{"book": "adl0075", "page": 1, "text": "نظامنامه\nتشکیلات مکاتب افغانیه\nدر مطبعه ماشین خانه کابل\n[بطبع رسید؟]\n[۱۳۰۲؟]"}
{"book": "adl0075", "page": 2, "text": "نظامنامه\nتشکیلات اساسیۂ افغانستان\nدر مطبع دائرة تحریرات مجلس عالی وزراء طبع گردید\n١٥ جوزا – سنه ١٣٠٢\nتعداد طبع . . . . . . . . (٣٠٠٠) جلد"}
{"book": "adl0075", "page": 3, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0075", "page": 4, "text": "بسم الله الرحمن الرحیم\n\nنظامنامه تشکیلات اساسیه افغانستا\n\nباب اول\nهیئت اداره\n\nقاعده مقدمه\n(۱) : در افغانستان وظیفه اداره حکومت مفوض است بهیئت\nوزرا و اداره مستقله .\n(۲) : وزرا در هر وقت که تفتیش اجرات و احوال مامورین\nشعب منسوبه وزارت خود را لزوم ببینند بحضور ملوکانه\n\nتشکیلات اساسیّه"}
{"book": "adl0075", "page": 5, "text": "۲\n\nعرض نمایند تا بقرار قاعدهٔ (۳) هیئت تفتیشیه تعیین\nو اعزام شوند .\n\n(۳):— برای تفتیش احوال عمومیهٔ مأمورین وقتاً فوقتاً یک هیئت\nتفتیشیه بموجب عرض وزرا یا بارادهٔ سنیه اعزام میشود\nرئیس و دو نفر اعضای اوّل و دوّم از طرف قرین الشرف\nهمایونی انتخاب گردیده و باقی اعضای آن از طرف\nوزیر و یا مدیر مستقله تعیین میشوند .\n\nمفتشین موافق بنظامنامهٔ جداگانهٔ مخصوص خود کار\nمیکنند .\n\n* *\n*\n\nنظامات تفتیشیه"}
{"book": "adl0075", "page": 6, "text": "۳\n\nفصلِ اوّل\n(هیئتِ ادارهٔ مرکزیّه)\n(۴) : - ادارهٔ مرکزیّه مرکب است از وزارت‌ها و ادارهٔ مستقله.\n(۵) : - وزارات بروجه ذیل میباشند :-\nاقل :- وزارتِ حرّبیّه.\nدوّم :- \" خارجيّه.\nسوّم :- \" داخليّه.\nچهارم :- \" عدليّه.\nپنجم :- \" ماليّه.\nششم :- \" معارف.\nهفتم :- \" تجارت.\nهشتم :- ریاستِ شورای دولت.\n(۶) :- ادارهٔ مستقلّهٔ طبّيّه مانند دیگر وزارات براه راست در\nحضور اشرف همایونی مسئول شناخته میشود.\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 7, "text": "٤\nوزارت حربيّه\n(۷) :- وزارت حربيّه مأمور است باجرای امور عسكريه افغانستان\nچون وزیر حربیّه مأمور بزرگ عسکری میباشد تمامی منصبداران\nقطعات عسکریه در تحت امر مشارالیه رفتار مینمایند .\nوزارت حربیه مرکب است از دوائر ذیل :-\n(۱):- دائره ارکان حربیه عمومیه .\n(۲):- \" محاکمات .\n(۳):- مدیریت امور شخصیه .\n(٤):- \" معاشات و لوازمات .\n(٥):- \" سرحدات .\n(٦):- \" طبیه .\n(۷):- مکاتبت مكتوب .\n(۸):- \" اوراق .\n(۸) :- مدیریت ماشینخانه عسکری نیز بوزارت حربیه مربوط است.\n(۹) :- دائره ارکان حربیّه عمومیه موظف است بتشكيلات\nحضریّه و سفریه اردوی عسکری و با خبری احوالات"}
{"book": "adl0075", "page": 8, "text": "داخلہ واردو ہای خارجیه همجوار افغانستان و ترتیب\nتعلیمات عسکری .\n(۱۰):ـ دائره محاکمات بتدقیق و تصفیه امور جزائیه عسکری\nمامور است .\n(۱۱):ـ کافۀ معلومات اخلاقیه و تربیه و خدمات و احوالات\nخصوصیه منصبداران و تجویز اکمال تعداد سپاهیان\nمتعلق مدیریت امور شخصیه میباشد .\n(۱۲):ـ مدیریت معاشات و لوازمات بنظارت اکمال نواقص\nمعاشات و تجهیزات عسکری افغانستان و تعیین تخصیصات\nسالانه بودجه عسکری موظف است .\n(۱۳):ـ مدیریت سرحدات به امورات متعلقه سرحدی مشغول است.\n(١٤):ـ مدیریت طبیه به امور صحیه انسانیه و حیوانات عسکری\nافغانستان مکلف میباشد .\nآن\n(١٥):ـ سرکاتبت مکتوب واوراق بر وفق نظامنامه مخصوص\nایفای وظایف مینمایند .\n(١٦):ـ در ایالت کابل وولایات وحکومتیهای اعلیٰ بقدر\nلزوم قطعات عسکری بنام قول اردو و فرقه و غند"}
{"book": "adl0075", "page": 9, "text": "۶\nمستقل موجود است.\nازین قطعات عسکری در حکومتیها و سرحدات و دیگر موضع\nاز روی اهمیت یک یک مفرزه عسکری تقسیم و\nمقرر میشوند.\n(۱۷) :- رئیس ارکان حربیه عمومیه و رئیس دائره محاکمات و جمله\nارکان عسکریه و قوماندانهای لوا و فرقه و قول اردو\nو مدیر مکتب حربیه بالذات از طرف اشرف شاهانه انتخاب\nتعیین میشوند.\n(۱۸):- مدیران دوائر مرکزی وزارت حربیه و آمران عسکریه از طرف\nوزیر حربیه انتخاب و بمنظوری حضور شاهانه مقرر میشوند\nضابطان عسکری مطابق نظامنامه ترفیع منصبداران عسکری\nاز قوماندانهای حربیه انتخاب و از طرف وزیر حربیه\nمنظوری مییابند، خورد ضابطان عسکریه بمجلس قطعات\nعسکری ولایات و حکومتیهای اعلیٰ انتخاب و منظوری\nقوماندانهای منسوبه شان مقرر میشوند.\nدر خصوص ترفیع رتبه های صاحبمنصبان و منصب\nرسیدن طلبه مکتب حربیه حسب نظامنامه مخصوص آن"}
{"book": "adl0075", "page": 10, "text": "از طرف وزیر حربیه عرض و از حضور اعلیحضرت همایون منظور\nفرموده میشوند .\n(۱۹) :— در وزارت حربیه بزیر ریاست وزیر حربیه یک مجلس عسکری\nمنعقد میشود رئیس ارکان حربیه و رئیس محاکمات و مدیران\nدوائر و سرکاتب مکتوب اعضای مجلس مذکور هستند .\nدرین مجلس امورات عسکری بحث و مذاکره میشود .\n(۲۰) :— امور سفربری و تنظیم وتنسیق اردوی همایونی و صورت\nاجرای معاملات اخذ عسکری مطابق بنظا منامۀ\nمخصوصۀ آن اجرا شود .\n* *\n*\nتنظیمات آشتیانیه"}
{"book": "adl0075", "page": 11, "text": "وزارت خارجیه\n(۲۱) :- وزارت خارجیه مأمور است بتدویز مناسباتیکه افغانستا\nبا دول اجنبیه دارد .\nسفرا و جنرال قونسلها و قونسلهائیکه از افغانستان\nبنزد حکومت اجنبیه مأمور شده اند جمله در زیر امر وزیر خارجیه\nمیباشند .\nمخابراتیکه در میان حکومت افغانستان و سفرا و مأمورین سیازۀ\nاجنبیه که در مرکز سلطنت میباشند مبادله میشود خاص\nبتوسط وزارت خارجیه اجرا میابد و کافۀ مناسبات\nرسمیۀ دولت که با سفارتها بوقوع می آید از طرف\nوزیر خارجیه اداره میشود .\n(۲۲) :- وزارت خارجیه مرکب است از مستشاریت و دوائر ذیل :-\n(۱) :- مستشاریت .\n(۲) :- مدیریت شعبۀ ایرانی ، عثمانی ، بخاری ، خیوه ، عرب ، مصر.\n(۳) :- \" \" ترکستان ، روس ، چین ، جاپان .\n(٤) :- \" \" هندوستان و انگلستان و اوروپا.\nتشکیلات اساسی کشم"}
{"book": "adl0075", "page": 12, "text": "۹\n\n(۵) ۱- مدیریت شفره و دارالترجمه .\n(۶) :- \" اوراق .\n(۷) :- \" محاسبه .\n(۲۳) : مدیر هر شعبه مشغول است به امور سیاسیه و قونسلگری مملکتیکه\nبآن متعلق است . مدیر اوراق و محاسبه بر وفق\nنظامات مخصوصه ایفای وظایف مینمایند.\n(۲۴) : سفرا افغانی که بدول خارجیه میروند و مستشار وزارت\nبالذات از طرف علیاحضرت همایونی تعیین میشوند مدیران\nوزارت خارجیه و جنرال قونسلها و قونسلها از طرف\n(انجمن انتخاب مأمورین خارجیه) انتخاب و بمنظوری حضور\nشاهانه مقرر میشوند .\nمعاونان و سرکاتبها و کاتبهای وزارت و سفارات\nو دیگر مأمورین خارجیه بانتخاب (انجمن انتخاب مأمورین خارجیه) تصدیق\nوزیر خارجیه تعیین میشوند .\nبرای انتخاب مأمورین خارجیه زیر ریاست وزیر\nخارجیه یک (انجمن انتخاب مأمورین خارجیه) موجود است اعضای\nانجمن مذکور مستشار و مدیران وزارت خارجیه میباشند ."}
{"book": "adl0075", "page": 13, "text": "۱۰\n\nوزارت داخلیه\n\n(۲۵) :- وزارت داخلیه مأمور است بامور ملکیه افغانستان\nوالی کابل و جمیع نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی در\nامور داخلیه کاملاً در زیر امر وزیر داخلیه میباشند .\n(۲۶) :- در وزارت داخلیه مدیریت مأمورین ، مدیریت عمومیه\nنفوس ، مدیریت پوسته و تلغراف و تیلفون ،\nمدیریت معابر ، سرکاتبیت مکتوب ، سرکاتبیت\nمحاسبه ، سرکاتبیت اوراق موجود است ، مدیریت\nماشینخانه ملکی نیز بوزارت داخلیه مربوط است .\n(۲۷) :- والی کابل و نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی و حاکمان\nکلان بالذات از طرف اشرف پادشاهی انتخاب\nو تعیین فرموده میشوند .\n(۲۸) :- مدیران وزارت داخلیه و حاکم های درجه اول و دوم\nدر (انجمن انتخاب مأمورین داخلیه) انتخاب و از حضور\nمبارک پادشاهی مأموریت شان منظور میشود .\n(۲۹) :- سرکاتب مکتوب ، و سرکاتب اوراق وزارت و حکام\n\nتشکیلات اساسی دولتی افغانستان"}
{"book": "adl0075", "page": 14, "text": "۱۱\n\nدرجهٔ سوم از طرف (انجمن انتخاب مأمورین داخليّه)\nانتخاب و از طرف وزیر داخليّه منظور میشوند .\n(۳۰) :— سرکاتب های مکتوب نویسی والی کابل و نائب الحکومهٔ\nو حاکم های اعلی و کاتبهای تحریرات حکومتی ها\nبنابر قرارداد مجلس های مشورهٔ مرکز حکومتیهای\nمنسوبهٔ خودشان انتخاب و از طرف خود آنها مقرّر\nمیشوند و علاقه دار های مجلس های مشورهٔ ولایات\nو حکومتی های اعلی انتخاب میشوند لکن تصدیق\nورقهای انتخاب شان بوزارت داخليّه و\nدر آن خصوص حاصل کردن منظوری وزیر داخليّه\nضروری است .\n(۳۱) :— انجمن انتخاب مأمورین داخليّه در تحت ریاست وزیر\nداخليّه منعقد میشود .\n(۳۲) :— مدیران و سرکاتب مکتوب نویسی وزارت داخليّه\nاعضای انجمن مذکور میباشند .\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 15, "text": "۱۲\nوزارت عدلیه\n(۳۳): - در افغانستان برای منتظم گردانیدن امور عدلیه و قوۀ انضباطیه، وزارت عدلیه مأمور است.\n(٣٤): - وظائف وزیر عدلیه از قرار ذیل است:-\nاوّل:- نگهداشت و محافظهٔ وظائف مأمورین محاکم عدلیه و قوۀ انضباطیۀ افغانستان تا هیچکس بکارهای موظفۀ شان جبراً اجرا و مداخلت کرده نتوانند.\nدوّم:- نگرانی ایفای وظائف قضاة و عموم مأمورین محاکم عدلیه و انضباطیه.\nسوّم:- راه نیافتن خصائل قبیحه در وظائف مأمورین عدلیه.\nچهارم:- نظارت کردن بر اینکه کسی که از طرف دولت اجازۀ قضا را نداشته باشد باید وظیفه قضا را اجرا ننماید.\nپنجم:- نگرانی کردن بر اینکه هیچ دعوای در محکمه ها بحال تعویق نماند.\nششم:- نظارت نمودن بر اینکه در هیچ یکی از محکمه های عدلیه"}
{"book": "adl0075", "page": 16, "text": "۱۳\nلحاظ شخصیت و قومیت و جنسیت و دین و مذہب\nکرده نشود و در حقوق بالمساوات فیصله احکام\nشرعی و سیاستی و تجارتی اجرا گردد.\nهفتم :- نظارت کردن به تنسیق و تنظیم غندهای کوتوالی\nو افراد پولیس ایالات و حسن ایفای معاملات\nداخلیه شان در دائره نظامات دولت .\n(۳۵):- در وزارت عدلیه ہیئت عالیہ تمیزیه و ریاست کوتوالی\nمدیریت مأمورین ، سرکاتبیّت محاسبه، سرکاتبیّت\nتحریرات ، سرکاتبیّت اوراق موجود است\n(۳۶):- رئیس ہیئت عالیہ تمیزیه و رئیس کوتوالی و قوماندانها\nغند و کندکها ی کوتوالی و قاضیها ی محکمۀ های\nمرافعه براه راست از حضور قرین الشرف پادشاهی\nتعیین میشوند .\n(۳۷) :-- مدیر مأمورین وزارت عدلیه وقاضیها محاکم ابتدائیه بالا نتحان.\n( انجمن انتخاب مأمورین عدلیه ) بمنظوری حضور ملوکانه\nمنصوب میشوند، و دو یگر مأمورین مرکز وزارت، مفتی های\nمحکمه های مرافعه و تولیمشر ها و بلوکمشر های کوتوالی"}
{"book": "adl0075", "page": 17, "text": "١٤\n\nو پولیس و مأمورین بلدیه از طرف (انجمن انتخاب مأمورین عدلیه)\nانتخاب و بمنظوری وزیر عدلیه تعیین میگردند .\nمفتی های محکم های ابتدائیه و کاتب های محاکم\nابتدائیه و مرافعه و هیئت محکمه های اصلاحیه نایب\nالحکومه گی ها و حکومتی های اعلی و حکومتی های\nکلان و دیگر حکومتی ها و خُرد ضابطان پولیس و کوتوالی\nاز طرف مجلس شوره که در تحت ریاست نائب الحکومه ها\nو حاکم های اعلی و کلان میباشند انتخاب میگردد فقط ورقهای\nانتخابیه برای منظوری وزیر عدلیه بوزارت عدلیه فرستاده\nمی شود .\n(۳۸) :- انجمن انتخاب مأمورین عدلیه در تحت ریاست وزیر عدلیه\nانعقاد می یابد .\n(۳۹) :- رئیس هیئت عالیه تمیزیه و رئیس کوتوالی و مدیر مأمورین\nو سرکاتب تحریرات اعضای ( انجمن انتخاب مأمورین عدلیه)\nمیباشند .\n\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 18, "text": "١٥\nوزارت مالیه\n(٤٠):- وزیر مالیه مأمور هست بتمام امور مالیه افغانستان عموم مأمورین\nمالیه خواه در مرکز و یا اطراف باشند در زیر امر وزیر مشارالیه\nایفای وظیفه مینمایند .\n(٤١):- در وزارت مالیه مدیریت محاسبه عمومیه ، و مدریت\nمأمورین ، و مدیریت مصارفات ، و سرکاتب اوراق،\nوکاتب مکتوب نویسی موجود میباشند .\n(٤٢):- مدیریت محاسبه عمومی علاوه بر تدقیق واردات و مصارف\nدولت و ترتیب نظامنامه جمع و خرچ بیکجا کردن تطبیق\nجدولهای واردات و مصارف سالهای سابقه\nو جستجوی منابع جدیده واردات دولت مأمورست .\n(٤٣):- مأمورین مالیه اطراف عبارت است از مستوفیهای\nولایات و سررشته دارهای حکومتیهای اعلی و مأمورین\nمالیه حکومتیهای کلان و دیگر حکومتیها\n(٤٤):- حسابات دولت در اداره های مالیه وزارت و اطراف\nدر کتابهائیکه موافق اصول دفتری ترتیب و تنظیم شده است\nتشکیلات اساسی افغانستان"}
