{"book": "adl0082", "page": 1, "text": "Afghanistan Digital Library\n\nadl0082\n\nhttp://hdl.handle.net/2333.1/98sf7m4x\n\nقرارداد تجارتی بین افغانستانی بریتانیا\n\nدر مطبع شرکت رفیق بوطبع رسید کابل\n۱۳۰۱ هجری شمسی\n\nشماره طبع سوم\n\nThis is a PDF version of an item in New York University's Afghanistan\nDigital Library (http://afghanistandl.nyu.edu/). For more information about\nthis item, copy and paste the \"handle\" URL above into a web browser.\nWhen referring to or citing this item please use the \"handle\" URL\nand not this document or the URL from which you downloaded it.\n\nAll works presented on New York University's Afghanistan Digital Library website are, unless\notherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely\nreproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\nNYU Libraries, Digital Library Technical Services, dlts@nyu.edu"}
{"book": "adl0082", "page": 2, "text": "قرار داد تجارتی بین افغانستان و بریطانیا\n\nدر مطبع شرکت رفیق زیور طبع در بر کرد\n۲۱ حوت ۱۳۰۵ شمسی\n\nتعداد طبع دوم . . . . . . . . . . . . . (۵۰۰ جلد)"}
{"book": "adl0082", "page": 3, "text": "[ILL]\n[ILL]\n[ILL]\n[ILL]\n[ILL]"}
{"book": "adl0082", "page": 4, "text": "بسم الله الرحمن الرحیم\nقرار داد تجارتی بین افغانستان بریتانیا\nاز اثریکه در ماده دوازدهم معاهده منعقده فیما بین دولت علیه افغانستان\nو دولت بهیه بریتانیا، مورخه بیست و دوم نومبر ۱۹۲۱ ع مطابق به سی ام\nعقرب ۱۳۰۰ هجری شمسی، دولتین علیتین عاقدتین قبول نموده اند که نمایندگان\nدولتین برای مذاکرات انعقاد قرارداد تجارتی مقرر شوند.\nالف ـ برای تنظیم اموریکه برای اجرای مقاصد مذکوره ماده\nنهم معاهده مزبوره لازم میباشد.\nب : ـ برای انتظام امور تجارتی که در معاهده مذکوره ذکر نشده است\nبنابرین دولتین عالیتین اشخاص ذیل را نماینده خود مقرر نموده اند.\nاز طرف افغانستان\nاقای غلام محمد خان وزیر تجارت\nآقای فیض محمد خان مستشار امور سیاسیات\nاز طرف بریتانیا\nمیجر جان الیسس بریت\nمستر و.ک.فریزرـتیتلر\nخارجیه"}
{"book": "adl0082", "page": 5, "text": "۲\nتا امور مذکوره فوق را تحت غور و بحث آورند، و نیز آنها را مختار\nمیسازند که امور تجارتی را که علاوه از ماده نهم معاهده دولتین در دیگر مواد\nمعاهده مزبوره مذکور میباشند آنرا نیز تحت غور و بحث آورند، و قرار داد تجارتی\nرا که محتوی بر جمله آن اموریست که برای تعمق و مذاکره آن نمایندگان\nمذکور را مختار قرار داده شده منعقد نمایند، لهذا نمایندگان ممتاز مذکور\nفوق بعد از اجتماع در شهر دارالسلطنه کابل و مطالعه و مبادله اعتماد نامه‌های\nخود مواد ذیل را قرار و اتمام نمودند.\nماده اول :- اموالیکه به ترانزیت هندوستان برای داخل شدن\nبافغانستان مطابق بمواد ششم و هفتم عهدنامه بین الدولتین افغانستنا\nو بریتانیا مورخه ماه نومبر ۱۹۲۱ع مطابق بماه عقرب سنه ۱۳ هجری شمسی\nطالب و حائز معفا د باشند، باید از سه راه ذیل بهر کدامیکه\nمطلوب باشد از سرحدات هندوستان بگذرند .\n( ۱ ) راه پشاور - خیبر - طورخم\n( ۲ ) راه تهل - پاره چنار - پیوا\n[ILL] - قلعه جدید"}
