱) ښایست دَ مَخْ ۔ (۱) مقبولی روی ۔\n(۲) ټولنَہ دَ خولی ۔ (۲) جمع بودن دَهان ۔\n(۳) خُوله وَري دَ خَبَرو ۔ فصاحت سخن ۔\n(۴) ژووَل دَ خوُړو ۔ جویدن خوردنی ۔\n(۵) څرگندیدَه دَ کلو معلوم شدن سالهای\nدَ ژوندِی ـ عمر ۔"}
{"book": "adl0144", "page": 123, "text": "پښتو | فارسی\nیو ویشتم لوسته | سبق بیست و یکم\n(س) نومونہ دَ ھَغُو ځلګُوندو | (س) نامہائے میوہ ہا را\nچی زمُږ پر ښادَ مَن مِینی کی | کہ در وطن مبارک ما\nپہ ډَلی سَترَ ہرا تَرَ وُوایَہ | در ختہا ئے شان ہست ۔ برائے ما بگو۔\n(ج) مَنهَ ۔ تانګُو ۔ تَرګسی ۔ | (ج) سیب ۔ ناک ۔ انار\nبی مَنُدَ کُونَرګسی ۔ اُرْغَنْج ۔ | انار بیدانہ ۔ آلو ۔\nاُرْغَنُجَک ۔ اُرْغَنْجی ۔ اُرْغَنْجال | آلوچہ ۔ آلوبالو ۔ گیلاس ۔\nشَلْتالآن ۔ زَیْرَدَ الان ۔ | شفتالو ۔ زردآلو ۔\nکُورَ ۔ خَلَنْج ۔ غَزَ ۔ لِښْتی ۔ | انگور ۔ توت ۔ چہارمغز ۔ بادام\nمُمُوسَی ۔ اِنْجَرَ ۔ جَنْغُوزي ۔ | امرود ۔ انجیر ۔ جلغوزہ ۔\nښُنَے ۔ اَمْلوک ۔ | خنُبک ۔ املوک ۔"}
{"book": "adl0144", "page": 124, "text": "فارسی\nدیگر هم هست - این ها را برای تو نوشتم - \n\nسبق بیست و دوم\nقبر مبارک اعلیحضرت پادشاه شهید \nدر کجاست؟\nدر جلال آباد است - و جای شهادت\nاو در (کله گوش) لغمان است -\nجلال آباد برای گذرانیدن زمستان\nخوب جای است -\nنارنج - و سنتره - نیشکر - لوکات\nو انار بیدانه در وی بسیار میشود.\n\nپښتو\nنُورْهَمْ شْتَه - دَغَه مِي دَرْ لَرَه وَکِنْبَی -\n\nدوه ويشتمه لوستنه\nدَلُویْ دَرْ شَلْ شَهِيدْ پا شُوالُ ښَادْ مَنَهْ\nدَ ويْنَي - پَه كُمْ جَاي كښي دَه ؟\nپَهِ جلال آباد كښي دَه - اَوْ دَ شهید توب\nجَايْ يَي د لغمان پَه (کله گوش) کښي دَی\nجلال آباد دَ ژِمي دَ تيره ولو\nدَپاره ښَه جَاي دَي -\nتُروه اَوْخْواږه ګَنْبَري كِښي لوكاټ\nاَوْ بيمَنُك كه نُوركَسَي هم پِرِكِښي كيږِي"}
{"book": "adl0144", "page": 125, "text": "۱۲۴\nپښتو\nفارسی\nلغمان يوه لويه حصه د جلال آباده\nلغمان یک حصه کلان جلال آبادست\nسايئه يه دَ مي آود و بي تر جلال آبا\nهوای آن در زمستان و تابستان از جلال آباد\nښه ده -\nبهتر است\nنَرَي وريجي دي يا وي په کښي کيري\nبرنج مهین بسیار و خوب در آن میشود\nشاهي او کنري وريجي يه\nبرنج شاهی و کنری آن\nخورا ښه دي -\nبسیار خوب است -\n\nدَوَلیښتم لوښته\nسبق بیست و دوم\nاي هلکانو په هَرَيك کښي\nای بچه ها هر وقتیکه\nپژلار او انتو کښی کی ګرژي\nبراه و بازار میگردید-\nپر خپْل ځَان باندی پام کوئي\nبر خود هوش کنید -"}