{"book": "adl0075", "page": 19, "text": "۱۶\nقید می شود.\n(۴۵) : - مدیر محاسبۀ عمومی وزارت مالیه و مستوفیهای ولایات\nو سر رشته دارهای حکومتیهای اعلی براه راست\nاز طرف اشرف پادشاهی انتخاب و تعیین فرموده میشوند،\nمدیران وزارت مالیته و سر رشته داران حکومتیهای کلان\nو خزانه داران ولایات و حکومتیهای اعلی از طرف\n(انجمن انتخاب مأمورین مالیته) انتخاب و بمنظوری حضور\nشاهانه تعیین میشوند، مدیر محاسبهٔ مرکزهای ولایات\nو حکومتیهای اعلی، مأمورین مالیۀ حکومتیهای اول\nو دوّم، خزینه داران حکومتیهای کلان نگهدارهای\nاحتیاطی مرکزهای نائب الحکومگیها و حکومتیهای اعلیٰ\nبالانتخاب (انجمن مأمورین مالیته) از طرف وزیر مالیته منصوب\nمیشوند، دیگر مأمورین شعب حسابیهٔ متعلقهٔ وزارت مالیته\nاز طرف مجلسهای مشورهٔ ولایات و حکومتیهای اعلیٰ انتخاب\nمیشوند تنها ورقهای انتخاب شان بغرض استحصال\nمنظوری بوزارت مالیه ترسیل میشود.\n(۴۶) : - انجمن انتخاب مأمورین مالیه بذیر ریاست وزیر مالیته اجتماع مییابد مدیر محاسبۀ عمومیه\nمدیر مأمورین مدیر مصارفات سر کاتب اوراق لا امضاء بنجمن انتخاب مأمورین مالیته میباشد."}
{"book": "adl0075", "page": 20, "text": "۱۷\n\nوزارت معارف\n\n(۴۷) : اداره و تفتیش همه مؤسسات تدریسیه عمومیه که برای\nتربیه و تعلیم میباشند و هم دوائر عالیه که خادم حفظ و حراست\nعلم هستند بوزارت معارف عمومیه مفوض است باستثنا\nمکاتب (حربیه) .\nوزارت معارف مرکب است از ریاست و دوائر ذیل :-\nاول :- ریاست تدریسات ابتدائیه تا لیکه بسه شعبه منقسم است :-\nالف : مدیریت مأمورین و معلمین .\nب : \" تدریسات .\nج : \" تفتیش .\nدوم :- ریاست تألیف .\nسوم :- \" مرکه دپښتو .\nچهارم :- مدیریت تشکیلات و تنظیمات .\nپنجم :- \" تحریرات .\nششم :- سرکاتبیت محاسبه .\nهفتم :- مدیریت حفریات و موزیم .\n\nتنظیمات تشکیلات بپایه اکمال نرسیده"}
{"book": "adl0075", "page": 21, "text": "١٨\n\nهشتم :- سرکاتبيت اوراق .\n(٤٨) :— رياست تدريسات ابتدائيه تاليه بر اداره و نظارت همر مکاتب که\nمخصوصاً برياست ابتدائيه تاليه ميباشند و هم مدارس خصوصیه که از طرف\nاشخاص و جمعیت های و شرکت‌های وطنی تاسیس و اداره میشود مامور است\nو كذالك دار المعلمين هائی و دار المعلماتها هم بر یاست تدریسات تعلق\nدارند يك نفر رئيس آنرا اداره مینماید .\nمدیریت مأمورین و معلمین مکلف است باظهار تجویز و بیان رأی خود\nماباب تعیین و ترفع و تلطیف مفتشین تدریسات ابتدائیه و مدیران\nو مأمورين معلمین دارالمعلمین هائی و دارالمعلماتها و کافه مکاتب ابتدائی\nو رشدی و اجرا کردن معاملات سجل و عزل و مستمری شان بقرار\nنظامنامۀ جداگانۀ خود .\nمدیریت تدریسات مکلف است به ترتیب و تعدیل جداول درسیه\nمكاتب ابتدائیه و تالیه تهیه کردن لوائیحیکه به تنظیمات درسیه\nو نظامات و دستورالعمل های داخلی مکاتب و اصول تدریس متعلق است\nكذالك بملاحظه نمودن امتحانات و شهادتنامه‌ها .\nمدیریت تفتیش مکلف است بملاحظه نمودن امور تفتیشیه تدریسات\nابتدائیه و تالیه عمومی و خصوصی و مطالعه راپورتهائیکه از طرف\nنظامنامه شرکتهای سهامی تلگرافا نقدا ً هـ"}
{"book": "adl0075", "page": 22, "text": "۱۹\n\nمدیران معارف ولایات و مفتشین تدریسات ابتدائیه و مفتشین\nعمومی بوزارت میرسند بقرار نظامنامه جداگانه خود.\n(٤٩):— دائره تشکیلات و تنظیمات مأمور است با یفا کردن امور و\nمعاملاتیکه باحداث وانشا مکاتب رشدیه و دارالمعلمین ها\nودارالمعلماتہا تعلق دارد و موظف است باداره تفتیش\nکتابخانه های عمومی افغانستان و تدارک کردن اثاث ولوازم\nتدریسیه جمیع مکاتب بقرار نظامنامه جداگانه خود.\n(٥٠):— دائره محاسبه مأمور است برای ایفای کافه امور حسابیّه که\nمتعلق است بمشاهرات ومصارفات اداره مرکزیه وامر\nفرمودن حواله و تأدیه و تهیّه و اعلان بودجه و برای ایفای\nتحقق و حواله آن تخصیصاتیکه در بودجه دولت مخصوص\nمکاتب ابتدائیه میباشد و برای اجرای قیود حسابیّه و\nاصرافیه مکاتب رشدیه ودارالمعلمین ها و دارالمعلماتها.\n(٥١):— دائره تحریرات مأمور است بثبت و تحریر مخابرات و مکاتبات\nوزیر معارف ، و دفتر اوراق مکلف است برای اخذ\nو توزیع اوراق بقرار نظامنامه جداگانه خودہا.\n(٥٢):— مدیران وزارت معارف و مدیر مکتب حبیبیه و مکاتب سائره غالیاً"}
{"book": "adl0075", "page": 23, "text": "۲۰\nاز طرف وزیر معارف انتخاب و بارادۀ سنیۀ ملوکانه نصب\nو تعیین میشوند .\nدیگر مدیران مکاتب ابتدائی و مأمورین و سر معلمین کافۀ\nمکاتب از طرف (انجمن انتخاب مأمورین معارف) انتخاب\nو بتصدیق وزیر معارف تعیین میشوند ( انجمن انتخاب\nمأمورین معارف) بزیر ریاست وزیر معارف از مستشار\nو رؤسا و مدیران وزارت معارف ترکیب مییابد .\n(۵۳) :ــ تفتیش : هفت نفر مفتشین عمومی مستقیما تحت امر وزیر\nمعارف برای تفتیش کردن احوال همه مکاتب و مدیران\nو مأمورین و متعلمین مقرر میشوند ، این مفتشین عمومی مکلف\nهستند برای وظائف تفتیش مکاتب ابتدائیه مرکز و ولایات\nو علی الخصوص برای تفتیش مکاتب رشدیه دار المعلمین\nو دار المعلماتہا و دیگر مکاتب لیلیه قرار نظامنامۀ جداگانه خود .\n(۵٤) :ــ انجمن معارف از مستشار ورئیسان و مدیرهای مربوطه مرکز\nو مدیر معارف ولایت کابل و مفتشین عمومی تشکیل وتحت\nریاست وزارت معارف انعقاد مییابد انجمن معارف در بارهٔ\nجداول درسیه و دستور العملها و هر نوع لوایح نظام و قانون"}
{"book": "adl0075", "page": 24, "text": "۲۱\n\nراجع بمکاتب تدریسات را که از طرف ریاست تدریسات\nابتدائیه و تالیه داده میشود و در خصوص انتخاب کتب درسیه\nاجرای مذاکرات و اتخاذ مقررات مینماید .\nامور تحریریه انجمن معارف را مدیر تحریرات اداره میکند .\n(٥٥) : هیئت تالیف و ترجمه کتب درسیه مرکه در پشتو و برای تالیف و ترجمه کتب درسیه\nراجع بهمه مکاتب یک هیئت تألیف و ترجمه ملحق بانجمن معارف تشکیل میشود\nذواتیکه این هیئت را تشکیل میکنند از کتب درسیه فرانسوی و ترکیه\nو دیگر السنه ترجمه و استنباط کرده کتب درسیه را ترتیب و تالیف\nمینمایند و یکنفر رئیس ریاست انجمن مذکور را مینماید .\nبرای ضبط و تدوین اصول و قواعد لسان پشتو و برا\nنقل و ترجمه کردن کتب درسیه باین زبان یک مرکه در پشتو\nتشکیل میشود، و این مرکه در پشتو با نجمن معارف مربوط\nمیباشد و یکنفر رئیس ریاست آنرا مینماید .\n(٥٦) : مأموریت حفریات و موزیم موظف است بمواظبت و\nمراقبت حفریاتیکه در افغانستان بکار انداخته میشود، و نیز\nماموریت تنظیم و پیراستگی موزیم خانه و اشیا و مسائل\nترقی آن و ایصال کردن فوائد از آن بعموم ."}
{"book": "adl0075", "page": 25, "text": "۲۲\n\nوزارت تجارت\n\n(۵۷):- وزارت تجارت دائماً برای توسیع وتسهیل تجارت داخلیه\nو خارجیهٔ افغانستان ترقی زراعت و انکشاف و تحری\nمعادن در مملکت افغانستان تدابیر لازمه را بعمل می آورد.\n\n(۵۸):- در وزارت تجارت مدیریت عمومی زراعت، و مدیریت\nمکتوب، و سر کاتبیت مأمورین، و سر کاتبیت محاسبه\nو سر کاتبیت اوراق موجود است .\n\n(۵۹):- مدیر عمومی زراعت به ترقی و توسیع زراعت در افغانستان\nو بداخل نمودن اصول جدیده زراعت در مملکت، و بجلب\nوارداتیکه از زراعت بدست می آید و بفهمانیدن اصول استعمال\nانبار صنعی بمردم و بتاسیس مکاتب عملی فلاحت و بترتیب\nکشت زارهای نمونهٔ زراعت و حفر انهار جدیده و تقسیم\nآب آنها و حسن محافظهٔ جنگلهای افغانستان از سر نو بسر رسانیدن\nجنگلها و احداث درخت زارها در جوار قریه ها و مکیدن و کاویدن\nمعادن موجوده بصورت احسن و کشف و تحری معادن جدیده\nو اصلاح جنس حیوانات مأمور است."}
{"book": "adl0075", "page": 26, "text": "۲۳\n\n(۶۰):— معاملات مدیریت های گمرک واصول تحصیل وجوهات گمرک\nمطابق بنظامنامۀ مخصوص آن اجرا گردد .\n(۶۱):— مدیرعمومی زراعت و مدیرگمرکهای ولایات وحکومتیهای\nاعلیٰ براه راست ازطرف اعلیحضرت همایونی انتخاب وتعیین\nفرموده میشوند ، دیگر مدیران وزارت و مدیران زراعت ولایات\nوحکومتیهای اعلیٰ و مدیران گمرکات حکومتیهای کلان\nاز طرف (انجمن انتخاب مأمورین تجارت) انتخاب وبمنظوری\nحضور شاهانه منصوب میشوند .\nمأمورین وزارت وگمرکها و سرکاتب های گمرکها ازطرف\n(انجمن انتخاب مأمورین تجارت) انتخاب وبمنظوری وزیر\nتجارت تعیین میگردند، دیگر سایر مأمورین گمرکات از\nطرف مجلسهای مشورۀ ولایات وحکومتی های اعلیٰ انتخاب میشوند\nفقط ورقهء انتخاب آنها بوزارت تجارت تقدیم ومنظوری حاصل میشود .\n(۶۲):— مدیرعمومی زراعت ومدیرمکتوب نویسی و سرکاتبان مأمورین وسرکاتب مجلات\nوسرکاتب اوراق اعضا انجمن انتخاب مأمورین تجارت هستند .\nانجمن انتخاب مأمورین تجارت در تحت ریاست وزیرتجارت\nتشکیل مییابد .\n\nنظامنامۀ تشکیلات محاکم اجرائی نشده"}
{"book": "adl0075", "page": 27, "text": "٢٤\n\nشورای دولت\n\n(٦٣) :- شورای دولت ، مرکز مذاکره مصلحتهای عمومیه ملکیه است .\n(٦٤) :- وظایف شورای دولت بدو نوع منقسم است :-\nاوّل ۱ - تنظیمات ملکیه که مراد از تفسیر و تنظیم هرگونه لوایح نظامیه و علاوه کردن و تعدیل نمودن قواعد آن است .\nدوّم ٢ - محاکمات مأمورین ملکیه .\n(٦٥) :- شورای دولت در تحت ریاست یک رئیس عمومی اداره میشود ، رئیس مذکور داخل هیئت وزرا است .\n(٦٦) :- سه نفر معاون اوّل ، ثانی ، ثالث ، و چند نفر اعضاً یکنفر منشی و یکنفر سر کاتب و بقدر لزوم کاتب بشورای دولت موجوداند .\n(٦٧) :- اعضای شورای دولت بنام اعضای طبیعیه و اعضای منتخبه بدو قسم منقسم میباشند اعضای منتخبه آن عبارت است از نمایندگان اهالی که از هر ولایت و هر حکومتی اعلی از طرف خود رعایا انتخاب گردیده بشورای دولت فرستاده میآیند .\n\nنظامنامه تشکیلات اساسیه افغانستان"}
{"book": "adl0075", "page": 28, "text": "٢٥\n\nانتخاب اعضا منتخبه شورای دولت مطابق فصل مخصوص\nانتخابات اجرا میشود .\n\n(٦٨) :— علاوه بر مأمورینی که در حین تعطیل و سبکدوشی خدمت شان\nمطابق ماده (٤٧) نظامنامه اساسی در جمله اعضای\nطبیعیه شورای دولت شامل میشوند دیگر نفری اعضای\nطبیعیه شورای دولت بقدر لزوم از حضور ملوکانه تعیین\nمیگردند .\n\n(٦٩) :— رئیس و معاونان شورای دولت از طرف اعضا طبیعیه و منتخبۀ\nدولت انتخاب و بمنظوری حضور ملوکانه منصوب میشوند،\nمنشی شورای دولت بانتخاب رئیس اول و منظوری\nحضور شاهانه منصوب میشود ، سرکاتب و کاتبهای شورای\nدولت بانتخاب معاونان شورا بمنظوری رئیس مقرر میشوند .\n\n(٧٠) :— دو نفر اعضای شورای دولت بزیر ریاست معاون سوم محکمه\nابتدائیه مأمورین را تشکیل میکنند محکمه مذکور بمحاکمۀ هرگونه\nجرائم مأمورین که براه راست از حضور ملوکانه منسوب گردیده\nباشند مأمور است و نیز محاکمه مأمورین دوائر مرکزیه و ولایاترا\nکه مرتکب جرمی از نوع جنحه و جنایات گردیده باشند محکمه مذکور"}
{"book": "adl0075", "page": 29, "text": "٢٦\nانفصال مییابد.\n(۷۱):—- چهار نفر اعضاء شورای دولت در تحت ریاست معاون دویم\nاجتماع نموده محکمهٔ مرافعهٔ مأمورین را تشکیل میدهند .\nمرافعهٔ فیصله ہا ئیکه از محکمهٔ ابتدائیهٔ مأمورین و از مجالس مشورهٔ\nولایات و حکومتیهاے اعلیٰ و کلان صادر شده باشند\nوظیفهٔ محکمهٔ مذکور است .\n(۷۲) :—- رئیس عمومی و معاون اوّل شورای دولت بمعیت پنجنفر اعضای\nشورا که در محکمهٔ ابتدائیهٔ و محکمهٔ مرافعهٔ مأمورین شمولیت نداشته\nباشند هیئت تمیزیهٔ محاکمهٔ مأمورین را تشکیل میکنند وظیفهٔ\nریاست هیئت مذکور را رئیس عمومی شورای دولت ایفا\nمینماید .\nهیئت مذکور فیصله ہائے را که قاعدتاً از محکمهٔ مرافعهٔ مامورین\nصادر میگردد تمیز میکند .\n(۷۳) :—- دیگر اعضاء طبیعیهٔ و منتخبهٔ شورای دولت بصورت دائمی در\nتحت ریاست رئیس عمومی و معاون اوّل بتفسیر و انتظام\nلائحه ہاے نظامیه و دیگر وظائف شورای دولت موظف هستند.\n(۷٤) :—- در اوقاتیکه محاکمهٔ مأمورین نباشد همه هیئت شورای دولت متفقاً\n\n[vertical text left margin]\nمجلات عالیه\n[end vertical text]"}