{"book": "adl0082", "page": 6, "text": "۳\n\nمادهٔ دوم :- طریق العمل در خصوص ترانزیت مال دولتی افغانستان که\nدر مادهٔ هفتم فقرهٔ اول عهدنامهٔ افغانستان و بریتانیا مذکوراست\nو آن مال دولتی حصول مفاد مادهٔ مذکوره را حائز و طالب است\nدر ضمیمه ( الف ) این قرار داد مرقوم است .\n\nمادهٔ سوم :- طریق العمل در باب اموال تجارتی افغانی که در خصوص آنشان\nمفاد مادهٔ هفتم فقرهٔ دوم معاهده مابین بریتانیا و افغانستان\nمطلوب میباشد ، در ضمیمه ( ب ) این قرار داد معین شده است\n\nمادهٔ چهارم :- حکومت افغانستان متعهده است ، که تعداد کافی از نسخه\nجات نظامنامه ها گمرکات و جمله اوامر و ابلاغ که باعث تغییر جدول\nمذکور باشد ، یا بطور دیگر تاثیر تجارت فیمابین افغانستان و کدام\nحصه از دولت بریتانیا داشته باشد برای وزیر مختار برطانیا\nدر کابل بدهد ۔ و بهمین طور حکومت بریتانیا متعهد است ، که تعداد\nکافی از چنین نسخه جات نظامنامه های گمرکات و جمله اوامر\nو ابلاغ سلطنت متحده بریتانیا را برای وزیر مختار افغانی\nدر لندن و تعداد کافی از همچنین نسخه جات نظامنامه‌ها\n\nنظامنامه ها قرار داد تجارتی .."}
{"book": "adl0082", "page": 7, "text": "۴\nگمرکات و اوراق تبلیغات تجارتی ہندوستان را برای جنرال\nقونسل افغانستان در ہندوستان بدہد.\n\nمادۀ پنجم :- این قرار داد تصدیق خواہد شد، و در عرصۀ دو ماه از تاریخ\nامضای قرار داد مذکور نسخه‌های مصدقۀ آن در لندن\nتعاطی خواہند شد، بعد ازینکہ تصدیق یافت فوراً\nتحت اجرای آید، و تا میعاد بر قراری معاہدۀ بین\nبریطانیا و افغانستان که بتاریخ بیست دوم نومبر ١٩٢١ ع\nمطابق بہ سی ام عقرب ١٣٠٠ ہجری شمسی عقد گردیده\nدوام خواہد داشت.\n\nتتمہ ۔\nاین پنج فقره موادی که در خصوص آن تحریرات\nفوق مذکره و موافقه شده و نمایندگان مذکور فوق قرار داد\nہذا را منظور نموده و دو نسخه بزبان انگریزی و فارسی نوشته\nکه ہر یکی آن بزبان متعلقۀ خود امضا و مهر گردیده، حق مساوی\nدارند، و نمایندہای طرفین اصل نسخہ ہای قرار داد مرتبه را"}
{"book": "adl0082", "page": 8, "text": "۵\nبا هم تبادله نمودند .\nدر کابل تکمیل یافت . تحریر فی یوم سه شنبه پانزدهم جوزا سنه\nهزار و سه صد و دو هجری شمسی، مطابق به پنجم جون سنه هزار و\nنه صد و بیست و سه عیسوی\nمحل امضای نمائندهای افغانی محل امضا نمائندهای برطانیا\nغلام محمد خان وزیر تجارت میجر جان الدسیس بریٹ\nفیض محمد خان مستشار امور وزارت خارجیه مسٹر ولیم واکرنند\nمحل امضا وزیر امور خارجه انگلستان\n\nدگ رقمیو الله سنه ۱۳۰۲ ("}