{"book": "adl0144", "page": 126, "text": "۱۲۵\nپښتو\nفارسی\nچی یوه اوبی لاری عونگکی بودی\nکه نالایق و براه پیرک نزنید\nاوپښي دسپي دعيا أو\nو تقلید عوعوسگ و\nدییود میومه كوي.\nتیو میو پشک را نکنید.\nپه لارد کین لاس خواندنی\nبراه طرف دست چپ بروید.\nچی دبل چاسره ونَنْښلي\nکه بهمراد دیگری بهم نخورید\nاو په قلنه کي تر شا شامگاری\nو در رفتن پیشت پشت سر خود نبینید.\nپروُن يَوي ساده لیونيْ\nدیروز یک مدهوش دیوانه طرح\nهلك وو- شاوخوا گرزید\nبچه بود - این تو ران میگشت\nیوی گاډی وواهه غزارکر\nیک گادی او را زده - افتاد -\nپْتیْ يرماتی شوی.\nقبرغه هایش شکست\nوایی چی مرسو.\nمیگویند که مرد -"}
{"book": "adl0144", "page": 127, "text": "۱۲۶\nپښتو\nفارسي\nڅلير ویشتمه لوسته\nسبق بیست و چهارم\nیو ناروغه اُوُدْ غُویی\nیک خر بیمار\nپر یُو ډاګ کی پروت وو\nدر یک میدان افتاده بود\nیو شُولنډ سپی وَرتَه ناست ؤ\nیک سگ حریص پیش او نشسته بود\nاَوُ خیْرَ خیری وَرته کاته\nو تیز تیز طرف او میدید\nاَوُدغُویی وَرْته وُوَیَلْ\nخر باو گفت\nڅه ته سترګې پي لار یی\nچرا چشم براهی\nسپی ورته وویل ستا مړیني ته\nسگ باو گفت مردن ترا\nسترګ په لاریَمْ چی\nچشم براهم که\nغُوښی دی وُخورم\nگوشت ترا بخورم\nاُوُدْ غُویی وَرْته وُوَیَل\nخر باو گفت"}
{"book": "adl0144", "page": 128, "text": "۱۲۷\nپښتو\nفارسی\nپرخپل با نه پسې چېرچې نه\nترتشی روځی پورې ثمره\nشپي ورته وویل هېڅ اندېښنه\nنسته - زه هم توله ی روخی پوری\nبې پاره یم اوستاد مې نی اشته کوم\n\nپس کار خود برو - که من\nتا روز شنبه نمیمیرم -\nسگ باو گفت هیچ فکر\nنیست - من هم تا روز یکشنبه\nبیکارم - ومردن ترا مید سکینم -\n\nپنځویشتمه لوسته\nداځي چې پانښه خشېد وقت تېرسو\n\nسبق بیست و پنجم\nبیائید که وقت رخصت را خوب بگذرانیم\n\nبیا بر لوستو ته د پښتو\nځان ورسوو -\nدشپږو متی میاشتو\n\nباز بسبق افغانی\nخود را میرسانیم\nنام ماه های قمری"}
{"book": "adl0144", "page": 129, "text": "پښتو فارسی\nپښتو نومونه راته ووايه افغاني را برايم بگو۔\nده څۀ وکم۔ موژي پښتنه من چکنم۔ مادر من افغان نیست۔\nتے ووايه۔ چی مور او پلار دي تو بگو۔ که مادر و پدر تو\nدواړه ښۀ دمن پښتاندي هر دو نجیب افغاناند۔\nديا نيشمه دوره ده مے ليكي لوستمه بسيار خوبست۔ صفحه نوزدهم کتابرا\nولوله۔ درته څرگنده به سي بخوان۔ برایت معلوم خواهد شد۔\nشپږويشتم لوست سبق بیست و ششم\nپرکابل کی لہ پخوا ور ښمين درکابل از پشتر تکه های\nټګران او ودل کیده۔ ابریشمی بافته میشد۔\nاوس پر مخ كول ميني پالونكي حال بتوجه پر ورنده وطن"}