{"book": "adl0075", "page": 30, "text": "۲۷\n\nبدیگر وظائف شورای دولت خواهند پرداخت.\n(٧٥) : ــ هرگاه برای یک وزارت و یا یک دائرۀ مستقله وضع کردن\nیک نظامنامه لازم دیده شود لایحۀ همان نظامنامه از طرف همان\nوزارت و یا همان دائرۀ مستقل تنظیم یافته بشورای دولت حواله\nکرده میشود شورای دولت بعد از اجرا کردن علاوات\nتعدیلات لازمۀ آن لایحۀ نظامیه را با فیصلۀ آراء بمجلس عالی\nوزرا تقدیم میدارد، و بعد تصویب مجلس عالی وزرا و منظوری\nحضور شاهانه نظامنامۀ مذکور بوزارت متعلقۀ آن سپرده شده\nدستور العمل اتخاذ میشود .\n*\n*     *"}
{"book": "adl0075", "page": 31, "text": "۲۸\n\nمدیریت مستقله طبیه\n(۷۶) مدیریت مستقله طبیه در امور صحیه افغانستان صرف\nمساعی مینماید.\n(۷۷):— وظائف مدیریت مستقله طبیه بقرار ذیل است :—\nاول:— بقدر ضرورت جلب و استخدام اطبا متخصصه از خارج\nبرای محافظه صحت عمومیه مملکت.\nدویم:— کشادن یک یک شفاخانه مخصوص در مرکز ولایات\nو ملحقات آن.\nسوم:— تاسیس نمودن (دیسپانسر های عمومی) یعنی معاینه\nخانه های رایگان طبی بغرض سهولت مراجعت\nاهالی به اطبا.\nچهارم:— تشویقات نمودن بکشادن عطار خانه های خصوصی.\nپنجم:— کشادن یک مکتب (قابلات) در مرکز سلطنت برای\nجلوگیری واقعات مدهشه که بباعث قابله های\nنادان در میان نسوان بعمل می آید.\nششم:— تاسیس کردن یک (بافتریالوژی خانه) برای اجرای"}
{"book": "adl0075", "page": 32, "text": "۲۹\n\nتدقیقات خورده بینیه و استحضار کافه ادویه ردیه\nیعنی (سروم) .\nهفتم :- بوجود آوردن یک دائره (رونتگن) و یک (کیمیا\nخانه مکمل) در نفس پایتخت .\nهشتم :- فرستادن هیئت های طبیه سیار برای محافظه صحت\nاهالی قریه ها و قبائل کوچی .\nنهم :- اتخاذ نمودن تدابیر مانعه و دافعه برای رفع و جلوگیری\nبیماریهای ساریه و امراض متعدیه که در داخل مملکت\nظهور نماید .\nدهم :- تعیین مدت قرانطین و اداره نمودن قرانطین خانهائیکه\nدر وقت ظهور و با و طاعون در ممالک مجاور بنقاط\nلازم ساخته میشود .\n(۷۸) :- در دائره مدیریت مستقله طبیه بقدر لازم شعبه ها و در تحت\nریاست مدیر مستقل آن یک مجلس (امور صحیه) مرکب از\nاطبای متخصص که در مرکز سلطنت اقامت دارند\nبر پا میشود .\n(۷۹) :- تعیین و عزل مدیر صحیه ولایات و حکومتهای اعلیٰ"}
{"book": "adl0075", "page": 33, "text": "٣٠\n\nاز طرف مدیر عمومی صحیّه بمنظوری اعلیحضرت همایونی اجرا میشود\nتعیین و عزل سائر مأمورین صحیّۀ ولایات و یا حکومتی اعلیٰ از\nطرف نائب الحکومه و یا حاکم اعلیٰ بعد از اصلاح مدیر صحیّۀ\nمحلی اجرا میشود .\n(۸۰) :- مأمورین که از طرف مجلس های مشورۀ نائب الحکومه گی ها\nو حکومتی های اعلیٰ منتخب میشوند بکار اشغال گردید .\nاوراق انتخاب شان را بوزارت مربوطۀ آنها میفرستند\nاگر وزارت متعلقۀ آن ها انتخاب اشخاص مذکور را مناسب به بیند،\nحکمنامۀ منظوری، والا دلائل مقنعۀ نامنظوری آنرا نوشته\nاطلاع میدهند و آنچنان اشخاص از مأموریت عزل میشوند\nاما تنخواه ایام مأموریت شان داده میشود .\n*   *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 34, "text": "۳۱\n\nفصل دهم\n(اداره ولایات)\n(۸۱) :ــــ افغانستان از روی اداره بولایات و حکومتیهای اعلی منقسم میشود و ولایات بحکومتیهای کلان و حکومتیهای و حکومتیهای کلان بحکومتیها و حکومتیها بعلاقه ها و علاقه ها بقریه ها تقسیم می یابند .\n(۸۲) :ــــ آمر ولایت کابل بنام والی و دیگر ولایات باسم نائب الحکومه یاد میشوند و در وظائف در بین آنها هیچ فرقی نیست ولایات و حکومتیهای اعلی برای امور داخلیه بلا واسطه بوزارت داخله مربوط اند .\nدر میان ولایت و حکومتی اعلی از روی ایفای وظائف عمومیه هیچ فرق موجود نیست تنها در هر ولایت یک نائب الحکومه و در هر حکومتی اعلی یک حاکم اعلی اجرا احکام مینماید .\n* *\n*\nتذکره تابعیت بگیرد"}
{"book": "adl0075", "page": 35, "text": "۳۲\nاوّل : نائب الحکومه ها\n(۸۳) - در هر ولایت نائب الحکومه رئیس و مرجع اداره عمومیۀ آن\nولایت میباشد.\n(۸۴) - نائب الحکومه درباره خصوصیات داخله با وزارت داخله\nمخابره میکند ، لاکن در خصوصیاتی که بسایر شعبات اداره\nعائد باشد با هر دیگر وزارت مخابره نموده بگرفتن امر مأذون است\nاگر نائب الحکومه موقتاً از مرکز ولایت بیرون رود مستوفی\nولایت از طرف او وکالت مینماید.\n(۸۵) - در امور ملکیه وظائف نائب الحکومه حسب ذیل است :-\nاوّل :- اخلاق حمیده و آداب برگزیده اسلامیه را در داخل\nولایت خود بر وجه کمال حفظ کردن.\nدوّم :- نظامنامه دولت و اوامریرا که از مرکز بگیرد تطبیق\nو اجرا نمودن.\nسوّم :- احوال مأمورین و امور اداره ولایت را تفتیش\nکردن.\nچهارم :- اگر از یکی از مأمورین ولایت قصوری صادر شود در صورت\nمحکمه استیناف میشود"}
{"book": "adl0075", "page": 36, "text": "۳۳\n\nثبوت آن بلا تاخیر تصحیح کردن، اگر خطا و قصور مامور\nموجب عزل و محاکمه‌اش باشد و نائب الحکومه\nبعزل و محاکمه او صلاحیت داشته باشد موافق\nاصول و نظام بعزل و محاکمه او پرداختن و اگر\nمأمور خطا کار بارادۀ سنیه منصوب شده باشد\nاز کیفیت حال بوزارت او اشعار نموده امر اجرای\nتحقیقات ابتدائیه را دربارهٔ او حاصل نمودن،\nاگر مامور مذکور یکی از مامورینی باشد که از طرف\nکدام وزارت و یا مدیریت مستقله نصب و تعیین\nگردیده باشد دربارهٔ او اجرای تحقیقات ابتدائیه\nنمودن و تحت محاکمه گرفتن و اگر مناسب داند موقتاً\nاز کار برطرف نموده و بهمان وزارت و یا ادارهٔ\nمستقله که بآن متعلق است اطلاع دهی نمودن،\nداخل اختیارات نائب الحکومه است.\n\nپنجم :- اگر موادیکه دربارهٔ آنها حاکمها از نائب الحکومه استیذان\nمینمایند داخل صلاحیت و اختیارات او باشد\nدر خصوص آن مواد امر دادن، و اگر داخل صلاحیت"}
{"book": "adl0075", "page": 37, "text": "٣٤\nواختیارات او نباشد درخصوص آن از وزارت\nمتعلقه اش اذن خواستن .\nششم :- آن مأمورین ولایت را که نائب الحکومه بمنصب و تعیین شان\nاختیار دارد بموافق اصول نصب وتعیین کردن .\nهفتم :- درصورتیکه یک کار خارج از نظامنامه نائب الحکومه\nپیدا شود هرگاه یک کار عادی ومعمولی باشد آنرا\nخود بخود اجرا نمودن ، واز آن بوزارت متعلقۀ آن\nاطلاع دهی کردن واگر زیاده اهمیت داشته باشد\nدرباره آن درمجلس مشوره خود مذاکره نموده درخصوص\nاز وزارت متعلقۀ آن اذن گرفتن اگر درفرستادن آن\nازطرف آنها اضافه برمیعاد توقع وصول جواب\nتعطیل بهم برسد بحضور شاهانه عرض اطلاع نمودن .\n(٨٦) :-- نائب الحکومه از وظائف خود، وازاستعمال بیجا، وغفلت\nوسهل انگاري مأمورینیکه درمعیت اوهستند در پیش حکومت\nمركزی مسئول است ، بنابرین او مجبور است که مأمورین ولایت\nخود را بزیرنگرانی داشته باشد .\n(٨٧) :-- از امنیت وانضباط ولایت نائب الحکومه رأساً مسئول"}
{"book": "adl0075", "page": 38, "text": "٣٥\n\nبنابرین نائب الحکومه برای محافظه امنیت مملکت مطابق\nقاعده (٨٨) و (٨٩) آتی الذکر باتخاذ تدابیر مختار\nو مأذون است.\n(٨٨): در موقعیکه قوت کوتوالی بمحافظت امنیت مملکت کافی نباشد\nنائب الحکومه بکلانترین منصبدار فوجی که در ولایت او موجود\nباشد مراجعت کند و بقسمیکه بکوتوالی قوة الظهر باشد بقدر\nلزوم جلب قوه عسکر برایشواند.\n(٨٩): در صورتیکه در یک گوشه مملکت یک آثار شورش و بغاوت\nو یا یک حرکت مخل امنیت عمومی مشاهده شود و حال و زمان\nبا ذن گرفتن از مرکز سلطنت مساعد نباشد نائب الحکومه\nمسئولیت اعلان را بر خود گرفته در داخل ولایت حکومت\nعسکریه را که بیانش در یک فصل مخصوص میآید اعلان کرده\nمیتواند.\n(٩٠): در صورتیکه نائب الحکومه اشخاص مفسد و شورانگیزیکه دفع کردن\nشانرا فوری لازم بداند و زمان با ذن گرفتن از مرکز مساعد\nباشد نظر بقرار و تجویزیکه از مجلس شوره صادر میشود،\nمحفوظا بمرکز سلطنت فرستاده میتواند و بعد از آن"}
{"book": "adl0075", "page": 39, "text": "٣۶\nمجبور است که کیفیت مذکور را بهمراه اسباب موجبه آن\nبمرکز اشعار دارد .\n(٩١):- نائب الحکومه باجرأ ضرب هیچکس بهر سبب و بهانه که باشد مأذون\nنیست اساساً شکنجه بالکل ممنوع است ، مگر جزایی ضرب\nنظر بحکم شرعی که در نظامنامه جزا تصریح شده و از محکمۂ عدلیه\nدرباب ارباب جرائم صادر گردیده باشد بموجب احکام\nنظامنامۂ مخصوص آن بواسطۂ مأمورین آن اجرا کرده میشود.\n(٩٢):- چون در افغانستان نظام عادلانه مصئونیت مساکن مشروطاً است\nبدین شرط که باید تمامها بآن رعایت کرده شود ، لهذا\nنائب الحکومه بدون تعیین و تعریف نظام هیچکس را خواه منصبدار\nکوتوالی باشد و خواه دیگر مأمور نگذارد که بهیچ سبب و بهانه\nچه وقت شب و چه هنگام روز بخانۂ کسے داخل شود در خصوص\nنائب الحکومه باید که بدرجۂ نهایت توجه و دقت نماید .\n(٩٣):- نائب الحکومه اشخاص اوباش و یله گرد را بنا بر قرار داد مجلس شوره\nخود داخل کارهای شاقۂ دولت نماید .\n(٩٤):- نائب الحکومه بندیخانه ها را متمادیاً باخبری و نگرانی مینماید و دقت\nمیکند که هیچکس از حکم نظامنامه زیاده محبوس نماند و بحسن اداره"}
{"book": "adl0075", "page": 40, "text": "۳۷\n\nو پاکیزگی و انتظام بندیخانه ها توجۀ تام مبذول مینماید ، و\nباز خواست کسانیکه در حبس خانه مانده اند و در حق شان\nهنوز حکمی صادر نشده است نموده احضار ایشانرا محاکم\nعدلیه بلا تاخیر سفارش میکند وضع خوراک و گذران روزمرۀ\nمحبوسین را موافق نظامنامۀ توقیف خانه تدارک\nمیفرماید .\n\n(٩٥) :ـــ نائب الحکومه بأمور عدلیۀ قطعیاً مداخله و بمذاکرات و مقررات قضا\nاجرائی نفوذ کرده نمیتواند ، تنها در حق قضاتیکه استعمال\nبیجای شان در وظیفۀ مأموریت خود و جرئت ارتکاب\nو ارتشای شان محسوس شود پس از تحقیقات کیفیت آنرا\nمفصّلاً و سریعاً بوزارت عدلیه پیش مینماید .\n\n(٩٦) :ـــ نائب الحکومه بتحصیل کافۀ محاصل دولت مجبور است لیکن\nبگرفتن چیزی زیاده از مقدار معیّن مأذون نیست\nبصرف کردن مبالغیکه بقرار نظامنامۀ بودجه تعیین\nو تحصیل شده و بفرستادن باقیماندۀ وجه آن بمرکز\nسلطنت مأمور است .\n\n(٩٧) :ـــ نائب الحکومه در داخل ولایت مجبور است که بتعمیم مکاتب"}
{"book": "adl0075", "page": 41, "text": "۳۸\nحسن اداره آنها وترقی تجارت وزراعت وصنائع\nمتمادیا صرف همت وغیرت نماید .\n(۹۸) --- نائب الحکومه بنظارت کردن امور ذیل بذریعه مأمورین\nمتعلقه آن مأمورست :-\nمحافظه صحت عمومی، وآبادانی مملکت، وخشک کردن\nجبه زارها ، ومحافظه طرق عمومیه بوجه احسن ، وامنیت\nراههای میان مرکز ولایت ، ومراکز حکومتیها وتأسیس\nفابریقه ها ، وشفاخانه ها ، وتکثیر جنگلها ، وحسن محافظه\nمعادن وجنگلها ، وانتظامات معاملات پوسته و\nتيلفون وتلگراف .\n(۹۹) --- نائب الحکومه در امور داخلیه قطعات عسکریه تعلیم وتربیه آنها\nکه در داخل ولایت مقیم باشند قطعاً مداخله کرده نمیتواند\nمگر بقرار قاعده عند الاقتضا بقسمیکه کوتوالی قوت الظهر شود\nبقدر لزوم اعطاء قوه عسکریه را از منصبدار بزرگترین ولایت\nطلب کرده میتواند و منصبدار مذکور آن قوه عسکریه را که نایب\nالحکومه تحریراً طلب کرده است بموقع معهود بفرستد .\n(۱۰۰) :- در صورتیکه نائب الحکومه برای ایفاء وظائف مصرحه بالا،"}
{"book": "adl0075", "page": 42, "text": "۳۹\nرؤسای مأمورین ذیل میباشند :-\nاوّل :- محاکم عدلیه .\nدوم :- مستوفی .\nسوم :- مدیر معارف .\nچهارم :- \" گمرک .\nپنجم :- \" زراعت .\nششم :- \" نفوس .\nهفتم :- مأمور امور خارجیه .\nهشتم :- \" خزینه .\nنهم :- قوماندان کوتوالی .\nدهم :- سرکاتب مکتوب نویسی .\nیازدهم :- مأمور پوسته .\n(۱۰۱) :-- مستوفی خودش از طرف پادشاهی منصوب میشود کار خود را بصورت نظامات مالیه بجا می آرد مستوفی آمر کافه مأمورین مالیه ولایت است اگر یکی از مأمورین مالیه بموافقت نظامات مالیه قواعد حسابیّه حرکت نکند مستوفی در حق او اجراء تحقیقات ابتدائیه نموده نتیجه را بنائب الحکومه عرض نماید ."}
{"book": "adl0075", "page": 43, "text": "٤٠\nمستوفی حسب نظامنامه مالیات دولت را که اهل ولایت\nبه ادای آن مجبور هستند تحصیل نماید و بر وفق نظامنامه\n(بودجه) ولایت اجرا صرفیات کرده اضافه آنرا بامر\nنائب الحکومه بمرکز سلطنت میفرستند.\n(١٠٢) :- در معیت مستوفی مدیریت محاسبه و اداره واردات و\nمصارفات و بقدر لازم نویسنده هم میباشد.\n(١٠٣) :- سرکاتب مکتوب نویسی بامور تحریر نائب الحکومه مأمور است.\n(١٠٤) :- مدیر معارف بامور معارف ولایات مأمور است مدیر معارف\nبانتحاب وزارت معارف با راده سنیه منصوب\nمیشود در داخل ولایت هر قدر مکتب هائیکه باشند تماماً\nدر تحت امر مدیر معارف میباشند، مدیر معارف\nداخل ولایت برای اجرای احکام نظامنامه معارف\nحتی الامکان بصرف مساعی مجبور است.\n(١٠٥) :- مدیر نفوس بمعاملات تحریریه نفوس مأمور است مدیر نفوس\nبانتحاب وزارت داخله با راده سنیه منصوب میشود.\n(١٠٦) :- مدیر زراعت در داخل ولایت بتکثیر زراعت و تعمیم\nاصول جدیده زراعت و محافظه جنگلها و احداث"}
