صحیفه ١٤٣ حاضرفی سفر حرب ژاپانها جلد دوم

کرده است .
وطنپرورئی يك مرد محکومی — يعنى يك جنایتکاری که از طرف قانون
بقتل محکوم شده است نیز شایان تذکار است :
یکی از اصناف بزه گران جبراً سرقت وقتل کرده از طرف حکومت به
قتل محکوم گردیده بود ، و در حبسخانه ( ایشیغایا ) در ( توكيو ) محبوس بود .
هنگامیکه ساعت معین قتل محکوم مذکور رسید مأمور حبسخانه برای خبر دار
کردن او آمده دید که بدست خود محکوم مذکور دو ( ين ) گرفته است . مأمور
حبسخانه بمحکوم مذکور تکلیف نمود که به این دو (ین) هر چیزیکه دلت میخواهد
خریده بخورتا خوردنی آخرینت شود ولی محکوم بیچاره بکمال تشکر و نزاکت
این تکلیف مأمور را رد نمود. و به بسیار رجا ونیاز عرض کرد که : ( همین وجه
محقر که نقد هستی موجود منست بصندوق اعانه حربیه تسلیم شود تا آنکه در
آخر این زندگانی فانی يك عمل خیری از من سر زده باشد ، وموجب تخفیف
گناهان من بشود ) .
مأمور چون میدانست که اعانه جنایتکاران قبول نمیشود اینسخن
محکوم بیچاره را رد نمود . محکوم باز رجا کرد که : ( اگر به صندوق اعانه
حربیه قبول نشود بيك عائله که مردشان بمحاربه رفته باشد بدهد ، وجسد
اورا نیز بعد از قتل بیکی از مکاتب طبیه بدهند تا شاگردان تخته مشق عملیات
جراحيه خود بسازند . )
مأمور وعده کرد که این رجای او قبول میشود محکوم ازین وعده او
خیلی ممنون شده بکمال خوشی وسرور بسوی قتلگاه روانه شد. و این حرکت
آخرین خود رايك نيکى و فضیلتی دانسته و بهمان فکر تسلی یاب شده
تسلیم جان نمود .
عالیجنابي يك دزد ژاپنی را نیز ذکر کنیم : در شهر هاوزاقا، در يك مهمانی


صحیفه ١٤٤ محاربة روس و ژاپان جلد دوم
بزرگ، یکی از کیسه‌بران ژاپانی در جیب یکی از بزرگان ساعت بسیار اعلای طلائی را دیده بيك حيلة ساعت مذکور را میدزدد . صاحب ساعت چون فردا، میبیند که ساعتش ضایع شده است در یکی از اخبارها اینچنین يك اعلانی مینویسد :
«دیشب در يك مهمانی بودم، ساعتیکه در جیب داشتم ضایع گردیده است . ولی من از دزدی که آنساعترا از من دزدیده شاکی نی ، بلکه شاکرم . زیرا آنساعت بر من آنقدر گران و سنگین بود که از برداشتن آن عاجز و بزحمت بودم. و این سنگینی آن ازان بود که ساعت مذکور را در پترسبورگ پیش از چند سال یکی از بزرگان روس بمن تحفه کرده بود . و چون در ینوقت بروی دولت متبوعۀ من شمشیر کشیده جنگ میکند ازانرو هدیه و تحفه اینچنین يك قوم دشمن در نظر من از هر گونه شرف و قیمت بعید افتاده است»
کیسه بری که ساعت را دزدیده بود چون روز دیگر اینفقره را در اخبار بخواند، و بسوی نشان و نمبر ساعت دید فهمید که ساعت بحقیقت تحفۀ رو سیست . لهذا ساعت را در يك قطعی مزینی گذاشته بخانه صاحب ساعت فرستاد، و اینچند سطر را نيز بريك كاغذی نوشته دريك گوشه قطی بگنجانید :
«هنگامیکه ساعت شمارا میگرفتم چنان گمان میکردم که مال يك هموطنی عزیز خود را میگیرم. ولی چون دانستم که مال دشمنست اگر این ساعت از يك پاره الماس باشد بازهم در پیش من قیمت پشیزی را ندارد !
حاضری سفر حرب روسها
حرکات حاضری سفر حرب اردوی روس حقیقتاً به بسیار مشکلات، و خیلی تأخیرات و تعطیلات بوقوع آمد . اسباب این تعطیلات را نیز یکان یکان نقل و حکایه میکنیم :
اولا : حاضری سفر حرب اردوی روس به اینمسئله بسیار مربوط مانده بود که منطقة تجمع اقصای شرق، با او روپای روسی میبایست که خوب


صحيفه ١٤٥ حاضری سفر حرب روسها جلد دوم

اتصال داشته باشد ، و خط راه آهنی که منطقهٔ مذکوره را با اوروپا متصل
داشته بود، آیا برای نقل عسکر و مهمات جنگ تا چه درجه قابلیت و استعداد را
مالك بود ؟. ثانياً خط راه آهنی که از داخل اوروپای روسی یکسر به اقصای
شرق ممدود شده بوديك خطه بود يعنى ـ يك قطار ريل بر آن رفت و آمد
میتوانست که مسافهٔ این خط تابه ( ولادیو وستوك ) مقدار ( ٧٨٠٠ ) ،
و مسافهٔ آن تابه ( پور آرتور ) مقدار ( ٨٠٠٠ ) کیلومتر و بود . و غیر ازین ؛
این خط یکپاره ، یعنی از اوروپای روسی تابه مانچوری یکسر و يكدم متصل
هم نبود ، چونکه در مابین تالاب عظیم ( بايكال ) واقعشده بود . برروی
این تالاب نقليات بواسطهٔ واپوره اجرا میشد . در زمانهائیکه طبقهٔ یخ نازک
باشد این واپورهها وظیفهٔ یخ شکنی را نیز بجا می آوردند ، و چون در زمستانها
که طبقهٔ یخ ستبری و کلفتی پیدا کند سوقیات عسکریه از روی یخ پیاده پا اجرا
میگردید . پس بنابرین سببائیکه بیان کردید ریل سیبریا در ابتدای ماه فبروری
برج حوت سنهٔ ١٩٠٤ در روزی بیشتر از دو قطار ریل آورده نمیتوانست .
ازینسبب هیئت آمری یعنی ـ افسرانی روس لزوم قطعی دیدند که تا ممکن باشد
قابلیت خط مذکور را برای نقلیات زیادتی و افزونی دهند .
در (٦) فبروری برای حاضراتی سفر حرب ( اردوی منطقهٔ عمومی
اقصای شرق ) امر داده شد . در (١٠) فبروری برای ( دایرهٔ عسکری
سیبریا ) امر حاضرتی سفر حرب عطا گردید. مجموع قطعات مذکوره عبارت
بود از (٢٠٠) كندك پياده ، و (١٧٨) طرب رساله ، و (٦٨) توپخانه ،
و ( ٥٤ ) تولی عسکر فنی ، و ( ١٧ ) غند توپچئی قلعه ، و ( ٣ ) تولی
تفنگ ماشین دار .
حركات حاضراتی سفر حرب قطعات عسکریهٔ ( مانچوری ) بسرعت و
انتظام اجرا شده است . زیرا موجود حاضر آن ، از موجود حاضرتی سفر


صحیفه ١٤٦
محاربه روس و ژاپان
جلد دوم

حرب آن کم فرق داشت و از انسبب بزودی و درستی بدرجهٔ مقدار حاضرگی سفر حرب خود رسید .
و بعکس آن ، حاضرگی سفر حربی قطعات عسکریهٔ سیبریا بمشکلات بسیاری اجرا گردیده است . حاضرگی سفر حرب ( قزاق ) های صنف دوم و سوم نیز بمشکلات وقوعیافته است .
حاضرگی سفر حرب غندهای پیادهٔ سیبریا از ١٩ تا به ٤١ روز ، و از غندهای ( قزاق ) از ٨ تا به ٢٤ روز ، و از توپخانه ها از ١٥ تا به ١٨ روز دوام نموده است .
والحاصل در نهایت ماه اپریل همهٔ قوای عسکریهٔ روس در اقصای شرق باین صورت بود :
(١) اردوی ( مانچوری ) : ٨ فرقهٔ پیاده و نشان انداز که هر فرقه عبارت از دو غند ست . ٢ لوای مستقل پیادهٔ اوروپایی که هر لوا عبارت از دو دو غند میباشد . اردوهای ( ٣،٢،١ ) سیبریا که یکنیم فرقهٔ آن عبارت از قازاقها بوده است .
( ب ) قوه عسکریهٔ منطقهٔ ( اوسوری ) : که مرکب از دو فرقهٔ نشان انداز بود .
( ج ) قطعات محافظ حدود ( ماورای آمور ) : که مرکب از ٥٥ تولی پیاده ، و ٥٥ طوپ سواری ، و ٦ طوپ خانهٔ جبل بود . این قطعات عسکری بر نمونهٔ عسکرهای محافظ حدود اوروپا تشکیل یافته بود که هم برای محافظهٔ خطهای راه آهن ، و هم برای اجرای حرکات با اردوی سیار استخدام و استعمال کرده میتوانستند شد .
در ( ١٠ ) ماه فبروری اردوی ( مانچوری ) چون تشکیل یافت بر سه قول اردو منقسم شده بود ، ( قول اردو ) عبارت از یکقطعهٔ عسکری میباشد


صحیفه ١٤٧ حاضری سفر حرب روسها جلد دوم

که ازيك اردوکمتر است .
حالاً آنکه در اثنای حرکات عسکريه به اینصورت تقسیم ، ونظام حرب
شان اهمیت واعتنا نشده از انرو ( قول اردوها ) پارچه پارچه شده است یعنی
هنگامیکه قواى عسکريه بدار الحرب رسیدند به ترتیب واصول منتظم جزو
تام قول اردوها را بنظر اعتبار نگرفته بصورت درهم وبرهم ببعضی اردوها
تفریق و تقسیم کرده و بجاهائیکه لازم بود فرستاده شده است . وسبب اینهم
جریان احوال و وقایع شده بود ، چونکه به عسکر احتیاج کلی دست داده بزودی
از همان عسکر موجوده دارالحرب بفائده برداشتن مسارعت ورزیده شده است
و به اینصورت از اصل نظام حرب اردو سراسر بديگر كونه يك نظام حربي
تشکل کرده است .
در ٦ فبروری يك امرنامۀ امپراطوری امیرال ( الکسیه ف ) را بر همه
قوای بریه و بحریۀ اقصای شرق سر افسر كل تعیین و مقرر نموده بود . سر
افسری اردوی « مانچوری » را پیش از امیرال « الكسيه ف » جنرال ( لينه
ویچ » که افسر قطعۀ عسکریۀ ( آمور ) بود ایفا واجرا مینمود .
در ( ٢٠ ) فبروری جنرال « کرو پاتکین » که از یاوران امپراطوری و
ناظر حربیه بود بسر افسری اردوی ( مانچوری ) تعیین و مقرر گردید .
جنرال ( لينه ویچ ) به افسری اردوی (او-وری) باقی بماند .
*
**
در باب کیفیت هیئت افسری ، وصنوف مختلفۀ عسکری ، وجزو های
تام سوق الجيش ، ونظام حرب ، ووضع الجيش ، وصورت تجمع و دیگر
تفرعات اردوی روس که برای محاربۀ اردوی ژاپان در اقصای شرق حاضر
شده بود بعضی تفصیلات زیاده تر را لازم دانستیم :
امر حاضری سفر حرب در ٦ فبروری ١٩٠٤ داده شد . دران هنگام


صحیفه ١٤٨ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

قطعات عسکریه که در منطقه عسکریه (مانچوری) و «آمور» موجود بود
ازینقرار است :
قول اردوی اول سیبریا : مرکب بود از لواهائی (١، ٢، ٦) که هر لوا
از چهار غند و هر غند از دو دو كندك تشکيل يافته بودند .
يك طرب سواری – یعنی رساله قطعه (او سوري) که مرکب از سه
غند شش شش طر به بود . يك غند طوپچی سیبریای شرقی که مرکب از
(٨) طوپخانه ۵ ٦ طوپخانه صحرا و ۲ طوپخانه کوهی بود . و يك كندك
سفر مینای اول سیبریای شرقی که مرکب از ٤ تولی بود .
قول اردوی دوم سیبریا : پنجمین غند گرندیل نشان انداز سیبریای
شرقی که مرکب از «٤» غند دودو کندکی بود : نخستین غند قازاق (ماو
رای بایکال) ، که مرکب از (٦) تولی بود . غند قازاق (آمور) ، که مرکب
از (٦) تولی بود . مفرزه مستقل قازاق (آمور) که مرکب از «٣» تولی
بود . دومين كندك طوپچی سیبریای شرقی که مرکب از (٤) غندك بود .
كندك طوپچی (ما ورای بایکال) که مرکب از (۲) غند بود . دو مین
طوپخانه قازاق ماورای بایکال .
قول اردوی سوم سیبریا : غند های سوم و چارم کرندیل نشان انداز
سیبریای شرقی ، که مرکب از (١٦) كندك و يك تولی تفنگ ماشین دار
بود . غند قازاق ماورای بایکال ، که مرکب از دو غند شش شش تولیئی بود.
كندك طوپچی سیبریای شرقی ، که مرکب از (۳) طوپخانه بود. طوپخانه قازاق
ماورای بایقال . برای این اردو غیر ازین جزو های نامی که مذکور گردید، نهمین
غند سیبریای شرقی و سومین كندك سفر مينا از اوروپا آورده شده است .
خارج جزو تامها : غند دومین فرقه سی و یکم ، که مرکب از دو غند


صحیفه ۱۴۹ حاضری سفر حرب روسها جلد دوم

چار چار کندکی بود. دومین کندك توپچی تولی سی و یکم، مرکب از (۳) توپخانه. تولی دوم فرقه پیاده سی و پنجم، مرکب از (۲) غند چار چار کندکی. کندك دوم توپچی تولی سی و پنجم، مرکب از (۳) توپخانه. فرقه نخستین سیبریا، مرکب از چار غند چار چار کندك. فرقه قازاق ماورای بایقال، مرکب از چار غند شش شش تولیئی، دیگر یك غند ماورای بایقال، مرکب از (۶) تولی. ششمین توپخانه قازاق ماورای بایقال، مرکب از (۴) توپخانه. کندك سفرمینای دوم سیبریای شرقی، مرکب از (۴) غند. تولی شمندو فریمنی - ریل (اوسوری)، مرکب از ۸ تولی. غند ریل (ماورای آمور)، مرکب از (۱۶) تولی. کندکهای سفرمینار اباقطعاتیکه پس‌ان از اوروپا آوردند به شش شش غندرسانده شده است. و تولی شمند و فر ماورای آمور به ۲۴ تولی واصل گردیده است.
محافظهای قلعه در (پور آرتور): هفتمین تولی گر ندیل نشان انداز سیبریای شرقی، مرکب از چار غند سه‌سه کندکی. دو کندك توپچی قلعه، مرکب از (۸) غند، و تولی سفرمینای (قووانتوغ). در (ولادیووستوك): تولی هشتمین سیبریای شرقی، مرکب از چار غند دو دو کندکی. دو کندك توپچی قلعه، مرکب از (۸) غند و یك تولی سقره مینای قلعه، و يك تولی نقب زن. در (نیکولایه فسك): يك غند پیاده قلعه، مرکب از (۲) كندك. يك غند توپچی قلعه، و يك تولی نقب زن. در (نووکیه فسكی): يك مفرزه توپچی قلعه و يك تولی نقب زن. برای تشکیلات میگزین (۴) کندك. قطعات محافظ حدود ماورای آمور: ۱۳ کندك پیاده و ۵۵ طرب سواری، و ۶ غند توپخانه.
اینست که در ۶ ماه فروری امر حاضر باشی سفر حرب اینقدر عسکریکه مذکور گردید برای جنگ و قتال بمحاربه حاضر و مهیا گردیده بود. جمع همه این حاضری سفر حرب در ۶ فروری تقریباً (۱۵۴۰۰۰۰) نفر لشکر بود.


صحيفه ١٥٠ محاربة روس و چاپان جلد دوم
قطعات منطقة عسكرية سيبيريا که در ١٠ فبروری امر سفر حرب به آنها داده شده : فرقه های پیادۀ دومین، و سومین سيبيريا که مرکب از چار چار غند چار کندکی بود. یکم، دوم، سوم، چارم کندکهای مستقل توپچی سيبيريا که جمعاً از ۸ توپخانه مرکب بود، و غیر از ان با ۷۷ توپ فیشن قدیم نیز مجهز بود. کندك كرنديل شکاری سيبيريای غربی .
فرقة قازاق سيبيريا:مركب از دو دو غند شش شش تولیئی . سومین، ششمین، نهمين غند های قازاق سيبيريا هر يك مركب از شش شش تولى كندك قازاق مستقل سه سه تولیئی. يك غند سفر مينای سيبيريای غربی و قطعات میگزین، مرکب از ۸ کندك .
جمع همۀ این امر سفر حرب ١٠ فبروری تقریباً (٥٠،٠٠٠) نفر عسکر بود.
قطعات عسكر يۀ که از اورو پا تا بآخر ماه اپریل برج ثور سنۀ ١٩٠٤ بدار الحرب فرستاده شده است :
فرقة نهمين كرنديل شکارئی سيبيريای شرقی، مرکب از چار غند سه سه کندکی.
کندکهای سوم فرقه های یکم، ششم ، هشتم کرندیل سيبيريای شرقی ، مركب از ۲۸ کندك .
۲۳ توپخانه لازمه ئی که قوت فرقه های پیاده سيبيريای شرقی را كامل كند .
همه جمع توپخانه ها ۳۸ توپخانه ۲۰ بطرية توپهای (هاوان)که از غندك توپخانه های اوروپا گرفته شده است. ۲ غند تفنك ماشين دار يك كندك سفرمينای مكمل اسباب ، مركب از ٤ غند . كندك چارمین سفرمینای سيبيريای شرقی ، مرکب از سه غند . ٤ غند سفرمینای اوروپائی كندك پل ساز سيبيريای شرقی . يك غند ( بالونچی ) سیبریای شرقی .
جمع همۀ عسکریکه از اوروپا بر سفر حرب حاضر باش فرستاده شده است ٤٧ هزار نفر است . غیر ازینها در ۷ اپريل يك طوپ سوارئی قفقاسئی دلخواه نیز تشکیل یافته فرستاده شده است . و در ۲۰ اپريل يك فرقه قازاق ( اورنبغ )


صحيفه ١٥١ مناسبات سفر حرب چین و ژاپان جلد دوم

رگ) و يك تولی قازاق ( اورال) نیز بر سفر حرب بحاضر باشی امر گرفته است.

--- مناسبات و مشابهاتیکه درمابین این سفر حرب ---
--- و سفر حرب چین، و ژاپان موجود است ---

درین سفر حرب حرکات عسکری ژاپانها در باب بیرون برآوردن عسکر بخشکه، و دیگر حرکات اولی، بسفر حرب پیشتر شان که با چینی ها اجرا نموده بودند خیلی مشابهت بهم میرساند. لهذا قارئین کرام اگر بطرز خیلی مختصر احوال و وقایع چند سال پیشتر ازین را بیاد بیاورند بیهوده و بی لزوم نخواهد بود.
در تابستان سنة ١٩٩٤ عساکر بریۀ چین، يك قسمش در (کوریای) شمالی موجود بود، و يك قسمش در جهت های ( مانچوری جنوبی ) ، و طرفهای پایان نهر (یالو) جمع میآمدند . دستۀ کشتیهای جنگی چین نسبت به دستۀ کشتیهای جنگی ژاپان اگرچه بمرتبه دو نتر و فروتر مینمود، ولی بازهم در ( پور آرتور ) ، و « وا یهای وا ی » موقع گرفته برای سوقیات، و عسکر برآوری ژاپان خوب يك تهلکة تشکیل کرده بود.
حرکات استیلا کاری قوای عسکریۀ اردوی اول ژاپان درماه جون برج جوزا اول از ضبط واستيلا کردن ( موزامفو ) و عسکر برآوردن به جوار ( شه مولپو ) ، و « ژه نسان » آغاز کرده است . قدمۀ آخرین این ار دو بعد از انكه يك دستۀ کشتیهای جنگی چین محو گردید به ( شینامپو ) برا ورده شده است.
این اردوی نخستین ژاپان، عساکر چین را که در مقابل شان بودیلا درنگ پایمال کرده به ( یالو ) واصل شدند. وبعد از انکه همۀ دسته های کشتی جنگی چین را دسته های کشتی جنگی ژاپان سراسر محو و پریشان گردانید اردوی دوم ژاپان در آخر ماه اوکتوبریه ( پیجه وو ) بیرون برآورده شده.