{"book": "adl0144", "page": 130, "text": "۱۲۹\n\nپښتو | فارسی\n\nلُوَر دَ رَشَلْ تَرہُ ښَہرہ ښَہرہ | اعلیحضرت ما خوب خوب کُرتهای\nټګران او وُدَل کيږي - | ابریشمی بافته میشود -\nپه جَبَلِ سراج کی ښہ بندو | در جبل سراج خوب خوب پَتی و\nسُپِينَ سِينَ ټُګَاو وُدَل كيږی | نخی تکه ها بافته میشود -\nآوډ يري ښے لنګوتی آګيګر | و لنگوته های بسیار خوب ودستارها\nاَو لاس رُچو نګی هم جوړيږي | و دستمال های دست نیز ساخته میشود\nدَ کشمیر دَ شال له صَنعہ ښَوُتہ | از دستارهای کلان شال کشمیری\nاوس قَشپَہُ حُشَی شوہ - | حال کامل خالی میشدیم -\nپہ کابل کي ډیر ښہ توان ډير آو ښہ | در کابل پتوهای پتی بسیار و خوب\nجوړيږي - آو لوی پلور پرکیژی | ساخته میشود - وتجارت کلان با آن میشود\nدَ نُورستان ډير نُوري اَړْمُويين | اکثر کالای نورستان از موی بزی"}
{"book": "adl0144", "page": 131, "text": "پښتو | فارسي\nأوَ پَخَنُ دَي- | ولېمی است -\nپہ قندهار کې سْپِینْ دُورکُونِی | درقندهار کوهی های شیبی\nخورا سْپَرْجوړیږی۔ | سفید بسیار خوب ساخته می‌شود-\nزْمُونَ پاشوال دُويْکُوی دَی چي نُهَا | پادشاه ما حکم کرده ۔کہ\nپاسْلِي دِي خپَلهَ مِينَۍ بُورَانْ سَعدِيْ کْنَدْ | رعیت من تُکمہ های وَطَن خود راببوشند\n\nأووِيْشْتَمَهَ لَوسْته | سَبق بیست و هفتم\nدَپښتون په لاس کی لیکَی | در دست افغان کتاب\nدَ مْځْکَ پوهَنِیْ دَ افغانستانْ دَره | جُغرافیهٔ افغانستان بود-\nأکوَ وَرْتهَ وَوَیَلْ- | اکو با وگفت -\nچِي اَے زماَمِینَهَ وَرورِه! | کہ ای برادر عزیز من !"}
{"book": "adl0144", "page": 132, "text": "پښتو\tفارسی\nداپِل چي په لاسَ کي دي، نِوَی دی\tاین کتاب را که بدست گرفته ـ\nنومی څـه دَی ـ اَوڅـه وايي؟\tنامش چیست ـ وچه میگوید؟\nپَښْتُون دَوْتُه وايي اَی مْرُمُیَا ـ\tمرتضن باو میگوید ـ ای دیده من !\nدا اِیکی زَمُوږ دَ مِيني مَښوونْوَ\tاین کتابِ وطَن مارا نشان میدهد\nچي سَرِپَـه وَ پِـيژَنُو ـ\tکه ما بشناسیم ـ\nاَوْکـُشُو اِکـه وَ غُـوَارِي چي مُوْنَڅْخِه يِ\tو اگر کسی بخواهد ـ که از ما\nواَخْلِي بَوِير چي تَولَه خْپلي وِينِ تَوْيَکُو\tبگیرد ـ باید که تمام ، تا خون را یَریزا\nاَوغَلِـيـمْ تـي پْرِيـْنږْدُو ـ\tو برای دشمن نگذاریم ـ\nپَـرْبَلَه لَـوْسْتَنَـه کي بَرمُودِ سْبَقْ\tدر سبق دیگر وطن عزیز خود را\nبِتَرْ دَرْ وَښيیـَمْ ـ\tخوب بتونشان میدهم ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 133, "text": "فارسی\nپښتو\nسبق بیست و هشتم\nاَتویشتمَ لَوست\nتو افغانی؟\nتہ پښتون یی؟\nبلی۔ من افغانم۔ پدران من همه افغان بودند۔\nھو۔ زہ پښتون یم پلرونہ می ٹول پښتانہ وو۔\nافغانستان با برچند نائب الحکومگی ہا وحکومتی ہائے اعلیٰ تقسیم شدہ است ؟\nژمُږَ پَښتَن خَاومنی پَړ څولو نیَابَتیو اَو لَوړُھایبِو ویشَلی سَوی دِی؟\nبہ پنج نائب الحکومگی ہا و چار حکومتی ہائے اعلیٰ تقسیم شدہ است۔\nپَړپِنجہَ لَوینَابتیِو اَو څَلُوڑ لَوړُ ہایبِو ویشَلیَ سَوی دی ۔\nهمان پنج نائب الحکومہ گی ہا کدام است ہا\nکابل ۔ قندھار۔ هرات ۔\nھَغہ پنچہ لویہ نایبتی کُمی دی؟\nکابل ۔قندهار - هرات ۔"}