{"book": "adl0082", "page": 9, "text": "۶\n\nضمیمه الف\n\nقواعد برای اینچنین اشیائیکه مخصوص برای دولت افغانستان\nبلا تادیه محصول گمرک، از خارج هندوستان آورده میشوند.\nمراعات گمرک که تحت مواد ششم و هفتم معاهده فیمابین دولتین\nعالیستین افغانستان و بریتانیا، منباب رسم گمرک اموالیکه در بنادر\nبریتانوی هند برای دولت افغانستان از خارج آورده میشود\nو فوراً روانه افغانستان میگردد منظور شده است در خصوص\nحصول آن مراعات طریق العمل مندرجه ذیل اختیار کرده خواهد شد\nقاعده اول\n\nاموالیکه ملک دولت افغانستان میباشند، بوقت ورود در بندر\nوارده هند باید بقراری که در قانون رسوم بحری مذکور است سیا\nاش گرفته مال را بیرون کرده شود، لیکن اینچنین مال از تادیه محصولیکه تحت\nنظامنامه گمرک واجب الادا باشد مستثنی است، در صورتیکه چهار\n[ILL] اس نقل\n\nنظامنامه مخزن در دیجا نقلی"}
{"book": "adl0082", "page": 10, "text": "قونسل افغانی، یا کدام دیگر اجنت حکومت افغانستان امضایا فته پیش نموده شود\nکه تصدیق نماید مال مذکور ملکیت دولت افغانستان است، و برای کا\nهای عامه افغانستان مطلوبست؛ نه که برای انحصار دولتی، یا تجارت\nحکومتی، و نیز مال مذکور قرار امر حکومت افغانستان بطرف خاک افغانستان\nفرستاده میشود، درخواست مزبور بر توضیحات قسم و مقدار قیمت مال،\nونیز بکدام یکی از راهای مقرره ذیل حمل و نقلش مطلوبست\nمشتمل خواهد بود.\n(۱) راه پشاور - خیبر - طورخم -\n(۲) راه تهل - پاره چنار - پیوار -\n(۳) راه چمن - قلعه جدیده -\n\nقاعدۀ دوم\nدر جمله صورتهائیکه بقرار همچنین درخواست ادخال مال بلاتادیه\nمحصول گمرک ، در بنادر هند منظور است - باید اولا در اداره گمرک ،\nیا بمقام دیگری که آنرا مدیر گمرکات معین کرده باشد، برای تصدیق\nآورده شود. اگر مال از نوعی باشد که شماره انداختن"}
{"book": "adl0082", "page": 11, "text": "قبل از حمل و نقل با تحت نگرانی افسر نظارت گمرک بمهر گمرک مهر شود.\nقاعدهٔ سوم\nبعد از تکمیل دستورالعمل ادارهٔ گمرک، مدیر گمرکات دو نسخه جات\nسواد آن درخواست را که در صورت (الف) معین شده است باسم\nافسر گمرکات سرحدی برطانیه که مامور برای اینچنین کار هاست و یک\nنسخهٔ درخواست مزبور را که مکملاً تسوید شده باشد باسم شعبهٔ تجارتی حکومتی\nهند گسیل مینماید.\nقاعدهٔ چهارم\nمامور گمرکات سرحدی بریتانیا بعد از مطمئن شدن از ملاحظهٔ خود\nدر خصوص شناسائی آن مال در یک نسخه صورت (الف) که باسم او فرستاده\nشده است تصدیق مینماید، که آن مال بطرف خاک افغانستان بهمان\nصورت که از بندر وارده نقل شده بود وارد شده، یا سر دوباره بابسته و مهر\nشده، و نسخهٔ مذکور را واپس بمدیر گمرک متعلقهٔ او ارسال مینماید، و دیگر نسخهٔ سواد\nنیز بطریق فوق تصدیق شده باسم وزیر مختار بریتانیا در کابل، یا باسم کدام\nنسخه مامور گمرک سرحد [ILL]"}