صحيفه ۱۵۲ محاربه روس وژاپان جلد دوم

يكسر بر ( پور آرتور ) حرکت ، و درنهایت ماه نومبر برج عقرب پور آرتور را ضبط و استیلا کرده است .
در نهایت سنه ۱۸۹۴ ژاپانها در منطقه های ( فه نغ هوانچه ن ) و ( ها یچونغ ) و« پور آرتور» اردو گاه زمستانی خود را وضع و نصب کرده بودند . در ماه فبروری ۱۸۹۵ در نزدیکی ( ها یچونغ ) به تجاوز چینیان دوچار شده در حال بتعرض آغاز نهاده دشمن خود را یکسر بسوی شمال طرد و تبعید نموده اند . و در ماه مارچ برج حمل ( نیو چوانغ ) وحوالی آنرا ضبط و استیلا کردند .
بعد از ین مظفریت متارکه ، و آن متارکه را معاهده صلحیہ تعقیب نموده است . ازین اجمال بسيط فهميده میشود که ژاپا نها همان حرکات عسکریه مظفرانه که درسنهٔ ۱۸۹۴ و ۹۵ بر چینیها استعمال کرده بودند در ینسفر حرب سنهٔ ۱۹۰۴ و ۹۰۵ برای رو سها نمونه گرفته اند . زیر اطرز ترتیب ، واجرای حرکات اینسفر عظیم به ترتیب واجرای حرکات ششماه اولی سفر حرب سنهٔ ۱۸۹۴ تماما مشابه ومطابقت .
حرکات مذکوره باینصورت خلاصه کرده میتواند شد :
اولاً بیطرفی دولت ( كور يا ) را بنظر اهمیت و اعتبار نیاورده بسرعت تمام سواحل کوریا را بدست آوردند. و به اینصورت برای مالکشدن حاکمیت بحریه بحركات شدیدهٔ تعرضیهٔ دسته های کشتی جنگی خود آغاز نهاد .
ثانیاً ، بیرون بر آوردن قطعات عسکریهٔ که از همه پیشتر حاضری سفر حرب شان اجرا شده بود بساحل كوريا ، وحرکات عسکریه را یکسر بسوی قسم پایانی نهر « یالو » اجرا نمودند . و در انجا بخوبی جایگیر شدند . و بعد از انکه حاکمیت بحریه را خو بتر مالکشدند نقطه های عسکر بیرون برآوردن را بسوی غرب – يعنى بسواحل مانچوری نقل دادند .


صحیفه ۱۵۳ مناسبات سفر حرب چین و ژاپان جلد دوم

ثالثاً ، اردوی دوم را بساحل غربی (مانچوری) برآوردن ، و بر
(پور آرتور) حرکت کردن ، ويك قول مهمی را از (فه تغ هوانغ چه ن)
بر راه سلسلة جبال بر «لیاثويانغ» حرکت دادن ، و ديگر يك قول را بر راه
(هایچونغ) بداخل های (مانچوری) سوق نمودن همه این حرکات از
واجباتی بود که ژاپانها بر اجرای آن مجبور بودند .
بنا برین ملاحظات ژاپانها ذی حق شمرده میشوند که نقطۀ
منطقۀ اخراج عسکری خود را در ساحل (بحر اصفر) انتخاب کرده اند .
حرب ، چون در اوایل ماه فبروری آغاز کرده است از انرو کیفیت هوا
تیه نیز در خصوص نقطۀ انتخاب ساحل بحر اصفر از تاثیر خالی نمانده است .
اولا لنگرگاه های غرب (کوریا) از جنوب گرفته تا به شه مولپو در هره و
سم سال از یخ خالی و عاریست . حالا نکه لنگرگاههای شمالی از دسمبر تا ماه
مارچ انجماد میکنند – یعنی یخ میبندند. سواحل شبه جزیرۀ (لیائو تونغ)
از «پیچه وو» باینطرف از یخ خالیست اما در ابتدای حرب چون آنجاها در
زیر تهدید ، و بیم دسته های کشتی جنگئی پور آرتور بود از آنرو نقطۀ انتخاب
عسکر برآوردنرا شایسته و سزاوار نمینمود . پس بخوبی معلوم میشود که برای
بیرون برآوردن لشکر ، برگزیده ترین لنگرگاههای بحر اصفر همانا بندر
(شه مولپو) بود .
بعضی کسان بر ژاپانها خورده گیری کرده گفته اند که بسبب محروم بودن ژا
پانها از فکر ایجاد، و اختراع عیناً پلان ، یعنی نقشۀ جنگ سفر چین خود شانرا دنباله
گیری کرده اند . حالا نکه این خورده گیری بر ژاپانهائی ، بلکه برای روسها موجب
عیب و خجالت باید شود . زیرا روسها بمغلوبیتی که ازین نقشۀ جنگ قدیم ژاپانها گرفتار
آمدند اولا اين يك را اثبات کردند که از تاریخ حرب بهره و آگاهی نداشتند .
ثانیاً اینکه اسباب مغلوبیت و انهزام چینیان به آن پلان ژاپان امر ظاهر و آشکاری


صحیفه ١٥٤ محاربه روس و جاپان جلد دوم

بود که روسها از ان هیچ عبرت نگرفته ، و بمقابل آن پلان ظاهر و پدیداريك پلان و نقشه بهتری برای کارزار نیندیشیدند، و از چینیان باربار بتروپر فلاکت تر مغلوب و منهزم گردیدند .

تدابیر روسها

این احتمال که از طرف ژاپانها به (كوريا) عسکر بر آورده شود هنوز در اول ماه دسمبر سنة ١٩٠٣ در محفلهاي عالى روس بنظر دقت و مطالعه گرفته شده بود .
امیرال (الکسیهف) در راپور تيكه از تاريخ ٢٦ دسمبر به امپراطور روس در باب مطالبات و خواهشات ژاپان تقدیم کرده بود نوشته بود که : اگر ژاپانها (كوريا) رابی آنکه موافقت و رضای روس را حاصل کرده در زیر اشغال و ضبط خود در ارند برای روسها خوبتر و بهتر خواهد بود . و اميرال ( آبازا) که رئیس مجلس خصوصیئی که در پترسبورگ در باب مذاكرات مسائل اقصای شرق بحضور خود امپراطور انعقاد یافته بود به این کلمات آنرا چنین شرح و تفسیر نمود :
«اگر ژاپانها (کوریا) را در زیر اشغال عسکری خود درآرند . بسببی که در انوقت یکسره یکدم همسایه ماه میشوند از اثر و بلاقید و شرط بهر آرزو واراده ما تابع میشوند . زیرا با قوتهای خود ایشانرا از سه طرف احاطه میکنیم ، و از هر طرف تضييق و فشار میدهیم . بنابرین مذاکرات را قطع کرده بگذاریم که ژاپانها کوریارا در زیر اشغال عسکری خود درآرند .»
ولی با وجود این رأی امیرال (آبازا) باز هم مذاکرات سیاسیه را روسها قطع نکرده بمباحثات و مناقشات قلمیه دوام ورزیده شده است .
در ٦ جنوری سنهٔ ١٩٠٤ امیرال (الکسیهف) برخلاف نوشته که در


صحيفه ۱۵۵ تدابیر روسها جلد دوم
۲۶ دسمبر داده بود چنین نوشت که : « اگر قوت های بسیار خفیف عسکرئی
جاپان به خاك (كوريا ) بيرون بيايد وضعيت سوق الجیشیه از روی اقصای
شرق روس را خیلی خرابی خواهد رسانید » ، و بر سر اینهم تکلیف میکرد :
« که قوای عسکریه اقصای شرق در حال بحال سفر حرب حاضر شده حوضه
نهر ( يالو ) را در زیر اشغال در ارد ».
ایمپراطور روس در ۸ جنوری اجرا شدن سفر حرب را اگر چه امر
نموده است اما در باب منبع نهر( یالورا ) در زیر اشغال درآوردن موافقت و
رضا نداده است . مگر که يك لزوم بسیار مجبری پیش آید .
تأبه نهایت ماه جنوری از طرف امیرال ( آبازا ) و خود ایمپراطور بسی
تلگراف های دیگر نیز به امیرال ( الکسیه ف ) رسیده است که در هريك ازین
تلگرافنامه ها جدا جدا جاها را در (کوریا) برای اشغال کردن جاپانها نشان
داده شده است . تا آنکه در ۸ ماه فبروری یعنی دو روز بعد از انقطاع مناسبات
دیپلوماتیکیه برای امیرال ( الکسیه ف ) بطرز ( اوامر عمومیه ) این تعلیمات
فرستاده شده است .
« ما آرزو داریم که حرکات خصمانه از طرف مائی ، بلکه از طرف جاپانها
آغاز کند. در باب داخل شدن جاپانها در سواحل شرق . وجنوب( کوریا )
ممانعت مكنيد. ولی اگردسته های کشتی جنگی جاپان از دایره عرض (۳۸)
بر تجاوز کردن جرأت کند شما را امر است که گله انداختن آنها را میدان ندا
ده بشدت تمام بران ها هجوم نمائید . خاطر جمعی و اعتمادم بر شما کاملست .
جناب حق مددگار شما باشد! »
این تلگراف نامه را امیرال الکسیه ف در وقتی گرفت که دسته کشتیهای
جنگی جاپان بر کشتی های جنگی روس هجوم برده به بد صورت آنها را دو
چار خسار نموده بود . بنا برین امیرال الكسيه ف دران هنگام بچنان حالتی


صحیفه ١٥٦ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

نبود که امر جناب امپراطوری را در باب تعرض و هجوم شدیده بر دسته کشتی های جنگی ژاپان اجرا و مجا بیارد.

الکسیدف چون از اجرای این امر امپراطوری بسبب خسارت زده گی کشتیهای جنگی زرهپوش خود محروم ماند در حال جنرال (قاشتالنسکی) را با لوای سوم نشان انداز سیبریای شرقی از (پور آرتور) ، ولوای قازاق را به افسری جنرال (میچه نقو) از (مانچوری) به استقامت (آنتونغ) بر «یالو» بحرکت کردن امر نمود.

لوای کر ندیل نشان انداز عبارت از (۸) کندک پیاده ، (٤) غند شکار انداز ، (۲) طوپخانه صحرا ، (۱) طوپخانه کوهی ، و (۱) غند تفنگ ماشین دار بود. تولی قازاق نیز عبارت از (۱۸) طرپ رساله و يك طوپخانه سواری مرکب بود. این لوا در جوار (آنتونغ) توقف کرده اخذ موقع نموده

جنرال (میچه نقو) در ۱۷ ماه فبروری بوقت صبح از حد (ویجو) نهر منجمد (یالو) را در گذشته بنابر مقصد استکشاف از راه کوهستان (زو نشون) یکسر بسوی (آنجو) پیشرفت . ولی بسبب خرابی راهها طوپ خانه سوارتی خود را هنوز بز و نشون نارسیده به واپس کردانیدن مجبور کردید. در ٢٤ ماه فبروری قولهای کشف جنرال (میچه نقو) به (قازان) نام موقع واصل شده بودند.

بیرون بر آمدن اردوی نخستین ژاپان به خشکه

هنوز در ٥ ماه فبروری یعنی - پیش از انقطاع یافتن مناسبات سیاسیه اردوی نخستین ژاپانر امر حاضر سفر حرب داده شده بود ؛ وفرقة ١٢ با قطعات فنگی خود یکجا از (موجی) به (موزامقو) ، و(قوزان) سوق و ارسال شده در انجا بساختن استحکامات خاکی آغاز نهاده بودند .


صحيفه ١٥٧ بیرون برامدن اردوی ژاپان به خشکه جلد دوم

این استحکامها هم لنگرگاهای ( موزا مفو ) و ( فوزان ) را که رو بروی
جزیره های ژاپان واقعشده است در زیر امن و امان میدرآورد، و هم استحکامات
(چوشیما). و (ساسه بو) که آبنای (کوریا) را بصورت ناقص و نا تمام سد کرده
بود کامل و اتمام مینمود.
يك مفرزۀ دیگر که مرکب از ٤ كندك پياده و منسوب بفرقه ۱۲ بود بادسته
کشتی جنگی امیرال ( او ريو) در ٦ فبروری از لنگرگاه ( ساسه بو) حرکت
کرده ، و بعد از انکه در ٩ فبروری کشتیهای جنگی (واریاق) ، و (قوریه تس)
روسی را محو و نابود ساختند به (شه مولپو) بر آمده است . يك قسمی ازین مفرزه
بمجرد برآمدن بخشکه، بساختن يك پلی برای عسکر گذرانیدن آغاز کرده اند.
قسم کلی آن در ١٠ فبروری (سہ ئول) را در زیر اشغال عسکری درآورده اند .
و ایضاً در ١٠ فبروری يك مفرزۀ این فرقه (ژه نسان) را نیز اشغال کرده اند. وظیفه
یگانه این مفرزه آن بودکه موقع مذکور را از تعرضات جهت خشکه یی و دریایی
دشمن محافظه نماید ، و هم جناح راست اردوی نخستین را ستر و در امان دارد.
اینست که چون به اینصورت مهمترین لنگرگاههای خالی از یخ (کوریا) بدست
ژاپانها درامد در ١٤ فبروری قسم کلی فرقه ۱۲ از (موجی) به شه مولپوبه
نقلیات آغاز کردند .
حرکات عسکر بیرون برآوردن حقیقتاً بمشکلات بی اندازه بوقوع آمد .
چونکه در بندرگاه داخلی یعنی – لنگرگاه درونی تنها پنج کشتی لنگر انداز
میتوانست شد، بندرگاه خارجی یعنی – لنگرگاه بیرونی اگرچه واسع و فراخ
بود ولی در زمان جزر يك قسم بزرگ آن خشك شده حالت خندق پر گل و
لایی را در بر میگرفت . ازین سبب کشتیهای بزرگ بقدر دوکیلومترو دور
از ساحل لنگر انداخته عساکر بواسطۀ کشتیهای كوچك و قایقها و دیگر اسباب
خوردوریزه بساحل بر آورده میشدند. و باوجود آنهم از سنگ ، و ریگ ، و


صحیفه ۱۵۸ محاربه روس وژاپان جلد دوم

چوب و سیم وغیره ساختن پلهای نردبان دار و اسکله ها نیز برای برآوردن عساکر، وطوپ، وسواری و دیگر مهمات ضروری ومجبوری بود.
این عملیات بمعاونت وسعی مشترك اهالیی بسیار ژاپونی که در (شه مولپو) سکونت داشتند سر انجام پذیرفت با وجود آنهم بیرون برآمدن فرقه تا به پنج روز دوام ورزید و برآوردن همه مهمات عسکریه تا به دوم مارچ بطول کشید.
يك مفرزه در حال بر استقامت (پنیغ یانغ) فرستاده شد، خود فرقه نیز بعد از انکه همه کی در (سه ئول) کرد و جمع آمدند سر راست بسوی (پنیغ یانغ) بحرکت افتاد، و در اواسط ماه مارچ یعنی—حمل بموقع مذکور رسیدند از قرار حساب، این فرقه اینمسافه (سه ئول—پنیغ یانغ) راه (۲۴۰) کیلومتر است در ظرف ۲۴ روز قطع نموده اند که در هر روز گویا (۱۰) کیلومتر راه پیموده اند.
عسکر سواری یعنی—رساله که بمفرزه اول ملحق شده بود بسرعت و چالا کنی تمامی حرکت کرده در ۲۷ ماه فبروری برج حوت در جوار (پنیغ یانغ) با قولهای کشف قازاق روسی مصادمه نمودند.
مفرزه فرقه ۱۲ که به (ژننسان) برآورده شده بودند نیز یکسر بسوی (پنیغ یانغ) حرکت کرده در نصف اخیر ماه مارچ به فرقه مذکور ملحق گردید.
درین اثنا سواحل قسم شمالی (شه مولپو) از یخ و افسرده گی باز شده بسواحل مذکور نیز بر آوردن عسکر ممکن شده بود. قبلو—یعنی دسته کشتی جنگنی روس که در (پور آرتور) بود بسببی که قوه حربیه خود را خیلی از خیلی ضایع کرده بود، و امیرال(توغو) مدخل بندرگاه (پور آرتور) را بصورت موقت برای برآمدن زرهپوشهای بزرگ بسد کردن موفق شده بود از اثر و حرکات بیرون برآوردن عسکر را از لنگرگاه (شه مولپو) تعطیل داده به لنگرگاه خلیج (تاتونغ) آغاز نهادند، وقسم کلثی اردوی نخستین یعنی—تمامی فرقه خاصه، وفرقه (۲) به خلیج (تاتونغ) برآورده


صحیفه ۱۵۹ نقلیات بحریه ژاپان جلد دوم

شدند که به اینصورت نسبت به (شه مولپو) ، (۲۳۰) کیلومترو پیشقدمی و
منفعت بدست آورده شد .
در (۱۰) مارچ بسببیکه امیرال (توغو) مدخل بندر گاه خارجی را باز بیشتر
از اول یکقدری سدکرده توانست برای برآوردن عسکر به پیشتر زیاده تر خاطر
جمعی حاصل شده ، يك فرقه دیگر به لنگرگاه ( شینامقو) به بیرون کشیدن
آغاز شده است .
حرکات بیرون برآوردن عسکر به (شینامقو) عیناً بمشکلات وزحماتیکه
به (شه مولپو) پیش آمده بود برخورده است. پشته های گل و ریگی که در زمان
جزر بساحل پیدا میشد برای قایقها و کشتیهای کوچکی که عسکر را از واپو رها
بساحل می آوردند مانع میشد . بنابرین این فرقه در (۱۸) مارچ به خشکه
برآمده است که در آنوقت فرقه (۱۲) به پنیغ بالغ رسیده بودند .

نقلیات بحریه ژاپان

محافظه کردن ، و حمایه نمودن يك فیلو نقلیه – يعنى يك دسته کشتی
عسکر بار شده – را در بحر از تعرض و حمله کشتیهای جنگی دشمن خیلی امر
صعب ودشواریست . و اپور هائیکه برای نقل عسکر استعمال میشود از هرگونه
وسایط مدافعه محروم میباشند، یعنی – نه طوپ کشتی شکاف دارند نه زره ،
ماشینخانه و چرخهای آنها نیز از سطح آب بالاتر است که به این سبب يك گله طوپ
کشتی جنگی در لحظۀ واحد يك کشتی بزرگ نقلیه را غرق و نابود میتواند . و
هم سرعت سیر و شناوری سفاین نقلیه نسبت به سفاین حربی کمتر است .
حالا تصور شود که يك دسته کشتیهای جنگی بیست سی عدد سفاین نقلیه را
که مانوره و حرکت دادن آنها خیلی بسستی و آرامی اجرا میشود در زیر جناح
حمایه خود گرفته از گله های دسته کشتیهای جنگی دشمن محافظه کردن چقدر


صحيفه ١٦٠
محاربه روس و ژاپان
جلد دوم

امر مهم و چسان وظیفهٔ دشوار و مشکلیست !
بیست سی عدد کشتیهای بخارتی جسیم نقلیه در روی دریايك میدان بسیار واسعی را اشغال و فرا میگیرد که این سفاین را از هر طرف ماننديك ديوار قلعهٔ آهنی احاطه کردن به دستهٔ کشتیهای جنگی بسیار بزرگی محتاجست .
بنابرین برای دستهٔ کشتیهای جنگیئیکه بوظیفهٔ نگهبانی دستهٔ کشتیهای جنگی سفان نقلیه مکلف است موافقترین تدبیرها همینست که دایما در جهتیکه زیاده تریم و خوف از انجهت ملحوظ باشد بکمال بیداری و حاضرباشی به آنطرف نگران باشد، و بمجرد دیدن کشتیهای جنگئی دشمن بتمام شدت و سرعت بر آنها هجوم و یورش برده نگذارد که بسفاین نقلیه نزديك شود .
اما دشمن اگر صاحب مهارت باشد با کشتیهای جنگئی محافظ دستهٔ کشتی های جنگئی نقلیه بمحاربهٔ منتظم بحری نمیدازد بلکه بواسطهٔ طور پیدوها و کروزورهای كوچك خود از هر هر طرف بصورت المانی برسفینه های نقلیه هجوم و یورش میبرد که در انحال برای دستهٔ کشتیهای جنگی محافظه کار خیلی دشوار میشود .
در وقت شب امر حمایه و محافظه کردن سفاین نقلیه از بسیارئی دشواری سراسر مرفوعست . درین حال بجز اینکه در آغوش ظلمت التجا برده شود دیگر هیچ چیزی باقی نمیماند. و الحاصل این طرز حمایه و محافظه هم خیلی مشکل، وهم امنیت و خاطر جمعی دران نیست لهذا بهترین تدابیر و معقولترین چاره ها همینست که دسته های کشتیهای جنگی دشمنرادر لنگر گاهیکه اس الحرکات شانست محاصره کرده نگذارند که از انجا بیرون برایند. و ازین بودکه امیرال(توغو) همیشه همین اصول حرکت را تعقیب و پیروی کرده است . حتی مدخل بندر گاه را نیز چندباربسد و بندکردن تشبث نموده است، و هروقتيكه يك دستهٔ کشتی جنگئی نقلیهٔ ژاپان از لنگرگاههای ژاپان بسوی (کوریا) حرکت کرده است


صحیفه ١٦١ نقلیات بحریۀ ژاپان جلد دوم

هماندم دسته های کشتی جنگئی امیرال (تو غو) در افق (پور ارتور)
پدیدار گردیده در مقابل شهر مذکرر، دسته های کشتی جنگی روس نمایشها
و تهدید ها اجرا نموده است. اما با وجود آنهم از بیم آنکه مبادا یکچند کشتی
کوچک بسیار سریع السیر دشمن خط محاصره را به پنهانی تجاوز کرده سفا
ین نقلیه را ضرر برسانند دایما دسته های کشتی سفاین نقلیه را یک دسته کشتی
کوچک جنگی برای حمایه و محافظه همراه بوده است.