{"book": "adl0075", "page": 44, "text": "٤١\n\nجنگلهای نو و سررشته معادن کشوفه و کشف کردن\nمعادن جدیده موظف است مدیر زراعت بانتخاب نظارت\nتجارت باراده سنیه منصوب میشود .\n(۱۰۷) :- مامور امور خارجه یک مامور وزارت خارجه است که نزد نائب الحکومه\nمیباشد از احوال دول اجنبیه که بحدود آنولایت است\nمعلومات بدست آوردن و معاملائیکه درمیان نائب الحکومه\nو قونسلهای اجنبیه جاری میباشد اجرا نمودن از وظایف\nمامور امور خارجیه است ، مامور امور خارجیه از طرف وزارت\nخارجیه انتخاب و تعیین کرده میشود .\n(۱۰۸) :- قوماندان کوتوالی در داخل ولایت بمحافظه امن و آسایش\nمامور است ، قوماندان کوتوالی از سبب وظائف خود\nکه متعلق بضبط و ربط ولایت است در تحت امر نائب الحکومه\nمیباشد منصبدار پولیس که در مرکز ولایت موجود است بامر\nقوماندان کوتوالی تابع است ، قوماندان کوتوالی از امن\nو آسایش مرکز ولایت و حواشی آن بالذات مسئول است\nقوماندان کوتوالی در حق مجرمائیکه جرائم ایشان از نوع\nقباحت است بعد از ثبوت آن جزا میدهد قوماندان"}
{"book": "adl0075", "page": 45, "text": "٤٢\nکوتوالی مردمان گریزشئ هر نوع مجرمها و محکومین گریزیرا\nبدست آورده بمقام متعلق آن بمحافظت تسلیم میکند\nپساپورت تبعه دول خارجه و پساپورت تجار و سیاح\nو کوچی و کرایه کش بقرار نظامنامه مخصوصه آن از اداره\nمربوطه اش اجرا میشود.\n(١٠٩) : هیچکس از مأمورین ولایت براه راست با وزاراتیکه به آنها\nمنسوب اند مخابره کرده نمیتواند، و وزارت نیز\nبا مأمورین ملحقات خود در هر بابی که باشد رأساً اوامر\nداده نمیتوانند جمیع مخابرات مرکز فقط بواسطۀ نائب الحکومه\nجریان مییابد و هر دائره مکتوبها و معروضاتی را که بوزارت خود\nمینویسد آنرا بالذات احضار نموده بگرفتن دستخط بران\nمجبور است مگر در صورتیکه نائب الحکومه بدوائر ما تحت خود\nبعضی اوامر خلاف نظام اعطا نموده در اجرا و ایجاب آن\nاصرار نماید آنزمان مأمورین ملحقات مجبور اند که کیفیت را\nرأساً بوزارت متعلقۀ شان اخبار و اشعار نمایند.\n(۱۱۰): مأمورین منصوبۀ ولایات که قانوناً در حال غیاب وکیل\nمعینی ندارند اگر فوت گردیده و یا نظاماً از کار برطرف شوند"}
{"book": "adl0075", "page": 46, "text": "٤٣\nالی زمان نصب شدن مأمور جدید شخصی را که نائب\nالحکومه یا حاکم اعلی عوض آنها تعیین کنند ایفای\nوظائف شان را مینمایند .\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 47, "text": "٤٤\n\nفصل\nدوم مجلس مشوره ولایت\n\n(۱۱۱) در هر ولایت مجلس مشوره موجود میباشد مجلس مشوره علاوه برآنکه\nمواد متعلق بامور اداره ولایت در تحت مذاکره میگیرد یک خدمتی جداگانه\nدر خصوص محکمه یاسی مأمورین هم بعهده اش مفوض است\nصورت اجرای این خدمت ثانوی او در فصلی که راجع است\nبمحاکمه مأمورین مفصلاً درج و توضیح میشود .\n(۱۱۲) موادی که در مجلس مشوره ولایت متعلق با مور اداره ولایت\nمذاکره میشود از قرار ذیل است :-\nامور مالیه: اجرای خرید و فروش سرکاری و عقد قرارداد هائیکه\nبحکومت لازم باشد ترمیم کلیه تعمیر ابنیه سرکاری\nو عند الاقتضا تجویز نمودن برای استملاک ولایت\nرا ملاک خصوصیه بعضی اشخاص بغرض منفعت\nعمومیه مطابق نظامنامه مخصوص آن .\nامور نافعه : تجویز نمودن برای انشاء راهائیکه در بین مرکزهای\nحکومتی ها تمدید میشود و مذاکره موادیکه تعلق دا\nبزراعت و تجارت و سائر امور نافعه ولایت"}
{"book": "adl0075", "page": 48, "text": "٤٥\n\nوتجویز کشادن دوا خانها وشفا خانها ودیگر\nچیزها از قبیل آن .\n\nامور بلدیه : تعیین وتخصیص محل بازارهای عادی و بازارهای\nبزرگ موسمی وقبرستانها و دیگر موادیکه بصحت\nعمومی متعلق باشد .\n\nامور ملکیه : اول ، تجویز در باره تغییر ارتباط علاقه های دفتری\nبا یکدیگر .\n\nدوم ، عند اللزوم بعضی موادیکه در مجلس مشوره\nحکومتی ها ابتداء مذاکره شده باشند و برای\nمذاکره از طرف نائب الحکومه بمجلس حواله گردد\nتدقیقات نمودن .\n\nامور انضباطیه : تجویز نمودن در خصوص فرستادن چنان اشخاصیکه\nدر داخل ولایت مصدر فتنه وفساد شده امنیت\nو راحت عمومیه را مختل و مسلوب سازند -\nبدار السلطنه کابل اخذ وحبس کسانیکه از ادای\nمحاصل و مالیات دولت سرکشی و تمرد ورزند .\n\n(۱۱۳) - مجلس مشوره در تحت ریاست نائب الحکومه منعقد میشود بنام اعضای"}
{"book": "adl0075", "page": 49, "text": "٤٦\nطبیعیه) و اعضا (منتخبه) بر دو قسم اعضا مشتمل میباشد : -\nاعضای طبیعیه اش عبارت است از مستوفی و سرکاتب مکتوب\nنویسی و مدیر معارف و مدیر گمرک و مدیر زراعت و مأمور امور\nخارجیه .\nو اعضای منتخبه اش عبارت است از نمایندگان رعایا\nکه بموجب قاعده آینده از طرف اهالی ولایت منتخب شده باشند.\n(١١٤) :- برای انتخاب اعضای منتخبه مجلس شوره ولایت جمیع\nکسانیکه بدولت مالیه ده میباشند از مردمان صاحبحیثیت\nو اعتبار اهالی مرکز ولایت و شهرهائیکه مراکز حکومتیها باشد\nو یا از جمله رؤسا قبائل بزرگ چنان نفری را که بدولت\nمالیه ده باشند موافق مواد اصول انتخاب وکلای منتخبه\nبمجلس مشوره نائب الحکومه میفرستند .\nو اعضای منتخبه مذکور در تحت ریاست نائب الحکومه و یا حاکم اعلی\nاجتماع نموده از میان خودشان موافق قواعد آتیه نفری را ب\nنمایندگی در شورای دولت انتخاب میکنند.\n(١١٥) :- اعضای منتخبه مجلس شوره تا سه سال ایفای خدمت مینمایند و\nبعد از سه سال انتخاب جدید میشود ."}
{"book": "adl0075", "page": 50, "text": "٤٨\n\nسوم حكومتي هاي كلان\n\n(۱۱۹):— حکومتی های کلان در تحت ادارهٔ یک یک حاکم کلان میباشند\nدر داخل هر حکومتی کلان چند حکومتی موجود میباشند .\n(۱۲۰):— وظائف حاکم های کلان عیناً مانند وظیفه نایب الحکومه\nها است .\n(۱۲۱):— مرجع حاکم های کلانیکه بیک ولایت و یا حکومتی اعلیٰ\nمربوط باشند نائب الحکومه ها و حاکم های اعلیٰ است .\n(۱۲۲):— در هر حکومتی کلان علاوه بر یک یک مدیر مال یک یک کاتب\nمکتوب و یک یک مامور پوسته و عنداللزوم یک مامور\nگمرک موجود میباشد در مرکز بعضی از حکومتی های کلان\nاگر کدام قونسل اجنبی باشد در انجا یک مامور خارجیه نیز\nموجود میباشد و علاوه بر مامورین فوق در مرکز حکومتی\nکلان یک ضابط کوتوالی نیز موجود است .\n(۱۲۳):— مدیر مال و کاتب مکتوب و مامور خارجیه و مامور گمرک اعضای\nطبیعیه مجلس مشورهٔ حکومتی های کلان را تشکیل میدهند\nیک یک نفر اعضائیکه از هر حکومتی تابع حکومتی کلان انتخابات\n\nلفافهٔ پسته را بپوشاند — سر بپوشاند"}
{"book": "adl0075", "page": 51, "text": "٤٩\nگردیده اند با یک نفر عضویکه از مرکز خود حکومتی کلان منتخب\nشده است (اعضا منتخبة مجلس مشوره یک حکومتی کلان)\nهستند، انتخاب اعضا منتخبه بصورتیکه در فصل مخصوص\nصورت انتخابات اعضا منتخبه بیان گردیده جریان مییابد.\n(١٢٤):- وظیفه مجلس مشوره یک حکومتی کلان عیناً مانند وظیفه\nمجلس مشوره یک ولایت بوده بفیصلۀ دعواء نوع جنحه\nو جنایت مأمورینیکه در داخل حکومتی کلان باشند\nمختار و صلاحیت داراست .\n(١٢٥) :- کاتبهای حکومتی های کلان در عین زمان کاتبهای\nمجلس مشوره میباشند .\n(١٢٦) :- برای تفصیلاتیکه در بارۀ وظائف حاکم های کلان\nو وظیفه های کافه مأمورینیکه در معیت شان هستند\nیفصل نائب الحکومه ها مراجعت باید کرد، اما مجازات\nقباحات را اگر قوماندان کوتوالی حکومتی کلان تاکندک مشرد\nخود قوماندان میدهد والا پایانتر باشد تحقیقات ابتدائیه را\nآنها نموده حکم مجازات را حکام میدهند .\nتحقیقات ابتدائیه را میدهند."}
{"book": "adl0075", "page": 52, "text": "۵٠\n\nحکام جاهای حکومتی ها\n(۱۲۷) :— در هر حکومتی یک نفر حاکم میباشد مرجع حاکم های اول\nو دوم و سوم، نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی حاکم\nهای کلان میباشند مابین حاکم های درجهٔ اول و دوم\nو سوم در حقوق و خدمات هیچ فرق نیست این عنوانات تنها\nاز روی وسعت و اهمیت دائرهٔ حکومتی است .\n(۱۲۸) :— حاکم های درجهٔ اول بانتخاب (انجمن مأمورین وزارت داخله)\nتعیین و بمنظوری همایونی نصب میشوند و حاکمهای\nدرجهٔ دوم و سوم از طرف (انجمن انتخاب مأمورین وزارت\nداخله) انتخاب و بمنظوری وزیر داخلیه مقرر میگردند .\n(۱۲۹) :— حاکم ها در داخل حکومتیهای خود شان بتد ویر امور ملکیه\nو ضابطه و مالیه و سائره مأمور و بحسن ایفای نظامات\nدولت و اجرا آوا مریکه بموجب نظامات از طرف نائب الحکومه ها\nبرای شان داده شود مجبور اند .\n(۱۳۰) :— حکام از محافظت امنیت داخلی حکومتیهای خود مسئول اند\nبرای اجرا و ایفا امور انضباطیه بمعیت حاکم بقدر لزوم\n\nمجلسات یکم یاخته نرفته"}
{"book": "adl0075", "page": 53, "text": "قطعات کوتوالی میباشد که یک قسم آن در مرکز حکومتی خود حاکم\nمانده قسم دیگر آن در علاقه‌ها و نقاط لازمه تعیین و تقسیم ستند\nمنصبداران کوتوالی حکومتی در تحت امر حاکم حکومتی خود شان\nحرکت میکنند .\n\n(١٣١) :- حاکم‌ها در خصوص ایفا و یا اهمال خدمات و رعایت و یا عدم\nرعایت احکام قانونیه و نظامیه مامورینی که در دائره\nحکومت‌یهاشان باشند متمادیاً اجراسی تدقیق و تفتیش\nمینمایند ، در حق مأمورین ماتحت که از ایشان اوضاع\nمخالف نظام سر بزند و یا بر رعایای ماتحت ظلم\nو تعدی شان دیده شود حاکمها بر وفق فصل مخصوص محاکمه\nمأمورین اجرا تحقیقات مینمایند .\n\n(١٣٢) :- حاکمها بنظم و اصلاح راه‌ها و گذرگاهای صعب المرور که\nدر بین قریه‌ها هستند و بحسن محافظه طرق عمومیه که در داخل\nحکومتیهای شان باشند نیز موظف هستند و در اینخصوص\nاز بالادست خود سررشته بگیرند .\n\n(١٣٣) :- وظائف حاکمها بقرار ذیل است :-\nاول :- برای کشادن مکاتب ابتدائیه و برای استخدام"}
{"book": "adl0075", "page": 55, "text": "ولایت پس از جدا کردن مبلغیکه بموجب نظامنامه\n(بودجه) برای خود اداره حکومتی تخصیص شده است.\nششم- نظارت و مراقبت کردن بر اجراآت و کار روائیها\nهیئت های طبیه سیار که بغرض تداوی امراض اهالی\nقریه ها انتخاب شده اند که آیا بقرار نظامنامه خود\nهمه قریه ها را دور و گردش نموده بیمار ها را باسن\nصورت معالجه و دوا های شانرا کاملاً اعطا مینمایند\nیا خیر.\nهفتم- دقت نمودن بر اینکه جنگل ها داخل حکومتی او خراب\nنشود و همت گماشتن در تربیت و تکمیل جنگلها\nو درخت زار های نو.\nهشتم- فوراً گرفتار کردن ارباب جرائم از هر قسم که باشند\nاز انجمله تا مجازات نمودن فاعلین قباحت را بموجب\nتحقیقات، و تسلیم کردن مرتکبین جنحه و جنایت را\nبمحکمه عدلیه حکومتی خود.\nنهم- تشویق نمودن اهالی را بترقی و توسیع زراعت\nو تجارت و صناعتیکه در داخل حکومتی او مروج"}
{"book": "adl0075", "page": 56, "text": "٥٤\nداشته باشد حاکم‌ها بعضی ازین وظائف را بالذات\nو بعضی را بصلاح و صوابدید مجلس‌های مشوره\nخودشان ایفا می‌نمایند.\n(١٣٤) :- در معیت حاکم‌ها علاوه بر منصبدار کوتوالی که قبلاً ذکر شد یک یک\nمامور مالیه و یک یک مامور نفوس هم میباشد.\n(١٣٥) :- مجلس‌های مشوره حکومتی در تحت ریاست حاکم‌ها منعقد\nمیشود .\nدرین مجلس بنام اعضاء طبیعیه و اعضاء منتخبه دو قسم اعضا\nموجود میباشند .\nاعضای طبیعیه مجلس مشوره شان مامورین مالیه و نفوس\nهستند و اعضاء منتخبه آن عبارت است از نفرهایئیکه از میان\nاهالی منتخب شده باشند .\n(١٣٦) :- اعضاء منتخبه مجلس مشوره حکومتی‌ها عبارت است از یک یکنفر\nاعضائیکه از هر علاقه تابع یک حکومتی انتخاب گردیده اند\nبا یک نفر عضویکه از مرکز خود علاقه حکومتی انتخاب گردیده است.\nانتخاب اعضاء منتخبه مجلس مشوره حکومتی بتصور تیکه در فصل\nمخصوص (صورت انتخابات اعضای منتخبه)"}