{"book": "adl0082", "page": 12, "text": "۹\n\nجدول الف\n\nنمرۀ مسلسل جدول مال از طرف قونسل یا اجنت افغانی....\n\nنمرۀ مسلسل ادارۀ گمرک .....\n\nمرسل ..... مرسل الیه ......\n\nدوستدار شرف این درخواست را دارد که مال مندرجۀ ذیل را\n\nکه بذریعۀ جہاز .... ارسال شده است که بتاریخ .... بمقام .....\n\nرسیده است، و بتوسط تجاران ..... برداشته میشود، کہ بلا ادای\n\nمحصول اجازۀ داخل شدن داده شود، تصدیق مینمایم که این مال ملک\n\nدولت افغانستانست، و برای کارهای عامۀ افغانستان مطلوبست\n\nو مال مذکور برای انحصار دولتی، یا تجارت حکومتی نمیباشد، و تحت حکم\n\nآن دولت از راه .... بطرف افغانستان ارسال میشود، و این مال قبل از\n\nعبور یافتن از سرحد، از نظر مامور گمرک سرحدی بریتانیا، یا منصبداریکه مامور\n\nمذکور معین نماید خواهد گذشت. . امضا\n\nتاریخ ....... قونسل افغانی یا دیگر اجنت افغانستـــان\n\n|نمرۀ مسلسل|نمرۀ عدد علامات|کیفیت اندازه|بارها جسامت|مشمولات تفصیل|قیمت|\n|---|---|---|---|---|---|\n| | | | | |روپیه آند پای|"}
{"book": "adl0082", "page": 13, "text": "۱۰\n\nمسلسل جدول الف\nبرای اندراج در ادارهٔ گمرک\n\nنمرهٔ اعلان عامهٔ ادخالات ......\n\nنمره و تاریخ بل ادخالات ......\nشناخته شد، که تمام مال باستثنای آن که بطور مبین قابل\nشناختن است، زیر نظارت من مهر شد.\nناظر گمرکات ...... ادارهٔ گمرک ......\nتاریخ ......\n\nبلامحصول گمرک اجازهٔ داخل شدن داده شده.\nمدیر گمرکات\nتصدیق میشود که مال متذکرهٔ فوق همانصورتیکه از هندوارڈ اسال گردیده بود\nبطرف خاک افغانستان نقل کرده شد یا بعد از آنکه دو بار بندی و مهر گردید.\nتاریخ ...... مامور گمرک سرحدی بریتانیا"}
{"book": "adl0082", "page": 14, "text": "ضمیمه ب\nقواعد برای تادیه واپسی محصولات مال التجاره که به ترانزیت\nهندوستان بافغانستان میگذرد.\n(۱) طریق العمل باداره گمرکات .\nقاعده اول\nبحالیکه مال برای عبور بافغانستان در هندوستان\nوارد شود، باید که صاحب مال، و یا از طرف صاحب مال بهر کس اجازه\nنماید، بوقت داخله باداره گمرکات مذکور\nالف: ـــ بیان کند که آن مال برای اینچنین عبور یافتن است.\nب: ـــ گذرگاه راه های مخصوص ذیل را آشکارا نماید که از\nکدام یکی از آنها مال عبور میکند.\n(۱) راه پشاور ـــ خیبر ـــ طورخم ـــ\n(۲) راه تهل ـــ پاره چنار ـــ پیوار ـــ\n(۳) راه چمن ـــ قلعه جدید ـــ\n\nقرارداد تجارتی ۵۰۰ نسخه"}