صحیفه ١٦٢ محاربة روس وژاپان جلد دوم

احوال تاریخیه وجغرافیهٔ دارالحرب

دارالحرب، یعنی – زمینها ومملکتهای که در اقصای شرق جنگ و
جدال وحرب وقتال در ما بین روس وژاپان دران برپاشده عبارت ازین
چند مملکت است:
اولاً قطعهٔ (مانچوری) که (٩٨٢،٠٠٠) کیلومتر مربع مساحهٔ سطحیه،
و (١٢) ملیون اهالی را مالکست. ثانیاً قطعهٔ (کوریا) که (٢٢٣،٥٢٥)
کیلومتر مربع و (١٠) ملیون نفوس دارد. ثالثاً ولایت (اوسوری) که (١٧٩٠٩١)
کیلومتر مربع اراضی، و (٢٠٠٠٠٠) نفوس دارد. رابعاً جزیرهٔ (ساخالین) است.
این قطعهٔ وسیعه بوسعت وجسامت ربع اروپای روسی برابر است.
اما منطقه که محل جریان حرکات حربیه – یعنی (دارالحرکات) است عبارت
از قسم شمالی (کوریا) وطرفهای جنوب (مانچوری) میباشد که وسعت
همین دارالحرکات حربیه که بهمینصورت تحدید کردید باز هم برابر مساحهٔ
مملکت (اناتولئی) عثمانیه میآید.
مانچوری
قطعهٔ (مانچوری) در مابین (٣٨ درجه و ٤٠ دقیقه) و (٥٣ درجه و ٣٠ دقیقه)
عرض شمالی، و (١١٤ درجه و ٢٠ دقیقه) و (١٣٢ درجه و ٢٠ دقیقه (طول
غربی واقعه شده است. جهت شرقی این قطعه، مملکت (کوریا) و (ایالت ساحلیه)؛
جهت شمالی آن ولایت (آمور)) و (سبریا)؛ جهت غربی آن ایالت
(ماورای بایکال) و (موغولستان)؛ وجهت جنوبی آن با خلیج (پچیلی)


صحیفه ۱۶۳ احوال تاریخیه و جغرافیه دارالحرب جلد دوم

محدود و محاط میباشد .
بغیر از وادی فراخ و منبتی که نهر ( لیاو ) آنرا آبیاری مینماید دیگر همه
اراضی ( مانچوری ) کوهستان ، و پر از پستی و بلندیست . ولی کوهها اکثر
ارتفاع و سطی را مالك میباشند ؛ — یعنی بلندی آن ها از ( ۱۵۰۰ ) متر
تجاوز نمی کند .
از حد ملتقای نهرهای ( آمور ) و ( اوسوری ) تا به منتهای جنوبی شبه
جزیره ( قوانتونغ ) تمام قطعه مانچوری بايك سلسله عظیم جبال سرتاسر
محاط میباشد که طول کامل این سلسله بقدر ( ۱۰۰۰ ) کیلومتر است ، و در
هر جا نامهای مختلف میگیرد . ( جبال ابیض ) یا آنکه ( شان پای شان ) نام اصل
سلسله از خلیج ( کوریا ) آغاز کرده بازوهای مرتفع و پر برف خود در
سواحل دریای ژاپان دراز شده میرود . مرتفعترین زروه این سلسله
( ۲۶۰۰ ) متر ارتفاع را مالك است که ( په یشان ) نام دارد و عقده همه کوههای
دارالاحرکات حربیه را تشکیل میدهد .
سلسله ( شان پایشان ) یکسر بسوی جنوب غربی دراز شده سلسله
( ایرخا خون ) و کوههای ( نوتیه ن لنغ ) که مانچوری را از دشت های مو
غولستان جدا میکند بوجود می آورد . این سلسله آخرین را سلسله
( لیا ئوتونغ ) نیز مینامند که شبه جزیره ( لیا ئوتونغ ) را پر کرده ، و یکسر
بسوی جنوب امتداد یافته نیم جزیره ( قوانتونغ ) را تشکیل میدهد .
سلسله ( لیا ئوتونغ ) بازوهای خشک و برهنه خود از دیگر کوهها تفرق
و تمیز میکند . ارتفاع این سلسله در طرفهای شمال اکثر متجاوز از (۱۰۰۰)
متر است در نزدیکی برزخ ( کینچو ) ارتفاع اراضی به (۶۲۴) متر میرسد ،
کوههای که در گوشه جنوب شبه جزیره واقعه شده است از سطح دریا (۴۶۳)
متر ارتفاع دارد . کوههایکه ( پور آرتور ) را احاطه کرده است از (۲۰۰ تا ۳۰۰)


صحیفه ١٦٤ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

متر بلندی دارد . در جنگلهائیکه این کوهها را مستور داشته بیقاعده و بی اصول کندن و بریدن اجرا میشود . اما با وجود آنهم بسیار جنگلهایی موجود است که هنوز هیچ دست نخورده است .
کوریای شمالی و مانچوری جنوبی بصورت عمومی پر آب و با انهار میباشند . در هر طرف بیحد و بیشمار جویها و نهرها را داراست . بزرگترین نهر های مانچوری نهر (چونغاری) ست که از توابع نهر (آمور) است . این نهر تابه (١٥٠٠) کیلومترو برای سیر و سفر کشتیها مساعد و موافقست . در بعضی جاها عرض آن خیلی کسب وسعت مینماید .
بعد از (چونغاری) مهمترین نهرهای «مانچوری» نهر (لیا ئو) میباشد . این نهر از کوه «چیلی» که در جهت شرقی (پکین) پایتخت چین واقعست میبرآید . و به خلیج (لیائوطونغ) میریزد . طول آن (٩٠٠) کیلومتر است . نهر مذکور در سال سه ماه انجماد میکند . و در اواسط ماه مارچ یخ ها آب میشود .
اقلیم مانچوری و کوریا خیلی سرد است . از اواسط ماه نومبر مطابق برج عقرب تا به نهایت ماه مارچ برج حمل يك سر مای بسیار خشك و تیزی حکـمفـرمامیباشد .
صحرا ها ، و چمنزارهای مانچوری لطیف است ، و جنگلها و مرعاهای خیلی مظلم و غلویی دارد . در مانچوری سیب زمینی ، وتوتون ، و کنویر خیلی وافر بعمل می آید . زغال سنگ ، طلا ، آهن نیز بکثرت دارد . در جنگلها پلنگ ، و کرک وغیر هم موجود است .
مانچوری برسه ولایت منقسمست : در جنوب ، ولایت (موکده ن) در وسط ، ولایت (کیرین) در شمال ، ولایت (آمور) موجود میباشد .
حوالی جنوبیهٔ مانچوری - یعنی شبه جزیرهٔ (لیائوطونغ) وعلی الخصوص


صحیفه ١٦٥ احوال تاریخیه و جغرافیه دار الحرب جلد دوم

طرفهای (لیا ٹویانغ) خیلی معتدل ، و غله خیز ، و پرمردم ، و توانگرتر
زمینها ست . اما حوالی مانچوری شمالی غیر منبت و خشك و غير مسكو
نست . در جهت غربی مقدمات صحرای (غوبی) دیده میشود . این صحرا
وحشت انگیز ترین و خشك ترین ، و بی علفترین صحراهای دنیاست .
طرز حیات و معیشت قوم مانچوری نسبت به چینیان خیلی پست تر
و فرو مایه تر است . در اول امر يك مرد ما نچوری از يك مرد چینی و
حشی تر است . دیگر آنکه کار و مشغولیت ما نچوریان عبارت از خیلی کار
های عادی و فرو مایه میباشد . مذهب قدیم (قونفوجیوس) در مردم مانچوری
خیلی اجرای نفوذ کرده است . اگرچه بعضی اقسام اراضی ما نچوری
بسبب معادن حتی معدن زغال سنگ خیلی تو انگر دیده میشود ، لکن هنوز
آن معدن ها دست نخورده است تنها معدنهای زغال سنگ (یه نتای) در
کار است که روسها از آن خیلی فائده برداشته بودند .
خط راه آهنیکه روسها در مانچوری کشیده اند هیچ حیات تازه به
این قطعه نه بخشیده است. چنان گمان میشود که افسرهای روس نقشه و پلان
که برای این خط تنظیم کرده اند محض همین یکمقصد را هدف اتخاذ کرده اند
که شهرهای (پور آرتور) و «ولادیووستوك» را از راه بسیار کوتاه بخط
کبیر سیبر یا ربط و الصاق نمایند تا به آسانی از یکنقطه بدیگر نقطه قطعات جسیمه
عسکریه را سوق و نقل داده بتوانند و غیر ازین دیگر هیچ مقصد را برای منفعت
اهالی و اراضی در مد نظر نگرفته اند .
با وجود اینهم این قطعه مانچوری در نظر چینیان خیلی يك پارچه قیمتدا
ری شناخته میشود . زیرا اهالی مانچوری برای عسکری خیلی فائده مند
مردم هستند . دیگر اینکه خاندان حکمداران چین که درین وقت حاضر بر
تخت حکومت نشسته اند از قطعه مانچوری نشأت و ظهور نموده اند. در سنهٔ


صحيفه ١٦٦ محاربه روس وژاپان جلد دوم

(١٦٤٤) ميلادی (ته سونغ) نام حكمدار بزرگ مانچوری بعد از محاربه های بسياری که با چينيان نمود بکمال ظفر و اقبال به «پكين» که پايتخت چين است داخلشده بودند. ازان تاريخ قطعه مانچوری منشأ خاندان حکمداران چين گرديده عساکر جرار و صداقت شعار چين از همينقطعه بعمل آمده است. ايمپراطورهای چين نيز تا بحال به اين مملكت اصلمی خودشان و اهالی صادقه آن از اظهار محبت و توجه صميمی خود داری نموده اند.
اينست که قطعه مانچوری بسبببکه منشاء ظهور ايمپراطوران چين است در نزدشان خيلی مقدس شمرده ميشود. زبان مانچوری نيز از زبانهای معتبر و رسمنی ايمپراطوری چين معدود است حتی کسانیکه به مأموريتها و خدمتهای دولتی مستخدم ميشوند بلسان مذکور متکلم بودنشان شرط مجبوريست و ازينست که جمله آثار مهمه ادبيات چين بزبان مانچوری نقل و ترجمه شده است. بنابرين قطعه مانچوری از روی اهميت سياسيه عنصری، وبياد آوری شرف و نام سلسله عتيقه حکمداری در نظر عموم چينيان خيلی مقبول و معتبر گرفته ميشود.
برای دانستن احوال ماضيه قطعه مانچوری صحيفه بسيار در خشان تاريخ آن شهر (موکده ن) است:
مقر اداره تمام مانچوری، ومرکز ولايت (ليائوتونغ) شهر (موکده ن) ميباشد که از پكين بمسافه (٦٥٠) کيلومتر و دور واقعشده است. اين شهر در (٤١) درجه و (٥٠) دقيقه و (٣٠) ثانيه عرض شمالی، و (١٢١) درجه و (١٧) دقيقه و (٢٠) ثانيه طول شرقی، در يك وادئی بسيار منبت و محصولداری بر کنار نهر (هون) که از توابع نهر (ليائو) ست بنا شده است.
شهر (موکده ن) از جهت پاکی و انتظام کوچه ها و بازارها و ظرافت و نزاکت اهالی، و احتشام و لطافت سرايا و معبدها از اکثر شهرهای چين يك تفوق، علو مداری نشان ميدهد. شهر باد و جاده بسيار وسيع و بزرگی طولاً و عرضاً سر


صحيفه ١٦٧ احوال تاریخیه و جغرافیه دارالحرب جلد دوم

تاسر همدیگر را قطع نموده است. و از چار اطراف ایندو جاده بسی جاده های دیگر نیز بهر هر طرف امتداد یافته است. در نقطه تلاقی دو جاده بزرگ - یعنی در مرکز شهر يك قله بسیار بزرگ و مصنعی دیده میشود که بر سر این قله - یا مناره - يا برج يك طبل و سرنای بزرگی موجود است که طلوع شمس و یا ظهور يك تهلکه را مانند سوختن و غیرهم را خبر میدهد. چهچه های عموم خانه ها خیلی عریض و نوکهای آنها بسوی سما متوجه میباشد، و به بسی اشکال غریبه و نقوش بدیعه مزین است.
شهر ( موکده ن) با دو قلعه متین و بزرگی که از نقطه نظر عسکری زمان حاضر هیچ اهمیت و اعتباری ندارد محاط است. یکی ازین دو سور بر تمام محله های شهر محیط و به امتداد (۱۸) کیلومتر وست سور دیگر بمثابه ارگ است که محتوی بر دوایر حکومتی میباشد.
سراپا و عمارتهای حکومتی شهر ( موکده ن) از بهترین سراپهای ممالك وسیعه چین معدود است. از شهر ( موکده ن) تخمیناً ده كيلو متر و بسوی شمال غربی قبرستان مشهور (چارلیغ) که مخصوص اجداد خاندان حکمرانی حالائی چین است موجود میباشد. قبل ازین به این مقابر هیچ يك اجنبي نزديك شده نمیتوانست: اجنبیانی که به آن مقامها نزديك میشدند به جزای قتل و اعدام محکوم میشدند. اما بعد از اشغال عسکری روس این اعتنا ها و این جزاها خیلی سستی و خفت پیدا کرد. جاده بزرگی که از شهر موکده ن برخاسته به این قبرستان منتهی میشود از جاده های بسیار مزین و دلکشایی میباشد. اطراف این جاده با هیکلهای حیوانات مختلفه از سنگ تراشیده بسیار مصنعی زینت یافته است. پلهائیکه درین جاده موجود است از سنگ مرمر بکمال صنعت و مهارت ساخته شده است. درین جاده يك طاق ظفری نیز از سنگ مرمر بنا یافته که بسبب زینت و جسامتی که دارد از انفس آثار معماری شمرده میشود. رفته رفته این جاده بمعبد مركزی میرسد كه این معبد خواه از جهت صنعت و خواه از جهت غرابت اثار هرگاه يك نمونه


صحيفه ۱۶۸ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

بدایع و غرائب شمرده شود سزاست . و الحاصل شهر موکدن به اینسببهای
تاریخیه و موقعیه در نزد تمام اهالی چین خیلی شهر مقدس و قديم وشهر
تشعاری میباشد .

* کوریه *

نیم جزیره (کوریا) در مابین چین و ژاپان يك سد متینی تشکیل مید
هد . مساحه سطحيه آن (۲۲۰۰۰۰) کیلومتر مربعست که تقریبا برابر
بمساحه سطحیه شبه جزیره (ایتالیا) می آید . نصف جنوبی این شبه
جزیره مدخل (بحرا صفر) وخليج (پچیلی) واطراف وجوانب آنرا
مدافعه میکند . مملکت (کوریا) از جهت خشکه با ایالتهای (لیائوطونغ)
و (کیرین) محدود است . نهرهای (یالو) و (تومن) در میان فصل
مشترك تشکیل میدهند . همه این حوالی در جهت منبع این دو نهر کائن ،
و از بسی کوههای بلندی که از عقده جبال (په یشان) که ذکر آن پیش ازین
در گذشت تشعب نموده تشکیل یافته است .
مملکت (کوریا) باد و سلسله جبال بسیار جسیمی مقطوعست . اصل
سلسله که از کوه (په یشان) به استقامت جنوب جدا شده است در برابری
«هام چنغ» در ساحل دریای ژاپان بقدر (٤٠) کیلومتر نزديك ميشود،
و در برابری «ژه نسان» بقدر (۱۰) کیلومتر نزديك شده (پور لازاره ف)
نام لمان - یعنی بندرگاهی که بهترین بندرگاههای ساحل مذکور را بعمل
آورده است در ميان يك منحنی بسیار عمیق احاطه میکند و یکسربسوی
جنوب بشکل مارپیچ در از شده میرود . بزرگترین کوهای این سلسله از
ارتفاع وسطی تجاوز نمیکند . کوه هائیکه ازین دو سلسله تشعب کرده بدرا
زی نهر (تومن) امتداد می یابد تابه (١٥٠٠) مترو بلندی میگیرد ، واین
کوهها با جنگلهای بسیار كثيف وغلوى محاط میباشد .


صحيفه ١٦٩ احوال تاريخيه و جغرافيه دارالحرب جلد دوم

حوالی غربی ممالك (كوريا) نيز كوهستانست. بلندیهای این کوهها اگرچه ارتفاع زیادی ندارد اما بسبب عارضه ناک بودن شان حرکات عسکریه را خیلی بصعوبت و مشکلات می اندازد. والحاصل همه مملکت بايك شبكه جبال و تلال مستور است که اگر گفته شود که در ممالك كوريا هيچ صحرا نیست جا دارد .
ساحل شرقی (کوریا) یکطرز و یکنسق دیده میشود . اما سواحل جنوبية آن که بطرف دریای ژاپان افتاده است ، و سواحل غربی آن که بطرف چین متوجه است بابسی جزیره ها محاط ، و خیلی عارضه ناکست . مهمترین این جزیره ها جزیرۀ ( چو شیما ) ست . جزیرۀ (کلپارت) که بمثابۀ دیده بان آبناهای بحر ژاپان ، و بحر اصفر، و بحر چین است نیز خیلی جزیرۀ مهمست . ديگر يك مجموعۀ جزایریست که لنگرگاه مشهور ( ها میلتون ) در انست . قبل ازین این مجموعۀ جزایر را انگلیسها میخواستند بگیرند تا آنجا را ( جبل طارق ) اقصای شرق بسازند .
مجراهای نهرهایی که در (کوریا) موجود است همه گی کوتاه و خیلی عارضه ناکست . مهمترین این نهرها نهر ( یالو ) ست . نهر یالو از دامنه جنوب غربی کوه ( په یشان ) ینبعان میکند ، و بخلیج کوریا میریزد . طول این نهر بقدر ( ٥٢٠ ) کیلو مترو می آید ، و عرض آن ششصد متر است . این نهر خیلی عمیق وسریع الجریانست ، و تا به (ماوئه رسان) با قایقها و کشتیهای که زیرشان هموار باشد سیر و سفر میشود . در سواحل نهر ( یالو ) آنچنان جنگلهای جسیم و فراخی موجود است که در هیچ طرف دنیا مثل آن دیده نمیشود . در نزدیکی (ویجو) نهر مذکور بقدر شش هفت کیلو متر وسعت پیدا میکند . در طرف پایان ( ویجو ) نهر به دو قول جدا شده به فراخی « ٤٠ » کیلو مترو بدریا منتهی میشود .


