Afghanistan Digital Library

adl0033

http://hdl.handle.net/2333.1/3tx95x85

This is a PDF version of an item in New York University's Afghanistan
Digital Library (http://afghanistandl.nyu.edu/). For more information about
this item, copy and paste the "handle" URL above into a web browser.
When referring to or citing this item please use the "handle" URL
and not this document or the URL from which you downloaded it.

All works presented on New York University's Afghanistan Digital Library website are, unless
otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely
reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.
NYU Libraries, Digital Library Technical Services, dlts@nyu.edu


نظامنامه
د
نکاح اوسنتی

په (۱۱) د ثور په ســـ ۱۳۰۳ هجری شمسی

په مطبع کښ د «شرکت رفیق» په ماشینخا[نه]
د کابل کښ چاپ شو
(قیمت یو جلد (۱۳) پول)

شماره د چاپ . . . . . . . . . . . . . (۲۰۰۰)


[BLANK PAGE]


بسم الله الرحمن الرحيم
نظامنامه دِ نكاح ، وَادَه ، اُوْ سُنتَ
له دى جهته چه ډيرى دعوى او جګړی په سبب
د کش مکش د ښځو د واده او نکاح - او په سبب
دظلم او تعدى د مایرو په حق کښ د عاجزه ښځو
پرمحكمود شریعت کښ ډیری پيښيدلی۔
لپاره دور کيدو د ظلم، اولرى کول د منازعو او
جګړو ، او قائمدن د مساوات وبرابرى دښځو
په حقوکښ۔ په دی قاعدو باندی چه سم او
مطابقی د شرع شریفی، او موافقی د مذهب حنفی دی حکم کوم۔
وړی ګڼی ۴ د زبان نکاح زبرطی ۴۰۰۰ کاغد


۲
قاعده
(۱) له دی جهته چه عام حكم د خدايِتَعَالٰى جَلَّ
جَلَالُهُ په موجب ددی آيهٴ كريمه دا سی
شان دی :-
قَوۡلُهُ تَعَالٰى - فَانكِحُوْا
مَا طَابَ لَكُمْ مِنَ
النِّسَاءِ مَثْنَىٰ وَثُلَاثَ
وَرُبَاعَ ۖ فَإِنْ خِفْتُمْ
أَلَّا تَعْدِلُوْا ۖ
فَوَاحِدَةً ط
پس په نكاح واخلی تاسو
هغه څوك چه حلالی دی تاسو
نيځونه دوه ، دوه درے ، درے څلو
څلور، كه چيرى ويريږئ تاسو له دې
چه عدل به ونكړئ په څو برابريدل
ديښو کښ ، پس په نكاح واخلی يوه ښځه
لپاره د دی خبری په دی صورت کښ ، چه هر
مسلمان مخالفت له امره د خدای تعالىٰ څخہ وكړي
سبب د زيان د دواړو جهانو به ئې وی ۔ بنا پہ
دا باندی په قرار د امر د حق تَعَالٰى جَلَّ وَعَلٰى شَأْنُهُ
سره حكم ك‍ومه چه ای صادقانو عوتيه
ځما باسم که پاس حكمه سره مقیّد او پابند
تولے ستاسے نکاح رکیدی شی ۲۰۰۰ افغانی


۳
وُسَی که چیری تاسو عدالت او برابری کولای شئی
نو دَوَه یا دړی یا څلور ښځی په نکاح سره واخلی
او که عدالت نه شی کولای - نو یوه ښځه تاسو لره بس
دی - ځکه چه د دوه ښځو ساتنه بی له عدالته
ډیره ګناه لری .
(۳):- هغه څوک چه دوه یا دری یا څلور ښځی لری ، یا
نوی نکاح وتړی - او سم له شرع شریفی سره
عدل او برابری و نکړی ـ او محکمی ته خبر ورسیږی
پس له ثبوته څخه تعزیراً حَکِمدَ جَزا پری کيږی ـ
برسیره پر نشت والی د عدل او برابری چه
پاس وښودل شه ـ هغه څوک چه په جبر او
زور سره داسی شان عرض کونکی ښځی ، له
تلو څخه عدلیته محکموتۀ منع کړی، یا اختیار دار
و د د عرض کونکو ښځو په جبر او زور سره د عرض ته
نه پریږدی ، تعزیراً حکم د جزا پری کاوه شی :
(برکلی محمد کلکی)