{"book": "adl0144", "page": 134, "text": "فارسی\nمزار شریف قطغن\nو چهار حکومتی های اعلی کدام است؟\nسمت شرقی - سمت جنوبی\nفراه - میمنه\n\nپښتو\nمزار شریف - قَطَغَن -\nأَوَ څَلُورٌ أُوَ تْيَاتِي كُمي دِي؟\nلَمَرُ خاتی لُوش- کيني لوش-\nفراه - میمنه -\n\nسبق بیست و نهم\nپایه تخت کدام شهر را میگویند؟\nپایه تخت آن شهر را گفته میشود-\nکه پادشاه در ان سکونت میکند-\nکابل پای تخت است؟\nبلی - اعلیحضرت ما\n\nنَوِيشْتَمَه لُوشْتَه\nپَلازْ مِينتي كَم ښو تَرَ هَ رَوَايِي؟\nپلازمینتی هَغَهْ ښُورَ تَهَ وُيَلْ كبرِي\nچی پاشوال پَکْښِی اُوسِی\nکابل پَلا زْ مِینتی دَی؟\nهُوَ زَمُورِ لُوَ يُدِ يُتَلَْ"}
{"book": "adl0144", "page": 135, "text": "دیشو لیتو لوستو\nسی سی\nفارسی\nپشتو\nمیرامان الله خان غازي پکښي و امیر امان الله خان غازي دران کراسته\nتیمور شاه چی دلوَ پر سُتَلْ تیمورشاه که پسر اعلیحضرت\nاحمد شاه غازي زوي و احمد شاه غازي بود-\nکابل یه خپل پلار زمینی کی کابل راپای تخت خود ساخت-\nلوتړا و تر ده پښتانر دپاسو پس تا حال پاي تخت پادشاهان\nپلار زمینی دی. افغان است ششم سبق\nدیرشتم لُوسْتَه\nسبق سیم خر ۵۲\nقندها رح چا پلارزمینی وو قندهار پاي تخت که بود-\nدلوړدر شل احمد شاه درانی از اعلیحضرت احمد شاه درانی\nیا قندها ر شهر ددان کره که قندها ر را او اباد کرده است-"}
{"book": "adl0144", "page": 136, "text": "پښتو\nفارسی\nد قندهار په ښار کښې د لیدوست؟\nدر شهر قندهار کدام چیز دیدنی است؟\nدېرو د رسول ښاغمنه کړۍ\nخرقه مبارک رسول،\nچي احمد شاه غازي د بخاراڅه\nکه احمد شاه غازی از بخارا\nراوړې ده- پکښی ده-\nآورده بود- در آنجا است-\nافلتِ خوا ته يو ښاغمنه وښځيو\nو از آنجا قبله ای پیشینه مبارک\nڅخه يوه لويه نښته ده-\nیک کلان نشانیست-\nیو دیرشمه لوستنه\nسبق سی و یکم\nهرات د کم پاشوال پلارميني ده؟\nهرات پای تخت کدام پادشاه بود؟\nهرات د ډیر پخواڅخه\nهرات از بسیار پیشتر\nد پاشوالانو پلار مینی و-\nپاي تخت پادشاهان بود-"}
{"book": "adl0144", "page": 137, "text": "پښتو\nفارسی\nنه توله هغہ پاشوالان پیژنم.\nمن همه آن پادشاهان را نمیشناسم.\nدَیْوَه نوم لَہ هَغوشَخَنَہ\nنام یکی از آن ها را\nرا وښیئہ چی ولے پیژنم\nنشان بده - که بشناسم.\nڅہ دَ نو می پاشوال چی هرات\nمشهور پادشاهی که هرات\nدی\nپلازمینی وو - سلطان حسین میرزا\nپای تخت او بود - سلطان حسین میرزا\nچی امیر علی شیر یی وَزْ رَوو\nکه امیر علی شیر وزیر او بود.\nکاشفی\nاَوْ مولانا جامی اَو حسین واعظ\nو مولانا جامی و حسین واعظ کاشفی\nدَغہ پریہ پاٺ کی وُو -\nدر وقت او بودند.\nډیری وَدانِی ئي پہ هرات کی\nبسیار آبادی ها در هرات کرده است\nکړی دي اَو پہ ښہ نِیاوَ یادی\nو بخوب عدل یاد میشود.\nپہ هرات کی دَ کُم پاشوال قَبَردَی دَہ؟\nدر هرات قبر کدام پادشاه است؟"}