صحیفه ۱۷۰ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

جنگلائیکه در ساحل (کوریا) و آبریزش نهر مذکور، وجود است از طرف يك کمپنی روس به اجاره گرفته شده کاردران انداخته شد، و به بهانهٔ محافظهٔ آن عساکر مسلحه در انجا داخل کردند که اینمسئله موجب غضب ژاپانها گردیده مهمترین اسباب ظهور حرب را تشکیل کرده است . نهر (یالو) از اواسط نومبر تابه نهایت ماه مارچ - یعنی از برج عقرب تابه آخر حمل یخ می بندد، و در موسم باران تابه (۲۰) متر و بلند میشود .
نهر (تومن) که آنهم از سلسلهٔ جبال (په یشان) میبراید، و بعد از انکه بقدر (٤٠٠) کیلومترو گردش میکند از خلیج (پوسیه) بجهل کیلومتر و بسوی جنوب بدریای (ژاپان) میریزد . نهر (تومن) حدود ایالت ساحلیهٔ روس را با کوریا تشکیل میدهد، و يك قسم آن در مابین (کوریا) و (مانچوری) حد فاصل میشود .
مرکز اداره - یعنی پایتخت (کوریا) شهر (سه ئول) میباشد، تقریباً (١٩٥٠٠٠) نفوس را مالك میباشد، اینشهر از هر طرف باجنگلها و تپه ها محاطست، بدر ازئی (۲۲) کیلومتريك سوری دورادور شهر را فراگرفته است که بعضی جاهای این قلعه با استحکامات خاکی محکم بندی شده است. داخل شهر بکوچه های بسیار تنك و تاريك و چتل و مرداری که دارد، بنظر سیاحین خیلی منظرهٔ ثقیل و غلیظی تشکیل میدهد، بغیر از سرای ایمپراطوری، و اقامتگاههای سفرا، و يك دوسه دکانهای بزرك اوروپایی دیگر همه خانهای شهر از خشت و گل ساخته شده خیلی مسکنهای حقیر و سفیلی میباشد. این خانه ها بطرف کوچه نه اورسی دارد، و نه پنجره، و از همه بدتر که خانه ها دود کش ها و بدررفت آبهای چتل و مستعمل را نیز مالك نیست. از ان سبب دودها و آبهای چتل از دروازه های خانه ها میبراید و به کوچه انتشار میکند. عجبتر اینکه سرای ایمپراطوری و بعضی جاده ها بضیای الكتريك تنویر یافته، و يك شمند و فر - یعنی ریل الکتریكی از (سه ئول) تابه (شامولپو)


صحیفه ۱۷۱ احوال تاریخیه و جغرافیه دارالحرب جلد دوم

کشیده شده که این بدیع اختراعات مدنیت و صنایع با آن آثار وحشت و خرابت
هیچ مناسبت و قرابت بهم نمیگیرد بلکه يك ضدیت بسیار غریبی تشکیل میکنند.
بندر دریایی (سه‌ئول) لنگرگاه (شه‌مولپو)ست که در ساحل غربی شبه جزیره
(کوریا) واقع، واز (سه‌ئول) بقدر (۳۲) کیلومتر دور است. تخمیناً (۶) هزار
نفر اهالی دارد که خیلی از انها چینی، و از انهم بسیار تر ژاپانیانی میباشند. قسم
اعظم تجارت اینشهر بدست ژاپانیانست و يك چند تجارت خانه انگلیسی نیز موجود
میباشد. ادخالات تجاریه عبارتست از قماشهای نخی و مصنوعات اهنی. اخراجات
آن نیز پوست، سبزه باب خشک، و برنج، وغیره میباشد.
(شه مولپو) در حقیقت حال از پیشه ها و صنعتها محروم و در ایام طوفانها
امنیت آن مشكوك يك لنگر گاهی میباشد. لکن این لنگرگاه باز و فراخ چون
بر منصب نهر (سه‌ئول) واقعشده از انرو يك اهمیت خصوصی را حائز است
که این نهر را (هانغ یانغ) میگامند. در میان این نهر از (شه‌مولپو) تا به (سه‌ئول)
کشتیهای كوچك رفت و آمد میتواند. این وضعیت مهمۀ آن در سنۀ (۱۸۶۵)
میلادی از طرف افسران فرانسوی قدرشناسی شده بود. و در سنۀ (۱۸۸۲)
از طرف بحریه های انگلیس برای اخراج اشیای تجاریه را به (سه‌ئول)
انتخاب گردید. بعد از یکسال این لنگر گاه برای تجارت اجنبیه آزاد گذاشته شده
از ان زمان روز بروز در ترقی کردنست.
سواحل ممالك (كوریا) معتدل، وممالك داخلی آن سرد است. در موسم
بهار بارانهای سیل آسا متصل میبارد. زمینها خیلی فیض آور و برکت دار است.
برنج، حبوبات، ترکاری، توتون، فلفل، پنبه، رچنیه — یعنی ساجقهای
که از بعضی درختان میبراید بکثرت بهم میرسد. لکن در (كوریا) چای و شکر
هیچ پیدا نمیشود.
این مملکت جنگلهای بسیار جسیمی را مالك است. درین جنگلها درختان


صحیفه ۱۷۲
محاربه روس و ژاپان
جلد دوم

ارچه، و اخلامور، وسنوبر، و غیره موجود میباشد. (کین سنغ) نام يك درخت
نیز موجود است كه خلاصه بیخ آن خیلی مغذی يك خاصه را مالك میباشد .
حیوانات اهلیه در (كوریا) از اوروپا آورده شده است، از چین بز و گوسفند می
آورند. اهالی (كوریا) بزراعت خیلی ذوق وانهماك دارند. يك دهقان کوریایی
همه مایحتاج خود را خودش میسازد، - یعنی بساختن خانه، و لباس، و آلات
و ادوات خود بدیگری محتاج نیست .
صنایع (کوریا) در ایام سابق خیلی مترقی و درخشان بود . اما امروزه
روز بمنزله هیچ تنزل کرده است . تنها از لیف يك نوع درخت توت كه آنرا
(بروسونه نیا) میگویند خیلی نازك و از حد گذشته متین و محکم کاغذ میسازند.
ژاپانها پیش از ین حرب اخیریه بسیار وقتها يك كارخانه کاغذسازی که به بخار
حرکت میکرد ساخته بودند و برای شالی کوبی متعدد ماشینها بوجود آورده
اند، و در هر طرف فعالیت و کار گذاریهای بزرگی اظهار کرده اند . علما و
ادبای «کوریا» بزبان چینی تکلم میکنند، و به قواعد و احكام مذهب «قو
نفو چیوس» رعایت میکنند . مذهب مردم عوام عبارت است از بعضی
اعمال و حرکاتیکه بر اعتقادات باطله مستند میباشد. در (کوریا) از مذهب
(بودا) کسی خوشنود نیست . نصاری نیز کمست، در تمام «کوریا» بقدر
(۱۵۰۰۰) «كاتوليك» و یکچند صد (پوروتستان) موجود است .
اخراجات تجاری «کوریا» برنج، ماهی، پوست و غیر هم میباشد .
تجارت داخلی شان خیلی جزویست .
احوال تاريخيه كوريا
مبدأ احوال حکومت «کوریا» تا به امروزه روز مجهول و در زیر پرده
اسرار مستور است . برای گرفتن معلومات در حق این مملکت میباید که از
میلاد عیسی به دوازده عصر پیشتر رجوع نمائیم. در ان زمان می بینیم که از


صحيفه ۱۷۳ احوال تاريخية كوريا با جلد دوم

سلاله (شا نغ) که در ان زمان در چین اجرای حکومت میکردند (کی چه)
نام يك شهزاده در (کوريا) بسر خود يك حکومتی تشکیل داده اعلان
استقلال کرده است . (۱۱٦) سال بعد از میلاد عيسى مملكت (كوريا) بر
سه حکومت انقسام کرده بود که آن حکومتها (قاءولی)، «په چی» و
(ژین را) نام داشتند. ژاپانها ازان دور با «كوريا» به عقد روابط حسنا
سبات آغاز کرده بودند . در عصر سوم میلادی از امپراطور بچه های ژاپان
( از ينقو قوغو ) نام زنى اول بار این مملکت را فتح و تسخیر نمود . بعد ازان
بعصيا مها و حرکات متعدده پی هم کوره ئیان خود شا نرا از تعديات ژاپانیان
رهائی داده اعلان استقلالیت کرده اند . در نهایت عصر یازدهم قرال « قاعو
لی» دو حکومت دیگر را در زیر ضبط و تسخیر آورده ممالك (كوريا) را بيك
حکومت متحد گردا نیده است .
هنگاميكه خاندان (مينغ) در چین بحکومت رسيدند (تايچه) نام يك شخصی
بمعاونت و مدد کارئی این خاندان خروج نموده حکومت کوریا را غصب نمود،
و در سنه ۱۳٩٢ ميلادی خاندان (چى ژيه ن) را تأسیس داده است. اخلاف
این خاندان باژاپانها محاربه های بسیاری اجرا کرده است. تا آنكه در سنه -
(۱٥٩٢) (حايفوساما) نام امپراطور ژاپان يك اردوی مدهشی به (کوريا)
فرستاده همه مملکت را ضبط و تسخیر، و پا شاه (كوريا) را به تصديق کردن
حاکمیت ژاپان مجبور گردانید. در سنه (۱٦١٥) بموجب مصالحه که عقد کردید
حکومت ژاپان لشکرگاه (فوزان) را استیلا نمود، و حکومت (کوريا) را هر سال
بدادن ماليه معين مکلف ساخت .
مناسبات صمیمه که در مابین حکومت چین و (کوریا) موجود بود از وقتیکه
حکومت چین بقبضه حاکمیت تاتارهای (مانچور) در امد زوال پذیر گردید. در
عصر شانزده هم میلادی رؤسای (مانچور) لشکر به (کوریا) فرستاده (سه ئول) را


صحیفه ١٧٤ محاربة روس و ژاپان جلد دوم
ضبط و کوره ثیاتر باخراج دادن مکلف ساخت. به اینصورت (کوریا) هم به ژاپان و هم بچین باج گذار شده بود.
اینست که برای جستجوی اسباب محاربه که در سنه (١٨٩٤) در مابین چین و ژاپان بوقوع آمده بود به اینقدر دور زمانه نظر کردن لازمست. چونکه دولت ژاپان سر اسر آزادی کوریا را آرزو مینمود، و دولت چین میخواست که آنرا در زیر حمایت خود در ارد، تا آنکه در ٢٦ ماه آکست سنه ١٨٩٤ کوریا با ژاپان يك معاهده نامه عقد کرد که مقصدش از معاهده نامه این بود که استقلالیت خود را محکم و مؤید نماید، و عسکر چین را از ممالك خود بیرون برارد. اینست که باینسبب در مابین چین و ژاپان جنگ و قتال ظهور نمود. بموجب معاهده (سیمونوزاکی) که به اینمحاربه ژاپان و چین خاتمه داده است پادشاه کوریا در هر خصوص مستقل شناخته شده بود، و يك شورای دولت، و يك شورای خصوصی تشکیل داده بود.
راههای داخل دارالحركات
راههای موجوده اقصای شرق خیلی کم و بسیار خرابست. غیر از يك سرك بزرگ که از (پکین) تا به (موکدن) رفته است دیگر هیچ سرکی موجود نیست. حرکات عسکریه را چیزیکه زیاده تر بمشکلات می اندازد همانا موجود نبودن را هها و علی الخصوص مفقودیت پلهاست. اکثر نهر ها و جویها را از گذر ها گذشتن لازم می آید که در موسمهای باران و سیلاب آن نیز محال میشود. و ازینست که ار دوی ژاپان در اول امر پیش از حرکات عسکریه بساختن راهها مجبور گردیده اند و بعد از ان بحرکات تعرضیه آغاز نهاده اند.
يك افسر المانی که در اقصای شرق سیاحت کرده است در خصوص راههای مانچوری و کوریا معلومات و تفصیلات بسیار مکملی بیان میکند که ما نیز درینجا عیناً آنرا نقل میکنیم :
در مملکت کوریا که هر طرف آن کوهسار است عرابه را هیچ کس نمیشناسد.


صحيفه ۱۷۵ راههای داخل دار الحركات جلد دوم

که چیست . سیاحین را با تسکره ها و کجت ها میگردانند . اشیا و اسباب
ها را با حیوانات بار کش علی الخصوص با اسپانی که مخصوص کوریا میباشد و آنرا
( پونی ) مینامند نقل میدهند . اینرا نیز بگوئیم که این حیوان نه علف ، و نه
جو ، و نه کاه میخورند . بلکه هر روز يك طعام گرمی که از جواری و فصو
لیه میپزند آنرا میخورند . اینحیوانات در مدت عمر خود آب سرد ننوشیده
اند . چون من در جوار ( سه ئول ) با اینحیوانات یکچند جولانی نموده
بودم از انرو درین سیاحت با این اسپان خوب گشت و گذار توانستم .
« در ۱۹ ماه جون سنه ۱۹۰۴ از ( نیوچوانغ ) تابه ( قای پینغ ) يك
سیاحتی اجرا نمودم ، در خریطه – یعنی نقشه که بدست داشتم يك جاده
بزرگی نشان داده شده بود که از ( نیوچوانغ ) تابه « قایپنیغ » ممدود شده
بود . از روی نقشه چنان گمان میکردم که برین سرك هيچ مشكلات و زحمتی
نخواهم ديد . لهذا يك ره بلد چینی با خود گرفته براه افتادم . از کوچه های
کج و پیچ تنگ شهر تا به دروازه ( قایپنیغ ) رسیدم، از دست يك पहरे دار
روسی که بر دروازه بود به بسیار زحمت خود رارهایی داده بر جاده برامدم .
اما چه جاده ! که تنها بر روی خریطه جاده گفته میشود . دوطرفه این راه
بالای زارهای کشتزارهای برنج محاط شده بود . بعد از انکه بقدر سه کیلو
متر و برین راه ناهموار قطع مسافه نمودم بیکدهی رسیدم که در خریطه نام آن
نوشته نشده بود . درینجا جاده منقطع شده در میان کلبه ها و خانه ها بعضی
کوره راهها پیدا شد ، و بعد از انکه از ده برامدم راه سراسر در میان کشتزار
های شالی کاری غایب گردید . بنابرین بر استقامت شرقى بركناريك خندق
مدهشی بريك راه بار یکی روان شدم . چند دفعه تهلکه در گل غرق شدن
را گذرانیده بوقت ظهر بيك قریه رسیدم که نه کیلومتر از نیوچوانغ دور بود .
« ازینجا چنان تخمین میکردم که تابه شام به نیوچوانغ خواهم رسید


صحيفه ١٧٦ محاربة روس و ژاپان جلد دوم

ولی از هر کس شنیدم که در موسم تابستان برین راه مرور و عبور غیر قابلست زیرا راه گویا هیچ چیزی نیست ، همه راهها در زیر آب و گل و لای پنهانست.»
پس اینست احوال راههای ( مانچوری ) که حال جاده کبیر آن این بود که بیان شد دیگر راهها را بران قیاس باید کرد . در چنین مملکت برای حرکات عسكريه يك اردوی تعرض که قوای جسیمه و قطارها و قافله ها را سوق نماید اين يك امر طبیعی و آشکار است که بچه گونه موانع و مشکلات عظیمه برخورده میشود .

راههای آهن کوریا

راههای آهن کوریا از بهر ژاپان اهمیت عظيمه را دار است . ازین سبب رجال حکومت ژاپان ظهوریك حرب ناگهانی را باروس در زیر نظار دقت گرفته ساخته شدن راه آهن مذکور را بسرعت و زودی تمام از کارهای اهم و ضروری خود میشمردند . لهذا اول خط ( سه ئول - شه مولپو ) را آغاز بساختن نهادند . هنوز آن خط کامل نشده بود كه يك کمپنی دیگر ژاپانی امتیاز خط ساحل جنوبی را گرفته بکشیدن ان خط ابتدا نمودند .
بعد از یکنیم سال از خط شه مولپو بسوی قصبه ( يونغ تونغ پو ) بساختن شعبه خط راه آهن دیگر نیز مباشرت ورزیده شد. در سنه ۱۹۰۳ برای آنکه امر انشاآت يك آن اولتر رسیده حد ختام گردد دولت ژاپان بهزاران عمله و مزدور کار انرا شب و روز بکار و کوشش انداخته است .
دولت ژاپان برای این خط ٢٥ ملیون ( یه ن ) یکبار و باز ۲ ملیون یه ن در سنه ١٩٠٤ تخصیص و مقرر نموده تا آنکه خط مذکوره با تمام رسیده در گذرگاه این خط - یعنی از سه ئول تا به فوزان اعمالات صناعیه خیلی بسیار است . از جمله ٢٤ عدد (تونل) - یعنی سوراخهای زیر کوهی موجود


صحيفه ۱۷۷
راههای آهن کوریا
جلد دوم

است که مسافه مجموع همه این تونلها ۴ کیلومتر می آید . ۲۲۹ عدد پل درین خط موجود است . ( ۲۸ ) لوقوموتیف ، ( ۵۸ ) واغون رهروان ( ۲۳۰ ) واغون اشیابرای این خط مقرر است . در روز دو ترن - یعنی قطار در آمد و شد است . ( ۵۳ ) استاسیون - یعنی ایستگاه برین خط ساخته شده است . ترنها این خط را که بطول ( ۳۵۰ ) کیلو مترو طول دارد در ۱۵ ساعت قطع مینماید .
بعد از اعلان حرب ، حکومت ژاپان تا به ( ویجو ) نيزيك شعبه ازین خط جداکرده بواسطه مهندسان عسکری ممدود نمودند . پلهایکه درین قسم موجود است اکثر چوبی و ( رای ) های آن نیز از ملزمه خفیفه انتخاب شده است و این از انست که خط بچابکی تمام شود ، و حرکات عسکری پیش رود . از دیگر طرف مهندسان ژاپانی بکشيدن يك يك خط ديگر در مابين ( آنطونغ ) و ( لياويانغ ) و « سه ئول » و « ژه نسان » نیز ابتدا و مباشرت ورزیدند . خط ( سه ئول - ژه نسان ) از عرض شبه جزیره ( کوریا ) را قطع کرده بحر ژاپان و بحر اصفر را بيكديگر ربط داده است . والحاصل ژا پانها چنانچه در همه کار ها دارند در ساختن شمند و فرنیز خیلی آثار فعالیت وسعی و همت نشان داده اند که به این سبب در مدت بسیار کمی خطهای (فوزان - یالو) و ( آنطونغ - لیاویانغ ) ژاپانیا را یکسر با اوروپا بهم مواصلت و مناسبت میدهد .

جزيرة ساخالين

جزیره ( ساخالین ) نیز در داخل دارالحرکاتست . ژاپانها به این جزیره اهمیت بسیار بزرگی عطف مینمایند . بنابرین از بدایت حرب باز بدست آوردن جزیره را همی اندیشیدند . و یکی از شرایط اساسیه صلح اینمحاربه را نیز عبارت از همین مسئله میپندارند .