{"book": "adl0082", "page": 15, "text": "۱۲\n\nونیز چهار نسخه اصل و نقل بیجک را که مطابق بجدول (ب) میباشد\nپیش کند.\n\nج: محصول را بمطابق نظامنامۀ گمرک تادیه کند.\n\nد: اظهار نماید که آیا واپسی محصول اموال خود را به بندرگاه واپس\nمیگیرد، و یا بکدام خزانۀ قریب ترین سرحد.\n\nقاعدۀ دوم\nبتعمیل شرائطیکه در قاعدۀ اول مذکور هستند، همان مال را مهر\nگمرکخانه برطانوی زده بمعه اصل بیجک بعد ملاحظه و تکمیل کردن بمالک داده\nمیشود، و دوم و سوم نسخه هوا همان بیجک را مدیر گمرکات بصاحب منصب\nگمرکات سرحدی برطانوی بمنتهای ریل میفرستد.\n\nقاعدۀ سوم\nبرای استرداد محصولیکه مطابق بقاعدۀ اول فقرۀ (ج)\nتادیه شده، صاحب مال یا ایجنٹ آن بمدیر گمرک یا بافسر خزانۀ\nسرحدی که صاحب مال تحت قاعدۀ اول بفقرۀ (د) اظهار نموده\n\nقرارداد تجارتی ۵۰ نسخه"}
{"book": "adl0082", "page": 16, "text": "۱۳\n\nالف : — با مضاے منصبدار گمرکات برطانیه یا نائبش در سرحد\nباینطور رسیده باشد، که مال مذکوره رو بروی مامور افغانی از\nسرحد عبور یافت .\nب : — و هم مامور افغانی امضا کرده باشد که مال بخاک افغانستان\nبرای تادیه محصول رسیده است .\nقاعدۀ چهارم\nتفصیل مال این رقم که درین قسم بیجکها مذکور باشد، در یک کتاب\nعلیحده که برای همچنین مطلب مخصوص باشد، مدیر گمرکات برطانیه\nدرج خواهد کرد .\n( ۲ ) طریق العمل بنتهای ریل نزدیک سرحد .\nقاعدۀ پنجم\nچون دوم و سوم نسخہ جات بیجک از مدیر گمرکات برطانیه بدست\nمامور گمرکات برطانیه برسد، نسخۀ دوم را پیش خود نگهدارد و سوام\nسوم را بنائب خود بسرحد خواهد فرستاد .\n\nقرارداد تجارتی ۵۰۰ نسخه"}
{"book": "adl0082", "page": 17, "text": "۱۴\n\nقاعده هشتم\n\nهر این رقم مال که در منتهایی ریل برسد، و دوباره بارساختن\nبخواهد، در جای بارساختن که در پشاور و تهل و چمن مقرر شده است\nباید صاحب مال یا نماینده اش بیارد در آنجا منصبدار گمرکات سرحدی\nبرطانیه یا نائب آن که مامور آنجاست، مال را مطابق نقل اول بیجک\nدیده همراه نسخه دوم آن بیجک که از بندر بادر رسیده باشد مقابله خواهد نمود.\nاگر موادها صحیح و سالم بودند و مال مطابق توضیح بیجک مبین باشد، مامو\nمذکور گمرکات سرحدی برطانیه زیر نظارت خود کمرگربسته و مهر کرده هریک\nاز نسخه‌جات سواد بیجک را بتوضیح و تفصیل تبدیل تعداد بستگی که بموجب\nبار شکستن شده باشد همان مال را سیاهه کرده مال و نقل نسخه اول\nبیجک مال را بناقل مال واپس میدهد، و تفصیل تبدیل تعداد صورتهای\nبارها که به پشت نسخه‌ بیجک درج شده باشد، در کتاب مخصوص انداراج\nنموده نسخه دوم را بماموریکه بسرحد متعین باشد میفرستد، چون همان نسخه\nدوم بمامور برطانوی که بسرحد متعین باشد برسد - او آن تفصیل را که\n\nقم ۱۲ د پجاعلی ۵۰۰ نسخه"}
{"book": "adl0082", "page": 18, "text": "۱۵\nاندراج نموده نسخه دوم را بمنصبدار خود که بمنتهای ریل متعین باشد\nخواهد فرستاد( ۳ )طریق العمل بخط سرحد .