٤

(۳)- په حالته دوړه کښې کښې پخواله بلوغه، او رسيدلو
څخه نکاح روا ده - لکن ای صادقانو رعيتہ شما!
نکاح دوړه کښې په مخ د تاسو کښې سبب د دعوې
او منازعو، او جګړو، اووژلو او نفاق کيږی -
لکہ چہ بتجربه سره، ستا سو دې معنوي پلار ته
معلومہ شوي دی - نَظَرُ و دی دليلتہ، پخوالہ
دی نه نکاح دوړه کښې موقوفہ شوی ده،
مقصود او مراد شما، اتفاق او آرامي د ستاسو
صادقانو رعیت دئی .

(٤)- په مابين د ټولو خلقو کښې رواج دئی چه اوّل
شيريني خوري کوي ، او د یتہ ، نامزدی او کوژدٌن
وائی - او پس لہ څه مدّتہ څخہ، يُو شپے لئ پہ شپہ
دحنا ، او وا ده سره معينه کړي ده - چه پر
صباح د هغی شپی بدئی پر توليد لو د ډیرو خلقو
سره نکاح تړي او معاملی د وصلت بدئی تمام تہ


رسولی - پہ دی صورت کښ ، یو ، د واړه طرفينه
سختی پیښدل، دویم بیځایه ښندنه کیدله
دریم ، دعوی ته رسید، له جهته د دی ، رواج
د شیرینی چه ورته کوژده ویلای شی بالکل
منع کړی دی - هرڅوک چه خیال د نژدی
والی لری اول د دواړه طرف خپلو په رضا
د ښځو په منځ د خپلو کښ خبری وکړی
او کار د وصلت د تمام کړی- په دغه شیان
د داسی نکاح کښ بی له نژدی خپلوانو اوڅوکسہ
نور لکه ملا چه نکاح تړی او شاهدان ، نور زیا
خلق د جمعه نشی ، او هغہ ډیره شیرینی چه پخوا
جاری وو کامل منع دی- او پس له دی نه
چه معاملی د نکاح لکه چه و ښودل شوه،
خلاصه شوله ، نوکه ښځه بالغه وه ، د
واده سریشته د وشی پس نه اخستل د مُهْرِ


۶
دستی دمیره ته ورکړی شی ۔ او
که انجلی نابالغه وی اجازه ور لره شته چه
په کور کښی د ولی و خپلوان یا د وصی خپل کښ
وی ـ هر کله چه رضا د دواړو خوا وشوه
تیاری د واده دی په ښه والی او خوشحالی سر
وکړی چه په نژدی والی کښ محبت او غیوت
او په اولاد کښ برکت پیدا شی ۔ ۔
(۵) : ۔ هغه کوژده او خوښی چه په وقت کښ د ورکوتوا
پخوا تردی پیښ شوی وی د اول د شمله نه
په شرعی محكمو کښ خلاص او فیصله شی ۔ پس
له تيريد د هغه وقت معلوم شوی نه،
دارنګه دعوى كه څوك سند او ثبوت
درست و قطعی پر لاس کښ لری خاص په
حضور ته د پاد شاه تقدیم کيږی ۔ بابد
دپادشاه له طرفہ یوی محکی تہ اختیار د اوریدہ

(مرکوٹی کلی)


۷
داسی دعوی ورکول کیږی .
(۶): ـ هغه ښځه چه په بدی کښی سره ورکول کیږی
او یا ښځني پر زور په میراث کښی ویله او یا ښځه
د بل خپل میراث بیله بالکل منع او موقوف دی!
(۷): کونډه ښځه او طلاق کړی ښځه د هيڅوك د مړه
کولو څخه په ويره ول او ډاره ول نه منع کوا
(۸):ـ رواج د هغه شیونه چه په اخترو یا په برات کښی
په کور کښی د ماښی و د ښځه کره آستول کیږی
منع دی .
(۹):ـ د انجلی او هلک نکاح که پلار یا صحیح نیکه
وکی درست دی نه ورانیږی ، که د پلار و نیکه
نه بل څوك وکړی ، په وقت د بلوغ کښی اختیار د نه
قَبْلولو د نکاح لری!
(۱۰):ـ شيريني د نکاح د نیم چارك نه تر یو چارك
پوری نقل یا میوه د وی اضافه د نوی !