صحیفه ۱۷۸ محاربه روس و جاپان جلد دوم
اینچنین يك جزیره که از روی سیاست و موقعیت حائز اهمیت عظیمه
میباشد در باب احوال تاریخیه و جغرافیه آن که سرا سر در پردۀ مجهولیت
مستور است بعضی معلومات دادن از شرایط تحریریه و ترتیبیه این اثر ماست.
– احوال جغرافیه –
جزیره ساخالین ، يك پارچه ایست از جزایر مجتمعه ژاپان که یکسربسوی
شمال دراز شده رفته است . علوم جغرافیه ، وتاریخ. و علم انسال بشر حقوق صریحه
ژاپانها را درین جزیره اثبات میکند .
اینجزیره که از جزیره های بزرگ دنیا معدود است بر دار ترین جاهای آن
(۱۵۰) و تنگترین آن (۳۰) کیلو مترو میباشد . طول آن از (۴۶) تا به (۵۴) درجه
است که تخمیناً (۱۲۰۰) کیلو متر میباشد . نقطه منتهای شمالی آن دماغه (سن
الیزابت) است که این دماغه بحر (اوقو چقا) می دراید . طرف جنوب این جزیره
بشکل نعلست. در ما بین جزیره (یه روز) و جزیره (ساخالین) آبنای (لاپه روز)
واقعه ده است . و از قطعه (سیبریا) با آبنای (تاتار) جدا شده است . بسببی که این
آبنا یعنی – گلوگاه در موسمهای زمستان یخ میبندد داك ساخالین بواسطه
قازاقهایعتی – عرابه های یخ مالی که باسگها آنرا میکشند نقل میشود. جزیره
متصرف نشین است كه يك نوعی از حاکم نشینی میباشد . مرکز اداره جزیره ، شهر
( الکساندروفسك ) است .
جزیره ساخالین بسبیكه مجریانهای بادهای بسیار سرد شمالی معروضست اقلیم
آن خیلی سردو راطب میباشد . با وجودیکه منتهای شمالی آن بعرض (برلین) پایتخت
دولت المان برابر است بازهم سگهای مخصوص ممالک شمالی در انجا خیلی پیدا میشود.
جزیره بزراعت خیلی مستعد نیست . لنگر گاههای کار آمد نیز در سواحل آن
موجود نیست . بنابرین نزدیکشدن کشتیها بسواحل اینجزیره مشکلات و صعوبات
بیشماری دارد اکثر سواحل اینجزیره باسنگلاخهای بسیار بلند و سر تیزی محاطست


صحیفه ۱۷۹ احوال تاریخیه و جغرافیه ساخالین جلد دوم
که از انرو برای کشتیهایک ملجا و ماوای امینی را مالك نیست. هنگامیکه بادهای شمالی بوزیدن میآید کشتیهائیکه در پیشگاه شهر (الكساندر وفسك) لنگر انداخته میباشند بزودی فك لنگر نموده بدریاچه (کاستری) که بساحل آسیا میباشد بالتجا بردن شتابان میشوند.
در جزیره دو جوی مشهور موجود است که نام یکی (تیم) و از دیگری (پوروای) است. اما از جوی کرده اگر مجرای سیل بگویند بهتر و موافقتر خواهد بود. زیرا بسبب مجرای مایلی که آنها دارند آبها مانند سیل خروشان به بسیار سرعت روان گشته میروند.
احوال اهالی
اهالئی ساخالین نیز مانند طبیعت اراضی آن بعادات و اخلاق مختلف اند. (طونغوز) هائیکه در دامنه های کوه اقامتگزینند مانند برادران سیبریائی خود بخیمه نشینی و کوچی گری امرار حیات مینمایند. قبیله هائیکه آنرا (اورچوبو) مینامند در جنگلهای (تایغا) به صید و شکار گذران میکنند. افراد اینقبیله نیم عیسوی میباشند. حالا نکه قبیله های (آینوسها) و (ژیلیانها) که در سواحل اقامت دارند و بصید ماهی مشغولند بهیچ مذهب تابع نیستند.
در ساکنان جزیره (ژیلیان) ها خیلی جالب دقت يك قبیله میباشد ساکنان جزیره ساخالين على الاکثر بصيد ماهی و صید و شکار بری تعیش میکنند، در نزديك های مجراهای نهرها، و کنارهای جنگلها اقامت میکنند مدار ثروت و توانگری یگانه شان عبارت از سگها است. هر کس که بسیار سگ داشته باشد همانقدر بیشتر شکار میکند. و به قازاقها بسته بواسطة آن مزدوری و تجارت مینمایند، و وقتیکه از کار باز ماند آنرا کشته گوشت شانرا میخورند، و از پوست آن لباس میسازند.


صحيفه ۱۸۰ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

خانه هائیکه دران اقامت میکنند عبارت از بعضی کلبه هائیست که خیلی تنگ و تاريك میباشد. در بعضی کلبه ها که گنجایش چار نفر را دارد ده پانزده نفر دران جمع می آیند. مسئلهٔ ملکیت در میان شان مشترکست . در خصوص ازدواج مراسم مخصوصهٔ ندارند .
قبیلهٔ آینو س بنام ( جشن خرس ) يك جشن مخصوص غریبی دارند ، چنانچه يك خرس بزرگی را که بصورت مخصوصه آنرا پرورانیده اند با بسی سازها و جمعیتها و دبدبه ها در روز مخصوص آن در يك میدان مخصوصی می آورند ، و بعضی مراسم و آئینها اجرا کرده آنرا به قتل میرسانند . و این قتل خرس را گویا بشگون اینکه در موسم بهار خرس بسیار شکار کنند، و در موسم زمستان شکار ماهی بسیار کنند فال خیر میشمارند . این عادت خود شانرا به بسیار اعتناء و تعصب در هر سال بموسم مخصوص آن اجرا مینمایند .
جزیرهٔ ساخالین از معادن و کانها خیلی توانگر است . غیر از معدن زغال سنگی که هیچ تمامی ندارد و در ساحل بحر ( او قوجقا ) کشف شده است معدنهای پترول — یعنی تیل خاك بسیار توانگری نیز پیدا شده است. درین زمانهای آخر يك مهندسیکه این طبقات پتر و لرا کشف نمود. چنین بیان کرده است که این منبعها بر منابع امريکا و قفقاسیه خیلی فایقتر و بسیار توانگر تر است . از قول مهندس مذکور هفت تالاب بسیار بزرگ که هريك بقدر پنجاه شصت هزار متر مربع وسعت دارد در جزیرهٔ ساخالین در زیر زمین مو جود است که همه از پترول پر است . غیر ازین معدنهای نفت و طلا نیز در جزیره موجود میباشد .
دیگر منبع ثروتی که در جزیرهٔ ساخالین موجود است اینست که ژاپانیها در سواحل جزیره شکار گاههای بسیاری برای صید ماهی ( رينگا ) وضع وتر تیب کرده اند که باینصورت بکثرت و وفرتی که شایان حیرتست ماهی مذکور


صحیفه ۱۸۱ احوال اهالی جلد دوم

در انسواحل صید و شکار میشود . ازین ماهی يك نوع روغنی استخراج
میشود که در عالم تجارت برای چرم و صابون فوائد عظیمی حاصل میشود .
جزیره در اصل اراضی ژاپانست . اجداد ژاپانها این اراضی را بنام
( قارافنو ) یادمیکردند . جزیرۀ ساخالین که اینقدر منابع طبیعیۀ ثروت را
جامع میباشد از وقتیکه بدست روسها درآمده — یعنی از سنۀ ۱۸۷۵ بجای
این خزاین ثروتی را که در سینۀ اسرار خود پنهان داشته بمیدان برآرد
مع الأسف برای اصحاب شقاوت و ارباب جنایت که از ممالك روسیه نفی و
اخراج میشدند يك قرار گاه ابدی تشکیل داده است . اما حالا برای جزیرۀ
مذکوريك دورۀ عمران و اقبال جدیدی مکشوف شده است .

احوال تاریخیه

در اوایل جزیرۀ ( یه دو ) يك خانی و سردارئی مستقلی بود . وحدود
شمالی آن سراسر مجهول و غیر معین میبود . در نصف اخیر عصر هشدهم کشتی
های روسی پی هم در سواحل شمال این جزیره پدیدار میشد . حکومت
ژاپان که در انوقت موجود بود در سنۀ ۱۷۸۰ نظر دقت خودرا بطرف شمال
توجیه داده در باب کشفیات و تدقیقات جزیره های آنطرف دو مأمورکاشف
با بعضی کشتیها ارسال نمود . در سنۀ ۱۷۹۹ جزیرۀ ( یه دو ) وقسم اعظم
جزیرۀ ( ساخالین ) در زیر نفوذ حاکمیت حکومت مرکزیه ژاپان درآمد .
و ازان وقت در سواحل جزیرۀ (ساخلین) از طرف حکومت ژاپان بعضی
قریه های کلبه های ماهیگیران تأسیس یافت. درسنۀ ۱۸۰۴ در زیر ادارۀ
( له زانوف ) نام سردار روسی يك هیئت سفریۀ به ( ناگازاکی ) آمدند .
رئیس هیئت سفریۀ مذکور نامۀ امپراطور روس را با هدایایی که از طرف
حکومت متبوعۀ خود آورده بود به ( میکادو ) تقدیم کرده عقد کردن يك
معاهده نامۀ تجارتی را در مابین حکومت روس و ژاپان طلب نمود. اما حکومت


صحیفه ۱۸۲ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

ژاپان این مطالب ایلچی روس را اسعاف نکرده رد نمود . لهذا هیئت سفریهٔ
روس بطرف شمال رفته جزیرهٔ ساخالین و (ایتوروپ) را یغما و تاراج کرد .
در سنهٔ ۱۸۰۸ (رینجو) نام يك سیاح جسور ژاپانی تمام ساحل غربی
جزیرهٔ ساخالین را کشف و دور کرده در بعضی نقاط عسکر اقامت داد. وهم
نشان داد که ساخالین نیم جزیره نی بلکه جزیره است . بعد ازین دور دوباره
هیچ يك کشتی روسی در انطرفها دیده نشد . حکومت ژاپان نیز دید که مسئلهٔ
اعمار طرفهای شمالی موجب مصارف عظیمه میشود ، وحاصلات ومنافع آن
هیچ بمصارفات ان مقابله نمیکند لهذا آهسته آهسته عساکر خود را واپس کشیده
در سنهٔ ۱۸۲۱ جزیره را سراسر خالی نمود .
در سنهٔ ۱۸۴۹ یکی از یوز باشیهای روس ( نویلسقوی ) بنا بر تشویق
( قونت موراو یه ف) سردار مشهور روسی بر جزیرهٔ ساخالین هجوم برده
در ساحل غربی جزیره و در جوار ( دوی ) نام موقع يك لیمان - یعنی
لنگرگاهی تاسیس داده است . در سنهٔ ۱۸۵۳ امیرال ( پوتیا تین ) با نامهٔ امپرا
طور (نیکولا) ی نخستین به ژاپانیا آمده این دو مقصد را طلب نمود : یکی اینکه
حدود شمالیه در مابین روس و ژاپان تحدید یابد . دیگر اینکه يك معاهده
نامهٔ تجارت در مابین دولتین عقد شود .
بعد از مذاکرات دور و درازی که در مابین این دو دولت درینباب جریان
یافت نخستین باريك معاهده نامهٔ تجارتی در میان دولت روس و ژاپان امضا
گردید ، وحدود نیز باینصورت تحدید شد : که آبنای ( قوریل ) در مابین
دولتین حد فاصل باشد . اما در باب جزیرهٔ ساخالین هيچ يك تحديد قطعی
قرار داده نشده احوال حاضرهٔ اهالی جزیره که مرکب از روس و ژاپان بود
از هر دو طرف محافظه میشد . روسها ازینمسئله استفاده کرده بکشف کردن
داخلهای جزیره برخاستند ، و یکچند معدن زغال را پیدا نمودند .


صحیفه ۱۸۳ احوال تاریخیهٔ اهالی جلد دوم
در سنهٔ ١٨٥٤ دولت روس در خصوص توسیع ممالک بریهٔ خود در آتابه بحر محیط
سر از نو به فعالیت و کار گذاری آغاز نهاد. در سنهٔ ١٨٥٩ قونت. ور اویه ف معاهده
نامه (آیغون) را که در سنهٔ ١٨٥٨ با حکومت چین عقد نموده بود بهانه و سر رشته
اتخاذ کرده بايك كشتی جنگی به دریاچه (یه دو) آمده بر حکومت ژاپانیا
تكلیف نمود که همهٔ جزیره ساخالین را مال و اراضی روس بشناسند. و آبنای
(په روز) در مابین دولت روس و ژاپان خط حدود تعیین شود. زیرا حکومت
چین بموجب معاهدهٔ (آیغون) که با دولت روس عقد کرده تمام الکه (آمور)
را با قطعات اراضی سواحل بدولت روسى ترك نموده است که جزیره ساخالین
نیز از جملهٔ این قطعات اراضیست. اما رجال دیپلوما تهای ژاپان نیز بر مقاومت
و پایداری قرار داده همه اصرارها و تکلیفهای قونت مور اویه ف را رد نمودند.
و قونت مشارالیه بی نیل مقصود براهیکه آمده بود برگشت.
در سنهٔ ١٨٧١ روسها باز از منکوبیت حال و وضعیت احوال استفاده
کرده، و شهر (الكساندروفسك) را بنا کرده مرکز ادارهٔ جزیره ساخالین
قرار دادند و دایرهٔ نفوذ خود را تا بجهات مختلفهٔ جزیره نشر و وسعت
دادند. حتی تا بحوالی جنوب که قریه های ماهیگران ژاپانی بود نیز توسیع
دایره استیلا نمودند.
بعد از یکمدتی ژاپانها چون شنید که دولت روس (الاسقا) را بر حکومت
متفقهٔ امریکا فروخت ناظر خارجیهٔ ژاپان نیز بخیال فائده برداشتن افتاده اقسام
جنوبی جزیرهٔ ساخالین را که در زیر نفوذ و حاکمیت ژاپان بود خواست که بمبلغ
نیم ملیون پوند بر روسها بفروشد. اما دولت روس به این تکلیف دولت
ژاپان راضی نشده رد نمود.
در سنهٔ ۱۸۷۳ دولت آمریکا خواست که همهٔ حقوق و مدعاتیکه ژاپان در
حق ساخالین دارد بنام روس اشترا نماید. حالا آنکه در همان وقت دولت ژاپان


محيفه ١٨٤
محاربة روس و ژاپان
جلد دوم

بنا بر وصایایکه مفتش فرستاده گنی او در باب جزیرۀ ساخالین بدولت مشارالیها نموده بود برین يك قرار داده بود که همه جزیره را بدولت روس ترك نمايد. در سنه های ما بعد آن بعد از مذاکرات و مناقشات بسیاریکه در بنیاب رو داد نهایت الامر در سنۀ ۱۸۷۵ در مابین هر دو حكومت يك معاهده نامۀ عقد گردید که بموجب اینمعاهده نامه همۀ جزاير (قوریل) مال ژاپانیا، وجزیرۀ ساخالین مال روس میشد .


صحیفه ۱۸۵ بر امدن اردوی دوم ژاپان بخشکه جلد دوم

بر امدن اردوی دوم ژاپان بخشکه

بعد از انکه اردوی نخستین ژاپان در (یالو) مظفر گردید. و مدخل (پور آرتور) برای مرور و عبور کشتیهای بزرگ جنگی روس تا یکدرجه مسدود شد برای براوردن قطعات عسکریه ژاپان در سواحل نیم جزیره (لیاثوطونغ) محذور و مانعی باقی نماند .
تا بحال که این تشبث عسکر براوردن از طرف ژاپانها تأخیر یافته بود از ین بود که اولا سواحل مذکوره بایخ مسدود بود، و دیگر اینکه بیم برامدن دسته کشتیهای جنگئی روس از مدخل پور آرتور و کشتیهای نقلیه ژاپانرا دو چار تهلکه ساختن در مد نظر بود. حالا نکه در ینوقت یخها آب گردید، و مدخل لنگر گاه پور آرتور نیز بسعی و همت جسورانه امیرال (توغو) تا یکدرجه مسدود شد.
از چند هفته باینطرف در میان مردمان ساحل نشین شایع شده بود که يك دسته کشتیهای جنگی نقلیه ژاپانی در حوالئی (طاقوشان) در گشت و گذار است لهذا روسها چنان گمان میبردند که ژاپانه اول در موقع مذکور عسکر خواهند براورد. حالا نکه دفعته عساکر ژاپان در (پیچه وو) بخشکه بیرون برآمده این خبر بکمال دهشت در قلعه (پور آرتور) طنین انداز بیم و رعب قلوب قلعه بندان گردید .
در پنجم ماه می مطابق برج جوزا در پیشگاه (پیچه وو) بقدر (۶۰) قطعه کشتی نقلیه ژاپانی که حامل قطعات اردوی دوم بود عرض وجود نموده بود . اینحرکات اخراج عساکر ژاپانی در زیر حمایه دسته کشتیهای جنگئی ئیکه در زیر


صحيفه ١٨٦ محاربة روس و جاپان جلد دوم

قوماندانی امیرال (حوروزیا) بود اجرا میگردید. و غیر ازین ۱۲ قطعه کشتی جنگی دیگر که از دسته کشتیهای جنگی امیرال (توغو) جدا شده بود نیز این دسته کشتی های جنگئی نقلیه را معاونت و حمایت مینمود . این دوازده قطعه کشتی جنگی از (لیائوتیشان) گرفته تمام اطراف و جوانب پور آرتور را در زیر ترصد و دیده بانی میداشت که به اینصورت خروج و حمله آوری طور پیدو های روس را عدیم الامکان نموده بود .
ساحل شرقی نیم جزیره (لیاؤطونغ) عیناً بساحل غربی (کوریا) مشابهت دارد . یعنی – درین سواحل نیز بیرون برآوردن عسکر و مهمات حربیه خیلی صعوبت و دشواری دارد . در پنجم ماه می بوقت صبح دو قطعه سفینه نقلیه جاپان در حالتی که کشتی (طورپیدو) ی نمبر (۲۰) برفاقت آنها بود در پیشگاه ساحل نمودار گردید . عسکر روس که در تپه ائه سر تپه دیده بانی میکردند با گله های توپهای طورپیدوی نمبر (۲۰) تار و مار گردیدند . بسبب جزر و کم آبی ساحل کشتیهای نقلیه بالطبع بقدر هزار متر دورتر توقف نمودند . افراد عسکر با افسران خود تفنگهای خود را از سر خود بالا گرفته خودشانرا در آب انداختند . و در حالیکه تا بسینه های شان در آب بودند هزار متر مسافه را قطع نموده بساحل برآمدند . برآمدن اینها بساحل همان بود و پدیدار گشتن قسم کلئی سفاین نقلیه عسکری با دسته کشتیهای جنگئی حامئی آنها در کنار افق همان .
افراد عساکریکه اول برآمده بودند برای علامت استیلاء و ورود قسم کلئی بیرق جاپانی را بر سر یک تپه کنار ساحل برافراشتند و صداهای (زنده باد میکادو) را برکشیدند . سه دسته عسکر کشاف روسی که در انجوالی برای محافظه و دیده بانی بودند بر عساکر بیرون برآمده جاپانی آتش کشادند ولی آتش توپ های سه کشتی طوپ کش جاپانی آنها را امان نداده در آن واحد تار و مار نمود .
بساعت هشت روز، قسم کلی نزدیکشد. و بحرکات بیرون برآوردن آغاز


صحیفه ۱۸۷ برامدن اردوی دوم ژاپان بخشکه جلد دوم

تها. این حرکات از طرف دشمن به ادنا سکته و تعرضی نیز دو چار نگردیده بکمال خاطر جمعی اجرا کردید.
اردویی، درینجا بیرون براورده شد اردوی دوم ژاپانست که در زیر کوماندانی و افسرئی جنرال (اوقو) میباشد، و اساساً از فرقه های اول، و سوم، و چارم پیاده، و طرپ نخستین سواری، وغندك دومین توپچی مرکب است.
امر حاضریتی سفر این اردو در پنجم ماه مارچ داده شده بود. در (۱۵) ماه مذکور برای سوار شدن در کشتیها در لنگرگاههای (کوبه) و (اوجیما) به نقلیات عسکریه آغاز شده بود.
این سوقیات بحریه ژاپان که در روزهای اول ماه اپریل – برج ثور – متصور بود بنابر تأثیر حرکات استكشافية اميرال (ماقاروف) چنانچه پیش از این مذکور شده بود به تأخیر و تعطیل افتاده بود.
وقوعات ۱۳ اپریل چنانچه تفصیل آن پیش از این سبقت نموده بود به ژاپانهارا آزادی بخشیده روز دیگر نخستین واپور نقلیه بدریا بادبانگشای عزیمت گردید. واپور نقلیهٔ مذکوره (شینامپو) آمده، و در اینجا همهٔ دستهٔ کشتیهای جنگی نقلیه به آن التحاق نموده منتظر مرور نمودن اردوی نخستین از نهر (یالو) بماندند، و چون اردوی نخستین مظفرانه از نهر (یالو) در گذشتند اینست که این اردوی دومین نیز در ساحل (پیچه وو) بحرکات بیرون برآمدن آغاز نهادند.
درینجا می بینیم که قوهٔ بحریه و بریهٔ ژاپان با همدیگر دست داده، وافق بر نقشه و پلانی که از طرف هیئت ارکان حربیۀ عمومیه کشیده شده خیلی مدبرانه و بصیرت کارانه حرکت کرده اند.
بمجردیکه حرکات بیرون براوردن عسکر آغاز نهاد جنرال (اوقو) بسوی جنوب، و غرب قولهای کشف خودرا بشكل و صورت بادزن سوق