{"book": "adl0075", "page": 57, "text": "در خاتمه بیان گردیده جریان مییابد مدت خدمت اعضا\nسه سال است بعد از اختتام مدّت اعضای جدید\nانتخاب میشود.\n(۱۳۷): مجلس‌های مشورهٔ حکومتی تنها در خصوص اموری که بادارهٔ حکومتی\nتعلق دارد مذاکره مینمایند و با منظوری بالا دست خود\nمحاکمهٔ مأمورینیکه مرتکب قباحت شده باشند و جزا دادن\nدر حق آنها از جملهٔ وظائف مجلسهای مشورهٔ حکومتی شمرده میشود\nو اجرای آن خاص تعلق بمنظوری حاکم بالا دست دارد.\n(۱۳۸): نائب الحکومه‌ها وحکام اقلاً در ماه یکروز بروزهای جمعه در مساجد\nجامع از مضمون فوائد اعلانات ونظامات دولت برأ\nایقاظ و آگاهی اهالی نطقهای مفیده نمایند.\n* *\n*\nتعلیمات ابتدائیه افغان -"}
{"book": "adl0075", "page": 58, "text": "٥٦\n\nپنجم: علاقه‌ها\n(١٣٩) : - حکومتیها بر علاقه‌ها تقسیم میشوند و هر علاقه نظر بدرجهٔ مناسبت\nخود از چند قریه ترکیب می‌یابد در هر علاقه یک علاقه‌دار\nاجرای حکومت مینماید .\n(١٤٠) : - علاقه‌دار باید شخص خواننده و نویسنده و با عفت و\nناموس بوده عمرش هم بهیچ صورت از (بیست سال)\nکم نباشد .\n(١٤١) : - علاقه‌دار باجرای وظائف ذیل مجبور است : -\nاول : - در رعایت باحکام شرعی و پابندی آن اهالی علاقهٔ خود را\nدائماً مجبور نمودن .\nدوم : - ارباب هر قسم جرائم مشهوره را فعلاً توقیف و مرتکبین\nقباحت را بصلاح و تجویز مجلس مشورهٔ علاقهٔ خود باندازهٔ\nاختیارات او که در آینده توضیح یافته مجازات نمودن،\nو مجرمین جنحه و جنایت را با اوراق تحقیقیهٔ ابتدائیهٔ شان\nبحکومتی بالا دست خود سپردن ، در صورت ظهور\nیک جنایت که فاعل آن مجهول باشد علاوه بر دوام نمودن\n\nمطبع معرفت بر یکسید احمد نعمانی"}
{"book": "adl0075", "page": 59, "text": "۵۷\n\nدر اجرای تحقیقات ابتدائیه آن جستجوی مجرم\nبحاکم بالادست معلومات مفصله دادن برحکمیکه\nاز طرف حکام مافوق او در خصوص جستجوی جانی\nبرای او صادر گردد متابعت نمودن و احکام\nجميع اعلامات متعلق مسائل حقوق و جزا که باو\nمیرسند در معرض اجراگذاشتن، احکام دیت\nخون و جزای نقدیرا بلا توقف و بدون فوت\nوقت و فرصت اجرا داشته مبلغ دیت را بورثۀ\nمقتول و جزای نقدیرا بخزینۀ قریب تودیع\nنمودن .\nسوم – در تطهیر و صفائی علاقۀ حکومتی خود از هرگونه گندگی\nو غلاظت که صحت عمومیه را اخلال مینماید\nسعی بلیغ نمودن .\nچهارم – بر موقع ورود یکی از هیئت هائی صحیۀ سیار که داخل\nعلاقہ داری وی میشود در استفادۀ مریضها و بیمارها\nاز ان جد و جهد بسیار نمودن .\nپنجم – در اصلاح خرابیهای جزوی آبهای تهلکه ناکی که در بین قریه ها"}
{"book": "adl0075", "page": 60, "text": "۵۸\nمیباشد کوشش ورزیدن.\nششم- در ترمیم و تعمیر مساجد و خراب نشدن شان توجه نمودن\nهفتم- بحسن محافظه هر نوع مبانیکه از طرف دولت تعمیر\nشده باشند دقت و برگاه ترمیم و تعمیر جاهای\nمرمت طلب آنرا برای پیمایش نموده لزوم تعمیر\nآنرا بدائرۀ حکومتی عرضه داشتن.\nهشتم- مکتبهایی را که در داخل علاقه او هستند دائماً تفتیش\nو بحسن ایفای وظیفه معلمین آن علم آوری نمودن.\nنهم- بر موقع ظهور حریق و سیلاب و آتش زدگی جنگل و\nخرمن و آفتهای سائره تدابیر لازمه انسدادیه اتخاذ\nنمودن.\nدهم- در حفظ و وقایه جنگل‌های طبیعی از تلف شدن برای تحصیلات نماید\nبسر رسانیدن جنگلهای اهالی را تشویق دادن.\nیازدهم- در تحصیل محاصل سرکاری بدرجه کوشش نمودن که\nبر ذمه هیچکس از رعایا داخله علاقه وی چیزی\nباقی نماند و علاوه از اهالی خارج دائره نظارت\nاضافه ستانی نشود."}
{"book": "adl0075", "page": 61, "text": "٥٩\n(١٤٢) :ــ علاقه دار برای مجازات نمودن اهل قباحت از رعایا بموجب\nصلاح و صوابدید مجلس شورهٔ خود تنها تا ده روز نظر بندی و\nیکصد روپیه جزای نقدیرا صلاحیت دارد محکومیتی که\nاضافه بران باشد از حاکم بالا دست خود باید اذن و اجازه\nبخواهد .\nعلاقه دار بحبس کردن اشخاصیکه در عدم اداء مالیات دولت\nاصرار کنند اختیار ندارد .\n(١٤٣) :ــ با علاقه دار یک کاتب و در منطقهٔ علاقه اش یکمفرزهٔ کوتوالی\nموجود است که منصبدار آن در تحت امر علاقه دار اجرای\nمأموریت و ایفای خدمت مینماید .\n(١٤٤) :ــ در هر علاقه یک مجلس علاقه داری موجود میباشد مجلس علاقه\nدر تحت ریاست علاقه دار از سه عضو دیگر که از معتبرین اهالی\nعلاقه و قریه ها باشند برای سه سال از طرف اهالی قریه ها\nو قبائل انتخاب میشود .\nانتخاب اعضای (مجلس شورهٔ علاقه داری) مطابق به فصل مخصوص\nانتخابات که در خاتمه است اجرا گردد .\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 62, "text": "۶۰\n\nششم : قریه ها و قبائل کوچی\n\n(۱۴۵) : — اداره هائی ( قریه ها ) و ( قبائل کوچی ) محول است\nبرؤسائی ایشان در خصوص در نظامنامه مخصوص\nاداره ولایات قواعد قطعیه و مفصله موجود است .\n\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 63, "text": "۶۱\n\nدیوان سنجش\n(١٤٦): دیوان سنجش بتدقیق همه اوراق حسابیۀ دولت علیۀ افغانیه مأمور است.\n(١٤٧): وزیر مالیه و مدیر محاسبۀ عمومیه مجبور است که اوراق حسابیۀ هر سال را با جزئیات و تفرعات آن بموعدی که در نظامنامۀ محاسبۀ عمومیه توضیح یافته بدیوان سنجش بفرستد، اگر بموعد مذکور اوراق حسابیه را نفرستاد وزیر مالیه و مدیر محاسبۀ عمومی مسئولند، دیوان سنجش در اثنای این تدقیقات تدقیق میکند که آیا همۀ مصارف دولت با اوراق معتبرۀ نظامیه موافق ساخته شده اند یا نی، و آیا تکمیل واردات دولت تحصیل گردیده یا خیر، و در نتیجۀ این تحقیقات و تدقیقات وزیر مالیه و مدیر محاسبۀ عمومیه مسئول شناخته میشوند. یک موازنۀ حقیقیه بودجه که بوزارت مالیه تنظیم می شود بعد از تدقیقات بحضور مبارک شاهانه تقدیم مینماید.\n(١٤٨): دیوان سنجش مرکب است از یک رئیس و شش نفر اعضا رئیس و اعضای دیوان سنجش از طرف اشرف اعلیحضرت همایونی"}
{"book": "adl0075", "page": 64, "text": "۶۲\nانتخاب و تعیین میشوند .\nکاتبهای سنجش بانتخاب اعضای دیوان سنجش و منظوری\nرئیس آن مقرر میشوند .\n(١٤٩) : دیوان سنجش بهیچ یک وزارت مربوطیت ندارد ، و براه راست\nبحضور اشرف ملوکانه مسئول شناخته میشود ، و مطابق نظامنامه\nمخصوص خود ایفای وظیفه مینماید .\n* * *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 65, "text": "۶۳\nحکومت عسکریه\n(۱۵۰) :- بمجردیکه باعلان حکومت عسکریه لزوم دیده شود، بنا برعرض\nو گذارش وزارت عدلیه بامر واراده سنیه اعلیحضرت ملوکانه\nیک بیان نامه نشر میشود، که بیان نامه مذکور برخصوصیات\nذیل محتوی میباشد:-\nاول - حدود منطقه ممالکیکه در آن حکومت عسکریه اعلان\nگردیده است مکملا تعیین و تحدید میشود.\nدوم - سبب اعلان حکومت عسکریه بیان میشود.\nسوم - اگر حکومت عسکریه موقتاً اعلان گردیده باشد،\nتاریخ اختتام آن نیز توضیح میگردد.\nچهارم - آمر بزرگ عسکریه نیز تصریح و نشان داده میشود.\nپنجم - در منطقه که حکومت عسکریه دران اعلان گردیده است\nافعال و حرکاتیکه ارتکاب آن ممنوع است ذکر و تشخیص\nمیشود [مثلاً از قبیل سلاح کشاندن، و در جاها\nآشکار و پنهان اجتماع نمودن، و شبها نگاه بعد\nساعت معین گشت و گذار نمودن و غیره]."}
{"book": "adl0075", "page": 66, "text": "٦٤\n\n(١٥١) :- در منطقهٔ که دران حکومت عسکریه اعلان گردد ، همه وظایفیکه\nعاید به امنیت و انضباط مملکت باشد ، بقوماندان بزرگترین\nعسکری که درانجا هست انتقال مییابد ، و یا اگر لازم\nدیده شود بمنطقهٔ مذکور مخصوصا از طرف اشرف پادشاهی\nیک قوماندان عسکری فرستاده میشود، و ریاست حکومت\nعسکریه بمشارالیه تفویض میگردد .\n\n(١٥٢) :- در منطقهٔ که دران حکومت عسکریه اعلان گردد ، محاکمه ارباب\nجرائمیکه جرم شان متعلق باخلال امنیت داخلیه و یا خارجیه\nدولت باشد در دیوان حرب عسکری اجرا میشود و تفصیلات\nاین جرائم در (باب اول ، و در فصل ٤ی اول و دوم)\nنظامنامهٔ جزای ملکیه شرح و تصریح گردیده است :\nمحاکمه کسانیکه مرتکب یکی از افعال ممنوعه که در اعلان نشان\nداده شده گردیده باشند نیز در دیوان حرب عسکری\nملاحظه میشود .\n\n(١٥٣) :- دیوان حرب عسکری که بحکومت عسکریه مربوط میباشد\nاز یک رئیس و شش اعضا ترکیب مییابد، رتبهٔ رئیس دیوان\nحرب عسکری بهمه حال باید از رتبهٔ رئیس حکومت عسکریه یک درجه"}
{"book": "adl0075", "page": 67, "text": "کمتری باشد درین دیوان حرب بقدر لزوم نویسنده هم موجود\nمیباشد، و در معیت رئیس دیوان حرب عسکری برأی محافظه\nتندیها موقت و بغرض تأمین انضباط داخل جوار دیوان\nحرب عسکری در اثنای محاکمه نظر به اهمیت و وسعت کار\nبدرجه یک تولی و یا یک کندک قوه عسکری اعطا میشود .\n(۱۵۴) :- مرتکبین جرائم قاعده (۱۵۰) هر زمانیکه گرفتار شوند از طرف\nرئیس حکومت عسکریه با وراق تحقیقات ابتدائیه شان\nیک جا برئیس دیوان حرب عسکری تحت الحفظ تسلیم\nکرده می شوند .\n(۱۵۵) :- دیوان حرب عسکری بشکل و طرزی که در قاعده (۳۸) نظامنامه\nجزای عسکری بیان گردیده است محاکمه مجرم را اجرا میکند\nو درباره او از قرار نظامنامه جزای عسکری و یا اگر در آن\nموجود نباشد بموجب نظامنامه جزای ملکی تعیین جزا\nمینماید و اعلام مفصل آنرا که تنظیم داده است برای اجرا به\nرئیس حکومت عسکریه تقدیم میکند .\n(۱۵۶) :- هنگامیکه حکومت عسکریه اعلان گردد فیصله هائیکه از دیوان\nحرب عسکری داده میشوند بهیچ سبب و بهانه دوباره قابل"}
{"book": "adl0075", "page": 68, "text": "٦٦\n\nمرافعه و تمیز نیستند، هرگاه فیصله که درباره مجرم از دیوان حرب\nعسکری صادر گردیده عبارت از جزای حبس پانزده سال\nباشد فی الحال از طرف رئیس حکومت عسکریه منظور و امضا\nگردیده و محکوم با اعلام امضا شده اش محفوظاً بنائب الحکو\nو یا حاکم اعلی سپرده شده در حبس خانه عمومی جزای خود را\nمیسیابد.\nاگر محکومیت عبارت از جزای حبس دوام و یا حکم اعدام باشد\nبغرض منظوری حضور اعلحضرت شهریاری اعلام فیصله از طرف\nرئیس حکومت عسکریه بوزارت حربیه تقدیم گردیده و بعد از آنکه\nاز طرف اشرف پادشاهی منظور فرموده شد اعلام مذکور\nبا فرمان ذیشان شهریاری یکجا از طرف وزیر حربیه برئیس\nحکومت عسکریه اعاده گردیده بنائب الحکومه یا حاکم اعلی\nسپرده در معرض اجرا گذاشته میشود، مجرمیکه در باره او\nحکم اعدام صادر گردیده باشد معامله اعدام او بطریقیکه\nدر باب اول قانون نامه جزای عسکری بیان گردیده\nاز طرف رئیس حکومت عسکری بشرط حاصل کردن منظوری\nحضور والا شهریاری اجرا میشود.\n\nمحکمات عسکریه\n۳"}
{"book": "adl0075", "page": 69, "text": "۶۷\n(۱۵۷): - در صورت ظهور بعض احوالات فوق العاده درباره منطقه‌ای\nحکم حبس دوام و حکم اعدام از حضور مبارک اعلیحضرت شهریاری\nبنائب الحکومه و یا حاکم اعلی و یا خود رئیس حکومت عسکریه اختیارا\nداده میشود پس در اینصورت بهر حال این فقره باید در همان\nفرمان همایونی که در خصوص اعلان عسکریه باشد درج\nو تصریح گردد .\n(۱۵۸): - رئیس حکومت عسکریه بدون حواله نمودن بدیوان حرب\nعسکری باتخاذ قرارهای ذیل مختار است:-\nاوّل :- اشخاصیکه بدرجه قباحت بیکی از افعال ممنوعه که\nدر اعلان نامه حکومت عسکریه تصریح گردیده است\nمرتکب شده باشند نهایت تا چهل و پنجروز جزای\nحبس دادن .\nدوّم :- خواه از طرف روز باشد خواه از طرف شب بلا تفرقه\nخانه هر کسی را که شبهناک باشد باصول مخصوص آن\nتلاشی نمودن .\nسوّم :- هر کسیکه مظنون باشد او را فی الحال توقیف نموده\nدرباره او اجرای تحقیقات ابتدائیه نمودن ،"}
{"book": "adl0075", "page": 70, "text": "۶۸\nومتعاقباً او را بدیوان حرب عسکری فرستادن.\nچهارم - اشخاص شبهه ناک وبد معاش و گروه یلا گرد و\nاوباش را از منطقه حکومت عسکریه بخارج طرد\nنمودن.\nپنجم - مکتوباتیکه بارباب جرایم و یا اشخاص شبهه ناک\nعاید باشد از پوسته خانها طلبیده آنها را\nکشاده و از نظر گذرانیدن .\nششم - هر قسم اخبار ها و روزنامه ها را موقتاً و یا مؤبداً لغو\nو معطل کردن .\n(۱۵۹) - رئیس حکومت عسکریه بر اعاده امنیت و انضباط باتخاذ\nهر نوع تدابیریکه لازم ببیند، و بطلبیدن هر قدر قوه\nعسکریه که مناسب داند مختار و صلاحیت دار است .\n(۱۶۰) - مجرم بهر رتبه و مأموریتیکه باشد بهمه حال محاکمه اش در دیوان\nحربی که در قاعده (۱۵۳) بیان گردیده جائز است .\n(۱۶۱) - اگر حکومت عسکریه موقتاً اعلان گردیده باشد بعد از داخل\nشدن بهمان دو تاریخیکه در فرمان همایونی تصریح گردیده است\nعودت نمودن بمأموریتهای خود اموریکه متعلق با منیت و انضباط است"}