نقل کتابچه نکاح د مجلسی ۲۰۰۰ [؟]


٨

(١١)-: مهر د ټولو طایفو زیا د تر دیرش روپۍ او شل رپه
ولور او قلين اوطويانه بالكل موقوف دی .
(١٢)-: كالی چه میره ماینه خپلی ته ورکوی دا قسم دی
اول-: کالی د دنیا دار و خلقو څلور جوړی کامله
او خاور جوړی كامله پښمی او نخی (دوری دی)
دویم-: میانه حال خلق:- دری جوړی کامله و
ریښمین ، دری جوړی کامله پشمی ونخی .
دریم: غریب خلق :- دری جوړی کامله پشمی نخی
څلورم-: هغه کالی چه میره وماینی خپلی ته ورکو
اضافه تر دغود نه وی چه وښودل شوکه
کم تر دغووی په واسطه د غریبی دوی
اختیار لری !
(١٣)-: کالی د شوم چه دخواه څخه د خسر خيل وركول كیشه
بالکل موقوف دی .
(١٤)-: هغه دود چه دکورڅخه د پلار، يا د مور، يا د نورو :

درنایه کله چه وکوچی ٥٠٠٠ کاغذه
در کری دی


۹
خپلوانو وفادی ته په مجلس کښ په قسم د سيالۍ
او ځان ښودله ورکول کيده موقوف دى !
که پس له داد دڅخه خپلی لور ته څه ورکوی اختیار لری
(١٥) که پس له خلاصيدلو څخه د وده میره یا خپلان
د میره یا خسر خیل د ښځی د پاره د نا وی کالیو یا
بل اسباب ورکاوه اختیار لری منعه ندی او په
ورکولو سره هم مجبوره نه دی!
(١٦) :- په شپه د نکریزو کښ که چیری میره په رضا
خپل پر قسم د ه دوي د نکاح ميلمستيا جوړه کی
منع نه دى، لكن شيريني او ميوه اضافه تر
اندازه د خوراك د نه وي ، او میلمانه د دغو
شيانو ، کور خپل ته نه وړی.
(١٧) :- لپاره د ملاچه نکاح تړی له پنځه تر شلو روپو
پوری ورکولی شی اضافه منع دی
(۱۸):- بی له رضا د نرو د ښځی چه بالغان وی گذخونے


۱۰
پر جبر ورکړی ـ جبر کونکی او نکاح تړونکی
ملا (تعزیر) کیږی.
(۱۹) بمعوالی د ښځو یا د نرو لپاره دمیلی د سنتي
د واړه می منع کړی دی، له دی جهته
چه بي ځایه او اضافه خرڅ ده
(۲۰) د فیصلہ او معامول د تعزیری جزأء د قاعدے
ددی نظامنامی پہ نائب الحکومکیو او اعلیٰ
حکومتيو کښ په واسطه د قاضی د ابتدائی
او کوتو الی اجرا کیږی
(۲۱) محکم د ھغہ پخوانی نظامنامی د نکاح چه
دپاندی تردی چاپ شوی دی ـ پس لہ چا
او تقتیلۂ د دی نظلمی منسوخ دی
(۲۲) په اجرا کولو د دی نظامنامی ״وزیر عدلیہ״
مأمور دی .
تولی قاعدی د دی نظامنامی موافق لہ احکامہ د
نظامنامه نکاح و ختنه سوری


۱۱
شرع شریفی او برابر له پاك مذهب دحنفی اوجزء پر
پہ روا یا تو قوتیہ مفتی بها سره دی
نقل ددستخطونو مفتی علماؤ د لومړی
(مولوی محمدابراهیم) (مولوی عبدالرئیس قندهار) (مولوی عبدالخالق)
(مولو گل دست) (مولوی محمدرفیق)
په دا اخاول او اجرا كول د حكود دی نظامنا
سره په نظامو د دولت کښ امراو اراده کړم


نظامنامه مکتب مستورات کابل مطبعه حروفی ماشینخانه کابل بسال ١٣٠٣ هجری شمسی طبع شد