صحيفه ۱۸۸ محاربه روس و جاپان جلد دوم

و ارسال نمود . و دوتولی پیاده را نیز بسوی ( پولانتيه ن ) فرستاد .
روسها از تقرب دسته کشتیهای جنگی نقلیه جاپان در دوم ماه می خبر
دار شده بودند . از انرو کوشش ورزیدند که مفرزه های كوچك كشفيه خود
را بادشمن تماس بدهند . یکی از ین مفرزه ها برجاده ( پولانتيه ن ) بايك قطعه
عسکريه جاپان برابر آمده بعداز يك محاربه مختصری عقب کشیدند .
دسته های دیده بان پیش جاپانی در روز دیگر به ( پولا نتيه ن) درآمده
بريك قطار راه آهنی كه يكسر بسوی ( پور آرتور ) درتك و تازبود اتش بیهوده
اجرا نمودند ، و بقطار هیچ ضرری رسانیده نتوانستند .
روسها ( پولا نتيه ن ) رابی هیچ مدافعه ومقاومه ترك كرده بودند .
جاپانها در همانروز اگرچه خط راه آهن را خراب کردند ولی این تخریبات
چنانچه شایذ و باید مهم نشده بود . چونکه جنرال ( قور و پاتکین ) برای
امپراطور تلگرافی کشیده دران ذکر کرده بودكه : « اگرچه جاپانیها خط راه
آهن را خراب کردند ولی مجابکی تمام راه را تعمیر نموده میرالای ( سپيريد و
قوف ) يك قطاری که از مالزمه حربیه پربود به ( كينچو ) رسانید ، و بعد
ازان ( لوقوموتيف ) – یعنی انجين را سالماًبه لیا ئويانغ پس بیاورد . »
بواقعی که همچنین هم بود . حتى درین قطار غیر از مالزمه حربیه برای
تعمیر و ترمیم کشتیهای جنگی خسارزده روس نیز بسی آلات و ادوات لازمی
موجود بود که اگر این آلات و ادوات به ( پور آرتور ) نمیرسیدی تعمیر و ترمیم
سطحی وساده کشتیهای خسارزده روس ممکن نمیشدی .
نهايت الامر در ١٤ ماه خط راه آهن را بقدر ( ٢٠ ) كیلومترو مسافه
خراب نمودند وراه آمد و شد قطارهای راه آهن روس را سراسر مسدود
ساختند . در آخرین قطار راه آهن که پیش از خراب شدن راه از پور آرتور
حركت نمود نائب امپراطوری ( الكسيه ف ) و « پرنس بوریس » نشسته


صحیفه ۱۸۹ برآمدن اردوی دوم ژاپان بخشکه جلد دوم

بودند، امیرال (الکسیه ف) پور آرتور را ترک کرده به (موکدن) میرفتند.
بنابرین کوماندانی - یعنی سر افسری فیلو - یعنی دسته کشتیهای جنگی (پور آرتور) به امیرال (ویت هفت) محول گردید. جنرال (شتو سل) نیز دانست که برای قلعه پور آرتور يك دوره خطرناکی آغاز نها. چونکه برآوبحرآدر زیر محاصره بماند، و خط مواصله آن نیز منقطع گردید.
امیرال (ویت هفت) بمجردیکه امر و کوماندانی بحریه را بدست گرفت فوق العاده اظهار فعالیت و کارگذاری نمود. اول کاری که کرد آن بود که کشتیهای آتشی را که امیرال (توغو) در مدخل بندرگاه غرق کرده راه را مسدود نموده بود بر هوا کردن گرفت.
درین اثنا يك دسته کشتی جنگی ژاپانی دریاچه (کینچو) و سواحل غربی را متجسسانه کشف و تدقیق مینمود. همین فیلو - یعنی دسته کشتی های جنگی در ۱۷ ماه پل راه آهن نهر (کینچو) را که در زیر محافظه و نگهبانی يك مفرزه عساکر روس بود در زیر آتش توپ گرفته پل را خراب و عساکر روس را تار و مار گردانید. و منطقه اراضی شمالی (کینچو) را برای حرکات عساکر ژاپان پاك و بی خطر ساخت.
امیرال (توغو) برای آنکه وظایف جدیده را که سر از نو برای دسته کشتیهای جنگئی ژاپان آغاز نهاده است بخوبی اجرا نماید دسته کشتیهای جنگی خود را بر قسمهای متعددی جدا نمود. از (تاقوشان) تا محد آبریزش نهر (طاشان) که در جنوب (پیچه وو) واقعست در زیر افسری (حوروزيا) يك دسته کشتی جنگی را به ترصد و دیده بانی مقرر نمود. منطقه جاويرا نيز در زير کو ماندانی امیرال (قانا عوما) ايك دسته كشتئی جنگی به ترصد مامور نمود. اميرال (اوريو) را نیز با قسم کلئی دسته کشتیهای جنگی در نزديكئی (پور آرتور) در دریا چۀ (پچیلی) به ترصد مقر رساخت. ساحل غربی نیم جزیره را نیز خود


صحیفه ۱۹۰ محاربهٔ روس و ژاپان جلد دوم

بالذات ترصد مینمود که تاثیر و حرکت دستهٔ کشتیهای جنگی خود او تابه (ایتفو) تمادی مینمود.
این دستهٔ کشتیهای جنگیئیکه مذکور گردید غیر از ترصد و دیده باشی امر محاصره بوظیفهٔ پاک کردن و رفع نمودن طورپیلها - یعنی نقبهای دریایی که از طرف روسها دران سواحلها افشانده شده بود نیز مامور و مکلف بودند.

ضایعات دستهٔ کشتیهای جنگیئی ژاپان

دریاچهٔ (کیر) که خیلی عمیق و محفوط یک دریاچه ایست بسبب طورپیل هائیکه روسها دران افشانده بودند خیلی تهلکه ناک بود از انرو امیرال (قاناغوما) کشتی های طورپیدویی را که در معیت او بودند برفع و زایل کردن این مواد مهلکه مامور ساخته بسیاری ازان ها را برهوا کرده بودند. ولی وا اسفا که کشتیهای طورپیدوی نمبر ۴۶ و نمبر ۴۸ در اثنایئکه يك طورپیل را میخو استند برهوا کنند طورپیل مذکور پیش ازانکه کشتیی طورپیدوی نمبر ۴۸ بدرجهٔ کافی ازو دور شود آتش گرفته کشتیی طورپیدوی مذکور را از میان بدونیم ساخت و حالا غرق گردید.
در (١٤) ماه (می یاقو) نام کشتیی طوپ کش ژاپانی نیز بعین همین مصیبت گرفتار آمد. واز کشتی نشینانش تنها (۸) نفر رهایی یافت. حالا که بهمینقدر مصیبت اکتفانشد. روز دیگر بسبب ضایع شدن کشتیی (کرو و از ور) (یوشینو) و زرهپوش های (فوجی) و (هاتسوزه) حقیقتا برای ژاپانها يك یوم فلاکت عظیمی شده است کیفیت غرق این سه کشتیی بزرگ را بینندگان آن چنین حکایت میکنند:
در روز ۱۵ ماه می برج جوزا - از سر (کوه طلا) و کوه (لیائوتیشان) دیده شد كه يك دستهٔ کشتیهای جنگیئی ژاپانی که مرکب از سه زرهپوش و سه کرو وا


صحیفه ۱۹۱ ضایعات دسته کشتیهای جنگی ژاپان جلد دوم

زور بود از جهت جنوب شرقی یکسر بسوی (پور آرتور) می آیند . کروو از ور
ها در پیش و زرهپوشها در عقب آنها رفتار داشتند. کشتیهای جنگئی ژاپانی این
یک را عادت کرده بودند که هر روز يك چند گله بر پور آرتور بیندازند . روسها
امروز باز از دیدن کشتیها منتظر آتش طوپ شده بمقابله حاضر میشدند .
دسته کشتیهای جنگئی ژاپان چون بجای مقرری خود نزدیک شدند در
اثنائیکه حاضرئی طوپ اندازی را میخواستند به بینند دفعته زرهپوش (فوجی)
که سوم کشتی بود بيك طور پیلی تماس نموده طور پیل مذکور در زیر بطنی کشتی
از هم بکفید کشتی توقف نمود ؛ و بطرف راست رو به پیش بشدت میل نمود .
يك دود بسیار کثیفی مانند دو ستون مدهش از دور کشهای آن بهوا بلند شد .
از ين يك معلوم گردید که ماشین یعنی – آتشخانه کشتئی مذکور نیز دو چار
خسار گردید . حالا دو کشتئی کرو و از ور به امداد زرهپوش مذکور شتافته
او را از افق (پور آرتور) بیرون کشیدند.
زرهپوش ( فوجی ) پیش از انکه يك ملجای بیابد در اثنای راه غرق
گردید . بعد از غرقشدن (فوجی) بيك چند دقیقه زرهپوش (هاتـوزه) نیز
بيك طور پیلی بر خورده در ظرف یکدقیقه آن کشتی محتشم با سه نفر کوماندانهای
نامدار و سی و سه افسر و سی صد نفر مرتبات خود غرقه گرداب فنا گردید .
تنها امیرال (ناشی یا) و (۳۰) نفر مرتبات رهایی یافتند .
در اثنائیکه دیگر کشتیهای ژاپانی برای امداد قضا زدگان کشتیهای مغروقه
از اطراف و جوانب میدویدند امير الروس از ین سراسیمه کشی دسته کشتیهای
جنگی ژاپان استفاده کردن خواسته ۱٦ قطعه طور پیدو را با کروو ازور (نو
ويق ) برای حمله آوری سوق نمود . ولی دوسه کروو ازور ژاپانی بمقابل
آنها شتافته به آتش شدید طوپ آنها را به برگشتن مجبور گردانید.
حالا از کیفیت غرق کروو از ور محفظه دار (یوشینو) بیان کنیم : کروو از ور


صحيفه ۱۹۲
محاربه روس و جاپان
جلد دوم

مذکور با کروز و زرهپوش (قازوغا) و چند عدد طور پيدو و توپ کش در جوار جزيره ( مياعوتو ) به ترصد مأمور بودند، امروز در انطرفها چنان دمه كثيف و غلیظی حکمفرما بود که در روز روشن چراغهای الکتریکی کشنیها از صد متر و به آنطرف را روشن نمیتوانست . تشبم هیچیکی دیگر خود را نمیتوانستند به بينند . درین اثنا کشتی ( یوشینو ) دفعة در پیش روی خود پیشی کشتی کرو و ازور زرهپوش ( قازوغا ) را مشاهده کرد . تا میخواست که خود را کناره کند مهمیر سر تبر پیشی (قازوغا ) به بغل چپ ( یوشینو ) بشدت بر خورده تابه دایرهٔ ما کینه آن نفوذ نمو .

از شدت این ضربه ماکینه کشتی و آلت الكتريك تنويرات داخلی آن زیر و زبر گردیده داخل کشتی را يك ظلمت تیره درونی استیلا نمود با وجود آنهم کپتان سفینه همه وسایط ممکنه را استعمال کرده به تاخیر کردن غرق شدن کشتی همیکه شید ، لکن همه سعی و غیرت او بی نتیجه بماند چونکه رخنه که مهمیز مدهش (قازوغا) در جسم او کشاده بود خیلی بزرگ بود ، و آب مانند سیل خروشان بداخل کشتی میریخت .

کوماندان کشتی چون دید که همه سعیهای او محو گردید فرو آوردن فلوکه های طرف راست کشتی را امر نمود . تابه اینزمان همۀ مرتبات کشتی سکونت و اعتدال دم خود را محافظه کرده بودند ، و امس های کوماندانرا يكان يكان بجا می آورند .

رخنه سفینه چون بطرف چپ باز شده بودو کشتی یکسر با نطرف میل کرده بود از انرو فلوکه های دست راست را فرو آوردن لازم میآمد و ازین بود که کوماندان نیز همچنین امر نمود .

فلوکه ها بدریا فرو آورده شد مرتبات به تخلیص جان خود شان به امر کوماندان شتافته در فلوکه ها نشستند ، و کسانی هنوز می نشستند که دفعهٔ


صحیفه ۱۹۳ اشتراک ورزیدن کشتیهای ژاپان بمحاربه کینچو جلد دوم
بخلاف قاعده سفینه ( یوشینو ) بطرف راست بر سر فلوکه هایی که پر از قضا
زده‌گان بود ، و هنوز از (یوشینو) دور نشده بودند بشدت هرچه تمامتر بغلطید
وهمه فلوکه ها را از هم پاره پاره کرده با خود بقعر نایاب بحر غوطه خوار
گرداب ممات گردانید. کپتان سفینه در پی رهایی خود نیفتاده ، و در حجرهٔ
خود درامده باسفینهٔ خود یکجاره پیمای بحر عدم گردید .
( اشتراک ورزیدن کشتیهای جنگئی ژاپان بمحاربهٔ کینچو )
جنرال(اوقو) از خط (پولا نتيه‌ن -- و پیچه وو) آهسته آهسته بسوی
جنوب بدوقول به حرکت آغاز نهاد . يك قول خط راه آهن و يك قول راه
سرك را تعقيب مینمود .
جنرال(شتوسل) به اين يك هيچ راضی نبود که اردوی ژاپان بی آنکه به
هیچگونه مقاومت تصادف نماید ، و در مقابل خود کسی را به بینند خرامان
خرامان تابه پیشگاه استحکامات ( پور آرتور ) بیاید ! لهذا خواست که تا
ممکن مرتبه اردوی ژاپانرا بضایعات و مشکلات دوچار نماید ، و تابه نزديك
قلعه برسد در خارج با او خوب پنجه ما بدهد . از انرو بقدر ۷ كيلو متر و بسوی
جنوب قصبهٔ (کینچو) بر تپه های بلند و محكم آن يك وضع مدافعهٔ مستحکمی
تأسیس کرده بود که هر دو جناح این موضع بدریا مستند بود ، در طرف جناح
چپ آن رزنخ فراخ و کم آب (كينچو) ، و در طرف شرق آن يك دریاچهٔ
عمیق و تنگی که تا بخط شمند و فردرون رفته و آنرا دریاچهٔ ( هاند ) مینامند
موجود است . این تپه ها و کوه پشته ها خیلی عارضه ناك وصعب المرور بود .
بناءً علیه بمقا بل اردوئیکه بر ( پور آرتور ) پیش آيد يك سد طبیعئی
تشکیل مینمودند .
محاربهٔ ( کینچو) را در بحث مخصوص محاربات بریه انشاءالله بیان خواهیم


صحیفه 194 محاربه روس و ژاپان جلد دوم

کرد. درینجا تنها از مناسبات حرکات بحریه که به این محاربه تعلق دارد بیان مینمائیم :
در روز (6) ماه می برج جوزا هنگامیکه شفق سر زد طوپچی ژاپان آتش بسیار شدیدی کشاده در زیر حمایه آن قطعات پیاده پیش شدند مرکز را فرقه نخستین، جناح شمال را فرقه سومین، جناح یمین را فرقه چارمین تشکیل میداد.
برای تایید و اعتضاد هجوم عساکر ژاپان و بلرزه آوردن جناح شمال موضع روس دسته کشتیهای جنگی امیرال (حوروزیا) را امیرال (توغو) به دریاچه (کینچو) فرستاده بود.
این دسته کشتیهای مرکب از (4) قطعه طوپ کش، و (4) قطعه طورپیدو بود. بمجردیکه عساکر پیاده به پیش رفتن آغاز کردند دسته کشتیهای جنگی نیز بر جناح شمال روسها آتش کشادند. اما بعد از یک مدت کمی دسته کشتیهای جنگی آتش خود را بریده بدریا بادبانگشا شدند. ژاپانها که درین محاربه بضایعات عظیمه و مشکلات جسیمه گرفتار آمده اند محض ازینست که کشتیهای ژاپانی آتش طوپ خود را قطع نمودند، و سبب این انقطاع آتش کشتیها ازین پیش آمده بود که در صبح همان روز یک دمه بسیار کثیف و غلیظی دریا و خشکه را استیلا کرده بود، و طوفان بسیار شدیدی در شب پیش آمده بود که بسبب آن طوفان دریا خیلی متموج بود، و چون آب دریاچه (کینچو) نیز خیلی کم و تنک است و این عوارض هم با آن ضم و علاوه گردیده بود از اتروکشتی های طوپ کش بساحل تا منزل انداخت مؤثر نزدیک شده نمیتوانستند. لهذا آتش خود شانرا بریده بدریای بزرگ خود را کشیدند حالا آنکه یک کشتی طوپ کش روسی با دو مخرب طورپیدو تا به آخر دریاچه (هاند) بسنگر گرفته بر جناح چپ اردوی ژاپان از گله ریزی خودداری نمیکردند. جنرال (اوقو)


صحیفه ۱۹۵ اشتراك ورزيدن کشتیهای ژاپان بمحاربه کینچو جلد دوم

به تنك آمده بعسکر پیاده خود امر هجوم و یورش را بداد. روسها بيك متانت، واعتدال ، و انضباط بسیار بلیغی که شایان تحسین و آفرینست مدافعه ومقابله میکردند. محاربه بلا فاصله بكمال شدت تا بوقت عصر دوام نمود . جناح چپ ژاپانها خیلی زحمت و مشکلات کشیدند و برای شان یکقدم پیشرفتن میسر نشده بود.
آتش کشتیهای روس خیلی تأثیرناك بود. درین اثنا به جنرال ( اوقو ) خبر مدهش تمام شدن جبه خانه نیز واصل شد . جنرال، در يکدقیقه هول ناك پر خطر تدبیر مأیوسانه آخرین هجوم بردن را اندیشیده بوقت شام باز بر تمام خط حرب عسکر خود امر هجوم و یورش پر شدت را عطا نمود. عساکر ژاپان سر از نو شدت و متانت دلیرانه هژبرانه اظهار کرده ، و مرگ را بنظر حقارت و استخفاف دیده هجوم بردند. ولی با وجود آنهم مسافه بسیاری را قطع کرده نتوانستند ، و تلفات و ضایعات بسیاری دادند جبه خانه نیز لحظه بلحظه رو به تمامی مینها د.
جنرال ( اوقو ) کار را خیلی دشوار و مهلك ديده ميخواست که امر رجعت را بدهد که بناگهان از طرف جناح راست خط حرب دسته کشتی های جنگی طوپ کش ژاپانی ظهور نموده بايك آتش بسیار شدید و مؤثری بمیدان حرب داخل گردید. فرقه چارم ژاپانی که درین جناح بود بدل پر شی آتش طوپ دسته کشتی های جنگئی بر جناح چپ روس که از تأثیر آتش دسته کشتی های جنگی زده و میده شد ه بود يك هجوم شدیدانه و معندانه اجرا نمود.
جناح چپ روس به این هجوم شدید عساکر دلیر ژاپان و آتش مؤثر دسته کشتیهای جنگی تاب آور مقاومت نگردیده سراسر شکست فاحش خوردند ، و موقع خود را ترك كرده رو بفرار نهادند . این موفقیت وکامیابی فرقه چارم نتیجه محاربه را تعیین نمود. یعنی - مظفریت را برای اردوی ژاپان، و مغلوبیت


صحیفه ۱۹۶ محاربه روس و ژاپان جلد دوم
را برای اردوی روس نتیجه بخشید .
محاربه (کینچو) يك نمونه، مثال خوبی برای اشتراك دسته کشتیهای جنگی بحری با اردوی بری و حسن تأثیر آن نشان داد . اگر درینمحاربه معاونت حربیه دسته کشتیهای جنگی بحری نمیبود تشبث اردوی بری عقیم میماند . بلکه انهزام نیز محقق دیده میشد . اما با وجود اینهم ، شرط اساسی این معاونت بحری همانا حاکمیت بحری دسته کشتیهای جنگی ژاپان بود . چونکه ژاپانیها اگر مالك حاکمیت بحریه نمیبودند در انحال ظاهر و آشکار بود كه يك دسته کشتیهای جنگی قوت ناك روسی از (پور آرتور) برآمده در دریاچه (کینچو) اخذ موقع مینمود ، و مانع اشتراك دسته کشتیهای جنگی ژاپان با اردوی بری شان گردیده همین کاریکه در ینوقت دسته کشتیهای جنگی ژاپان در حق اردوی روس اجرا نمود دران وقت دسته کشتی های جنگی روس آن را بر اردوی ژاپان بروی کار میآورد . حالا نکه اميرال (توغو) با تمام دسته کشتیهای جنگی خود (پور آرتور) را از هر طرف محاصره نموده برای منع کردن اینچنین يك تشبث روسها در هر دقیقه حاضر و آماده بود .
در ۲۹ ماه می مفرزه عسکر روس که در ( دالنی ) بودند زیاده بران اقامت را در انجا قابل ندیده قصبه مذکور را خالی کردند . این مفرزه ملزمه شمند و فر یعنی - ریل و دیگر مبانی بندری را محو و برهوا کردند . بعد از محاربه کینچو فردای آن امیرال (توغو) اعلان نمود که عمه شبه جزیره (قوانطونغ) در زیر محاصره بحری گرفته شده است .
(حرکات دسته کشتیهای جنگی ولادیوستوق روس تا به نهایت)
ماه جولایی
در (ولادیوو-توق) بسببی که تهلکه محاصره قریب الوقوع نمی نمود لهذا