{"book": "adl0075", "page": 71, "text": "۶۹\nحکمراً بحکومت ملکیه انتقال مییابد .\nلاکن اگر احوالیکه اعلان حکومت عسکریه را موجب گردیده است\nهنوز کامل زائل نشده باشد با یک فرمان ثانی همایونی لااقل\nاز یک هفته پیش از حلول یوم موعود مدت آن تمدید میشود\nاگر اعلان بلاتعیین مدت باشد بمجرد زائل شدن احوال\nفوق العاده که موجب اعلان حکومت عسکریه گردیده است\nبا یک فرمان ذیشان همایونی که بموجب معروضات\nوزارت عدلیه در باره منسوخ گردیدن حکومت عسکریه صادر\nگردد حکومت عسکریه منسوخ میشود .\n(۱۶۲):- در منطقه که در آن حکومت عسکریه دوام کند غیر از اموریکه\nبامنیت و انضباط متعلق باشند دیگر کافه معاملات\nبقرار سابق جریان داشته میباشند و محاکمه معاملات\nحقوقیه و تجاریه و جرائیمیکه با منیت و انضباط تعلق نداشته\nباشند هم بالطبع در محاکم تاسیسه عدلیه پیش رفته مرافعه مد و\nرئیس حکومت عسکریه باین کارها قطعا حق مداخله ندارد ."}
{"book": "adl0075", "page": 72, "text": "۷۰\nفصل سوم:\n(محاكمه مأمورين ملكيه و عسكريه على العموم)\nمحاكمة مأمورين ملكية\n(۱۶۳):- محاکمه مأمورین ملکیه که جرائم شان تعلق با مور مأموریت شان باشد\nدر محاکم مأمورین ملکیه اجرا میشود.\nونیز منازعات و مناقشاتیکه در اثنا ایفای وظیفه در میان\nمأمورین و رعایا پیدا شود مرجع محاکمه شان مجالس شوره و\nمحاکم مأمورین میباشند فقط مرجع فیصله جرائمیکه مأمورین\nخارج وظیفه بوده مرتکب آن شوند محاکم عدلیه است.\n(۱۶۴):- محاکم مأمورین عبارت است از محکمه ابتدائی و مرافعه و تمیز\nشورای دولت و مجالسهای مشوره مربوطه ولایات و حکومتیهای\nاعلیٰ و کلان، مجلسهای مشوره حکومتیها بعد اجازه بالادست\nتنها بمحاكمه مرتكبين قباحت اجازه دارند.\nمحاکمه مأمورین در محکمه های فوق باز قرار ذیل اجرا میشود."}
{"book": "adl0075", "page": 73, "text": "۷۱\n(١٦٥) :— یک مأموریکه در متعلق مأموریت خود مرتکب یک جرم گردد\nهرگاه مأمور مذکور در اطراف و ولایات مستخدم باشد از\nطرف نائب الحکومه‌ها یا حاکمهای اعلیٰ و کلان و اگر در دائره‌های\nمرکز یه مستخدم باشد از طرف وزیر و یا مدیر ادارهٔ مستقله\nکه بآن منسوب است (بواسطهٔ یک هیئت تحیقیقه که مرکب\nاز مأمورین دولت باشد) در حق او امر اجرای تحقیقات\nابتدائیه داده میشود .\n(١٦٦) :— کسانیکه بقرار ضابطهٔ (١٦٥) برای تحقیق مأمور هستند مجبورتن\nکه کافهٔ دلائل و اماراتیکه مدار اثبات جرم باشند با بیانات\nو اسامی شاهدان اوراق تحیقیقه را با یک خلاصهٔ آن بعد ازینکه\nتحقیقات ابتدائیه را امر کرده است تقدیم نمایند از روی\nنتیجهٔ تحقیقات اگر شخصیکه دربارهٔ او امر تحقیقات ابتدائیه\nصادر شده بری الذمه ظاهر شود از طرف هیئت تحیقیقه بقرار داد\nعدم لزوم محاکمه برای او داده میشود و تحت محاکمه نمی آید\nوالا بر وفق قواعد آتیه تحت محاکمه گرفته میشود .\n(١٦٧) :— محاکمات مأمورینیکه براه راست از حضور ملوکانه منصوب\nشده باشند خواه از نوع قباحت یا از نوع جنحه و جنایت باشد\nتعلیقات ٣ گیر"}
{"book": "adl0075", "page": 74, "text": "۷۲\nبهرحال در محکمه ابتدائیه مأمورین ملکیه اجرا میشود بلعرض اجرا\nپذیرفتن محاکمه اینگونه مأمورین لازم است که همان بغایت\nو یا اداره مستقل که او بدان منسوبست بحضور شاهانه معروضاً\nنموده بشرف صدور اراده سنیه را حاصل دارد.\n(۱۶۸) :ــ مأموریکه در حق او تحقیقات ابتدائیه اجرا گردیده است اگر\nاز چنان مأمورینی نباشد که براه راست از حضور شاهانه\nمنصوب گردیده اند و جرم که از نوع قباحت بوده در مرکز\nولایت یا حکومتی اعلی یا کلان مستخدم باشد محاکمه اش در مجلس\nمشوره همان مرکز اجر می پذیرد و حکمی که در حق او داده شود\nاز طرف نائب الحکومه یا حاکم اعلی و کلان تصدیق و اجرا\nمیگردد و هر گاه در حکومتیها مستخدم باشد محاکمه انجمنین برین\nبعد اجازه یکرتبه بالا دست مربوطه آن در مجلس مشوره\nحکومتی فیصله میشود و فیصله که در حق او صادر میگردد از طرف\nهمان بالا دست اجرا مییابد.\nهر گاه مأمور مذکور مستخدم بیکی از دوائر وزارتها و یا ادارۀ\nمستقله مرکزی باشد اوراق تحقیقات ابتدائیه جرم او\n(با نجزئاتها بث بین) همان وزارت و یا اداره مستقله که"}
{"book": "adl0075", "page": 75, "text": "۷۳\nبآن منسوب است حواله و محاکمه میگردد و حکمیکه در آنخصوص\nداده میشود بتصدیق وزیر و یا مدیر مذکور انفاذ مییابد.\nحکمها ئیکه در باره جرائم نوع قباحت صادر میشوند بهیچ\nقابل مرافعه و تمیز نیستند.\n(۱۶۹):- مأمورینیکه در اطراف مستخدم باشند هرگاه مرتکب جرمی\nاز نوع جنحه و جنایت شوند محاکمه شان در مجالس شوری\nولایت یا حکومتی اعلی و یا حکومتی کلان که بدان منسوب است\nفیصله و بقرار ذیل اجرا میشود.\nاول:- اگر فیصله از نوع جنحه باشد و محکوم علیه مرافعه نماید\nپس اگر حکمیکه در باره او صادر گردد عبارت از حبس\nیکساله و یا یکهزار روپیه جزا نقدی باشد اعلام آن\nاز طرف نائب الحکومه یا حاکم اعلی و یا کلان که امر\nمحاکمه از طرف او داده شده منظور و اجرا مییابد.\nو متعاقباً بوزارت و یا اداره مستقله که محکوم علیه\nبدان منسوب است اطلاع دهی مینماید.\nد اگر حکم مستلزم حبس بالاتر از یکسال و اضافه از\nیکهزار روپیه الی سه هزار روپیه بود از بهر منظوری"}
{"book": "adl0075", "page": 76, "text": "٧٤\nبوزارت یا ادارۀ مستقلۀ که مأمور مذکور بدان\nمنسوب است تقدیم گردیده و بعد منظوری وزیر\nو یا مدیر مستقل فیصلۀ مذکور در ولائیکه بآن عاید است\nدر موضع اجراگذاشته میشود .\nدوّم:- اگر جرم مأمور از نوع جنایت باشد و مأمور حکمی را\nکه در حق او داده شده است مرافعه نماید اعلام آن\nبهمان وزارت و یا ادارۀ مستقلۀ منسوبۀ او تقدیم\nگردیده از طرف وزارت نیز از بهر منظوری بحضور\nشاهانه عرض میشود و هر حکمی که بتصدیق شاهانه رسید\nدر ولایت منسوبۀ مأمور در موضع اجراگذاشته میشود.\nسوّم:- هرگاه یک مأموریکه بجرم جنحه و جنایت محکوم گردیده باشد\nو حکمیرا که در بارۀ او صادر گردیده مرافعه نماید اوراق\nحکمیکه در بارۀ او داده شده با اعلام آن یکجا بهمان\nوزارت و یا مدیریت مستقلۀ که بآن منسوب است\nتقدیم میشود و از انجا بمحکمۀ مرافعۀ مأمورین سپاریده\nمیشود بعد تصدیق محکمۀ مذکور اگر محکوم علیه نیز گردون\nنخواهد لازم الاجرا است ."}
{"book": "adl0075", "page": 77, "text": "٧٥\nواگر دعوی را تمیز کردن خواهش داشته باشد اوراق\nمذکور بهيئت تميزيه شورای دولت سپرده ميشود\nهیئت مذکور دعویرا تمیزاً ملاحظه نموده حكم انرا تصديق\nمی نماید !\nاوراق محاكمة مجرمين جنحه وجنایت که در محكمۀ مرافعه مأمورين\nو یا بهیئت تمیزيه شورای دولت مرافعه و تمیز میگردد\nبا اعلام آن بوزارت یا ادارۀ مستقله که مأمور مذکور\nبآن منسوب است واپس سپرده میشود، وحکمیکه در حق\nمحكوم بها جنحه باشد بمنظوری وزیر و یا مدیر مستقله که\nمحکوم بآن عاید است اجرا مییابد و در حق محکومبها\nجنايت بحضور پادشاهی عرض میشود .\n(۱۷۰) :- هرگاه مأموريكه مرتکب جنحه وجنايت گردیده است منسوب باشده\nبیکی از دوائر وزارتها و ادارۀ مستقلۀ مرکزی محاكمه اش\nدر محکمه ابتدائی مأمورین ملکیه اجرا میشود ، در صورتیکه محکوم بویرا\nمرافعه نماید اعلام محکومبهای جنحه بمنظوری وزیر یا مدیريكه\nبآن منسوب است اعلام محکومین جنایت بمنظوری حضور\nشاهانه در موقع اجرا وضع میشود ، اگر مأمور فیصلۀ"}
{"book": "adl0075", "page": 78, "text": "مرافعه میکند دعوی سر از نو در محکمه مرافعه مأمورین ملکیه رؤیت\nمیشود و اگر مأمور بفیصله ئیکه از محکمه مرافعه صادر میشود اعتراض\nکند در هیئت تمیزیه ملاحظه مییابد.\n(۱۷۱) :— اگر در بارۀ یک مأموریکه مرتکب جنایت گردیده باشد حکم اعدام\nیا حبس دوام صادر گردد مأمور خواه تمیز کردن بخواهد یا نخواهد\nبهر حال برای تمیز شدن بآن فیصله که مجرمین متخدمین ولایات\nبطریق رسمی بواسطه وزارت یا ادارۀ مستقله که بآن و ابیست\nو فیصله نامۀ مجرمین دائرۀ مرکزیه وزارت رأسا از محکمه ابتدائیه\nمأمورین بمحکمه مرافعه تودیع میشود ، محکمۀ مذکور اوراق مذکوره را\nاز نظر تدقیق گذشته اگر فیصله را موافق قانون دید تصدیق\nوالا نقض نموده محاکمه اش سر از نو در دائره مذکور رؤیت\nمیگردد و فیصله نامه اعدام یا حبس دوام که بتصدیق محکمه\nمرافعه میرسد بعد از ملاحظه هیئت تمیزیه با منظوری حضور\nمبارک اجرا میشود .\n(۱۷۴) :— تحقیقات ابتدائی مجرمین منسوبه وزارت ادارۀ مستقله که\nبوزارت و ادارۀ مربوطه اش میرسد وزیر و مدیر همان وزارت\nبگرفتن یکنفر وکیل مجبور است تا وکیل مذکور در مقابل مأمور مجرم"}
{"book": "adl0075", "page": 79, "text": "۷۷\n\nدر محکمه مامورین ، مدعی اثبات جرم گردد و در ولایا و حکومتیها\nنیز از طرف اداره منسوبه همان مامور مجرم وکیل ثبوت جرم\nگمیرند .\n(۱۷۳) : تخفیف حکمهای جزا که از طرف محاکم مامورین صادر گردند\nهیچکس اختیار ندارد ، تخفیف جزا محض از حقوق جلیله پادشاهیست\nاگر وزیر و مدیر مستقل و نائب الحکومه ها و حاکم های اعلی یا\nکلان یک حالیکه موجب تخفیف جزای محکومین جنحه و جنایات\nباشد بیبینند پیش از انکه اعلام ها را منظور کنند کیفیت را\nبا اسباب موجبه اش بواسطه وزارت و یا مدیریت مستقله ان\nبحضور مبارک شاهانه معروضدارند .\n(۱۷٤) : مامورینیکه بسبب ارتکاب بجز از نوع قباحت بنظر بندی محکوم\nگردیده باشند در همان دائره که بان منسوب اند در یک خانه\nکه برای نظربندی مامورین مهیا شد نظر بند میشوند ، فقط\nمحکومین جنحه و جنایت با کمال مدت جزائیه خود ها در محبسهای\nعمومی مجبورند .\n(۱۷۵) : مامورینیکه در اثنا ایفای امور ماموره خودشان غفلت ی سهل انگاری\nو عدم دقت را بکار ببرند و یا بر ماموریت خود دوام نمی نمایند"}
{"book": "adl0075", "page": 80, "text": "۷۸\n\nو ناموجود میباشند آمرینای مافوق شان اختیار و صلاحیت\nدارند که ایشانرا شفاها زجر و توبیخ نمایند .\n(۱۷۶):- وزیر و نائب الحکومه ها و کافه حاکمها و مدیران دوائر مستقله\nدر حق اینگونه مأمورین سهل انگار و ناموجود در نوبت اوّل\nتنخواه سه روزه و در نوبت دوّم تنخواه پانزده روزه و در نوبت\nسوّم تنخواه یکماهه شانرا قطع نموده جزا میدهند ، هرگاه\nبا وجود آنهم درین سه مرتبه متنبّه نگردید همان است که مأمور\nمذکور اگر از جمله مأمورینی باشد که از طرف خود آمر انتخاب\nوتعیین گردیده باشد خودش عزل میتواند و اگر از مأمورینی\nباشد که با اراده سنيّه نصب و تعیین گردیده باشد البته بادلائل\nمقنعه و اسباب موجه آن عزلش را از حضور شاهانه\nاستدعا مینماید .\nمجالس مشوره که در حق جرم قباحت مأمورین حکم میکنند هرگاه\nدرجه قباحت شدید باشد به لزوم عزل مأمور هم حکم داده\nمیتواند .\n(۱۷۷):- یک مأموریکه بسبب ارتکاب قباحت از مأموریت خود عزل\nگردیده باشد بهیچصورت مستحق گرفتن تنخواه معزولیت نیست"}
{"book": "adl0075", "page": 81, "text": "۷۹\nو تا زمانیکه از همان دائره که او را عزل گردانیده حکم جواز استخدام\nخود را نگیرد در هیچ خدمت دولت داخل شده نمیتواند و هیچ\nدائره بیک مأموریکه از سبب قباحت عزل گردیده تا از\nتاریخ عزلش تمام مدت دو سال نگذرد حکم جواز استخدام\nاو را داده نمیتواند.\n(۱۷۸) :- مأموریکه مرتکب جبر از نوع جنحه گردیده و مجرم مستوجب طرد\nاز مأموریتش نشده باشد تا مدت سه سال در هیچ خدمت\nدولت داخل شده نمیتواند.\n(۱۷۹) :- هر مأموریکه ادعا کند که او بغیر حق بتکدیر و قطع معاش عزل\nاز طرف مافوق خود دچار گردیده است حق آنرا دارد حقیقت\nحال خود را بآمر یکدرجه مافوق آمریکه او را جزا داده عرض شکایت\nکند در صورتیکه مدعای خود را اثبات نمود از همان آمریکه بغیر حق\nماتحت خود را جزا داده است مقدار مبلغیکه از تنخواه ما تحت خود\nکسر نموده بقسم توبیخ از وی گرفته بهمان مأمور ماتحتش داده\nمیشود، واگر مأمور مذکور عزل شده باشد دوباره بخدمت دولت\nگرفته میشود.\n(۱۸۰) :- محکمه  مأمورین مطابق نظامنامه اصول محاکمات جزائیة"}
{"book": "adl0075", "page": 82, "text": "۸۰\nاجرا محاکمه و موافق نظامنامه جزای ملکی اعطای حکم بنمایند. در محاکم مأمورین محاکمه بصورت علنی اجرا میشود و مظنون با استخدام وکیل مختار و صلاحیت دارست.\n(۱۸۱)- یک مأموریکه خواه برای محاکمه و خواه برای شهادت از طرف محاکم اداره و یا محاکم عدلیه جلب کردن آن لازم باشد باید که ورقه جلب او را بآمر ما فوق او فرستاد باطلاع آمر مافوقش احضار کرده شود و این قاعده در حق طلبه مکاتب هم مرعی داشته میشود.\n***\nمطبع ماشین خانه کابل\nباهتمام محمد حسین مدیر مطبعه چاپ شد."}