{"book": "adl0144", "page": 138, "text": "۱۳۷\nپښتو\nفارسی\nد امیر دوست محمد خان په دیغی\nقبر امیر دوست محمد خان\nپکښی ښخه چی پلار د ټولو\nدران است ـ که پدر تمام\nمحمد ز و پاشوالانو دی ـ\nپادشاهان محمد زائی است ـ\nاو لوي امیر په دغه د پاره بولی\nو ازین جهت او را امیر کبیر میگویند ـ\n\nدوه یرشمه لوست\nسبق سی و دوم\nد مزار شریف ښوړولی\nشهر مزار شریف را چرا\nمزار شریف بولي ؟\nمزار شریف میگویند ؟\nدا خبره خپره ده چی پدی\nاین سخن مشهور است که درین\nښار کی د حضرت علي څلورم\nشهر قبر مبارک حضرت علی چهارم\nزموږ د رسول ښاغمنډه وشیده\nیار رسول ما است ـ"}
{"book": "adl0144", "page": 139, "text": "پښتو\nفارسی\nڅنگه په مزار شريف بولي\nازین جا به مزار شریف میگویند.\nأَوَّهْ اډیرَ مخو رَّجَاي دئ\nو این بسیار معزز جای است.\nپه قطغن کی څه شته؟\nدر قطغن چیست؟\nپه قَطَغَن کی دمَالْگُوينه شته\nدر قطغن چشمهٔ نمک آب است.\nډیر مالگه کابل او نورو\nنمک بسیار را ازین جا بکابل و\nښورو له ځنی وړي\nشهر های دیگر می برند.\nدَری ديرشمه لُوْسْته\nسبق سی وسوم\nکُبَـډی ډیر لُوبّ غاړی دی\nکبَـدّی بسیار بازی گوار است.\nلوستونه په دَهْه کَوِي\nسبق را یاد میگیرد.\nلَه‌ لُوْسَنجَیْ څخه ډیرْ آلُونْيَادِي\nاز مکتب بسیار غیر حاضر میشد."}
{"book": "adl0144", "page": 140, "text": "پښتو\nفارسي\nاَوْګَهيځ تَرْ لْمَرخَاتُه پُورِي وِيدَهْ\nوَصِبح تا آفتاب برآمد خواب میباشد\nدَ لَوسْتِنْځيْ څِخَه چي رُخصتي سِي پَه\nچون از مکتب رخصت شود - در\nاَتُونْځي كي ګَرْزِي -\nبازار میگردد -\nاَوْمُرِيالي چي تَرَدِهْ چِير\nومُریالی که از دَلبیار\nكُشَرُ دَيْ سَبَ هَلَكْ دَي-\nکم عمر است خوب بچه است -\nګَهِيځْ دَ لْمَانْځَه پَر نَاَرَه وِيښْ وِي-\nصبح بوقت اذان بیدار میباشد -\nښَه لْمُونْځ اَوْ اَوَدَسْ كَوِيْ\nخوب نماز و وضو میکند -\nپَه لَوستَنځي كي تَلْ اَوْسَنَيْ وِي\nدر مکتب همیشه حاضر میباشد -\nوَرُوسْتَه تَرْخُوشي سَمْ كُورْ تَه رَاحِيْ\nبعد از رخصت شدن برابر بخانه می آید\nاَوْ پَه كُوركي هَم خَپَلْ لَوستَه زده کَوِيْ\nو درخانه نیز سبق خودرا یاد میگیرد -\nنُوپَه هَرْ اَزْمِينْښتْ كِي ګْرَنْدَيْ شِيْا\nپس در هر امتحان گرندی پر"}