صحیفه ۱۹۷ حرکات کشتیهای جنگی ولادیووستوق جلد دوم

نسبت به (پور آرتور) بیم و اندیشه ناکی کمتر حکمفرما بود. تنها از دمه دائمی که موجد نبود اندیشه ظهور کردن ناگهانی دسته کشتی های جنگی ژاپان در دلها يك وسوسه می انداخت.
(بوغاتیر) نام کروزارور روسی که برای مقصد استکشاف به دریاچه (اوسوی) رفته بود بسبب کثرت دمه بسنگ بر خورده دو چارخسار شده بود. این حادثه برای دسته کشتیهای جنگی ولادیووستوق که در اصل خیلی ضعیف بود ضیاع بسیار مهمی شمرده میشد. طوپ ها، و طه رپیلها و دیگر لوازمۀ کشتی مذکور را بیرون کشیده به تدابیر شناور ساختن آن توسل نمودند.
در (٢٥) ماه می امیرال (سقریدلوف) به ولادیووستوق امد که ويس امیرل (نزوبراوف) نیز باو موجود بود. امیرل (سقریدلوف) برای آنکه آمدن خود فعلاً به (ولادیووستوق) اثبات نماید بر امیرال (به زوبرازوف) امر نمود که يك جولانی نموده سفاین نقلیه ژاپانر تعجیز وزحمت رساند. بنابرین در ١٢ ماه جون برج سرطان امیرال مذکور با کروزارورهای (غرومبوی) و (روریق) و (روسیا) به دریا بیرون آمد.
بماه ١٥ ماه جون بقدر (۱۰۰) میل قطع کرده تا به آبنای (شیمونوزاکی) نزدیکگردید. در انجا در منتهای افق دو کشتی دیدند. و سها به تعقیب آن شتافتند اما بسبب دوری مسافه به آن نرسیدند. بعداز كمي يك كشتی دیگری نیز دیدند. کشتی (غرومبوی) در پی آن فتاد. این کشتی نقلیۀ ژاپانی بود که نامش (ایچومی) بود که بدارالحرب عسکر و ارزاق برده حالا واپس گردیده بود. (ایچومی) (غرومبوی) را يك كشتی ژاپانی گمانکرده بود. اما چون يكي يكباريك گله آمده در پیش روی (ایچومی) افتاد و در پی آن دیگر گله ها نیز آمدن گرفت (ایچومی) دانست که خطا خورده دشمن را دوست گمان کرده است. لهذا


محاربه روس و ژاپان
جلد دوم
صحیفه ۱۹۸

همان لحظه کپتان کشتی و دیگر مرتبات بداخل کشتی درامده اوراق مهمه را محو
گردانیدند و بعد ازان خود شانرا بدریا انداختند .
بعد ازانکه ( ایجومی ) را غرق کرد ( غرومبوی ) دو کشتی دیگر
نیز دید ، و در پی آنهاشتابید . نام یکی از ین کشتیها (هیتاشی) بودکه درمیان
آن هزار نفر عسکر، و یکمقدار لوازم حربیه ، و چندرأس اسپ موجودبود.
(هیتاشی) بفرار تشبث ورزید، به اشارت روسها جواب نداد ، بنابرین کر و وا
زور به طوپ اندازی آغاز نهاد . بعد از انکه آتش طوپ یکمدتی دوام ورزید
هیتاشی غرقشد ، بقدر دوصد نفر عسکر به آتش طوپ تلف شدند، ويك قسمی
خودرا خودکشتند، و يك قسمی زنده زنده خود راغرق کردند و تا به آخر نفس
و ابسین بصدا های ( زنده باد میکادو ) دوام میورزیدند .
کشتی دیگر که (سادو) نام داشت مالزمه اسباب ساختن راه آهن مابین
(سه ئول)و(ویجو)را حامل بود و يك بلوك عسكر پل ساز نیز دران موجود بود.
کرنيل (هوشينو) كه آمر کشتی بود همۀ مرتبات و نفرتی کشتی را جمع نموده
خودکشی راسر اسر از یشان منع نموده گفت :که (هر يك فردی از افراد مكلف
ومجبور اند برینکه تابه نفس آخرین خود در راه دولت خود کوشش ورزند ،
و به تیغ یا گلهٔ دشمن بمیرند لهذا شمارا از انتحار یعنی – خودکشی منع مینمایم.
مگر در وقتیکه بدانید که اسیر میشوید . .
روسها بر کشتی(سادو) طور پیلهای متعدد انداختند. اما این طور پیلها
اکثر در زیر خط آب اصابت مینمود، و چون این کشتی بيك ترتيب مخصوصی
ساخته شده بود نفوذ آب را تحدید میکرد ، و بسرعت غرق نمیشد . روس
ها نیز از بیم رسیدن دسته کشتی های جنگی ژاپان يك آن اول رفتن را آرزو
میکردند ازان رو کشتی ( سادو ) را بحال خود ترك داده برفتند . کشتی
سادو باینصورت تالجزيرۀ ( مانزورا ) برفتن موفق گردیده است . از کشتی


صحیفه ۱۹۹ حرکات کشتیهای جنگی ولادیوستوق جلد دوم

(حادو) (۱۵۳) نفر، و از کشتی (هیتاشی) (۵۹۷) نفر به بندرهای ژاپان آمده توانسته است.
این هر دو کشتی اساساً از روس بوده است، در اوایل حرب از طرف ژاپانها مصادره شده، و نامهای آنرا تبدیل داده در خدمت نقلیه استخدام کرده شده است. غیر از سندو کشتی در حوالی مذکوره بقدر (۲۰) قطعه کشتی دیگر ژاپانی که همه باعسکر و مهمات حربیه مملو بودند نیز موجود بود، ولی از طرف روسها کشف نشده به امان مانده اند.
امیرال (قامیمورا) برای عقب گیرئی دسته کشتیهای جنگی روس در (١٥) ماه جون (پور آرتور) را ترك كرده بود، لکن رسیده نتوانست. امیرال (یوندونا) که در (طاقاشیسکی) میبود نيز يك دسته کشتیهای جنگی طورپیدو در عقب کشتیهای روس فرستاده بود ولی بسبب باران و مه هیچ چیزی کامیاب نشدند.
روسها در وقت برگشتن ساحل غربی ژاپونیا را گرفته در (۱۷) ماه بی آنکه بهیچگونه ضایعاتی دوچار شوند به (ولادیوستوق) رسیدند. در اثنای راه کروزورهای روس بيك كشتی انگلیزی که (آلانتون) نام داشت و زغال سنگ بار کرده بود بر خورده آنرا اسیر کردند و با خود به (ولادیوستوق) آوردند. يك كشتی دیگر انگلیزی که پر از مالزمه اسباب خط راه آهن بود و در اوایل حرب از طرف ژاپانها خریداری شده بود نیز بدست روسها افتاده به (ولادیوستوق) آورده شد.
امیرال (قامیمورا) در (۱۹) ماه جون باز بطرف آبنای (کوریا) برگشت. عدم موفقیت و کامیابی مومی الیه درین بار نیز در ژاپان موجب بسی شکایات و اتهامات گردید. اهالی بر اقامتگاه عائله امیرال (قامیمورا) در (توکیو) هجوم برده نمایشها اجرا کردند، حکومت اقامتگاه او را در زیر حمایه پولیس گرفت.


صحیفه ۲۰۰ محاربة روس و جاپان جلد دوم

دختران او که بمکتب اصیل زادگان در (توکیو) دوام میورزیدند از شنیدن بسیار بی طعنه و توبخی که چر اپدرت تا بحال خود را نکشته به ترك کردن مکتب مذکور مجبور گردیدند .
امير ل ( سقريد لوف ) در تلگرافنامه رسمئی خود که به ( پترسبورك ) کشیده میگوید :
« فرقه طر بیدوئی که در ۱۵ ماه حال بسواحل ژاپان فرستاده بودم بعد از اجرای حرکات در انطافها امروز واپس به ( ولادیوو - توق ) رسیدند . فرقه مذکور در ساحل جزیره ( حاق، دا ) به لنگرگاه (جاشی) نزد بکشدند. لکن بسبب مه به داخل لنگرگاه در امده نتوانستند. در اثنای راه بسی کشتی های باری و معونه های ژاپانی را که از ارزاق و کدام بار بودند ضبط کرده اند . درینوقت سفاین حربیه که دسته کشتیهای جنگی (ولادیووستوق) را ترکیب داده برای آنکه برای استقبال دسته کشتیهای جنگی بحره باليك ، حاضر باشند در بندرگاه « ولادیووستوق » استراحت شان قتضا میکند . باوجود آنهم باز دسته کشتیهای جنگی مذکور در « ۳۰ » ماه چون بوقت شفق د پیشکاه « ژه نسان » دیده شدند . و ر داخل لنگرگاه مذکور یکچند کشتی بادبان دار و معونه ها را غرق ، وچوشی عسکرتی ژاپانرا بزیر آتش طوپ گرفته بسوزانیدند . »
در روز اول ماه جولایی بوقت شام کرو وازورهای روس در جوار آبنای ( چوشما ) ظهور کرده بعضی نمایش اجرا کردند . ولی بسبب تاریکی شب باز در پنهار نیز از پنجه امیران (قامیمورا) رهایی یافتند که امیرال (سقريد لوف) در راپورت رسمی خود این تصادف خود را با امیرال ( قامیمورا ) باینصو رت حکایت میکند :
« قوتترا میرال ( به زو برازوف ) با کرووازورهای خود در شام روز


صحیفه ۲۰۱ حرکات کشتیهای جنگی ولادیووستوق جلد دوم

اول ماه جولایی آبنای کوریا را در گذشته بود که به (۷) قطعه کشتیهای جنگی ژاپان برخورده باز گشت. دشمن کشتیهای ما را تعقیب نموده از مسافة بعیدی آتش بی تأثیری برما اجرا نمود. کشتیهای ما جواب ندادند. در ساعت ۸ شب ۱۱ قطعه طورپیدوی دشمن که در پشت جزیره (چوشیما) بسخو کرده بودند بر ما هجوم نمود. ولی هجوم شان بیهوده رفت. روز دیگر در داخل افق از دشمن هیچ اثری دیده نشد. هیچ خسارت و ضایعات نداریم.*
با وجودیکه این تشبثات و حرکات هیچ اهمیتی ندارد ، باز هم امیرال (سقریدلوف) در (ولا دیووستوق) به آن درجه مظهر محبت و توجه عامه گردید که در روز جشن رسمی شناور شدن واپور (بوغایتر) عساکر بریه و بحریة قلعة (ولادیووستوق) «هوررا» ها کشیده عرابة امیرال را بشانه های خود کشیدند. حالا نکه در حقیقت حال موفقیت و کامیابی بزرگ امیرال (سقرید لوف) همین بود که از دستة کشتیهای جنگی امیرال (قامیمورا) را) اجتناب کرده توانسته است.
بعد از انکه کرواوزورهای روس دانستند که امیرال (قامیمورا) برای محافظة سفاین نقلیة ژاپان تدابیر مکملة اتخاذ نموده ، و دیگر هیچ کاری از دست شان بر نمیآید به شکار کردن واپورها تجارتی انگلیز ، والمان ، و آمریکا که مالزمه ساختن راه آهن را به اجرت نقل میدادند آغاز نهادند. امیرال (سقرید لوف) در راپورتی که در پنبپاب نوشته چنین میگوید:
«در ۲۲ ماه جولایی ۱۰۰ میل دورتر از (یوقوهاما) (آرابیا) نام واپور المانی که مالزمة ریل ، و آرد بسیاری بار کرده بود اسیر گرفته شده به (ولاد یووستوق) فرستاده شد. در ۲۳ ماه مذکوريك كشتی ديگرى ديده شده توقيف نموده شد. بعد از آنکه اوراق رسمیه کشتی معاینه گردیده معلوم شد که اين کشتی (کنی قوماندر) نام واپور انگلیزیست که مالزمة اسباب راه آهن را به


صحيفه ٢٠٢ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

(ژاپونيا) ميبرد. لهذا ضبط و مصادره آن لازم آمد. ولی چون آنقدر زغال نداشت که تا به (ولادي وو- توق) برسد از انرو طايفه و عمله واپور مذکور را بيرون بر آورده خود واپور را محو نموديم.
در ٢٤ ماه مذکور يك واپور المانی ديگر ديده شد. چون از غنايم مشروعه بود ضبط گرديد ولی چون رسانيدن آنرا يکی از بندر گاههای روسی امکان نداشت غرق نموده شد.
در ٣٠ ماه مذکور كرووازور های ما بطرف آبنای (چوفارو) حرکت کرد. در ساعت ٣ در نزديكی ساحل شمالی يك قطعه كرووازور ژاپانی با ٣ قطعه طورپيدو ، و در پی آن يك زرهپوش با ٤ قطعه طورپيدو ديده شد. بعد از كمی يك كشتی محافظ ساحل نيز ظهور نمود ولی سرعت كرووازور های ما آنها را خيلی عقب انداخت.

اقدام و تشبث نخستين دسته کشتيهای جنگئی پور آرتور
بر بيرون برآمدن خراج

اميرال (ويت هفت) برای رهایی دادن دسته کشتيهای جنگی خودر از قيد اسارت و محصوريت برين قرارداد که (پور آرتور) را ترك كرده بيرون برآيد.
مومی اليه چنان گمان و تخمين ميکرد که به اين مقصد خود بدون محاربه واصل خواهد شد. با وجوديکه در (پور آرتور) وسايط تعميريه خيلی ناقص بود باز هم کشتيهای خسار زده روس تا يكدرجه بخوبصورت تعمير شده بود که به اينصورت بسبب ضايع شدن زرهپوشهای (هاتسوزه) و (فوجی) دسته کشتيهای جنگی روس از روی عدد زرهپوش بردسته کشتيهای جنگی ژاپون تفوق و برتری هم داشت.
اميرال (ويت هفت) مانوره بيرون برآمدن خود را در ٢٣ ماه جون


صحیفه ۲۰۳ اقدام و تشبث کشتیهای پوآرتور بیرون برآمدن خراج جند دوم

خواست که از قوه بفعل بر آرد. لکن این تصور امیرال بخلاف آرزوی او پنهان نماند. بهر صورتیکه بود ژاپانها خبردار گردیده هنوز در ۲۲ ماه مذکور بوقت شام کشتیهای طور پیدوی ژاپانی برای افشاندن طور پیل – یعنی نقبهای دریایی در گذرگاه دسته کشتیهای جنگی روس در بندرگاه خارجی پدیدار گردیدند .
اگر چه کرووازور های روسی بر این کشتیهای طور پیدوی ژاپانی هجوم برده آنها را دفع نمودند ولی برین قناعت حاصل نتوانستند که آیا آنها را از ایفای وظیفه شان که عبارت از نقب افشانیست آیا منع کرده توانسته اند یا نه ؟ اینست که این اندیشه حرکت بیرون برآمدن را در روز موعود خیلی بتأخیر و مشکلات انداخت .
بهر صورت در ساعت ۸ صبح ۲۳ جون امیرال ( ویت هفت ) بمانوره آغاز نهاد . – یعنی حرکات و تعلیمات قواعد بیرون برآمدن را اجرا نمود. بعد از سه ساعت همۀ دستۀ کشتی های جنگی بیرون برآمده در بندرگاه خارجی اخذ موقع نمودند .
حالا پیش از از انکه بدریای فراخ بحرکت آغاز کنند لازم بود که خط سیر و سفر خود را از طور پیل های افشانده شدۀ دست ژاپانها پاک نمایند. برای اینکار چنان لازم بود که بوسعت حرکت رفتار دسته کشتیهای جنگی يك راهی در دریا تعیین نموده آنراه را قدم بقدم جستجو و تحری نمایند . این عملیات چون یکمدت و زمان درازی میخواست لهذادسته کشتیهای جنگی در بندرگاه خارجی باز لنگر انداز عطالت گردید .
طور پیدوهای روس که برای جستجو مقرر بودند بسیاری از نقبهای دریایی ثابت و سابحی پیدا کرده از راه رفع نمودند. تا آنکه بعد از ظهر کشتیای روس لنگر برداشته بدریای فراخ و آزادرهسپار عزیمت شدند. زرهپوشها بنظامیکه تازی


صحيفه ٢٠٤ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

یعنی ـ یکی بدنبال دیگر حرکت میکردند . در پیش روی همه زرهپوشی که بیرق امیرال بر آن افراشته شده بود میرفت . در دو طرفهٔ زرهپوشها و پیش رو و پس پشت آنها کشتیهای طورپیدو ، وکرووازرها رفتار داشتند .
دستهٔ کشتیهای جنگی روس که به این نظام وانتظام حیرت افزا حرکت میکرد، امیرال (ویت هفت) را چنان گمان بود که بدون محاربه و مزاحم کشتیهای جنگی خود را بهر جائیکه دلش بخواهد سوق خواهد توانست . لکن وا اسفا که بعد از مدت کمی که دستهٔ کشتیهای جنگی بسرعت اعظم خود رفتار نمود همه امیدهای امیرال دو چار تبدل و زوال گردید .
کرووازر های دیده بان ژاپانی که دایما در پیشگاه بندرگاه خارجی (پورت آرتور) دیده بانی و پهره داری میکردند بمجردیکه حاضری خروج روسها را بدیدند در حال بواسطهٔ تلگراف بی سیم امیرال (توغو) را آگاه ساختند.
ژاپانها برای اینگونه احوال هر چیز را از اول حاضر و آماده کرده بودند . جزیرهٔ کوچکی که در جوار (پور آرتور) بود ، وعد تلاقی انتخاب شده بود . وهمه کشتیها از همدیگر بمسافه های معینی که دایما بواسطهٔ اشارت با همدیگر بکمال امنیت مخابره بتوانند موجود بودند. لهذا درینبار نیز اجتماع دستهٔ کشتیهای جنگی ژاپان بسرعتی که شایان حیرتست بوقوع آمد .
امیرال (ویت هفت) از همهٔ اینچیزها بی خبر، و بر موفقیت پلان و نقشه که تصور نموده اعتماد آور بوده متصل قطع مسافه مینمود. چون دستهٔ کشتیهای جنگی روس از ساحل خوب دور شد و بسوی جنوب شرقی توجیه استقامت نمود ، امیرال (توغو) بناگهان از پشت جزیره که تجسسگاه او بود برآمده در پیش روی دستهٔ کشتیهای جنگی روس بوضعیت عمودی حرکت ، واخذ استقامت نمود . و برای بریدن خط رجعت دستهٔ کشتی های جنگی روس يك فرقه دستهٔ کشتی های جنگی طورپیدوی خود را در زیر حمایه چند کرو


صحیفه ۲۰۵ تشبث کشتیهای پورآرتور روس به بیرون برآمدن جلد دوم

و از ورخفيف در مابین دسته کشتیهای جنگی روس و مدخل پورآرتور برای
افشاندن طورپیل روانه نمود .

بر امیرال (ویت هفت) در ین حالت چنان لازم بود که سرفه جویی
نمیکرد و بضایعات خود نظر نکرده بيك تعرض شديد و حمله عنیدی تا بدرجه
که ممکن میبود دشمن خود را دو چار خسار مینمود . هرگاه امیرال روسی
اینچنین حرکت میکرد خیلی بهتر و فائده مندتر بود ازینکه کشتیهای خود را
برای عاقبت فجیعه که وقوع آن محقق مینمود در قید محصوریت بندرگاه پور
آرتور نگهدارد .