\nقاعده هفتم\nمالیکه بار بستن نمیخواهد، ونیز مالیکه مطابق قاعده هشتم مکرراً\nبار بسته شده باشد، در حالیکه ضرورت معلوم شود بوقت عبور سرحد\nبمامور برطانیه در سرحد و ماموریکه از طرف دولت افغانیه برای\nاینچنین غرض مامور شده باشد، برای ملاحظه پیش کرده شود اگر بوقت\nاینچنین ملاحظه مواہیر یکه در گمرکخانه یا خانه بار بستن چسپانده شده باشد\nصحیح و سالم باشد و بارہا مطابق توضیح نقل نمبر اول بچک و نسخه\nسوم باشد، پس در انصورت مامورین دولتین تصدیق ہارا که در\nروی نسخه های بچک چاپ شده باشد امضا خواهند کرد نقل\nنمبر اول بچک بمالک پس داده خواهد شد، و نسخه سوم سواد بچک\nبمنصبدار برطانوی که به منتهای ریل متعین باشد فرستاده خواهد شد،\nمنصبدار مذکور نسخه دوم را امضا وتصدیق کرده نسخه مذکوره بخدمت\nمدیر گمرکات بندر برطانوی یا افسر خزانه برطانوی سرحدی) ارسال"}
{"book": "adl0082", "page": 19, "text": "۱۶\nخواهد کرد ۔ و نسخه سیوم را برای کاتب سفارتخانه مختار برطانیه\nمتعین کابل ، یا کدام ماموری که سفارت موصوفه معین کند\nارسال خواهد نمود.\n\nقاعده هشتم\n\nخزینه دار خزانه مطلوبه سرحدی ، قبل از مسترد نمودن محصول\nسواد اصلی بیجک را که صاحب مال پیش نموده است همراه سواد دوم\nبیجک مذکور که از مامور سرحدی گمرکات برطانیه باو رسیده مقابل\nمیکند ، بعد از تادیه محصول ، خزانه دار مذکور نسخه بیجک اصلی را نزد\nخود نگه میدارد ، و نسخه دوم را بمدیر گمرک روانه میکند ، و اندراج میکند\nکه ادائی کرده شد ."}
{"book": "adl0082", "page": 20, "text": "بجک (در چهار نسخه) اصلی\nجدول ب بتوسط\n۱۹۲ میرساند از\nبموجبکه مال التجاره که تحت مهر گمرک هندوستان ببرطانوی را عبور نموده بافغانستان میرسد . . . . . . . از . . . . . . . . .\nاز راه\n۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹ ۱۰\nنشان و نمبر نمبر و کیفیت کیفیت مال وزن قیمت برای نرخ محصول جمله مبلغ محصول نمبر و تاریخ جمله وزن بسته ها تصدیق افسر برطانوی در وقت معاین مال در محل ورود به . . . . .\nبر بسته ها بسته ها یا مقدار محصول بل ادخالات\nروپیه - آنه - پای روپیه - آنه - پای هندرتیت - کواتر - پوند تصدیق مینمایم که مال مندرجه ذیل قرار قاعده شناخته شدند و سرحدد را\nاز . . . . . . مقام عبور کردند\nدر صورت اصلی خود\nدر صورت تغییر یافته که بطرف دیگر این ورق مرقوم است ، دوبجک با مامور\nحکومت افغانستان تحویل داده شد--\nافسر برطانوی\nتصدیق مینمایم که مال مندرجه ذیل برابراي ثبوت غائی و باج گذاری محصول\nگمرک واصل گردیدم افسر حکومتی افغانستان\nتصدیق مینمایم که بسته های فوق الذکر را شناختم ه بحروف و ہندسہ مندرج شود) با من تصدیق میکنم که این بجک برابر اصلی اظهار نموده (ایم)\nو تحت نگرانی خود بمهر گمرک محرم نمودم - والتما مینمایم که استرداد محصول در خزانه . . . . . بعمل آید-\nناظم گمرکخانه\nنائیب مدیر گمرکات گمرکخانه ۱۹۲ صاحب مال\n۱۹۲ ۱۹۲"}
{"book": "adl0082", "page": 21, "text": "بسته و نشانات اصلی\nنمبر نشانات جدید\nتصدیق مینمایم که مال فوق الذکر باز باربندی شده و بحضور من باز مختم گردید ــ\nمورخه . . . . . . . .\nافسر گمرک سرحد\nبارخانه باز باربندی کردن ــ"}