{"book": "adl0144", "page": 141, "text": "پښتو\nفارسي\n\nاو تریالی له مخه وي -\nو تریالی پیش میباشد-\n\nښوونکی - مور پلار خپلوان\nمعلم - مادر پدر - خویشان\n\nټول له تریالي څخه خوښ\nهمه از تریالی خوش\n\nاوله ګنډي څخه پروس دي\nو از ګندي خفه میباشند-\n\nڅلور دیرشمه لوست\nسبق سي و چهارم\n\nاوس دا دواړه چی ګنډی\nحال این هر دو نفر که ګندي\n\nاو تریالی دی- لوی شوه\nو تریالی باشند- کلان شدند-\n\nتریالي چی ډیر لوست کړی\nتریالی که بسیار سبق خوانده-\n\nد لویو چارو وړسو-\nلایق کار های کلان گردید-\n\nد لوستنځي څخه چی ووت\nچون از مکتب بر آمد-"}
{"book": "adl0144", "page": 142, "text": "۱۴۱\nپښتو\nفارسی\nپه زیږتی وزراتون کی پدومیا\nسل رُپي ما جَب سو-\nاُدَّگَندی چی پدلوستنځي کي یه\nبی پا زه ګی كَوْلَهْ أَؤُهڅ یه\nکلا سه پُوَتَه نَوُو-\nدَ مِیاشتی په دوولَسْ}\nرُپِي پِنْدِي سو-}\nأَوَتَرْ أَوُسَہ پوري په\nهَغَهِ حُتْذَ كَيْتَیا ژْوَنْدْتَيَرهَ وِي-\nدر وزارت مالیه تنخواه او درماه\nیک صد روپیه شد-\nوگرندی که در مکتب\nبیکارگی میکرد- و هیچ\nاز دست او کامل نبود-\nدر ماہی بہ دوازده\nروپیه مزدور شد-\nو تا حال به\nهمین مفلسی عمر میگذراند-"}
{"book": "adl0144", "page": 143, "text": "پښتو\nپنځه دیرشمه لوستنه\nدَ انُبْیا څَخَہ ځان وَساتَئ\nاَوَ خو مو له لاسَه کیږی۔\nدَ بے پازګی څَخَہ لاسْ وَ اَخُلَئ\nموږ تَه ټولو بے پتیُو سومرَە خُيْنا دیا\nهیڅ کلَه سُومری مَهُ ایاستَ۔\nاَوَ ډِیرُ خُوَتیَە وَګڼَئ۔\nخُپَل پیژنَدُونَی تَل دَ وَرورِئ\nپہ سُتَر ګَه ګوَڕَئ ۔\nخُپل جُرْم بَل پر مغزی مہ ورتَپ کوئ\n\nفارسی\nسبق سی و پنجم\nاز تنبلی خود را نگاه دارید ۔\nو هر چند که از دست شما میشود\nاز بیکارگی دست بر دارید۔\nمادر همہ بے عزتیھا در دروغ گفتن است\nهیچ وقت دروغ نگوئید۔\nو بسیار بد برانید ۔\nآشنای خود را همیشه بچشم\nبرادری ببینید۔\nبد خود را بر گردن دیگرے بار نکنید"}
{"book": "adl0144", "page": 144, "text": "فارسی\nهمیشه برای پادشاه بود\nدر هر نماز دعای خیر کنید-\nکه بتوجه اوزبان مردۀ\nافغانی زنده شد-\nو این چنین کتابی بزبان خودست\nهر کس دیده شده و نام\nافغانیت را آشکار کرد-\nبی- خدا اینوقت را از ما نگیرد\nو خوبی علمی مارا بسیار داند\nبدیها مارا نگهدارد-\n(آمین) خدا همچین کند-\n\nپښتو\nاَوَّل دَخْپَل پاسوال دپاره\nپَرهرْ لَما نْځہ کی سِیر غُوښْتَه کَړئ\nچی ددَہ په مَخْ کَوْلَوْ مَړَه\nژبه دپښتو ژوندئی سُوَه-\nاَوْداسی لیک دِی خْپَله ژَبه دهر\nپَلاس کی وَلیدی سُوَّاَوْ\nدپښْتَوَالِي پَرڅَوَگَنْدَه‌کَئ\nخْلی\nهو- الله دی دَاپاْک دَریَ نَا\nاَوْښَہ مودی ډِیرْ اَوْله\nحَمُومودی وَساتي-\nاللَّهُ دَ هَسی وَکِي-"}