{"book": "adl0075", "page": 83, "text": "۸۱\nمحکمه های عسکری\n(۱۸۲):- محاکمه سپاهیان و صاحب منصبان نظامی و کوتوالی و پولیس\nدر محاکم عسکری اجرا میشود محکمه های عسکری بنام و عنوان\n(دیوان حرب) یاد میشوند .\n(۱۸۳):- مرجع فیصله هرگونه اختلافاتی که در بین رعایا و نظامیان ظهور\nکند محاکم عدلیه ست فیصله که درباره نظامیان مجرم صادر\nگردد برای اجرا بمنصبدار بزرگ نظامی فرستاده میشود در آنجا\nبلاکما و کاست در معرض اجرا می درآید، و همچنین دعاوی حقوقیه\nکه در بین خود نظامیان بظهور برسد مرجع فیصله آنها محاکم\nعدلیه است .\n(۱۸۴):- در دیوانهای حرب نه محاکمه بصورت علنی اجرا میشود و نه\nوکیلهای دعاوی قبول میشوند .\n(۱۸۵):- در دیوانهای حرب برطبق نظامنامه جزای عسکری\nاعطای حکم مینمایند و نظامنامه اصول محاکمات جزائیه هم\nدر نزد دیوانهای حرب مرعی الاجراست .\n* *\n*"}
{"book": "adl0075", "page": 84, "text": "دیوان عالی\n(۱۸۶) ۱- دیوان عالی از پانزده نفر رجال مأمورین اعضا طبیعه و منتخبهٔ\nشورا دولت و هیئت عالیهٔ تمیزیهٔ عدلیه عنداللزوم بارادهٔ\nسنیهٔ همایونی انتخاب و تعیین میشوند وظیفهٔ این هیئت تنها\nاجرأ محاکمه وزرا و مدیر مستقل که از روی وظائف مأموریت\nشان تحت محاکمه گرفته شوند میباشد.\n(۱۸۷) ۲- دیوان عالی بدو اداره منقسم است، یکی ادارهٔ تحقیقته و اتهامیه\nو دیگری دیوان حکم دائرهٔ تحقیقات و اتهامیه از شش اعضا\nمرکب میباشند این دائره تحقیقات ابتدائیه را نموده و در صورت\nاتهام لزوم محاکمه را بدیوان حکم میسپارد و هیچیک ازین اعضا\nبهیئت دیوان حکم در مذاکره صلاحیت مشارکت ندارد.\n(۱۸۸) ۱- دیوان حکم از ۹ اعضا مرکب است. و بدیوان حکم محاکمه متهمین\nکه از دائره تحقیقات و اتهامیه دربارهٔ آنها لزوم محاکمه\nصادر شده باشد مینمایند فیصلهٔ دیوان حکم قابل مرافعه و تمیز\nنیست بعد امضاء اعلیحضرت همایونی در معرض اجرا گذشته\nمیشود."}
{"book": "adl0075", "page": 85, "text": "۸۳\n\nفصل چهارم\n(قواعد عمومیه در حق مأمورین ملکیه و عسکریه علی العموم)\n\n(۱۸۹):— عزل و تبدیل وزیران و کافه رؤسا و مأمورینیکه براه راست\nاز طرف همایون شهریاری انتخاب و نصب شده اند بحکم\nو رأی اعلیحضرت همایونی متعلق است.\n(۱۹۰):— برای انتخاب و تعیین مأمورینیکه براه راست حضور ملوکانه\nمقرر میشوند همان وزیر یکه مأمور مذکور بوزارت متعلقه اش\nمنسوب است ورق اسامی اشخاصی را که قابل ترفیع باشند\nتقدیم حضور شاهانه مینماید.\n(۱۹۱):— مأمورینیکه بدون جرم از کدام سببی از مأموریت خود بر طرف\nکرده شوند و یا بسبب لغو شدن مأموریت شان فالتو و\nبیکار بمانند از طرف دولت برأیشان تنخواه تعطیل داده میشود.\n(۱۹۲):— مأمورینیکه در ظرف مدت معینه نظامیه صادقانه و ناموسکاراً\nایفأ خدمت نموده و یا در اثنای ایفأ خدمت بیمار گردیده\nاز کار و بار بیفتند اینچنین اشخاص مستحق تنخواه مستمری میشوند.\n(۱۹۳):— برأی ایتام و ارامل مأمورینیکه در اثنای خدمت فوت یابند"}
{"book": "adl0075", "page": 86, "text": "٨٤\n(تنخواه عائله) تخصیص میشود همچنان عائله های مستمری دارانیکه)\nوفات مییابند مستحق تنخواه عائله میباشند .\n(١٩٤) - انتخاب و ترفیع و برطرفی و مستمری و تنخواه تعطیل مامورین تعیین\nمقدار تنخواه عائله و صورت تخصیص آن و صورت تشکیل خزینه\nمستمری و سرمایه آن بموجب نظامنامه های جداگانه آن\nاجرا شود .\n\n*   *\n  *"}
{"book": "adl0075", "page": 87, "text": "٨٥\nحق تدارک و ترفیع و مستعفی\nمنصبداران نظامیه\n(١٩٥) :- در اردوی افغانستان منصبدار شدن مشروط است به اینکه\nیا از مکتب حربیه بر آمده باشد و یا اینکه از مکتب (خورد ضابطان)\nو یا در تعلیمگاه عسکری میعاد معین تعلیم و تربیه خود را اکمال نموده\nباشد و یا در یک مدت معینه در اردو خدمت نموده تجربه کا\nگردیده باشد. هیچکس بدون این شرائط دفعةً بپایه منصسداری\nبرآمد نمیتواند .\n(١٩٦) :- منصبداران از قدم، فعالیت، و اهلیت، واقتدار\nترفیع میشوند، هر جمله دو نفر منصبدار که این دو شرط اخیر را\nیکسان حایز بوده باشند در موضع ترفیع هر کدام شان\nکه صاحب قدم است یعنی مدت در از خدمت کرده اولتر\nمستحق شمرده میشود، امتیاز خاندانی و بزرگی خانگی\nاین قاعده اساسیه را بر هم زده نمیتواند .\n(١٩٧) :- منصبداران نظامی در صورتیکه مرتکب یک جرم شوند،"}
{"book": "adl0075", "page": 88, "text": "٨٦\nتا وقتیکه از طرف یک (دیوان حرب) محکوم نشوند کسی آنها را\nطرد کرده نمیتواند حکم طرد فقط بعد از منظوری اعلیحضرت\nپادشاهی مرعی الاجرا دانسته میشود.\n(١٩٨) ـ منصبداران بهیچصورت و وسیله از خدمت برطرف کرده\nنمیشوند منصبدارانیکه از سبب لغو شدن قطعه هائیکه بدان\nمنسوبند فالتو بمانند همان تنخواهی که برتبۀ شان عاید است\nکامل میگیرند.\n(١٩٩) ـ منصبدارانیکه دست شان از کار کشیده شده در تحت محاکمه\nگرفتار گردیده باشند تا زمانیکه محاکمۀ شان دوام میوزد\nنصف تنخواه شان داده میشود.\n(٢٠٠) ـ منصبدارانیکه از باعث استعمالات بیجای خود در تحت محاکمه\nگرفتار گردیده باشند تا زمانیکه محاکمۀ شان دوام میوزد\nتنها باندازۀ کفایت یک سپاهی خوراک برای شان داده\nمیشود و از تنخواه بقدر یک حبه هم دستگیری شان نمی نماید\nلاکن بمجردیکه برائت اینگونه منصبداران که در دو قاعدۀ فوق\nذکر شده بالماکمه ظاهر و ثابت گشت کاملا تنخواه های خود\nشانرا از همان وقتیکه نگرفته اند میگیرند."}
{"book": "adl0075", "page": 89, "text": "۸۷\n(۲۰۱) :- منصبدار انیکه مدت معینه نظامیه را ادا نموده و یا بدرجه\nضعیف و بیمار شوند که با یفای خدمت مقتدر نباشند\nمستحق تنخواه مستمری میگردند .\n(۲۰۲) :- منصبدارانیکه خواه در اثنای مستخدم بودن شان در اردو\nو خواه بعد مستمری وفات بیابند موافق نظامنامه\nمستمری عسکری بهر حال باز ماندگان شان\n(تنخواه عائله) مقرر و تخصیص میشود .\n(۲۰۳) :- صورت تدارک و ترفیع منصبداران صورت تشکیل خزینه\nمستمری عسکری و مستمری دادن تنخواه عائله بموجب\nنظامنامه مخصوص آن اجرا گردد ."}
{"book": "adl0075", "page": 90, "text": "۸۸\n\nباب دوم\nقوۀ عدلیه و انظباطیه\nقوۀ عدلیه\nمقدمه\n(۲۰۴) ۱- قوۀ عدلیه افغانستان را هیئت عمومیه محکمه‌های عدلیۀ\nافغانستان بوجود میآورد.\n(۲۰۵) ۱- در افغانستان محکمه‌ها مستقل و از هرگونه مداخلت و تجاوز\nمصئون اند کسانیکه اقتدار مأموریت خودها را بیجا استعمال\nنموده در فیصله‌ها و مذاکرات محکمه‌ها مداخلت ورزند در هرمقام\nو مأموریتی که باشند متعاقباً مستوجب بازخواست میگردند.\n(۲۰۶) ۱- دعاوی تبعۀ خارجه در داخل افغانستان مطابق نظامات\nموضوعه در محاکم عدلیه و دیگر ادارات دولت افغانستان\nحل و فصل میشود برای تبعۀ خارجه نسبت به تبعۀ دولت\nعلیۀ افغانیه هیچ مراعات حقوق داده نمیشود."}
{"book": "adl0075", "page": 91, "text": "۸۹\n(۲۰۷) :- در محکمه های افغانستان محاکمات علانیه اجرا میشود،\nهر مظنون و یا مدعی و یا مدعی علیه برای مدافعه حقوق خود\nدر صورت رضای خصم و یا عذر شرعی بگرفتن وکیل یا عربض\nدعوی اختیار دارد.\n(۲۰۸) :- محکمه های افغانستان بنام محکمه ابتدائیه و مرافعه بدو قسم\nتقسیم میشود علاوه بران محکمه های اصلاحیه نیز موجود هستند.\nنسخ ششدوگانه تجا یط مجدداً خط بمهر مطابقت تصحیح شد."}
{"book": "adl0075", "page": 92, "text": "۹۰\n\nفصل اول\n(محاکم اصلاحیه)\n\n(۲۰۹):— در مرکز سلطنت و در مرکزهای ولایات و حکومتی‌های اعلیٰ\nو حکومتی‌های کلان و دیگر حکومتی‌ها یک یک محکمهٔ اصلاحیّه\nتشکیل گردیده رؤسا و اعضای این محکمه‌ها از اشخاصیکه\nحرمت و اعتماد عامه را دارا هستند انتخاب میشوند رئیس محکمهٔ\nاصلاحیّه ایالت کابل و ولایات و حکومتیهای اعلیٰ\nو حکومتیهای کلان از طرف والی کابل و نائب الحکومه‌ها\nو حاکمهای اعلیٰ و حاکمهای کلان انتخاب گردید و بعد التدقیق و زیر عدلیّه\nبمنظوری حضور اعلیحضرت پادشاهی مقرر میشوند .\n\n(۲۱۰):— در محکمهٔ اصلاحیّه ایالت کابل یک رئیس چهار نفر اعضا\nو یکنفر سرکاتب شامل میباشند، و بدیگر ولایات یک یک\nرئیس و دو دو نفر اعضا و یک یک سرکاتب اعضای محکمه هستند\nمحکمه‌های اصلاحیّه کافه اختلافات حقوقیّه و تجاریّه را که\nدر حضور شان می‌آیند برضای طرفین فیصله مینمایند\nو بعد از امضا و تصفیهٔ محاکم اصلاحیه بدیگر محکمه‌ها دعوی آنها مسموع\n\nـنمیشود مگر برضائی طرفینـ"}
{"book": "adl0075", "page": 93, "text": "۹۱\n\nشنیده می شود .\n(۲۱۱) :- مراجعت دعاوی حقوقیه و تجاریه اولا بمحکمه اصلاحیه حتمی است .\n(۲۱۲) :- محاکم اصلاحیه دعواهای دعوی دارانی را که بایشان\nروزمره مراجعت میکنند شنیده و در میان ایشان بمصالحه میپردازند\nاگر صلحی فیصله ممکن نباشد محکمۀ اصلاحیه حاوی دعوا\nدارا نرا بمحاکم ابتدائیه میفرستند .\n*\n* *"}
{"book": "adl0075", "page": 94, "text": "۹۲\n\nفصل دُوم\n(محکمه های ابتدائیه)\n(۲۱۳):- در مرکز ایالات و حکومتیها یک یک محکمه ابتدائیه موجوداست.\n(٢١٤):- بمحکمه های ابتدائیه همه دعاوی حقوقیه و جزائیه فیصله میشود\nمحاکم ابتدائیه دعاوی حقوق و تجاریه را از یکروپیه تا صد روپیه\nبلاحق مرافعه محکوم بصورت قطعی فیصله میکنند، این محکمه ها\nدعاوی حقوقیه و تجاریه را که اضافه از سه صد روپیه باشد\nوهمه دعاوی اقسام جزائیه را نیز فیصله میتوانند فیصله های\nمحاکم ابتدائیه باستثنای فیصله های اعدام و حکم ضرب\nوتشهیر بصورت فوری در معرض اجرا گذاشته میشوند واگر\nمحکوم علیه برخلاف آن اعتراض داشته باشد بعدالاجرا\nبمحکمه های مرافعه مرافعه میتوانند فیصله های حبس و وام بعد\nاجرا و با وجودیکه محکوم علیه اعتراض نکند بهرحال در محکمه مرافعه\nتقدیم میشوند.\nحکم ضرب و تشهیر اگر محکومین آن مرافعه بخواهند تا (١٥) روز تعطیل\nمیشود تا بمحاکم مرافعه مراجعت کرده طلب مرافعه نمایند درینصورت"}
{"book": "adl0075", "page": 95, "text": "۹۳\nهرگاه فرار شدن آنها ملحوظ باشد الی نتیجه مرافعه در قید حاضری\nو یا تحت نظارت بودن شان شرط است.\nمحکومین ضرب و تشهیر که در مدت (۱۵) روز تعطیل مرافعه،\nطلب مرافعه نکنند و حکم جزا در باره شان اجرا شود و\nبمدت دو ماه و (۱۵) روز باقی موعد مرافعه نیز مرافعه\nمیتوانند.\n(۲۱۵):— در محکمه های ابتدائیه دعاوی را که در صورت ثبوت مجرم\nمحکوم به اعدام گردد نیز فیصله مینمایند اگر جرم مذکور ثابت\nنگردد و مدعی اعتراض نداشته باشد فیصله آن موقع\nاجرا گذاشته میشود و در صورت ثبوت بهر حال فیصله مذکور\nبا محکوم علیه بمحکمه مرافعه تقدیم میشود اگر محکوم علیه اعتراض\nمقبول داشته باشد اعتراضات آنرا با فیصله و مسائل\nشرعیه تطبیق داده هرگاه رویت شهود و مدعی را لازم\nبدانند مدعی و شهود نیز بمحکمه مرافعه احضار میشوند، و از آنجا\nتنها فیصله آن بعد تصدیق محکمه مرافعه بهیئت عالیه تمیز تقدیم میگردد.\n(۲۱۶):— در همه محکمه های ابتدائیه یک قاضی و دو نفر مفتی موجود میباشند\nکاتب محکمه در وقت نبودن یکی از مفتیها عوض او کار میکند."}
{"book": "adl0075", "page": 96, "text": "٩٤\n\nفصل ششم\n(محکمه‌های مرافعه)\n(٢١٧) - محکمه‌های مرافعه در مرکز ایالت کابل و ولایات و حکومتیهای\nاعلی و حکومتیهای کلان موجود اند و این محکمه‌ها دعاوی\nحقوقیه و تجارتیه و جزائیه را مطابق قواعد آتیه فیصله مینمایند.\n(٢١٨) :- محکمه‌های مرافعه فیصله‌های را که خواه بر دعاوی\nحقوقیه و تجارتیه و خواه برای دعاوی جزائیه از محکمه‌های\nابتدائیه مطابق قاعدهٔ (٢١٤) وارد گردیده باشند\nو یا محکوم علیه و یا یکی از طرفین بآن فیصله‌ها راضی نباشند\nدوباره ملاحظه و تحقیق مینمایند، و در صورت تصدیق بحالهٔ\nدر معرض اجرا گذاشته میشوند.\n(٢١٩) :- فیصله‌های محکمه‌های ابتدائیه که بمحکمه‌های مرافعه\nملاحظه میشوند اگر در محکمه‌های مرافعه برخلاف فیصله‌های\nمحکمه‌های ابتدائیه حکم کنند و طرفین بآن راضی باشند\nدر موقع اجرا گذاشته میشود و هرگاه یکی از طرفین بآن\nاعتراض داشته باشند الی (١٥) روز بمحکمه مرافعه"}