لکن امیرال (ویت هفت) از ظهور ناگهانی دسته کشتیهای جنگی ژاپان
مخوف و رعب افتاده بسرعت عظیمه بسوی (پورآرتور) عودت نمود. امیرال
(توغو) چون دید که دشمن رجعت نمود خواست که اگر هیچ نباشد بقدر
ممکن او را در زیر آتش طوپ گرفته هر طرفش را بلرزه در ارد. لهذ در پی اش
شتابان گردید. ولی بسبب فرو آویخته شدن پرده ظلمت شب برین تشبث خود
کامیاب نیامد. بسبب زمان جذر دریا دسته کشتیهای جنگی روس به بندرگاه
داخلی درآمده نتوانسته بالمجبوریه در بندرگاه خارجی لنگر انداز اقامت گردید .

بسببیکه امشب مهتاب خیلی درخشان بود ، ودسته کشتیهای جنگی هم
در زیر حمایه استحکامات درامده بود از هجوم طورپیدوهای دشمن چندان
خوف و باکی نداشت . اما با وجود آنهم طورپیدوهای دلاور ژاپان از ساعت
۱۰ شب تا بصبح به اندك اندك فاصله از اجرای هجوم وصولت فارغ نه نشستند .
ولی بجز از کشتی جنگئی (سیواستبول) روسی دیگر کشتیها را دو چار خسار
نتوانستند. امیرال(توغو) در باب این هجوم طورپیدوهای خود در را پورت خود
چنین مینویسد :

« باران کله که در اطراف طورپیدوهای ماميريخت يك گردباد طوفان


صحيفه ۲۰۶ محاربه روس وژاپان جلد دوم

نهاد آبی برميخيزانيد . وضيای پروژه‌کتورهای ساحل نيز چشمها را می
درخشانيد . لهذا هجوم طورپيدوها يك نتيجه مستحسنه نبخشيد . »
ملاحظه
اين حرکت بيرون برآمدن اميرال روسی بيك تردد و بی تأملی بزرگی
اجرا شد . چونکه در اميرال ( ويت هفت ) عزم قوی ومتانت حرکتی که
در چنين زمانهای بحران آميز برای حاصلشدن موفقيت و نتيجه بکار است
موجود نبود .
از تخمين يك تشبثی که نتيجه آن خيلی مهم بود، بمجرد ديدن دسته کشتی
های جنگی دشمن از محاربه روگردانيدن حقيقتاً که موجب حيرت يك
حرکتیست ! على الخصوص که دسته کشتیهای جنگی ژاپان آنقدر يك فايقيت
عظیمی را هم حائز نبود که دسته کشتیهای جنگی روس بر محاربه کردن با او
جسارت نورزد .
هرگاه امیرال روس وضعیت عمومیه حربیه را بنظر تأمل، وسلامت فکر
ملاحظه و محاکمه میکرد با دسته کشتیهای جنگی ژاپان بکمال جرأت وفداکاری
بمحاربه درآمده تا که میتوانست آنرا دوچار خسارات مینمود . زیرا برای
خود او حیات وممات علی السویه بود. پس هر قدر که دشمن را دوچار خسار
میکرد همانقدر فائده برای وضعیت عمومیه حربیه بظهور می انجامید. حالا نکه
به این حرکت ناشایسته خود که بمجرد دیدن دسته کشتیهای جنگی دشمن
رجعت کرد دسته کشتیهای جنگی خود را بيك انهزام معنوی دو چارو ناقابل
تلافي يك خطای عظیمی ارتکاب و اظهار کرده است .
محاصره پورآرتور
در ۳۰ ماه می بعد از انکه (دالنی ) ضبط واشغال گردید قطعات پیشدار


صحیفه ۲۰۷ محاصره پور آرتور جلد دوم

عساکر ژاپان بحرکات پیشروی آغاز کرده بموقع (سان شیلپو) که نقطه تلاقی
خطوط شمند و فر است مواصلت ، و تابه اواسط ماه جون در انجا اقامت
کردند. درین اثنا اردوی جنرال ( اوقو) با اردوی جنرال (نوژی) مبادله
کرده شد. وغیر ازین دریاچه (تالیه ن) از نقبهای دریایی پاك كردیده ببندر گاه
( دالنی) برای بیرون برآوردن عسکر، وبیرون برآوردن طوپهای بزرگ
محاصره حاضر و آماده کردید .
بعد از اواسط جون اردوی جنرال( نوژی ) که اردوی محاصره گفته
میشود باز بحرکت پیشروی آغاز نهاده بقدر ۱۲ کیلو مترو بسوی شرق پور آرتور
بساحل نهر(لونغ وانغ) بیامد که آنطرف نهر بدست روسها بود .
محاصرینی که از طرف بحر قلعه را محصور داشتند به ایفای اینچند وظایف
موظف ومکلف بودند .
۱ - طوپ ، وعسکر، ومالزمه حربیه که برای اردوی محاصره بری
فرستاده شود آنها را محافظه کردن وبکمال امنیت بخشکه برآوردن .
۲ - جناحهای اردوی محاصره را که تابه در یاممتد شده حمایه کردن .
۳ - بقلعه محصوره داخل شدن ذخیره و دیگر لوازمات را نگذاشتن .
٤ - از قلعه محصوره خروج دسته کشتیهای جنگی روس را منع نمودن .
این فقره آخرین اساس مقصد را تشکیل مینمود. چونکه مقصد کلی همین
بود که پیش از رسیدن دسته کشتیهای جنگی بحر (بالتيك) روسی دسته کشتیهای
جنگی (پور آرتور) محو وفنا گردد. فتح شدن قلعه (پور آرتور) نیز از نقطه های
نظر سیاسی و ملی لزوم مجبر دیده میشد .
مدخل (پور آرتور) در روز با کرو وازورها، و در شب باطور پید و ها تر صد
و در زیر نظارت گرفته میشد. برای تعجیز وزحمت دادن قلعه را از جهت دریا
دایما مفرزه های کوچکی مرکب از طوپ کشها و طورپیدو ها بمدخل


صحیفه ۲۰۸
محاربه روس و جاپان
جلد دوم
فرستاده میشد. وظیفه این مفرزه ها کشف کردن مدخل و جوار آن بود، و در جاهای مناسب که احتمال بر امدن کشتیهای روس از انجاها میرود طورپیل و نقب افشاندن ، و تشبثات بیرون برآمدن کشتیهای روس را عقیم گذاشتن نیز از وظایف اینمفرزه ها بود.
روسها نیز در شبها مدخل را باسدهای متحرك می بستند ، و این سدها را با آتش توپ کشتیهای توپ کش، و توپ خانه های استحکامات خفیفه – چرا که توپ خانه های ثقیله را در درون قلعه برای مدافعهٔ محاصره برده برده بودند – مدافعه میکردند.
در محاربهٔ بری ۳ و ٤ ماه جولایی روسها تپه های دست چپ نهر (لونغ وا لغ) را که ژاپونها ضبط کرده بودند واپس ستانده بودند. بنابرین کوماندان اردوی محاصرهٔ ژاپان به استعمال یك قسمی از توپ های بزرگ محاصرهٔ خود احتیاج دیده بود. آوردن این توپها، و بجاهای مناسب سوار کردن آنها در تمام مدت ماه جولایی دوام ورزید، تا آنکه در ٢٦ ماه جولايي يك گله ریزی بسیار مدهش و شدتناکی اجرا و به هجوم و یورش عمومی آغاز نهادند. به این هجوم و گله اندازی کشتیهای جنگی ژاپان از طرف بحر نیز اشتراك ورزیدند .
روسها نیز موضعهای خود را خیلی خوب محکم بندی کرده مقاومت و مدافعهٔ بسیار عنودانه نشانمیدادند . کشتیهای جنگی روس نیز بمقابلهٔ کشتیهای جنگی ژاپان بیرون برآمده بودند. این کشتیها در زیر حمایهٔ توپ خانه های استحکامات ساحل شرقی درآمده بر کشتیهای ژاپان آتش کشادند. يك گلهٔ (۲۱) سانتیمتروئی کشتی (بایان) روسی، بر پروهٔ کشتی (ژوشیمای) ژاپانی برخورده خیلی خرابی بعمل آورد . لهذا کشتیهای ژاپانی آتش خود را قطع نموده رجعت کردند.
در اثنای رجعت کشتی (چیبودا)ی ژاپانی بيك طورپیلی برخورده طرف سر آن در آب فرورفت، و بهزار مشقت خود را تا به لنگرگاه (دالنی) رسانیده توانست.


صحیفه ۲۰۹ محاصره پورآرتور جلد دوم

محاربه سه روز متمادیاً دوام ورزید. ولی ژاپانها موفق و کامیاب نشدند . بنابر طلب و اصرار جنرال (اشتو سل) اميرال (رایچه ن شتاین) با کشتیهای جنگی (بایان؛ وره تویزان ؛ و پالادا؛ و آسقولد) و طوپکشهای (اوتواشنی؛ وغره ، میاجی؛ وگیلیان) بر کنار کنار ساحل رفته جناح چپ اردوی بری ژاپانهارا بعد از پیشین تا بساعت سه در زیر آتش شدید طوپ بگرفتند. کرووازور (نوویق) با (۱۲) طور پید و از جهت در یا تعرضات محتمله امیرال (توغو) راستر و محافظه میکردند. دسته کشتیهای جنگی ژاپان از بیم تهلكۀ طورپیل، وقوۀ بحریۀ قومند روس که بسبب التحاق کشتی (ره تویزان) زیاده تر کسب قوت کرده بودند و بسبب زخمی شدن کشتی (نوشیما) قوت خودشان کمتر شده بود بر محاربه کردن جسارت نمیورزیدند.
در اثنای عودت دسته کشتیهای جنگی روس به (پورآرتور) کشتی (بایان) به يك طوپيلي مصادمه نموده دو چار خسار گردید . در ۲۸ ماه جولایی جنرال (اشتوسل) اعلان کرد که حمله هجوم متعرضین را رد کردم. دوروز بعد ژاپا نهار باز با همه قوتهای بری و بحرئی خود هجوم و یورش سختی بر قلعه بردند، در (٦) ماه آگست برج سنبله بر شهر و بندرگاه (پورآرتور ) کله ریزی دسته کشتی های جنگی ژاپان بوقوع آمد .


صحيفه ۲۱۰
محاربة روس و جاپان
جلد دوم

محاربه میدان بحری ۱۰ ماه آگست

امیرال (ویت هفت) بعد از خروج (۲۳) ماه جون باز به بندر گاه (پور آرتور) خزیده، دران آرامگاه قدیم خود زانو بزیر اندیشه و سکون نشسته بود که درین اثنا برای رفتن به (ولادیووستوق) از طرف جناب امپراطور يك امر قطعی به او رسید.
بر آمدن دسته کشتی های جنگی روس از (پور آرتور) به انچند سبب خیلی لازم و ضروری مینمود:
اولا اینکه تپه هائیکه استحکامات روس بران مبنی بود تا هنگامیکه بدست دشمن نیفتاده بود قلعه (پور آرتور) برای دسته کشتیهای جنگی روس يك ملجأ و پناهگاه با امن و محفوظی بود . ولی چون بعد از (۳۰) ماه جولایی آنجاها از طرف اردوی بری ژاپان ضبط و استیلا گردید، وطوپ های قلعه کوب محاصره خود شان را بران تپه ها و کوهها جایگیر کرده از هفته اول ماه آگست بکوبیدن قلعه آغاز نهادند از انرو بر امدن دسته کشتیهای جنگی روس از (پور آرتور) واجب و ضرور گردید.
ثانیاً چون این دسته کشتیهای جنگی مانع عسکر برآوردن ژاپانها بسواحل بحر اصفه شده نمیتواند، بودن آن در (پور آرتور) سراسر بیلزم ؛ بلکه مضر شمرده میشد.
ثالثاً رسانیدن مهمات حربیه ، و ارزاق و ذخیره ، و زغال سنگ نیز برای دسته کشتیهای جنگی روز بروز کسب مشکلات مینمود.


صحیفه ۲۱۱ محاربه میدان بحری ۱۰ آگست جلد دوم

رابعاً چون زمان سقوط (پورآرتور) روز بروز تقرب مینمود لاجرم
ازینکه آن کشتیهای نازنینی را که بصرف شدن ملیونها طلا بوجود آمده است
روسها بدست خود آنرا محو و فانی گردانند بهتر آنست که تا میتوانند يك طريق
نجات برای آن جستجو کنند . و ازین مجلس مضيق ومظلم پیشتر از آنکه
برای نیفتادن بدست دشمن به انتحار یعنی — خودکشی مجبور شوند بیرون
برآمده يك چاره نجاتی برای خود بجویند .
بلی! عقل سلیم هم چنین امر مینمود . زیرا بیرق روسی که از خیلی زمانها
بر برج و باره قلعه (پور آرتور) تموجنمای مهابت و سطوت بود به باد طوفان
نهاد بسیار تندی که از طرف جزیره (نیپون) بوزیدن برخواسته بود به تزلزل
سقوط ، ولرزه هبوط آغاز نهاده بود . و چنان دیده میشد که این استحکام
آهنین که حاکمه دریای اقصای شرق شمرده میشود ، در مقابل هجومهای
دلیرانه چپ و راست اولاد های شمس طالع پایداری و استواری نتواند .
لهذا کشتیهای نازنین دلنشین روسی را لازم نیست که در چنین جای خطر
ناك توقف نماید .
حرکت خروج ؛ دایما خیلی خونرین، وشرف انگیز بوقوع می آید .
چونکه دفعته از محاصره برآمدن ، و زنجیر آهنین خط محاصره را بریدن ،
و خود را به آنسو انداختن از خطوه اندازهای مشکلترین عالم حیات شمرده میشود
خروجيهائيكه مانند خروج (عثمان ) پاشا باشد که با يكمشت عسکر حلقهٔ
آهنین دهشت آور محیطۀ خودرا از هم دریده به آنسوبـرجهد در تاریخ بشر
خیلی نادر تصادف میکند .
حالا ببینیم که دسته کشتیهای جنگی روس ، محیط سیار و آتشینی را
که از ماهها او را در بر گرفته است چسان میشکافد؟ و آن زنجیر اسارت و تضییق
را چگونه پاره کرده بآنسو بر میجهد ؟


صحیفه ۲۱۲ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

حاضری حرکت خروج در (۹) ماه آگست اجرا گردید. اميرال
(ویت هفت) برین يك قرار داد که کشتی خسار زده (بایان) را با ده عدد
طورپیدوی زده و زخمی، و کشتیهای طوپ کش در (پور آرتور) بگذا
رد . بعد ازان امر امپراطوری را که برای رفتن ( ولادیو وستوق ) وارد
شده بود بتمام قوماندانها و افسران ماتحت خود تبلیغ نمود .
سخن تمام شد . دسته کشتیهای جنگی (پور آرتور) در عرصه شطرنج
حرب چال آخرین خود را می بازد . تا دیده شود که اسپ تازی ظفر کدام
دسته کشتیهای جنگی را رخ میدهد .
بساعت (٥) صبح کشتیهای که خط آب شان کمتر بود آهسته آهسته
از بندرگاه به برامدن آغاز نهادند . بساعت هشت و نیم تمام دسته کشتیهای
جنگی بیرون برآمده، و به ترتیبی که بیان میشود براه افتادند :

زره پوشها
سه زارویچ [ بیرق خود ویس امیرال (ویت هفت)
بر ان افراشته شده بود ]
ره تویزان ؛
پوبیه دا؛
په ره سویت [ بیرق قونتر اميرال (اوختومسکی)
بر ان افراشته شده بود]
پولتاوا ؛
سیواستیپول ؛

کروواژورها
آسقه لد [ بیرق قونتز اميرال (رایت زه نشتاین)
بر ان افراشته شده بود ]
پالادا ؛
دیانا ؛

این زره پوشها، و کروواژورها اصل دسته کشتیهای جنگی را تشکیل


صحیفه ۲۱۳
محاربه میدان بحری ۱۰ آگست
جلد دوم
داده بود. دیگر سفاین صغیره و کشتی (نوویق) با چند قطعه طوپ کشها در زیر حمایه طور پیدو ها در پیش میرفتند، و برای دسته کشتیهای جنگی راه میکشادند.
از منطقهٔ مهلکه که طور پیل در ان افشانده شده بود در ظرف دو ساعت بیرون برآمدند. بساعت (۱۰) طوپ کش ها، ویک قسمی از طورپیدو ها با سفاین راه بازکن به (پورآرتور) برگشتند. دسته کشتی های جنگی با ده قطعه طورپیدوی مخرب، برفاقت سفینهٔ (نوویق) به استقامت جنوب شرقی توجیه چرخ حرکت، وتدریجا در ساعتی (۱۳) میل تزئید سرعت نمود.
هنوز آفتاب نبرآمده بود. و دسته کشتیهای جنگی روس از بندر گاه بیرون نشده بود که کشتیهای دیده بان ژاپنی بواسطه تلگراف بی سیم به امیرال (توغو) از حرکات حاضرئی برآمدن دسته کشتیهای جنگی روس خبر رسانیده بودند. لهذا اميرال ژاپنی یکنیم ساعت اول از حرکت دسته کشتیهای جنگی روس از جزیره های (ئه لیوت) بادسته کشتی های جنگی نخستین خود حرکت کرده بود. این دسته کشتیهای جنگئی نخستین، از زرهپوشهای (میقازا) که حامل بیرق خود امیرال بود؛ و (آساهی) و (فوجی) و (شیکی شیما)؛ و کروزاورهای (قازوغا)، و (نیشین) مرکب بودند. امیرال (توغو) دسته کشتیهای جنگی خود را بر چنان استقامتی حرکت میداد که در وقت ظهر از طرف بغل راست خود بتمامها کشتیهای دشمن را تفریق و تشخیص مینمود.
یعنی – از طرف پیش بغل چپ دسته کشتیهای جنگئی امیرال (ویت هفت) بقدر هشت نه کیلو متر ودور (۶) قطعه سفینهٔ امیرال (توغو)، وجود بود که اردوی نخستین اصلیٹی ژاپانر اتشكيل میداد، وسبب یگانه زیروزبر ساختن نقشه و پلان روسها همین اردوو همین قوت شده است. در طرف بغل راست آن در مسافهٔ بسیار دوری دسته کشتیهای جنگی دومین ژاپان موجود بود که مرکب از


صحيفه ٢١٤ محاربه روس و ژاپان جلد دوم

كرووازور زره پوش ( ياقومو ) وكرووازورهای محفظه دار ( قازاكی ؛ و
ياغازاغو ؛ وشيطوزه) بودند. این فرقه بحریه اغلب احتمال از جزیره ( ميانو )
می آمدند. دسته کشتیهای جنگی كوچك كوچكی كه از ٤٠ قطعه طور پیدوها
مركب بودند برای داخل شدن بخط الحركات دسته کشتیهای جنگی در منتهای
افق به مانوره های خفی — قواعد و تعليم مشغول دیده میشدند .
دسته کشتیهای جنگی پنجم و ششم ژاپانی که از سفاین قدیمه و فیشن كهنه
مركب بودند درین محاربه اشتراك نتوانسته اند .
امیرال (ويت هفت) درین بار با زيك خطای عظیمی كرده و از فرصت استفاده
نتوانسته از هجوم بردن بردسته کشتیهای نخستین ژاپانی كه بقوت با او مساوی
بلكه فايق هم بود پیش از آنكه دسته كشتی های جنگی دوم به او برسد روگردان
شده بمجرد دیدن دسته کشتیهای جنگی دشمن را خود را بسوی شمال استقامت
داده میدان كارزار راسراسر به اميرال ( توغو ) ترك نمود .
امیرال ژاپانی چون دید که اميرال روسی بسوی شمال چرخ خورد اول
حركتی كه كرد همین بود كه تا ممكن مرتبه خود را از نظر دشمن پنهان نماید. لهذا
دسته کشتیهای جنگی خود را در هشت يك ربع دایره بطرف چپ تبدیل
استقامت داد . بعد از آن بطرف راست بعينه بهمین طور حركت باز براه اول
خود برگشت .
از ظهر ٢٠ دقیقه گذشته بود که درین اثنا دسته کشتیهای جنگی روس نه
اينكه بمحاربه كردن آثار وی آرزو نشان بدهد متصل به استقامت شمال شرقی
بدور شدن نظر دوخته بود . پس اگر اميرال (توغو ) نیز برهمان استقامتی که
داشت برفتار خود دوام میورزید هیچ شبهه نبود که بعد از مدت کمی دسته کشتی
های جنگی دشمن را سراسر از نظر غایب میکرد .
بنابرین امیرال ژاپانی یكی يكبار بحركت شانزده يك يك ربع دايره تبديل