{"book": "adl0144", "page": 145, "text": "پښتو دری\nشپږ دیرشمه لوست سبق سی و ششم\nمحوری دښتونځی لوستنځی احترام قواعد مکتب بر\nتاسی هرو مرو ده - شما لازم است -\nهیڅ کله د لوستنځي دپیو د لوپړا هیچ وقت انتظام مکتب را\nشاتګ مه کوئ- مخالفت نکنید -\nاو په ټاکلې دلوستنځي ښوونځي و بوقت سبق خواندن برسخن معلم\nپه خبرو غوږ ونیسی- گوش بگیرید -\nاو د هغه پرګی و باندی پیړه کوی و بر کلمات او کوشش کنید -\nچی هیر مو نشی- که از یاد شما نرود -\nښوونکی لکه پلار وګڼی - معلم را بمثل پدر بشمارید -"}
{"book": "adl0144", "page": 146, "text": "پښتو\nدَ هَغَه وُويْ پَرْجَانْ فَرْضْ قَبُولِيْ\nاَوْ مَخَوْسَرِي پِر هَر گِلَه کَوِيْ -\nاَوَهْ دِيرِشَمَه لَوَسْتَه\nدَ اِسْلامْ مِینَىْ بَویَرْ چِى پِدِى\nتَوگَه وْلِيدَى سِي -\nچِى مِینَىْ لَکَه‌یَوَهْ مَیْنَه مَوْرْهَه\nچِى اَوَهْ اَتَه زَامَنْ لَرِيْ -\nکُحَه هَمْ هَرْيَوْ پِرْبِيَانْ واَوَغْنَوْکَى\nيَوْلَه مِلْه خُخَمَه بِیلأَوَخِنِى شَبْرَه اَوَخِى حُحَره شَىْ\nمَوْرَهْ تَوْلَوْتَرَه خُپَلَه مَوْرْه اَلْ کَوِيْ\nهَرْجَایُونَ چِىْ تَوبَرْ بَرْى سَاتِیْ\nاَوْوَرْتَسِي دَاقَ اِسْلامْ لانْدِى سَىْ -\n\nفارسی\nحکم او را بر خودها فرض بدانید -\nو احترام او را هر وقت بکنید -\nسبق سی و هفتم\nوطن اسلام باید به این\nصورت دیده شود -\nکه وطن بمثل ما در مهربان است -\nکه هفت هشت بچه تا داشته باشد -\nاگرچه هر کدام اینها در کار و عادات\nیکی از دیگر جدا و بعضی خوب و بعضی بد باشد\nمادر با همه مادری خود را میکند -\nهر جائیکه در زیر بیرق نگهبانی\nو تابعیت اسلام درآمد -"}
{"book": "adl0144", "page": 147, "text": "۱۴۶\n\nپشتو\nفارسی\n\nد اسلام مینی بلل کیږي \nوطن اسلام گفته میشود ـ\n\nبیلوا له دپژو او د ژبويه \nجدائی قومیت و زبان آن ها را \n\nنه‌شوة پردي كوي ـ \nاز همدیگر بیگانه نمی سازد ـ\n\nاوټوله زامن د موژ د اسلامي\nو همه فرزندان ما در وطن\n\nميني بلل كيژي ـ\nاسلام گفته میشوند ـ\n\nپرپاک کی د دریم نابت\nدر وقت خلیفه سوم\n\nرسول الله صلعم چی بیالای\nرسول الله صلعم فاتحین اسلام \n\nافغانستان تراغل او د الله\nبافغانستان آمدند و دین اسلام را\n\nلاروي پښتنوته وښووه ـ\nبافغانان نشان دادند ـ\n\nاو پښتنو هغه سمه لارومنه\nو افغانها همان دین حق را قبول کردند\n\nد هغی ورځی حخه افغانستانیژی\nاز همان روز افغانستان یکی از فرزندان"}