{"book": "adl0075", "page": 97, "text": "۹۵\nیا قوماندانی کوتوالی و یا بحکومتی عرض استدعای تمیز را نمایند\nبحضور هیئت عالیه تمیزیه دعوای شان تمیز میشود و الا\nتا موعد مذکور خواهش تمیز نکند حکم محکمه مرافعه درباره محکوم علیه\nاجرا میگردد و بعد از اجرای حکم تا اکمال موعد تمیز حق تمیز را\nدارد تنها اگر حکم متعلق بجزای حبس دوام و یا اعدام باشد\nبا وجودیکه محکوم علیه اعتراض نکند بهمه حال در پیش روی\nهیئت عالیه تمیزیه حکم باید تدقیق گردد و اگر بعد از تدقیق\nاز طرف هیئت عالیه تمیزیه موافق بشریعت و نظام دیده شود\nاز طرف وزیر عدلیه برای منظوری بحضور مبارک شاهانه\nعرض می شود.\n(۲۲۰) ۱ ـــ در محاکم مرافعه یک یک قاضی و دو دو نفر مفتی وحکام\nموجود میباشند.\nنظامنامه محاکم ابتدائیه مرافعه تمیزیه"}
{"book": "adl0075", "page": 98, "text": "۹۶\n\nفصل چهارم\n(هیئت عالیه تمیزیه)\n(۲۲۱): هیئت عالیه تمیزیه تحت ریاست رئیس هیئت مذکور\nمنعقد میشود.\n(۲۲۲): هیئت عالیه تمیزیه از یک نفر رئیس و چهار نفر اعضا\nمرکب است.\n(۲۲۳): فیصله‌های دعاوی حقوقیه و تجاریه و جزائیه که از محکمه‌های\nمرافعه وارد گردد هیئت عالیه تمیزیه اجتماع نموده تمیز مینماید.\n(۲۲۴): فیصله‌هائی که از هیئت عالیه تمیزیه صادر گردد باستثنای\nحکم اعدام و حبس دوام که وزیر عدلیه بمنظوری حضور همایونی\nتقدیم میدهد دیگر همه فیصله‌ها بموجب حکم هیئت تمیزیه در معرض\nاجرا گذاشته میشوند.\n(۲۲۵): هر یک از محکمه‌های اصلاحیه و محکمه‌های ابتدائیه و مرافعه\nو (هیئت عالیه تمیزیه) وظیفه‌های شانرا مطابق\nنظامنامه‌های مخصوص خود اجرا میدارند.\n(۲۲۶): محکمه‌های شرعیه در امور جزائیه موافق بنظامنامه\n\n[Marginal text:]\nتمیز محکمه‌های تجارتیه در شعبه تجارتی هیئت عالیه تمیزیه منظور است [ILL]"}
{"book": "adl0075", "page": 99, "text": "۹۷\nجزای عمومی که برطبق احکام مفیضه شرع شریف تنظیم گردیده\nجزا مقرر مینمایند و در امور حقوقیه و تجاریه موافق مجلۀ شریعه\n(تمسک القضاة الامانیه) که احکام آن خلاصۀ احکام منیفه\nشرعیه است اجرای فیصله میکنند.\n* *\n*\nرقم ثبت چاپی تنظیم\nدر دار الطباعه مطبعه ماشین خانه کابل طبع گردیده است"}
{"book": "adl0075", "page": 100, "text": "۹۸\n\nقوه انضبیطه\n(۲۲۷):- قوه ضابطه بنام پولیس و کوتوالی بدو قسم منقسم میشود:\nوظائف پولیس بقرار ذیل است:-\nاول:- در داخل شهرها حفظ امنیت عمومیه و تطبیق نظامات\nبلدیه.\nدوم:- در داخل شهر گرفتار کردن همه مجرمین و اجرا تحقیقات\nابتدائیه درباره آنها کوتوالی در داخل شهرها\nعند اللزوم قوه مظهره پولیس میباشد و در خارج\nشهرها وظائف پولیس را عینا ایفا مینماید.\n(۲۲۸):- وظائف ریاست کوتوالی بقرار ذیل است:-\nاول:- تدارک سپاهیان و منصبداران کوتوالی.\nدوم:- تدارک لوازمات نفری کوتوالی و توسیع\nمعلومات شان.\n(۲۲۹):- در ولایات و حکومتیهای اعلی و حکومتیهای کلان\nنظر باهمیت شان بقدر لزوم قطعات کوتوالی مقرر میباشد.\n(۲۳۰):- قطعات کوتوالی بقدر لزوم بحکومتها و علاقه ها تقسیم میشوند."}
{"book": "adl0075", "page": 101, "text": "۹۹\n(۲۳۱) :- قوماندانهای قطعه های کوتوالی مرکز ولایات و حکومتی\nهای اعلی آمرتشکیلات پولیس و کوتوالی همانجا میباشد.\nآمر مذکور از محافظت امنیت داخلی همان ولایت و یا\nحکومتی و یا علاقه مسئول است ، در مرکز های علاقه ها\nتنها ضابط کوتوالی و یا خورد ضابط موجود میباشد .\n(۲۳۲):- در کابل جداگانه یک مأمور پولیس و بقدر ضرورت و کفایت\nمنصبداران سپاهیان آن میباشند .\n(۲۳۳):- وظائف مأموریت پولیس بقرار ذیل است:-\nاول:- تدارک سپاهیان پولیس و توسیع معلومات شان\nدوّم:- ضبط احوالات و تدقیق و قید حقیقت اشخاص مضر\nو شبهه ناک محلی و اجنبی .\nسوّم:- تشکیل خدمت استخباريه داخليّه مملکت .\n(۲۳۴):- صورت تنسیق پولیس و کوتوالی و صورت ایفا وظائف\nضابطه این هر دو صنف و درجه صلاحیت و اختیارات\nشان بموجب نظامنامه های مخصوص آن اجرا گردد .\n(۲۳۵):- برای تدویر امور بلدیه در ولایات یک یک مأمور بلدیه\nمیباشد که مطابق نظامنامه جداگانه ایفا وظائف مینمایند."}
{"book": "adl0075", "page": 102, "text": "۱۰۰\nخاتمه\n(صورت انتخابات اعضا منتخبه مجالس مشاوره)\n(وشورای دولت)\n(۲۳۶):- اعضا منتخبه مجالس مشاوره علاقه داری ها از قرار ذیل\nانتخاب میشوند :-\nدر هر علاقه مربوطه حکومتیهای کلان و حکومتیهای درجه\nاول و دوم و سوم اهالی همان علاقه در یکجا اجتماع\nنموده از جمله کسانیکه بدولت یک قسم وارداتی میدهند\nو باهلیت و صلاح آراسته و مالک خصایل حمیده و صفات\nاخلاق پسندیده بوده در ایام ماموریت شان نیز دانهالی\nمتهم و بدولت با قیات ده نباشند ، چهار نفر را از بین\nخود شان انتخاب مینمایند این چهار نفر از میانه خود ها بموجب\nاتفاق آرای شان یکنفر را بنمایندگی خود انتخاب میدارند\nباقی سه سه نفریکه در هر علاقه مانده اعضای منتخبه\nمجلس مشوره همان علاقه داری میشوند، و علاقه داری\nهائیکه بلا واسطه حکومتیها راسا بولایت و یا حکومتیهای"}
{"book": "adl0075", "page": 103, "text": "١٠١\n\nاعلیٰ مربوط هستند بقرار تفصیلات فوق چهار چهار نفراً\nاز بین خودها انتخاب نموده و آنها یک نفر را باتفاق آرا\nاز میانه خودها برای نمایندگی مجلس مرکز ولایت و یا\nحکومتی اعلی مربوطه خود میفرستند باقی نفری مجالس\nمشاوره علاقه داریها ی مذکور را تشکیل میدهند.\n(ما٢٣)- اعضا مجالس مشوره حکومتیها از قرار ذیل انتخاب میگردند:-\nحکومتیهائیکه هیچ علاقه داری مربوط آنها نباشد، و یا تنها\nیک علاقه داری داشته باشند چهار چهار نفر انتخاب نموده\nاین چهار نفر از بین خودها یکنفر را نماینده کی منتخب کرده حکومتی\nکلان یا نائب الحکومگی و حکومتی اعلی که رأساً بدان مربوطند\nمیفرستند و سه سه نفر آن با یک نفر علاقه مربوط اش\n(اگر داشته باشد) اعضأ منتخبه مجلس مشوره همان حکومت\nمیشوند ، و از مرکز دیگر حکومتیهائیکه علاقه داری متعدد دارند\nدو نفر انتخاب گردیده با نفری که از علاقه داریهای\nمربوطه حکومت شان که برحسب ماده (٢٣۶) می آیند\nیکنفر را بنماینده گی خودها بحکومتی کلان یا نائب الحکومگی\nو حکومتی اعلی که به واسطه بآن ارتباط دارند میفرستند"}
{"book": "adl0075", "page": 104, "text": "۱۰۲\n\nو باقی نفری اعضای منتخبه مجلس شوره همان حکومتی میشوند.\n(۲۳۸):- اعضای منتخبه مجلس های مشوره حکومتیهای کلان بقرار ذیل\nانتخاب میشوند :-\nاعضای منتخبه مجلس شوره هر حکومتی یک یک نفر را از\nمیانه خودشان باتفاق آرا ی خودها انتخاب نموده\nبمرکز حکومتی کلان مربوطه خود میفرستند و از خود مرکز\nحکومتیهای کلان نیز یک یک نفر مطابق بیانات\nقاعده (۲۳۶) انتخاب نموده همه شان از بین خودها\nدو دو نفر را برای نماینده گی خودشان بمرکز نائب الحکومه گی\nو یا حکومتی اعلای مربوطه خود میفرستند و باقی نفری\nاعضای منتخبه مجلس های مشوره حکومتیهای کلان گفته\nمیشوند .\n(۲۳۹) :- اعضای مجالس مشوره نائب الحکومه گی ها و حکومتی های اعلیٰ\nبتفصیل ذیل منتخب میگردند :-\nهر قدر کلانتران موجوده که در مرکز ایالت و حکومتی اعلیٰ\nهستند هر کدام شان اهالی کوچه ها و گذرهایکه بایشان\nمتعلق است در مسجد بزرگ همان کوچه جمع آوری نموده برایشان"}
{"book": "adl0075", "page": 105, "text": "١٠٣\nمیگویند که از جمله خودشان کسانیکه بدولت واردات میدهند\nچنان یک یکنفری که باهلیت و صلاح آراسته و مالک\nخصایل حمیده و صاحب اخلاق پسندیده بوده به نزد\nاهالی متهم و به نزد دولت با قیات ده نیا شند یکنفرا\nانتخاب مینمایند و همین نفری منتخبین کلانتران آینده\nشان میباشند باز همه این کلانتران یکجا اجتماع نموده از\nمیانه خودها در ولایت کابل چهار نفر و بدیگر ولایات و\nحکومتی های اعلی دو دو نفر انتخاب نموده آنها با اشخاصیکه\nاز حکومتی های کلان و حکومتی ها و علاقه داری هایکه\nرأساً بولایت ها و حکومتی های اعلی مربوط اند یکجا\nاجتماع نموده بقرار تفصیل ماده (٢٤٠) نفری برائے\nاعضاء مجلس شورای دولت میفرستند و باقی\nنفری شان اعضاء مجلس شوره ولایت و حکومتی اعلی\nرا تشکیل میدهند .\n(٢٤٠) :ـ اعضاء منتخبه مجلس شوره دولت از قرار ذیل تشکیل مییابند :ـ\nاعضاء منتخبه هر ولایت و حکومتی اعلی از میانه خودشان بقرار تفصیل\nآتی با تفاق آرا نفری انتخاب نموده بشورای دولت میفرستند"}
{"book": "adl0075", "page": 106, "text": "١٠٤\nو همه ایشان بہئیت مجموعی اعضاء منتخبه شورای دولت را تشکیل میدهند .\nولایت کابل (٥) نفر\n\" قندهار (٤) \"\n\" هرات (٤) \"\n\" ترکستان (٣) \"\n\" قطغن و بدخشان (٢) \"\nسمت مشرقی (٣) \"\n\" جنوبی (٢) \"\nمیمنه (١) \"\nفراه (١) \"\n(٢٤١) :— اعضاء منتخبہ مجلس های مشوره و شورای دولت بعد از هر سه سال\nتجدید میشوند ، و بعوض شان انتخابات جدید جریان مییابد .\n(٢٤٢) :— احکام مواد نظامنامهٔ تشکیلات اساسیه سابقه و تعمیل آن\nبعد از تاریخ نشر این نظامنامه متروک و منسوخ است .\n(٢٤٣) :— باجرای احکام این نظامنامه وزرای دولت مأمور\nو مسئول میباشند .\nادخال این نظامنامه را در زمرهٔ نظامات دولت تصمیم و تعمیل احکام موادش را\nاراده میکنم . اول جوزا سنه ١٣٠٢\n[Text in right margin]\nاین سه نفر در شنگلهای قدیم\nرئیسه حصه امر تشکیلات ولایتی مند رج\nاست ."}
{"book": "adl0075", "page": 107, "text": "ضمیمه نظامنامه تشکیلات اساسیه\n(فصل اول باب اوّل)\n۱: مامورین شعبات نفوس و پسته و تلگراف و تیلفون و معابر و سرکاتبان\nو کاتبان مرکز وزارة از طرف انجمن انتخاب مأمورین داخلیّه\nانتخاب و از حضور وزیر داخليّه منظور میشوند .\n۲: سرکاتبان و کاتبان و باقی مأمورین شعبات مذکور از طرف مجالس مشاوره ئنا\nالحکومگی‌ها و حکومتیهای اعلی انتخاب میشوند تنها اوراق انتخاب شان\nبغرض استحصال منظوری حضور وزیر داخلیه بوزارت محی الیها فرستاده میشود .\n۳: در مادهٔ (۲۸) حکام درجه دوّم سهوًا طبع شده انتخاب حكّام درجهٔ\nدوّم مطابق مادهٔ (۱۲۸) نظامنامهٔ مذکور اجرا میشود .\n(فصل سوّم باب اوّل)\n٤: هیئت تحقیقه‌ئی که در مادهٔ (۱۶۵) نظامنامهٔ تشکیلات\nاساسیه ذکر شده تحقیقات ابتدائیه را موافق به احکام مخصوص\nنظامنامهٔ اصول محاکمات جزائیه که راجع بوظایف مستنطقین\nاست اجرا مینماید.\n۵: در حالیکه رئیس محکمه در تحقیقات مذکور نقصان به بیند به هیئت‌های"}
{"book": "adl0075", "page": 108, "text": "تحقیقات صورت مسئله را پس رد میکنند تا اکمال پذیرد.\n۶:- اوراق تحقیقۀ مأمورین از طرف هیئت های سابق الذکر\nشده مرتب در مرکز بوکیل اثبات جرم که از طرف وزارت معین\nمیشود، و در ولایات به وکیل اثبات جرم که از طرف نائب\nالحکومه یا حاکم اعلیٰ یا کلان تعیین گردد سپرده میشود.\n۷:- حکمهاییکه از محکمہ های مأمورین داده میشوند یا انقضای\nمدتهای اعتراض و مرافعه و تمیز و یا بصدور حکم بنا بر اعتراض\nو مرافعت و تمیز کسب قطعیت نموده اجرا میشوند.\n۸:- در ولایات بر خلاف مادۀ (۱۷۲) وکیل اثبات جرم\nاز طرف نائب الحکومه‌ها و حکام اعلیٰ و کلان تعیین گردیده\nدر حکومتیها وکیل مذکور از طرف حاکم محلّی مقرّر میگردد.\n۹:- منازعات و مناقشاتیکه در اثنای وظیفه در میان مأمورین\nو رعایا پیدا شود مرجع محاکمۀ شان مجالس مشوره و شورای\nدولت میباشد فقط مرجع فیصلۀ جرائمیکه مأمورین\nخارج وظیفه بوده مرتکب آن شوند محاکم عدلیّه است.\n۱۰:- حینیکه محاکمۀ یکی از وزرا بدیوان عالی لزوم دیده شود\nوکیل اثبات جرم از حضور ملوکانه مقرر میگردد."}
{"book": "adl0075", "page": 109, "text": "۳\n\n۱۱:۔ محاکمه سپاهیان وصاحبمنصبان کوتوالی و پولیس\nبر خلاف ماده (۱) نظامنامه جزای عسکری\nمطابق فصل سوّم باب اوّل تشکیلات اساسیه بمحاکم\nمأمورین فیصله میشود .\nمورخه (۲۸) حوت ۱۳۰۲"}
{"book": "adl0075", "page": 110, "text": "[BLANK PAGE]"}
{"book": "adl0075", "page": 111, "text": "۱\nتعدیل وعوض وتوضیح مواد نظامنامه\nتشکیلات اساسیۀ افغانستان\nتعدیل مادۀ (۲۱۹ و ۲۲۴)\nفیصله های محکومین (۱۸) سال حبس، حبس دوام و قتل بحضور شاهانه تقدیم و بحکم\nحضور در محل اجرا گذاشته میشود .\nعوض مادۀ (۲۱۶) و ماده اول ضمیمه ١٣٤ پـ\nبهر محکمه های ابتدائیه یک قاضی و یک مفتی اول و یک مفتی دوم و کاتب موجود هستند\nدر حال رخصتی مریضی و تبدیلی قاضی که بمأموریت جدید خود اعزام شده، عوض آن نیامده\nباشد، مفتی اول، و اگر مفتی اول موجود نباشد، مفتی دوم وکالتاً ایفای وظیفه\nقضا را مینمایند و کاتب محکمه در وقت نبودن یکی از مفتی ها بعوض او کار میکند .\nتوضیح مادۀ (۲۱۹)\nمراد از حبس دوام که در ماده مذکوره ذکر شده مراد از بیست سال محبوسی است .\nمورخه ۱۱ میزان ۱۳۰۴"}
{"book": "adl0075", "page": 112, "text": "[BLANK PAGE]"}