{"book": "adl0144", "page": 148, "text": "پښتو\nدَموږ دَ اِسلام دَ مِینی گڼل\nفارسی\nما در وطن اسلام محسوب شد-\nاتَه دِیر شَمَه لُوَستَه سبق سی و هشتم\nنوپر دی ووي دَ الله باین حکم خدا که\n(اِنَّمَا المُؤمِنُونَ اِخوَةٌ) یوله موري (انما المؤمنون اخوة) یکی از جمله برادران مادر یکجا\nدَ مِینی دَ اِسلام وُگُرزِیدَه وطن اسلام گردید-\nمِینَی دَ اِسلام اِسلامِیَّت دی وطن اسلام اسلامیت است-\nبَل مِینَی نَه لَوِي- دیگر وطن ندارد-\nنواسلامِیَّت چه مو د مِینی پَر اسلامیت که وطن مادری\nاَوَافغَانستَا مو دَ پَالنی مِینَی دَه و افغانستان وطن پرورش است-\nبویه چي ډِیرَه مو پَر دی وِي- باید که سعی باین باشد-"}
{"book": "adl0144", "page": 149, "text": "پښتو فارسی\nچی خپلی وینی ددی دواړو که خون های خود را برای این دو وطن\nمینو دپاره په ډیره ښه خوا عزیز بسیار رغبت\nاو په خواړوُ مغزِی وُبهوُو و بسیار گردن بلند جاری بکنیم-\nاو په ټوله نړۍ کی ښه نُومَ کټوُ و به تمام دنیا نام خوب را کمائی کنیم-\nدُمُږَ غَلِیَم هَروُ مَروُ دَ الله دشمن ما ضرور دین\nدَ سَمی لاری چی منلَ مُودَه حق ما را که قبول کرده ایم-\nلُمُړی غلیم دی- اولین دشمن است-\nاَو غُوا ړِي چی وایہ مینی مُو و میخواهد که هر دو وطن ما را\nدَ لاسَ وباسي- الله دی نگری از دست ما بکشد- خدا نکند-\nخُود الله دَ سَمی لاری څخه وگردو تا از دین حق اسلام روی نگردانیم\nهیچ څوك مُوَوَمیني تَه بَہ جَګوه هیچکس طرف وطن ما به چشم بد"}
{"book": "adl0144", "page": 150, "text": "پښتو\nستر گوکتای نسي -\nفارسی\nدیده نمیتواند -\n\nنه دیرشمه لوسته | سبق سی و نهم\nدَ مِینِي غُلیم مِی دَرُوښو -\nبوُيَه چي ټوله دَمِينِي سْتيَ\nدَ پاره چو‌پَړ وکُو -\nچوپَړ دَمِیني څُه دَی؟\nچوپَړدَ مِيَنِي دَادَی چي\nدَمِينِي اَوْ مِيَنَيو سَرَه چي\nدَ الله پَروَرِي مُوږ دَرُوږِي\nيَو زَړَه سُو اَو دَوَه لِي مَمُوا\n\nدشمن وطن را نشانت دادم -\nباید که همه برای نگهداشت وطن\nخود خدمت کنیم -\nخدمت وطن چیست؟\nخدمت وطن اینست - که\nهمراه وطن وهموطنان که\nبحكم خدایتعالی برادران ماهستند\nیکدل شویم - ونفاق را"}
{"book": "adl0144", "page": 151, "text": "۱۵۰\n\nپښتو\n\nفارسی\n\nله زړو باسو- أو د ميني د پاره چوپړ\nاز دل براریم – و برای وطن خدمت کنیم\n\nد ميني کم چوپړ به کوو ؟\nکدام خدمت وطن را بکنیم –\n\nمینی مو کو ر دی – مونږ يي خپل\nوطن خانه ماست – باید که خانه خود را\n\nوساتو - که یو غلیم زمږ ميني ته\nنگهداریم – اگر یک دشمن بوطن\n\nمخ را وګرزوي مونږ چی نر و ښځي\nروی بگرداند باید که زن و مرد –\n\nلکي او زلمي تو پک أو سوتي خلو\nخورد و جوان تفنگ و سوته برداشته\n\nمخ يې خټ کو – أو پرځانو أو\nروي او را پشت گردش کنیم و بر جان\n\nزیر میونه و بیریږو –\nمال خود نترسیم –"}
{"book": "adl0144", "page": 152, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0144", "page": 153, "text": "[BLANK PAGE]"}